Иеремияның ыы-сыызы
Киирилде
Еврей чаңчыл ёзугаар бо номну Иеремия медээчи бижээн. Номну тургузуп турар беш шүлүк чогаалы чаңгыс темалыг: Бурганның Иудея күрүнениң найысылалы Иерусалимни чоннуң бачыттары дээш кеземче кылдыр үреп бусканы. Хөй чылдарның дургузунда еврей чон Дээрги-Чаяакчыдан улам-на хая көрнүп, Ооң чагыг-керээзинге удур бачыт үүлгедип, Ооң медээчилериниң сагындырыгларын тоомчага албайн келген. Бистиң эрага чедир 586 чылда Бурган вавилон аг-шеригге Иерусалимни эжелеп аарын, Бурганның өргээзин үреп бузарын болгаш хөй санныг еврейлерни тудуп алгаш баарын чөпшээрээн.
Бодунуң чонунуң хамык хилинчээн көрүп-даа тургаш, Иеремия оларның боттарының-на бачыттары ындыг кадыг-дошкун кеземчеге чедиргенин миннип турар. Ындыг-даа болза, Иеремия Дээрги-Чаяакчы Бодунуң шынчы энерелиниң ужун Бодунуң чонундан шуут ойталавас боор деп идегелин ышкынмайн турар.
Баштайгы дөрт шүлүктүң кайызын-даа алфавиттиг акрошүлүк хевирлиг кылдыр, тускай чурум-чыскаал ёзугаар бижээн: строфа бүрүзүнүң-не бирги үжүүн ушта бижип, чыскаар болза, еврей алфавит тургустуна бээр. Бешки шүлүк ол уран арганы ажыглавайн турар, ынчанмыже еврей алфавиттиң үжүктериниң санынга дүгжүр 22 коштунчак одуругдан бүткен.
Амгы иудейлер Бурганның өргээзин үреп бусканы дээш кажыыдалды демдеглээрин уламчылап, бо номну чылдың эртер шээрлээшкин үезинде (еврей Ав айның 9-ку хүнү) номчуп турар.
1Бирги ыы-сыы א (алеф)
1 Аа халак! Аажок хөлдүг хоорай-даа ээнзирээн-дир.
Көвей чоннар агайы ам дулгуяк дег.
Чурттарның кадыны ам албадаткаш, ажыл кылыр үүлелиг! ב (бет)
2 Дүнелерде ыглап орар – чаактары көк суг болган .
Ынак чораан улустан ам аргалаптар кижи чок-тур .
Өөрү шупту саттыныпкаш, өжээтеннер апарган-дыр . ג (гимел)
3 Албадаткан аар ажыл, айыыл-халап соон дарый
Иудея дайзынның холундува кире берди,
өске чоннар аразынга хоргадал-дыш тыппастады,
истеп-сүрген улус ону кызап келгеш, тудуп алды . ד (далет)
4 Байырлап кээр улус читкен,
·Сионче баар оруктар ам муңгаргай-дыр,
эжик-хаалга ээнзирээн.
Бурганның бараалгакчылары човууртап тур,
ыраажы кыстар шупту муңгак, хоорайның үүлези ажыг-берге! ה (хе)
5 Иерусалим дайзыннары тергиидеп тур, өштүглери өөрүп тур.
Эңдерик хөй бачыды дээш , Дээрги-Чаяакчы ону качыгдатты.
Дайзыннар ооң ажы-төлүн хары черже сүрүп бар чор . ו (вав)
6 ·Сион-кыс, өндүр каазың оңуп каап-тыр.
Нояннарың одар тыппаан ивилерге дөмей-дирлер,
сүргеннерниң мурнунда-ла шаа төнген илгип чорлар. ז (зайин)
7 Иерусалим түреп-човаан, улчуп-тояан хүннеринде;
дайзынга чон алзыпканда; өмек болур кижи чокта,
эрте шагдан эдилеп чораан эртине-байлаан сактып туру.
Олче кайгаан дайзыннар, кошкаан көргеш, шоодуп турлар . ח (хет)
8 Медээжок аар бачыды дээш, Иерусалим бужартады.
Шалдаң-дыр деп көрүп каапкаш , алдаржыдып чорааннар ам куду көрдү.
А ол боду хая көрнүп, ыы-сыылыг човууртап тур. ט (тет)
9 Ооң хеви хирлиг турган – келир өйде чүү боорун бодаваан-дыр.
Кончуу сүргей буступ дүштү – аргалаптар кижи ам чок .
«Дээрги-Чаяакчы, хинчээмни көр – дайзыным дендеп барды!» י (йод)
10 Ооң бүгү эртине-байлаан дайзынның холу хунаан.
Ыдык өргээ саза баскан өске чоннар улузун ол көрүп турар .
«Ниитилелиңерге олар каттышпазын!» – деп хорудуң чоп , Дээрги-Чаяакчы! כ (каф)
11 Өскелерден аъш-чем дилеп , хоорай чону човууртап тур.
Деңгел кирер чемге орнап, эртинезин бээрлер-дир.
«Дээрги-Чаяакчы, менче көрем, базындырып турарымны! ל (ламед)
12 Эрткен-дүшкен чорумал чон, дилеп тур мен,
эргилип кээп, көрүңер даан:
өндүр килең хүнүнде Дээргимден кээр кеземчем дег,
шак ол кончуг човалаң дег човалаң-даа турар деп бе?! מ (мем)
13 Ол сөөктеримче сиңниктир отту дээрден бадырды ;
буттарымга четки салгаш , дезе бээрин албадапты;
күжүр мени аймааратты – хүнден хүнче күжүм калды. נ (нун)
14 Дээргиниң холу эптээн дарлал-дөңгү – бачыттарым –
мойнум кызып, күчү-күжүм суларатты.
Ооң мени хүлээткени холдар быжыг – ушта чүткүп шыдавас мен! ס (самех)
15 Улуг-шыырак эрлерни Ол менден үндүр сывырыпты;
чалыы экерлерим узуткаар дээш, меңээ удур чыыш кылды:
арыг кызы – Иудеяны арбайлаштыр соктап каапты. ע (айин)
16 Үргүлчү ыглаар ужурум ол; ийи караам суун иштим .
Сорук-күжүм омакшыдар аргалакчы ырай берди.
Дайзыннарның күжү дендеп, ажы-төлүм качыгдады». פ (пе)
17 ·Сион-кыс хей-ле холун сунган – аргалакчы тывылбады.
Бүзээлээн бүгү дайзыннарга Израильди Дээрги-Чаяакчы тудуп беривитти.
Иерусалимни олар үглеп келгеш, бужар херээженни дег аажылааннар. צ (цаде)
18 «Дээргиниң чөптүүн аарай! Ооң сөзүнге удурланып канчаарым ол!
Бүгү чоннар, дыңнаңарам, хилинчээмни көрүңерем:
хып дээн чалыы оглу-кызым дайзынга туттурдулар. ק (коф)
19 Таныштарым кыйгырган мен, олар мени мегелеп каан.
Бурганның бараалгакчылары-даа, ак салдыг кырганнар-даа
амыдыраар, шыдал кирер аъш-чем дилээш, хоорайга кырылдылар. ר (реш)
20 Ырмазыраан менче көрем, Дээрги-Чаяакчы: ийлей бердим.
Чүлдү-чүрээм чарлыр четти – Сеңээ аажок удурланып турган-дыр мен.
Даштын хылыш ажы-төлдү кыргып-хыдаан, бажыңда – база-ла өлүм . ש (шин)
21 Дайзыннар-ла човуурумну дыңнап турар – аргалаптар кижи чок-тур.
Айыыл-халап, аар-бергем Сенден дээрзин олар дыңнааш, өөрүп турлар.
Ынчалза-даа айытканың хүннү „Кел!“ де – ынчан олар мен дег апаар! ת (тав)
22 Бачыттарым шуптузу дээш, кеземчең Меңээ онаарың дег,
дайзыннарымны ынчаар кезет – хай-бачыды Сеңээ бүрүн көстү берзин!
Чүге дээрге човуурум-даа үзүлбес-тир, чүрээм күжүр качыгдап тур!»
Ийиги ыы-сыы
2 א1 Аа халак!
Дээрги-Чаяакчы ·Сион-кысты килеңиниң булуду-биле бүргей каапты!
Израильдиң өндүр каазын дээрден черже дүжүр октап ,
килеңиниң хүнү кээрге, дүжүлгезинден дүжүп кээп турган черин тоовайн,
хая көрдү . ב (бет)
2 Израильдиң хоорай-суур, турлагларын Дээрги-Чаяакчы кээргел чокка сыырыпты;
Иудея шивээлерин килеңнээштиң, узуткады ;
күрүнени болгаш нояннарны ойтур октап, бужартатты. ג (гимел)
3 Килеңнээш, Ол Израильдиң мыйыстарын кезип каапты,
дайзын кээрге, Израильди камгалавайн, оң холун чайладыпты ,
бүгүдени хуюктап чиир чалбыыш-отту Израильге Ол кыпсывытты . ד (далет)
4 Дайзын-даа дег, кадыг чазын холу-биле хере тыртты .
Карак өөрткен бүгү чүүлдү, өжээтен дег, узуткады.
Чалбыышталган килеңин Ол ·Сион-кыс өргээзинче чажа каапты. ה (хе)
5 Дээрги-Чаяакчы дайзын дег болу бергеш, Израильди сыырыпты,
ооң хамык шивээлерин ажырыптып, ордуларын хоозуратты.
Иудея черинге Ол ыы-сыыны, хомудалды нептеретти. ו (вав)
6 Садта үнген ыяш кескен кижи-даа дег,
чыыш черин – өргээзин Ол узуткады.
·Сионга Ол байырлалдар, амыр-дыштың хүннерин-даа
уттур кылдыр албадады;
килеңнээштиң, хаанны-даа, Бурганның бараалгакчызын-даа
тоовайн барды. ז (зайин)
7 Дээрги-Чаяакчы өргүл салыр черин тоовайн, ыдыктыг өргээзин хүлээведи.
Ооң быжыг ханаларын дайзынның холдарынга киирип берди.
Байырлалдың чыыжында дег, Дээргиниң өргээзинде алгы-кышкы
дыңналып тур. ח (хет)
8 ·Сионнуң ханазын бузар деп, Дээрги-Чаяакчы бодап алган.
Хананы Ооң холу хемчээп, үрегделден ойталаарын сагынмайн тур.
Камгалал чалдары-даа, ханалар-даа буступ дүшкен, качыгдап тур. ט (тет)
9 Хаалгалар-даа кээп дүшкен, дээктерни Ол үреп-талаан .
Хоорай хааны, нояннар-даа өске чоннар холунче кирген,
ыдыктыг хоойлу база чок-тур!
Медээчилеринге-даа Дээрги-Чаяакчыдан кээр ·ажыдыышкын үстүп-читкен . י (йод)
10 Баштарынче доозун-довурак чажып , качыгдал хевин кеткен
·Сионнуң ·баштыңнары ыыттаар сөс чок, черде орлар .
Иерусалим кыстары-даа качыгдалдан бажын черже халайтылар. כ (каф)
11 Карактарым чажы соглуп, согурардым, ийлей бердим.
Кара баарым ажып, аараан. Мээң күжүр чонум буурап калган.
Хоорайның шөлдеринде эмер чаштар, уруг-дарыг аштап өлүп чыдарын көр: ל (ламед)
12 найысылал шөлдеринде балыг-бышкын улус дег, моорап турлар.
Хөөкүйлер авазындан айтырып тур: «Аъш-чем биле суксун кайыл?»
Иезиниң хойнунга-ла амы-тыны үстүп турлар. מ (мем)
13 Иерусалим-кыс, сени кымга дөмейлээйн, сеңээ чүнү чугаалаайн?
Күжүр ·Сион-кыс, аргалаар дээш, сени кымга деңней көрейн?
Балыың ханы – далай ышкаш – сени кым-на экиртирил?! נ (нун)
14 Медээчилериң сеңээ хей-ле меге, хоозун чүүлдер оштаан ,
салым-чолуң өскертир дээш, кем-бурууң ажытпааннар,
меге-биле дуурайлап, сени будап каапканнар! ס (самех)
15 Чорумалдар дора көрүп, адыш часкап,
Иерусалим-кысты шоодуп, бажын чайып, сыгырдылар :
«Бүгү черниң таалалы, дээди каас дээр хоорай бо бе? » פ (пе)
16 Сенче хамык дайзыннарың өгү-дылын караңнатты .
Азыг-дижин кыжырадып, сыгырдылар: «Ам-на ону сыырыптывыс!
Күзеп-манаан хүнүвүске чедир чурттап, көрүп тур бис! » ע (айин)
17 Дээрги-Чаяакчы бодалдарын боттандырып, эткен сөзүн ээледи.
Үе-дүпте аазаан сөзүн күүсетти :
хайыра чок сени базып, өжээтенге шоот кылып,
дайзыннарың мыйыстарын сүүрертипти. צ (цаде)
18 Дээргиге чүрек-хөңнүң ханызындан тейле-ле, о ·Сион-кыс!
Дүн-хүн дивейн, дамырак дег, карааң чажы агып батсын ,
ботка дышты черле бербе, карактарың дыштандырба! ק (коф)
19 Дүннү өттүр, өйлеп-өйлеп, алгыр-кышкыр!
Дээрги-Чаяакчы мурнун орта, суг-даа ышкаш, хөңнүң төп бер ,
кудумчулар белдиринде аштап өлүр чеде берген чаштарыңның амызы дээш,
Аңаа тейлеп, холдарың сун! ר (реш)
20 «Дээрги-Чаяакчы, топтап көр даан,
өске кымны шак-ла мынчаар хинчектээн сен –
эмзирип өстүрген уруг-дарыының эъдин ие чиптер кылдыр?
Дээргиниң өргээзинге медээчизи-даа, бараалгакчызы-даа өлүр кылдыр? ש (шин)
21 Кудумчулар довураанда уруг-дарыг, кырганнар-даа чыткылаар-дыр;
чалыы кыстар, оолдарымның тынын хылыш үзүп каан-дыр;
оларны Сен килеңнээштиң, кээргел чокка узуткадың. ת (тав)
22 Коргуп чоруур дайзыннарымны, найырже дег, Дээрги-Чаяакчы чыып тур.
Ооң килең хүнү чедип кээрге, камгалал ап, дириг үнер кижи чок-тур!
Эмзирип өстүрген, азырап каан улузумну дайзыным кээп, узуткады».
Үшкү ыы-сыы
3 א1 Бурганның каржы килеңинден качыгдаан эр – мен-не-дир мен .
2 Ол мени сүрүп алгаш, чырык эвес, дүмбейдиве эккеп кагды .
3 Ындыг кончуг Ол меңээ удур болуп, холун менче соксаал чокка көдүрүп тур – ב (бет)
4 эът-бодум чуурулдур соп, сөөк-даяам сый шапты ;
5 бүзээлелге мени тудуп , ажыг-шүжүг, хинчек-биле хүрээледи;
6 үе-дүпте өлген улусту дег, караңгы оранга тургузупту . ג (гимел)
7 Үндүрбес дээш, Бурган мени хана-биле бүзээлепти,
кинчи-бегим аартадыпты;
8 дуза дилеп, кыйгы салдым – мөргүлүмнүң оруун досту ;
9 даштар-биле оруум боогдап , кокпа-оруум ээй тыртты. ד (далет)
10 Ол – мени кедээн мажаалай-ла, чаштып чыдар арзылаң-на ;
11 оруумдан астырып, үзерлеп кемдеткеш, буурап дүшкен кижи кылды.
12 Кадыг чазын хере тырткаш , согунунга кара кылдыр тургузупту . ה (хе)
13 Саадаанда согуннарын ужулгаштың, өкпе-баарым өттүр атты .
14 Чонга кочу-шоот болдум: соксаал чокка одап-сөглеп, ырлап турлар .
15 Ол меңээ оо-хоран пөктүр сыгап, ажыг суксун аксымдыва кудуп берди . ו (вав)
16 Диштеримче сай-даш дыгып, хүлдү меңээ чиртип турду .
17 Сеткилимден амыр-тайбың арлы берген, амыр-чыргал уттундурган.
18 «Алдар-адым өлүп-чидип, Дээрги-Чаяакчыга идегелим бүтпээн-дир» – деп чугааладым. ז (зайин)
19 Улчуп-түрээн чуртталгамны бодап тур мен: оо-хоран, ажыг суксун!
20 Сактып чоруур сеткилим-даа ундаралче дүлдүнер-дир.
21 Ынчалза-даа бодап кээрим, ынанырым чүүл бо-дур: ח (хет)
22 Дээрги-Чаяакчы, энерелиң кызыгаар чок, өршээлиң-даа үстүп төнмес –
23 эртенниң-не чаартынып, илереп кээр, а шынчы чорууң өндүр улуг!
24 «Дээрги-Чаяакчы – салым-хуум – деп чугааладым. – Ынчангаш Аңаа ынаныр мен». ט (тет)
25 Аңаа ынанып, Ону дилээн улуска – Дээрги-Чаяакчыдан буян доктаар;
26 Ооң камгалалын шыдамык манап турар кижиге – буян доктаар;
27 Аар-бергелерни аныяандан ажып эртип турар кижиге – буян доктаар. י (йод)
28 Ындыг улуг аар-бергелерни чүктээн кижи ыыт чок орзун, чааскаан орзун!
29 Довуракты пактап орзун, ынчалзажок идегел-даа бар бооп магат.
30 Дажыпканга чаагын дөгеп, базымчазын пөктүр көрзүн . כ (каф)
31 Дээрги бисти кезээде эвес, хензиг када каапкаш баар ;
32 хинчек-биле кезетсе-даа, энерели улуг болгаш, өршээй кааптар ,
33 кижилерни хилинчектээр сеткили чок. ל (ламед)
34 Черде хамык туттурган чонну таптай базып туруп бээрге,
35 Дээди Өрүкү Бурган мурнун орта чөптүг шииткел үндүрбеске,
36 чаргы кылгаш, мегелээрге, Дээрги ону көрбес бе кай?! מ (мем)
37 Дээрги аңаа дужааваанда, сорулгазын чедип алыр кижи турбас .
38 Эки-даа чүүл, бак-даа чүүл Дээди Өрүкүнүң аксы-сөзүн ёзугаар болбас бе?
39 Дириг чурттап арткан кижи бачыды дээш кеземчезинге хомудаан херээ чүл? נ (нун)
40 Оруувусту шинчий көрүп, истеп-хынааш, Дээргиже дедир ээр бис.
41 Дээрде саадаан Бургандыва чүрээвисти угландырып, холувусту өрү сунаал :
42 «Бачыттыг бис, удур-дур бис, Сен-даа бисти өршээведиң . ס (самех)
43 Килеңнээштиң, истеп-сүрдүң, хайыра чок кырып келдиң,
44 мөргүлүвүс четпезин дээш, булут-биле шугланыптың.
45 Өске чоннар аразынга бисти бок-чам кылып кагдың. פ (пе)
46 Дайзыннарывыс бисче шупту өгү-дылын караңнатты .
47 Какпага кирер, коргуп-сүртээр, хоозураар, өлүп-чидер – үүлевис ол ».
48 Чонум өлүп-калганы дээш, караам чажы суг дег акты . ע (айин)
49 Дээрги-Чаяакчы черже кайгап, дээрден бисче көрбээн шаанда ,
оожургал чок, амыр-дыш чок, караамның суу боглур уг чок.
51 Хоорайым кыстарының салым-чолун көрүп келгеш, сеткил-хөңнүм качыгдап тур. צ (цаде)
52 Дайзыннарым, кушту-даа дег , хей-ле черге мени аңнап турарлар-дыр.
53 Олар мени оңгардыва киир октап , даш-биле базырдылар.
54 Бажым ашкан сугже дүлнүп , «Өлдүм-не!» деп чугаалаан мен. ק (коф)
55 ·Тамы дүүнден, Дээрги-Чаяакчы, Сээң адың кый деп турдум .
56 Мээң үнүм дыңнап кагдың: дуза дилээн човуурумдан кулааң дестирбе!
57 Кый дээримге, чедип келдиң. «Кортпайн көр» деп чугааладың. ר (реш)
58 Чаргымга Сен болчуп келдиң , амы-тыным камгаладың;
59 хомудалым көрүп кагдың, Дээрги-Чаяакчы, херээм үзе шиидип бердиң,
60 дайзыннарым өштүг багын, өзү кара бодалдарын көрүп кагдың . ש (шин)
61 Дыңнап кагдың, Дээрги-Чаяакчы: мени дора көргенин, өзү кара бодалдарның дөгерезин,
62 меңээ удур улустуң чугаа-соодун, үргүлчү-ле кара сагыш бодап кээрин;
63 ам кээп көр даан: органда-даа, турганда-даа одап ырлаар кижизи – мен! ת (тав)
64 Дээрги-Чаяакчы, оларны Сен, үүлгеткен херээн ёзугаар кезедип көр:
65 чүректерин чөрүү кылып, каргыжыңны оларже сал;
66 килең чажып, истеп-сүрүп, дээрлериң адаан орта узуткап каг!
Дөрткү ыы-сыы
4 א1 Аа халак! Алдын өңү чайнавастаан, тулган алдын хугбайзырап, өскерилген!
Кудумчу санай, белдир санай ыдык даштар төктү берген. ב (бет)
2 ·Сионнуң чок дээн, алдын караан чая базар оолдарын
кижи кылган, дойдан туткан савалар дег үнелеп тур. ג (гимел)
3 Бөрзектерин чемгерер дээш, шөө-бөрү-даа эмиин дөгээр,
а мээң чонум хайыра чогу – ээн ховуда страус куш-ла . ד (далет)
4 Хензиг чаштың өгү, дылы кагып-суксааш, чыпшынышкан.
Аъш-чем дилээн уругларга кым-даа, чүү-даа бербейн тур! ה (хе)
5 Пөктүр дойлап чораан улус кудумчулар кыдыын дургаар кырлып чыдар.
Каас хеп кедип өскен улус даштын бокта чимзенип тур. ו (вав)
6 Содомнуң-даа кеземчезин мээң чонум кеземчези ажып турар:
шак ол хоорай, кижи холу көңгүс дегбейн,
карак чивеш дээр аразында буступ дүшкен. ז (зайин)
7 Чонум баштаан нояннар-даа хардан арыг, сүттен аккыр,
мага-боду кораллдан каас, шырайы-даа сапфир ышкаш чордулар чоп. ח (хет)
8 А ам олар – арны-бажы хөө-кара , кудумчуга таныттынмас,
мөчү-сөөкте херген кежи ыяш ышкаш кургап калган. ט (тет)
9 Хову-шөлдер куруглаарга, тыны үстүп, диригге-ле кадып калган,
аштап өлген кижилерден хылыш-биле шаштырганнар кежиктиг-дир . י (йод)
10 Чонум ынчаар кырлып турда, буян-чолдуг иелер-даа
ажы-төлүн пашка дүлүп, боттарынга аъш-чем кылып турганнар ийик . כ (каф)
11 Дээрги-Чаяакчының килең-кылыы дендеп барды, килеңин Ол чажа каапты :
·Сионга Ол одун кыпсып, хоорайны өзээнге киир өрттедипти . ל (ламед)
12 Иерусалим хаалгазындан өштүг дайзын кирип кээр деп,
черде хааннар, делегейде чурттаан улус бодап безин чорааннар бе?! מ (мем)
13 А ол бүгүнүң дөзү кайдал? Хоорайга актыг улус ханын төккен
бараалгакчылар бузудунда, медээчилер бачыдында . נ (нун)
14 Олар даштын, согурлар дег, тояап чорлар,
ханга былчап, бужартадып алган боорга,
хептеринге дээп болбас апарган-дыр . ס (самех)
15 «Орук чайлаңар, бужартааннар! Биске дегбейн, чоруңар!» –
деп, оларже улус алгырып тур.
«Тояап чоруур хейлерни! – деп, өске чоннар улузу сөглеп тур. –
Моон соңгаар аравыска олар турбас». פ (пе)
16 Дээрги-Чаяакчы Боду-ла оларны тарай сывырыпкан,
моон соңгаар оларже Ол ээ көрбес.
Ынчангаш Ооң бараалгакчыларын-даа хүндүткээр,
·баштыңнарны-даа өршээр улус ам чок . ע (айин)
17 Дуза манаан караавыс-даа имистелип өштү .
Камгалаар дээш, келбээн чонче доскуул кылыр суургалардан харап көрүп,
шаанга киир манадывыс. צ (цаде)
18 Кудумчуже үнмезин дээш, дайзыннар каяа-даа бол бисти кедээн.
Төнчүвүс ам чоокшулаан , назынывыс кызырылган,
өлүр хүн-даа чедип келген. ק (коф)
19 Бисти кызап, сүрген улус дээрде ушкан эзирлерден дүрген болган .
Олар бисти дагларга-даа чыпшыр чедип,
ээн ховаа кедег кылып, дозуп турган. ר (реш)
20 «Хаанывыска карактадып, өске чоннар аразынга чурттаар бис» –
деп идегеп чораанывыс амывыстың тыныжы –
Дээрги-Чаяакчының шилээн хааны какпага кирип, туттурган-дыр . ש (шин)
21 Уц дээр черде чурттай берген Эдом-кыс, амдыызында өөрүп-хөгле.
Килең долган үлүг-дашка сеңээ чедер –
шалдаңналдыр ужур ижип, эзириир сен . ת (тав)
22 ·Сион-кыс, кеземчеңниң төнчүзү кээр –
сени Ол ам удавайн хостап салыр!
А сени, Эдом-кыс, кем-бурууң дээш кезеткештиң, бачыттарың ажыдыптар .
Бешки ыы-сыы
51 Дээрги-Чаяакчы, бода – бистиң-биле чүү болчук,
бак атка киргенивис көр-ле, көр!
2 Черивисти хары улус ээлеп алган,
бажыңнарны өске улус чаза баскан .
3 Ачазы чок өскүстерге дөмей-дир бис,
авалар-даа дулгуяк дег болу берген.
4 Суувусту-даа садып ижер,
ыяжывыс дээш акша төлээр апардывыс.
5 Мойнувуста кадыг дөңгү кедирип каан,
могап-түреп, амыр-дыш-даа көрбестээн бис.
6 Аъш-чем-не чедишсин дээш,
Ассирия, Египеттен ачы-дуза дилээр-дир бис .
7 Ада-өгбе бачыт кылган – олар ам чок,
а кем-буруузу дээш кеземче – бисте дүшкен .
8 Кулдар бисти чагырып тур;
кадыг холдан бисти хостаар кижи чок-тур.
9 Ээн ховуга дээрбечиден айыылзынып, чем тып чиирде,
амы-тынны артывыска каап чор бис.
10 Оя чип кээр от дег аштан кеживис-даа
суугу ышкаш кыза берген.
11 Дайзыннар ·Сионда, Иудея хоорайларында
кыстарны, херээженнерни чазарлап тур .
12 Дайзынның холу нояннарны азып каапкан,
баштыңчыларны хүндүлевээн .
13 Чалыы эрлер дээрбе дажы долгап турар ,
элээдилер ыяш чүктеп, ууп чадаан.
14 Хоорайның улус чыглыр черлеринде
ирейлер ам олурбастаан, чалыы эрлер ырлашпастаан.
15 Хөрек-чүрек өөрүшкүзү өжүп калган,
хөглүг самнар ажыг-шүжүг ыызы болган .
16 Бажывыстан оваадай чайлып дүшкен ,
бачыттыг бис – бодувустуң шорувус-тур!
17 Ынчангаштың чүрээвис ам ыстап аараан,
ынчангаштың караавыстың оду өшкен.
18 Ээнзирээн ·Сион даанда
дилгилер ам димзенип тур.
19 А Сен, Дээрги-Чаяакчы, мөңгеде хааннаар сен,
Сээң дүжүлгең салгал дамчып тендиш дивес .
20 Таанда бисти шуут уттур сен бе ,
таанда бисти төнмес өйде каар сен бе?
21 Дээрги-Чаяакчы, Бодуңдува бисти ээлдир – эглип кээр бис ,
биеэде дег, чуртталгавыс чаартып көр .
22 Бистен шуут-ла ойталадың бе ,
биске удур килең-кылыың хемчээл чок бе?!