2 ТИМОФЕЙ

Тимофейд илгәсн хойрдгч бичг

Эн бичгин ик зууднь Павел баахн наста көдләч, нөкд Тимофейд эврәннь селвгән өгчәнә. Һол төрнь болҗ тесвртәһәр бәәлһнә төр хәләгдҗәнә. Павел селвг өгн бәәҗ Исус Христосин тускар итклтәһәр герчлтхә, Сән Зәңгин болн Хуучн Бооцана йосн номар һардвр кетхә, әмтнә өмн багшин болн Сән Зәңгин тархачин даалһвран күцәтхә гиҗ Тимофейд урмд өгчәнә. Тимофейиг тер «эргү болн модьрун зүтклдәнд» орҗ одвза гиҗ икәр саглҗана. Тиим зүтклдән сән юм үзүлхш, зуг олн улсиг үрәнә. Тегәд Павел эврәннь җирһләс үлгүр кеҗ күслиннь тускар терүнд бичҗәнә: итклиннь, тесврин, дурна, күчр-күндиг даахин тускар.

Учр-утхин зура

Нүр үг 1.1–2

Магтал болн сагллһн 1.3 – 2.13

Селвг болн сагллһн 2.14 – 4.5

Павелта харһсн йовдлмуд 4.6–18

Товчлгч үг 4.19–22

Мендллһн

¹ Павелас, Бурхна седвәрәр шүүҗ авсн Христос Исусин апостолас. Урднь амлсн җирһлиг цәәлһтхә гиҗ Бурхн намаг илгәв. Зуг бидн Христос Исусла нииләд иим җирһлиг эдлҗ чадхвидн. ² Мини эңкр көвүн Тимофейд. Эцк Бурхн болн мана Деед Эзн Христос Исус чамд цаһан сана, хәәрлт болн эвтә бәәдл өгтхә.

Бурхнд илгәҗәх ханлт

³ Цевр седкләрн Бурхнд шүтәд мини өвкнр кеснлә әдл, би чини төлә өдр сө уга Бурхнд зальврҗ ханлтан өргҗәнәв. ⁴ Чини уульсиг санад, чамаг дегд икәр үзхәр седҗәнәв. Эн харһлт намаг йир байрлулх билә. ⁵ Чини үннч итклин тускар би саннав. Чини эмг эк Лоис тиигҗ иткдг билә, чини эк Юникә чигн бас. Чамаг теднлә әдл сүзгтә бәәх гиҗ би йир ицҗәнәв. ⁶ Бурхна өгсн билгиг күццднь олзл гиҗ би чамд седвәр орулҗанав. Намаг һаран чам деер тәвсн цагт чи эн билг авлач. ⁷ Мадниг күчтә болад, әмтнд дурта болад, бийән бәрҗ бәәтхә гиҗ, бичә әәтхә гиҗ Әрүн Сәкүс Бурхн өглә. ⁸ Тиигҗ Деед Эзнә тускар келхләрн бичә ә. Христосас көлтә намаг бәрәнд бәәхәс бас бичә ич. Түүнә ормд Сән Зәңгин төлә нанла әдл зовлң даахдан белн бол. Бурхн чамд тер зовлңгиг даах күч өгх. ⁹ Бурхн мадниг аврад, Түүнә улс болтха гиҗ дуудв. Мана сән керг-үүлин төлә биш, зуг Эврәннь цаһан санаһарн болн Эврәннь зураһар Бурхн тиигв. Делкә үүдтл Бурхн Христосар дамҗад маднд цаһан санаһан өгв. ¹⁰ Мана Аврач Христос Исус эн һазрт ирсәр бидн Бурхна хәәрлт үзҗәнәвидн. Христос үклиг дииләд, маднд мөңк җирһлин хаалһ заасиг бидн Сән Зәңгәс меднәвидн. ¹¹ Намаг, Сән Зәңг тархач апостол болн багш болтха гиҗ Бурхн шиидв. ¹² Терүнәс көлтә би ода йир икәр зовҗанав. Болв кенд иткҗәхән сәәнәр меднәв, зовлңгас төрүц әәҗәхшв. Мини даалһсн тоотыг Исус Христос сүл өдр күртл хадһлх гиҗ икәр ицҗәнәв. ¹³ Нанас соңссн тоотан олзл. Тер чамд чик номин үлгүр болх. Христос Исусла ниилсн учрас Терүнд иткәд дурл. ¹⁴ Чамд бәәх Әрүн Сәкүснә күчәр чамд даалһсн үнниг хадһл.

Павелын зәңгс

¹⁵ Пүгел Гермоген хойр болн Азийин һазрт бәәх инкдг улс цугтан намаг үлдәв. Түүг чи меднәч. ¹⁶ Өнәсәпр болн энүнә өрк-бүлинь Деед Эзн хәәрлг. Нанд тер кесг дәкҗ дөңгән күрглә. Намаг түүрмд суулһснас тер мел ичдго билә. ¹⁷ Римд ирхләрн тер намаг хәәһәд олҗ авла. ¹⁸ Деед Эзн эврәннь ирх өдртән түүг хәәрлтхә. Епес балһснд нанд Өнәсәпр яһҗ урмд өгсинь чи сәәнәр меднәлмч.

Христос Исуст итклтә бол

¹ Көвүн минь, Христос Исусин өгчәх хәәрлт чамаг батратха! ² Талдан әмт сурһх дүңгә итклтә улст олн герчнрин нүүрт нанас соңссн тоотан келҗ йов. ³ Чи Христос Исусин итклтә дәәч мет зовлң да . ⁴ Нег чигн дәәч өдгә бәәдлин керглә оралдҗахмн уга. Түүнә һол төрнь – эврәннь толһачд таасгдх төр. ⁵ Кемр марһана диг-дараг эвдхлә, нег чигн бөк эврәннь ачлвран авч чадшго. ⁶ Тәрәнд көдлҗәх көдлмшч күн эврәннь хүвән хамгин түрүнд авх зөвтә. ⁷ Мини келҗәхиг ухал. Чамд цугтаһинь медхд Деед Эзн дөң болх. ⁸ Давидин хөөт үй, үкәд әмдрсн Христос Исусиг оньдин санҗ йов. Энтн мини тархасн Сән Зәңгәс медгдҗәнә. Сән Зәңг тархаснас көлтә би зовҗ йовнав. Терүнәс көлтә намаг йос эвдсн күн кевтә цевлв. Болв Бурхна үгиг цевлҗ болшго. ¹⁰ Тиигәд би Бурхна шүүҗ авсн улсин төлә, тедн Христос Исуст иткәд аврлта болн мөңк җирһлтә болтха гиһәд цугинь дааҗанав.

¹¹ Иигҗ келсн чик. Энүнд итктн: кемр бидн Христос Исусла хамдан үксн болхла, Терүнлә хамдан бидн җирһхвидн. ¹² Кемр бидн ода тесҗәхлә, Терүнлә һардх цаг учрх. Кемр: Бидн Терүг медхшвидн гихлә, Тер бас мадниг медхшв гих. ¹³ Кемр бидн үгдән күрдго болхла, Тер оньдин үгдән күрнә. Яһад гихлә, Христос Исус бийиннь авц-бәрцән оңдарулҗ чадшго.

Христосин үнн зарц

¹⁴ Бурхар герч кеһәд, чи сүзгтә улсиг үг деерәс бичә зүтклдтхә гиҗ седвәр орулҗ закҗа. Иим зүтклдән олз төрүц орулшго, соңсҗах улсиг иткләс салһх. ¹⁵ Бурхн чамаг сән зарц гиҗ келдгәр сәәнәр көдл. Эврәннь кесн көдлмшәсн ичдгоһар Бурхна үгиг чикәр сурһ. ¹⁶ Бурхн уга күүндврәс хол йов. Тиим күүндвр әмтиг Бурхнас хольҗулад йовна. ¹⁷ Тиим күүндвр үклин хальдврта гем мет тарна. Хуменья Пилет хойр тиим күүндвр кеҗәнә. ¹⁸ Эдн үнн юмнас зөвәр хольҗад одцхав. «Бидн, иткдг улс, әмдрҗ одлавидн», – гиҗ тедн келҗәнә. Энүгәрн тедн олн улсин сүзг уурулҗана. ¹⁹ Болв Бурхна бат ул күүршго. Терүн деер иим бичвртә тамһ бәәнә: «Деед Эзн эврәксән меднә», дәкәд «Би Деед Эзнә күмб гиҗәх күн, эврәннь килнцтә керг-үүлән хайх зөвтә». ²⁰ Ик гер болһнд, цаһан мөңгн, алтн савмудас талдан, модар болн шаврар кегдсн савмуд бәәхиг чи меднәлмч. Зәрм сав ачта кергт олзлгдна, зәрмнь йирин бәәдлд кергтә. ²¹ Кемр күн тер худл номас цеврдәд һархла, ачта кергин төлә бәрҗәх сав мет тер болх. Яһад гихлә, тер Бурхнд нерәдгдсмн, дәкәд эврәннь Эзнд керглгдҗәнә. Тиим күн сән йовдл күцәхдән кезә чигн белн. ²² Баһ насна җилвтә седкләс сагл. Чик седклтә бә. Деед Эзнд үнн ухаһарн мөргсн улсла итклтә бә, дурл, эвтәһәр бә. ²³ Медрл уга болн һәргтә зүтклдәнд бичә орлц. Тиим юмн кезә чигн саллт цацхмн болҗана. ²⁴ Деед Эзнә зарц тиим биш болх йоста. Тер, хәрнь, цаһан санатаһар цугталань бәәх, сурһмҗ дасхх, эврән тесвртә болх йоста. ²⁵ Кемр түүнә кергт кен негнь харш болҗахла, терүг җөөлн кевәр чиклх кергтә. Тиигәд одҗ, Бурхн терүнд ухан-санаһан сольх арһ өгх йосн үнниг медхмн болвза. Тегәд тер күн эрлгин хавхас һарч чадх. Яһад гихлә, урднь эрлг терүг бәрҗ авад, эврәннь үлмәд орулсмн билә.

Сүл цагт күүнә заң ямаран болх

¹ Сүл цагт күнд болхиг медҗ ав. ² Әмтн бийрхг болх, мөңгнд дурта, деерңһү саната, деерлкдг, хорта үгтә, эк-эцкән соңсдго, «ханҗанав» гиҗ келдго, ичр-һутр уга бәәдг, ³ өршәңгү уга, ни уга болх. Тедн ховч болх, бийән бәрҗ чадшго, догшн, сән йовдлд дурго, нәәлҗ болшго, килмҗ уга, караг улс болх. Тиим улс эврәннь седвәрт Бурхнас давуһар дурлх. ⁵ Бәәдләрн Бурхнд сүзглсн мет йовна. Йосндан болхла, тедн Бурхна күчиг «керг уга» гих. Тиим улсас хол йов. ⁶ Худл номта улс килнцдән даргдҗах, зүсн-зүүл седвәртән авлгдҗах муңхг күүкд улсин герт орад, тедниг эврәннь үлмәд орулҗана. ⁷ Тиим күүкд улс кезә чигн сурсн бийнь үнниг медҗ чадшго. ⁸ Ян Ямбр хойр бас Мошег келсн бийнь зөвшәрсмн уга. Эн улс бас тиигҗ кеҗәнә – үннлә зөвшәрҗәхш. Тедн чик ухаһан гееһәд, эврәннь итклән хайв. ⁹ Болв теднә күцәмҗ удандан бәәшго. Теднә һәрглҗәх бәәдл олна нүүрт илрх. Тиим йовдл Мошелә эс зөвшәрсн улсла учрла.

Тимофейд өгчәх сүл даалһвр

¹⁰ Болв чи болхла, мини номиг, мини бәәдлиг, мини җирһлин күслиг дахвч. ¹¹ Чи мини итклиг, теслтиг, дуриг, чиирг бәәдлиг, мини ардас көөлдсиг, зовлңгиг сәәнәр меднәч. Тедү мет нанла Антиохд, Иконьд, Лустрт юн учрсинь чи меднәч. Би йир күчр юм дааҗ һарв. Болв Деед Эзн намаг терүнәс гетлгв. ¹² Христос Исусла нииләд Бурхнд соңсхврта бәәхәр седҗәх күүг көөх. Болв хар саната улс болн мек һарһдг улс улм-улм му йовдл һарһад йовх. Тедн олыг болн бийән цаарандан мекләд йовх. ¹⁴ Чи болхла сурсарн, итксәрн һардвр ке. Кен чамаг сурһсиг чи меднәлмч. ¹⁵ Чи бичкнәсн авн Бурхна Бичг меднәлмч. Эн Бичг чамд цецн уха орулад, Христос Исуст иткснәс иштә аврлтд күргх. ¹⁶ Бурхна Бичг бичхд Бурхн урмд өгв. Эн Бичг сурһх йовдлд, буруһинь үзүләд чиклхд, Бурхна таалар бәәхд йир туста. ¹⁷ Тиигәд одҗ Бурхна күн альк халхарн чигн цаһан сана күцәхдән белн болх.

¹ Бурхнар болн әмдинь чигн, үксинь чигн зарһ кех Христос Исусар герч бәрҗ, чамаг Сән Зәңг тарха гиҗ би закҗанав. Яһад гихлә, Христос Исус хан мет ирҗ һардх. Әмтнд таасгдв эс таасгдв Сән Зәңгиг альк цагт болв чигн тархахд чи белн бол. Эндүһин тускар иләр келәд, чикләд, урмд өгәд йов. Әмтиг сурһхларн тесвртә бол. ³ Удл уга әмтн чик номиг соңсхар седшго цаг ирх. Тедн эврәннь седсән күцәхәр седх. Әмтн зүсн-зүүл багшнр дуудад, тедниг соңсх. Болв теднь зуг соңсхар седҗәхинь әмтнд келҗ өгх. ⁴ Үннә ормд тедн домг соңсх. ⁵ Зуг чи бичә толһаһан ге, зовлңгиг дааһад, Сән Зәңгиг тархаҗ күцәһәд, эврәннь даалһвран цугтаһинь ке. ⁶ Намаг удлго алх. Мини үкл Бурхнд тәкл тәкҗәснлә әдл болх. Нанд җирһхд баахн цаг үлдв. ⁷ Би алдр урлданд орлцв. Ут хаалһиг күццднь һатлад, итклән хадһлв. ⁸ Намаг чикәр бәәснд Бурхн нанд дииләчин ачлвр бел кечкв. Терүг Бурхн тааларнь бәәсн улст өгх. Үнн зарһч Деед Эзн темдглсн өдртән ачлвриг нанд эврән өгх. Һанцхн нанд биш Терүг ирхиг йир икәр күләҗәх улст өгх.

Павелын җирһлин тускар

⁹ Дэм намаг үлдәснәс иштә шулуһар ирҗ үз. ¹⁰ Тер эн җирһлд авлгдад Тесалоники балһс орв. Крескән Һалатья гидг һазр тал одв, Тит болхла Далматья гидг һазр тал йовв. ¹¹ Нанла һанцхн Лука үлдв. Кемр ирхләрн бийтәһән Маркиг дахул. Тер нанд мини көдлмшт икәр дөң болх. ¹² Би Түхкиг Епес балһсн тал йовулв. ¹³ Нан тал йовхларн, мини деер өмсдг хувц, буйн болтха, авад ир. Би терүг Троя балһснд Карпин герт үлдәҗв. Дегтрмүд авад ир. Тедн заагт мини арсар кесн дегтрмүд авад ир. ¹⁴ Улан мөңгнә урч Александр нанд кесг му йовдл үзүлв. Деед Эзн терүг кесн тоотарнь засглх. ¹⁵ Чи бас терүнәс сагл. Яһад гихлә, тер мана цәәлһврин көдлмшин йир күчтә хортн. ¹⁶ Намаг түрүн зарһд бийән харсҗ үг келсн цагт, нег чигн күн ирҗ дөңнсмн уга. Цугтан намаг хайв. Болв Бурхн бичә тедниг гемшәтхә. ¹⁷ Деед Эзн нанла хамдан билә. Буру номта улсин төлә мини үгәр Сән Зәңг тархахар Тер нанд чидл өгв. Бурхн намаг үкләс татҗ авв. ¹⁸ Цаарандан чигн Деед Эзн намаг му юмнас халхлх. Тер намаг эврәннь теңгрин орнд күргх. Мөңкинд Деед Эзн туурмҗта йовтха. Тиигтхә.

Товчлгч мендллһн

¹⁹ Прискад болн Әкүльд, бас Өнәсәприн өрк-бүлд менд кел. ²⁰ Эраст Коринф балһснд үлдв. Гемтсн Тропимиг би Мелитд үлдәх зөвтә болв. ²¹ Чи үвл күртл нааран ирҗ үз. Чамд Юбул, Пудэн, Лин, Клавдья болн ахнр-дүүнр цугтан менд келүлҗәнә. ²² Деед Эзн чамла бәәтхә. Бурхн тадниг цугтаһитн хәәрлтхә.