Иаков

Иаковтуң чагаазы

Киирилде

Бо чагааны Чаа Чагыг-керээде айтып турар Иаков деп аттыг хөй улустуң аразындан Иисустуң дуңмазы, Иерусалимде христиан ниитилелдиң удуртукчузу бижээни ылап болгу дег. Чамдык шинчилекчилер Чаа Чагыг-керээни тургузуп турар чагаалар болгаш номнарның эң баштайгызы ол чагаа болур деп санап турар.

Иаков бодунуң чагаазын бүзүрелиниң кол чүүлдерин амыдыралга белени-биле боттандырып шыдавайн турган христианнарга бижээн. Ол хүн бүрүнүң амыдыралынга христианнарның боттарын канчаар алдынарының дугайында, мерген угаан, байлакшыл, ядамык чорук, хоп-нүгүл, шыдамык чорук болгаш мөргүл дугайында айтырыгларны сайгарып көрбүшаан, тодаргай угаап бодап турар. Иаковтуң кол бодалы мындыг: бир эвес Бурганга бүзүрел буянныг ажыл-херектер-биле шынзыттынмаан болза, ындыг бүзүрел хоозун, кымга-даа ажыы чок. Бурганга ылап-ла бүзүреп турар кижи Аңаа таарымчалыг чүүлдерни кылыры чугаажок дээрзин ол номчукчуларга билиндирип турар.

Киирилде сөстер

¹ Бурганның база Дээрги Иисус Христостуң чалчазы Иаковтан байыр . Өске чоннар аразында тоо быдаргай чурттап чоруур он ийи израиль аймакка амыр-менди чедирдим!

Бүзүрел болгаш мерген угаан

² Ха-дуңма, янзы-бүрү шенелделер орууңарны моондактаза, аажок кежиктиг бис деп санаңар! ³ Шенелдени ажып эрткен соонда, бүзүрелиңер силерни шыдамык болдурарын билир болгай силер . ⁴ А шыдамык чорук , бодунуң ээлчээнде, бүрүн салдарын көргүзер, ол силерни бүгү талазы-биле ·болбаазыраңгай, кандыг-даа четпес-дудуу чүве чок улус кылыптар .

⁵ А кайы-бирээңерге мерген угаанны чедир бербээн болза, ол кижи Бургандан мөргүп дилезин. Бурган мерген угаанны хамык улуска чүрээниң ханызындан, чеме-хала чокка хайырлап турар болгаш, аңаа база бээр . ⁶ Ынчалза-даа ол кижи бүзүрел-биле, ынай-даа чигзиниг чок дилээр ужурлуг , чүге дээрге чигзинген кижи хатка сывыртадып, доза шаптырткан далай чалгыынга дөмей. ⁷ Хары угда ийи сагыштыг кижи бодунуң кылып турар чүүлдеринге турум эвес, шиитпир чок болур. Ындыг кижи Дээрги-Чаяакчыдан кандыг-бир чүүл алырын кордавазын.

Ядыы болгаш бай христианнарга чагыг-сүме

⁹ Түреңги бүзүрээн кижи Бурганга өрү көдүртүп турары дээш чоргаарланыр ужурлуг . ¹⁰ А бай-шыырак чурттап чоруур бүзүрээн кижи Бурганга куду көрдүргени дээш чоргаарланыр ужурлуг: ол, үези кээрге, шөлде чечек дег оңуп, чиде бээр. ¹¹ Хүн өрттендир чип, кааңнаарга, оът-сиген кадып каар, ооң чечээ тоглааш, аянныг хевири үрели бээр. Бай кижи база бодунуң хамык ажыл-херээн бүдүрүп чорааш, шак ынчаар чиде бээр .

Шенелде болгаш күткүлге

¹² Шенелделерни шыдажып эртип турар кижи амыр-чыргалдыг, чүге дээрге оларны шыдажып эрткеш , Бурганга ынак улуска Ооң аазааны шаңналды – мөңге амыдыралды алыр . ¹³ Шенелделерге күткүткен кым-даа болза: «Бурган мени күткүп турар-дыр» – деп чугаалавазын. Чүге дээрге Бурган бузутка күткүтпес болгаш Боду база кымны-даа күткүвес. ¹⁴ А кижи бүрүзүн ооң бодунуң-на күзээшкиннери күткүүр. Олар ону халзыптар база дузактап алыр. ¹⁵ Ындыг күзээшкиннер сааттангаш, бачыт төрүп алыр , а үүлгеткен бачыт, бодунуң ээлчээнде, долузу-биле өзүп-мандааш, өлүмге чедирер .

¹⁶ Ханы ынак ха-дуңма, дуурайлатпаңар . ¹⁷ Кандыг-даа буянныг база ·болбаазыраңгай белек өрүтен, дээрниң чырымалдарын чаяаган Бурган Ададан кээр . А Бурганда өскерилге-даа, өскерлиишкиннерниң хөлегези-даа чок . ¹⁸ Ол бисти, Ооң бүгү чаяалгазының иштинде баштайгы дүжүт ышкаш болурувус дээш , Бодунуң күзел-соруу-биле алыс шынның сөзүн дамчыштыр амыдыралче тынгарган .

Дыңнап болгаш чагыртып өөрениңер

¹⁹ Ханы ынак ха-дуңма, мону дыңнаңар: кижи бүрүзү чулчуруурун шеглеп , дыңнаарынче сундугуп көрзүн база ол ышкаш белен-селен килеңневезин . ²⁰ Чүге дээрге килеңге алыскан кижи Бурганның мурнунга чөптүг-шынныг чорук чедип ап шыдавас. ²¹ Ындыг болганда, кандыг-даа бужар сагыш болгаш бузуттуг үүлгедиглерниң артынчызындан адырылгаш , Бурганның чүректериңерге тарып турар сөзүн – силерни камгалап шыдаар күчүлүг сөстү – чөпшүл хүлээп алыңар.

²² Бурганның сөзүн чүгле кулак дашты-биле дыңнап эрттирбейн, ону херек кырында боттандырып чоруңар . Оон башка боттарыңарны мегелээниңер ол. ²³ Бурганның сөзүн дыңнаарынга өй, а ону херек кырында боттандырбас кижи көрүнчүкке арнын кайгаан кижиге дөмей-дир. ²⁴ Ол бодун кайгап-кайгап, өскээр чайлай бергеш, көрүнчүкке канчаар көзүлгенин дораан уттуп алыр. ²⁵ А Бурганның хосталганы хайырлаар ·болбаазыраңгай хоойлузун дыңнаан кижи ону дораан-на уттуп албас, а херек кырында боттандырып, бодун ооң аайы-биле ап чоруур болза, ажыл-херектеринге амыр-чыргалдыг болур .

²⁶ Бодун Бурганны хүндүлеп чоруур мен деп санаар, ынчалза-даа аксын тыртып шыдавас кижи бодун боду мегелеп чоруур база ооң Бурганны хүндүледим дээри хей чүве-дир оң. ²⁷ Бурган Аданың хүлээп аары алыс шынныг, арыг болгаш кем чок хүндүткел болза түрегделге туттуруп чоруур өскүстерге, дулгуяк кадайларга дуза чедиреринде база бо делегейниң багынга борашпайн амыдыраарында .

Шупту улуска дең-дески хамаарылгалыг болуңар

¹ Ха-дуңма! Өндүр улуг Дээргивис Иисус Христоска бүзүрээр болганыңарда, улусту ылгай көрбеңер . ² Силерниң чыылган чериңерже каас-коя хептиг, алдын билзектиг кижи, а ооң соондан элбер-самдар хептиг ядыы кижи кирип келген дижик. ³ Каас-коя хептиг кижиге онза кичээнгей көргүзүп, аңаа: «Бээр эртип, дөрже олуруңар» – дээш, а ядыы кижиге: «Маңаа тур» азы: «Борта, будум баарынга олур» – дээн дижик силер. ⁴ Ынчан чүнү канчап турарыңарны билир силер бе? Чамдык улусту өскелеринден дээре деп ылгай көрүп, бак сагыштыг шииткекчилер болу берген эвес силер бе?

⁵ Ханы ынак ха-дуңма, дыңнап көрүңер! Бурган бо делегейниң ядыы улузун чүге шилип алганыл? Оларны бүзүрел-биле байыткаш , Аңаа ынак улуска аазааны Чагырганың салгакчылары кылып каар дээш эвес бе? ⁶ А силер ядыыларны дора көөр-дүр силер! Эрге-шөлээңерни кызагдап, шииткел черинче сөөртүп турар улус кымнарыл – байлар эвес ийик бе? ⁷ Силерге тывыскан Христостуң чаагай адын дорамчылаан улус байлар эвес ийик бе?

⁸ Бижилгеде: «Чаныңда кижиге бодуңга бодуң дег ынак бол» – деп айыткан Хаанывыстың хоойлузун херек кырында сагып чоруур болзуңарза, шын кылып турар-дыр силер. ⁹ Ынчалза-даа улусту ылгай көөр болзуңарза, бачыт үүлгеткениңер база ыдыктыг хоойлуну хажыткан дээш буруудааныңар ол-дур . ¹⁰ Ыдыктыг хоойлуну бүрүнү-биле сагып турар мен деп бодап тура-даа, ооң чаңгыс-даа бол айтыышкынын хажыткан кижи ону бүрүнү-биле хажытканы дээш буруулуг боор . ¹¹ Чүге дээрге: «Кады чурттаан эжиңге өскерилбе» – деп чугаалаан Бурган: «Кижи өлүрбе» – деп база чугаалаан . Ынчангаш сен кады чурттаан эжиңге өскерилбейн-даа тургаш, кижи өлүрер болзуңза, ыдыктыг хоойлуну дөмей-ле хажытканың ол.

¹² Хосталга хайырлаан хоойлу ёзугаар шииттирер улус дег, ынчаар чугаалап база ажыл-херээңер кылып чоруңар. ¹³ Чүге дээрге өршээл билбес улусту Бурган база өршээл чокка шиидер . А өршээл кезедир шииткелден артык өндүр!

Бүзүрел болгаш буянныг ажыл-херек

¹⁴ Ха-дуңма, Бурганга бүзүредим деп турар бир-ле кижи буянныг ажыл-херек кылбас болза, ынча дээн ажыы чүл? Ындыг бүзүрел ону камгалап шыдаар бе?! ¹⁵ Чединмес ха-дуңмаңар идик-хеп, аъш-чем хереглээн дижик. ¹⁶ А силерниң кайы-бирээңер оларга: «Амыр-тайбың чоруптуңар, чылыдыр кеттиниңер, тоттур чемнениңер» – деп чугаалааш, оларның амыдыраарынга херек чүүлдерни бербес болза, ындыг чугааның ажыы чүл? ¹⁷ А Бурганга бүзүрел база ындыг – ол чүгле боду, ажыл-херектер чокта, өлүг боор.

¹⁸ Ынчаарга кандыг-бир кижи мынча дээр чадавас: «Бир кижиде бүзүрел бар болзун, а өске кижиде ажыл-херектер бар болзун». Сен меңээ бүзүрелиңни ажыл-херектериңден аңгы кылдыр көргүс че. А мен сеңээ ажыл-херектеримден илдең апаар бүзүрелимни көргүзер мен . ¹⁹ Бурган чаңгыс деп бүзүрээн-дир сен : ол кончуг эки-дир! Буктар безин ындыг деп бүзүреп, корткаш, сириңейнип турар .

²⁰ Хос баштыг сени-даа! Бүзүрел ажыл-херек чокта ажык чок дээрзин көрбейн турарың ол бе? ²¹ Бодунуң оглу Исаакты өргүл бедигээжинче салгаш , ·Авраам өгбевис Бурганның мурнунга ажыл-херээ-биле агарып үнмежик бе? ²² Ооң ажыл-херээ биле бүзүрелиниң тудуш харылзаалыын, ажыл-херээн дамчыштыр ооң бүзүрели эчизинге четкенин көрүп тур сен . ²³ Бижилгеде: «Авраам Бурганга бүзүрей бээрге, Ол ону актыг-шынныг деп санаан» – дээн сөстер ынчалдыр чогуп бүткен, ынчангаш Авраам Бурганның өңнүү деп адаткан . ²⁴ Бурганның мурнунга кижи чүгле бүзүрели дээш эвес, а ажыл-херээ дээш агарарын көрүп тур силер.

²⁵ Оон ыңай Раав деп самыын-садар херээженче көрүңер. Ол израиль хайгыылчыларны бодунга хүлээп алгаш, өске оруктап хоорайдан үндүрүп, камгалаан болганда, ажыл-херээ дээш агарган болгай .

²⁶ Шак-ла ынчаар, мага-боттуң амы-тын чокта өлүү дег, Бурганга бүзүрел база ажыл-херек чокта өлүг.

Аксывыс бар дээш, сула салбаңар

¹ Ха-дуңма, силерниң араңардан чүгле хөй эвес улус башкылар апарзын. Улусту өөредип турар башкылар бис өскелерден шыңгыы шииттирер бис . ² Чүге дээрге бис шупту хөй бачытты үүлгедип чоруур бис . Аксы-биле бачыт үүлгетпес кижи ·болбаазыраңгай деп санаттырар, ындыг кижи бүгү мага-бодун тудуп билири ол.

³ Аъттар биске чагыртсыннар дээш база оларның мага-бодун башкарар дээш, оларның аксынче суглуктар сугар болгай бис . ⁴ Азы далайга эжиндирер корабльдарже көрүңер даан. Олар аажок улуг база күштүг хаттар дузазы-биле шимчээр-даа болза, оларны хензигийне руль-биле башкарып, башкарыкчының туралаан черинче углап боор. ⁵ Дыл база ындыг: мага-бодувустуң хензигийне кезээ-даа болза, улуг ажыл-херекти бүдүрүп шыдаар.

Улуг эзимни ынай от чаштанчызы өрттедиптерин бодап көрүңер даан! ⁶ Дыл биле от көңгүс дөмей. Мага-бодувустуң өске кезектериниң аразында дыл дээрге бузут башкарган делегей-дир. Дыл бүгү мага-ботту бужартадып , бүгү бүдүжүвүстү өрттендир чиптер, а ол өрт ·тамының одундан өөскүүр .

⁷ Кижи хамык аңнарны, куштарны, соястаарларны болгаш далай амытаннарын чаажыктырып шыдаар, харын-даа чаажыктырып алган. ⁸ Ынчалза-даа дылды кым-даа чаажыктырып шыдавас. Ол дээрге өлүмнүг хорандан бүткен, тырттынмас бузут-тур . ⁹ Дылывыс-биле Дээрги-Чаяакчы болгаш Адавысты алгап-йөрээр бис, база-ла ооң-биле Бурганның овур-хевирин ёзугаар чаяаган улусту одап-каргаар бис . ¹⁰ Чаңгыс ол-ла аас алгап-йөрээп-даа, одап-каргап-даа турар. Ха-дуңма, ындыг болбас ужурлуг! ¹¹ Чаңгыс суг бажындан дус чок база дустуг суг үндүр агар деп бе? ¹² Ха-дуңма, фига ыяжы оливка чимизин, а виноград сывы фига чимизин берип шыдаар бе? Дустуг суг бажы база дус чок суг үндүр аксып шыдавас.

Буянныг болгаш бачыттыг мерген угаан

¹³ Силерниң араңарда мерген угаанныг болгаш көрбээн чүвем чок мен дээр кижи бар бе? Бар болза, ындыызын төлептиг амыдыралы, буянныг ажыл-херектери-биле мерген угаандан кээр чөпшүлүн дамчыштыр бадытказын . ¹⁴ Ынчалза-даа силерниң чүрээңерни кара адааргал база чүгле ажык сүрүп, бодун өрү көөр сагыш ээлепкен болза, хей черге мактанып, алыс шынга удур бачыт үүлгетпеңер. ¹⁵ Ындыг «мерген угааныңар» дээрден келбээн, а бо делегейден келген болгаш бачыттыг бүдүштен база буктардан дөстелип үнген болган-дыр . ¹⁶ Чүге дээрге кайда адааргал болгаш чүгле ажык сүрүп, бодун өрү көөр сагыш барыл, ында үен-даян чорук база чүүл-бүрү чүдек-бужар үүлгедиглер турар.

¹⁷ А дээрден кээр мерген угаан, чүнү-даа мурнай, арыг, ол ышкаш тайбыңзырак, биче сеткилдиг, дыңнап билир, өршээлдиг, буянныг ажыл-херектери-биле бай, кымны-даа ылгай көрбес, ак сагыштыг боор. ¹⁸ А чөптүг-шынныг чоруктуң дүжүдүн амыр-тайбыңны кадагалаан улус тайбың байдалга өстүрүп алыр .

Христианнар үргүлчү Бурганга чагыртыр ужурлуг

¹ Араңарга адаан-өжээн болгаш алгыш-кырыш чүден тыптырыл? Амыдыралыңарга тергиидеп үнер, боттарыңарга таалал чедириксээр күзээшкиннериңерден эвес бе?

² Бир-ле чүвени аажок күзээш, холга киирип чадаар силер, оон-на кижи өлүреринге-даа белен боор силер. Аажок алыксааш, дөмей-ле ону чедип албас силер, ынчангаш алгыжып-кыржып, демисежип үнер силер.

Бургандан дилевес болгаш, күзээн чүвеңерни албас силер. ³ А дилээш-даа, дөмей-ле албас силер. Чүге дээрге алган чүүлүңерниң төдүзүн бак сагыш-биле – чүгле таалалдарыңар хандырып, төтчеглээр дээш дилеп турар силер . ⁴ Самыыраан өскерликчилер! Бо делегей-биле найырал тудары Бурган-биле өжээннежиринге дөмейин билбезиңер ол бе? Бо делегейниң өңнүү болуксаан кижи Бурганның дайзыны апаар . ⁵ Азы силерниң бодалыңар-биле Бижилгениң: «Бурганның бистиң-биле кады чурттадып кааны Сүлдениң биске ынакшылы аажок хүннээчел» – деп турары хоозун сөстер боор бе? ⁶ Ынчалза-даа Бурган ооң-биле чергелештир биске улам хөй ээ көрүүшкүнүн хайырлап турар. Ынчангаш Бижилгеде:

«Бурган адыыргак улуска удурланыр,

а томаарааннарга ээ көрүүшкүнүн хайырлаар» деп чугаалаан.

⁷ А ындыг болганда, Бурганга чагыртыңар, эрликке удур туржуңар, ол ынчан силерден дезе бээр . ⁸ Бурганче чоокшулаңар, Ол база силерже чоокшулап кээр . Бачыттыг улус, холуңар чуп алыңар. Ийи сагыштыглар , чүректериңер арыглаңар . ⁹ Кажыыдаңар, ыглап-сыктаңар база кудараңар. Каттырарының орнунга, ыглажыңар, амыраарының орнунга, муңгараңар. ¹⁰ Дээрги-Чаяакчының мурнунга томаарыңар, Ол ынчан силерни өрү көдүрер .

Бурганга бүзүрээн өске улусту шиитпеңер

¹¹ Ха-дуңма, удур-дедир бак сөглешпеңер. Бодунуң эжин бак сөглээр азы буруу шавар кижи ыдыктыг хоойлуну бак сөглээни азы буруу шапканы ол боор . А ыдыктыг хоойлуну буруу шаап турар болзуңза, ооң күүседикчизи эвес, а шииткекчизи сен. ¹² Хоойлу Берикчизи болгаш Шииткекчи – чүгле чаңгыс, чүгле Ол камгалап азы чок кылып шыдаар . Чаныңда кижини шиидер мен дээр хире сен чогум кым сен?

Тураның бичези херек

¹³ «Бөгүн азы даарта бир-ле хоорайже чоруптаалы. Аңаа бир чыл чурттааш, садыг-саймаа кылып, хөй ажык-кончаалыг болуулу» – деп чугаалаар хамык улус, мени дыңнаңарам. ¹⁴ Амыдыралыңар соң-даарта канчап баарын безин билбес-тир силер . Амыдыралыңар деп чүл ол? Хензиг када көзүлгеш, оон эстип чиде бээр туман-дыр . ¹⁵ Ооң орнунга: «Дээрги-Чаяакчы күзээр болза, ам-даа амыдыраар бис, ону азы мону кылып четтигиптер бис» – деп чугаалап чоруңар . ¹⁶ А силер ам тураңар улуундан менээргенир-дир силер: ындыг менээргениишкин бүрүзү – бузут-тур! ¹⁷ Ынчангаш канчаар буян кылырын билир, ынчалза-даа кылбас кижи – бачыт үүлгеткен дээш буруулуг!

Байларга кичээндириг

¹ Байлар, ам силер мени дыңнаңар! Ишкирнигип ыглап-сыктаңар , чүге дээрге хай-халаптар силерже диргелип кел чыдар-дыр. ² Эртине-байлааңар ирип каар-дыр, идик-хевиңерни үзүт-ховаган дыдып чиптер-дир . ³ Алдын-мөңгүнүңер дадарып каар-дыр! Оларның дады силерге удур херечилел бооп, мага-бодуңарны от-биле дөмей оя чирти бээр. Эртине-байлааңарны бо делегейниң сөөлгү хүннеринде чыып алган-дыр силер . ⁴ Силерниң шөлдериңерниң дүжүдүн ажаап берген ажылчыннарның акшазы чедир төлеттинмээн . Оларның халактаан ыы-сыызын дыңнаңар. Оларның халак-тилээ ам Аг-шериглиг Дээрги-Чаяакчының кулаанга чеде берген . ⁵ Силер чер кырынга чыргап-таалап, мага хандыр чурттап келдиңер. Чүрээңер дөгерери-биле семирти азыраан хойлар чүрээ дег апарды . ⁶ Силерге удурланмаан чөптүг-шынныг улусту шииткеш, өлүрүп турдуңар.

Шыдамык чорук болгаш мөргүл

⁷ Ха-дуңма, ынчангаш Дээрги-Чаяакчының ээп кээр хүнүнге чедир шыдажып көрүңер. Тараачын кижи черниң дүжүт бээр үезин кайы хире манаарын көрүңер даан. Ол күскү болгаш часкы чаъстар чаарын шыдамык манап кээр . ⁸ Силер база шыдамыыңар көргүзүңер. Идегелиңер черле ышкынмаңар, чүге дээрге Дээрги-Чаяакчының чедип кээр хүнү мыя бо келген-дир .

⁹ Ха-дуңма, шииттирип албазы-биле , удур-дедир хомудал үндүрбеңер. Бурган шупту улусту шынныы-биле шиидер .

¹⁰ Ха-дуңма, Дээрги-Чаяакчының өмүнээзинден чугаалап турган медээчилерни хилинчек көөрүнүң болгаш шыдамык чоруктуң үлегери кылдыр ап көрүңер . ¹¹ Шыдажып үнген улусту ам амыр-чыргалдыг деп алгап-йөрээп турар бис. Иовтуң туруштуунуң дугайында дыңнаан, түңнелинде ооң Дээрги-Чаяакчыдан чүнү алганын билир силер . Чүге дээрге Дээрги-Чаяакчы аажок өршээлдиг болгаш кээргээчел болгай .

¹² Ха-дуңма, хамыктың мурнунда дээр-биле-даа, чер-биле-даа база өске-даа даңгырактар-биле даңгыраглаваңар. Бурганга шииттирбес дээш, «ийе» деп чугаалааныңар «ийе» дээн болзун, «чок» деп чугаалааныңар «чок» дээн болзун .

¹³ Кайы-бирээңер хилинчек көрген дижик? Ол кижи мөргүзүн. Кайы-бирээңер аас-кежиктиг болган дижик? Ол кижи Бурганга өөрүп четтирген ыдыктыг ырлар ырлазын . ¹⁴ Кайы-бирээңер аараан дижик? Христиан ниитилелдиң удуртукчуларын кыйгыртып каарга, олар демги кижини Дээрги-Чаяакчының адындан олива үзү-биле чаап, ооң кадыкшылы дээш мөргүзүннер . ¹⁵ Бүзүрел сиңген мөргүл аарыг кижиниң кадыын эгидиптер, чүге дээрге Дээрги-Чаяакчы ону кадык кылыптар. А ол кижи бачыт үүлгеткен болза, Бурган ону өршээр . ¹⁶ Ынчангаш Бурган силерни экиртсин дээш, үүлгеткен бачыдыңарны бот-боттарыңарга минниңер база бот-боттарыңар дээш мөргүңер. Чөптүг-шынныг кижиниң мөргүлү аажок күштүг салдарлыг боор .

¹⁷ Илия медээчи, бистиң шуптувус ышкаш, анаа кижи чораан. Ол, чаъс чагбазын дээш, сеткилиниң ханызындан мөргүүрге, чер-чуртка үш чыл алды ай дургузунда чаъс чагбаан . ¹⁸ Ол оон база катап мөргүүрге, дээрден чаъс кудуп эгелээн соонда , чер дүжүдүн берип эгелээн.

¹⁹ Ха-дуңма, кайы-бирээңер шынның оруундан соора баарга, ону өске кижи Бурганче ээлдирипкен дижик . ²⁰ Билдингир болзун: бачыттыг кижини шын эвес оруктан Бурганче ээлдирген кижи ону өлүмден камгалаар база ооң хөй бачыттарын өршээрин чедип алыр .