యాకొబ్

యాకొబ్

యాకొబ్ లిహి కీత చిటి

ఇద్ చిటితున్ బారెత గొస్టి

లిహి కీతొన పొరొల్: యాకొబ్

లిహి కీత సాల్: కిరిస్తు సకమ్ లగ్-బగ్ చాలిస్ సియునల్తె పనస్ (45–50) సాల్కున్ నడ్డుమ్ లిహి కియ్వల్ జర్గ్‌త.

ముకె గొస్టి: అద్ గట్కతె యాకొబ్ ఇన్వల్ పొరొల్ వెలెటిర్కున్ మత్త. వీర్గటల్ వేర్ యాకొబ్ యేసునొర్ తముర్ ఆందుర్. యేసు పిసి మనెకె, వేర్ యాకొబ్ వోన్గ బరొస ఇర్మకి బతి, సాసి-నేండ్త పెజె, వోర్ యేసు కరలెన్ బగవంతనొర్ మరి ఆందుర్ ఇంజెర్ సూడ్సి, కరి కీసి బరొస ఇర్తొర్.

మరట్ తక్‌లిబ్క్‌నంగ్ పరిక్సన్ వోర్చి మునె తాక్తెకె, బగవంతన్ పొరొ కరల్ బరొస మంత ఇన్వల్ దుస్రుర్‌కున్ కరె మాంత. చర్చితుర్ సంగ అని బహిడుర్ లోకుర్ సంగ మన్వల్ తరిక సూడ్సి, కరల్ బరొసతున్ బారెతె కరి కియ వచొ. కియ్వలిక్ కామ్క్ అని వడ్క్‌వలిక్ గొస్టిన్ హిందల్, కరల్ బరొస మంత కి సెలె ఇంజెర్ మాకున్ కరె మాంత. కరల్ బరొసతున్ బహన్ కరి కియన ఇన్వడున్ బారెతె ఇద్ చిటితగ మంత.

బగ బతల్ మంత

బరొస అని బుది-గియన్ 1:2-8

గరిబ్ అని దనెవంతల్ 1:9-11

కరబ్ గున్క్ బగవంతనల్ వాయొంగ్ 1:12-18

సతె గొస్టితున్ కేంచి అద్ గొస్టి తీర్ కామ్ కియ్వల్ 1:19-27

చుడుర్-పాన్దె సూడ్వ 2:1-13

బరొస అని కామ్ కీసి తొహ్వల్ 2:14-26

మీవ జరబ్నె మనల్ వెంజెడున్ కరుసట్ 3:1-12

బుది-గియన్ వాలిర్ 3:13-18

బగవంతన్ కరుమ్ వరట్ 4:1-12

డగుక్ డగుక్ గొస్టింగ్ పోడి కీసి వెహ్మట్ 4:13-17

దనెవంతలిర్కున్ దాక్ సియ్వల్ 5:1-6

సమ్దొతున్ వోర్చి మునె దాయన 5:7-20

¹బగవంతల్ అని యేసు కిరిస్తు పర్బునొర్ సేవ్కల్ యాకొబ్న ఆందున్. దునియ పూరొ పగ్రె మాసి మన్వలిర్ బగవంతనుర్ బక్తలిర్‌కున్1:1 బగవంతనుర్ బక్తలిర్‌కున్: ఇత్తెకె, బార కాందనుర్ యూదుల్క్‌న జాతితుర్ లోకుర్ ఇంజెర్ గ్రీకు బాసతె మంత. దండొస్ దొసి, ఇద్ చిటి లిహి కీసెర్ మంతొన్.

బరొస అని బుది-గియన్

^2-3నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మీకున్ తక్‌లిబ్క్ అని దుక్సంగ్ వాతెకె గిర్ మిరట్ వెలె ఆనంద్నె మంట్. బరొసతె అవ్ తక్‌లిబ్క్ అని దుక్సన్ మెయ్సి మునె సొత్తెకె, మీకున్ ఉండె ఇచుర్ వోర్చ్‌వల్ గున్ అబ్బంత ఇంజెర్ మీకున్ టావయె. ⁴మిరట్ వోర్చ్‌వల్ గున్తగ బడె మాసి గట్ ఆతెకెన్, చొకొటె బరొసతగ గట్ ఆసెర్ బే-కసుర్ వాలిర్ ఆయ పరంతిట్.

⁵మిహ్గటల్ బోనె బుది-గియన్ సెల్వెకె వోర్ బగవంతన్ కోరన. అహన్ కోర్తొర్ వోన్, రాంగి సియ్వక్‌నె కోర్తతున్ తెర్ అదిక్ సియ్వల్ బగవంతల్ ఆందుర్. ⁶బతి బగవంతన్ కోర్నెకె, సీంతొరొ సియొరొ ఇంజెర్ అనుమానమ్న బరొసతె తల్‌క్మట్. అనుమానమ్నె తల్క్‌వల్ సమ్దుర్‌తంగ్ హెల్వంగ్ బహన్ వడిదె తేదంతంగొ అహన్ మందంతొర్. ^7-8ఆతొర్ రండ్ తీర్క్‌నె సోంచ్ కియ్వల్ మాయ్నల్ తన్వ సర్దగ బస్కెన్ బరొబర్ తాక పరొర్. అదెన్ సాటి పర్బునగటల్ తనకున్ ఉండె బతయ్ పుట్మడ్ మందర్ ఇంజెర్ ఆతొర్ ఆస కియ్వ.

గరిబ్ అని దనెవంతల్

⁹గరిబ్ బక్తలిర్ తమకున్ బగవంతల్ సీత డగుర్-పాన్దున్ పియ్సి, ఆనంద్నె మంద లాగర్. ¹⁰బతి దనెవంతలిర్ బక్తలిర్ తమకున్ బగవంతల్ సీత చుడుర్-పాన్దున్ పియ్సి, ఆనంద్నె మంద లాగర్. బారితెకె వూర్ గిర్ జాడిత పుంగడున్ దాత్ సాయ లాగర్. ¹¹పోడ్ద్ పెసియంత, అద్ యెదితె జాడి వతంత ఇన్వల్ మాకున్ టావయె. జాడి పుంగడ సోబత రూప్ కరబ్ ఆంత. అహ్నె దనెవంతలిర్ బక్తలిర్ గిర్ తమ్వంగ్ కామ్క్ కీసెర్, మనెకెన్ నాసెడమ్ ఆంతెర్.

కరబ్ గున్క్ బగవంతనల్ వాయొంగ్

¹²దుక్సంగ్ వానెకె అవెన్ వోర్చి మెయ్సి, మునె సొన్వలిర్ బక్తలిర్ ఆసిర్వాద్ యేతంతెర్. తనకున్ పెర్మ కియ్వలిర్‌కున్ బగవంతల్ వాగ్దన్ సీతొర్ అద్ జీవత కిరిట్1:12 జీవత కిరిట్ ఇత్తెకె స్వర్గ్‌నగ బస్కెట్ మన్వల్ జీవ సెలెకె మోక్సెమ్. దుక్సంగ్ వానెకె, బరొసతగ గట్ నిల్తుర్‌కున్ పుటంత. ¹³బోనయ్ ఆయి కసుర్ కియన్ సాటి మన్ విత్తెకె, బగవంతలె నావ మన్దున్ వితుసెర్ మంతొర్ ఇంజెర్ ఇన్వ. బారితెకె బగవంతల్ తన్వ మన్దున్ కసుర్ కియన్ సాటి వితుసొర్ అని మీవ మన్దున్ ఆతల్ బుది పుటుసొర్. ¹⁴బతి హర్ మాయ్నల్ తన్వ కసుర్ కియన ఇన్వల్ బుదితె, నియతున్ బహ్కె మాసి కరబ్న ఆసతగ కోండె మాంతొర్. ¹⁵ఆతల్ కరబ్న ఆస పిండమున్ దాత్ బడె మాసి, పాప్ ఇన్వడున్ జల్మ సీంత. అద్ పాప్ బెర్సనచొర్ బెర్సి, ఆత్మత సావ్దున్ జల్మ సీంత.

¹⁶నావుర్ లాడ్నుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మిరట్ పసె మాయ్మట్. ¹⁷హర్ ఉంది చొకొట్న అని పూరొ బర్పుర్ వాలె వస్తు, స్వర్గ్‌నగ మన్వల్ బగవంతనల్ వాసెర్ మంత. వోరె బాబొ హాబడగ వేడ్చి సియ్వలికున్ నివ్డి కీతొర్. అవ్ వస్తున వేడ్చితె దడ్మి మారియంత, బతి బగవంతల్ బస్కెట్‌కె మారియొర్. ¹⁸బగవంతల్ తన్వ సతె గొస్టితున్ హిందల్ తన నివ్డి కీత కలితగ మరట్ పంటత మొదొడ ఈసతున్ దాత్1:18 యూదుల్క్ పండుస్త పంటత మొదొడ ఈస బగవంతనయ్ ఆంద్. మందన ఇంజెర్ మియ్తొర్.

సతె గొస్టితున్ కేంచి అద్ గొస్టి తీర్ కామ్ కియ్వల్

¹⁹నావుర్ లాడ్నుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! ఇద్ గొస్టితున్ కరి కీమ్ట్. హర్ మాయ్నల్ కేంజ్లె తయర్ మందన అని వడ్క్‌నెకె సోంచ్ కీసి జోక్సి వడ్కన. వెయ్నె సోంగున్ వాయ్వ. ²⁰బారితెకె మాయ్నన సోంగ్ బగవంతల్ ఇచ కియ్వల్, నియత్న సరి తాకుస పరొ. ²¹అదెన్ సాటినె మిహ్గ మన్వల్ కరబ్-పాన్దున్ అని బగడ్-నియతున్ సుటి కీసి తాకట్. మీవ మన్-దిల్తున్ రొపొ బగవంతల్ ఇర్త అద్ గొస్టితున్ పియ్సి తాకట్. ఇద్ గొస్టి మీకున్ బచి కియ పరంత.

²²బగవంతన వచన్ సిరిప్ కేంజ్వలె ఆయొ బతి, అద్ వచన్ వెహ్త తీర్ తాకన. అహన్ తాక్వెకె మీవ మిరట్ మోసెమ్ కీతుర్ ఆంతిట్. ^23-24బగవంతన గొస్టి కేంచి, అద్ గొస్టి తీర్ కియొర్ వోర్ మాయ్నల్ ఆర్సతగ తన్వ మొకొమ్ సూడ్సి, తన బహన్ మంతొరొ ఇన్వల్ బహ్రి సొంజి, యెంటనె మరుంగ్వన్ దాత్ మందంతొర్. ²⁵బతి బగవంతన వచన్తున్ దిహన్తె సూడ్తెకె తాన్గ బతయ్ కమి సెలె. పర్జతున్ అద్ మోక్డొ సుటి కియుస పరంత. అదెన్ సాటి బోర్తె మాయ్నల్ అద్ వచన్తున్ కేంచి, అద్ వెహ్త తీర్ కీంతొరొ, అద్ వచన్తున్ వోర్ బస్కెన్ మర్న్‌గొర్. బతి అద్ వెహ్త తీర్ పిసంతొర్. ఆతొర్ మాయ్నల్ బద్ కామ్ కీతెకె గిర్ బగవంతల్ వోన్ ఆసిర్‌వాద్ సీంతొర్. ²⁶బోర్తె తన్వ తనయ్ బక్తన ఇంజెర్ వెహ్చెర్, తన్వ వెంజెడున్ జరబ్నె ఇర పరొరొ, వోర్ తన్వ తనకున్ మోసెమ్ కియ్వల్ ఆంతొర్. వోన బక్తి బతతునె కామి సియొ. ²⁷రాండె వెయ్లొకున్ అని పోసటి మరి-మియడున్ తక్‌లిబ్ మనెకె, వూర్కున్ మదత్ కియ్వల్ బక్తితునె బగవంతల్ కోర్సెర్ మంతొర్. అహ్నె ఇద్ దునియత పాప్ తనకున్ తుండ్వక్‌నె సుదుడ్ మన్వల్ బక్తితున్ గిర్ బగవంతల్ కోర్సెర్ మంతొర్. ఇహిన్ కల్తి సెల్వక్‌నె మన్వల్ బక్తియె కరల్ బక్తి ఆంద్.

చుడుర్-పాన్దె సూడ్వ

¹నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మయ్మతె జగ జగ మిడ్చెర్ మన్వల్, యేసు కిరిస్తు పర్బున్ పొరొ బరొస ఇర్వలిర్ మిరట్, బోనె బేద్-బావ్తె సూడ్మట్. ²నమునతున్ వొరొర్ మాయ్నల్ సోనెతంగ్ ముదంగ్ అని బారితంగ్ కప్డింగ్ కెర్సి అని ఉండె వొరొర్ మాక్డె మాతంగ్ కప్డింగ్ కెర్సి, మిరట్ మీరె మాయ్వల్ రోతగ వాతెర్ ఇంటు. ^3-4అస్కె మిరట్ బారితంగ్ కప్డింగ్ కెర్సి సజె మాసి వాతొన్ సంగ, “దాద! నిమె ఇద్ చొకొట్న కుర్సితగ ఉద” ఇంజెర్ వెహ్చి, గరిబున్ సంగ, “నిమె అగ నిల సెలెకె ఇగె బూడ్ ఉద” ఇంజెర్ వెహ్తెకె, మిరట్ బేద్-బావ్ తొహ్చి, కరబ్ బుదితె తస్వ కీతుర్ ఆంతిట్.

⁵నావుర్ లాడ్నుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! ఇద్ గొస్టి కేంజట్. ఇదెన్ మునెన్ తనకున్ పెర్మతె బక్తి కియ్వలిర్‌కున్ తన్వ రాజ్ సీంతొన్ ఇంజెర్ బగవంతల్ వాగ్దన్ సీతొర్. అదెన్ సాటి బగవంతలె దునియతుర నదుడున్ మునె గరిబ్ మన్వలిర్‌కున్ బరొసతగ దనెవంతలిర్ కీంతొర్. అని వోరె తన్వ రాజ్న ఈస యేతన ఇంజెర్ వూర్కున్ నేమి కీతొర్. ⁶మిరట్ వీర్ గరిబ్ లోకుర హిజత్ వోసెర్ మంతిట్. బతి మీ పొరొ అదికార్ తాకుసెర్, మీకున్ కోట్క్‌నగ2:6 సెలెకె పంచద్క్‌నగ. హవ్లి కియ్వలిర్ వీర్ దనెవంతలిరె ఆందిర్ కి ఆయుర్? ఒహొ, వీరె ఆందిర్! ⁷మిరట్ బక్తి కియ్వల్ కిరిస్తున చొకొట్న పొరొడున్ రెహ్చి వడ్క్‌వలిర్ వీరె దనెవంతలిర్ ఆందిర్ కి ఆయుర్? ఒహొ, వూరె ఆందిర్!

⁸“నీవ నీకున్ పెర్మ కీతపె నీ ఆజు-బాజుతుర్కున్ గిర్ పెర్మ కియన” ఇన్వల్ దర్మ-గ్రంత్‌న ముకె హుకుమున్ మిరట్ పియ్సి తాక్తెకె, అద్ చొకొట్నయ్ గొస్టి ఆంద్. ⁹బతి ఉంది మోక మిరట్ బేద్-బావ్ తొహ్కిట్‌తె, దర్మత కానున్తంగ్ హుకుమ్కున్ పియ్సి బయ్మన్ ఆసి పాపిర్ ఆంతిట్. ¹⁰బారితెకె బోరె ఆయి అద్ కానున్తగ మన్వలిక్ సమ్దొ హుకుమ్కున్ పియ్సి తాక్సెర్, ఉంది హుకుమున్ టూటి కీసి తాక్తెకె గిర్, వోర్ పూరొ దర్మత కానున్తంగ్ హుకుమ్కున్ పియ్సి తాక్మకి ఇన్వల్ బద్నమ్ ఆంతొర్. ¹¹బారితెకె “పీర్ కియ్వ” ఇంజెర్ వెహ్తొర్ వోరె, “బోనయ్ జీవ యేత్వ గిర్” ఇంజెర్ వెహ్తొర్. అదెన్ సాటి వొరొర్ మాయ్నల్ పీర్ కియ్వెకె గిర్ ఉంది మోక బోనయ్ జీవ యేత్తెకె, వోర్ అద్ కానున్తంగ్ హుకుమ్కున్ బయ్మన్ ఆసి తాక్తొర్ ఆంతొర్.

¹²అదెన్ సాటి మాకున్ మోక్డొ సుటి కియ్వల్ కానున్తున్ పియ్సి, వడ్క్‌తతున్ హిందల్ అని కామ్ కీతతున్ హిందల్ బగవంతల్ తస్వ కియ్వల్ మంతొర్ ఇంజెర్ దిహన్తె తాకన. ¹³బారితెకె దుస్రుర్ పొరొ దయ తొహుర్ వూర్కున్ బగవంతల్ తస్వ కీనెకె, వూర్ పొరొ గిర్ దయ తొహొర్. బతి బూర్తె దుస్రుర్ పొరొ దయ తొహంతెరొ, బగవంతల్ తస్వ కియన్ నేటి వూర్ వెలె సంతొస్ అని ఆనంద్నె మందంతెర్.

బరొస అని కామ్ కీసి తొహ్వల్

¹⁴నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! “నాకున్ యేసు కిరిస్తున్ పొరొ బరొస మంత” ఇంజెర్ వొరొర్ మాయ్నల్ వెహ్తొర్ ఇంటు బతి, అద్ బరొస మత్త తీర్ కామ్ కియ్వెకె, ఆతల్ బరొస బతతునె కామి సియొ. ఆతల్ బరొస మాయ్నన్ బచి కియ పరంత కి బతల్? బచి కియ పరొ. ¹⁵నమునతున్ వొరొర్ దాదలె ఆయి, సెలెకె ఉంది బాయియ్ ఆయి, తిన్లె తిండి సెల్వక్ సెలెకె, పోండ్లె కప్డింగ్ సెల్వక్ మత్తెర్ ఇంట్. ¹⁶అస్కె మిరట్ వోర్ దాదన్ సెలెకె, అద్ బాయిన్ బతయ్ మదత్ కియ్వక్‌నె, వూర్ సంగ, “సాంతితె సొంజి, పెటిమెన్ తింటు అని మేందొల్-మెన్ కప్డింగ్ పోండట్. అస్కె మీకున్ గర్మి వాంత. ఇవ్ సమ్దొ మీకున్ బగవంతల్ సీంతొర్” ఇంజెర్ సిరిప్ గొస్టినెన్ వెహ్తెకె బతయ్ పాయ్ద పుటొ. ¹⁷అదె తీర్దె బరొస మంత ఇంజెర్ వెహ్చి, బరొస మత్త తీర్ కామ్ కియ్వెకె గిర్ ఆతల్ బరొస వొంటరి ఆసి సాంత.

¹⁸బతి నమునతున్ బోరె నా సంగ, ‘నాకున్ యేసున్ పొరొ బరొస మంత’ ఇందనుర్తె, అస్కె నన, ‘నావ బరొసతున్ చొకొట్నంగ్ కామ్క్ కీసి తొహంతొన్’ ఇంజెర్ వోన్ వెహ్చి, ‘నీవ బరొసతున్ కామ్ కియ్వక్‌నె తొహ పర్కి కి బతల్?’ ఇంజెర్ పూసి కీంతొన్. ¹⁹బగవంతల్ వొరొరె మంతొర్ ఇంజెర్ నిమె బరొస కియ్వల్ చొకొటె బతి, బతల్ పాయ్ద? అహన్ బూత్క్ గిరె బరొస కీసెర్, వెరిసి తర తర ఆసెర్ మంతంగ్.

²⁰ఎహె పిసటి! కామ్ కీసి తొహ్వక్‌నె మన్వల్ బరొస బతతునె కామి సియొ ఇన్వడున్ గవ పహ్జె కి బతల్? ²¹మా తొత్తొర్ బాబొ అబ్రాహమున్ హేతు కీమ్. వోర్ తన్వొర్ మరి ఇసకున్ బలిదాన్ సియ్వల్ బొవ్లత్ పొరొ బలి సియ్లె ఆనెకెతె, బగవంతల్ వోన కార్యతున్ సూడ్సి, వోన్ నియత్నొర్ ఇంజెర్ వొప్తొర్ కి సెలె? ²²వోన బరొసతున్ కెయ్దె కీసి తొహ్వల్ మిరట్ కరి కీంతిట్ కి సెలె? వోర్ తన్వ బరొస బాతల్ ఇన్వల్ కెయ్దె తొహ్తొర్. ²³“అబ్రాహమ్ బగవంతన్ పొరొ బరొస ఇర్తొర్. అదెన్ హిందలె వోన్ నియత్నొర్ ఇంజి బగవంతల్ వొప్తొర్” ఇన్వల్ దర్మ-గ్రంత్‌న వచన్ పూరె మాత. అద్ తరికతె అబ్రాహమున్ బగవంతనొర్ సోప్తల్ ఇన్వల్ పొరొల్ వాత. ²⁴ఇద్ సూడ్సి, మాయ్నల్ సిరిప్ తన్వ బరొసతున్ హిందల్ ఆయొ బతి, తన్వంగ్ కామ్కున్ హిందలె, నియత్నొర్ ఇంజెర్ బగవంతల్ వొప్తొర్ ఇన్వల్ మిరట్ కరి కీంతిట్.

²⁵అదె తీర్దె, రాహబు2:25 యెహోసువ 2:11 ఇన్వల్ లంజె వెయ్లొ ఇజ్రయేల్ దేస్నుర్ కబ్రియలిర్‌కున్ తన్వ రోన్ మకుసి, సమ్దొ మాన్-మర్యద కీసి దుస్రొ సరియ్ సారి కీత. అద్ చొకొట్న కామున్ హిందల్, ‘నియత్న వెయ్లొ’ ఇంజెర్ బగవంతల్ వొప్తొర్. ²⁶బహన్తె పరన్ సెలె అద్ మేందొల్ సాత లెకతె వాంతయొ, అహ్నె చొకొట్న కామ్ కీసి తొహుర్ వూర బరొస గిరె సాత లెకతెన్ వాంత.

మీవ వెంజెడున్ జరబ్నె మనల్ కరుసట్

¹నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మిహ్గటల్ వెలెటిర్ బోద వెహ్వలిర్ ఆయ్మట్. బారితెకె బోద వెహ్వలిర్ మాకున్ వెలె కటింత తస్వ మందంత ఇన్వల్ మీకున్ టావయె. ²మరట్ సమ్దిర్ గిరె బచొంగొ గల్తింగ్ కీంతట్. తన వడ్క్‌వలిక్ గొస్టినగ ఉంది గిర్ తప్ కియొర్ వోర్ బర్పుర్ గున్ వాలె మాయ్నల్ ఆంతొర్. ఆతొర్ మాయ్నల్ తన్వ పూరొ మేందొడున్ జరబ్నె ఇర పరంతొర్. ³మరట్ తాకుస్త తీర్ తాకన అని మావ జరబ్నె మందన ఇంజెరెంతె కోందన్3:3 గ్రీకు బాసతె ఇహిన్ లిహి కీసి మంత: కోడత ముస్కురితున్ లగమ్ దొహంతట్. వేసుని దొహంతట్. ⁴అహ్నె డగుర్ రూకత నమున యేత్తెకె గిర్, బెయ్ జోర్తె వడి వాసి తాన్ దుర్సెర్ వోంత. బతి తాన్ తాకుస్వల్ మాయ్నల్ అద్ రూకతున్ పెజె మన్వల్ చుడుసి కటెతున్3:4 తెలుగుతె అద్ చుడుసి కటెతున్ ‘చుక్కాని’ ఇంతెర్. తిరుస్తెకె, తన బేకె సొందన ఇత్తెకె హకె తాన్ మలుస పరంతొర్. ⁵అహ్నె వెంజెర్ మావ మేందొడగ చుడుసి బాగమ్ ఆంద్. బతి అద్ బెయ్ డగుక్ డగుక్ గొస్టింగ్ వడ్కంత. అదె తీర్దె, చుడుసి మిన్గుల్ డగుర్ కేడతున్ బచొర్-బహన్ డుండుసంతయొ సోంచ్ కీమ్ట్.

⁶మావ వెంజెర్ గిరె ఉంది తడ్మిత్ దాత్నయ్ ఆంద్. కరబ్నె నించి మన్వల్ మావ మేందొడగ ఉంది బాగమ్ ఆసి మంత. అద్ వెంజెర్ కరబున్ పూరొ మేందొడగ పగ్రి కీసి, మాయ్నన జిన్గనితున్ తడ్మిత్ దాత్ లావి కీంత. అహన్ లావి కియ్వల్ సక్తితున్ అద్ వెంజెర్ పాతడ్తల్3:6 పాతడ్తల్: సెలెకె సయ్తన్‌దల్ ఇంజెర్ మందంత. యేతంత. ⁷సమ్ది జన్వర్‌కున్, పిటె-పురడున్, పుర్గ్-బుసితున్, సమ్దుర్‌తగ మన్వలిక్ జివ్రస్ సమ్దొతున్ ఇదెన్ మునె అని ఇంకె గిర్ మాయ్నల్ జరబ్నె ఇర్సెరెన్ మంతొర్. ⁸బతి వెంజెడున్ ఇంకె వేరి బోరె తన్వ జరబ్నె ఇర పర్మకి. అద్ వెంజెర్ జీవ తెండ్వల్ విక్నె నించి అవివక్నె కరబ్ కీసెరెన్ మందంత.

⁹ఇద్ వెంజెడెన్ మరట్ పర్బు ఆయ్వల్ బాబొ బగవంతన్ డగుర్-పాన్ సీంతట్. ఇదె వెంజెడె బగవంతన రూప్నె పుట్తొర్ మాయ్నన్ సాపెన సీంతట్. ¹⁰ఆసిర్‌వాద్ అని సాపెన ఉందియ్ తొడ్దల్ బహ్రి వాసెర్ మంతంగ్. నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! అహన్ మరట్ మన్వ. ¹¹సొవొర్ యేర్ అని చొకొట్న యేర్ బస్కెట్‌కె ఉంది జలతల్ పూటె మాయొంగ్. ¹²నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! అంజురి మరతున్ మర్క పండింగ్3:12 గ్రీకు బాసతె ఒలివ పండింగ్ ఇంజెర్ మంత. బస్కెట్‌కె సాదొంగ్. అహ్నె ఆంగుర్ వేలితున్ అంజురి పండింగ్ బస్కెట్‌కె సాదొంగ్. అదె తరికతె, సొవొర్ యేత జలతల్ చొకొట్న యేర్ పూటె మాయొ.

బుది-గియన్ వాలిర్

¹³బుది-గియన్ వాలిర్ అని సమజ్‌దార్క్ మీ రొపొ బోరె మంతెర్ కి? అహన్ మత్తెకె వూర్ సతె-పాన్దె తాక్సెర్, బుది-గియన్ సీత అద్ చుడుర్-పాన్దున్ పియ్సి, వూరంగ్ కార్యన్ తొహట్ ఇంట్. ¹⁴ఉంది మోక మీవ దిల్తగ కుట కుట అని లాల్సల్ గున్తె మంజి, డగుక్ డగుక్ గొస్టింగ్ వెహ్చెర్ సతున్ మకుసియ్మట్. ¹⁵మిహ్గ మన్వల్ ఈతల్ బుది-గియన్ స్వర్గ్‌నల్ రెయ్సి వాయ్మకి. ఇద్ మీకున్ దునియతల్ వాత బుది-గియన్ ఆంద్. ఈతడగ బావ్-బక్తి సెలె. ఇద్ సయ్తన్‌ద బుది-గియన్ ఆంద్. ¹⁶బహన్ ఇత్తెకె బగతె కుట కుట అని లాల్సలిక్ గున్క్ మందంతంగొ, అగ జగడంగ్ లొలింగ్ అని సమ్దొ తీర్క్‌నంగ్ కరబ్ కామ్క్ మందంతంగ్.

¹⁷బతి స్వర్గ్‌నల్ వాయ్వల్ బుది-గియన్ వెలె పవిత్ర ఆంద్. అద్ బుది-గియన్ సాంతితున్ పెర్మ కీంత. అద్ బోనె బతయ్ ఇన్వక్ సాదు ఆసి మందంత. అద్ బుది-గియన్ వెహ్త తీర్ కేంజంత అని దయతె సూడంత. అని అద్ చొకొట్నంగ్ కామ్క్ కీసెర్ బేద్-బావ్ తొహ్వక్ మందంత. అద్ బుది-గియన్ సతెమున్ పియ్సి తాకంత. ¹⁸సతె-పాన్దె అని సాంతితె తాక్వలిర్ అద్ విజతున్ వీచ్‌చి, సత్న అని సాంతిత పంటతున్ కొయంతెర్.

బగవంతన్ కరుమ్ వరట్

¹మిహ్గ జగ్డంగ్ అని లడెయ్క్ బతతున్ హిందల్ జర్గ్‌సెర్ మంతంగ్? మీవ దిల్తగ పుట్వలిక్ ఆసన్ ఉందితున్ ఉంది అర్సి వాయ్వ సొంజినె ఇవ్ జర్గ్‌సెర్ మంతంగ్. ²మిరట్ ఆస కీకిట్ బతి, అద్ మీకున్ పుటొ. అద్ కుట కుట గున్త ఆసతున్ సాటి మాయ్నన్ జకంతిట్. జగ్డంగ్ అని లడెయ్క్ కీంతిట్ బతి, ఆస కీకిట్ అద్ మీకున్ పుటొ. మిరట్ కోర్త అద్ మిహ్గ మనొ. బారితెకె బగవంతన్ మిరట్ తల్క్‌విట్. ³మిరట్ బగవంతన్ తల్క్‌తెకె గిరె అద్ మీకున్ పుటొ. బారితెకె మీవ సుక్-బోగున్ సాటి కర్చి కియ్లె కరబ్న ఆసతె తల్కంతిట్.

⁴ఇద్ దునియతంగ్ సుక్-బోగున్ సంగ దోస్తన్ కీతెకె, బగవంతన్ పెర్మ కీతప్ ఆయొ బతి, పీర్ కీతప్ ఆంత ఇన్వల్ టావ సెలె కి బతల్? ఇద్ దునియతుర్ సంగ దోస్తన్ కీక ఇన్వల్, బగవంతన్ పగ-దారల్ ఆంతొర్. ⁵“బగవంతల్ మా సమ్దిర్‌కున్ సీత, అద్ ఆత్మతున్ మరట్ తన్వయ్ బక్తి కియన” ఇంజెర్ దర్మ-గ్రంత్‌నగ, వటి ఆగమె లిహి కీసి మంత ఇంతిట్ కి బతల్? ⁶బగవంతల్ మాకున్ వెలె పెర్మత-దయతె సూడ్సెర్ మంతొర్. అదెన్ సాటినె దర్మ-గ్రంత్‌నగ,

“బగవంతల్ గర్వతె మన్వలిర్‌కున్ ఉల్ట తిరియంతొర్. బతి కమి-పాన్దె మన్వలిర్ పొరొ పెర్మత-దయ తొహంతొర్”4:6 గియన్తంగ్ గొస్టిన 3:34

ఇంజెర్ లిహి కీసి మంత.

⁷అదెన్ సాటి, బగవంతన్ మునె చుడుర్-పాన్ కీసి మంట్. సయ్తన్‌దున్ ఉల్ట తిరియట్. అస్కె వోర్ సయ్తన్ మిహ్గటల్ పరర్ ఆంతొర్. ⁸బగవంతన్ కరుమ్ వరట్. అస్కె బగవంతల్ మీ కరుమ్ వాంతొర్. పాపెస్తలిర్‌నిట్! మీవంగ్ పాప్కున్ నొరట్. బహ్కె మాతుర్నిట్! మీవంగ్ దిల్కున్ సుదుడ్-పాన్ కీమ్ట్. ⁹పాపెస్తలిర్‌నిట్! విచర్తె అని దుక్సతె మంట్. జోర్తె ఆడట్. కవ్‌వడున్ బద్లి ఆడ్సెర్ అని ఆనందున్ బద్లి దుక్సతె మంట్. ¹⁰పర్బున నదుడున్ మునె మీవ మిరట్ చుడుర్-పాన్ కీసి మంట్. అస్కె పర్బు మీకున్ డగుర్-పాన్ సీంతొర్. ¹¹దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మీవ మిరట్ వొరొన్ వొరొర్ బయ్మన్‌తె రాంగ్మట్. తన్వొర్ సోప్తన్ రాంగి సీతెకె ఆయి సెలెకె వోన్ పొరొ తస్వ కీతెకె ఆయి, వోర్ మాయ్నల్ దర్మత కానున్తున్ బయ్మన్ ఆతొన లెకతె వాంతొర్. మీవ కామ్ సిరిప్ అద్ కానున్తున్ పియ్సి తాకన. అద్ కానున్ చొకొట్న సెలెకె వాయుట్న ఇంజెర్ తస్వ కియ్వల్ మీకున్ హక్ సెలె. ¹²పర్జతున్ పొరొ నాయ్ద తస్వ కియ్వల్ అని దర్మత కానున్తగ హుకుమ్క్ లిహి కియుస్వల్ వొరొరె బగవంతల్ ఆందుర్. పర్జతున్ బచి కియ్వల్ అని నాసెడమ్ కియ్వల్ గిర్ వోరె ఆందుర్. తె ఆజు-బాజుతుర్ పొరొ సిక్స వాటట్ ఇంజెర్ వెహ్లె నీకున్ బోర్ అదికార్ సీతొర్?

డగుక్ డగుక్ గొస్టింగ్ వెహ్మట్

¹³కేంజట్! “నేండ్ సెలెతె నాడి బత్తెర్ ఉంది చహర్దె సొంజి, అగ ఉంది సాల్ వేరి మందంతొమ్. వరట్! అగ బేపరి కీసి కొతంగ్ వెలె కమయ్ కీకట్” ఇంజెర్ వెహ్వలిర్‌నిట్ కరి కీమ్ట్. ¹⁴నాడి బతల్ జర్గంతయొ మీకున్ టావ సెలె. మీవ జీవతున్ బారెతె సోంచ్ కీమ్ట్. మిరట్ జులుక్ దిసి ఉండె జులుక్నె మయడ్ ఆసి సొన్వల్, పోయత దుహర్తున్ దాత్నుర్ ఆందిట్. ¹⁵అహన్ ఇన్వడున్ బద్లి మిరట్, “పర్బు జీవతె ఇర్తెకె, ఇద్ కీకొమ్ అద్ కీకొమ్” ఇంజెర్ వెహన. ¹⁶బతి మిరట్ అహన్ కియ్విట్. లాండి-లబడ్ డగుక్ డగుక్ గొస్టింగ్ వెహ్చెర్ గల్తింగ్ కీంతిట్. ¹⁷అదెన్ సాటి చొకొట్ కియన ఇన్వల్, టావ మంజి గిర్ చొకొట్ కియొర్ వోన్ పాప్ లాగంత.

దనెవంతలిర్కున్ దమ్కి సియ్వల్

¹యే దనెవంతలిర్నిట్, కేంజట్! మిరట్ దుక్సతె ఆడ్సెర్ కిలియట్. బారితెకె మీకున్ గాచర్-గండల్క్ వాయ్వలిక్ మంతంగ్. ²మీవ దన్-దవ్లత్ కడియంత అని మీవంగ్ పాంగుక్ వెలుమ్ పియంతంగ్. ³మిహ్గ మన్వల్ సోనె అని కూర చిలిమ్ పియంత. అద్ చిలిమ్ మీ పొరొ ఉల్ట గవ వెహ్చి, మీవంగ్ మేందొల్కున్ తడ్మిత్ దాత్ డుండుసంత. ఇవ్ ఆక్రితంగ్ దివొస్క్‌నె గిరె మిరట్ వెలె దన్-దవ్లత్‌న డీగ్ వాడ్సెర్ మంతిట్. ⁴కేంజట్! మీ వహుక్నగ కామ్ కియ్వలిర్ బూయ్తలిర్‌కున్, మిరట్ బూతి సియ్వక్‌నె పసి కీతిట్. వూరంగ్ బూతింగ్ మీ పొరొ పిరది కీసెర్ మంతంగ్. వూర్ బూయ్తలిర ఆడ్వల్ స్వర్గ్‌న దలమ్నొర్ పర్బునంగ్5:4 స్వర్గ్‌న దలమ్నొర్ పర్బునంగ్: ఇత్తెకె సక్తి వాలె బగవంతల్. కెవ్కున్ కేంజ వాత. ⁵బొమిత్ పొరొ మీకున్ పసంద్ వాత తీర్ సుక్-బోగ్నె పిసెర్, కొయ్వల్ దినమున్ సాటి, మీవంగ్ దిల్కున్ కొడ్యుసి తయర్ కీసెర్ మంతిట్. ⁶మిరట్ నియత్నె తాక్వలిర్‌కున్ సిక్స వాట్సి, వూర్కున్ జక్తిట్ బతి, వూర్ మీకున్ మర్ల బడ్మకి.

సమ్దొతున్ వోర్చి మునె దాయన

⁷అదెన్ సాటి దాదలిర్-బాయిక్నిట్! పర్బు మల్సి వానల్ వేరి, మిరట్ వోర్చి చొకొటె సూడ్సెర్ మంట్. బహన్ ఇత్తెకె, వొరొర్ కేతిదారల్ తన్వ బొమితగ వాట్వల్ చొకొట్న పంటతున్ సాటి, బహన్ సూడ్సెర్ మందంతొరొ దిహన్తె కరి కీమ్ట్. వోర్ కేతిదారల్ మొదొడ పిర్ వాసి5:7 అద్ జాగతగ ఉర్సన్ వకత్నె జరసి పిర్ వాంత అని పంట కొయన్ మునె బెయ్ పిర్ వాంత. పంట పిరంత అగటల్తె బెర్సి, పంట కొయ్లె వానల్ వేరి వోర్చికున్ చొకొటె సూడ్సెర్ మందంతొర్. ⁸మిరట్ గిర్ మన్దున్ గట్ కీసి, వోర్చి సూడ్సెర్ మంట్. బారితెకె పర్బున మల్సి వాయ్వల్ వకత్ కరుమ్ వాసెర్ మంత. ⁹నా దాదలిర్-బాయిక్నిట్! వొరొన్ పొరొ వొరొర్ చహ్డింగ్ వెహ్మట్. అహన్ వెహ్తుర్‌కున్ పర్బు సిక్స వాటంతొర్. కేంజట్! వోర్ నాయ్ద తస్వ కియ్వల్ అదికారి వెయ్నె వాయ్వల్ మంతొర్.

¹⁰నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! పర్బున్ బారెతె వెహ్తుర్ పర్‌వక్తలిర్ తక్‌లిబ్క్ బోగె మాతెర్. వూర్ పర్‌వక్తలిర నమున యేచ్చి మిరట్ తాకట్. ¹¹తక్‌లిబ్క్ వోర్చి బరొసతె తాక్తుర్‌కున్ ఆసిర్వాద్ యేత్తుర్ ఇంతట్. యోబున వోర్చ్‌వల్ గున్తున్ బారెతె కేంచి మంతిట్. పర్బు వోన్ ఆక్రిత్ బాతల్ ఇనమ్ సీతొర్ ఇన్వల్ మిరట్ సూడ్తిట్. పర్బు వెలె దయ అని కివుల్ వాలె ఆందుర్. ¹²నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! సమ్దిన్ తెర్ ముకె బతల్ ఇత్తెకె, స్వర్గ్‌న పొరొడెన్ ఆయి, బొమిత పొరొడెన్ ఆయి, ఉండె దుస్రొ బతతయ్ పొరొడెన్ ఆయి, మిరట్ వొట్ వాట్వ. సిరిప్ బతల్ మంత అద్ వెహట్. అహన్ మత్త తీర్ వెహ్తెకెన్ బగవంతల్ మీకున్ సిక్స వాటొర్.

¹³మిహ్గటల్ బోరె ఆయి తక్‌లిబ్క్‌నగ అర్సి మత్తెకె, వోర్ పార్తన కియన. ఆనంద్నె మత్తొర్ వోర్, బగవంతన్ పార్తన-వింతి కీసెర్ పాటంగ్ వారన. ¹⁴మిహ్గటల్ బోరె యెడ్కి-దుక్నె మత్తెకె, చర్చితుర్ పెదొల్కున్ వోర్ కేయుసన. వూర్ వాసి పర్బున పొరొడె నియ్ సోక్సి, వోన్ సాటి పార్తన కియన. ¹⁵అహన్ బరొసతె వూర్ పార్తన కీతెకె, వోర్ దుకెలల్ చొకొట్ ఆంతొర్. పర్బు వోన్ చొకొట్ కీంతొర్. ఉంది మోక వోర్ పాప్క్ కీసి మత్తెకె, వోనంగ్ పాప్కున్ పర్బు మాపి కీంతొర్. ¹⁶అదెన్ సాటి బవె పాప్క్ కీసి మన్కిట్‌తె, బోనంగ్ వొహ్క్ పాప్క్ మీ నడ్డుమ్ మిరట్ వొపట్ అని వొరొన్ సాటి వొరొర్ పార్తన కీమ్ట్. ఇదెన్ హిందల్, మీవ తబియత్ చొకొట్ ఆంత. నియత్నొన పార్తన వెలె సక్తితె మంజి బచొరొ చొకొట్ కియ పరంత.

¹⁷యేలియల్ మా దాత్నొరె సాదరన్ మాయ్నల్ ఆందుర్. పిర్ అర్వ ఇంజెర్ తన్వ మన్దె పార్తన కీతొర్. తె సడె మూంద్ సాల్క్ వేరి, బొమిత్ పొరొ పిర్ అర్మకి. ¹⁸అద్ ఆత పెజె పిర్ అరన ఇంజెర్ మర్ల పార్తన కీతొర్. అస్కె హాబర్ పిర్దున్ అరుస్త అని బొమి తన్గ ఉర్స్‌తంగ్ పంటంగ్ పండుస్త.

¹⁹నావుర్ దాదలిర్-బాయిక్నిట్! మిహ్గటల్ బోరె ఆయి సతె సర్దున్ బహ్కె మాతెకె, వోన్ మల్సి సత్నగ తత్తెకె ఇద్ గొస్టితున్ కరి కీమ్ట్. ²⁰పాపెస్తన్ పాప్న సరితల్ సతె సర్దె మలుస్తొర్ వోర్, పాపిన ఆత్మతున్ మరన్తల్ తపుసి, బచి కియుస్తొర్ ఆంతొర్. ఇదె ఆయ్వ పాపినంగ్ పాప్కున్ బగవంతన కెయ్దె వోర్ మాపి కియుస్తొర్ ఆంతొర్.