Иезекиил

Иезекиил медээчиниң ному

Киирилде

Бурганның бараалгакчызы Иезекиилди бистиң эрага чедир 597 чылда Вавилонче тудуп алгаш барган. Элээн каш чыл эрткенде, Дээрги-Чаяакчы Иезекиилди дамчыштыр Вавилонда туттуруушкунда турар база Иерусалимде артып калган израильчилерге Бодунуң сөзүн медеглеп эгелээн. Иезекиил Бурганның сөзүн барык бистиң эрага чедир 570 чылга дээр медеглеп келген. Ооң Бургандан келген хөй медээлери анаа эвес көстүүшкүннер болгаш тодаргай овур-хевирлиг хөделиишкиннер бооп илереп турган.

Иезекиил израиль чоннуң Бурганга чүдек-бужар бооп көстүр бачыттарын болгаш самыыраашкынын күштүү-биле сойгалап турган. Кижиниң сеткил-чүрээ биле сагыш-бодалының иштики чаартылгазының база кижи бүрүзүнүң бодунуң бачыттары дээш хуу харыысалгазының эргежок чугулазын ол негеп чораан. Иерусалимни вавилон аг-шериг 587-586 чч. узуткап каан соонда, Иезекиил бодунуң суртаалынга Бурган еврей чонну өлүмге туттурган байдалдан, үе эртерге, диргизип болур деп идегелдиң сөстерин немеп алган. Иезекиилдиң медеглелиниң чугула кезээн Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы болгаш Ооң өргээзи ээлеп турган.

Номну алды кезекке чарып боор: 1) Бурганның Иезекиилди Бодунуң сөзүн медеглээр ажыл-херекче кыйгырганы (1–3 эгелер); 2) чоннуң бачыттарын сойгалааны болгаш Иерусалимниң келир үедеги буураашкынын сагындырганы (4–24 эгелер); 3) израиль чонну дарлап турган болгаш ооң ынаныжын шынзытпаан кожа чоннарның келир үедеги кеземчезин чарлааны (25–32 эгелер); 4) Иерусалимниң буураашкынының соонда израиль чонну аргалааны болгаш аңаа чырык келир үени аазааны (33–37 эгелер); 5) Бурганның чонунуң бүгү дайзыннарының ойзу көргүскен илерээшкини болур Гог дугайында өттүр билген медеглел (38–39 эгелер); 6) катап тургустунган Бурганның өргээзи биле израиль черни тодарадып бижээни (40–48 эгелер). Номнуң бо сөөлгү кезээнде Бурганның өргээзиниң архитектуразы-биле харылзаалыг хөй чүүлдер еврей үндезин сөзүглелде эки билдинмес бооп турар.

Бурганның шимчеп чоруур дүжүлгези

(Иез. 10:7-20)

¹ Үженги чылдың дөрт айның беште Кевар хемниң чанынга Иудеядан үндүр сывырткан улус аразынга турумда, дээр ажыттына берген ; мен Бурганның чоруткан көстүүшкүннерин көрүп турдум . ² Ол айның беште (Иудеяның хааны Иехонияның туттурганының бешки чылы чоруп турган чүве) ³ меңээ, Вузийниң оглу, Бурганның бараалгакчызы Иезекиилге, халдей черде Кевар хемге Дээрги-Чаяакчыдан ·ажыдыышкын келген, аңаа Ооң холу мени башкарып эгелээн .

⁴ Мен топтап көөрүмге, соңгу чүктен күштүг хат-казыргы , чырыкка бүргеткен улуг булут, кызаңнаан от диргелип кел чытты. ⁵ Ол оттуң ортузунда чайынналчак кызыткан демир дег бир-ле чүве көзүлдү база дөрт дириг амытан ышкаш чүвелер турду . Оларның хевир-шырайы кижилерге дөмей, ⁶ чүгле кайызы-даа дөрт арынныг болгаш дөрт чалгынныг болду. ⁷ Оларның буттары хөнү, а майыктары бызаа майыы дег болду, олар кылаңнааш хүлер дег чайынналып турду . ⁸ Олар чалгыннарының адаанда, дөрт талазында кижинии ышкаш холдарлыг болду. Дөртелээ арыннарлыг болгаш чалгыннарлыг, ⁹ а чалгыннары бирээзи өскези-биле дегжип турду. Дириг амытаннарның кайызы-даа мурнунче дорт бар чыдар, шимчээшкин үезинде эргилбес болду. ¹⁰ Оларның арын-шырайын көөрге, кайызы-даа мурнунда кижинии дег арынныг, оң талазында – арзылаңныы дег, а солагай талазында – буганыы дег, а артында – эзирнии дег арынныг чорду . ¹¹ Оларның арыннары ындыг хевирлиг, а чалгыннары үстүнде херли берген; кайызының-даа ийи чалгыны өскелериниң чалгыннары-биле ийи талазында дегжип турар, өске ийи чалгын мага-бодун шып турар . ¹² Оларның кайызы-даа мурнунче дорт шимчеп бар чыдар. Сүлде кайнаар баар-дыр, олар база ынаар, шимчээшкин үезинде эргилбейн, бар чыдар болду. ¹³ Ол дириг амытаннар чалбыыштыг көстер, чырыткылар ышкаш хевирлиг чүвелер бооп көзүлдү. Оларның аразында от соксаал чок шимчеп, чалбыышталыр болду, чаңнык оон кызаңайнып-ла турду . ¹⁴ Дириг амытаннар ол-бо талаже дүрген шимчээрге, чаңныктың кызаңнааны дег чорду.

¹⁵ Мен дириг амытаннарже топтап көргеш, черде оларның чанында дөрт дугуй көрүп кагдым. Дугуйларның бирээзи-ле бир амытан дужунда турар болду. ¹⁶ Оларның хевири болгаш тургузуу мындыг: алдынналчак эртине даш ышкаш кылаңнажып турар , дөртелээ шуут дөмей хевирлиг, дугуй бүрүзү өске дугуйнуң иштинде турар-даа дег тургузуглуг болду. ¹⁷ Дугуйлар шимчеп үнгенде, кайызы-даа мурнунче дорт бар чыдар, шимчээшкин үезинде эргилбес чорду. ¹⁸ Оларның куржаглары улуг бедик болгаш коргунчуг; шупту дөрт дугуйнуң куржаглары долгандыр карактар-биле шыва алдынган болду .

¹⁹ Кажан дириг амытаннар шимчеп чоруптарга, оларның чанында дугуйлар база кады шимчеп чоруптар; олар черден көдүрлүрге, дугуйлар база көдүрлүр болду. ²⁰ Сүлде кайнаар баар-дыр, олар база ынаар бар чыдар, а дугуйлар база олар-биле кады көдүрлүр турган, чүге дээрге оларның сүлдези дугуйларда болган. ²¹ Кажан дириг амытаннар шимчеп чоруптарга, дугуйлар база кады шимчеп чоруптар; кажан демгилери доктаарга, болары база доктаар турган, а кажан дириг амытаннар черден көдүрлүрге, дугуйлар база кады көдүрлүр турган, чүге дээрге оларның сүлдези дугуйларда болган.

²² Дириг амытаннарның баштарында кайгамчык чараш, кристалл дег кылаңнаан бопурук бир чүве бар болду ; ол чүве оларның үстүнде чаттылган чорду. ²³ Бопурук чүве адаанда оларның чалгыннары бирээзи өскезинче дорт херли берген; ол ышкаш кайызы-даа мага-бодун шыпкан ийи чалгынныг чорду. ²⁴ Дириг амытаннар шимчээрге, мен оларның чалгыннарының даажын дыңнап турдум, ол дааш шапкын агым сугнуң коолаанынга , Күчүлүг Бурганның үнүнге, шериг турлагда дааш-шимээнге дөмей болду. Доктаагаш, олар чалгыннарын бадырып ап турду.

²⁵ Дириг амытаннар доктаагаш, чалгыннарын бадырып аарга, оларның баштарының кырында бопурук чүведен үн дыңналды. ²⁶ Оларның баштарында бопурук чүвениң кырында сапфир даштан кылган дүжүлгеге дөмей бир-ле чүве бар болду , а ол дүжүлгеге дөмей чүвениң кырында кижи амытан дег хевирлиг бир Кижи саадап олурду . ²⁷ Топтап көөрүмге, Ол белинден өрү чалбыышка бүргеткен чайынналчак кызыткан демир ышкаш, а белинден куду – бир-ле от ышкаш көзүлдү . Ону долгандыр чайынналган чырык чаъс соонда булуттарда челээш ышкаш болду .

Бурганның Иезекиилди кыйгырганы

¹ Дээрги-Чаяакчының өндүр чырык овур-хевири ынчаар көзүлдү. Ону көргеш, доңгая кээп дүжүп, хаваам черге дегзипкеш, Ооң чүве чугаалап турар үнүн дыңнап кагдым. Ол меңээ: «Кижи амытан , бут кырынга туруп кел, Мен сээң-биле чугаалажырым ол-дур» – диди.

² Бурган меңээ чүве чугаалап турда, Ооң Сүлдези мени бүргепкеш , бут кырынга тургузуп кагды. Ооң мээң-биле ам-даа чугаалажып турарын дыңнап кагдым. ³ Ол мынча диди: «Кижи амытан, Мен сени израиль чонче, Меңээ удур тура халаан, чагырга билбес улусче айбылап чорудуп тур мен. Олар боттары-даа, оларның ада-өгбези-даа мырыңай бо хүнге чедир Меңээ удур үймээн үндүрүп келген улус болгай . ⁴ Мээң сени олче айбылап чорудуп турар чонум ыядыр арын чок база чөрүү чон чүве. Оларга: „Дээрги-Бурган-Чаяакчы ынча деп тур!“ – деп чугаалаар сен. ⁵ Олар, үймээнчи чон болгаш, дыңнаар-дыңнавас-даа болза , оларның аразынга Бурганның медээчизи турганын билип алзын .

⁶ А сен, кижи амытан, олардан база оларның чугаа-сөзүнден кортпа . Олар сеңээ тенниг чадаң үнүш, шагар-оът дег-даа болур болза , хоранныг курттар аразында чурттап турар дег-даа болур болзуңза, кортпа. Олар үймээнчи чон-даа болза, оларның чугаа-сөзүнден база ал-бодундан сүрээдеве. ⁷ Үймээнчи чон болгаш, дыңнаар-дыңнавас-даа болза, оларга Мээң сөстеримни дамчыт. ⁸ А сен, кижи амытан, Мээң чугаалаар чүвемни дыңна. Бо үймээнчи чон ышкаш тура халыва; аксың ажыткаш, Мээң сеңээ бээр чүвемни хүлээп ап, чивит».

⁹ Ынчан менче сунган хол көрүп кагдым ; ол хол дүрүг-ном тудуп алган болду . ¹⁰ Дүрүгнү Ол мээң мурнумга чада тудупту; ооң артыы, иштии талаларында уё-човуур, ыы-сыы, качыгдалдың сөстерин бижээн болду.

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Кижи амытан, мурнуңда чүвени чивит, бо дүрүг-номну чивит, а ооң соонда израиль чонга барып медегле» – диди .

² Мен аксым ажыдыптарымга, Ол меңээ демги дүрүгнү чиртипти.

³ Ол меңээ: «Кижи амытан, Мээң берип турарым дүрүгнү чивит, ооң-биле бодуңну долдуруп ал» – диди. Мен ону чиптим, аксымга ол ары чигири дег амданныг болду. ⁴ Ол меңээ оон мынча диди: «Кижи амытан, ам дораан израиль чонга баргаш, Мээң сөстеримни дамчыт. ⁵ Сени билдинмес чугаа-дылдыг өске-бир чонче эвес, а израиль чонче айбылап чорудуп тур мен. ⁶ Билдинмес чугаа-дылдыг, сөстерин сээң билип шыдавазың хөй санныг чоннарже сени айбылап чорутпайн тур мен. Бир эвес сени оларже чорудупкан болзумза, олар сени тооп дыңнаар-ла болгай. ⁷ А израиль чон сени тооп дыңнаар хөңнү чок-тур, чүге дээрге олар хай-чагырга чок, чөрүү улус болгаш, Мени тооп дыңнаар хөңнү чок-тур. ⁸ А Мен сени олардан дудак чок хедер, чөрүү, кадыг-быжыг кижи кылып каар мен . ⁹ Мен сени алмаз ышкаш кылдыр , оттук-даштан кадыг-быжыг кылдыр кылып каар мен . Олардан кортпа, үймээнчи чон мурнунга сүрээдеве».

¹⁰ Оон Ол меңээ: «Кижи амытан, кичээнгейлиг дыңна, Мээң чугаалап турар бүгү сөстеримни ыяк сактып ал. ¹¹ Ам дораан сээң чонуңнуң чуртундан өскээр көжүрткен улузунга барып медегле. Олар дыңнаар-дыңнавас-даа болза : „Дээрги-Чаяакчы ынча деп тур!“ – деп оларга чугаала» – диди.

¹² Ооң соонда Бурганның Сүлдези мени көдүрүптү . Артымда: «Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы Ооң чурттаар черинге алгадып-йөрээтсин!» – деп турар, диңмирээшкин ышкаш аажок дыңзыг үн дыңнап кагдым. ¹³ Ол ышкаш дириг амытаннарның бот-боттарынга дегжип турар чалгыннарының шимээни, оларның чанында дугуйларның токкуладыр дагжааны база чыжыраан диңмирээшкин дыңналды. ¹⁴ Сүлде мени көдүргеш, өскээр аппарды. Мен муңгарап, сеткилим аажок хөлзеп чордум, Дээрги-Чаяакчының холу мени чайгылыш чок башкарып турду . ¹⁵ Кевар хемниң чанында Тел-Авив деп черже көжүрткен израильчилерже чедип келгеш, албааралга алзып, оларның аразынга чеди хонук турган мен .

Бурганның чонну сагындырганы

(Иез. 33:1-9)

¹⁶ Чеди хонук эрте бээрге, Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалады: ¹⁷ «Кижи амытан, Мен сени израиль чоннуң доскуулчузу кылып кагдым . Сен Мээң аксымдан үнген сөстерни дыңнап, оларны Мээң өмүнээмден баш бурунгаар сагындырар сен . ¹⁸ Мен кем-буруулуг кижиге: „Сен өлүп каар сен!“ – дээримге, ол кижи өлбезин дээш, бузуттуг оруундан чайлаарын айтып, сагындырбас болзуңза, кем-буруулуг кижи бодунуң бачыды дээш өлүп каар. А Мен сенден ооң өлүмү дээш харыы негээр мен. ¹⁹ Ынчалза-даа сен кем-буруулуг кижини бодунуң бузуттуг оруундан чайлаар кылдыр сагындырарыңга-даа, тоовайн барган болза, бодунуң бачыды дээш өлүп каар, а сен амы-тыныңны камгалап аар сен .

²⁰ А бир эвес чөптүг кижи бодунуң шынныг чоруундан ойталап, кем-буруулуг херек үүлгедир болза, Мен ооң мурнунга тептигер моондак салып каарымга, ол өлүп каар . Сен ону баш бурунгаар сагындырбайн турган болганыңда, ол бодунуң бачыды дээш өлүп каар. Ооң кылып турган ачылыг херектеринче кичээнгей салбас мен, а сенден ооң өлүмү дээш харыы негээр мен. ²¹ Ынчалза-даа сен чөптүг кижини, бачыт үүлгетпезин дээш, баш бурунгаар сагындырарыңга, ол кижи бачыт үүлгетпейн барган болза, амы-тынныг артар, чүге дээрге сагындырыгны тооп дыңнаан-дыр, а сен бодуңнуң амы-тыныңны камгалап аар сен».

Иезекиилдиң ыыттавас апарганы

²² Дээрги-Чаяакчының холу мени аңаа башкарып эгеледи . Ол меңээ: «Тургаш, оргулаашче чорувут , Мен аңаа сээң-биле чугаалажыр мен» – диди.

²³ Мен туруп келгеш, оргулаашче чоруптум. Көөрүмге, ында Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы, Кевар хемниң чанынга көргеним ышкаш, көстүп турду; мен хаваам-биле черге дээп, доңгая кээп дүштүм . ²⁴ Бурганның Сүлдези мени бүргей апкаш, бут кырынга тургузуп кагды. Бурган мээң-биле чугаалажып, мынча диди: «Бажыңыңга барып хагдынып ал. ²⁵ Кижи амытан, сээң-биле болур чүве бо-дур: сени хүлүп-шарып каарга, улусче үнүп шыдавас апаар сен . ²⁶ Мен сээң дылыңны өгүңге чыпшындырып каарымга , үн чок апаар сен, бо чон үймээнчи-даа болза, оларны сойгалап шыдавайн баар сен. ²⁷ А сээң-биле чугаалашканымда, аксыңны ажыдып турар мен , сен чүгле ынчан оларга: „Дээрги-Бурган-Чаяакчы ынча деп тур!“ – дээр сен. Дыңнаксаан кижи дыңнап алзын, дыңнаар хөңнү чок кижи дыңнавазын, бо дээрге үймээнчи чон болбазыкпе».

Иерусалимниң бүзээлээшкинин баш бурунгаар медеглээни

¹ «Кижи амытан, тууйбудан ап алгаш, мурнуңга салгаш, аңаа Иерусалим хоорайны сиилбирлеп чуруп каг. ² Аңаа удур бүзээлелди өттүнүп кылып көр: бүзээлээшкин тудуглары тургузуп, ону дескиндир бүзээлел чалын оваала, аңаа удур турлаглардан таарыштыр тип, хана буза үстүрер чепсектерден долгандыр тургузуп каг . ³ Оон калбак демир тавактан алгаш, ону бодуң биле хоорайның аразынга демир хана дег тургускаш, хоорайже шиглей көр: хоорай бүзээлеттирген боор, сен ону бүзээлеп аар сен. Ол болза израиль чонга сагындырыг демдээ-дир.

⁴ Солагай талаңче ийлендир чыдып алгаш, Израильдиң чонунуң кем-буруузун бодуңга хүлээп ал. Солагай быктыңга чеже хүн чыдар-дыр сен, оларның кем-буруузун ынча үеде бодуң чүктээр сен. ⁵ Мен сеңээ, олар чеже чыл дургузунда кем-буруулуг херектер үүлгеткенил, бир чыл дээш бир хүннү доктаадып каан мен: израиль чоннуң кем-буруузун 390 хүн дургузунда чүктээр сен.

⁶ Ону күүсеткениң соонда, ам оң талаңче ийлендир чыдып алгаш, Иудеяның чонунуң кем-буруузун дөртен хүн дургузунда чүктээр сен, бир чыл дээш-ле, бир хүн хуусааны сеңээ доктаадып каан мен . ⁷ Бүзээлеттирген Иерусалимче шиглей көргеш, холуңну олче аннып алгаш, аңаа удур өттүр билип медегле. ⁸ Көр даан, Мен сени хүлүп-шарып тур мен, ынчангаш бүзээлээшкинниң хүннерин төндүрбээн шааңда , бир таладан өске талаже аңдарлып шыдавас сен .

⁹ Кызыл-тас, арбай, чочак-тараа, чиңге-тараа болгаш ак-тараадан ап алгаш, чаңгыс саваже ургаш, бодуңга далганнардан быжырып ал. Бир талаңче ийленип алгаш чыдарың 390 хүн дургузунда ол далганнарны чиир сен. ¹⁰ Хүннүң-не чиир чемиңни чээрби °шекел кылдыр деңзилеп алгаш, доктааткан үе-шакта чиир сен. ¹¹ Сугну база өйлеп, хүннүң-не бир °гинниң алдының бири хирени, доктааткан үе-шакта ижер сен. ¹² Арбай далганындан туткан далганнарны улус көрүп турда, кижи мыяан одааш, хаарып аар сен».

¹³ Дээрги-Чаяакчы оон: «Израиль чон Меңээ үндүр сывыртадып алгаш, өске чоннар аразынга барып, ·арыг эвес аъш-чемни шак ынчаар чиир » – дээн.

¹⁴ Мен ынчан: «О, Дээрги-Бурган-Чаяакчы! Мен кажан-даа ·арыг эвес аъш-чем чип көрбээн мен . Бодунуң өлүмү-биле өлген азы араатан аң үзерлеп каан дириг амытан эъдин аныяамдан бээр, амдыгаа чедир чип көрбээн мен. Бужартаан эът черле мээң аксымче кирбээн» – дээн мен.

¹⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Дыңна, Мен сеңээ кижи мыяаның орнунга инек мыяа одааш, далган хаарарын чөпшээреп тур мен» – дээн. ¹⁶ Оон Ол: «Кижи амытан, Мен Иерусалимде аъш-чем курлавырын узуткап каар мен . Улус хлебти өйлеп, дүвүрел-биле чиир, сугну база өйлеп, муңгагдал-биле ижер . ¹⁷ Чүге дээрге оларга аъш-чем биле суг чедишпестей бээр. Олар бот-боттарынче аңгадап көржүр, боттарының кем-буруузу дээш эстип-хайлыр» – дээн.

Дүк демдээ

¹ «Кижи амытан, сал чүлүкчүзүнүң чидиг бижээн ап алгаш, бажың дүгү биле салыңны чүлүп каавыт. Деңзиден эккелгеш, бажың дүгүн база салыңны кезектей үлеп ал. ² Бүзээлээшкинниң үези төне бээрге , дүгүңнүң үштүң бир кезиин хоорайның ортузунга өрттедивит; өске үштүң бир кезиин ап алгаш, хоорайны долгандыр бижек-биле хээй кезип каавыт; арткан үштүң бир кезиин хатка тарадывыт; Мен хылыжымны хынындан ужулгаш, ол дүктерже анныр мен . ³ Ынчалза-даа элээн каш дүктен ап алгаш, хевиң эдээнге бооп ал . ⁴ Ол дүктерниң чамдыызын ап алгаш, отче октап, өрттедивит. Оортан өөскээн от бүгү израиль чонче чалбыышталыр».

⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Бо дээрге Иерусалим-дир! Мен ону чоннарның ортузунда тургузуп кагдым, ону долгандыр өске чурттар турар. ⁶ Ынчалза-даа ол Мээң хоойлу-дүрүмнеримге удурланып, ону долгандыр чурттап турар чоннардан, чурттардан бузут-бактыг апарды . Ол Мээң хоойлуларымдан ойталап, дүрүмнеримни сагывайн турду» – дээн.

⁷ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Силерни долгандыр чурттап турар өске чоннардан артык ужур-дүрүм чок чорук кылып турган-дыр силер; Мээң хоойлуларымны сагывас, дүрүмнеримни күүсетпес-тир силер; оон туржук, силерни долгандыр чурттап турар өске чоннарның корум-чурумун-даа сагывас-тыр силер» – деп чугаалаан.

⁸ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Көрдүң бе, Мен Бодум сеңээ удур апардым ; өске чоннар көрүп турда, сеңээ үндүрген шииткелимни күүседир мен. ⁹ Сээң бүгү чүдек-бужар чүүлдериң дээш, ооң мурнунда кажан-даа кылбайн турганым, моон соңгаар-даа кылбазым чүвени сээң-биле кылыр мен . ¹⁰ Сенде бар адалар ажы-төлүнүң эъдин чиир , а ажы-төл адаларының эъдин чиир. Мен сеңээ шииткел үндүргеш, чоннуң артынчызын бүгү хаттар-биле тарадып кааптар мен » – дээн.

¹¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Иерусалим, сен Мээң ыдыктыг өргээмни бодуңнуң чүдек-бужар чүүлдериң-биле, бужар-бак чаңчылдарың-биле бужартадып алган сен . Ынчангаш дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : сени узуткап каар мен, сеңээ ээ-хайыралыг болбас мен, сени кээргевес мен – деп медеглээн. – ¹² Сээң чонуңнуң үштүң бир кезии хамчык аарыг болгаш аш-чуттан сээң иштиңге өлүп каар; өске үштүң бир кезии сээң даштыңга дайын-чаадан кырлып каар, а арткан үштүң бир кезиин Мен хат-биле тарадып кааптар мен, хылыжымны хынындан ужулгаш, оларже анныр мен . ¹³ Ынчан Мээң килеңим бүрүнү-биле кыптыгып кааптар, оларга хорадааным намдаар, сеткилим ханар . Ажынган сеткилим, хорадаан сагыжым оларже кыптыгарга, Дээрги-Чаяакчы Мээң чугаалап турганымны билип аарлар.

¹⁴ Иерусалим, Мен сени ээн чер, сени долгандыр чурттап турар улустуң, сээң чаның-биле эрткен-дүшкен бүгү улустуң кочулаар чери кылып каар мен. ¹⁵ Мен сеңээ үндүрген шииткелимни килеңнеп, хорадап база коргунчуг шаажылалдар кылып тургаш, күүседир мен; долгандыр чурттап турар чоннар сени кочулап, дорамчылаар, оларның мурнунга кеземчениң үлегер-чижээ база коргунчуг чүүл апаар сен . Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым. ¹⁶ Аш-чуттуң хайыра чок согуннарын сенче ыдып , сени өлүрүп каар дээш адар мен. Сээң аштааныңны күштелдирип, аъш-чем курлавырын узуткап каар мен . ¹⁷ Мен сенче аш-чутту база аң-араатанны ыдар мен , олар сээң ажы-төлүңнү чок кылып каар. Хамчык аарыг болгаш өлүм-чидим сени таварып эртер, Мен сенче дайын-чааны ыдар мен . Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым».

Израильде дүрзү-бурганнарга мөгеер чорук кеземчеге онаажыр

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Израильдиң дагларынче углай көргеш, оларга удур медегле . ³ Мынча дээр сен: „Израильдиң даглары, Дээрги-Бурган-Чаяакчының силерге база тейлер, кашпалдар болгаш шынааларга чугаалаан бо сөстерин дыңнаңар! Көрүңер, Мен силерге удур дайын-чааны ыдып тур мен, кырыңарда мөгейиишкин кылыр бедик черлериңерни үреп бузар мен. ⁴ Өргүл салыр бедигээштериңер биле ыдыктыг адагаштарыңар хоозураашкынга таваржып, үрегдеттирер , өлүрткен улузуңарны Мен дүрзү-бурганнарыңар мурнунче октаптар мен. ⁵ Израильчилерниң мөчү-сөөгүн оларның дүрзү-бурганнарының мурнунга салып каар мен . Силерниң сөөктериңерни өргүл салыр бедигээштериңерни долгандыр тарадыр октаптар мен . ⁶ Силер кайда-даа чурттап турар болзуңарза, хоорайларыңарны хоозурадып, мөгейиишкин кылыр бедик черлериңерни үрегдеп кааптар; олар-биле кады өргүл салыр бедигээштериңер хоозураттырып, үрегдеттирер, дүрзү-бурганнарыңар чуура шаптыртып, узуткаттырар, ыдыктыг адагаштарыңар одура кестиртир, силерниң кылып турган бүгү чүүлүңер чиде бээр. ⁷ Силерниң араңарга өлүрткен улус кээп дүжүп турар апаар, ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер.

⁸ Ынчалза-даа чамдык улусту Мен хылыштан камгалап арттырар мен. Кажан силерни өске чер-чурттарже тарадып каарга, силерниң чамдыыңар чоннар аразынга дириг артар . ⁹ Дириг арткан улузуңар оларны тудуп аппарган өске чоннар аразынга Мени сактып кээр: оларның Менден ойталап, самыыраан чүректери, дүрзү-бурганнар соонче самыырап чүткүп турган карактары Мени кайы хире хомудатканын сактып, буруузун миннир. Олар үүлгеткен бузуттуг херектери дээш, чүдек-бужар чаңчылдары дээш, боттары боттарындан ческинер апаар . ¹⁰ Олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар; Мен оларже ындыг айыыл-халап ыдар бооп, хей черге кыжанып турбааным ол-дур“».

¹¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Муңгарааныңдан адыштарың часканып, тепсенип, израиль чоннуң бүгү бужар-бак үүлгедиглеринге хамаарыштыр „Аа халак!“ деп көр, чүге дээрге олар дайын-чаа, аш-чут болгаш хамчык аарыгдан кырлып каар-дыр . ¹² Ыракта улус хамчык аарыгдан, чоокта улус – дайын-чаадан өлүп каар, а дириг арткан, амы-тынын кадагалап алган улус аштап өлүр. Бодумнуң килеңимни оларга ынчаар көргүзер мен. ¹³ Оларның өлүрткен улузунуң мөчү-сөөгү боттарының дүрзү-бурганнарының аразынга, өргүл салыр бедигээштерни долгандыр, бүгү бедик тейлер кырынга, бүгү даглар баштарынга, бүгү улуг хөлегелиг ыяштар адаанга, бүгү саглагар дубтар адаанга – боттарының дүрзү-бурганнарынга чаагай чыттыг чүүлдер кыпсып турганы чер бүрүзүнге кээп дүжерге, олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар. ¹⁴ Мен оларже холумну аннып, оларның чурттап турар бүгү черлерин ээн кургаг ховудан Дивлатка чедир ээн, хоозураан чер кылып каар мен. Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

Израильдиң төнчүзү келген-дир

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, израиль черге Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: төнчү! Чер-чурттуң бүгү ужу-кыдыынга төнчү келген-дир! ³ Израиль, сээң төнчүң келген-дир, Мен ам сенче килеңимни ыдар мен. Үүлгеткен херектериң дээш, Мен сени шиидер мен, кылган бүгү чүдек-бужар чүүлдериң дээш кезедир мен. ⁴ Мен сенче ээ-хайыралдыг көрүнмес мен, сени кээргевес мен ; үүлгеткен херектериң, кылган чүдек-бужар чүүлдериң бодуңче чүдүрлүр. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер».

⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Айыыл соондан айыыл кел чыдыр! Көрүңер, айыыл кел чыдыр! ⁶ Төнчү келген-дир! Төнчү чоокшулап, сеңээ удур көдүрлүп, бо келген-дир! ⁷ Бо черниң чурттакчызы, өлүм сеңээ келген-дир. Үе келген, кеземче хүнү чоокшулаан; дагларны өөрүшкү эвес, дүвүрээзин хөме ап тур . ⁸ Удавайн Мен сени хорадаан сагыжым-биле бүргээр мен, килеңимни сеңээ көргүзер мен; сени үүлгеткен херектериң дээш шиидер мен, кылган бүгү чүдек-бужар чүүлдериң дээш кезедир мен. ⁹ Мен сенче ээ-хайыралдыг көрүнмес мен, сени кээргевес мен ; үүлгеткен херектериң, кылган чүдек-бужар чүүлдериң бодуңче чүдүрлүр. Ынчан Мени кезедикчи Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер.

¹⁰ Кеземче хүнү бо-дур! Ол хүн келген-дир! Өлүм келген-дир! Ол улустуң шыкпыыжы өзүп келген, улуургак чоруу улгадып өскен. ¹¹ Күчүлел бузуттуң шыкпыыжы бооп өзүп келген; олардан кым-даа артпас; оларның байлакшылындан, шимээн-даажындан база чаагай чоруундан чүү-даа артпас. ¹² Үе келген, кеземче хүнү чоокшулаан-дыр. Бир чүве садып алган кижи өөрүвезин, а садыпкан кижи хараадавазын, чүге дээрге Мээң килеңим мөөң израильчилерже кыптыгып турар. ¹³ Черин садыпкан кижи чуртталгазының төнчүзүнге чедир ынаар ээп келбес ; бо көстүүшкүн мөөң израильчилерге хамааржыр, ол күш чок апарбас. Бодунуң бузудунуң ужун оларның кайызы-даа амы-тынын камгалап шыдавас. ¹⁴ Олар труба этсип, дайынга белеткенип турар, ынчалза-даа, кайызы-даа тулчуп үнмес, чүге дээрге Мээң килеңим оларның бүгү мөөңнежилгезинче кыптыгып турар.

¹⁵ Хоорай даштында – дайын-чаа, хоорай иштинде – хамчык аарыг болгаш аш-чут . Хову-шөлде турар кижи дайын-чаадан өлүп каар, хоорайда турар улусту аш-чут болгаш хамчык аарыг чиптер . ¹⁶ Дириг арткан улус камгаланыры-биле дагларже дезе бергеш, кашпалдарда көге-бугалар дег болур ; олар шупту, кайызы-даа бодунуң бузут-багы дээш, човууртаар. ¹⁷ Оларның шуптузунуң холдары салдына бээр, дискектери, бырлаңнаан суг дег, сириңейни бээр . ¹⁸ Олар ынчан качыгдалдың самдар хевин кедип, сүрээделге алзыптар, ыятканындан шуптузунуң арыннары өңүн солуур, шуптузу баштарын чүлүттүрер . ¹⁹ Олар мөңгүнүн кудумчуже үндүр октаптар, алдынын, ·арыг эвес чүүл дег, херекке албас. Дээрги-Чаяакчының килеңнээн хүнүнде оларны алдыны-даа, мөңгүнү-даа камгалап шыдавас . Олар ооң-биле аштаанын чидирип, хырнын тоттуруп шыдавас. Алдын-мөңгүнү оларга моондак болуп, бузут-бакче киирген болгай. ²⁰ Чоргаарланып турганы кайгамчык чараш каасталгаларындан олар чүдек-бужар дүрзү-бурганнар кылып алганнар. Ынчангаш каасталгаларны оларга хамаарыштыр ·арыг эвес кылып каар мен. ²¹ Оларның байлаан хары улус холунга олча кылдыр, черниң каржы-бак улузунга ажык-кончаа кылдыр бериптер мен, ол улус демги байлакты бужартадып каар. ²² Мен олардан хая көрнү бээр мен, хары улус Мээң эртине шыгжамырларымны бужартадып каар; үптекчилер ынаар киргеш, бужартадып каар.

²³ Кинчи-бектен белеткеп ал, чүге дээрге бо черни өлүрүкчү херектер долган-дыр, а найысылалды күчүлээшкин бүргээн-дир . ²⁴ Мен эң каржы-бак чоннарны эккээр мен , олар израильчилерниң бажыңнарын эжелеп аар. Мен күштүг израильчилерниң турамык чоруунуң төнчүзүн салыр мен, оларның ыдыктыг черлери бужартаттырар. ²⁵ Коргуушкун кел чыдар, улус тайбың дилээш, тыппайн баар. ²⁶ Халап соондан халап, багай медээ соондан багай медээ кээр ; улус Бурганның медээчизинден ·ажыдыышкыннарны хей-ле дилээр, Бурганның бараалгакчылары хоойлу-дүрүмнү суртаалдавайн баар, улуг назылыглар арга-сүме берип шыдавас. ²⁷ Хаан качыгдап ыглаар, ноян кижи аңгадаашкынга алзыптар, карачал чоннуң холу кортканындан сирилээр. Оларны үүлгеткен херектерин ёзугаар аажылаар мен, боттарының-на шиидип турарын ёзугаар шиидер мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аарлар».

Бурганның өргээзинге дүрзү-бурганга мөгейиг

¹ Туттуруушкунувустуң алдыгы чылында, алды айның беште, кажан мен бажыңымга олурумда база Иудеяның ·баштыңнары мээң мурнумга олурда , Дээрги-Бурган-Чаяакчының холу аңаа мени катап база башкарып эгелээн . ² Мен көрүптеримге, кижиге дөмей, от-даа ышкаш бир-ле чүве көстүп келди. Ол чүве белинден куду от ышкаш көзүлдү, а белинден өрү чайынналчак кызыткан демир дег чырып көзүлдү . ³ Хол-даа ышкаш бир-ле чүве сунгаш , Ол мени бажым дүгүнден тудуп алды. Оон Сүлде мени чер биле дээр аразынче көдүргеш , Бурганның чоруткан көстүүшкүнүнге мени Иерусалимче, соңгу талаже угланган иштики хаалга чанынче эккелди ; ында Дээрги-Чаяакчының хүннээчел сагыжын оттурупкан дүрзү-бурган бар болду. ⁴ Оон аңаа Израильдиң Бурганының өндүр чырыы меңээ көстүп келди. Ол оргулаашка көргеним ышкаш болду . ⁵ Бурган меңээ: «Кижи амытан, соңгу чүкче көрүп көр» – диди.

Мен соңгу чүкче углай көөрүмге, соңгу талада өргүл бедигээжиниң баарында хаалга чанында Бурганның хүннээчел сагыжын оттурупкан дүрзү-бурган көзүлдү. ⁶ Бурган меңээ: «Кижи амытан, бо улустуң чүнү үүлгедип турарын көрүп тур сен бе? Мени Бодумнуң ыдыктыг өргээмден чайладыр дээш, израиль чон мында кайы хире коргунчуг, чүдек-бужар чүүлдер үүлгедип турар-дыр, көрдүң бе? Ындыг-даа болза, оон-даа дора чүдек-бужар чүүлдер көөр сен» – диди.

⁷ Оон Бурган мени өргээниң мурнунда шөлче кирер черге эккелди. Мен көрүнгеш, ханада ойбак көрүп кагдым. ⁸ Ол меңээ: «Кижи амытан, ханада ойбакты алгыдыр казывыт » – деп чугаалады. Мен казыпкаш, бир-ле эжик көрүп кагдым.

⁹ Оон Ол меңээ: «Киргеш, улустуң мында үүлгедип турар кончуг бак, чүдек-бужар чүүлдерин көр» – диди.

¹⁰ Мен киргеш, көөрүмге, ханаларда долгандыр янзы-бүрү соястаарлар, ·арыг эвес дириг амытаннар дүрзүлери болгаш израиль чоннуң янзы-бүрү дүрзү-бурганнарын чуруп каан тур . ¹¹ Оларның мурнунда израиль чоннуң чеден ·баштыңы турар, Шафанның оглу Иазания база оларның аразында турар болду. Олар шупту холунда айдызаар савалар туткан, а айдызаашкын өргүлүнүң ыжы булутталдыр көдүрлүп турду.

¹² Дээрги-Чаяакчы меңээ мынча диди: «Кижи амытан, израиль чоннуң ·баштыңнарының караңгыда, кайызы-даа бодунуң дүрзү-бурганынга мөгеер өрээлинде, чүнү кылып турарын көрүп тур сен бе? Олар: „Дээрги-Чаяакчы бисти көрбейн турар, Ол бо черни каапкан“ – дижир-дир ». ¹³ Оон Ол: «Ындыг-даа болза, Сен улустуң үүлгедип турар оон-даа дора чүдек-бужар чүүлдерин көөр сен» – деп катап база чугаалады.

¹⁴ Дээрги-Чаяакчы мени Бодунуң өргээзиниң соңгу талада хаалгазынче кирер черге эккелди. Көөрүмге, ында Таммуз бурган дээш кажыыдап ыглашкан херээженнер олурар болду.

¹⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Кижи амытан, көрүп тур сен бе? Ындыг-даа болза, оон-даа дора чүдек-бужар чүүлдер көөр сен» – диди. ¹⁶ Оон Ол мени Дээрги-Чаяакчының өргээзиниң иштики шөлүнче киире берди . Көөрүмге, Бурганның өргээзинче кирер эжик чанында, серилиг чер биле өргүл салыр бедигээш аразында , чээрби беш шаа кижи бар болду. Олар ооргазын Дээрги-Чаяакчының өргээзинче көрүндүр, арыннарын чөөн чүкче көрүндүр туруп алгаш, чөөн чүкте үнген хүнге тейлеп турду . ¹⁷ Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Кижи амытан, көрүп тур сен бе? Мээң өргээмде үүлгедип турары дег чүдек-бужар чүүлдер кылыры Иудеяның чонунга четпес болганы ол бе? Олар оон эрткеш, чуртту күчүлел-биле долдуруп, Мээң килеңимни кедергей күштелдирип турар-дыр. Олар Мээң арнымче шыкпыыш аннып турар-дыр! ¹⁸ Ынчангаш Мээң килеңим оларже кыптыгар; Мен оларже кээргел-биле көрүнмес мен, өршээвес мен ; олар Мээң шуут кулаамче-даа дуза дилеп алгыржыр болза, дыңнавас мен » – диди.

Дүрзү-бурганнарга мөгеер улустуң өлүмү

¹ Ооң соонда Дээрги-Чаяакчы дыңзыг үн-биле кыйгырды: «Хоорайны кезедир даалгалыг улус, холуңарга өлүм чепсээн туткаш, бээр келиңер!»

² Мен соңгу талаже көрүнген Үстүкү хаалгадан кел чыдар алды кижини көрүп кагдым; кайызы-даа холунда узуткаашкын чепсээ туткан болду. Олар-биле кады лён хеп кеткен, курунда бижээчи кижиниң херекселдерин астып алган бир кижи бар болду . Келгеш, олар өргүл салыр хүлер бедигээш чанынга туруп алдылар.

³ Оон Израильдиң Бурганының өндүр чырыы кырынга турганы ·херувимден дүшкеш, Бурганның өргээзиниң эргининче чоруй барды. Дээрги-Чаяакчы демги лён хеп кеткен, курунда бижээчиниң херекселдерин астып алган кижини кыйгырып алгаш, ⁴ аңаа: «Иерусалим хоорайны таварып эрте бер, ында үүлгеттинип турар бүгү чүдек-бужар чүүлдер дээш качыгдап, ыглашкан улустуң хавактарын демдектеп каг » – деп чугаалады.

⁵ А алды кижиге Ол меңээ дыңналдыр мынча диди: «Бо кижиниң соондан хоорайны таварып эрткеш, улусту кам-хайыра чок, өршээл чок өлүрүңер . ⁶ Кырганнарны-даа, аныяк оол-кысты-даа, чаш уругларны-даа, херээженнерни-даа узуткаңар , чүгле демдектеп каан улустуң чаңгызынга-даа дегбеңер . Мээң ыдыктыг өргээмден эгелеп алыңар». Ынчангаш олар Бурганның өргээзиниң мурнунда турган ·баштыңнардан эгелеп алдылар.

⁷ Бурган алды кижиге: «Мээң өргээмни бужартадып, ооң мурнунда чаттылган шөлдерни өлүрткен улус-биле долдуруп калыңар! Үнүп чоруңар!» – деп дужаады.

Олар үнгеш, хоорайда улусту өлүрүп эгеледи. ⁸ Кажан израильчилерни өлүрүп турда, мен чааскаан арткаш, хаваамны черге дегзип, мөгейгеш: «О, Дээрги-Бурган-Чаяакчы! Таанда-ла Сен, Иерусалимче килеңиң кыптыгып, израиль чоннуң бүгү артынчызын узуткап каар сен бе?!» – деп алгыра аарак айтырдым .

⁹ Ол меңээ: «Израиль болгаш Иудеяның бузут-багы канчаар-даа аажок улуг-дур, бо черни хан хөме алган-дыр , хоорайны кемниг херектер бүргээн-дир. Улус: „Дээрги-Чаяакчы бо черни каапкан-дыр, Ол көрбейн турар-дыр“ – деп тур . ¹⁰ Ынчангаш Мен оларже ээ-хайыралдыг көрүнмес мен, оларны кээргевес мен ; оларның боттарының чедип алган чүвезин боттарының бажынче халдадыр мен » – деп харыылады.

¹¹ Ынчан лён хеп кеткен, курунда бижээчиниң херекселдерин астып алган кижи дедир келгеш: «Сен меңээ канчаар дужааган сен, ынчаар күүсеттим» – деп айыткады.

Дээрги-Чаяакчының Бодунуң өргээзинден чорупканы

(Иез. 1:4-28)

¹ Оон көөрүмге, ·херувимнерниң баштарында бопурук чүве кырында сапфир даштан кылган дүжүлге ышкаш бир чүве көстүп турду. ² Дээрги-Чаяакчы лён хеп кеткен кижиге : «Херувимнерниң адаанда дугуйлар аразынче кире бергеш, оларның аразында чалбыыштыг көстерден адыш долдур ап алгаш, хоорайже октавыт» – диди.

Мен көрүп турумда, демги кижи ынаар кире берди. ³ А херувимнер, ол кижи кире бээрге, Бурганның өргээзиниң мурнуу чүкче көрүнген талазынга турганнар; өргээниң иштики шөлүн булут бүргеп турган . ⁴ Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы херувимниң кырындан көдүрүлгеш, Бурганның өргээзиниң эргининиң кырынче көже берген. Бурганның өргээзин булут бүргей апкан, а иштики шөлдү Дээрги-Чаяакчының чайынналчак чырыы шыва апкан. ⁵ Херувимнерниң чалгыннарының даажы өргээниң даштыкы шөлүнге безин Күчүлүг Бурганның чугаалап турар үнү ышкаш дыңналып турган. ⁶ Кажан Ол лён хеп кеткен кижиге: «Дугуйлар аразында, херувимнер аразында отту ап ал» – дээрге, демги кижи оларның аразынче киргеш, дугуй чанынга туруп алды.

⁷ Ынчан херувимнерниң бирээзи оларның аразында отче холун сунгаш, ону ап алгаш, лён хеп кеткен кижиниң холунче салып каарга, демгизи ап алгаш, үне берди. ⁸ (Херувимнерниң чалгыннарының адаанда кижи холдары ышкаш чүвелер көстүп турду.)

⁹ Көөрүмге, херувимнерниң чанында дөрт дугуй бар болду; бир дугуй-ла бир херувимниң чанында турду, дугуйлар алдынналчак эртине даш ышкаш көзүлдү. ¹⁰ Дугуйлар дөртелээ, дугуй бүрүзү өскезиниң иштинде турар-даа дег, бир дөмей көстүр болду. ¹¹ Дугуйлар шимчеп үнүпкенде, дөрт таланың кайызынче-даа шиглей шимчеп үнүп болур, шимчээшкин үезинде эргилбес болдулар. Херувимнерниң бажы кайнаар угланган болдур, дугуйлар ынаар бар чыдар, шимчээшкин үезинде эргилбес болдулар. ¹² Херувимнерниң бүгү мага-боттары, ооргалары, холдары болгаш чалгыннары, боттарының дугуйлары ышкаш, долгандыр карактар-биле долдур шыптынган болду . ¹³ Дугуйларны тырыкылар деп адаарын кулаам-биле дыңнадым. ¹⁴ Бир херувим-не дөрт арынныг болду: бирги арын – херувимнии, ийигизи – кижинии, үшкүзү – арзылаңныы, дөрткүзү – эзирнии.

¹⁵ Херувимнер көдүрлүп келди. Кевар хемниң чанынга меңээ көзүлген дириг амытаннар ол болду. ¹⁶ Херувимнер шимчеп чоруптарга, оларның чанында дугуйлар база кады шимчеп чоруптар турган; а кажан херувимнер черден көдүрлүр дээш чалгыннарын далбайтыптарга, дугуйлар база оларның чанынга аңгыланмайн артып каар турган. ¹⁷ Кажан херувимнер доктаай бээрге, дугуйлар база доктаар, а херувимнер көдүрлүрге, дугуйлар база олар-биле кады көдүрлүр болду, чүге дээрге дириг амытаннарның сүлдези дугуйларда болган.

¹⁸ Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы Бурганның өргээзиниң эргининден ырап чоруткаш, херувимнерниң кырынга доктаады. ¹⁹ Мен көрүп турумда, херувимнер чалгыннарын далбаңнаткаш, черден көдүрлү берди; олар шимчеп чоруптарга, дугуйлар база олар-биле кады чорупту . Олар оон Дээрги-Чаяакчының өргээзиниң чөөн хаалгазынче кирер чер чанынга доктаады, а Израильдиң Бурганының өндүр чырыы оларның кырынга туруп алды.

²⁰ Кевар хем чанынга Израильдиң Бурганының адаанга көргеним дириг амытаннар ол болду. Херувимнер бо ышкажыл деп билип каапкан мен. ²¹ Оларның кайызы-даа дөрт арынныг болгаш дөрт чалгынныг, а чалгыннарының адаанда кижинии ышкаш холдарлыг болду. ²² Херувимнерниң арыннары Кевар хем чанынга көргеним арыннар ышкаш көзүлдү; оларның кайызы-даа мурнунче дорт шимчеп бар чытты.

Паш биле эът

¹ Бурганның Сүлдези мени көдүргеш , Дээрги-Чаяакчының өргээзиниң чөөн чүкче көрүнген хаалгазынга эккелди . Көөрүмге, хаалгаже кирер чер чанында чээрби беш кижи турар болду . Оларның аразында чоннуң нояннары болур Азурнуң оглу Иазанияны, Ванеяның оглу Фалтияны көрдүм.

² Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Кижи амытан, бузуттуг бодалдар бодап, хоорайда багай арга-сүме берип турар улус бо-дур. ³ Олар: „Бажыңнар тудар таарымчалыг үе удавас чедип кээр эвес чүве бе? Бо хоорай паш дег, бис – ында эът дег бис “ – дижип турар-дыр. ⁴ Ынчангаш сен оларга удур өттүр билип медегле, барып, медегле, кижи амытан» – дээн.

⁵ Ооң соонда Дээрги-Чаяакчының Сүлдези менче бадып кээрге, Ол меңээ: «Дээрги-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: израиль чон, силерниң бодап турар чүвеңер бо ышкажыл; Мен силерниң бодалыңарга чүү кирип турарын билир мен. ⁶ Силер бо хоорайга хөй улусту өлүрген силер, ооң кудумчуларынга мөчү-сөөктү оваалап каан силер» – дээн . ⁷ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Хоорай иштинде оваалай салып каан өлүрткен улузуңар дээрге эът-тир, а бо хоорай – паш-тыр; а силерни Мен оон үндүр сывырыптар мен. ⁸ Силер дайын-чаадан коргуп турар силер, а Мен силерже дайын-чаа ыдар мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁹ Мен силерни хоорайдан үндүр сывырыпкаш, хары улус холунга хүлээдип бээр мен, силерге онаашкан шииткелди үндүрер мен. ¹⁰ Дайын-чаадан өлүр силер. Мен силерни Израильдиң девискээринге шиидер мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер. ¹¹ Иерусалим силерге паш болбас, а силер ооң иштинде эът болбас силер; Мен силерни Израильдиң девискээринге шиидер мен. ¹² Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер; Мээң дүрүмнеримни сагывайн, Мээң хоойлуларымны күүсетпейн, силерни долгандыр чурттап турар чоннарның чаңчылдарын сагып чурттап турган-дыр силер».

¹³ Мен өттүр билип медеглеп турар арамда, Ванеяның оглу Фалтия өлүп калган. Мен дискектенгеш, хаваамны черге дегзип: «О, Дээрги-Бурган-Чаяакчы! Израиль чоннуң артынчызын төнчүзүнге чедир чок кылыр деп бардың бе?» – деп алгыра аарак айтырдым .

Бурган Израильди катап тургузар

¹⁴ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁵ «Кижи амытан, бодуңнуң ха-дуңмаңны, төрел чонуңну, сээң-биле кады туттуруушкунга турган улусту, бүгү израиль чонну бодап көр. Иерусалимде чурттап турар улус оларның дугайында: „Олар Дээрги-Чаяакчыдан ырап чоруй барган-дыр, бо черни ээлээр кылдыр оларга эвес, а биске берип каан-дыр“ – дижип турар-дыр.

¹⁶ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: оларны өске чоннар аразынче ырадыр чорудупкан-даа болзумза база өске чурттарже тарадыпкан-даа болзумза, өргээмниң орнунга Мен Бодум оларга элээн үеде ыдыктыг чер болур мен .

¹⁷ Оон Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан бо чүвезин база дамчыт: Мен силерни өске чоннардан чыып, тарадып каапканым чурттардан дедир чандырар мен, израиль черни силерге эгидип бээр мен .

¹⁸ Мээң улузум чанып келгеш, мында турар бүгү бак, чүдек-бужар чүүлдерни чайладып кааптар. ¹⁹ Мен оларга чаңгыс аай чүректи хайырлап , оларны чаа сүлде-биле бүргээр мен; оларның дашталган чүрээн ап каапкаш, чымчак чүректи бээр мен . ²⁰ Ынчан олар Мээң дүрүмнеримни сагыыр, Мээң хоойлуларымны барымдаалап, күүседир; олар Мээң чонум болур, а Мен – оларның Бурганы болур мен . ²¹ А сеткил-чүрээ боттарының чүдек-бужар, бак чүүлдеринге алыскан улустуң чедип алган чүвезин оларның бажынче халдадыр мен ». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Бурганның өндүр чырыының Иерусалимни каапкаш барганы

²² Оон Израильдиң Бурганының өндүр чырыынга бүргеткен ·херувимнер чалгыннарын далбайтыпкаш, ужуп үнүпкен, дугуйлар база оларның чанында чораан . ²³ Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы хоорай кырындан көдүрлүп чоруткаш, ооң чөөн талазында даг кырынга доктаай берген . ²⁴ Оон көстүүшкүнге Бурганның Сүлдези мени көдүргеш , халдей черде чурттадып каан израильчилерже аппарган. Ооң соонда мээң көрүп турган көстүүшкүнүм чиде берген. ²⁵ Мен бо черже көжүрткен израильчилерге Дээрги-Чаяакчының меңээ көргүскен бүгү чүвезин чугаалап берген мен.

Бүгү чоннуң туттурарының демдээ

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, сен үймээнчилер аразында чурттап турар-дыр сен. Олар көөр карактыг-даа болза, көрбес-тир, дыңнаар кулактыг-даа болза, дыңнавас-тыр , чүге дээрге үймээнчи чон-дур. ³ Ынчангаш, кижи амытан, туттуруушкунга таваржып, өскээр көжерде хереглээр чүү-хөөңнү белеткеп алгаш, хүндүс, улус көрүп турда, көжүп үнүвүт. Ам турар чериңден өске черже, олар көрүп турда, чорувут. Олар, үймээнчилер-даа болза, угаап билип каарлары чадавас . ⁴ Хүндүс, олар көрүп турда, өскээр көжерде хереглээр чүү-хөөңнү дашкаар үндүргеш, бодуң кежээ, олар көрүп турда, өскээр көжеринче албадаткан улус дег, үнүп кел. ⁵ Олар көрүп турда, бажыңыңның ханазын ойбактааш , чүү-хөөңнү оон үндүре бер. ⁶ Олар көрүп турда, чүү-хөөңнү чүктээш, караңгыда дашкаар үне бер. Чер-чуртту көрбес дээш, арның дуглап аар сен. Мен сени израиль чонга сагындырыг демдээ кылып каан болгай мен».

⁷ Мен Бурганның дужааганын ёзугаар кылдым. Туттургаш, өскээр көжерде хереглээр чүү-хөөмнү хүндүс дашкаар үндүрүп кааш, кежээ хананы холум-биле ойбактааш, бүгү улус көрүп турда, чүү-хөөмнү чүктээш, караңгыда дашкаар үне бердим.

⁸ Эртен меңээ Дээрги-Чаяакчы Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ⁹ «Кижи амытан, бо үймээнчи израиль чон сенден: „Чүнү канчап тур сен?“ – деп айтырды бе? ¹⁰ Оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: бо дээрге Иерусалимде чагырып турар кижиге база ында чурттап турар бүгү израиль чонга баш бурунгаар медээ-дир. ¹¹ Оларга: „Мен силерге сагындырыг демдээ-дир мен: ам кылып турар чүвем иерусалимчилер-биле база болур – олар туттуруп алгаш, шөлүлгеже чоруптар“ – деп чугаала. ¹² Оларның аразында турар чагырыкчы база чүү-хөөзүн чүктээш, караңгыда үнүп чоруптар. Ону үндүре бээр дээш, хананы дежер апаар. Ол арнын дуглап аар, ынчангаш чер-чуртту көрбес. ¹³ Мен олче Бодумнуң четкимни чада салыр мен, ол Мээң дузаамга туттунар . Мен чагырыкчыны Вавилон күрүнеже, халдей черже аппаар мен, ынчалза-даа ол ону көрбес . Оон ол аңаа өлүп каар. ¹⁴ Ону хүрээлээн бүгү улусту – ооң дузалакчыларын база шериглерин бүгү хаттар-биле тарадып кааптар мен , хылыжымны хынындан ужулгаш, оларже анныр мен. ¹⁵ Ынчан оларны өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары чурттарже тарадыр октаптарымга, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аарлар .

¹⁶ Ынчалза-даа Мен оларның чамдыызын дайын-чаа, аш-чут болгаш хамчык аарыгдан камгалаар мен , олар боттарының чеде бээри өске чоннар улузунга чүдек-бужар үүлгедиглериниң дугайында чугаалап берзин. Ынчан бүгү улус Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

¹⁷ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁸ «Кижи амытан, чемненип тура, сүрээде, суксун ижип тура, кортканыңдан сириле. ¹⁹ Чурттуң чонунга Дээрги-Бурган-Чаяакчының Иерусалимниң болгаш израиль черниң чурттакчыларының дугайында чугаалаан чүвезин дамчыт: олар аъш-чемин дүвүрел-биле чип, суксунун коргуушкун-биле ижер , чүге дээрге чер бодунуң чурттакчыларының каржы-дошкунундан бүгү элбекшилин ышкынып аар. ²⁰ Чурттакчылыг хоорайлар хоозураар, чурт ээнзирээр. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер».

Бурганның сөзү ыяап бүдер

²¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²² «Кижи амытан, чүге израиль черде „Үе эртип турар, а өттүр билген медеглел бүрүзү бүтпес-тир“ деп үлегер домак бар апарганыл? ²³ Улуска Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: Мен ол үлегер домакты күш чок болдурар мен, ону Израильге моон соңгаар чугаалавайн баар. Оларга мону база дамчыдар сен: өттүр билген медеглел бүрүзүнүң бүдер үези чоокшулаан-дыр. ²⁴ Израиль чонга ам меге көстүүшкүннер болгаш хоозун ·ажыдыышкыннар турбас болгай . ²⁵ Мен, Дээрги-Чаяакчы, чугаалаар мен; Мээң чугаалаан сөзүм саадал чок күүсеттинер . Үймээнчи чон, Мен сөзүмнү чугаалааш, силерниң назыныңарда-ла күүседир мен». Дээрги-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

²⁶ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²⁷ «Кижи амытан, израиль чон: „Иезекиилдиң көрген көстүүшкүнү хөй хүннер эртерге, бүдер, ол ырак келир үе дугайында өттүр билип медеглээн-дир“ – деп тур . ²⁸ Ынчангаш оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: Мээң сөстеримниң чаңгызының-даа күүсеттинери ам соңгаарлавас, Мээң чугаалап турар бүгү чүвем бүдер». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Бурганның меге медээчилерни шииткени

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Израильдиң ам өттүр билип медеглеп турар медээчилеринге удур медегле. Боттарының даап бодаанын ёзугаар медеглээр ол медээчилерге : „Дээрги-Чаяакчының сөзүн дыңнаңар!“ – деп чугаала. ³ Оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: боттарының бодалдарын эдерип, чүнү-даа көрбейн барган мугулай медээчилер ат болур! ⁴ Израиль, сээң медээчилериң бузундулар аразында шөө-бөрүлер дег-дир. ⁵ Медээчилер, ханада ойбактарда турбайн турар-дыр силер база Дээрги-Чаяакчының шииткел хүнүнде израиль чон тулчуушкунга чайгылыш чок туржур кылдыр, оларны дуглай хана тутпайн турар-дыр силер . ⁶ Силерниң көрген көстүүшкүннериңер меге, чугаалаан ·ажыдыышкыннарыңар шын эвес ; Дээрги-Чаяакчы силерни айбылап чорутпайн турда-ла, „Дээрги-Чаяакчының медеглээн сөзү бо-дур“ деп чугаалап , сөзүңер бүдерин манап турар-дыр силер. ⁷ Көрген көстүүшкүннериңер хоозун-меге эвес деп бе? Мен чугаалаваан-даа болзумза, „Дээрги-Чаяакчының медеглээн сөзү бо-дур“ дижип, шын эвес ажыдыышкыннар чугаалап турбаан силер бе?»

⁸ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Силерниң хоозун-меге сөстериңер дээш, шын эвес көстүүшкүннериңер дээш, Мен ам силерге удур апардым – деп медеглээн. – ⁹ Хоозун-меге көстүүшкүннер көрүп, шын эвес ·ажыдыышкыннар медээлеп турар медээчилерже Мээң холум көдүрлүр. Олар ам Мээң чонумнуң чөвүлелинге киришпес, израильчилерниң чизе-даңзызынче киир бижитпес база израиль черже дедир чанмас . Ынчан Мени Дээрги-Бурган-Чаяакчы деп билип аар силер . ¹⁰ Ол медээчилер Мээң чонумну шын оруктан астыктырып, амыр-тайбың чок турда-ла, „Амыр-тайбың-дыр“ дээр-дир база чон быжыг эвес хана тудуп турда, ону чугай-биле чаап турар-дыр. ¹¹ Ынчангаш хананы чугай-биле чаап турар улуска ооң буступ дүжерин чугаала. Суггур чаъс кудар, улуг долу чаар, кедергей шуурган көдүрлүр , ¹² хана оон буступ дүжер. Ынчан улус силерден: „Ону чаап турган чугайыңар кайыл?“ – деп айтыра бербес бе?»

¹³ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен килеңней бергеш, кедергей шуурган көдүрер мен, хорадаарымга, суггур чаъс кудуп, улуг долу чаггаш, хананы бүрүнү-биле узуткап кааптар. ¹⁴ Чугай-биле чаап кааныңар хананы үреп бускаш, чер-биле деңнештир таптап кааптарымга, ооң таваа көстүп кээр. Хана буступ дүжерге, силер база ооң-биле кады өлүп каар силер. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер . ¹⁵ Ханаже база ону чугай-биле чаап турар улусче килеңим ынчаар кыптыгар. „Хана-даа, ону чугайлап турган улус-даа ам чок“ – деп, силерге чугаалаар мен. ¹⁶ Амыр-тайбың чок турда-ла, Иерусалимге амыр-тайбың доктаар деп ·ажыдыышкыннар медеглеп турган Израильдиң медээчилери чок апаар». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁷ «А ам, кижи амытан, чонуңда боттарының даап бодап алганын ёзугаар өттүр билип медеглеп турар херээженнерже көрүп көр. Оларга удур медеглеп, ¹⁸ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: бүгү улустуң холдарынга сугар билектээштер даарап база узуну аңгы-аңгы баш шывыглары кылып, кижилерниң амы-тынын илби-шиди-биле дузактап турар херээженнер, ат болур силер! Таанда-ла Мээң чонумнуң аразынга кижи амы-тыны дузактап тургаш, боттарыңарның амы-тыныңарны камгалап аар бодадыңар бе? ¹⁹ Силер каш адыш ишти арбай дээш база каш кескинди хлеб дээш , Мээң чонумнуң аразынга Мени бак атка киирип, мегеңерни тооп дыңнап турар Мээң чонумну дуурайлап, өлбес ужурлуг улусту өлүмге онаап, амылыг артпас ужурлуг улусту амы-тынныг арттырып каар-дыр силер».

²⁰ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен силерниң кижилер амы-тыны тудуп ап, дузактап турарыңар илби-шидилиг билектээштериңерге удур мен. Оларны холуңардан ушта тырткаш, тудуп ап турарыңар улусту, дузакка кирген куштар дег, хостап салыр мен. ²¹ Силерниң баштарыңар шывыгларын ора тырткаш, Бодумнуң чонумну силерниң холуңардан адырар мен, ол ам силерниң олча-тывыжыңар болбас. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер. ²² Чөптүг-шынныг кижилерниң сеткил-хөңнүн аартырын күзевейн турумда-ла, боттарыңарның мегеңер-биле оларның сеткил-чүрээн муңгараткан силер, кем-буруулуг улусту бузут-бактыг оруктарындан ойталавас кылдыр деткип , оларга амы-тынын камгалап аар арга бербейн турар силер . ²³ Ол бүгү дээш, силер моон соңгаар хоозун-меге көстүүшкүннериңер көрбес силер , илби-шидиңер кылбас силер. Мен Бодумнуң чонумну силерниң холуңардан адырар мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер».

Дүрзү-бурганга мөгеер чорукту шииткени

¹ Израильдиң ·баштыңнарының чамдыызы меңээ келгеш, мурнумга олуруп алды . ² Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ³ «Кижи амытан, бо дээрге дүрзү-бурганнарын боттарының чүрээнче сиңирип, бачыдын боттарының мурнунга тептиге бээр моондак кылдыр салып алган улус-тур. Канчап оларга Менден чүве айтырарын чөпшээрээр мен? ⁴ Олар-биле чугаалашкаш, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: бир эвес израиль чондан кандыг-бир кижи дүрзү-бурганнарын бодунуң чүрээнге сиңирип, бачыдын бодунуң мурнунга тептиге бээр моондак кылдыр салып алгаш, ооң соонда Бурганның медээчизинге кээр болза, Мен, Дээрги-Чаяакчы, ооң хөй дүрзү-бурганнары дээш аңаа таптыг харыылаар мен! ⁵ Израиль чон дүрзү-бурганнар дээш Мени каапкан-даа болза, оларның сеткил-чүрээн Бодумче ээлдирип аар мен.

⁶ Ынчангаш израиль чонга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: Менче эглип келиңер, дүрзү-бурганнарыңардан ойталап, чүдек-бужар чүүлдериңерден өскээр көрнүңер!

⁷ Бир эвес израиль чондан кандыг-бир кижи азы Израильде чурттап турар даштыкы улустуң кайы-бирээзи Мени каапкаш, дүрзү-бурганнарын бодунуң чүрээнге сиңирип, бачыдын бодунуң мурнунга тептиге бээр моондак кылдыр салып алгаш, ооң соонда Бурганның медээчизинге кээп, ону дамчыштыр Менден чүве айтырар болза, Мен, Дээрги-Чаяакчы, аңаа Бодум таптыг харыы бээр мен. ⁸ Мен ол кижиге удур апаар мен, ону өскелерге үлегер-чижек, кочу-шоот кылып каар мен . Ону Бодумнуң чонумнуң аразынга амылыг арттырбас мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер .

⁹ А бир эвес Бурганның медээчизи бодун дуурайлаттырып алгаш, өттүр билип медеглей берген болза, ону Мен, Дээрги-Чаяакчы, дуурайлап кааным ол-дур ; Мен ол медээчиже холум аннып, ону Мээң израиль чонумнуң аразынга артпас кылдыр узуткап каар мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер. ¹⁰ Улус боттарының кем-буруузун чүктээр – медээчиден сүме айтырган кижиниң-даа, медээчиниң бодунуң-даа алыр кеземчези бир дөмей болур. ¹¹ Израиль чон моон соңгаар Менден өскээр барбазын дээш база оон ыңай янзы-бүрү бачыттары-биле боттарын бужартатпазын дээш, ындыг болур. Ынчан олар Мээң чонум апаар, а Мен оларның Бурганы болур мен ». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Израиль чондан хөй эвес улус шииткелден чайлаар

¹² Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹³ «Кижи амытан, кандыг-бир чурт Менден кара сагыштыы-биле ойталап, Меңээ удур бачыт үүлгедирге, Мен холумну ынаар аннып, ында аъш-чем курлавырын узуткап каарын шиитпирлээн дижик мен ; ынаар аш-чут ыдып, ында турар улусту, мал-маганны чок кылып каар дээн дижик мен . ¹⁴ Бир эвес ол чуртта Ной, Даниил болгаш Иов деп үш кижи бар-даа турган болза, олар боттарының чөптүү-шынныы-биле чүгле боттарының амы-тынын камгалап аар ийик – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁵ Азы Мен бо чуртче, ону хоозурадыр дээш, черлик аң-араатаннар ыдыптарымга, ол чурттакчы чок арткан дижик. Аң-араатанныг боорга, кым-даа ону таварып эртип шыдавас ийик. ¹⁶ Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн, – демги үш кижи ол черге турган болза, олар боттарының оглу-кызын безин камгалап ап шыдавас ийик. Олар чүгле боттары камгалал алыр, а чер ээнзиреп каар турган. ¹⁷ Азы Мен бо чуртче хылыш ыткаш: „Хылыш, бо черни таварып эрткеш, ында турар улусту, мал-маганны узуткап каг!“ – дээн дижик мен . ¹⁸ Дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн, – демги үш кижи ол черге турган-даа болза, оглу-кызын камгалап ап шыдавас, а чүгле боттары камгалал алыр ийик. ¹⁹ Азы Мен бо чуртче хамчык аарыг ыткаш, улусту-даа, мал-маганны-даа узуткаар дээш килеңим олче кыптыгып, өлүрүүшкүн кылган дижик мен. ²⁰ Дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн, – Ной, Даниил болгаш Иов олар ол черге турган-даа болза, оглу-кызын камгалап ап шыдавас, а чүгле боттары чөптүг-шынныындан камгалал алыр ийик».

²¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Кажан Мен Иерусалимде улусту, мал-маганны узуткап каар дээш, олче дөрт шаажылал: дайын-чаа, аш-чут, аң-араатан болгаш хамчык аарыг ыдыптар болзумза , кайы хире берге боор деп! ²² Ындыг-даа болза, Иерусалимге дириг арткан улус турар , оларның оон үндүре бээр оглу-кызы турар. Олар силерге кээрге, оларның багай аажы-чаңын, үүлгедип турар херектерин көргеш, Мээң Иерусалимче бүгү айыыл-халапты чүге ытканымны билип ап, оожургаар силер. ²³ Оларның аажы-чаңын, үүлгедиглерин көргеш, оожургаар силер, чүге дээрге Иерусалимге көргүскен кеземчемни Мээң хей черге кылбаанымны билип аар силер». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Ажык чок будук

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан:

² «Кижи амытан, виноград сывының будуу

арга-арыгда бүгү ыяштарның будуктарындан чүзү-биле дээредээрил?

³ Виноград сывының будуун херектиг чүве кылыр дээш кезер ийик бе?

Оон оода кандыг-бир эт-херексел азар өрген кылыр ийик бе?

⁴ Кажан ону оттулар дээш отче октаптарга,

от ооң ийи ужун чипкен,

а ортузу хөмүрлени берген соонда,

ол будук ам кандыг-бир чүве кылырынга тааржыр бе?

⁵ Ол будук бүдүн тургаш, чүнү-даа кылырынга таарышпаан болза,

ону от чиптерге, өрттенип калган соонда,

ол ам кандыг-бир чүве кылырынга тааржыр бе?»

⁶ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Арга-арыгда ыяштар аразындан виноград сывының будуун

отка чиртир кылдыр берипкеним дег ,

Иерусалимниң чурттакчыларын база отка чиртир мен.

⁷ Мен оларга удур апаар мен.

Олар оттан үнүп келген-даа болза,

чалбыыш оларны оон дөмей-ле сыырыптар.

Кажан Мен оларга удур апаарымга,

силер Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер.

⁸ Өскерликчи болганы дээш,

Мен оларның черин хоозурадып каар мен».

Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Израиль чон ашаанга шынчы эвес херээжен ышкаш

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Иерусалимниң чонунга ооң чүдек-бужар чүүлдерин айтып көр . ³ Сен Иерусалимге Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: сээң дазыл-дөзүң болгаш төрээн чериң – ·ханаан чер; сээң адаң – амор кижи, а иең – хет херээжен турган . ⁴ Төрүттүнген хүнүңде сээң хиниңниң ужун шарываан, сени дус чажып, арыглаваан, суг-биле чугбаан, чөргекке орааваан. ⁵ Ол бүгүнүң бирээзин кым-даа сеңээ өршээлдиг сагыжындан кылып бербээн, кым-даа сенче кээргел-биле көрүнмээн. Харын сени ажык шөлче үндүр октапкан, төрүттүнген хүнүңде улус сээң амы-тыныңны херекке албаан.

⁶ Мен сээң чаның-биле эртип бар чыткаш , ханыңда былчажып, тепкиленип чыдарыңны көрүп каан мен. Ханыңга былчажып чыдырыңда, „Амы-тынныг артар сен!“ дээн мен, „Өлбес сен!“ дээн мен. ⁷ Сени, хову-шөлдүң чечээ дег, өстүрүп каан мен. Сен өзүп келгеш, узап, кайгамчык чараш апарган сен; эмиглериң борбайып, бажың дүгү узай берген, ынчалза-даа чанагаш, шыптынмаан хевээр арткан сен.

⁸ Чаның-биле катап база эртип бар чыткаш, Мен сени көрүп каан мен: ынакшыыр үең келген болган. Мен сени чалгыным адаанга кызып ап , чанагажыңны чажыра шуглап каан мен. Сеңээ даңгыраам бергеш, сээң-биле керээ чарып алган мен. Сен Мээңии апарган сен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁹ Мен сээң ханыңны суг-биле чуггаш, мага-бодуңну чаагай чыттыг үс-биле чаап каан мен. ¹⁰ Мен сеңээ угулзалап даараан тон кедиргеш, будуңга чаражы кончуг идик кедирип каан мен. Сээң бажыңны чуга лён-биле шыпкаш, торгу думаалай кедирип каан мен. ¹¹ Оон сени каасталгалар-биле шимеп кагдым: билектериңге билектээштер суккаш, мойнуңга каас илчирбежигештер азып кагдым; ¹² кулааңга сыргалар, думчууңга сырга суп кагдым , бажыңга каас-чараш дээрбек бөрт кедирдим. ¹³ Алдын-мөңгүн-биле каастанып алдың, чуга лён, торгу болгаш угулзалыг пөстерден даараан хептер кедип турдуң, аъш-чемиң – эң эки далган, ары чигири болгаш олива үзү турду . Сен кайгамчык чараш апарып, кадын кижиниң өндүр-чаагайын чедип алдың. ¹⁴ Чараш-каазың дээш, чоннар аразынга алдар-адың нептерей берген, чүге дээрге сеңээ Мээң бергеним кайгамчык чараш каасталга, хевиң ачызында чараш-каазың тулган апарган болгай». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁵ «А оон сен бодуңнуң чараш-каазыңга идегээш, ат-алдарыңны ажыглап, самыырап эгеледиң . Чаның-биле эрткен кижи бүрүзү-биле самыын чорук кылып, кым-биле-даа холбажыптар турдуң . ¹⁶ Хевиңниң чамдыызын ап алгаш, бедик тейлерге бурганнарга мөгейиишкин кылыр каасталгалыг черлер туткаш, аңаа самыырап турдуң; ындыг чорук кажан-даа турбас ужурлуг. ¹⁷ Сеңээ бергеним, Мээң алдын-мөңгүнүмден кылган кайгамчык чараш каасталгаларың ап алгаш, бодуңга эр көжээ-дүрзүлер кылып ап, олар-биле самыырап турдуң . ¹⁸ Бодуңнуң угулзалыг тоннарың ап алгаш, ол көжээ-дүрзүлерге кедирип кагдың, оларның мурнунга Меңээ хамааржыр олива үзүн, чаагай чыттыг чүүлдерни салып турдуң. ¹⁹ Мээң сеңээ берген аъш-чемимни: сени чемгерип турганым эң эки далган-тараа, олива үзү болгаш ары чигирин бодуңнуң дүрзү-бурганнарыңга берип , чаагай чыттыг өргүл кылдыр өрттедип турдуң. Бүгү чүве ынчаар болуп турду». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

²⁰ «Сен Меңээ төрүп берген оглу-кызыңны ап алгаш, дүрзү-бурганнарга өргүл кылдыр чиртип турдуң. Сээң самыыраашкының чедишпес болганы ол бе? ²¹ Мээң ажы-төлүмнү өлүргеш, дүрзү-бурганнарга өргүп турдуң . ²² Чүдек-бужар чаңчылдарың база самыыраашкының кедереп турда, аныяк шааңны – чанагаш, шыптынмаан, ханыңда былчажып, тепкиленип чытканыңны сагынмадың.

²³ Ат болур сен! – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Ол бүгү бузуттуг үүлгедиглериң соонда, ²⁴ бодуңга бедигээштер кылып ап, шөл бүрүзүнге бурганнарга мөгейиишкин кылыр черлер тудуп алдың. ²⁵ Булуң бүрүзүнге бурганнарга мөгейиишкин кылыр черлер тудуп алгаш, бодуңнуң чараш-каазыңны бужартадып, чаның-биле эрткен кижи бүрүзүнге чыдып берип, самыыраашкының кедереп турду . ²⁶ Сен египетчилер-биле, эрзээ кончуг кожаларың-биле самыырааш , Мээң килеңим кыптыктырып, самыыраарың кедереп турду. ²⁷ Көр даан, Мен сенче холум аннып, сеңээ доктаадып каан девискээрни кызырып кагдым. Мен сени бужар аажы-чаңыңдан ыядып човай берген дайзыннарың – филистимнерге кара туразында аажылаар кылдыр хүлээдип бердим. ²⁸ Сен ассирийлер-биле база самыырап турдуң , ынчалза-даа ол база сеңээ чедишпес болду, ханар деп чүве билбес болдуң. ²⁹ Халдей чер – садыгжылар чурту-биле самыыраарың кедерээн , ынчалза-даа ол база сеңээ чедишпес болду.

³⁰ Дөстүнмес самыын херээжен ышкаш, ол бүгүнү үүлгедип туруңда, сээң чүрээң кайы хире могап-турупкан ирги! – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ³¹ Булуң бүрүзүнге бедигээштер кылып ап, шөл бүрүзүнге бурганнарга мөгейиишкин кылыр черлер тудуп ап тургаш, сен анаа яңган херээженге дөмей эвес болдуң, чүге дээрге төлевир албайн турдуң. ³² Сен болза бодунуң ашаанга өскерлип, өске ашактарже туралаан херээжен дег болдуң . ³³ Бүгү яңган херээженнер төлевир алыр болгай, а сен хандыкшааннарыңга бодуң белектер сөңнеп, олар сээң-биле самыыраар дээш, кайыын-даа болза кээр кылдыр, оларны садып ап турдуң . ³⁴ Сээң самыыраашкының өске херээженнернии ышкаш эвес болду: сени кым-даа сүрүп маңнавады, сен бодуң хандыкшааннарыңга төлевир берип турдуң, а сеңээ кым-даа төлевир бербеди. Ындыг чорууң-биле сен өскелерге дөмей эвес болдуң».

³⁵ Ынчангаш, самыыраан Израиль, Дээрги-Чаяакчының сөзүн дыңна! ³⁶ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Акша-мөңгүнүңнү хандыкшааннарың дээш чарып , шалдаңыңны оларга көргүзүп, олар-биле база бүгү чүдек-бужар дүрзү-бурганнарың-биле самыырааның дээш, ажы-төлүңнүң ханын төп, оларны дүрзү-бурганнарга өргүп турганың дээш, ³⁷ Мен сээң таалап-ханып турганың бүгү хандыкшааннарыңны – ам ынакшып турарың-даа улусту, ам көөр хөңнүң чок-даа улусту кады чыыптар мен. Оларны чер болгандан сеңээ удур чыггаш , сени оларның мурнунга шалдаңнаар мен, олар сээң бужарыңны көрүп каар . ³⁸ Мен сеңээ ашаанга өскерилген херээженнерге дег база кижи өлүрген улуска дег кеземче онаар мен ; хүннээнимден хорадап, килеңнээш, сээң ханың төгер мен. ³⁹ Сени бодуңнуң хандыкшааннарыңга хүлээдип бээримге, олар сээң бедигээштериңни узуткап, бурганнарга мөгейиишкин кылыр черлериңни үреп бузуп каар; олар сээң хевиңни ушта тырткаш, чаражы кончуг каасталгаларыңны хунаап алгаш , сени шыптынмаан, чанагаш кылдыр арттырып каар . ⁴⁰ Олар сеңээ удур хөй улус чыып эккелгеш, сени даштар-биле соп, хылыштар-биле одура шаап каар . ⁴¹ Олар сээң бажыңнарыңны өрттедип , сеңээ үндүрген шииткелди хөй күрүнелер көрүп турда, күүседир. Мен сээң самыыраашкыныңның төнчүзүн салыр мен , сен моон соңгаар хандыкшааннарыңга төлевир бербес сен.

⁴² Ооң соонда Мээң сеңээ удур килеңим намдай бээр , хорадаан сагыжым сенден чайлай бээр. Мен оожургап, сенче оон ыңай килеңневес мен. ⁴³ Аныяк шааңны сагынмайн барганың дээш, ол бүгү-биле мени килеңнедип келгениң дээш, чедип алган чүвеңни бодуңнуң бажыңче халдадыр мен. Бодуңнуң өске чүдек-бужар чаңчылдарыңга самыыраашкынны чүге немеп алдың?» – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн.

Иерусалим кожа чурттардан дора

⁴⁴ «Чугаазынга үлегер домактар ажыглаар улус сээң дугайыңда: „Авазы кандыгыл, уруу база ындыг болур“ – деп боор. ⁴⁵ Сен бодуңнуң аваңның ёзулуг уруу сен, а ол ашаандан база ажы-төлүнден ойталаан болгай, сен – угба-дуңмаларың ышкаш сен, а олар ашактарын база ажы-төлүн каапкан болгай. Силерниң иеңер хет херээжен, а адаңар – амор кижи . ⁴⁶ Сээң угбаң – Самария; ол бодунуң уруглары-биле сээң соңгу талаңга чурттап турган. А дуңмаң Содом бодунуң уруглары-биле сээң мурнуу талаңга чурттап турган . ⁴⁷ Сен чүгле оларның оруктарын эдерип, чүдек-бужар чаңчылдарын үлегерлеп ап турган эвес, а оон-даа дора бооп, бодуңнуң бүгү оруктарыңга олардан артык будалган сен . ⁴⁸ Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : Содом дуңмаң база ооң уруглары сээң база сээң уругларыңның үүлгедип турганы бузуттуг херектерни үүлгедип көрбээннер – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

⁴⁹ Содом дуңмаңның база ооң уругларының кем-буруузу бо-дур: олар улуургап, эмин эрттир тодуп, амыр-шөлээн чурттап тургаш , ядыы-түреңги, чединмес улуска дуза катпааннар. ⁵⁰ Олар менээргенип, Мээң мурнумга чүдек-бужар херектер үүлгедип турган . Ону көргеш, Мен олардан ойталаан мен. ⁵¹ А Самария сээң бачыттарыңның чартыы хире безин бачыт үүлгетпээн. Сен оларны чүдек-бужар чаңчылдарың-биле ажып каапкан сен, үүлгедип турган чүдек-бужар херектериңни көөрге, сээң угба-дуңмаң актыг ышкаш көстүр-дүр . ⁵² Бак адың эдилээр сен, а угба-дуңмаңның байдалын экижидип каан-дыр сен : бачыттарың оларныындан бужар болгаш, олар сенден актыг бооп көстүр-дүр. Ыятканыңдан арның кыссын, бодуңнуң бак адыңны эдилээр сен, чүге дээрге сээң чаныңга угба-дуңмаң актыг бооп көстүр-дүр.

⁵³ Ынчалза-даа Мен Содомга база ооң уругларынга эки чолду эгидер мен, Самарияга база ооң уругларынга эки чолду эгидер мен. Оларга ышкаш, сеңээ база эки чолду эгидер мен . ⁵⁴ Сен ынчан бодуңнуң бак адыңны эдилеп, үүлгеткен бүгү чүвеңден ыядып човаар сен, угба-дуңмаң сени көргеш, аргалал алыр. ⁵⁵ Сээң угба-дуңмаң – Содом болгаш ооң уруглары база Самария болгаш ооң уруглары биеэги байдалынче эглип кээр, сен база бодуңнуң уругларың-биле кады биеэги байдалыңче эглип кээр сен. ⁵⁶ Улуургап турган үеңде Содом дуңмаң сеңээ кочуланчыг болган . ⁵⁷ Сээң үүлгеткен бузут-багың көстү бербээнде, ындыг турду. А ам сен бодуң арамей чонга болгаш ооң бүгү кожаларынга база филистим чонга – сени бак көрүп турар долгандыр хүрээлээн бүгү улуска – кочулал апарган-дыр сен. ⁵⁸ Бодуңнуң самыыраашкының дээш, чүдек-бужар чаңчылдарың дээш кеземчени чүктээр сен». Дээрги-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

⁵⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен сени кылган үүлгедииң ёзугаар аажылаар мен, сен даңгырааңны тоовайн барып, чагыг-керээмни үрээн-дир сен. ⁶⁰ Ынчанмыже Мен аныяаңда сээң-биле чарган чагыг-керээмни утпас мен , сээң-биле мөңге чагыг-керээни чарар мен . ⁶¹ Кажан Мен сээң угба-дуңмаңны, улуун-даа, бичезин-даа, ап алгаш, уругларың дег кылдыр сеңээ хүлээдип бээримге, эрткен оруктарың сактып келгеш, ыядып човаар сен . Ол бүгү Мээң сээң-биле чарган чагыг-керээмниң кезээ эвес-даа болза, Мен ынчаар кылыр мен. ⁶² Сээң-биле чарган чагыг-керээм катап база күштүг апаар, ынчан сен Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар сен . ⁶³ Ынчан сээң үүлгеткен бүгү херектериңни арыглап каарымга, ону утпайн сактып, ыядып човаар база ыятканыңдан моон соңгаар аксың безин ажыдып шыдавас сен». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Виноград сывы болгаш ийи эзир

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, израиль чонга тывызык ыдып, бо угаадыглыг чугааны дамчыт. ³ Оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

Улуг далбагар чалгыннарлыг, селбегер шокар эзир

Ливан сынга ужуп келген .

Ол бир пөштүң бажын сегирип алгаш,

⁴ ооң эң үстүнде чиирбейни сыккаш,

·ханаан черже эккеп, садыгжылар хоорайынга салып каан.

⁵ Эзир ол черниң бир үрезинин ап алгаш,

үнүш үнүүчел хөрзүнге, улуг суг чанынга олуртуп каарга ,

тал дег өзүп келген.

⁶ Үрезин өзүп үнгеш, саглагар, чавыс виноград сывы апарган .

Ооң будуктары эзирже ээгип турган,

а дазылдары олуртуп каан черинге артып калган.

Үрезин ынчалдыр виноград сывы апарып,

адырланып, будук-бүрүленип, тарай берген.

⁷ Улуг далбагар чалгыннарлыг селбегер өске эзир база турган.

Демги виноград сывы бодунуң дазылдарын олуртуп каан черинден

ийиги эзирже шөйүп, ону суггарып, ажаар кылдыр,

будуктарын олче хере сунуп тур-ла!

⁸ Сыпты эки шөлге, улуг суг чанынга олуртуп каан,

ынчангаш ол будукталып, чимизин берип,

улуг-чаагай сып апарып шыдаар турган.

⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

Ол сып чедиишкинниг болур бе?

Бирги эзир ону дазылы-биле тура тырткаш,

чимистерин үзе тыртып кааптарга, ол кадып калбас бе?

Ооң бүгү чаш будуктары кадып каар,

ону дазылы-биле тура тыртарда,

өндүр улуг күштүң-даа, хөй шеригниң-даа херээ чок.

¹⁰ Олуртуп каан-даа болза, ол чедиишкинниг болур бе?

Чөөн чүктүң изиг хады олче үрүптери билек, шуут кадып калбас бе?

Өзүп турган черинге кадып калбас бе? »

¹¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹² «Үймээнчи чонга: „Бо бүгүнүң чүү деп уткалыын билбезиңер ол бе?“ – деп чугаала. Оларга мону дамчыт: Вавилоннуң хааны Иерусалимге келгеш, Иудеяның хаанын, ооң нояннарын тудуп алгаш, Вавилонче кады аппарганын көргүскени ол-дур . ¹³ Вавилоннуң хааны Иудеяның хаанының хан төрелинден өске кижини шилип алгаш , ооң-биле керээ чарып, даңгырак-биле хүлээндирип алган. Ол оон чурттуң ·баштың улузун база эдертип аппарган – ¹⁴ күрүне бажын чөпшүл доңгайтып, ооң соонда көдүрлүп шыдавайн баргаш, чүгле демги керээни сагып амыдыраар кылдыр аппарган. ¹⁵ Ынчалза-даа Иерусалимде чаа хаан Вавилоннуң хаанынга удур тура халыырын оралдажып , аъттар болгаш хөй шериг дилеп аар дээш, бодунуң элчиннерин Египетче чорудупкан. Ол хаан чедиишкинниг болур бе? Ынчап турар кижи дириг артар бе? Керээ үрээш, ол дириг артар бе?

¹⁶ Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн, – ол хаан Вавилонга, ону дүжүлгеге олурткан хаанның черинге өлүп каар; ол хаан Вавилоннуң хаанынга берген даңгыраан үреп, ооң-биле чарган керээзин күш чок болдурган болгай. ¹⁷ Кажан Вавилоннуң хаанының аг-шерии бүзээлел чалдары кылып, бүзээлел суургалары тудуп , хөй улусту кыргып-хыдыыры-биле белеткени бээрге, күштүг аг-шериглиг, хөй чоннуг фараон ол дайынга Иудеяның хаанынга дуза катпас . ¹⁸ Бодунуң даңгыраан үрээни дээш, керээни күш чок болдурганы дээш, аазаашкын кылып, хол тудушкаш, дөмей-ле бо бүгүнү үүлгеткени дээш, ол хаан дириг артпас».

¹⁹ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен: ол хаан Мээң мурнумга берген даңгыраан, Мээң мурнумга чарган керээзин үрээн болгай; Мен ооң үүлгедиин бодунуң-на бажынче халдадыр мен. ²⁰ Мен олче Бодумнуң четкимни чада салыр мен , ол Мээң дузаамга туттуруп аар. Ооң Меңээ удур кылган өскерликчи чоруу дээш, ону Вавилонга эккеп шиидер мен. ²¹ Ооң дескен дайынчылары хылышка шаштырып аар, а дириг арткан улузун бүгү хаттар-биле тарадып кааптар мен . Ынчан Дээрги-Чаяакчы Мээң мону чугаалаанымны билип аар силер».

²² Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Мен Бодум ол пөштүң шыпшык бажындан чиирбей ап алгаш,

олуртуп каар мен;

пөштүң үстүкү будуктарындан чымчак чиирбей сып алгаш,

өндүр бедик дагга олуртуп каар мен.

²³ Мен ону Израильдиң бедик даанга олуртуп каарымга ,

ол улгадып өскеш, тооруун бээр, улуг-чаагай пөш апаар,

янзы-бүрү чалгынныг куштар аңаа уя тудуп ап,

ооң будуктарының чаглаанга чурттай бээр .

²⁴ Мен, Дээрги-Чаяакчы, бедик ыяшты чавыс, а чавыс ыяшты бедик кылдыр

кылып турарымны арыгда бүгү ыяштар билип алзын.

Мен ногаан ыяшты кургадып,

а кургаг ыяшты чечектелдирип каар мен .

Мен, Дээрги-Чаяакчы, чугаалаан сөзүмнү күүседир мен».

Бачыт дээш хуу харыысалга

(Иез. 33:10-20)

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Чүге силер израиль черге „Адалары шаңгыр кат чип турган, а ажы-төлүнүң дижи кагжаан “ дээн үлегер домакты ажыглап турар силер? ³ Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн, – израиль черге улус моон соңгаар ол үлегер домакты чугаалавас апаар. ⁴ Билип алыңар, бүгү улустуң амы-тыны Меңээ хамааржыр: адазының-даа, оглунуң-даа амы-тыны Мээң эргемде болур. Бачыт үүлгеткен кижи боду өлүп каар .

⁵ Кандыг-бир кижи актыг-шынныг бооп, шынныг база чөптүг чорук кылып чоруур дижик. ⁶ Ындыг кижи израиль чоннуң дүрзү-бурганнарынга мөргүвес, дагларга ол бурганнарга өргээн аъш-чемни чивес , өске кижи кадайы-биле самыыравас , бодунуң кадайының ай демдээ көөр үезинде ооң-биле чоокшулашпас ; ⁷ кымны-даа кызып-кыйбас, бодунга өрелиг кижиниң арттырып каан долаазын эгидип бээр , улус үптевес, бодунуң аъш-чемин аштаан кижиге бээр, хевин чанагаш кижиге кедирер; ⁸ акша-мөңгүннү хөө алыр дээш чегдирбес, хуузун хавырбас , бодунуң холун кемниг херек кылырындан тыртып чоруур, чаргылдашкан улусту чөптүү-биле шиидер; ⁹ Мээң хоойлуларымны сагыыр болгаш айтыышкыннарымны чүткүлдүү-биле күүседир. Ындыг кижи чөптүг-шынныг боор база ыяап-ла амылыг артар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

¹⁰ А бир эвес ол кижиниң оглу дээрбечи ийикпе, азы өлүрүкчү кижи апарган, азы ачазының шуут кылбайн чорааны өске-даа ындыг янзылыг үүлгедиглер кылыр: дагларга дүрзү-бурганнарга өргээн аъш-чемни чиир, өске кижиниң кадайы-биле самыыраар; ¹² ядыы-түреңги улусту кызып-кыяр, улус үптээр, бодунга өрелиг кижиниң арттырып каан долаазын эгитпес, дүрзү-бурганнарга мөгеер, чүдек-бужар чүүлдер үүлгедир; ¹³ акша-мөңгүннү хөө алыр дээш чегдирер, хуузун хавырар кижи дижик. Ындыг кижи амы-тынныг артар бе? Чок! Үүлгеткен бүгү чүдек-бужар чүүлдери дээш, ол ыяап-ла өлүп каар, бодунуң өлүмү дээш боду буруулуг болур .

¹⁴ Ол багай кижи оолдуг болган дижик. Ооң оглу ачазының үүлгеткен бүгү бачыттарын көрүп, билгеш, ачазы дег эвес: ¹⁵ израиль чоннуң дүрзү-бурганнарынга мөгейбес, дагларга ол бурганнарга өргээн аъш-чемни чивес, өске кижиниң кадайы-биле самыыравас; ¹⁶ кымны-даа кызып-кыйбас, бодунга өрелиг кижиден долаа негевес, улус үптевес, бодунуң аъш-чемин аштаан кижиге бээр, хевин чанагаш кижиге кедирер; ¹⁷ ядыы кижиге кызагдал кылырындан бодунуң холун тыртып аар, акша-мөңгүннү хөө алыр дээш чегдирбес, хуузун хавырбас, Мээң айтыышкыннарымны күүседип, хоойлуларымны сагып турар болган дижик. Ол оол адазының бачыдының ужун өлбес; ол ыяап-ла амы-тынныг артар. ¹⁸ А ооң адазы бодунуң кем-буруузу дээш өлүп каар, чүге дээрге ол кижи улусту кызып-кыйып, ха-дуңмазын үптеп, бодунуң чонунуң аразынга бузут-бактыг чүве үүлгедип турган-дыр.

¹⁹ А силер: „Чүге оглу адазының кем-буруузун чүктевезил?“ – деп айтырар-дыр силер . Чүге дээрге оглу чөптүг база шынныг чорук кылып, Мээң бүгү дүрүмнеримни чүткүлдүү-биле сагып чоруур-дур. Ол ыяап-ла амы-тынныг артар. ²⁰ Бачыт үүлгеткен кижи боду өлүп каар; оглу адазының буруузун чүктевес, адазы база оглунуң буруузун чүктевес . Чөптүг кижиниң шынныг чоруу ооң бодунуу бооп артар, бузуттуг-бак кижиниң кем-буруузу база ооң бодунуу бооп артар .

²¹ Кем-буруулуг-даа кижи, бир эвес бодунуң үүлгеткени бүгү бачыттарындан ойталаар болза, Мээң бүгү дүрүмнеримни сагып, чөптүг-шынныг чорук кылыр болза, ыяап-ла амы-тынныг артар, өлүп калбас. ²² Ооң үүлгеткен бүгү кемниг херектериниң чаңгызын-даа аңаа сагындырбас мен; ол кижи ам бодунуң кылып турар чөптүг-шынныг херектериниң ачызында амы-тынныг артар. ²³ Таанда-ла кем-буруулуг кижиниң өлүмүн көргеш, Мээң сеткилим ханар деп бе? – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Ооң бодунуң оруктарындан ойталап, амы-тынныг артып каарын күзеп турар эвес мен бе?

²⁴ А бир эвес чөптүг кижи бодунуң шынныг чоруундан ойталап, кемниг херек үүлгедир болза, бузуттуг-бак кижиниң үүлгедип турар бүгү чүдек-бужар чүүлдерин база кылыр болза, ол кижи амы-тынныг артар деп бе? Чок! Ооң кылган буянныг херектериниң чаңгызы-даа Мээң сагыжымга кирбес. Бодунуң кара сагыштыы дээш, үүлгеткен бачыттары дээш, ол кижи өлүп каар .

²⁵ А силер: „Дээргиниң оруу шынныг эвес“ – дээр-дир силер. Израиль чон, дыңна! Мээң оруум канчап шынныг эвес болду? Силерниң оруктарыңар харын шынныг эвес болбаан деп бе?

²⁶ Бир эвес чөптүг кижи бодунуң шынныг чоруундан ойталап, кемниг херектер үүлгедир болза, ол дээш өлүп каар; бодунуң үүлгеткен кем-буруузу дээш өлүп каар. ²⁷ А бир эвес бузут-бактыг кижи бодунуң үүлгедип турганы кем-буруузундан ойталап, шынныг база чөптүг чорук кылыр болза, бодунуң амы-тынын камгалап аар. ²⁸ Ол кижи бодунуң үүлгедип турганы бүгү кемниг херектерин көрүп кааш, олардан ойталап, бузут үүлгедирин соксадыр болза, амы-тынныг артар, өлүп калбас.

²⁹ А израиль чон: „Дээрги-Чаяакчының оруу шынныг эвес!“ – дээр-дир. Израиль чон, Мээң оруктарым канчап шынныг эвес болду? Силерниң оруктарыңар харын меге эвес деп бе? ³⁰ Ынчангаш, израиль чон, Мен силерниң кайыңарны-даа бодунуң оруктары дээш шиидер мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Бачыдыңар минниңер! Бүгү кемниг херектериңерден ойталаңар, бузудуңар силерге моондак апарбас болзун . ³¹ Үүлгедип турар бүгү бачыттарыңарны артыңарга кааптыңар, сеткил-чүрээңерни, сүлдеңерни чаартып алыңар ; израиль чон, чүге өлүр ужурлуг сен? ³² Кымның-даа болза өлүмүн көргеш, Мээң сеткилим ханмас – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Бачыдыңар билингеш, амы-тынныг артып калыңар!»

Иудеяның хааннары дээш ыы-сыы

¹ «Иезекиил, израиль чоннуң чагырыкчылары дээш качыгдал ырызын ырла. ² Мынча деп чугаала:

„Сээң аваң арзылаңнар аразында кайгамчык кыс арзылаң турган .

Ол аныяк арзылаңнар аразынга амыр-шөлээн чурттап, чаш төлдерин доруктуруп алган.

³ Ава бодунуң арзылаңчыгаштарының бирээзин эмзирип өстүрүп каарга,

ол аныяк арзылаң апарып, олча тудуп өөренип алгаш, кижилер чип эгелээн.

⁴ Өске чоннар ооң дугайында дыңнап каан;

ол араатан оларның оңгарынче кире берген .

Олар ону демир-биле илбектеп алгаш, египет черже аппарган.

⁵ Авазы бодунуң манаашкыны хей барганын, идегели бүтпээнин көрүп кааш,

өске оглун аныяк арзылаң кылдыр өстүрүп алган .

⁶ Ол аныяк арзылаң өске арзылаңнар аразынга чимзенип чоруп тургаш,

олча тудуп өөренип алгаш, база кижилер чип эгелээн.

⁷ Ол арзылаң кижилер ордуларын үреп бузуп ,

хоорайларын хоозурадып турган;

ол черде бүгү чурттакчы чон ооң ырланырындан коргар апарган.

⁸ Ынчан чоок-кавы девискээрлерниң чоннары аңаа удур үнгеш,

четкизин чада салыптарга , араатан оларның оңгарынче кире берген.

⁹ Олар ооң мойнунче ыяш дөңгү суп, демир-биле илбектеп алгаш,

Вавилоннуң хаанынче аппарган.

Арзылаңның ырланганы Израильдиң дагларынга

ооң соонда дыңналбазын дээш, кара-бажыңнап кааннар.

¹⁰ Сээң аваң шөлде суг чанында тарып олурткан виноград сывы дег,

суггаттың элбээнден өзүүчел, будуккур апарган .

¹¹ Ооң будуктары быжыгып, чагырыкчының мергези апарган,

ооң уну шыргай будук-бүрү аразынга бедидир көдүрүлген.

Ол бодунуң бедии-биле база эңдерик чаш будуктары-биле онзаланып көстүп турган.

¹² Ынчалза-даа ол сып килең-биле тура тырттыргаш, черже октадыпкан;

өрттендир чиир хат ону кургадыпкан ,

ооң чимистерин үзе тыртып каапкан;

быжыг будуктары кадып калган, оларны от чипкен.

¹³ Ам ону ээн кургаг ховуже, кадып калган,

кагып-суксаан черже солуй олуртуп каан.

¹⁴ Ооң унундан от үнгеш, будук, чимизин чипкен.

Ам ында чагырыкчының мергези боорунга тааржыр быжыг будуктар артпаан“».

Бо дээрге качыгдал ырызы-дыр, ооң-биле ажыын ажып, ыглап-сыктазыннар.

Үймээнчи израиль чон

¹ Туттуруушкунувустуң чедиги чылының беш айның онда израиль чоннуң ·баштыңнарының чамдыызы Дээрги-Чаяакчыдан чүве айтырар дээш, мээң мурнумга кээп олуруп алган .

² Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ³ «Кижи амытан, Израильдиң баштыңнары-биле чугаалажып, оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: силер Менден чүве айтырып келдиңер бе? Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : силерге харыы бербес мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁴ Кижи амытан, оларны шиидеринге белен сен бе? Шиидеринге белен сен бе? Ындыг болза, оларга ада-өгбезиниң чүдек-бужар чүүлдерин айтып , ⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыт: Израильди шилип алганым хүнде Мен Иаковтуң салгалы болур чонга даңгырак берип, Египетке оларга Бодумну ажыткан мен. Даңгырак берип, оларга: „Мен – Дээрги-Чаяакчы, Бурганыңар-дыр мен“ – деп чугаалаан мен . ⁶ Ол хүн оларны Египеттен үндүргеш, Мээң оларга көрүп бергеним, сүт биле ары чигири агып чыдар байлак, бүгү черлерниң эң каазы болур черже чедире бээрин аазаан мен . ⁷ Оларга: „Чарашсынып магадаар чүдек-бужар дүрзүлериңерден шуптуңар ойталаңар, Египеттиң дүрзү-бурганнары-биле бодуңарны бужартатпаңар . Мен – Дээрги-Чаяакчы, Бурганыңар-дыр мен“ – деп чугаалаан мен.

⁸ Ынчалза-даа олар Меңээ удур тура халышкаш, Мени тооп дыңнавайн барганнар; кайызы-даа чарашсынып магадаары чүдек-бужар дүрзүлеринден ойталавайн барган, Египеттиң дүрзү-бурганнарын кагбаан. Мен ынчан килеңимни оларже кыптыктырарымны, хорадаан сагыжымны египет черге оларга удур ыдарымны шиитпирлээн мен. ⁹ Ындыг-даа болза, Мен Бодумнуң адымны бодааш , ол ат оларның аразында израильчилерниң чурттап турары чоннар мурнунга баксыравазын дээш, ынчаар кылбаан мен. Мен ол чоннар көрүп турда, израильчилерге Бодумну ажыдып, оларны египет черден үндүре берген болгай мен.

¹⁰ Мен израильчилерни Египеттен үндүре бергеш, ээн кургаг ховуга эккелген мен . ¹¹ Оларга Бодумнуң айтыышкыннарымны берип, хоойлуларымны чарлаан мен, чүге дээрге ол хоойлуларны күүседип турар кижи оларның ачызында амылыг артар . ¹² Бистиң аравыста харылзааның демдээ кылдыр, оларны Мен, Дээрги-Чаяакчы, ыдыктап турарымны билип алзын дээш , Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин оларга берген мен .

¹³ Ынчалза-даа израиль чон ээн кургаг ховуга Меңээ удур тура халышкан: Мээң айтыышкыннарымны сагываан, хоойлуларымны хүлээп көрбээн – а ол хоойлуларны күүседип турар кижи оларның ачызында амы-тынныг артар; олар Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин дыка-ла бужартаткан . Ынчангаш Мен ээн кургаг ховуга килеңимни оларже кыптыктырарымны, оларны узуткап каарымны шиитпирлээн мен . ¹⁴ Ындыг-даа болза, Мен Бодумнуң адымны бодааш, израильчилерни Египеттен үндүрүп турумда, көрүп турган чоннар мурнунга адым баксыравазын дээш, ынчанмаан мен. ¹⁵ Харын-даа Мен оларга белеткеп кааным сүт болгаш ары чигири агып чыдар байлак черже, бүгү черлерниң эң каазы болур черже оларны киирбезимни ээн кургаг ховуга даңгыраглаан мен . ¹⁶ Чүге дээрге олар Мээң хоойлуларымны хүлээп көрбээн, Мээң айтыышкыннарымны сагываан болгаш Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин бужартадып турган; оларның сеткил-чүрээ боттарының дүрзү-бурганнарынга бердинген турган . ¹⁷ Ынчалза-даа Мен оларже кээргел-биле көрүп, чок кылбайн барган мен, оларны ээн кургаг ховуга узуткап кагбаан мен.

¹⁸ Мен ээн кургаг ховуга оларның ажы-төлүнге: „Ада-өгбеңерниң дүрүмнерин эдербеңер, оларның доктаалдарын сагываңар , боттарыңарны оларның дүрзү-бурганнары-биле бужартатпаңар . ¹⁹ Мен, Дээрги-Чаяакчы – – силерниң Бурганыңар-дыр мен; Мээң айтыышкыннарымны сагыңар, Мээң дүрүмнеримни чүткүлдүү-биле күүседиңер . ²⁰ Бистиң аравыста харылзааның демдээ кылдыр Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин ыдыктыг деп көрүңер . Мени Дээрги-Чаяакчы, Бурганыңар деп билип алыр силер“ – дээн мен.

²¹ Ынчалза-даа оларның ажы-төлү база Меңээ удур үймээн үндүрген : Мээң айтыышкыннарымны сагывастаан, Мээң хоойлуларымны күүседир дээш чүткүвестээн – а ол хоойлуларны күүседип турар кижи оларның ачызында амы-тынныг артар болгай; олар Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин бужартадып турганнар. Ынчангаш Мен ээн кургаг ховуга килеңимни оларже кыптыктырарымны, хорадаан сагыжымны оларга удур ыдарымны шиитпирлээн мен. ²² Ынчалза-даа Мен холумну узуткаашкындан тыртып, Бодумнуң адым дээш, израильчилерни Египеттен үндүрүп турумда, көрүп турган чоннар мурнунга адым баксыравазын дээш, ынчанмаан мен. ²³ Мен ол ышкаш ээн кургаг ховуга оларны өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары чурттарже тарадып кааптарымны даңгыраглаан мен . ²⁴ Чүге дээрге олар Мээң хоойлуларымны күүсетпейн, айтыышкыннарымны хүлээп көрбейн турган; Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин бужартадып, боттарының ада-өгбезиниң дүрзү-бурганнарын чарашсынып магадап турганнар. ²⁵ Ынчангаш Мен оларга багай дүрүмнерни база оларның амы-тынын камгалап шыдавас хоойлуларны эдерерин чөпшээрээн мен . ²⁶ Оларга боттарының өргүл салыышкыннарын дамчыштыр бужартаарын, дун оолдарын өргүүрүн чөпшээрээн мен – оларны хоозурадыр дээш, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип алзыннар дээш ынчалдым .

²⁷ Ынчангаш, кижи амытан, израиль чон-биле чугаалажып, Дээрги-Бурган-Чаяакчының оларга чугаалаан чүвезин дамчыт: ада-өгбеңерниң Меңээ удур кара сагыш сеткип, Мени бак сөглеп турганы мындыг база болган. ²⁸ Мен оларны бээр бооп даңгыраглаан черимче эккелдим. А олар бедик тей азы улуг хөлегелиг ыяш көрүп кааш-ла, аңаа өргүлдер кылып, Мээң килеңим оттурар өргүл белектери салып, чаагай чыттыг чүүлдер кыпсып, арага өргүлдери чажып турду . ²⁹ Мен олардан: „Бо чүү ындыг бедик черже барып турарыңар ол?“ – деп айтырган мен. (Ол бедик черни амдыгаа чедир Бама деп адап турар.)

³⁰ Ынчангаш израиль чонга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыдар сен: ада-өгбеңерниң үлегер-чижээ-биле боттарыңарны бужартадып, оларның чүдек-бужар дүрзү-бурганнары-биле самыыраар силер бе? ³¹ Өргүл белектерин эккеп, ажы-төлүңерни өргүп, от өттүр эрттирип турарыңар дээрге-ле боттарыңарны бүгү дүрзү-бурганнарыңар-биле биеэги хевээр бужартадып турарыңар ол-дур . Израиль чон, Менден чүве айтырып кээп шыдаар бис деп бодап тур силер бе? Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : силерге харыы бербес мен! ³² Силер: „Бүгү өске чоннар ышкаш, өске чер чурттуг аймактар ышкаш, ыяш биле дашка бараан болур бис “ – дээр-дир силер. Ынчалза-даа силерниң угаан-бодалыңарга кирген ол чүве канчап-даа боттанмас.

³³ Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Силерни күштүг холум, күчү-күжүм болгаш кыптыккан килеңим-биле чагырар мен . ³⁴ Силерни күштүг холум, күчү-күжүм болгаш кыптыккан килеңим-биле тарадып чорудупканым өске чоннар аразындан, хары чурттардан үндүре бергеш, чыып эккээр мен . ³⁵ Мен силерни өске чоннарга хамааржыр ээн кургаг ховуже эккелгеш , силер-биле удур-дедир көржүп алгаш, чаргылдажыр мен. ³⁶ Силерниң ада-өгбеңер-биле египет черде ээн кургаг ховуга чаргылдажып турганым дег , силер-биле база чаргылдажыр мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ³⁷ Мен силерни Бодумнуң шыкпыыжым-биле хай деп чагырар мен, чагыг-керээмниң кинчизи-биле бектээр мен. ³⁸ Мен силерден үймээнчи, Меңээ удур тура халаан улусту аңгылаар мен. Ам турар черинден Мен оларны үндүре берзимзе-даа, олар израиль черже кирбес . Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер.

³⁹ Израиль чон, силерниң дугайыңарда Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча деп турар-дыр: боттарыңарның дүрзү-бурганнарыңарга бараан болуп барыңар-ла! Ынчалза-даа моон соңгаар Мени тооп дыңнаар силер, Мээң ыдыктыг адымны өргүлдериңер болгаш дүрзү-бурганнарыңар-биле бужартадып шыдавас силер . ⁴⁰ Чүге дээрге Мээң ыдыктыг даамга, Израильдиң бедик даанга бүгү израиль чон, чер кырында чеже санныг болдур, Меңээ бараан болур – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Чонумну Мен аңаа хүлээп аар мен; силерниң өргүлдериңерни, баштайгы дүжүдүңерни бүгү ыдыктыг өргүлдериңер-биле кады аңаа негеп аар мен. ⁴¹ Силерни өске чоннар аразындан үндүре бергеш, силерни тарадып каапканым чурттардан чыып эккелгеш , ол чоннар көрүп турда, силерниң араңарга Бодумнуң ыдыктыымны көргүскеш , силерни чаагай чыттыг өргүл дег кылдыр хүлээп аар мен. ⁴² Силерни израиль черже – силерниң ада-өгбеңерге бээр бооп даңгыраглаан черимче – киире бээримге, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер. ⁴³ Аңаа боттарыңарны бужартадып турган бүгү оруктарыңар болгаш херектериңерни сактып кээр силер, үүлгедип турган бузут-багыңар ужун боттарыңардан ческинер силер . ⁴⁴ Израиль чон, кажан Мен, бузут-бактыг оруктарыңар болгаш самыыргай херектериңер бар-даа болза , Бодумнуң адым дээш, силерге эки чүүл кылырымга, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Мурнуу чүкке отту кыпсыры

⁴⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ⁴⁶ «Кижи амытан, мурнуу чүкче шиглей көрүнгеш, мурнуу чүкте черлерге удур медегле, ·Негевтиң арга-эзиминге удур өттүр билип медегле. ⁴⁷ Негевтиң арга-эзиминге Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан сөзүн дамчыт: көр даан, Мен сээң иштиңге от кыпсыр деп тур мен , ол от сээң ногаан-даа, кургаг-даа бүгү ыяштарыңны чиптер , чалынналган чалбыыш өшпес, мурнуу чүктен эгелээш, соңгу чүкке чедир бүгү улустуң арыннары аңаа чиртип аар . ⁴⁸ Кижи бүрүзү Мээң, Дээрги-Чаяакчының, ону өрттеткенимни көрүп каар, ол чалбыыш черле өшпес ».

⁴⁹ Мен ынчан: «О, Дээрги-Бурган-Чаяакчы! Улус меңээ: „Ол медээчи чүгле тывызык чугаалар-биле чугаалап туруп берди“ – деп тур» – дээн мен .

Бурганның хынындан ужулган хылыжы

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Иерусалимче шиглей көрүнгеш, ыдыктыг черлерге удур медегле, израиль черге удур өттүр билип медегле . ³ Дээрги-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт: Мен сеңээ удур апардым. Хылыжымны хынындан ужулгаш , сээң чөптүг-даа, бузуттуг-даа улузуңну узуткап каар мен . ⁴ Чөптүг-шынныг-даа, бузуттуг-даа улусту узуткап каар болганымда, Мээң хылыжым мурнуу чүктен эгелээш, соңгу чүкке чедир бүгү улуска удур көдүрлүр . ⁵ Кижи бүрүзү Дээрги-Чаяакчы Мээң хылыжымны хынындан ужулганымны, ол ам хынче дедир кирбезин билип аар.

⁶ А сен, кижи амытан, човуурта! Улус мурнунга сеткил-чүрээң кедергей кударап, сарынналып човуурта! ⁷ Кажан олар: „Чүге човууртап тур сен?“ – деп айтырарга , „Дыңналып келген медээден“ – деп харыылаар сен. Чүрек бүрүзү кортканындан шапкыланыр, холдар салдына бээр, сагыш-сеткил бүрүзү харыксырап каар, дискек бүрүзү, бырлаңнаан суг дег, сирилээр . Медээлээн халап албан боттаныр». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

⁸ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ⁹ «Кижи амытан, өттүр билип медеглеп, Дээргиниң чугаалаан чүвезин дамчыт:

Хылыш – чидидип, кылайтыр чүлгүп каан хылыш бар;

¹⁰ кыргып-хыдызын дээш чидидип,

чаңнык ышкаш кызаңназын дээш, кылайтыр чүлгүп каан хылыш бар.

Канчап өөрүүр бис? Мээң ажы-төлүм кандыг-даа кеземчени тоовас-тыр!

¹¹ Ол хылышты дайзын тудуп аар кылдыр кылайтыр чүлгүп каан,

ону узуткакчыга тутсур дээш чидидип, кылайтыр чүлгүп каан.

¹² Кижи амытан, човууртап, ишкирнип ыгла,

чүге дээрге ол хылыш Мээң чонумга, Израильдиң бүгү нояннарынга удур көдүрлүр;

оларны Мээң чонум-биле кады кыргыдып-хыдытсын дээш хылышка каап бээр;

ынчангаш качыгдалдан бажың шаштын.

¹³ Шылгалда ыяап-ла кээр:

а бир эвес улус кеземчени тоовас болза, канчаарыл?

Ындыг чүве турбас ужурлуг!»

Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁴ «Кижи амытан, өттүр билип медегле,

хорадааның илередип, адыштарың часкан.

Хылыш хөй катап соксун – ол дээрге улусту узуткаар,

өндүр улуг кыргып-хыдыышкын кылыр хылыш-тыр,

оларны бүгү чүктен өттүр шанчар хылыш-тыр.

¹⁵ Оларның чүректери кортканындан шапкыланыр, кырдырган улус хөй болур.

Хылыштың бизин Мен бүгү хаалгаларга үстүртүп каар мен.

Ол боор! Чаңнык ышкаш кызаңнаан,

кыргып-хыдызын дээш чидидип каан хылыш ол-дур!

¹⁶ Хылыш, оң талаңче шаш-ла! Солагай талаңче сок-ла!

Бизиң углаан черже шаш-ла!

¹⁷ Мен база адыш часкап, килеңим хандырар мен.

Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым».

¹⁸ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁹ «Кижи амытан, Вавилоннуң хаанының хылыжы чоруп болгу дег ийи оруктан даап бодап, чуруп ал; олар ийилээн чаңгыс черден үнүпсүн. Оруктарның эгезинге аңгы хоорайларже айыткан орук демдээн тургузуп каг. ²⁰ Хылыштың чоруп болгу дег оруктарын даап бодап, чуруп ал: бир орук аммон чоннуң найысылал хоорайы Равваже , өске орук – Иудеяже, быжыглалдыг Иерусалимче барзын. ²¹ Чүге дээрге Вавилоннуң хааны ийи оруктуң белдиринге, адырланып чарлыр черинге доктаагаш, төлге кылыр-дыр. Хаан согуннарын силгип-чайып, ап чорааны дүрзү-бурганнардан айтырып, өргээн малының баарын шинчип көөр-дүр. ²² Ооң холунче „Иерусалимче“ деп айыткан төлге кирер-дир – ол аңаа дайынчы алгы үндүрүп, кыргып-хыдыышкынче кыйгырар, хана буза үстүрер чепсектер тургузар, хоорайны дескиндир чалдар кылыр, бүзээлел суургалары тудар . ²³ Берген даңгырактар ужун иудейлерге ол төлге мегелеп турар ышкаш боор, ынчалза-даа хаан оларның кем-буруузун сагындыргаш, оларны тудуп алгаш баарын шиитпирлээр».

²⁴ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Бир-тээ, силер ажык үймээн үндүрүп, ооң-биле кем-буруулууңарны сагындырып, кылып турар бүгү херектериңер-биле бачыттарыңарны ажыдып турар болганыңарда, ол бүгүнү боттарыңар сагындырганыңар дээш, дайзын силерни тудуп алгаш баар» – деп чугаалаан.

²⁵ «А сен, Израильдиң бужар-бак чагырыкчызы , шииттирер хүнүң келген-дир, бүрүн кеземче көөр шагың четкен-дир – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы чугаалаан. – Бажыңда оваадайың – дүжүлге демдеглээн бөргүң уштуп салып каг. Моон соңгаар ооң мурнунда турганы дег болбас: базындырганнар көдүрлүр, бедээннер базындырар . ²⁷ Узуткаашкын, узуткаашкын, узуткаашкын! Ынчалза-даа узуткаар эргелиг кижи келбээн шаанда, ындыг чүве болбас ».

Аммон чонга удур өттүр билген медеглел

²⁸ «Кижи амытан, өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының аммон чонга болгаш ооң бак сөглээшкиннеринге хамаарыштыр чугаалаан чүвезин дамчыт:

Хылыш, кыргып-хыдызын дээш хынындан ужулган,

узутказын дээш, чаңнык ышкаш кызаңназын дээш,

кылайтыр чүлгүп каан хылыш бо-дур!

²⁹ Аммон чон, сеңээ хоозун көстүүшкүннер, меге төлгелер дуза катпас ;

шииттирер хүнү үнген, бүрүн кеземче көөр шагы келген

бужар-бак улустуң боскун хылыш-биле одура кезер.

³⁰ Хылышты хынынче дедир сугайн бе?!

Сени төрүттүнген чериңге, чаяаттынган чериңге

шиидер мен, аммон чон!

³¹ Мээң хорадаан сагыжым сенче кыптыгар,

килеңимниң чалбыыжын сенче хадыдар мен,

араатанзыг, өлүрүүшкүн кылып мергежээн улустуң холунга

сени хүлээдип бээр мен.

³² Отка чемиш боор сен, сээң ханың черни шыва аптар,

сээң дугайыңда сактыышкын артпас .

Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым».

Иерусалимниң хөй бачыттары

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, сен ханга борашкан хоорайны шиидеринге белен сен бе? Сен ону шиидеринге белен сен бе? Ындыг болза, ооң үүлгеткен бүгү чүдек-бужар чүүлдерин айтыр сен . ³ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт: о, бодунуң иштинге хан төгүүшкүнү кылып, кеземчени бодунче халдадып турар, кылып алган дүрзү-бурганнары-биле бодун бужартадып турар хоорай! ⁴ Сен төккен ханың дээш кем-буруулуг апарган сен, кылып алган дүрзү-бурганнарың-биле бодуңну бужартаткан сен; кеземче алыр үеңни чоокшуладып алган сен, назының төнчүзү келген-дир. Ол бүгү дээш, Мен сени өске чоннарга бак сөглеттирип, бүгү чурттарга кочу-шоот кылып каар мен . ⁵ О, адын баксырадып алган, дүржок чоруу-биле сурагжаан хоорай, сенден ырак улус чоокта улус-биле кады сени дорамчылаар.

⁶ Иерусалим, Израильдиң чагырыкчылары сеңээ тургаш, кайызы-даа бодунуң шыдаар шаа-биле улустуң ханын төп турар. ⁷ Сээң иштиңде кижилер ада-иезин куду көрүп , даштыкы улусту бастып, өскүстерни база дулгуяк херээженнерни кызагдап турар . ⁸ Сен Мээң ыдыктыг чүүлдеримни херекке албайн, Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин бужартадып тур сен . ⁹ Нүгүлчүлер сеңээ тургаш, өске улустуң ханын төп турар ; сээң чурттакчыларың дагларга дүрзү-бурганнарга өргээн аъш-чем чип , сээң иштиңге бужар-бак чүүлдер кылып турар. ¹⁰ Сенде турар чамдык улус ачазының орун-дөжээн бужартадыр-дыр , өскелери – ай демдээ көрүп, ·арыг эвес турган кадайы-биле албадал кылып холбажыр-дыр. ¹¹ Чамдык улус өске кижи кадайы-биле бужар харылзаа тудар-дыр , база чамдыктары боттарының кеннин ыят чогу-биле бужартадыр-дыр, өске-бир кижи бодунуң-на ачазының уруу болур угбазы азы дуңмазы-биле албадал кылып холбажыр-дыр . ¹² Чурттакчыларың хээли алгаш, өске кижи ханы төгер-дир ; сен болза хөөзүн алыр дээш, хуу хавырып аар дээш акша-мөңгүн чегдирип, өске кижиден ажык-кончаа түрүдүп алыр-дыр сен . А Мени уттупкан-дыр сен». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹³ «Көр даан, Мен сээң былаап тургаш чедип алганың олча-ажыың дээш база бодуңнуң чонуң аразынга төккениң хан дээш хорадап, сенче чудуруум аннып тур мен. ¹⁴ Мээң сеңээ удур хөделип үнер үемде, эрес-дидим бооп артар сен бе, сээң холдарың ынчан салдына бербес бе? Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугаалаан мен, кылыр-даа мен. ¹⁵ Мен сени өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары чурттарга тарадып кааптар мен ; сенде турар чүдек-бужар чүүлдерниң төнчүзүн салыр мен. ¹⁶ Сен бодуңну өске чоннар мурнунга бак атка киирер сен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар сен» .

¹⁷ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁸ «Кижи амытан, израильчилер Меңээ багай холуксаа дег апарган; олар шупту эзилдирер суугуга артып каар чес, коргулчун, демир болгаш ак-коргулчун дег – мөңгүннүң багай холуксаазы дег ». ¹⁹ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Силер шупту багай холуксаа дег апарган болганыңарда, Мен силерни Иерусалимге чыыптар мен. ²⁰ Эзилдирер суугуже мөңгүн, чес, демир, коргулчун болгаш ак-коргулчунну кады суккаш, от кыпсып, чалбыышты үргеш, оларны эргизери дег, Мен база килеңим кыптыккаш, силерни чыып, хоорайга арттыргаш, эзилдирер мен. ²¹ Силерни чыггаш, хорадаан сагыжымның одун силерже үреримге, аңаа эстип каар силер. ²² Эзилдирер суугуга мөңгүннүң эстири дег, силер база аңаа эстип каар силер. Ынчан Мээң, Дээрги-Чаяакчының, килеңимниң силерже кыптыкканын билип аар силер».

²³ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²⁴ «Кижи амытан, бо черге: „Хирлиг-дир сен, килең хүнүнде чаъс-биле суггартпаан-дыр сен “ – деп чугаала. ²⁵ Ында турар Бурганның медээчилери сүлчээлиг-дир , олар олчазын үзе-чаза тыртып, ырланган арзылаң ышкаш-тыр ; олар улусту узуткап, эт-хөреңги болгаш эртине-байлакты хунаап ап, бо черде дулгуяк херээженнерни көвүдедип турар-дыр. ²⁶ Ында Бурганның бараалгакчылары Мээң хоойлумну үреп, ыдыктыг чүүлдеримни бужартадып турар-дыр ; олар ыдыктыг чүүлдү ыдыктыг эвес чүүлден аңгылавайн, ·арыг база арыг эвес чүүлдүң аразында ылгал барын айытпайн турар-дыр ; олар Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин канчаар сагып турарынче сагыш салбас-тыр . Ынчангаш Мен оларның аразында бужартаашкынга таваржып турар-дыр мен. ²⁷ Ол черниң нояннары олчазын туткулаан бөрүлер дег-дир; олар хан төп, ажык-кончаа алыр дээш кижи өлүрүп турар-дыр . ²⁸ А ында турар Бурганның медээчилери нояннарның бүгү ындыг херектерин хоозун көстүүшкүннер болгаш меге өттүр билген медеглелдери-биле, чугайлаан дег, агартыр чаап, шынны чажырып турар. Олар Дээрги-Чаяакчы ынча дивээн-даа болза, „Дээрги-Бурган-Чаяакчы ынча дээн“ деп медеглээр-дир . ²⁹ Черниң чурттакчылары бот-боттарын дарлап, үптеп, ядыы-түреңги улусту кызагдап, даштыкы улусту бастып, оларга чөптүг шииткел көргүспейн турар.

³⁰ Мен, чуртту чок кылып каарын күзевейн, чоннуң аразындан хананы дуй туруптар, Мээң мурнумга чуртка болчуп, ойбак черлерге барып туруп аар кижи дилеп турдум , ынчалза-даа тыппадым . ³¹ Ам Мен оларже килеңим кыптыгып, хорадаан сагыжымның оду-биле оларны узуткап каар мен, чедип алган чүвезин боттарының баштарынче халдадыр мен ». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Самыыраан угбашкылар

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, чаңгыс иеден төрүттүнген ийи угбашкы турган-дыр. ³ Олар аныяандан-на Египетке самыын-садып турганнар ; аңаа оларның эр кижи дегбээн эмиглерин нугуп, эмииниң допшуларын бырыштыр суйбап каапкан. ⁴ Угбазын Огола деп, а дуңмазын Оголива деп адаар чүве-дир. Олар Мээң кадайларым апаргаш, ажы-төлдү божуп берип турган. Огола дээрге Самария-дыр, а Оголива – Иерусалим-дир.

⁵ Огола Мээң кадайым тургаш-ла, катап база самыын-садып эгелээн. Ол бодунуң хандыкшаан эрлеринче, ассирий дайынчыларже, туралап, холбажырын күзей берген – ⁶ каас-коя хептиг эрлерже, тус чер чагырыкчыларынче, шериг баштыңнарынче туралап, холбажырын күзей берген – олар шупту чараш эрлер, аъттыг шеригжилер турган. ⁷ Огола Ассирияның шилиттинген улузу-биле самыын-садып, холбажырын күзээн бүгү улузунуң дүрзү-бурганнары-биле бодун бужартадып турган. ⁸ Ол Египетке-ле эгелеп алган самыыраашкынын черле кагбаан; ынчан ол аныяк турда, хандыкшааннары ооң-биле удуп, эр кижи дегбээн эмииниң допшуларын бырыштыр суйбап, туралаан сагыжы-биле ону бүргеп турган болгай. ⁹ Ынчангаш Мен Оголаны ооң хандыкшааннарының – туралаары ассирийлерниң – холунга хүлээдип берген мен . ¹⁰ Олар ону шалдаңнааш, ооң оглу-кызын тудуп алгаш, бодун хылыш-биле шанчып кааннар. Ону шаажылаан соонда, ооң ады херээженнер аразынга баксырай берген.

¹¹ Ооң дуңмазы, Оголива, ол бүгүнү көрүп турза-даа, туралаар, самыын-садар талазы-биле угбазындан артык апарган . ¹² Ол база-ла ассирийлерже – тус чер чагырыкчыларынче, шериг баштыңнарынче, каас-коя кеттинген дайынчыларже, аъттыг шеригжилерже, бүгү чараш эрлерже туралап, холбажырын күзеп турган . ¹³ Ооң база-ла бодун бужартадып алганын көрген мен; угбашкылар ийилээн чаңгыс орук-биле бар чыткан.

¹⁴ Оголива оон-даа артык самыын-садар чорукка алыскан. Ол ханада сиилбирлээн эр улустуң – кызыл будук-биле чураан халдейлерниң дүрзүлерин көрүп каан . ¹⁵ Олар белинде курларлыг, бажында каас-коя бөрттерлиг, шупту вавилон шериг баштыңнарынга, халдей черниң чурттакчыларынга дөмей улус болган. ¹⁶ Оларны көрүп каан дораан-на, Оголива туралап, күзей бергеш, халдейлерни кыйгыртып, оларның черинче элчиннер ыдыпкан. ¹⁷ Вавилончулар ооң эр улус-биле хандыкшыыр орун-дөжээнге кээп, ооң-биле самыырап, ону бужартадып кааннар . Оларны дамчыштыр бужартай бергеш, Оголива чүдексинип, олардан хая көрнү берген. ¹⁸ Кажан ол самыыраашкынга ажыы-биле алзып, шалдаңын ажыдып эгелээрге, бир шагда ооң угбазындан чүдексинип, хая көрнү бергеним дег, Мен оон база чүдексинип, хая көрнү берген мен. ¹⁹ А ооң самыыраары дам барып, Египетке самыын-садып турган чалыы шаан сактып келген . ²⁰ Ол аңаа элчигеннии дег эр сүрүлүг, аскырлар ышкаш төктүүчел үрелиг хандыкшааннарын күзеп турган. ²¹ Ол аныяк шааның самыыраашкынын, египетчилер ооң эмииниң допшуларын суйбап, аныяк эмиглерин нугуп турган үени сактып келген».

²² Ынчангаш, Оголива, Дээрги-Бурган-Чаяакчы сеңээ чугаалап тур: «Чүдексинип, хая көрнү берген хандыкшааннарыңны сеңээ удурландырар мен, оларны чер болгандан сеңээ удур ыдар мен : ²³ вавилончуларны, бүгү халдейлерни, Пекод , Шоа болгаш Коа деп девискээрлерден улусту, бүгү ассирийлерни, бүгү ол чараш эрлерни, тус чер чагырыкчыларын, шериг баштыңнарын, дээди дүжүметтерни, дайынчыларны, бүгү аъттыг шеригжилерни эккеп, ыдар мен. ²⁴ Олар сенче чепсектиг , аъттарлыг, ·дайынчы тергелерлиг, дыка хөй чоннуг үнүпкеш, сени бүгү таладан бүзээлеп, чыдаларлыг, дозуг-камгалалдарлыг, куяк бөрттерлиг туруп аар. Мен сени шиидер эргени оларга бээр мен, олар сени боттарының дүрүм-хоойлузун ёзугаар шиидер . ²⁵ Мен Бодумнуң хүннээчел сагыжымны сеңээ удур углаптарымга, олар сеңээ хорадап, бак аажылаар: думчууң, кулактарыңны одура кезип кааптар, сээң дириг арткан улузуң хылыштан кырлып каар. Олар сээң оглу-кызыңны тудуп аппаар, дириг арткан улузуңну от чиптер. ²⁶ Олар сээң хевиңни ушта тыртып, каасталгаларыңны хунаап аар . ²⁷ Мен сээң Египеттен өттүнүп эккелген самыыраашкын, будулуушкунуңнуң төнчүзүн салыр мен , сен ам ол улусту дилевес сен, Египетти сагынмас сен».

²⁸ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен сени бодуңнуң көөр хөңнүң чок улузуңнуң, олардан чүдексинип, хая көрнү берген улузуңнуң холунга хүлээдип тур мен. ²⁹ Олар сени ала караа-биле көрбестеп, ажыл-биле чедип алган бүгү чүвеңни хунаап аар. Олар сени шалдаң, чанагаш арттырып каар, сээң бужар чанагажың, самыыраашкын, будулуушкунуң ажыттына бээр. ³⁰ Чоннар-биле самыырап, оларның дүрзү-бурганнары-биле бодуңну бужартатканың дээш , ол бүгү сээң-биле болур. ³¹ Сен бодуңнуң угбаңның оруун эдерген сен, ол дээш, ооң кеземчезиниң дашказын сээң холуңга тутсур мен».

³² Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Угбаңның дашказындан ижер сен,

улуг-даа, алгыг-даа дашка-дыр;

кочуладып, бак атка кирер сен,

дашканың ишкири кончуг-дур.

³³ Эрттир эзирип, муңгагдалга алзыр сен;

сээң Самария угбаңның дашказы

өлүм биле хоозураашкынның дашказы-дыр.

³⁴ Сен ону пактап, дүвүнге чедир ижер сен ,

ооң бузундуларын хемдиир сен,

эмиг-төжүңнү үзерлээр сен.

Мен ону чугааладым».

Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

³⁵ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Сен Мени уттуп, Мени артыңче октапкан болганыңда , бодуңнуң кем-бурууң, самыыраашкыныңны чүктээр апаар сен» – деп чугаалаан.

³⁶ Дээрги-Чаяакчы меңээ мынча дээн: «Кижи амытан, Огола биле Оголиваны шиидеринге белен сен бе? Ындыг болза, оларга чүдек-бужар херектерин айтып бер. ³⁷ Чүге дээрге олар ашак-кадай улустуң шынчы чоруун үреп турган-дыр, оларның холдары ханга борашкан-дыр . Олар боттарының дүрзү-бурганнары-биле самыырап, Меңээ төрүп берген ажы-төлүн безин дүрзү-бурганнарынга чемиш кылдыр от өттүр эрттирип турганнар . ³⁸ Оон ыңай ол-ла үеде олар Меңээ мындыг чүве база кылганнар: Мээң ыдыктыг черимни бужартадып , Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин үреп турганнар . ³⁹ Ажы-төлүн дүрзү-бурганнарга эккеп өргүп турган үезинде безин олар Мээң ыдыктыг черимче кирип, ону ооң-биле бужартадып турганнар. Олар Мээң өргээм иштинге ынчанганнар!

⁴⁰ Угбашкылар, силер оон туржук ырак черлерде турар эр кижилер сүрдүрүп, элчилер ыдарыңарга, ол эрлер чедип кээп турган; силер олар дээш чунуп, карааңар кирбиин будуп, каасталгаларыңар кедип ап турдуңар . ⁴¹ Каас-коя орун-дөжекке олуруп ап, ооң мурнунда ширээге аъш-чем салып, ынаар Меңээ хамааржыр чаагай чыттыг чүүлдер биле олива үзүн салып турдуңар.

⁴² Угбашкыларның турар черинден сиилең мөөң чоннуң алгы-кышкызы үнүп турду. Карачал чон аразынга ээн кургаг ховудан эзирик улус чедип кээр болду. Олар демги ийи угбашкының холунга билектээштер, а бажынга – каас-коя дээрбектелчек каасталгалар кедирип турду. ⁴³ Мен ынчан оларның самыыраашкындан харыксырап калган бирээзиниң дугайында: „Аңаа самыын-садар херээженге дег хамаарылга көргүссүн, чүге дээрге ол ылап-ла ындыг-дыр“ – деп чугааладым. ⁴⁴ Ол улус, яңган кадайлар-биле дег, угбашкылар-биле холбажып кээп-ле турган; олар Огола биле Оголивага самыын-садар кадайларга дег кээп турган.

⁴⁵ Чөптүг улус ол херээженнерни шиидер; ашаанга өскерилгени дээш база хан төккени дээш оларны шиидер , чүге дээрге олар ашаанга өскерлип турар-дыр база оларның холдары ханга борашкан-дыр».

⁴⁶ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Угбашкыларга удур мөөң чондан чыггаш, оларны коргуушкун биле үптээшкинге хүлээдип берзин. ⁴⁷ Мөөң чон оларны даштар-биле соп, хылыштар-биле кезе шаап өлүрзүн ; оларның оглу-кызы өлүртүп алзын, а бажыңнары өрттеттирзин . ⁴⁸ Бо чуртта самыыраашкынның төнчүзүн ынчаар салыр мен , бүгү херээженнер кичээнип, демги угбашкылар ышкаш херектер кылбайн баар. ⁴⁹ Олар самыыраашкынын боттары чүктээр, дүрзү-бурганнарынга мөгейип, бачыттар үүлгеткени дээш кеземче көөр. Ынчан Мени Дээрги-Бурган-Чаяакчы деп билип аар силер ».

Пашта хайынган эът дугайында чугаа

¹ Туттуруушкунувустуң тоску чылының он айның онда Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, шак бо хүннү, бөгүнгү хүннү, демдеглеп бижип ал: чогум-на бо хүн Вавилоннуң хааны Иерусалимни бүзээлепкен-дир . ³ Бо үймээнчи чонга оюскан уткалыг чугаадан чугаалап бер. Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыт:

Отка паштан салгаш, сугдан кудуп каг .

⁴ Аңаа эъттен, эки дээн борбак эъттер:

дөңмек биле өжүнден дүлүп каг,

эки дээн сөөктерден база паш долдур дүлүп каг.

⁵ Хойларның шилиндээн шилип ал;

паш адаанга ыяштан салып , хайындырывыт;

дүлген сөөктер ылбырадыр хайынзын».

⁶ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Ханга борашкан хоорай ,

сивиртинмес кылдыр каргакталган паш дег хоорай ат болур!

Ону куругладып, борбак эъттерни, шилилге кылбайн,

оон үндүр октаңар-ла!

⁷ Хоорайның чурттакчыларының төккен ханын

тас хаяже көзүлдүр төпкен;

ханны довурак-биле шыптына бээр черже төкпээн-дир .

⁸ Өжээн негээр килеңим кыптыксын дээш,

Мен ол ханны чажыртынмас кылдыр тас хаяга арттырып каан мен».

⁹ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Ханга борашкан хоорай ат болур!

Мен Бодум хөй ыяшты одагга чыый салыр мен .

¹⁰ Ыяштан немей салып, отту кывыс,

эътти ылбырадыр хайындыр,

амдан киирер холуксаадан холуй былга ,

сөөктер төндүр хып калзын.

¹¹ Паш куруглап каарга, ону көсче салып каг –

ол изий берип, ооң чези кыза берзин,

иштинде хири эзилгеш, бүгү каргаа төндүр хып калзын.

¹² Чок, бүгү оралдажыышкыннар хей болган-дыр:

кылын каргак читпес-тир,

от дузазы-биле-даа адырылбас-тыр .

¹³ Иерусалим, сээң самыыраашкының сени бужартаткан-дыр.

Мен сени арыглаар дээш чеже-даа оралдажырымга, арыгланмас-тыр сен,

ынчангаш ам Мээң сеңээ хорадаан сагыжым оожургаваан шаанда,

моон-даа соңгаар арыгланып шыдавас сен.

¹⁴ Мен, Дээрги-Чаяакчы, мону чугаалап тур мен: сеңээ кеземче онаар үе келген-дир, Мен ону боттандырар мен. Соксавас мен, өршээл, кээргел көргүспес мен . Сен бодуңнуң оруктарың болгаш херектериң ёзугаар шииттирер сен». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Иезекиилдиң кадайының чок апарганы

¹⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁶ «Кижи амытан, карааңның огу дег эргим кижиңге хенертен дээпкеш, сенден хунаап аппаар мен; ынчалза-даа кажыыдава, ыглап-сыктава, карааң чажын төкпе . ¹⁷ Өлген кижи дээш ыыт чок човууртап, ыглап-сыктава; качыгдалдың демдээ кылдыр бажың дүгүн часпа, кызыл-даван кылаштава, сегелиң дуглава, ажыг-шүжүүң үлежип келген улустуң аъш-чемин чиве ».

¹⁸ Эртен мен чон-биле чугаалашкан мен, а кежээ кадайым чок апарган. Даартазында эртен Дээрги-Чаяакчының меңээ дужааганын ёзугаар кылган мен. ¹⁹ Улус ынчан: «Сээң кажыыдавайн турарың кандыг ужур-уткалыгыл, чугаалап көрем?» – деп айтырган .

²⁰ Мен оларга мынча деп харыылаан мен: «Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан. ²¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы израиль чонга чугаалаан чүвезин дамчыдарын айыткан: Мен Бодумнуң ыдыктыг черимни – силерниң чоргаарланып турарыңар быжыг өргээни, сеткилиңерниң өөрүшкү-маңнайын, карааңар огунуң таалалын – бужартадыр деп тур мен. А каапкаш барган оглу-кызыңар хылыштан кырлып каар . ²² Мээң кылып турганым ышкаш кылдыр силер база кылыр силер: качыгдалдан сегелиңер дуглавас, ажыг-шүжүүңер үлежип келген улустуң аъш-чемин чивес силер; ²³ бажыңар дүгүн часпас, кызыл-даван кылаштавас силер; кажыыдап ыглап-сыктавас силер; ынчалза-даа боттарыңарның бачыттарыңар дээш эстип-хайлып , бот-боттарыңар мурнунга улуг тынар силер. ²⁴ Иезекиил силерге сагындырыг демдээ болур: силер база ооң кылып турганы ышкаш кылыр силер. Кажан ол бүгү бүде бээрге, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер .

²⁵ Кижи амытан, кажан Мен оларның алдарлыг быжыг өргээзин – өөрүшкүзүнүң үнер дөзүн, карааның огунуң таалалын база оларның сеткилин өөртүп турган оглу-кызын хунаап аарым хүнде, ²⁶ оортан сеңээ амы-тынныг үнген улустуң бирээзи медээлер чугаалап чедип кээр . ²⁷ Ол хүн сен катап база үнүң үнүп, шак ол амы-тынныг үнген кижи-биле чугаалажып, ооң соонда ыыт чок болбас сен . Чонга сагындырыг демдээ болур сен, ынчан олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

Израиль-биле кожа чоннар дугайында

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, аммон чонче көрүнгеш, оларга удур өттүр билип медегле . ³ Оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының сөзүн дыңнаарын айтып, Ооң чугаалаан чүвезин дамчыт: силер Мээң ыдыктыг өргээмни – кажан ол бужартаткан турда; израиль черни – ол хоозураан турда; иудей чонну – ол туттургаш, өскээр көжүп чорупкан турда, кочулап, хыыңар ханып турган силер . ⁴ Ол дээш, Мен силерни чөөн чүктүң аймактарының холунга чагыртыр кылдыр хүлээдир мен. Олар силерниң чериңерни ээлеп, турлагланып доктаагаш, чадырлар тип аар; олар силерниң чимизиңер чип, сүдүңер ижер. ⁵ Мен Равва хоорайны теве оъттаар чер, аммон черни – хой кажаазы кылып каар мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер».

⁶ Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Аммон чон, сээң адыш часкап, тепсенип, израиль черни кедергей бак көрүп, хыың ханып турганың дээш, ⁷ Мен сенче холум аннып , сени өске чоннарга, үптеп алзын дээш, бериптер мен; сени чоннар санынче кирбес кылдыр узуткаар мен, чурттар санынче кирбес кылдыр чок кылып каар мен; сени чылча шавар мен. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар сен» – деп чугаалаан.

⁸ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Моав биле Сеирниң: „Иудей чон өске бүгү чоннар ышкаш апарды“ – деп турары дээш, ⁹ Мен ·Моавтың кызыгаарын кошкадыр мен . Моавтың кызыгаарда хоорайлары Бет-Иешимот, Ваал-Меон болгаш Кириатаимден – бо чурттуң чараш-каазындан эгелеп, ооң кызыгаарын дайзынга ажыдып бээр мен. ¹⁰ Аммон чон-биле кады Мен Моавты чөөн чүктүң аймактарынга чагыртыр кылдыр хүлээдир мен. Ынчангаш аммон чоннуң ады уттундура бээр , Моавты база шиидер мен. Ынчан олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

¹² Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Эдом чон иудей чондан өжээн негээш , улуг кем-буруулуг болган-дыр» – деп чугаалаан. ¹³ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен Эдомче холумну аннып, ооң улузун болгаш мал-маганын узуткап, ээн кургаг хову кылып каар мен ; теман черден эгелээш , дедан черге чедир бүгү улус хылыштан кырлып каар. ¹⁴ Бодумнуң израиль чонумнуң холу-биле Эдомдан өжээн негээр мен; израильчилер ону Мээң килеңим болгаш хорадаан сагыжым ёзугаар бак аажылаарга, Эдом Мээң өжээн негээшкиним кандыг боорун билип аар». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Филистимнер өжээргек улус турган; олар сеткилинде өжээнинден, кажан кезээде хөңнү чогундан дайзынын узуткаар деп турган» – дээн. ¹⁶ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: «Мен холумну филистимнерже аннып, керет аймакты, далай эриинде артып калган улусту узуткаар мен . ¹⁷ Мен олардан аажок улуг өжээн негээшкини кылып, оларны хорадаан сагыжымдан кезедир мен. Олардан өжээн негеп аарымга, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аарлар» – деп чугаалаан.

Тир ортулук дугайында

¹ Туттуруушкунувустуң он бирги чылында, бир айның бирээде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Тир хоорай Иерусалимни кочулап, хыы ханып: „Көрүңер даан, хөй чоннарның садыглап турган хоорайының хаалгазы үрелип калды, ол чоннар ам менче көрнүп кээр-дир. Ол хоорай хоозураан-дыр, а мен ажык-кончаалыг болур мен“ – деп чугаалааны дээш, ³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

„Көрдүң бе, Тир, Мен сеңээ удур апардым,

далайның чалгыгларын көдүрери дег,

Мен сеңээ удур хөй чоннарны көдүрер мен.

⁴ Олар сээң ханаңны үреп, суургаларыңны бузуп кааптар;

Мен сээң довурааңны үндүр ширбип, сени тас хая кылып каар мен.

⁵ Сен чүгле далай ортузунда четкилер септээр чер болур сен ,

чүге дээрге Мен ынча деп тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

Сени өске чоннар үптеп кааптар,

⁶ а сеңээ чагырткан эрикте турар хоорайжыгаштар хылышка узуткаттырар.

Ынчан Тир Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар “».

⁷ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Көр даан, Тир, Мен сеңээ удур соңгу чүктен Вавилоннуң хааны Навуходоносорну ,

хааннарның хаанын , аъттары, ·дайынчы тергелери, аъттыг шеригжилери болгаш

хөй санныг аг-шерии-биле кады эккээр деп тур мен.

⁸ Ол сеңээ чагырткан, эрикте турар хоорайжыгаштарны

хылыш-биле кыргып-хыдыыр,

сеңээ удур бүзээлел суургалары тудар,

бүзээлел чалы оваалаар, дозуг-камгалалдар тургузар .

⁹ Ол сээң ханаларыңны чепсээ-биле буза үстүрер,

сээң суургаларыңны кускун-хаайлар-биле үрегдээр .

¹⁰ Ооң аъттары дыка хөй болгаш,

оларның доюлдурган довурак-доозуну сени шыва аптар.

Кажан ол сээң хаалгаңче, ханаларын деже шаап каан хоорайже дег, кирип кээрге,

сээң ханаларың ооң дайынчы аъттарының,

тергелериниң даажындан сириңейни бээр.

¹¹ Навуходоносор бодунуң аъттарының дуюу-биле

сээң кудумчуларыңны таптаар.

Ол сээң чурттакчыларыңны хылыш-биле кыргып-хыдыыр,

күчүлүг адагаштарыңны черже дүжүр октаптар.

¹² Сээң бай-байлааң үптеттирер, барааннарың оорлаттырар,

ханаларың бустурар, каас-коя бажыңнарың үрегдеттирер,

а даштарың, ыяштарың болгаш довурааңны сугже дүжүр октаптар.

¹³ Мен сээң шимээн-дааштыг ырларыңның төнчүзүн салыр мен,

чадаганнарың үннери дыңналбастай бээр .

¹⁴ Мен сени тас хая кылып каар мен,

чүгле четкилер септээр чер апаар сен ;

кажан-даа катап туттунмас сен,

чүге дээрге Мен, Дээрги-Чаяакчы, ынча деп тур мен».

Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчы Тирге мынча дээн: «Сээң буураашкының шимээн-даажындан, кажан сээң улузуңну кыргып-хыдый бээрге, балыглатканнарың човууртаарга , далай эрииниң чурттакчылары сириңейни бербес бе? ¹⁶ Ынчан далай эриинде чурттарның бүгү чагырыкчылары дүжүлгелеринден дүшкеш, каас-коя тоннарын уштуп октап, угулзалап даараан хептерин ужулгаш , коргуушкунну хеп дег кеткеш, черге оруп аар. Олар бичии-даа када соксавайн сирилеп, сээң үүлең дээш коргуп-сүртээрлер . ¹⁷ Олар сен дээш кажыыдал ырын ырлап, сеңээ :

„Далайжылар чурттаан алдарлыг хоорай, канчап өлүп калдың!

Сен бодуң-даа, чурттакчыларың-даа далайга күштүг чордуңар,

бүгү далай эриин коргудуп турдуңар.

¹⁸ Ам, сээң буураан хүнүңде, далай эрииниң чурттары сириңейнип турар;

далайда ортулуктар сээң өлүмүң дээш коргуп-сүртеп турар“ – дээр-дир».

¹⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Кажан Мен сени, ам кым-даа чурттавайн турар хоорайлар ышкаш, хоозураан хоорай кылып каарымга, кажан Мен дүп чок далайны сээң кырыңче көдүрүптеримге, улуг суг сени хөме аптарга, ²⁰ ынчан Мен сени өлүглер оранынче дүже берген улус-биле, шагда-ла чиде берген чон-биле таварыштырып каар мен, сени алдыы оранга, үе-дүптүң бузундуларының аразынга, өлүглер оранынче дүже берген улус-биле кады чурттадып каар мен, сен оон ээп келбес сен . А Мен дириглер оранынга алдаржыыр мен . ²¹ Мен сенче коргунчуг төнчү ыдар мен, сен чок апаар сен . Улус сени дилээш-даа, кажан шагда тыппас». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Тир дээш ыы-сыы

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Тир хоорай дээш кажыыдал ырын ырла . ³ Далайның хаалгазында туруп алган, хөй ортулуктарда, хөй чоннар-биле садыглажылга кылган Тирге Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

Тир! „Мен кайгамчык чараш-каас мен!“ – деп тур сен.

⁴ Ажык далайда чурттап турар корабль дег-дир сен;

тудугжуларың сээң чараш-каазыңны тергиин деңнелге чедирип каан.

⁵ Олар сээң бүгү манзаларыңны Сенир сынның шивизинден чазап кылган ;

мачталарың кылыр дээш Ливан сынның пөжүн кескен.

⁶ Эшкииштериңни Васан черниң дуб ыяжындан чазаан ;

корабльды китт чоннуң ортулуктарындан эккелген

быжыг самшит ыяш-биле кылгаш, чаан сөөгү-биле шап каан.

⁷ Парустарыңны Египетке угулзалап аргаан лёндан даараан,

ол парустар сээң тугуң турган.

Сээң чаглак-шывыгларыңны элиса чоннуң ортулуктарындан эккелген

көк болгаш кызыл-хүрең өңнүг пөстерден даараан.

⁸ Сидон болгаш Арвад хоорайларның чурттакчылары – сээң эжикчилериң.

Тир, сээң мерген угаанныгларың кораблыңны башкарар улус турган.

⁹ Сеңээ Гевал хоорайның билдилиг ·баштыңнары эжиндирип,

септелге ажылдары кылып турган .

Далайның бүгү корабльдары, оларның далайжылары сеңээ бараан солчуп кээп турду.

¹⁰ Персия, Лидия болгаш Ливиядан келген улус

сээң шерииңде хөлезилеттинген дайынчылар бооп,

дозуг-камгалалдар биле куяк бөрттерни сээң ханаларыңга азып турду;

олар сени өндүр улуг кылдыр кылып кагды.

¹¹ Арвадтың чурттакчылары сээң бодуңнуң шерииң-биле кады

ханаларыңга сени долгандыр турду,

Гамадтың улузу сээң суургаларыңга турду.

Олар сээң ханаларыңда дозуг-камгалалдарын долгандыр аскылап алган.

Сээң чараш-каазыңны олар тергиин деңнелге чедирди.

¹² Янзы-бүрү байлакшылың эгээртинмес боорга, Фарсис хоорай сээң-биле садыглажып , барааннарың орнунга мөңгүн, демир, коргулчун болгаш ак-коргулчун берип турган. ¹³ Иаван, Тувал болгаш Мешех сээң-биле садыглажып, барааннарың орнунга кулдар болгаш хүлер эт-сеп берип турган. ¹⁴ Тогарма аймак сээң барааннарың орнунга аъттар, дайынчы аъттар база элчигеннер берип турган. ¹⁵ Деданның улузу база сээң-биле садыглажылга кылып турган; далай эрииниң хөй чурттары сээң-биле бараан солчуп, төлевир кылдыр сеңээ чаан сөөгү болгаш кара ыяш чедирип берип турган. ¹⁶ Садыглажыр чүвең эңдерик боорга, арамей чон сээң-биле садыглажып, барааннарың орнунга эртине даштар, каас-коя пөстер, угулзалап даараан кылыглар, чуга лён, кораллдар болгаш рубиннер берип турган. ¹⁷ Иудея биле Израиль сээң-биле садыглажып, барааның орнунга Миннит деп черден кызыл-тас, чигирзиг аъш-чем, ары чигири, олива үзү болгаш чаагай чыттыг чукту берип турган.

¹⁸ Садыглажыр чүвең эңдерик, янзы-бүрү байлакшылың эгээртинмес боорга, Дамаск хоорай сээң-биле хелбон черниң арагазы болгаш ак дүгү-биле садыглажып турган. ¹⁹ Узал чурттуг гректер болгаш даннар сээң барааның садып ап, оларның орнунга соп кылган демир, кассия ыяштың чугу болгаш чаагай амданныг кулузун берип турган. ²⁰ Дедан аймак сеңээ аът мунарда ажыглаар чавынчактар садып турган. ²¹ Аравия болгаш кедар аймактың бүгү нояннары сээң садып алыкчыларың бооп, сеңээ хураганнар, кошкарлар болгаш хуналар садып турган. ²² Шева биле Раама чурттуг садыгжылар сээң-биле садыглажып, барааның орнунга янзы-бүрү эң эки-чаагай чыттыг чүүлдер, эртине даштар болгаш алдын берип турган. ²³ Харран, Хане болгаш Эден хоорайлардан садыгжылар, Шева, Ассур болгаш Хилмад чурттуг садыгжылар база сээң-биле садыглажып турган. ²⁴ Олар сээң-биле улуг үнелиг хептер, көк өңнүг болгаш угулзалап даараан пөстер, өң-баазын хевистер база дыңзыг хендир аргамчылар-биле садыглажып турган. ²⁵ Фарсистиң улуг корабльдары сээң садыглап турар барааныңны дажыглап турган.

Сен, корабль дег, дүп чок далай кырынга аар чүък-биле чүдүрнүп аарыңга,

²⁶ эжикчилериң сени ажык далайже үндүре бээр.

А чөөн чүктүң хады сени далай ортузунга буза шааптар .

²⁷ Сээң байлакшылың, эт-хөреңгиң, барааның,

сээң далайжыларың, башкарыкчыларың, ойбактар дуглап турган улузуң,

садыгжыларың, бүгү дайынчыларың, корабльга турган мөөң улус –

дөгере сээң буступ дүшкен хүнүңде далайның дүп чок суунче дүже бээр.

²⁸ Сээң башкарыкчыларыңның алгы-кышкызындан

чоок-кавы черлер сырбаш кынныр.

²⁹ Корабльдан бүгү эжикчилер, далайжылар, башкарыкчылар

дүже шуражы бергеш, эрикке туруп алыр .

³⁰ Олар сен дээш ишкирнип ыглап, ажыың ажып хараадаар

база качыгдалдан бажын доозун-довурак-биле бызап, хүлге боражып аар .

³¹ Олар сен дээш качыгдап, бажын чүлүдүп, самдар хеп кедип аар;

сеткил-чүрээ кажыыдап, сээң ажыың ажып ыглажыр.

³² Олар качыгдал ыры ырлажыр:

„Далай ортузунга узуткаттырып алган Тир ышкаш кым барыл?

³³ Далайлап сээң барааның кээп турган үеде

хөй санныг чоннарны тоттуруп турдуң;

эгээртинмес байлакшылың-биле, садыың-биле

чер-делегейниң хааннарын байыдып турдуң .

³⁴ А ам сени ханы сугларда далай буза шаап каан-дыр;

сээң барааның болгаш мөөң улузуң сугга дүшкен-дир“.

³⁵ Далай эрииниң бүгү чурттакчыларын сээң салым-хууң коргудар,

оларның хааннары сириңейнип, арыннары хуула бээр .

³⁶ Өске чоннарның садыгжылары кочулап сыгырар ;

сен коргунчуг төнчүге таваржыр сен,

моон соңгаар кажан-даа турбас сен ».

Тирниң хаанының буураашкыны

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Тирниң чагырыкчызынга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

Улуургак чорууңга алзып: „Мен – бурган мен .

Далай ортузунда, бурганның дүжүлгезинде саадап олур мен“ – дээр-дир сен.

Бурганның мерген угааны-биле сээң угааның дөмей деп бодаар-даа болзуңза,

сен дээрге Бурган эвес, а кижи-дир сен.

³ Даниилден мерген угаанныг сен,

сеңээ билдинмес чажыт чүве-даа кайда боор!

⁴ Мерген угаанныыңдан, угаан-сарыылдыыңдан бай-шыдалдыг апарып,

шыгжамырларыңны алдын-мөңгүн-биле долдуруп алган сен .

⁵ Садыглажып билириңден, улуг угаанныыңдан бай-шыдалдыың дам барган,

бай-байлааң дээш эмин эрттир улуургай берген сен».

⁶ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Бодуңнуң угааныңны Бурганның мерген угааны-биле дөмейлээниң дээш,

⁷ Мен сенче өске черлер улузун, чоннарның эң түрлүүн ыдар деп тур мен ;

олар сээң мерген угаан, чараш-каазыңче

хынындан ужулган хылыштарын аннып, сени бужартадып каар.

⁸ Олар сени ·тамыже киирер,

далай ортузунга хылыш-биле шаштырткан кижи ышкаш өлүртүп каар сен.

⁹ Бодуңнуң шаажылакчың холунга бурган эвес,

анаа кижи болур болганыңда,

өлүрүкчүң мурнунга: „Мен – бурган мен!“ – деп катап-катап чугаалаар сен бе?

¹⁰ Сен ·кыртыжадып демдектетпээн хейниң өлүмү-биле

даштыкы улустуң холундан өлүр сен,

чүге дээрге Мен ону чугааладым».

Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан:

¹² «Кижи амытан, Тирниң хааны дээш кажыыдал ырын ырлап, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт:

Сен – ·болбаазыраңгай чоруктуң дээди демдээ сен,

кедергей мерген угаанныг сен, тулган чараш-каас сен .

¹³ Сен Эдемге – Бурганның сесерлиинге турдуң .

Сени янзы-бүрү эртине даштар:

рубин, топаз, алмаз, хризолит, оникс, яшма,

сапфир, бирюза болгаш изумруд каастап турган .

Оларны алдын-биле хоолап, сиилбирлээш ,

сээң чаяаттынган хүнүңде сеңээ белеткеп каан болган.

¹⁴ Сени күчүлүг ·херувимниң камгалалының адаанга арттырып каан мен .

Сен Бурганның ыдыктыг даанга туруп,

оттуг даштар аразынга чоруп турдуң.

¹⁵ Чаяаттынган хүнүңден эгелээш, бодуңнуң оруктарыңга кем чок бооп келдиң.

Ынчалза-даа ооң соонда кем-буруулуг апардың.

¹⁶ Сээң садыыңның хемчээли улгаткан тудум,

ишти-хөңнүң баксырап, күчүлел база бачыт үүлгедип алдың.

Мен сени, бужар кижини дег, Бурганның даандан дүжүр октаптым;

камгалакчы ·херувим сени оттуг даштар аразындан үндүр сывырыпты.

¹⁷ Чараш-каазыңдан улуургай бердиң,

магалыг чаагайыңдан мерген угааныңны чок кылып алдың.

Ынчангаш Мен сени черге чыдар кылдыр октаптар мен,

хааннар сени көргеш, кочулап шоотсун.

¹⁸ Бодуңнуң шынчы эвес садыглажыышкының-биле эңдерик кем-буруу кылып,

ыдыктыг черлериңни бужартадып алдың.

Ынчангаш Мен сени чиир отту бодуңнуң иштиңден өөскүдүп үндүрер мен;

сени чер кырынга сенче көрүп турар бүгү улуска көзүлдүр

хүл кылдыр хуулдурар мен.

¹⁹ Сени билир бүгү чоннарны сээң салым-хууң коргудуптар.

Сен коргунчуг төнчүге таваржыр сен,

моон соңгаар кажан шагда турбас сен ».

Сидон хоорай дугайында

²⁰ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²¹ «Кижи амытан, Сидонче шиглей көрүнгеш, аңаа удур өттүр билип медегле . ²² Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт:

Сидон, Мен сеңээ удур апардым,

Мен сээң чонуң аразынга алдаржыыр мен.

Сеңээ үндүрген шииткелди күүседип,

чурттакчыларың аразынга ыдыктыымны көргүзеримге,

улус Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар.

²³ Мен сенче хамчык аарыгны,

сээң кудумчуларыңче – кыргып-хыдыышкынны ыдар мен .

Сээң чурттакчыларың аразынга кайыын-даа шанчып турар хылышка өлүрткеннер

кээп дүжүп турар апаар.

Олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар.

²⁴ Израиль чон моон соңгаар, теннери-биле шиштеп балыглаар бок үнүштер ышкаш ,

ону куду көөр кожаларлыг болбас.

Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар ».

²⁵ Оон Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Израиль чонну тарадып чорудупканым өске чоннардан чыып алгаш , ол чоннар көрүп турда, израильчилерниң аразынга Бодумнуң ыдыктыымны көргүзер мен . Олар Мээң чалчам Иаковка бергеним черге – боттарының черинге чурттаар. ²⁶ Израильчилер ол черге айыыл чок чурттап , бажыңнар тудуп аар болгаш виноград тарып олуртуп аар . Олар айыыл чок чурттаар, а оларга бак чүве күзээр кожаларын Мен шиидер мен. Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы, оларның Бурганы деп билип аар».

Египет дугайында

¹ Туттуруушкунувустуң онгу чылының он айның он ийиде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Египеттиң хааны фараонче шиглей көрүнгеш, аңаа база бүгү Египетке удур өттүр билип медегле . ³ Аңаа Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

Египеттиң хааны фараон – бодунуң хемнеринде шөлээн чыдар улуг амырга-моос ,

Мен сеңээ удур апардым.

„Нил хем мээңии, ону бодумнуу кылдыр чаяап алган мен“ – деп турар-дыр сен.

⁴ Мен сээң чаактарың өттүр тыртпа сугар мен ,

хемнериңде балык-байлаңны казырыыңга чыпшырып каар мен.

Сени бодуңнуң хемнериңден казырыыңда чыпшынган балык-биле кады ушта тыртар мен .

⁵ Мен сени база сээң хемнериңден туткан бүгү балыкты

ээн кургаг ховуже октаптар мен.

Сен ажык шөлге кээп дүжер сен –

кым-даа сени ап келбес, ажаап кагбас.

Мен сени черниң аң-араатанынга,

дээрниң куштарынга чемиш кылдыр бериптер мен .

⁶ Ынчан Египеттиң бүгү чурттакчылары

Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар .

Египет, сен израиль чонга кулузун дег чиңге даянгыыш бооп турдуң .

⁷ Кажан олар сенден туттунарга, чартыландыр чарлып,

оларның экти-холун балыглап турдуң;

сеңээ чөленирге, сыйлып,

оларның буттарын туруштуг эвес кылып турдуң».

⁸ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен сенче хылыш ыдып, чурттакчыларыңны-даа, мал-маганыңны-даа кыргып-хыдыыр деп тур мен . ⁹ Египет чер ээнзиреп, хоозурап каар. Ынчан улузуң Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар. Чүге дээрге сен: „Нил хем мээңии-дир, ону мен чаяап кагдым“ – дээн-дир сен. ¹⁰ Ынчангаш Мен сеңээ, сээң хемнериңге удур апардым. Египет черни соңгу чүкте Мигдол хоорайдан эгелээш, мурнуу чүкте Сиена хоорайга , мырыңай Эфиопияның кызыгаарынга чедир хоозураан ээн кургаг хову кылып каар мен. ¹¹ Кижи-даа, мал-маган-даа буду ону базып эртпес, дөртен чыл дургузунда аңаа кым-даа чурттавас. ¹² Мен египет черни хоозураан черлер аразынга ээн хову кылып каар мен, ооң хоорайлары ээнзирээн хоорайлар аразынга дөртен чыл дургузунда чурттакчы чок бооп артар . Мен египетчилерни өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары чурттарже тарадып кааптар мен ».

¹³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Дөртен чыл эрте бээрге, Мен египетчилерни тарадып каапканым чоннар аразындан катап база чыып аар мен . ¹⁴ Оларга эки чолду эгиткеш , Патрос деп черже , оларның ада-өгбезиниң черинче дедир чандырар мен. Олар аңаа кошкак күрүнелиг болур. ¹⁵ Күрүнелерниң эң кошкаа бооп, бодун өске чоннардан кажан-даа өрү көдүрүп шыдавас. Мен оларны моон соңгаар өске чоннарны чагырып шыдавас кылдыр кошкадып каар мен. ¹⁶ Египет израиль чонга база катап чөленгииш болбас. Израильчилер оон дуза дилээни-биле бачыт үүлгеткенин сагындырып артар. Олар ынчан Мени Дээрги-Бурган-Чаяакчы деп билип аар ».

Египетти Вавилоннуң эжелеп аары

¹⁷ Туттуруушкунувустуң чээрби чедиги чылында, бир айның бирээде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁸ «Кижи амытан, Вавилоннуң хааны Навуходоносор бодунуң аг-шериин Тир хоорай-биле демисештирип, шыладыр ажылдадып каапкан: оларның шуптузунуң бажы тазарып, эгиннери өйдүрткен, ынчанмыже ол хаан-даа, ооң шериглери-даа кылган ажылдары дээш Тирден олча-тывыш албаан». ¹⁹ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен Вавилоннуң хааны Навуходоносорга египет черни бээр деп тур мен , ол ооң эртине-байлаан чаалап аар. Ол ону бодунуң аг-шериинге төлевир кылдыр үптеп-тонаар. ²⁰ Мен аңаа египет черни кылган ажыл-херээ дээш бээр мен, чүге дээрге ол аг-шерии-биле Меңээ ажылдап берип турган-дыр – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ²¹ Мен ол хүн израиль чоннуң күжүн немеп, сеңээ ооң аразынга өттүр билип медеглээрин хайырлаар мен. Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

Египетти шиидер хүн

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт:

„О, качыгдал хүнү!“ деп ишкирнип ыглаңар!

³ Шииткел хүнү чоокшулаан-дыр,

Дээрги-Чаяакчының шииткелиниң хүнү, бүргег хүн,

чоннарны шиидер үе чоокшулаан-дыр .

⁴ Египетче хылыш халдап кээр , Эфиопия коргуушкунга алзыптар,

Египетке өлүрткеннер кээп дүжүп эгелээр,

ооң байлаан хунаап аар база ооң үндезиннерин үреп каар.

⁵ Эфиопия, Ливия, Лидия , бүгү Аравия,

Хув болгаш эвилелчи чурттуң чону

египетчилер-биле кады хылышка кырдырып аар».

⁶ Дээрги-Чаяакчы мынча дээн: «Египеттиң деткикчилери кырлып каар, ооң турамык күчү-күжү чиде бээр. Мигдол хоорайдан эгелээш, Сиена хоорайга чедир ооң чурттакчылары хылышка шаштырып, кээп дүжүп турар апаар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁷ Египет хоозураан черлер аразынга ээн хову апаар, ооң хоорайлары ээнзирээн хоорайлар санынче кирер . ⁸ Кажан Мен Египетче от ыдыптарымга, ооң бүгү дузалакчылары чылча шаптырып аар. Олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар .

⁹ Ол хүн Мээң төлээлерим сагыш амыр Эфиопияны коргудар дээш корабльдарга эжиндирип үнүптер. Египеттиң өлүр хүнүнде эфиоптар коргуушкунга алзыптар; ол хүн ам келген-дир».

¹⁰ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен Египеттиң мөөң чонун Вавилоннуң хааны Навуходоносорнуң холу-биле узуткап каар мен . ¹¹ Ол хаанны база ооң аг-шериин – чоннар аразында эң түрлүг чонну – бо черни чок кылыр дээш эккээр мен; олар боттарының хылыштарын Египетке удур хынындан уштуп, өлүрткен улус-биле черни долдуруп каар. ¹² Мен Нилдиң адырларын кургадып , чуртту каржы-бак улустуң холунга хүлээдир мен; даштыкы улустуң холу-биле чуртту база ону долдуруп турар бүгү чүвени хоозурадыр мен. Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым».

¹³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен Египеттиң дүрзү-бурганнарын узуткаар мен , Мемфис хоорайда хоозун дүрзүлерни чок кылыр мен. Египетке моон соңгаар чагырыкчы турбас, ол чер коргуушкунга алзыптар. ¹⁴ Мен Патрос девискээрни хоозурадып, Цоан хоорайже от ыдып, Фивы хоорайга шииткел онаар мен. ¹⁵ Бодумнуң хорадаан сагыжымны Син хоорайже – Египеттиң шивээзинче ыдып, Фивы хоорайның мөөң чонун кыргып-хыдыыр мен. ¹⁶ Египетче от ыдар мен, Син хоорай хинчектенип сирилээр. Дайзын Фивыны эжелеп аар, чырык хүндүс Мемфисче халдап кээр. ¹⁷ Илиополь болгаш Бубаст хоорайларда аныяк оолдар хылышка шаштырып өлүртүр, а арткан чурттакчыларны тудуп алгаш баар. ¹⁸ Кажан Мен Тафнис хоорайга Египеттиң чагыргазын буурадып каарымга, аңаа хүндүс бүлүртүң апаар, ооң турамык күчү-күжү чиде бээр. Ону булут дуглаар, ооң уругларын тудуп алгаш баар. ¹⁹ Мен Египетке ындыг шииткел онаар мен, олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар ».

Фараоннуң күжүнүң суларааны

²⁰ Туттуруушкунувустуң он бирги чылының бир айның чедиде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²¹ «Кижи амытан, Мен Египеттиң хааны фараоннуң күштүг холун сый шаап кагдым; ону экиртип, балыын шарываан, ол хаан күш кирип, хылыжын тудуп шыдаар кылдыр эмнептер шарыг тывылбаан ».

²² Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен Египеттиң хааны фараонга удур апардым; Мен ооң холдарының ийилдирзин – кадыын-даа, сыйыын-даа – сый шаап, холунда туткан хылыжын ушта шааптар мен. ²³ Мен египетчилерни өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары черлерже тарадып кааптар мен . ²⁴ Вавилоннуң хаанының холдарын күштүг кылып, Бодумнуң хылыжымны ооң холунга тутсуп каар мен, а фараоннуң холдарын сый шаап каар мен. Фараон Вавилоннуң хаанының мурнунга, өлүмнүг балыглаткан кижи дег, кедергей човууртаар. ²⁵ Вавилоннуң хаанының холдарын күш киирер мен, а фараоннуң холдары кошкап каар. Бодумнуң хылыжымны Вавилоннуң хаанының холунга тутсуп бээримге, ол ону египет черже аннырга, улус Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар. ²⁶ Мен египетчилерни өске чоннар аразынга тоо быдарадып, хары черлерже тарадып кааптар мен; олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

Кезип каапкан пөш

¹ Туттуруушкунувустуң он бирги чылында, үш айның бирээде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Египеттиң хааны фараонга, ооң мөөң чонунга мону дамчыт :

Өндүр бедик сени кым-биле дөмейлээйн?

³ Ассирияже көр даан, ол чурт Ливан сында чараш будуктарлыг,

чокпак будук-бүрүлүг пөш дег турган .

Ооң бажы шыргай будук-бүрү аразынга бедидир көдүрүлген.

⁴ Суг ону суггарып, чер адааның хемнери бедидир өстүрүп турган.

Хем-суглар ооң өзүп турган черин долгандыр агып,

арга-эзимде бүгү өске ыяштарже дамырак сугларын аксып берип турган.

⁵ Ынчангаш ол пөш арга-эзимде бүгү ыяштардан бедик апарган,

ооң будуктары сырыйландыр өскен;

ол өзүп турда, суг элбек турган болгаш, будуктары узай берген.

⁶ Дээрниң бүгү куштары ооң будуктарынга уя тудуп алган,

бүгү черлик аңнар ооң будуктарының адаанга өзүп-төрүп турган,

янзы-бүрү улуг чоннар аңаа чаглактанып чурттап турган .

⁷ Ол пөш өндүр бедии-биле, будуктарының узуну-биле тулган чараш болган,

чүге дээрге ооң дазылдары терең сугларже бада берген.

⁸ Бурганның сесерлиинде пөштер безин ооң-биле адааннажып шыдаваан.

Чойганнар – будуктары-биле, шивилер бүрүлери-биле

аңаа деңнежир харык чок болган:

Бурганның сесерлиинде чаңгыс-даа ыяш

бодунуң чаражы-биле аңаа деңнежип шыдаваан.

⁹ Мен ону сырый будуктар-биле каастап,

кайгамчык чараш кылып каан мен,

Эдемде Бурганның сесерлиинде бүгү ыяштар аңаа адааргап турган».

¹⁰ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Ол пөш бедик апарып, бажын шыргай будук-бүрү аразындан көдүрүп, өндүр бедиинге идээргей бээрге , ¹¹ Мен ону чоннар чагырыкчызының холунга хүлээдип бердим: „Чагырыкчы ону кем-буруузун ёзугаар аажылап турзун“. Мен оон ойталаан мен. ¹² Хары улус, чоннар аразында эң түрлүг чон ону ужургаш , каапкаш барган-дыр. Ооң будуктары даглар болгаш шынааларже кээп дүшкен; ооң сыйылган будуктары черниң кашпалдарынче кире берген; чер-делегейниң бүгү чоннары ооң чаглаандан үне бергеш, ону каапкаш барган. ¹³ Дээрниң бүгү куштары ооң кээп дүшкен унунга уяланып алган; бүгү черлик аңнар ооң будуктарынга таарыштыр турумчуп алган . ¹⁴ Моон соңгаар суг чанында үнген өске бүгү ыяштар ынчаар бедидир өзүп, бажын шыргай будук-бүрү аразындан көдүрбезин, суг ижип турар бүгү ыяштар ындыг бедик кылдыр өспезин. Чүге дээрге оларның шуптузун өлүмге хүлээдип бээр, оларны чевег-хөөрже кирген кижи амытаннар-биле кады алдыы оранче бадырыптар ».

¹⁵ Оон Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Кажан демги пөш өлүглер оранынче бада бергенде, ол дээш качыгдаашкын чарлап, чер адааның хемнериниң оруун боогдап кагдым; ону суггарган хемнерни доктаадып, шапкын сугларны оожумнаттым. Мен ол дээш Ливан сынны дүмбей-биле шып кагдым, арга-эзимде бүгү ыяштар ол дээш ундаралга алзыпкан. ¹⁶ Мен ону чевег-хөөрже кирген улусче, өлүглер оранынче бадырып тура, ооң буураашкынының шимээни-биле чоннарны сириледипкен мен. Ону дыңнааш, алдыы оранда турган Эдемниң ыяштары, Ливанның эң тергиин, эң эки, элбек суггаттыг ыяштары сеткил ханган . ¹⁷ Ол ыяштар база, демги пөш ышкаш, өлүглер оранынче бада берген, хылыш-биле өлүрткеннерге каттыжа берген. (Ынчалза-даа ооң үре-салгалы өске чоннар аразынга аңаа чаглактанып чурттаар.)

¹⁸ Эдемниң ыяштарының кайызының алдар-адын, өндүр бедиин сээңии-биле дөмейлээйн? Ынчалза-даа сени база Эдемниң ыяштарынга деңней көрүп, өлүглер оранынче киириптер; ·кыртыжап демдектетпээн хейлер аразынга , хылыш-биле өлүрткен улус чанынга чыдар сен. Ындыг чүве фараон-биле база ооң мөөң чону-биле болур». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Фараон дээш ыы-сыы

¹ Туттуруушкунувустуң он ийиги чылының он ийи айның бирээде Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Египеттиң хааны фараон дээш кажыыдал ырын ырлап , аңаа:

„Сен бодуңну чоннар аразында арзылаң деп санап турдуң,

а херек кырында далай моозу-дур сен .

Хемнерде былгыртынып, даваннарың-биле суг довурадып,

хем-сугларны доюлдуруп тур сен“ – деп чугаала».

³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн:

«Хөй чоннар чыглып кээрге,

Мен сенче четкимни хөме салыптарымга ,

олар сени үндүр тыртып эккээр.

⁴ Мен сени черге арттырып каар мен,

ажык шөлче октаптар мен.

Дээрниң бүгү куштары сеңээ хонуп,

соктаар кылып каар мен,

бүгү чер-делегейниң аң-араатанынга сени тоттур чиртир мен .

⁵ Сээң сегиңни дагларга тарадыр октаптар мен,

шынааларны мөчү-сөөгүң-биле долдурар мен.

⁶ Чер кырын Мен, мырыңай дагларга чедир,

сээң аккан ханың-биле суггарар мен;

кашпалдарны мөчү-сөөгүң-биле долдурар мен.

⁷ Сени өжүрүп каапкаш, дээрни дуглап,

ооң сылдыстарын имистелдирип кааптар мен;

хүннү булут-биле дуглап каар мен,

ай база чырытпастай бээр .

⁸ Дээрде чырып турар бүгү чырымалды

сээң кырыңга имистелдирип каар мен,

сээң чериңни дүмбей-биле дуглаар мен – деп,

Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

⁹ Мен сээң буураашкының дугайында медээни сээң билбес турганың чурттарда чоннарга дыңнадып, хөй чоннарның чүректерин дүвүредир мен. ¹⁰ Мен сээң хуу-салымың-биле хөй чоннарны коргуушкунга алыстырар мен, оларның хааннары, кажан Мен оларның мурнунга хылыжым чаярымга, сени бодааш, кортканындан сириңейни бээр . Сээң буураан хүнүңде оларның кайызы-даа бодунуң амы-тыны дээш соксаал чок сүрээдээр».

¹¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Вавилоннуң хаанының хылыжы сеңээ удур үнүптер . ¹² Мен сээң мөөң чонуңну эң түрлүг чоннардан үнген күштүг дайынчыларның хылыжы-биле чок кылып каар мен . Олар Египеттиң чоргааралын таптап, ооң мөөң чонун узуткап каар. ¹³ Мен ооң улуг суг чанында оъттап турар мал-маганын узуткап каар мен. Моон соңгаар кижи буду-даа, мал даваны-даа сугну доюлдуруп, довуратпас. ¹⁴ Мен Египеттиң сугларын турумналдырып, ооң хемнери үс ышкаш арай боорда агар кылдыр кылып каар мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁵ Кажан Мен египет черни хоозурадып каарымга, ол чер ону долуп турган бүгү чүвезин ышкынарга база Мен ооң бүгү чурттакчыларын чылча шаап каарымга, олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар .

¹⁶ Улустуң ырлажыры кажыыдал ыры бо-дур. Ону өске чоннарның кыстары Египет дугайында база ооң мөөң чонунуң дугайында ырлаар». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Египеттиң өлүглер оранынче кирери

¹⁷ Туттуруушкунувустуң он ийиги чылының ол-ла айының он беште Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁸ «Кижи амытан, Египеттиң мөөң чонунуң ажыын ажып ыгла; өске күштүг чоннар-биле деңге өлген улустуң турары алдыы оранче чоруптарын аңаа медегле .

¹⁹ Чараш-каазыңар-биле кымдан арта берген силер? Кыртыжадып демдектетпээн хейлер-биле кады сөөгүңер салыр дээш, өлүглер оранынче бада бериңер! ²⁰ Египет чон хылышка шаштырып өлүрткен улус аразынга кырлып каар. Хылыш белен-дир. Египетти база ооң мөөң чонун алгаш барыңар. ²¹ Күштүг маадырлар алдыы оранның иштинге Египет биле ооң эвилелчилериниң дугайында: „Олар хылышка шаштырып өлүрткен ·кыртыжадып демдектетпээн улус-биле кады бээр кээп дүшкен-дир“ – деп чугаалажыр .

²² Ында Ассирия бодунуң аг-шерии-биле кады турар ; ооң хылышка шаштырып өлүрткен бүгү дайынчыларының чевеглери ону хүрээлээн. ²³ Ассирийлерниң чевеглери алдыы оранның эң ханызында; Ассирияның аг-шерииниң чевеглери кайда-даа чыдар . Дириглер оранынга коргуушкун тарадып турган улус ам дөгере хылышка шаштырып өлүрткен-дир.

²⁴ Ында Элам күрүне ооң чевээн хүрээлээн мөөң чону-биле кады турар. Олар шупту хылыштан кырлып, өлүртүп каан. Дириглер оранынга коргуушкун тарадып турганнар ам алдыы оранче ·кыртыжадып демдектетпээн хейлер бооп дүже берген. Олар ·тамыже бада бергеннер-биле кады боттарының бак адын чүктеп турар. ²⁵ Эламның чыдар черин өлүрткеннер аразында белеткеп каан, ооң мөөң чону ооң чевээн хүрээлеп чыдар. Олар дөгере ·кыртыжадып демдектетпээн, хылышка шаштырып өлүрткен хейлер-дир. Дириглер оранынга коргуушкун тарадып турганнар ам тамыже бада бергеннер-биле кады боттарының бак адын чүктеп чоруур; оларны өлүрткеннер аразында чыттырып каан.

²⁶ Ында Мешех-Тувал күрүне ооң чевээн хүрээлээн мөөң чону-биле кады турар. Дириглер оранынга коргуушкун тарадып турган кыртыжадып демдектетпээн хейлер ам дөгере хылышка шаштырып өлүрткен. ²⁷ Кыртыжадып демдектетпейн өлген, алдыы оранче дайынчы чепсээ-биле кады дүже берген, хылыштарын бажының адаанда салып каан, кем-буруузу мөчү-сөөгүнде артып калган дайынчылар-биле кады Мешех-Тувалдың улузу база чытпайн турар эвес чүве бе? А бир шагда ол дайынчылар дириглер оранынга коргуушкунну тарадып турганнар.

²⁸ Сен база, Египет, узуткаттырып, ·кыртыжадып демдектетпээн хейлер аразынга , хылышка шаштырып өлүрткен улус-биле кады чыдар сен.

²⁹ Ында Эдомнуң хааннары болгаш нояннарын, олар чеже-даа эрес-дидим болза, хылышка шаштырып өлүрткен улус аразында чыттырып каан. Олар кыртыжадып демдектетпээн хейлер-биле кады чыдар.

³⁰ Ында – соңгу чүкте чурттарның бүгү чагырыкчылары болгаш Сидоннуң бүгү чурттакчылары . Оларның күжү улусту коргудуп-даа турган болза, олар ынаар өлүрткен улус-биле кады бак атка кирип, дүже бергеннер. Олар кыртыжадып демдектетпээн, хылышка шаштырып өлүрткен хейлер-биле кады чыдар база ·тамыже бада бергеннер-биле кады боттарының бак адын чүктеп чоруур.

³¹ Фараон болгаш ооң бүгү аг-шерии ол чоннарны көрүп кааш, хылышка шаштырып өлүрткен бүгү мөөң чону дээш качыгдавайн барып, оожургаар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ³² Дириглер оранынга Менден коргар чорукту тарадып каар мен. А фараонну база ооң мөөң чонун кыртыжадып демдектетпээн хейлер аразынга, хылышка шаштырып өлүрткеннер-биле кады салып каар». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Иезекиил – Израильдиң доскуулчузу

(Иез. 3:16-21)

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, чонуң-биле чугаалажып, оларга мону дамчыт: Мен кандыг-бир чуртче дайзынның аг-шериин ыдарымга, ол черниң чурттакчылары боттарының аразындан бир кижи шилип алгаш, ону доскуулчузу кылдыр томуйлап аар . ³ Ол кижи чуртче дайзын халдап кел чыдарын көрүп кааш, чонну сагындырары-биле мыйыс эдиски этсир ужурлуг . ⁴ Бир эвес эдиски үнүн дыңнап каан кандыг-бир кижи кичээнмес болза, дайзынның аг-шерии келгеш, ону чок кылып каар; ол кижи өлүмү дээш боду буруулуг болур . ⁵ Эдиски эткенин дыңнааш-даа, ол кичээнмээн-дир, өлүмү дээш боду буруулуг-дур. Ол кижи кичээнген болза, амы-тынныг артар ийик. ⁶ А бир эвес доскуулчу дайзынның аг-шерии кел чыдарын көрүп кааш, чонну сагындырары-биле эдиски эдиспейн баарга, дайзын келгеш, улустуң кайы-бирээзиниң амы-тынын үзүп каан дижик. Өлүрткен кижи бодунуң бачыды дээш чок кылдыртканы ол-дур; ындыг-даа болза, ооң өлүмү дээш доскуулчудан харыы негээр мен.

⁷ Кижи амытан, Мен сени израиль чоннуң доскуулчузу кылдыр томуйлап кагдым. Мээң аксымдан үнген сөстү дыңнап алгаш, чонну Мээң өмүнээмден баш бурунгаар сагындырар сен . ⁸ Мен кем-буруулуг кижиге: „Кем-буруулуг кижи, сен өлүп каар сен!“ – дээримге, сен ол кижини сагындырып, бузуттуг оруундан чайлаарын айытпас болзуңза, кем-буруулуг кижиниң бодунуң бачыды дээш өлүп каары чайлаш чок. Ындыг-даа болза, Мен ооң өлүмү дээш сенден харыы негээр мен. ⁹ А бир эвес сен кем-буруулуг кижини бодунуң оруундан чайлаар кылдыр сагындырарыңга-даа, тоовайн барган болза, ол кижи бодунуң бачыды дээш өлүп каар, а сен амы-тыныңны камгалап аар сен .

Бурган улусту өршээрин күзеп турар

(Иез. 18:1-32)

¹⁰ Кижи амытан, израиль чонга: „Кемниг херектеривис биле бачыттарывысты чүктеп чор бис, оларның ужун эстип-хайлып чор бис . Канчап амы-тынныг артар улус боор бис?“ – дээр-дир силер деп чугаала. ¹¹ Оларга мону дамчыт. Дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : Мен бачыттыгларның өлүмүн эвес, а боттарының оруктарындан чайлап, амы-тынныг артарын күзеп тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Менче эглип келиңер, бузуттуг оруктарыңардан чайлаңар! Израиль чон, чүге өлүр ужурлуг сен?!

¹² Ынчангаш, кижи амытан, чонуңга мону дамчыт: бир эвес чөптүг-шынныг кижи кемниг херек үүлгедир болза, ооң чөптүг чоруу ону камгалавас; бузуттуг-бак кижиниң кем-буруузу, ол оон ойталаан болза, ону узуткавас. Бир эвес чөптүг-шынныг кижи бачыт үүлгедир болза, бодунуң биеэги чөптүг чоруу-биле амы-тынын камгалап шыдавас. ¹³ Бир эвес Мен чөптүг-шынныг кижиге: „Ыяап-ла амы-тынныг артар сен“ – деп чугаалап каарымга, ол бодунуң биеэги чөптүг чоруунга ынангаш, бузут үүлгедир болза, ооң бүгү чөптүг-шынныг херектериниң чаңгызын-даа сагынмас мен, ол кижи үүлгеткен бузудунуң ужун өлүп каар . ¹⁴ А бир эвес Мен бузуттуг-бак кижиге: „Сен ыяап-ла өлүп каар сен“ – дээримге, ол кижи бачыдындан ойталааш, шынныг база чөптүг чорук кылып эгелээш, ¹⁵ бодунга өрелиг кижиниң арттырып каан долаазын эгидип , оорлап алган чүвезиниң өртээн төлеп , багай чүнү-даа кылбайн, амыдыраарының хоойлуларын күүседип чурттаар болза, ол кижи ыяап-ла амы-тынныг артып, өлбейн баар. ¹⁶ Ооң үүлгеткен хамык бачыттарының чаңгызын-даа аңаа сагындырбас мен. Ол кижи шынныг база чөптүг чорук кылып турар болза, ыяап-ла амы-тынныг артып каар.

¹⁷ А сээң чонуң: „Дээрги-Чаяакчының оруу шынныг эвес-тир“ – дээр-дир. Чок, оларның оруу харын шынныг эвес-тир. ¹⁸ Бир эвес чөптүг-шынныг кижи бодунуң чөптүг чоруундан ойталап, кем-буруу үүлгедир болза, оозу дээш өлүп каар. ¹⁹ А бир эвес бузуттуг-бак кижи бодунуң кем-буруузундан ойталап, шынныг база чөптүг чорук кылып эгелээр болза, ол дээш, амы-тынныг артар. ²⁰ А силер: „Дээрги-Чаяакчының оруу шынныг эвес-тир“ – дээр-дир силер. Израильчилер, Мен кайыңарны-даа оруктарыңар дээш шиидер мен».

Иерусалимниң узуткатканы

²¹ Туттуруушкунувустуң он ийиги чылының он айның беште Иерусалимден тын менди үнген бир кижи меңээ келгеш: «Хоорай узуткатты!» – дээн. ²² А ол кижиниң кээриниң бүдүүзүнде кежээ Дээрги-Чаяакчы мени башкарып эгелээш , демги кижи даартазында эртен меңээ кээр бетинде, мээң үнүмнү эгидип берген. Ол мээң үнүм үндүрүптерге, ам-на чугаалап эгелээн мен .

²³ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ²⁴ «Кижи амытан, израиль черде бо бузундуларда чурттап турар улус: „Авраам чаңгыс боду турган, ынчалза-даа бо черни ээлеп алган болгай . А бис хөй-дүр бис, бо черни биске ээлээр кылдыр берипкен болбайн канчаар“ – деп турар-дыр. ²⁵ Ынчангаш оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: силер ханныг эът чип , дүрзү-бурганнарыңарже идегел-биле көрүп, өлүрүүшкүн кылып турар-дыр силер – бо черни канчап ээлээр силер? ²⁶ Силер хылыжыңарга ынаныр, чүдек-бужар чүүлдер кылыр, бирээңер өскеңерниң кадайын бужартадыр-дыр силер. Бо черни канчап ээлээр силер?

²⁷ Оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт. Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : бузундуларда чурттап арткан улус хылыштан кырлып каар, ажык шөлде турар улусту Мен черлик аң-араатанга чемиш кылдыр бериптер мен , шивээлерде база куйларда чаштып турар улус хамчык аарыгдан өлүп каар. ²⁸ Мен бо черни хоозураан кургаг хову кылып каар мен, ооң турамык күчү-күжү чиде бээр, Израильдиң даглары шуут ээнзиреп каар, оларны таварып кым-даа эртпестей бээр. ²⁹ Кажан Мен бо черни израильчилерниң бүгү чүдек-бужар үүлгедиглери дээш хоозурадып каарымга, Олар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар .

³⁰ Кижи амытан, а сээң дугайыңда бодуңнуң чонуңнуң улузу ханалар баарында, бажыңнар эжиктеринде туруп алган, бот-боттарынга: „Дээрги-Чаяакчыдан келген медээни барып дыңнаалы“ – дижип турар-дыр. ³¹ Олар сеңээ чоннуң чыыжынче дег чедип кээп, сээң мурнуңга олуруп алгаш, чугаа-сөзүңнү дыңнап турар , ынчалза-даа күүсетпес-тир. Мээң чонум – чүгле боттарының сеткилин өөртүр чүве дугайында чугаалажыр, чүгле боттарының алыксак чүректериниң күзелин хандырар чүве кылыр улус-тур. ³² Сен ол улуска – ынакшыл ырын тааланчыг үн-биле ырлап, эки үдеп ойнап турар ыраажы ышкаш-тыр сен. Олар сээң сөстериңни дыңнап турар, ынчалза-даа күүсетпес-тир.

³³ Ынчалза-даа, кажан ол бүгү бүде бээрге (а ол бүгү ыяап-ла бүдер), оларның аразынга Бурганның медээчизи турганын билип аарлар ».

Израильдиң багай кадарчылары болгаш буянныг Кадарчызы

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, израиль чонну кадарып турар чагырыкчыларга удур өттүр билип медегле. Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыдып медегле: чүгле боттарынче сагыш салып чоруур Израильдиң кадарчылары ат болур! Кадарчылар кодан малынче сагыш салыр ужурлуг эвес чүве бе? ³ Силер чаглыг эът чип, дүктен аргаан хеп кедип, семис хойларны дөгерип турар-дыр силер , а кодан малче сагыш салбас-тыр силер . ⁴ Кошкактарны быжыктырбадыңар, аарыгларны эмневедиңер, балыгланганнарны шарывадыңар. Аза бергеннерни дедир эгитпедиңер, чиде бергеннерни дилеведиңер; харын оларны каржы, кээргел чок чагырып келдиңер. ⁵ Олар кадарчы чокка тарай бердилер , а тарай бергеш, янзы-бүрү черлик аң-араатанга чемиш апардылар. ⁶ Мээң хойларым бүгү бедик тей, дагларда улчуп чоруур. Олар чер кырында тарай берген, оларны кым-даа айтырып, чыгбайн турар, кым-даа дилевейн турар».

⁷ Ынчангаш, чагырыкчылар, Дээрги-Чаяакчының сөзүн дыңнаңар: ⁸ «Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Мээң кодан малым кадарчы чок турган болгаш, олча-тывыш болу берип, янзы-бүрү черлик аң-араатанның чемижи апарган. Кадарчыларым Мээң хойларымны дилевейн, кодан хоюм дээш эвес, а чүгле боттарынче сагыш салып турган – ⁹ ол бүгү дээш, кадарчылар, Дээрги-Бурган-Чаяакчының сөзүн дыңнаңар: Мен кадарчыларга удур апардым, Бодумнуң хойларым дээш олардан харыы негээр мен. Мен оларга моон соңгаар хойларым кадартпас мен, олар моон соңгаар боттарын хойлар-биле чемгербес. Оларның аш аксы-дижинден Бодумнуң хойларымны ушта тыртып аар мен, кодан хоюм оларга чемиш болбас ».

¹¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн болгай: «Хойларымны Мен Бодум дилээр мен, оларны четчелеп, карактаар мен . ¹² Кадарчы кижиниң тарадыр кылаштажы берген кодан малының аразынга чорааш, сүрүүн четчелеп, карактаары дег, Мен база Бодумнуң хойларымны хайгаарап, карактаар мен. Кара булуттарлыг бүргег хүнде тарай бергени бүгү черлеринден оларны ам үндүр сүрүп эккээр мен. ¹³ Оларны өске чоннар аразындан үндүрүп, чурттардан чыып эккелгеш, боттарының черинче дедир чандырар мен . Мен оларны Израильдиң дагларынга, сугларының чанынга, бүгү чурттакчылыг черлерге кадарар мен. ¹⁴ Оларны эки одар-белчиирге кадарар мен , оларның одарлары Израильдиң бедик дагларынга турар. Олар Израильдиң дагларында чаагай оът-сигенниг одар-белчиирлерге оъттаар. ¹⁵ Хойларымны Мен Бодум кадарып, дыштандырып чыттырар мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁶ Читкен хойларны дилеп, аза бергеннерин дедир эккээр мен; балыгланганнарын шарып, аарааннарын быжыктырар мен , а деңгели чаагай, күш-шыдалдыгларын узуткаар мен. Кодан малымны чөптүү-шынныы-биле кадарар мен.

¹⁷ Дыңна даан, Мээң кодан малым, – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы чугаалаан, – хойлар аразында, кошкар, хуна аразында чаргыңарны үзе шиитпирлээр мен . ¹⁸ Силерге эки одарга оъттаары четпес болду бе? Чүге одар-белчиириңерде арткан оът-сигенни чаза базып турар силер? Арыг суг ижип турар хиреңерде, арткан сугну чүге довурадып каар силер? ¹⁹ Таанда-ла Мээң хойларым силерниң чаза базып каан одарыңарга оъттаар, довурадып каан сууңар ижер ужурлуг бе?»

²⁰ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы оларга мынча дээн: «Семис база арган хойлар аразында чаргыны Мен Бодум чарар мен. ²¹ Бүгү кошкак хойларны экти-быктыңар-биле идип, мыйызыңар-биле үзүп, үндүр сывырып турар болганыңарда , ²² Мен Бодумнуң хойларымны камгалаар мен, олар моон соңгаар олча-тывыш болбас; бир хой-биле өске хойнуң аразында чаргыны үзе шиитпирлээр мен. ²³ Хоюмнуң бажынга чаңгыс кадарчыны , Мээң чалчам Давидтиң салгакчызын, салып каарымга, хойларымны кадарып, оларга кадарчы апаар . ²⁴ Мен, Дээрги-Чаяакчы, оларның Бурганы болур мен , а Мээң чалчам Давидтиң салгакчызы оларның аразынга чагырыкчы болур. Мен, Дээрги-Чаяакчы, ону чугааладым.

²⁵ Мен кодан хоюм-биле эп-найырал керээзи чаргаш , хойлар хову-шөлге айыыл чок чурттазын дээш, арга-арыгга айыыл чок удузун дээш, бо черден хоралыг аң-араатанны үндүр сывырыптар мен . ²⁶ Мен хойларымга база Мээң ыдыктыг даамның чоок-кавызынга ачы-буянны хайырлаар мен. Оларже чаъсты чогуур үезинде чагдырар мен – ол дээрге ачы-буян хайырлаан чаъстарым болур . ²⁷ Шөлде ыяштар чимизин бээр, чер дүжүдүн бээр; Мээң коданым бодунуң черинге айыыл чок чурттаар. Оларның мойнунда хомудун буза шапкаш , кулданып алганнарның холундан оларны хостаар мен. ²⁸ Олар моон соңгаар өске чоннарның олча-тывыжы болбас, черлик аң-араатан оларны ам тудуп чивес. Олар айыыл чок чурттаар, кым-даа оларны коргудуп-дүвүретпес. ²⁹ Мен оларга дүжүткүрү-биле алдаржаан черни бээр мен, олар ам черинге аш-чуттан өлбес, өске чоннарга дорамчылатпас апаар. ³⁰ Мен, Дээрги-Чаяакчы, оларның Бурганы, олар-биле кады деп, а олар, израиль чон – Мээң чонум деп билип аарлар». Дээрги-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

³¹ «Силер – Мээң кодан хоюм силер, Мээң одар-белчииримде хойлар силер . Кижилер силер, а Мен – силерниң Бурганыңар-дыр мен». Дээрги-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Эдомга удур өттүр билген медеглел

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, даглыг Сеирже шиглей көрүнгеш , аңаа удур өттүр билип медегле. ³ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт:

Даглыг Сеир, Мен сеңээ удур апардым.

Сенче холум аннып, сени ээн калган, хоозураан чер кылып каар мен .

⁴ Сээң хоорайларыңны бузундулар кылдыр хуулдурар мен, хоозурап каар сен.

Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар сен .

⁵ Кезээ шагда Мээң чонум-биле өжээннежип, израильчилерниң бүрүн кеземче көрүп турар шагында оларны хылыштың чемижи кылдыр хүлээдип берген сен . ⁶ Ол дээш, Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен : Мен сени өлүрүүшкүнге хүлээдир мен, ол сени истеп-сүрер. Өлүрүүшкүннү көөр хөңнүң чок апарбаан болганыңда, ол сени истеп-сүрер – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁷ Мен даглыг Сеирни ээн калган, хоозураан чер кылып каар мен; ону тавартыр кым-даа чорук кылбайн турар чер кылып каар мен. ⁸ Мен ооң дагларының бажын мөчү-сөөктер-биле шып каар мен; хылышка шаштырып өлүрткеннер Сеирниң тейлеринге, шынааларынга болгаш бүгү сугларының чанынга кээп дүжер. ⁹ Мен Сеирни кезээ мөңгеде хоозурадып каар мен, ооң хоорайларынга улус чурттавас. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер.

¹⁰ Эдом, сен: „Израиль биле Иудеяның чоннары, оларның черлери бистии болур, бис оларны эжелеп аар бис“ – деп турган сен. Ынчалза-даа Дээрги-Чаяакчы олар-биле болгай. ¹¹ Ынчангаш Мен дириг Бодумнуң адым-биле даңгыраглап тур мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Сээң израильчилерге килеңнеп, адааргап, оларны көөр хөңнүң чок турганың дег, Мен база сени ынчаар аажылаар мен; сени шиидип, израильчилерге Бодумну ынчаар ажыдар мен. ¹² Ынчан даглыг Израильди бак сөглеп: „Олар хоозураан-дыр! Оларны биске чизин дээш берген-дир“ – деп турган бүгү дорамчылалдарыңны Дээрги-Чаяакчы Мээң дыңнаанымны билип аар сен. ¹³ Сен Мээң мурнумга улуургап, соксаал чок бак сөгленип турдуң; ол чугааңны дыңнаан мен».

¹⁴ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Бүгү чер-делегей өөрүп турда, Мен сени хоозурадып, хову кылып каар мен. ¹⁵ Израиль чоннуң ээлээн чери хоозураарга, өөрүп турганың дээш, Мен сээң-биле база шак ынчаар кылыр мен: хоозураар сен . Даглыг Сеир, бүгү Эдом хоозураарга, улус Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар».

Израильдиң катап тургустунары

¹ «Кижи амытан, Израильдиң дагларынга өттүр билип медегле . Олар дыңназын дээш, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: дайзын силерниң дугайыңарда хыы ханып: „Мөңге бедигээштер бистиң хувааглыг черивис апарды“ – дээр-дир. ³ Ынчангаш өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: дайзыннар силерни хоозурадып, чүк-чүгүнден үптеп туруп бээрге, силер өске чоннарның алыр үлүү апарып, хоп-чипке кирип, бак сөглеттирип тур силер».

⁴ Ынчангаш, Израильдиң даглары, Дээрги-Бурган-Чаяакчының сөстерин дыңнаңар . Даглар, тейлерге болгаш хемнер, шынааларга база Израильдиң чоок-кавызында турар арткан чоннарның олчалап, кочу-шоот кылып алганы кагдынган бузундулар болгаш ээнзирээн хоорайларга Ол чугаалап тур. ⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мээң хорадаан сагыжым кыптыгып, өске чоннарга, ылаңгыя бүгү Эдомга удур чүве чугаалап турдум, чүге дээрге олар Мээң черимниң одар-белчиирин эжелеп алгаш, чонумну өөрүп-байырлап база бак көрүп үптеп турганнар.

⁶ Ынчангаш израиль чер дугайында өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин даглар, тейлерге болгаш хемнер, шынааларга дамчыт: хорадаан сагыжымга алыскаш, килеңим кыптыгып, мону чугаалап тур мен, чүге дээрге силер чоннарның дорамчылалын шыдажып турар-дыр силер. ⁷ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы: „Силерни хүрээлээн чоннар база дорамчылалга таваржыр“ – деп даңгыраглаан. ⁸ А силер, Израильдиң даглары, ыяжыңар будуктары чечектелип, Мээң израиль чонумга чимизиңер бээр силер, чүге дээрге олар удавас чанып кээр. ⁹ Көрүңер, Мен силерже сагыш салып, ээ көрнүр мен; силерни аңдарып, үрезин тарып каар. ¹⁰ Силерниң чурттакчы чонуңарны, бүгү израиль чонну, көвүдедир мен ; хоорайларга улус чурттай бээр, бузундулар катап туттунар. ¹¹ Мен силерде турар улусту база мал-маганны көвүдедир мен, олар өзүүчел апарып, өзүп-көвүдей бээр . Эрткен үеде ышкаш, Мен силерге улустан чурттадып каар мен, силерниң чериңерге биеэги үелерден-даа хөй ачы-буянны хайырлаар мен . Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер. ¹² Силерже Бодумнуң израиль чонумну эккээр мен. Олар силерни ээлээр, силер оларның өнчү чери апаар силер база моон соңгаар оларның ажы-төлүнүң амы-тынынга четпес силер ».

¹³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Израиль чер, сээң дугайыңда: „Бодунуң улузунуң бажын чип турар , чонунуң ажы-төлүнүң амы-тынынга чедип турар чер“ – дижип турар болганда, ¹⁴ сен моон соңгаар улус чивес сен, бодуңнуң чонуңнуң ажы-төлүнүң амы-тынынга четпес сен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁵ Мен сени моон соңгаар өске чоннарның кочулалын дыңнавас кылып каар мен; моон соңгаар өске аймактар мурнунга бак атка кирбес сен, бодуңнуң чонуңнуң ажы-төлүнүң амы-тынынга четпес сен». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Бурган Израильди Бодунуң ат-алдарын бодааш, чаартыр

¹⁶ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁷ «Кижи амытан, израиль чон бодунуң черинге чурттап тургаш, ону бодунуң ажыл-херээ база үүлгедиглери-биле бужартадып алган . Чоннуң оруу Мээң мурнумга ай демдээ көрүп турар херээжен кижиниң ·арыг эвези дег болган. ¹⁸ Улус бо черге кылган өлүрүүшкүнү-биле, боттарының дүрзү-бурганнары-биле ону бужартадыптарга , Мээң килеңим оларже кыптыккан. ¹⁹ Мен израильчилерни өске чоннар аразынга тоо быдарадып каан мен; олар аңгы-аңгы чурттарже тарадыр сывыртадыпкан ; Мен оларны ажыл-херээн ёзугаар база үүлгедиглерин ёзугаар шиидип турдум. ²⁰ Ындыг-даа болза, олар кайы-даа черге баргаш, Мээң ыдыктыг адымны баксырадып турдулар, чүге дээрге өске чоннар оларның дугайында: „Бо чон Дээрги-Чаяакчының чону-даа болза, Ооң черин каапкаш баар ужурга таварышкан-дыр“ – деп турган. ²¹ Израиль чоннуң чеде бергени чоннар аразынга баксырадып кааны Бодумнуң ыдыктыг адымны бодааш , сагыш човай берген мен.

²² Ынчангаш израиль чонга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: израиль чон, Мен силерни бодааш эвес, а силерниң чеде бергениңер чоннар аразынга баксырадып кааныңар Бодумнуң ыдыктыг адымны бодааш, ынчалдыр хөделир мен. ²³ Мен ам чоннар аразынга баксырап калган өндүр улуг адымның, оларга баргаш, баксырадып кааныңар адымның ыдыктыын көргүзер мен. Ынчан ол чоннар Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Мен оларга Бодумнуң ыдыктыымны силерни дамчыштыр көргүзер мен .

²⁴ Мен силерни чоннар аразындан үндүрүп, бүгү чурттардан чыып алгаш, бодуңарның чериңерже эккээр мен . ²⁵ Силерни арыглаашкын суу-биле бызай чажарымга, арыгланы бээр силер ; бүгү бужар чорууңардан, бүгү дүрзү-бурганнарыңардан арыглап каар мен . ²⁶ Силерге чаа сеткил-чүректи хайырлап, чаа сүлде-биле бүргээр мен; силерниң дашталган чүрээңерни ап каапкаш, чымчак чүректи хайырлаар мен . ²⁷ Мээң айтыышкыннарым ёзугаар чурттазыннар дээш, Мээң хоойлуларымны сагып, күүсетсиннер дээш, Мен силерни Бодумнуң Сүлдем-биле бүргээр мен . ²⁸ Силерниң ада-өгбеңерге бергеним черге чурттап, Мээң чонум болур силер, а Мен силерниң Бурганыңар болур мен , ²⁹ силерни бүгү чүдек-бужар чүүлдериңерден адырар мен . Дүжүттү силерге берип, көвүдедир өстүрер мен, аш-чутту силерже ытпас мен . ³⁰ Моон соңгаар аш-чут ужун өске чоннарга дорамчылатпас болзун дээш, ыяштарыңар чимизин база шөлдериңер дүжүдүн көвүдедип бээр мен . ³¹ Ынчан бузуттуг оруктарыңар биле үүлгеткен багай херектериңерни сактып келгеш, кем-бурууңар болгаш чүдек-бужар чорууңар дээш, боттарыңардан ческинер силер . ³² Силерге билдингир болзун: Мээң ынчалдыр хөделип турарым – силерни бодаанымдан эвес – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Израиль чон, эрткен оруктарыңар дээш ыядып, арныңар кыссын».

³³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Силерни бүгү кем-бурууңардан арыглаар хүнүмде Мен силерниң хоорайларыңарга улус чурттадып каар мен, бузундулар катап туттунар. ³⁴ Хоозураан черни улус болбаазырадып эгелээр, ол ам болап эрткен кижи бүрүзүнге ээн кылдыр көзүлбес. ³⁵ Олар ынчан: „Ээнзиреп турган бо чер Эдем сесерлии дег апарды . Буступ дүшкен, кижи чок калган, хоозураан хоорайлар ам быжыгып, чурттакчыларлыг апарды“ – дээр.

³⁶ Ынчан силерни долгандыр чурттап арткан өске чоннар Дээрги-Чаяакчы Мээң үрелип бузулган чүвени катап тутканымны, ээн калган черни тарып каанымны билип аар. Дээрги-Чаяакчы Мээң ону чугаалааш, боттандырганымны билип аар».

³⁷ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен израиль чоннуң мөргүлүнге база катап харыылап, ооң улузун кодан мал дег көвүдедир мен . ³⁸ Улус-чон Иерусалимде байырлалдар үезинде Бурганның өргээзинче эккелген хойлар дег хөй боор ; үрелип бузулган хоорайларны ынча хөй улус дола бээр. Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар ».

Дирлип келген сөөктер

¹ Дээрги-Чаяакчының холу мени катап база башкарып эгелээн . Ол мени Бодунуң Сүлдезин дамчыштыр хоорайдан үндүргеш, оргулааш ортузунга тургузуп каан – ол оргулаашты сөөктер долган болду. ² Дээрги-Чаяакчы мени оларны долгандыр эдерти бээрге, оргулаашта чыдар дыка хөй сөөктү көрүп кагдым. Олар аажок кургап калган болду. ³ Ол менден: «Кижи амытан, бо сөөктер дирлип кээп шыдаар бе?» – деп айтырды .

Мен: «Дээрги-Бурган-Чаяакчы, ону чүгле Сен билир сен» – деп харыыладым.

⁴ Ол ынчан меңээ мынча дээн: «Бо сөөктерге өттүр билип медегле. Оларга: „Кургаг сөөктер, Дээрги-Чаяакчының сөзүн дыңнаңар!“ – деп чугаала. ⁵ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыт: Мен силерже амы-тынны чорудуп бээримге , дирлип кээр силер. ⁶ Силерни сиирлер-биле бүргей ап, эът-бодуңарны өстүрүп, кеш-биле шып каар мен. Силерже амы-тынны киир үрүптеримге, дирлип кээр силер. Ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер».

⁷ Меңээ дужааганын ёзугаар өттүр билип медеглеп эгеледим. Медеглеп турумда, күштүг шимээн дыңналган соонда, сөөктер каттыжып, бирээзи чанындаазынга тутчуп эгелээн. ⁸ Көөрүмге, сөөктерде сиирлер болгаш эът тыптып кээп, оларны кеш шыва апты, а амы-тын оларда чок болду.

⁹ Ынчан Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Амы-тынга өттүр билип медегле, кижи амытан. Өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт: о, амы-тын, чер болгандан чедип кел, бо өлүрткен улусче тындынывыт, олар дирлип келзин!» – дээн.

¹⁰ Мен Ооң дужааганын ёзугаар өттүр билип медеглээримге, өлүг улусче амы-тын кире берген. Олар дирилгеш, бут кырынга туруп кээрге , эмге-тикчок аг-шериг турар болду.

¹¹ Ынчан Дээрги-Чаяакчы меңээ мынча дээн: «Кижи амытан, бо сөөктер – бүгү израиль чонну көргүзүп турар. Дыңна даан, бо чон: „Сөөктеривис кургап калган, идегеливис читкен; бис шуут чок апарган-дыр бис“ – деп тур. ¹² Ынчангаш өттүр билип медеглеп, оларга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: Мээң чонум, силерниң чевээңерни ажыдып, силерни үндүрүп аар мен , оон израиль черже эккээр мен. ¹³ Чевээңерни ажыткаш, силерни үндүрүп аарымга, Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар силер, Мээң чонум. ¹⁴ Мен Бодумнуң Сүлдем-биле силерни бүргээр мен , ынчан дирлип кээр силер; Мен силерни боттарыңарның чериңерге чурттадып каар мен. Силер ынчан Дээрги-Чаяакчы Мээң чугаалаан чүвемни боттандырганымны билип аар силер». Дээрги-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Иудея биле Израильдиң катап каттыжары

¹⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ¹⁶ «Кижи амытан, мергеден ап алгаш, аңаа: „Иудеяга болгаш ооң-биле эвилелдиг израильчилерге хамааржыр“ деп бижип каг. Оон өске мергеден ап алгаш, аңаа: „Эфремниң мергези – Иосифтиң салгалынга болгаш ооң-биле эвилелдиг бүгү израиль чонга хамааржыр“ деп бижип каг. ¹⁷ Сээң холуңга олар бүдүн кезек апарзын дээш, оларны бот-бодунга чыпшыр тудувут. ¹⁸ Кажан сээң чонуңнуң улузу сенден: „Бо чүү деп чүве боор, тайылбырлап көрем?“ – деп айтырарга , ¹⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыт: Мен Иосифтиң база ооң-биле эвилелдиг израиль аймактарга хамааржыр, Эфремниң тудуп турары мергени ап алгаш, Иудеяның мергезинге чыпшыр туткаш, олардан чаңгыс мерге кылыр деп тур мен; олар Мээң холумга бүдүн кезек апаар .

²⁰ Бижик бижип каан мергелериңни чоннуң мурнунга тудуп алгаш, ²¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин оларга дамчыт: Мен израильчилерни аразында турары чоннардан үндүре бергеш, чер болгандан чыггаш, боттарының черинче чедире бээр деп тур мен . ²² Бо черге, даглыг Израильге, Мен оларны чаңгыс чон кылып каар мен. Олар шупту чаңгыс хаанныг боор, ам ийи аңгы чон болбас, моон соңгаар ийи аңгы күрүне кылдыр чарылбас. ²³ Олар моон соңгаар дүрзү-бурганнар, чүдек-бужар чүүлдер болгаш өске-даа кемниг херектери-биле боттарын бужартатпас. Мен оларны үүлгедип турганы бүгү өскерликчи чоруундан адырып, арыглаар мен . Олар Мээң чонум болур, а Мен оларның Бурганы болур мен .

²⁴ Мээң чалчам Давидтиң салгакчызы оларның хааны апаар , олар шупту чаңгыс кадарчылыг болур . Олар Мээң айтыышкыннарым ёзугаар чурттап, Мээң хоойлуларымны сагып, күүседир. ²⁵ Олар Мээң чалчам Иаковка бергеним, боттарының ада-өгбезиниң чурттап турганы черге чурттаар. Боттары, ажы-төлү болгаш ажы-төлүнүң ажы-төлү аңаа кезээ мөңгеде чурттаар . Мээң чалчам Давидтиң салгакчызы мөңге шагда оларның чагырыкчызы болур. ²⁶ Мен олар-биле эп-найырал керээзи чарып аар мен , ол болза мөңге чагыг-керээ болур. Оларны боттарының черинге турумчудуп, өстүрүп-көвүдедир мен. Бодумнуң ыдыктыг оран-савамны оларның аразынга кезээ мөңгеде тургузар мен, ²⁷ Мээң чурттаар өргээм оларның аразынга турар . Мен оларның Бурганы болур мен, а олар Мээң чонум болур . ²⁸ Мээң ыдыктыг өргээмни израильчилерниң аразынга кезээ мөңгеде тургузуп аарымга, бүгү чоннар Мени Израильди ыдыктап турар Дээрги-Чаяакчы деп билип аар ».

Гогтуң Израильче халдаары

¹ Дээрги-Чаяакчы меңээ Бодунуң сөзүн ажыдып чугаалаан: ² «Кижи амытан, Магог деп черде Гогче – Мешех биле Тувал деп черлерниң дээди чагырыкчызынче шиглей көргеш, аңаа удур өттүр билип медегле. ³ Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт: о, Гог, Мешех биле Тувалдың дээди чагырыкчызы{*}, Мен сеңээ удур апардым! ⁴ Мен чаактарың өттүр тыртпа суп , сени ээй тырткаш, бүгү аг-шерииң: аъттарың, бүрүн чепсегленген аъттыг шеригжилериң, дозуг-камгалалдарлыг, хылыштарлыг дүк-түмен шерииң-биле кады чериңден үндүре бээр мен. ⁵ Сээң аг-шерииңге Персия, Эфиопия болгаш Ливияның дөгерези дозуг-камгалалдыг, куяк бөрттерлиг шерии каттыжар; ⁶ Гомер чоннуң шерии, соңгу чүктүң кыдыг-кызыгаарындан тогарма аймактың бүгү шерии олар-биле кады болур. Сээң-биле кады хөй чоннар чоруур.

⁷ Гог, белеткенип, дөгернип ал – сен база сээң чаныңга чыглып келген бүгү аг-шериг; оларны башкарар сен. ⁸ Хөй хүннер эрте бээрге, бодуңга айтыышкын алыр сен. Келир үеде дайын-чаадан адырылган, чонун хөй чоннардан даглыг Израильче чыып эккелген, үр үеде ээн чыткан чуртче халдаар сен. Ол черниң чурттакчыларын өске чоннар аразындан чыып, дедир чандырыпкан, олар ам айыыл чок чурттап турар . ⁹ А сен бодуңнуң аг-шерииң-биле, хөй чоннар-биле кады көдүрлүп, хат-шуурган ышкаш халдап кээр сен; черни дуглаптар булут ышкаш боор сен ».

¹⁰ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Ол үеде сээң угааныңга багай бодалдар кирер, кара сагыштыг чүве бодап аар сен. ¹¹ „Быжыглаттынмаан хоорай-суурларлыг черже чоруй барайн. Сагыш амыр, айыылзынмайн чурттап турар чонче халдаайн: олар ханалар чок чурттап турар-дыр, оларда дээктер, эжиктер чок-тур . ¹² Үптеттинип, олчаланыр мен; ээн турган, ам улус чурттай берген черже, өске чоннар аразындан чыып эккелген, чер-мал ажыл-агыйлыг болгаш делегейниң дал ортузунда чурттап турар чонче холум көдүрер мен“ – дээр сен. ¹³ Шева биле дедан аймактар , Фарсис чурттуг садыгжылар болгаш оларның бүгү суурлары сенден: „Үптээр дээш үнүптүң бе? Мөөң чонуң чыып алгаш, олчаланыр, алдын-мөңгүн ап аар, мал-маган, эт-хөреңги хунаап аар, байлак олча-тывыш эккээр дээш үнүптүң бе?“ – деп айтырар.

¹⁴ Ынчангаш, кижи амытан, өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин Гогка дамчыт: Мээң израиль чонум айыыл чок чурттап эгелээр хүнде сен ол дугайында албан билип аар сен. ¹⁵ Соңгу чүктүң кыдыг-кызыгаарында бодуңнуң чуртуңдан сен база сээң-биле кады хөй чоннар үнүптер силер – шупту аът мунган улус, эмге-тикчок бөлүглежиишкин, кончуг улуг аг-шериг. ¹⁶ Гог, сен Мээң израиль чонумче, черни дуглаар дээн булут дег, көдүрлүр сен. Келир үеде Мен сени Бодумнуң черимче эккээр мен. Ынчан бүгү чоннар Мени билип аар, чүге дээрге олар көрүп турда, Мен сени дамчыштыр Бодумнуң ыдыктыымны көргүзер мен ».

Гогтуң болгаш ооң аг-шерииниң бастырары

¹⁷ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен шагдан бээр Бодумнуң чалчаларым, Израильде Бурганның медээчилерин дамчыштыр сээң дугайыңда чугаалап турган эвес мен бе? Олар эрте шагда Мээң сени Израильге удур эккээримни өттүр билип медеглеп турган. ¹⁸ Ол хүн болур чүве бо-дур: кажан Гог израиль черже халдап кээрге, хорадаанымдан Мээң килеңим кыптыгар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁹ Хорадаан сеткилимге хаара туттургаш, ажынган сагыжымның одунга хөме алыскаш, даңгыраглап тур мен: ол хүн израиль черге коргунчуг чер шимчээшкини болур . ²⁰ Далайның балыктары, дээрниң куштары, хову-шөлдерниң аң-меңи, черде соястаан бүгү дириг амытаннар болгаш чер кырында бүгү кижи төрелгетен Мээң мурнумга сирилээр; даглар буступ дүжер, хаялар барып ужар , ханалар шупту черже кээп дүжер. ²¹ Мээң бүгү дагларымга Гогка удур дайылдажыр кылдыр хылышты кыйгырар мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Ооң бүгү дайынчылары хылыжын бот-боттарынга удур хынындан уштур. ²² Мен Гогту шиидип, хамчык аарыг болгаш өлүм-чидим-биле кезедир мен . Олче, ооң аг-шериинче, ооң-биле кады турар хөй чоннарже суггур чаъс чагдырар мен, улуг долу, оттуг күгүр дүжүрер мен . ²³ Мен шак ынчаар Бодумнуң өндүр бедиимни, ыдыктыымны көргүзер мен , хөй чоннарга ажыттынар мен. Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аар ».

¹ «Кижи амытан, Гогка удур өттүр билип медеглеп, Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин аңаа дамчыт: Гог – Мешех биле Тувалдың дээди чагырыкчызы , Мен сеңээ удур апардым. ² Мен сени ээй тырткаш, соңгу чүктүң кыдыг-кызыгаарындан үндүре бергеш , даглыг Израильге удур эккээр мен. ³ Сээң солагай холуңда чаны ушта шапкаш, оң холуңда согуннар черже кээп дүжер кылдыр кылып каар мен . ⁴ Сен Израильдиң дагларынга бодуңнуң бүгү аг-шерииң болгаш эдерип чоруур чоннарың-биле кады кээп дүжер сен. Мен сени янзы-бүрү араатан куштарга база ховунуң аңнарынга чемиш кылдыр бериптер мен . ⁵ Сен ажык шөлге кээп дүжер сен, чүге дээрге Мен ону чугааладым – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ⁶ Мен Магог деп чериңче, далай эриинде айыыл чок чурттап турар улузуңче от ыдар мен . Олар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы деп билип аарлар.

⁷ Мен Бодумнуң ыдыктыг адымны израиль чонумнуң аразынга ажыдар мен. Бодумнуң ыдыктыг адымны моон соңгаар бактатпас мен ; бүгү чоннар ынчан Мени Дээрги-Чаяакчы, Израильдиң ыдыктыг Бурганы деп билип аар. ⁸ Ол хүн чоокшулап келген, ол ыяап-ла дүжер – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – Ол дээрге Мээң чугаалап турганым хүн ол-дур.

⁹ Ол үеде Израильдиң хоорайларының чурттакчылары октапкан ок-чепсекти оттулар чүүл кылдыр чыып үнүп кээр . Олар от кыпсып, бичии болгаш улуг дозуг-камгалалдар, ча-согуннар, моңнар болгаш чыдаларны өрттедип эгелээр. Ол бүгү оларга чеди чыл дургузунда оттулар чүүл боор. ¹⁰ Оларга оттулар ыяшты хову-шөлден чыгган азы арга-арыгдан кескен херээ чок: ок-чепсек-ле оларга оттуларынга четчир. Олар боттарын үптеп турганнарны үптээр, боттарын олча кылып турганнарны олча кылып аар ». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹¹ «Ол хүн Мен Израильге, далайның мурнунда Аварим шынаазынга, Гогту хөөржүдер чер аңгылап бээр мен. Ол чер чорук кылган улустуң оруун моондактаар, чүге дээрге Гогту болгаш ооң мөөң бөлүглежилгезин аңаа хөөржүдүп каар. Улус ону Гамон-Гог шынаазы деп адаар. ¹² Израиль чон чер-чуртун арыглаар дээш, оларны чеди ай дургузунда хөөржүдүп кээр. ¹³ Чурттуң бүгү чону оларны хөөржүдер болгаш Мээң Бодумну алдаржыдар хүнүмде ооң-биле алдар-ат чедип аар». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

¹⁴ «Чеди ай эртерге, черни үргүлчү кезип, ооң кырында артып калган мөчү-сөөктерни дилээр улусту томуйлап каар. Олар хөөржүдүүшкүн кылып, чер-чуртту арыглаар ужурлуг. ¹⁵ Ол улус черни кезип чоруптарга, кайы-бирээзи кижи сөөгү көрүп каан болза, ооң чанынга демдек арттырып каар. Ооң соонда хөөржүдүкчүлер келгеш, ол мөчү-сөөктү Гамон-Гог шынаазынга хөөржүдүп каар. ¹⁶ Ында турар хоорайны Гамона деп адаар. Олар черни шак ынчаар арыглап каар.

¹⁷ Кижи амытан, янзы-бүрү куштар биле черлик аң-араатанга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: чыылгаш, Мээң силерге белеткеп каарым өргүл доюнче, Израильдиң дагларында өндүр улуг дойже чер болгандан кады барыңар; эът чип, хан ижер силер . ¹⁸ Күчүлүг дайынчыларның эъдин чиир силер, черниң чагырыкчыларының ханын ижер силер. Олар дээрге кошкарлар, хойлар, хуналар болгаш бугажыктар – васан черде бүгү семис малдар дег улус-тур . ¹⁹ Мээң силерге белеткээним дойга үс-чагны тоттур чип, ханны эзиртир ижип аар силер. ²⁰ Мээң доюмче чедип келиңер, ынчан аъттарны, аъттыг шеригжилерни, күчүлүг дайынчыларны болгаш янзы-бүрү шериглерни тоттур чиир силер – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

²¹ Мен бүгү чоннар аразынга Бодумнуң өндүр бедиимни көргүзер мен. Бүгү чоннар Мээң үндүрген шииткелимни, оларны тудуп турар холумну көрүп каар. ²² Ол хүннүң соонда, израиль чон Мени Дээрги-Чаяакчы, боттарының Бурганы деп билип аар . ²³ А өске чоннар израиль чон бодунуң кем-буруузу дээш, Меңээ шынчы эвес болганы дээш бодунуң черинден өскээр көжүрткенин билип аар . Ынчангаш Мен чонумнуң хайы-биле оон өскээр көрнүп, дайзыннар холунга хүлээдип берген мен – олар шупту хылышка шаштырып өлүрткен. ²⁴ Мен оларны ·арыг эвези дээш база кемниг херектери дээш ынчаар аажылап, олардан өскээр көрнү берген мен».

²⁵ Ынчангаш Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Мен ам Иаковтуң салгалынга эки чолду эгидип , бүгү израильчилерге өршээл көргүзер мен , Бодумнуң ыдыктыг адымны камгалаар мен . ²⁶ Кажан боттарының черинге айыыл чок чурттап эгелеп, оларны кым-даа коргудуп-дүвүретпес апарганда , олар боттарының бак атка киргенин база Меңээ өскерликчи чорук кылганын уттуптуп шыдаар . ²⁷ Оларны өске чоннар аразындан дедир чандырып, дайзыннарының чурттарындан чыып эккелгеш, оларны дамчыштыр хөй чоннарның мурнунга Мен Бодумнуң ыдыктыымны көргүзер мен . ²⁸ Мен оларны өске чоннарже туттуруушкунче чорудупкан-даа болзумза, ол черлерге оларның чаңгызын-даа арттырбайн база катап боттарының черинге чыып эккээримге, олар Мени Дээрги-Чаяакчы, боттарының Бурганы деп билип аар. ²⁹ Мен Бодумнуң Сүлдем-биле израиль чонну бүргээш , олардан ам кажан-даа өскээр көрүнмес мен». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Бурганның чаа өргээзи

(3 Хаан. 6:1-38; 2 Чыл. 3:1-17)

¹ Туттуруушкунга таварышканывыстың чээрби бешки чылының эгезинде, бир айның онда, найысылалывысты үреп бусканындан бээр он дөрт чыл эрткенде – ол хүн Дээрги-Чаяакчының холу мени катап база башкарып эгелээш , Иерусалимче аппарган. ² Бурган Бодунуң чоруткан көстүүшкүннеринге мени израиль черже аппаргаш, дыка бедик даг кырынга тургузуп каан . Дагның мурнуу чүкче көрүнген талазында хоорай-даа ышкаш тудуглар көстүп турган. ³ Бурган мени ынаар эккелди. Көөрүмге, хүлер дег кылаңнааш кижи тур. Ол кижи хемчээшкин кылыр лён хендир биле хемчээр мерге тудуп алган , хаалга чанында турду. ⁴ Ол кижи меңээ: «Кижи амытан, карааң-биле көрүп, кулааң-биле дыңна. Сеңээ көргүзер бүгү чүвемче кичээнгейден сал , чүге дээрге сени бээр ол дээш эккелген болгай. Көрген бүгү чүвеңни израиль чонга чугаалап бээр сен» – дээн.

Даштыкы хананың чөөн талазында хаалга

⁵ Бурганның өргээзин долгандыр туткан хана көрүп кагдым . Демги кижиниң холунда хемчээр даянгыыштың узуну алды кыры дурту болду. (Мында анаа кыры дуртунга дөрт илиг немеп каан хемчээлди – узун кыры дуртун ажыглап турар.) Ол кижи хананы хемчээрге, чоону бир хемчээр даянгыыш дурту, а бедии база бир даянгыыш дурту болган.

⁶ Оон демги кижи чөөн чүкче көрүнген хаалгаже баргаш , тепкииштерлиг чадалап ынаар үнгеш, ооң бир талазында эргинни хемчээрге, дооразы бир даянгыыш дурту, а өске талазында эргинниң дооразын хемчээрге, база бир даянгыыш дурту болган. ⁷ Хаалганың өдүүнүң иштинде таңныылдар өрээлдерин хемчээрге, кайызының-даа узуну бир даянгыыш дурту, дооразы база бир даянгыыш дурту; а өрээлдер аразы беш кыры дурту болган. ⁸ Хаалганың серилиг чери өргээже көрүнген турган. Ону хемчээрге, дооразы бир даянгыыш дурту болган. ⁹ Хаалганың серилиг черин хемчээрге, ниити дооразы сес кыры дурту. (Ооң чаактарының чоону ийи кыры дурту болган). Ол серилиг чер Бурганның өргээзинче көрүнген турган.

¹⁰ Чөөн чүкче көрүнген хаалганың өдүүнүң бир талазында үш, өске талазында база үш таңныылдар өрээли турган; олар шуптузу чаңгыс хемчээлдиг болгаш оларның бир-даа, өске-даа талазында чаактары база дөмей хемчээлдиг болган. ¹¹ Хаалганың кирер черин хемчээрге, дооразы он кыры дурту, а узуну он үш кыры дурту болган. ¹² Таңныылдар өрээлдериниң кайызының-даа мурнунда бедии бир кыры дурту моондак ханажыгаш турган. А өрээлдерниң боттарын кайы-даа талазындан хемчээрге, алды кыры дурту хемчээлдиг болган. ¹³ Бир талада өрээлдиң дээвииринден өске талада өрээлдиң дээвииринге чедир хаалганың дооразын хемчээрге, чээрби беш кыры дурту болган. Бир өрээлдиң эжии өске өрээлдиң эжииниң дужунга турган. ¹⁴ Хаалганың чаактарын хемчээрге, алдан кыры дурту болган. Шөлдүң бүгү талаларында хаалганың чаактары ындыг турган. ¹⁵ Хаалгаже кирер черниң мурнуу талазындан эгелээш, серилиг черниң ындыы кыдыынга чедир хемчээл бежен кыры дурту болган. ¹⁶ Таңныылдар өрээлдериниң даштыкы ханазында, оларның аразында ханаларда болгаш серилиг черниң бодунуң бүгү талаларында хана-каракталчак соңгалар турган . Хаалганың чаактарында пальма ыяш дүрзүлери оюп, каастап каан болган .

Өргээниң даштыкы шөлү

¹⁷ Хемчээкчи кижи мени өргээниң даштыкы шөлүнче эккелди. Шөлдү долгандыр даш бедиктээш база ооң кырында турар үжен өрээл бар болду . ¹⁸ Бедиктээш бүгү хаалгаларга чыпшыр турар, ооң дооразы хаалга бүрүзүнүң узуну-биле деңнежир болду. Ол дээрге адаккы бедиктээш-тир. ¹⁹ Даштыкы хаалга биле иштики хаалга аразын хемчээрге, чүс кыры дурту болган. Чөөн-даа, соңгу-даа талада хаалгалар аразы ындыг хемчээлдиг турган.

Соңгу, мурнуу чүкче көрүнген хаалгалар

²⁰ Ол кижи даштыкы шөлдүң соңгу чүкче көрүнген хаалгазының узунун болгаш дооразын хемчээди. ²¹ Хаалганың өдүүнүң бир талазында үш, өске талазында – база үш таңныылдар өрээли турган, оларның чаактары болгаш серилиг чери баштайгы хаалганыы дег хемчээлдиг болган: узуну бежен кыры дурту, а дооразы чээрби беш кыры дурту. ²² Ол хаалганың соңгалары, серилиг чери болгаш пальмалар дүрзүлери чөөн талада баштайгы хаалганыы дег болган. Ынаар чеди тепкииштиг чада үнген, а ооң серилиг чери иштики талазында турган. ²³ Соңгу талада хаалганың дужунда, чөөн талада хаалганың дужунда дег, иштики шөлче кирер хаалга турган. Даштыкы хаалга биле иштики хаалга аразын хемчээрге, чүс кыры дурту болган.

²⁴ Оон хемчээкчи кижи мени мурнуу талаже аппаарга, ынаар углай көрүнген хаалганы көрүп кагдым. Хаалганың чаактары биле серилиг черни хемчээрге, өске хаалгаларныы ышкаш хемчээлдиг болду. ²⁵ Хаалга-даа, серилиг чер-даа, өске хаалгаларда дег, долгандыр турар соңгаларлыг болду. Хаалганың узуну – бежен кыры дурту, а дооразы – чээрби беш кыры дурту. ²⁶ Ынаар үнер чада чеди тепкииштиг, а ооң серилиг чери иштики талазында турган. Хаалганың чаактарының кайы-даа талазын пальма дүрзүлери каастаан. ²⁷ Иштики шөлдүң мурнуу чүкче көрүнген талазында база хаалга бар чорду. Даштыкы хаалга биле иштики хаалга аразын хемчээрге, чүс кыры дурту болган.

Иштики хаалгалар

²⁸ Хемчээкчи кижи мени мурнуу талада хаалга дамчыштыр иштики шөлче киире берди . Ону хемчээрге, өске хаалгалар ышкаш хемчээлдиг болган. ²⁹ Ооң таңныылдар турар өрээлдери, чаактары болгаш серилиг чери өске хаалгаларныы дег хемчээлдерлиг чорду. Хаалгада болгаш серилиг черде долгандыр соңгалар бар болду. Хаалганың узуну – бежен кыры дурту, а дооразы – чээрби беш кыры дурту. ³⁰ Иштики шөлдү долгандыр хаалгаларның серилиг черлериниң узуну – чээрби беш кыры дурту, а дооразы – беш кыры дурту. ³¹ Ол хаалганың серилиг чери даштыкы шөлче көрнүп турган. Хаалганың чаактарын пальмалар дүрзүлери каастаан, хаалгаже үнер чада сес тепкииштиг болган.

³² Демги кижи мени чөөн талада хаалга дамчыштыр иштики шөлче аппаргаш, ол хаалганы хемчээрге, өске хаалгалар ышкаш хемчээлдиг болган. ³³ Ооң таңныылдар турар өрээлдери, чаактары болгаш серилиг чери өске хаалгаларныы дег хемчээлдиг чорду. Хаалгада болгаш серилиг черде долгандыр соңгалар бар. Хаалганың узуну – бежен кыры дурту, а дооразы – чээрби беш кыры дурту. ³⁴ Ооң серилиг чери даштыкы шөлче көрнүп турду. Чаактарны кайы-даа талазындан пальмалар дүрзүлери каастаан, хаалгаже үнер чада сес тепкииштиг болган.

³⁵ Оон ол кижи мени соңгу чүкче көрүнген иштики хаалгаже аппаргаш, ону хемчээрге, өске хаалгалар ышкаш хемчээлдиг болду. ³⁶ Ооң таңныылдар турар өрээлдери, чаактары, серилиг чери болгаш долгандыр турар соңгалары база ындыг болду. Хаалганың узуну – бежен кыры дурту, а дооразы – чээрби беш кыры дурту. ³⁷ Ооң серилиг чери даштыкы шөлче көрнүп турган. Чаактарны кайы-даа талазындан пальмалар дүрзүлери каастаан, хаалгаже үнер чада сес тепкииштиг болган.

Өргүл белеткээр өрээлдер

³⁸ Иштики хаалганың серилиг черинде кирер эжиктиг, бүрүн өрттедир өргүлдер чуур өрээл бар болду . ³⁹ Хаалганың серилиг чериниң ийи талазында ийи-ийи ширээ бар, аңаа бүрүн өрттедир өргүл, бачыт дээш өргүл болгаш кем-буруу дээш өргүл малдары дөгерер турган чүве-дир . ⁴⁰ Соңгу чүкче көрүнген хаалгаже кирер чер чанында, ооң даштыкы ийи кыдыында, бир талазында ийи ширээ, серилиг чер чанында өске талазында база ийи ширээ турар чорду. ⁴¹ Ынчалдыр хаалганың бир талазында дөрт, өске талазында база дөрт – өргүл малы дөгерер шупту сес ширээ бар болду. ⁴² Чонуп каапкан даштардан кылган, узуну бүдүн чартык, дооразы бүдүн чартык, а бедии бир кыры дурту, бүрүн өрттедир өргүл малдары белеткээр дөрт ширээ база бар чорду. Ынаар бүрүн өрттедир болгаш өске-даа өргүл малдары дөгерер чепсек салып турган. ⁴³ Өргээни долгандыр турар ханаларда бир карыш дурттуг, ийи баштыг илбектер кадап каан болду, а ширээлерге өргүл эъди салып турган.

Бурганның бараалгакчыларының өрээлдери

⁴⁴ Иштики хаалга артында, иштики шөлде ыраажылар өрээлдери турган : бирээзи соңгу хаалга чанында, чөөн чүкче көрнүп турар, а өскези мурнуу хаалга чанында, соңгу чүкче көрнүп турар. ⁴⁵ Хемчээкчи кижи меңээ: «Мурнуу чүкче көрүнген өрээл Бурганның өргээзинде бараан болуп турар Ооң бараалгакчыларынга хамааржыр. ⁴⁶ А соңгу чүкче көрүнген өрээл өргүл салыр бедигээш чанында бараан болуп турар бараалгакчыларга хамааржыр. Ол бараалгакчылар дээрге Садоктуң салгалы-дыр; Левийниң салгалындан чүгле оларга Дээрги-Чаяакчыга бараан болуп, Олче чоокшулаарын чөпшээрээн» – дээн. ⁴⁷ Ол кижи дөрбелчин шөлдү хемчээрге, узуну чүс кыры дурту, а дооразы база чүс кыры дурту болган . Бурганның өргээзиниң мурнунда өргүл салыр бедигээш турган.

Бурганның өргээзиниң кол тудуу

⁴⁸ Хемчээкчи кижи мени Бурганның өргээзиниң серилиг черинче эккелди. Ооң эжииниң чаактарын хемчээрге, кайызының-даа дооразы беш кыры дурту болган. Хаалганың дооразы кайы-даа талазындан үш кыры дурту болган. ⁴⁹ Серилиг черниң узуну чээрби кыры дурту , а дооразы он бир кыры дурту ; ынаар үнер чада он тепкииштиг ; ооң эжииниң чаактарының кайы-даа талазында адагаштар бар болду.

¹ Оон хемчээкчи кижи мени Бурганның өргээзиниң ыдыктыг өрээлинче эккелди. Ынаар кирер эжиктиң чаактарын хемчээрге, кайызының-даа дооразы алды кыры дурту болган. (·Ужуражылга майгынының хемчээли ындыг турган.) ² Эжиктиң дооразы – он кыры дурту, а кайы-даа талазында кыдыкы ханаларның дооразы – беш кыры дурту. Ыдыктыг өрээлди хемчээрге, узуну дөртен кыры дурту, а дооразы чээрби кыры дурту болган . ³ Оон демги кижи эң ыдыктыг өрээлче киргеш, эжиктиң чаактарын хемчээрге, кайызының-даа дооразы ийи кыры дурту болган. Эжиктиң узуну – алды кыры дурту, а дооразы – чеди кыры дурту. ⁴ Эң ыдыктыг өрээлди хемчээрге, узуну чээрби кыры дурту, дооразы база чээрби кыры дурту болган . Өргээже кирер черге чедир ооң дооразы шак ындыг турган. Оон ол кижи меңээ: «Бо дээрге аажок ыдыктыг чер-дир» – диди.

⁵ Бурганның өргээзиниң ханазының чоонун хемчээрге, алды кыры дурту болган. Өргээни долгандыр даштыкы тудуг турду , өргээниң кайы-даа талазында ооң дооразы дөрт кыры дурту болган. ⁶ Даштыкы тудугда өрээлдер үш аңгы деңнелде туттунган, бир өрээл-ле өскезиниң кырында турар, бир деңнелде-ле үжен өрээл бар . Өргээниң ханазын долгандыр өрээлдерниң чөленгииштери бар, ынчангаш кайы-даа өрээл өргээниң ханазынга чөленмейн турган . ⁷ Бурганның өргээзин долгандыр турар даштыкы тудугда өрээлдер дараазында деңнелге келгеш-ле, алгып турду. Даштыкы тудугну өрү үнүп турар каъттарлыг кылдыр туткан болгаш, өрээлдер, өрүлээн тудум, алгып турду. Адаккы каъттан, ортузундаазын дамчыштыр, үстүкү каътче чада көдүрлүп үнген болду.

⁸ Өргээже көөрүмге, ону долгандыр бедиктээш турар болду. Ол бедиктээш даштыкы тудугда өрээлдерниң таваа болур, ооң бедии – алды кыры дурту. ⁹ Тудугда өрээлдерниң даштыкы ханазының чоону – беш кыры дурту. Өргээниң бо тудуунда өрээлдер биле ¹⁰ Бурганның бараалгакчызының өрээлдериниң аразында ажык девискээр турган. Ол ажык девискээр бүгү өргээни долгандыр турду, ооң дооразы чээрби кыры дурту болду. ¹¹ Даштыкы тудугда өрээлдерниң эжиктери ажык девискээрже углай, соңгу болгаш мурнуу талаже ажыттынып турду. Ажык девискээрниң долгандыр дооразы – беш кыры дурту.

¹² Өргээден барыын талада аңгы шөлде өске тудуг турду. Ол тудугнуң дооразы – чеден кыры дурту, ооң ханазының долгандыр чоону – беш кыры дурту, а узуну – тозан кыры дурту. ¹³ Бурганның өргээзин хемчээрге, узуну чүс кыры дурту; ол аңгы шөлдүң, ында турар тудугнуң болгаш тудугнуң ханаларының ниити узуну база чүс кыры дурту болган . ¹⁴ Өргээниң чөөн талазында ажык шөлдүң дооразы – база чүс кыры дурту. ¹⁵ Бурганның өргээзиниң артында аңгы шөлде турар тудугнуң узунун ооң ийи талазында өдүглери-биле кады хемчээрге, чүс кыры дурту болду.

Ыдыктыг өрээл, эң ыдыктыг өрээл болгаш ажык шөлче көрүнген серилиг чер, ¹⁶ а оон ыңай ол үш черни долгандыр турар эргиннер, хана-каракталчак соңгалар болгаш өдүглерни шуптузун ыяш-биле шап каан болду. Шала биле хананы соңгаларга чедир, ол ышкаш соңгаларны ыяш-биле шап каан болду. ¹⁷ Бурганның өргээзиниң ханаларын иштинден база даштындан, эжиктиң кырындан эгелээш, эң ыдыктыг өрээлге чедир долгандыр ыяш-биле шап, оюп хээлээн каасталгалар-биле шып каан: ¹⁸ ол дээрге ·херувимнер болгаш пальмалар дүрзүлери болду . Бир пальма-ла ийи херувим аразында турду, а херувим бүрүзү-ле ийи арынныг болду. ¹⁹ Херувимниң кижинии дег арны пальмаже бир таладан көрүнген, арзылаңныы дег арны – өске таладан көрүнген чорду . Бүгү өргээни долгандыр ынчалдыр кылып каан – ²⁰ ооң ханаларында херувимнер биле пальмаларны шаладан эгелээш, эжик кырынга чедир оюп-сиилбип каан болду.

²¹ Ыдыктыг өрээлдиң эжик кастыктары дөрбелчин болду. Эң ыдыктыг өрээлдиң мурнунда бир-ле чүве көзүлдү. Ооң хевири ыяштан кылган өргүл бедигээжи ышкаш болду, а бедии үш кыры дурту, узуну ийи кыры дурту. Ооң азыглары, таваа болгаш ханаларын ыяштан кылган болду. Хемчээкчи кижи меңээ: «Дээрги-Чаяакчының мурнунда турар ширээ бо-дур» – диди . ²³ Ыдыктыг өрээл-даа, эң ыдыктыг өрээл-даа ийи каът эжиктиг болду. ²⁴ Эжик бүрүзү ийи хаалгалыг – эжик бүрүзүнде шүнчүктерде аскан ийи хаалга бар чорду . ²⁵ Ыдыктыг өрээлдиң эжиктеринде, ханаларда дег, ·херувимнер биле пальмалар дүрзүлери оюп-сиилбип каан болду, а серилиг черниң даштында ыяш бедиктээш турду . ²⁶ Серилиг черниң кыдыкы ханаларында хана-каракталчак соңгалар турган , ханаларның кайызында-даа пальмалар оюп сиилбээн болду. Ындыг пальмалар өргээниң даштыкы тудуунда болгаш бедиктээштерде{*} база турду.

Бурганның бараалгакчыларының кол өрээлдери

¹ Ооң соонда хемчээкчи кижи мени даштыкы шөлдүң соңгу талазынче аппаргаш, иштики шөлде турар тудугнуң дужунда – ооң соңгу талазында турар өрээлдерже эккелди . ² Эжии соңгу талаже көрүнген бажыңның узуну – чүс кыры дурту, а дооразы – бежен кыры дурту. ³ Ол бажыңда үш аңгы деңнелде дужааштыр турар өрээлдер шөйүлген болду. Ооң бир талазында иштики шөлде дооразы чээрби кыры дурту ажык девискээр, а өске талазында даштыкы шөлде даш бедиктээш бар чорду. ⁴ Өрээлдерниң мурнунда дооразы – он кыры дурту, узуну – чүс кыры дурту ишкээр эртер өдүг турду. Оларның эжиктери соңгу чүкче көрүнген болду. ⁵ Үстүкү өрээлдер тарлай берген, чүге дээрге оларның өдүглери бажыңның адаккы болгаш ортаакы каъттарда өрээлдеринден хөй чер ээлеп турар. ⁶ Бажың үш каът, ынчалза-даа ол даштыкы шөл ышкаш адагаштарлыг эвес болду, ынчангаш чер кырындан эгелээш, өрээлдер тарлап турар. Үстүкү каътта өрээлдерни ортаакы каътта өрээлдерден, а ортаакы каътта өрээлдерни – адаккы каътта өрээлдерден тар кылдыр кылып каан. ⁷ А даштыкы хана ол өрээлдерге база даштыкы шөлге чергелешкек бооп, өрээлдерниң мурнун дургаар бежен кыры дурту шөйүлген. ⁸ Даштыкы шөлче көрүнген ол өрээлдерниң ниити узуну бежен кыры дурту, а ыдыктыг черже көрүнген өрээлдерниң ниити узуну чүс кыры дурту болган. ⁹ Адаккы өрээлдерже оларның чөөн талазында турар даштыкы шөл дамчыштыр эрте берип болур кылып каан.

¹⁰ Өргээни долгандыр турар хананың чөөн чүкче көрүнген талазында – иштики шөлдүң, ында тудугнуң мурнуу талазында база шак ындыг өрээлдер бар болду. ¹¹ Оларның мурнунда база өдүг бар. Олар соңгу талада өрээлдер ышкаш болган: узуну, дооразы, үнер черлери болгаш хемчээлдери база ол өрээлдернии дег. Соңгу талада өрээлдерниң эжиктеринге ¹² мурнуу талада өрээлдерниң эжиктери дөмей болду. Ол өрээлдерже эртер өдүгже кирер чер хананы дургаар турган, ынаар чөөн таладан кирер болду.

¹³ Хемчээкчи кижи меңээ: «Иштики шөлдүң соңгу база мурнуу талазында турар бо өрээлдер дээрге ыдыктыг өрээлдер-дир. Дээрги-Чаяакчыже чоокшулап турар Ооң бараалгакчылары ол өрээлдерге аажок ыдыктыг өргүлдерни чиир; олар ынаар аажок ыдыктыг өргүлдер – далган-тараа өргүлдерин, бачыт дээш база кем-буруу дээш өргүлдерни эккеп салыр , чүге дээрге ол чер ыдыктыг-дыр. ¹⁴ Бурганның бараалгакчылары ыдыктыг черже кирип келген болза, бараан болурда кедер хептерин уштуп, арттырып кагбаан шаанда, даштыкы шөлче үнмес болзун, чүге дээрге ол хептер ыдыктыг-дыр . Олар чон мурнунче үнер бетинде, өске хептер кедип аар ужурлуг» – дээн.

Бурганның өргээзиниң девискээриниң ниити хемчээли

¹⁵ Хемчээкчи кижи Бурганның өргээзиниң иштики девискээрин хемчээп дооскаш, мени чөөн талада хаалга дамчыштыр дашкаар үндүре бергеш, өргээни долгандыр хемчээп эгеледи. ¹⁶ Чөөн таланы даянгыыш-биле хемчээрге, узуну 500 даянгыыш дурту болган. ¹⁷ Соңгу таланы ол-ла даянгыыжы-биле хемчээрге, база 500 даянгыыш дурту болган. ¹⁸ Мурнуу таланы хемчээрге, база 500 даянгыыш дурту болган. ¹⁹ Оон барыын талаже эггеш, ону даянгыыжы-биле хемчээрге, база 500 даянгыыш дурту болган. ²⁰ Демги кижи өргээни шак ынчаар бүгү дөрт таладан хемчээп кагды. Өргээни долгандыр хана турган, ооң узуну – 500 даянгыыш дурту, а дооразы – база 500 даянгыыш дурту. Ол хана ыдыктыг черни ыдыктыг эвес черден аңгылап турган .

Бурганның өндүр чырыының өргээзинче эглип келгени

¹ Хемчээкчи кижи мени чөөн талада хаалгага эккелди . ² Көөрүмге, Израильдиң Бурганының өндүр чырыы чөөн чүктен кел чытты . Ооң үнү шапкын агым сугнуң коолааны дег болду , Ооң өндүр чырыы чер кырын херелдендир чырыдыпты . ³ Шак ол көстүүшкүн, мээң ооң мурнунда, кажан Ол хоорайны чок кылып каар дээш кээп турда, көргеним дег база Кевар хем чанынга көргеним дег көстүүшкүн болган. Мен хаваамны черге дегзи доңгая кээп дүштүм . ⁴ Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы чөөн чүкче көрүнген хаалга таварып, Бурганның өргээзинче кире берди.

⁵ Бурганның Сүлдези мени көдүргеш , өргээзиниң иштики шөлүнче аппарды . Көөрүмге, Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы өргээни бүргей апты. ⁶ Демги кижи мээң чанымга турган. Бурганның өргээзиниң иштинден меңээ чүве чугаалаан үннү дыңнап кагдым. ⁷ Ол үн мынча дээн: «Кижи амытан, бо дээрге Мээң дүжүлгем турар чер-дир, Мээң бут салыр черим-дир . Мен маңаа израильчилер-биле кады кезээ мөңгеде чурттаар мен. Израиль чон Мээң ыдыктыг адымны моон соңгаар бужартатпас – олар боттары-даа, оларның хааннары-даа самыыраашкыны-биле база хааннары өлүп каарга, оларның мөчү-сөөгү-биле Мээң адымны бужартатпас. ⁸ Олар боттарының ордузунуң эргинин Мээң эргиним чанынга, боттарының эжииниң кастыктарын Мээң эжиимниң кастыктарының чанынга, аравыста чүгле хана турар кылдыр тургузуп алган, Мээң ыдыктыг адымны чүдек-бужар херектери-биле бужартадып каан. Ынчангаш Мен килеңим кыптыгып, оларны чок кылып каан мен. ⁹ Ам олар Менден боттарының самыыраашкынын база хааннарының мөчү-сөөгүн чайлатсыннар. Ынчан Мен оларның аразынга кезээ мөңгеде чурттаар мен.

¹⁰ Кижи амытан, Бурганның өргээзиниң дугайында израиль чонга тодарадып чугаалап бер, олар боттарының кем-буруулуг херектеринден ыядып човазыннар база өргээни хемчээзиннер . ¹¹ Бир эвес олар бүгү үүлгедиглеринден ыядып човаар болза, өргээниң хевирин болгаш турар чурумун, үнер-кирер черлерин, ооң бүгү тургузуун болгаш бүгү дүрүм, хоойлуларын оларга тайылбырлап көргүс. Ол бүгүнү оларның мурнунга бижип каг – олар өргээниң тургузуун билип алгаш, дүрүмнерин күүсетсиннер.

¹² Бурганның өргээзиниң дугайында хоойлу бо-дур: өргээ турар даг бажын долгандыр бүгү девискээр аажок ыдыктыг болур. Бурганның өргээзиниң дугайында хоойлу ол-дур».

Өргүл салыр бедигээш

¹³ «Өргүл салыр бедигээштиң кыры дурту-биле үндүрген хемчээли бо-дур . (Мында анаа кыры дуртунга дөрт илиг немеп каан хемчээлди – узун кыры дуртун ажыглап турар.) Бедигээштиң таваан долгандыр коошпа турар. Коошпаның узуну-даа, дооразы-даа бедигээштиң тавааның узуну, дооразындан бир кыры дурту улуг; а коошпаның ханызы бир сөөм. Бедигээштиң бедии бо-дур: ¹⁴ чер кырындан адаккы каъттың кырынга чедир бедии – ийи кыры дурту; адаккы каът ортаакы каъттан бүгү талаларда бир кыры дурту калбак. Адаккы каъттың кырындан ортаакы каъттың кырынга чедир бедии – дөрт кыры дурту; ортаакы каът үстүкү каъттан бүгү талаларда бир кыры дурту калбак. ¹⁵ Үстүкү каът дээрге бедигээштиң одаа-дыр. Ооң бедии дөрт кыры дурту; оортан дөрт мыйыс өрү көдүрүлген . ¹⁶ Бедигээштиң одаа дөрбелчин: узуну-даа, дооразы-даа он ийи кыры дурту. ¹⁷ Ортаакы каът база дөрбелчин: узуну-даа, дооразы-даа он дөрт кыры дурту. Ону долганган коошпаның бедии чартык кыры дурту; коошпа бедигээштиң таваандан бүгү талаларда бир кыры дурту калбак. Бедигээшче көдүрлүр тепкииштер чөөн талада турар ».

¹⁸ Бурган меңээ мынча дээн: «Кижи амытан, Дээрги-Бурган-Чаяакчыны дыңна: кажан өргүл салыр бедигээшти тудуп каарга, аңаа бүрүн өрттедир өргүлдер салырының база ынаар хан төгериниң дүрүмнери бо-дур . ¹⁹ Садоктан укталган , Менче чоокшулап болур эргелиг левит-бараалгакчыларымга бачыт дээш өргүл кылдыр бугажыктан беривит – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ²⁰ Ооң ханын узуп алгаш, бедигээштиң дөрт мыйызын, ортаакы каъдының дөрт азыын болгаш долгандыр турар черни чаап каг – ооң-биле бедигээшти бачыттан арыглап каар сен. ²¹ Бачыт дээш өргүлдүң бугажыын алгаш, ыдыктыг черниң даштынга, Бурганның өргээзиниң девискээринде доктаадып каан черге өрттедиптер сен .

²² Даартазында хүндүс бачыт дээш өргүл кылдыр четпес-дудуу эвес дүктүгүр хунадан эккеп салыр сен; өргүл бедигээжин, бугажыктың ханы-биле арыглааны дег, арыглап каапсын. ²³ Ону арыглап алгаш, кодан малдан четпес-дудуу эвес малды – бугажык биле кошкарны эккел. ²⁴ Оларны Дээрги-Чаяакчының мурнунга тургузуп каг. Бурганның бараалгакчылары оларже дустан чашкаш , Дээрги-Чаяакчыга бүрүн өрттедир өргүл кылдыр салзын.

²⁵ Чеди хүн дургузунда бачыт дээш өргүл кылдыр дүктүгүр хунадан эккеп салыр сен; кодан малдан четпес-дудуу эвес малды – бир бугажык биле бир кошкарны хүннүң-не эккеп салзын. ²⁶ Өргүл бедигээжин Бурганның бараалгакчылары чеди хүн дургузунда арыглап, ыдыктазын, ооң соонда ону ажыглап болур апаар. ²⁷ Чеди хүн эрте бээрге, сески хүнден эгелеп база оон-даа ыңай Бурганның бараалгакчылары өргүл бедигээжинге силерниң бүрүн өрттедир болгаш эп-найырал өргүлдериңерни салып эгелээр . Ынчан силер Мээң сеткилимге тааржыр апаар силер». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Ыдыктыг черже киирери

¹ Оон мээң үдекчим мени ыдыктыг черниң чөөн талада даштыкы хаалгазынче дедир эккелди. Хаалга хааглыг болду. ² Дээрги-Чаяакчы меңээ: «Бо хаалга хааглыг артар, ону ажытпас, олап кым-даа кирбес. Ону таварып, Израильдиң Бурганы Дээрги-Чаяакчы кирген болгаш, ол хаалга хааглыг артар. ³ Чүгле чоннуң чагырыкчызы Дээрги-Чаяакчының мурнунга чемненири-биле хаалга иштинге оруп аар. Чагырыкчы хаалганың серилиг черин дамчыштыр киргеш, база олап үне бээр» – дээн.

⁴ Ооң соонда демги кижи мени соңгу талада хаалга дамчыштыр Бурганның өргээзиниң мурнунче үндүре берди. Көөрүмге, Дээрги-Чаяакчының өндүр чырыы Ооң өргээзин бүргепкен болду. Мен ынчан хаваам черге дегзи доңгая кээп дүштүм . ⁵ Дээрги-Чаяакчы меңээ мынча дээн: «Кижи амытан, карааң-биле көрүп, кулааң-биле дыңнап турар бүгү чүвеңче кичээнгейден сал . Мен сеңээ Дээрги-Чаяакчының өргээзиниң бүгү дүрүм, хоойлуларының дугайында чугаалап тур мен. Өргээже кирер черже болгаш ыдыктыг черден үнер черлерниң шуптузунче эң шыңгыы кичээнгейден сал.

⁶ Үймээнчи израиль чонга Дээрги-Бурган-Чаяакчының чугаалаан чүвезин дамчыт: израильчилер, бүгү-ле чүдек-бужар чүүлдер кылыры ам черле болзун! ⁷ Сеткил-чүрээ-даа Меңээ бердинмээн, мага-боду-даа ·кыртыжап демдектетпээн даштыкы улусту ыдыктыг черже киириптериңерге, олар Мээң өргээмни бужартадып каан-дыр . Силер Мээң аъш-чемимни – үс-чаг биле ханны Меңээ эккеп бергеш, Мээң-биле чарганыңар керээни боттарыңарның бүгү чүдек-бужар чүүлдериңер-биле үрээн-дир силер. ⁸ Мээң ыдыктыг чүүлдеримни кадарар хүлээлгеңерни күүсетпейн, Мээң ыдыктыг черимге ону күүседир кылдыр боттарыңар орнуңарга даштыкы улусту томуйлап каан-дыр силер».

⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Сеткил-чүрээ-даа Меңээ бердинмээн, мага-боду-даа ·кыртыжап демдектетпээн даштыкы кижи бүрүзү, израиль чоннуң аразында чурттап чоруур-даа болза, Мээң ыдыктыг черимче кирбес ужурлуг. ¹⁰ А Израиль Менден аза бээрге, Мени каапкаш барган, дүрзү-бурганнарынга мөгейип эгелээн левиттер боттарының кем-буруузун чүктээр. ¹¹ Олар Мээң ыдыктыг черимге бараан болуп, өргээмниң хаалгаларын таңныылдап, ында бараан болуушкуннарга киржип болур. Олар чонга бүрүн өрттедир болгаш өске-даа өргүлдер малдары дөгерип, улуска бараан болурлар. ¹² Ынчалза-даа левиттер чон-биле кады дүрзү-бурганнарга мөгееринге киржип, израильчилерни бачытче дуурайлап киирген боорга, олар боттарының кем-буруузун чүктээр деп даңгыраглаан мен – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹³ Олар ам Менче, Бурганның бараалгакчылары бооп, чоокшулап шыдавас. Олар Мээң бүгү ыдыктыг чүүлдеримче, аажок ыдыктыг өргүлдеримче чагдап шыдавас. Олар үүлгеткен чүдек-бужар чүүлдери дээш, боттарының бак адын чүктээр. ¹⁴ Мен оларга чүгле Бурганның өргээзинче сагыш салырын, аңаа хүн бүрүнүң ажылын кылырын дагзып тур мен».

Бурганның бараалгакчыларынга дүрүмнер

¹⁵ «Садоктан укталган левит-бараалгакчылар, кажан израильчилер Менден аза бээрге, ыдыктыг черимге бараан болуушкунну шынчы күүседип келген. Олар бараан болуру-биле Менче чоокшулап болурлар; үс-чаг биле хан өргүп, Мээң мурнумга турарлар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁶ Чүгле олар Мээң ыдыктыг өргээмче кирип, Меңээ бараан болуру-биле база ажыл-албанын кылыры-биле Мээң ширээмче чоокшулаарлар.

¹⁷ Ыдыктыг черниң иштики шөлүнче кирер хаалгага чедип келгеш, Мээң бараалгакчыларым лён хептен кедип алзыннар. Иштики хаалганың база Бурганның өргээзиниң иштинге бараан болуп тура, олар дүктен кылган хеп кетпезин. ¹⁸ Олар бажынга лёндан кылган тускай бөрттер кетсин, а иштики чүвүрлери база лёндан болзун . Дериттирер хеп кетпезин. ¹⁹ Олар өргээмниң даштыкы шөлүнче, ында турар чонче үнерде, бараан болуп кедер хевин уштуп, ыдыктыг өрээлдерге арттырып кагзын, боттарының ыдыктыын хевин дамчыштыр чонче таратпас дээш, өске хептен кедип алзын .

²⁰ Бажын чүлүвес, бажының дүгүн узадыр өстүрбес ужурлуг; бажының дүгүн таартып турзун . ²¹ Бурганның бараалгакчылары иштики шөлче баар деп тургаш, арага ишпес ужурлуг . ²² Олар дулгуяк-даа, ашаандан чарылган-даа херээжен кижини кадай кылдыр албазын. Чүгле израиль чондан үнген арыг кыстарны база өске бараалгакчының дулгуяан кадай кылдыр ап болур . ²³ Олар Мээң чонумга ыдыктыг чүүлдү ыдыктыг эвезинден, ·арыг чүүлдү арыг эвезинден канчаар ылгаарын көргүссүн .

²⁴ Бараалгакчылар чаргы-чаалылыг херектерге шииткекчи болуп, улусту Мээң дүрүмнерим ёзугаар шиитсин . Олар Меңээ тураскааткан бүгү байырлалдар дугайында хоойлу, доктаалдарымны күүсетсин; Меңээ тураскааткан амыр-дыш хүннерин ыдыктыг деп көрзүн.

²⁵ Бурганның бараалгакчыларының кайызы-даа, ·арыг эвес апарбас дээш, өлүг кижиже чоокшулавас ужурлуг. Чүгле ачазы азы авазы, оглу азы уруу, акы-дуңмазы азы кижиге барып көрбээн угба-дуңмазы чок апарган болза, оларның мөчү-сөөгүнче чоокшулап, ·арыг эвес апарып болур . ²⁶ А бужартаан соонда, арыгланып алгаш, ол бараалгакчы ам-даа чеди хонук дургузунда манаар ужурлуг . ²⁷ Оон ол бараалгакчы ыдыктыг черге бараан болуру-биле иштики шөлче кире бээр хүнүнде бачыт дээш өргүлдү эккеп салзын – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

²⁸ Бурганның бараалгакчыларынга хамаарыштыр алырга, оларның өнчүзү – Мен-дир мен. Израильге оларга хувааглыг чер бербеңер: оларның ээлээр үлүү – Мен-дир мен . ²⁹ Олар далган-тараа өргүлүнден, бачыт дээш өргүлден болгаш кем-буруу дээш өргүлден чемненир. Израильде Дээрги-Чаяакчыга кезээ мөңгеде тураскааткан бүгү чүве оларга хамааржыр . ³⁰ Бүгү дүжүдүңерниң башкылыы база бүгү өргүлдериңерниң эң экизи Бурганның бараалгакчыларыныы болур . Оларга дээрбелээн баштайгы далган-тарааны бериңер , ынчан силерниң бажыңыңарга ачы-буян доктаар . ³¹ Бурганның бараалгакчылары бодунуң өлүмү-биле өлген азы араатан аңга үзерлеткен кушту-даа, дириг амытанны-даа чивес ужурлуг ».

Ыдыктыг тускай девискээр

¹ «Чер-чуртту хуваап тура , Дээрги-Чаяакчыга ыдыктыг тускай девискээрден аңгылап бериңер. Ооң узуну 25 000 кыры дурту, дооразы 10 000 кыры дурту. Бүгү ол чер ыдыктыг болур. ² Ыдыктыг девискээрге узуну 25 000 кыры дурту, дооразы 10 000 кыры дурту черден хемчээп каг . Аңаа Бурганның өргээзи – эң ыдыктыг чер турар. Бурганның өргээзи ыдыктыг девискээрге узуну болгаш дооразы 500 кыры дурту дөрбелчин чер ээлээр, а өргээни долгандыр дооразы 50 кыры дурту ажык чер турар. ⁴ Шак ол ыдыктыг кезек чер Бурганның бараалгакчыларынга, Дээрги-Чаяакчыже чоокшулап, Ооң өргээзинде бараан болуушкун кылып турар улуска хамааржыр . Ол девискээрге Бурганның өргээзинден аңгыда, бараалгакчыларның бажыңнары база турар. ⁵ Узуну 25 000 кыры дурту, дооразы 10 000 кыры дурту өске кезек чер Бурганның өргээзинде ажылдап турар левиттерге хамааржыр – оларның ээлеп чурттаар чери ол болур, оларның чурттаар хоорайлары аңаа турар .

⁶ Ыдыктыг девискээрниң чанынга узуну 25 000 кыры дурту, дооразы 5000 кыры дурту кезек черни ээлээр кылдыр хоорайга аңгылап бээр силер. Ол хоорай бүгү израиль чонга хамааржыр .

⁷ Ыдыктыг девискээр база хоорайга хамааржыр чер-биле ийи талазындан кызыгаарлашкак кезек черни чоннуң чагырыкчызы ээлеп аар . Ол кезек чер барыын талазындан барыын чүкче, чөөн талазындан чөөн чүкче шөйлүр; ооң узуну Израильдиң бир аймааның хувааглыг чериниң узуну-биле деңнежир. ⁸ Ол дээрге Израильде чагырыкчының ээлээн чери-дир. Чагырыкчылар ам Мээң чонумну кызагдавазын, черни израиль чоннуң аймактарынга арттырып берип турзун».

⁹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Израильдиң чагырыкчылары, ам болзун! Каржы чорук биле кызагдалды болдурбаңар, шынныг шииткел биле чөптүг чоруктан кылыңар, Мээң чонумну хувааглыг черинден үндүр сывырарын соксадыңар – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. –

¹⁰ Шын деңзилерден база кургаг төктүүчел, суук чүүлдерни шын хемчээр савалардан ажыглаңар . ¹¹ °Эфа биле °бат – кургаг төктүүчел, суук чүүлдер хемчеглери – бир дөмей хемчээлдиг бооп, кайызы-даа бир °хомерниң оннуң биринге деңнешсин. Хомер силерге саваның ишкириниң доктаадып каан хемчээ болзун. ¹² Бир °шекел чээрби °герага дең болзун , а алдан шекел бир °минага дең болзун .

Өргүлдер биле байырлалдар

¹³ Силерниң Меңээ бээр ужурлуг өргүл-белээңер бо-дур. Бир °хомер ишти кызыл-тастың-на алданның бир кезиин; бир хомер ишти арбайның-на алданның бир кезиин бериңер. ¹⁴ Бир °кор ишти олива үзүнүң-не чүстүң бир кезиин бериңер (бир кор бир хомерге деңнежир). ¹⁵ Израильдиң суггаттыг одар-белчииринден ийи чүс өшкү-хойнуң-на бирээзин база. Ол бүгүнү далган-тараа өргүлдери, бүрүн өрттедир өргүлдер болгаш эп-найырал өргүлдери кылдыр, улусту арыглаары-биле эккеп салыр ужурлуг силер – деп, Дээрги-Бурган-Чаяакчы медеглээн. – ¹⁶ Черниң бүгү чурттакчылары ол өргүлдерни Израильдиң чагырыкчызынга бээр ужурлуг.

¹⁷ А чагырыкчының хүлээлгези болза байырлал болгаш ай чаазының хүннеринде база амыр-дыш хүннеринде – израиль чоннуң доктааттынган бүгү байырлалдарының үезинде бүрүн өрттедир өргүлдер, далган-тараа өргүлдери салыры база арага өргүлү чажары болур. Чагырыкчы кижи бачыт дээш өргүлдү, далган-тараа өргүлүн, бүрүн өрттедир өргүлдү болгаш эп-найырал өргүлүн израиль чонну арыглаар кылдыр эккеп салзын».

¹⁸ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Бир айның бирээде кодан малдан четпес-дудуу эвес бугажыктан өргүп, ыдыктыг черни арыглап каг . ¹⁹ Бурганның бараалгакчызы бачыт дээш өргүл малының ханындан ап алгаш, Бурганның өргээзиниң эжик кастыктарын, өргүл салыр бедигээштиң ортаакы каъдының дөрт азыын болгаш иштики шөлдүң хаалгаларының кастыктарын чаап кагзын . ²⁰ Айның чедиги хонуунда база ынчалдыр кылыңар. Ооң-биле Бурганның өргээзин улустуң частырыг кылып азы чүве билбези-биле бачыт үүлгеткенинден арыглап каар силер.

²¹ Бир айның он дөртте ·Хосталыышкын байырлалын демдеглеңер, ынчан чеди хонук дургузунда ажыткы-биле хөөтпейн быжырган далганнар чиир силер . ²² Ол хүн чагырыкчы боду дээш база чурттуң бүгү чону дээш, бугажыкты бачыт дээш өргүл кылдыр эккеп салзын. ²³ Байырлалдың чеди хонуунуң дургузунда чагырыкчы хүннүң-не Дээрги-Чаяакчыга бүрүн өрттедир өргүл кылдыр четпес-дудуу эвес чеди бугажык биле чеди кошкарны база бачыт дээш өргүл кылдыр бир дүктүгүр хунаны эккеп салзын . ²⁴ Далган-тараа өргүлү кылдыр бир бугажык болгаш кошкар-биле кады бир °эфа ишти далган-тарааны эккеп салзын; бир эфа ишти-ле далган-тараа-биле кады бир °гин ишти олива үзүн эккеп салзын.

²⁵ Чеди айның он беште эгелээр байырлал үезинде чагырыкчы чеди хонук дургузунда база ындыг өргүлдерни эккеп салзын: ол хире бачыт дээш өргүлдү, ол хире бүрүн өрттедир өргүлдү, ол хире далган-тараа өргүлүн болгаш ол хире олива үзүн эккеп салзын».

¹ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Чөөн чүкче көрүнген иштики хаалганы алды ажыл хүнүнде хаап каан турар ужурлуг, а амыр-дыш хүнүнде база ай чаазының хүнүнде ону ажыдып каан турзун. ² Чоннуң чагырыкчызы ол хаалганың серилиг черинче даштыыртан киргеш , хаалганың кастыының чанынга доктаап турупсун. Бурганның бараалгакчылары ооң бүрүн өрттедир өргүлүн болгаш эп-найырал өргүлүн салыр ужурлуг, оон чагырыкчы хаалганың эргининге Дээрги-Чаяакчыга мөгейгеш, үне бээр, а хаалга кежээге чедир ажык артар. ³ А чурттуң чону амыр-дыш хүннеринде болгаш ай чаазының хүннеринде хаалгаже кирер чер мурнунга Дээрги-Чаяакчыга мөгеер. ⁴ Амыр-дыш хүнүнде чагырыкчының Дээрги-Чаяакчыга салыр бүрүн өрттедир өргүлү четпес-дудуу эвес алды хураган болгаш четпес-дудуу эвес кошкар болур ужурлуг . ⁵ Кошкар-биле кады бир °эфа ишти далган-тараа өргүлүн; хураганнар-биле кады ооң холу чеже далган-тарааны бээр-дир, ынчаны салзын, а бир эфа ишти далган-тараа-биле кады бир °гин ишти олива үзүн салзын. ⁶ Ай чаазында чагырыкчы кижи бир бугажык, алды хураган болгаш бир кошкарны – шупту четпес-дудуу эвес малды эккеп салзын . ⁷ Бугажык болгаш кошкар-биле кады бир-бир °эфа ишти далган-тараа өргүлүн; хураганнар-биле кады ооң холу чежени бээр-дир, ынчаны салзын, а бир эфа ишти далган-тараа өргүлү-биле кады бир °гин ишти олива үзүн салзын.

⁸ Өргээже кээп тура, чагырыкчы хаалганың серилиг черинче киргеш, база олап үнер ужурлуг. ⁹ Кажан чурттуң чону доктаадып каан байырлалдарда Дээрги-Чаяакчыга мөгейип кээп турда , өргээже соңгу талада хаалга дамчыштыр мөгейип кирген улус мурнуу талада хаалга дамчыштыр үнзүн, а мурнуу талада хаалга дамчыштыр кирген улус соңгу талада хаалга дамчыштыр үнзүн. Кым-даа кирген хаалгазын дамчыштыр дедир чанмазын, бүгү улус дужаашкак хаалга дамчыштыр өргээден үнзүн. ¹⁰ Чагырыкчы чон аразынга туруп, улус кирерге, кады кирзин, олар үнерге, база кады үнзүн.

¹¹ Байырлалдар болгаш чыыштар хүннеринде чагырыкчы бир бугажык болгаш бир кошкар-биле кады бир-бир °эфа ишти далган-тараа өргүлүн; хураганнар-биле кады чеже өргүлдү ооң холу бээр-дир, ынчаны салыр ужурлуг, а бир эфа ишти-ле далган-тараа-биле кады бир °гин ишти олива үзүн салзын. ¹² Бир эвес чагырыкчы Дээрги-Чаяакчыга эки туразы-биле өргүлдү – бүрүн өрттедир өргүл азы эп-найырал өргүлү кылыр деп турар болза , аңаа чөөн чүкче көрүнген хаалганы ажыдып берзин. Ол бодунуң бүрүн өрттедир өргүлүн азы эп-найырал өргүлүн амыр-дыш хүнүнде дег эккеп салзын. Чагырыкчы үне бээрге, хаалганы хаап кагзын.

¹³ Хүннүң-не бир харлыг четпес-дудуу эвес хураганны Дээрги-Чаяакчыга бүрүн өрттедир өргүл кылдыр эккеп салыр ужурлуг. Ону эртенниң-не эккеп салыр ужурлуг . ¹⁴ Ооң-биле кады эртенниң-не бир °эфа иштиниң алдының бири хире далган-тараа өргүлүн база далган-биле холуур дээш бир °гин иштиниң үштүң бири хире олива үзүн эккээр ужурлуг. Дээрги-Чаяакчыга далган-тараа өргүлүнүң дугайында кезээ мөңгеде доктаадып каан дүрүм ол-дур. ¹⁵ Хураганны доктаамал бүрүн өрттедир өргүл кылдыр далган-тараа өргүлү болгаш олива үзү-биле кады эртенниң-не эккеп салыр ужурлуг».

Чагырыкчының ээлээр чери

¹⁶ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Бир эвес чагырыкчы бодунуң хувааглыг чериниң кезээн оолдарының кайы-бирээзинге белекке берип турар болза, ол чер оглунуң өнчүзүнче шилчип, салгал дамчыыр хувааглыг чер апаар. ¹⁷ А бир эвес чагырыкчы бодунуң хувааглыг чериниң кезээн чалчаларының кайы-бирээзинге белекке берип турар болза, чалча кижи ол черни чүгле Хосталга чылынга чедир ээлээр. Ооң соонда ол чер чагырыкчыже эглип кээр, ооң хувааглыг чери чүгле оолдарының өнчүзү болур. ¹⁸ Чагырыкчы чонну оларның хувааглыг черинден үндүр кызып, бодунга ап ап шыдавас . Мээң чонумдан кым-даа бодунуң ээлээн черин хавыртпазын дээш, чагырыкчы чүгле бодунуң хувааглыг черин оолдарынга салгал дамчыыр өнчү кылдыр берип шыдаар».

Өргүл малының эъдин белеткээр черлер

¹⁹ Оон үдекчим мени хаалганың кыдыында эртер өдүг дамчыштыр Бурганның бараалгакчыларынга хамааржыр соңгу чүкче көрүнген ыдыктыг өрээлдерже эккелди. Көөрүмге, өрээлдерниң барыын талакы кыдыында тускай чер бар болду. ²⁰ Ол кижи: «Маңаа Бурганның бараалгакчылары кем-буруу дээш база бачыт дээш өргүлдерниң эъдин дүлүп, далган-тараа өргүлү быжырар. Өргүлдерни даштыкы шөлче үндүрбес, оларның ыдыктыын чонга дамчытпас дээш ынчаар кылыр» – дээн.

²¹ Ооң соонда үдекчим мени даштыкы шөлче эккелгеш, ооң дөрт азыын тавартыр эрттирди. Көөрүмге, азыг бүрүзүнде-ле бир шөлчүгеш бар болду. ²² Даштыкы шөлдүң дөрт азыында узуну дөртен кыры дурту, а дооразы үжен кыры дурту бичии шөлчүгештер бар болду. Олар азыг бүрүзүнде дөмей хемчээлдиг чорду. ²³ Оларның кайызын-даа долгандыр херимчигеш туткаш, адаанда одаглар улай тудуп каан. ²⁴ Үдекчим меңээ: «Бо дээрге чоннуң эккелген өргүл малдарының эъдин Бурганның өргээзинде ажылдап турар улустуң дүлүп, паштаныр черлери-дир» – дээн.

Бурганның өргээзинден үндүр аккан хем

¹ Ооң соонда үдекчим мени Бурганның өргээзинче кирер черже дедир эккелди. Өргээниң эргининиң адаандан агып үнүп чыдар суг көрүп кагдым (өргээ чөөн чүкче көрүнген турган). Суг өргээниң мурнуу талакы кыдыының адаандан үнүп, өргүл салыр бедигээштиң мурнуу талазы-биле чөөн чүкче агып чытты . ² Үдекчим мени соңгу талада хаалга дамчыштыр үндүргеш, өргээниң дашты-биле чөөн талада даштыкы хаалгаже аппарды. Көөрүмге, суг хаалганың оң талазындан үндүр агып чытты.

³ Оон үдекчим холунга хемчээр хендир туткаш , чөөн чүкче шиглей 1000 кыры дурту черни хемчээп кылаштады. Кажан ол мени хемниң ындыы чарыынче кежирип каарга, суг кажыымга чедип турду. ⁴ База 1000 кыры дуртун хемчээп кылаштааш, мени дедир кежирип каарга, суг дискээм караанга чедип турду. Оон база 1000 кыры дуртун хемчээп кылаштааш, мени ындыы чарыкче кежирип каарга, суг бел кежиимге чедип турду. ⁵ Ооң соонда база 1000 кыры дуртун хемчээп кылаштады, а ында суг улгадып, мен ону кежип шыдавас апардым, чүге дээрге суг тереңнеп, эштип кежер ужурлуг турган; ол хемни сүзүп кежер арга чок болган. ⁶ Үдекчим менден: «Кижи амытан, көрдүң бе?» – деп айтырды.

Оон үдекчим мени дедир хем эриинче аппарды. ⁷ Мен ынаар чеде бергеш, хемниң ол-бо чарыында хөй ыяшты көрүп кагдым. ⁸ Демги кижи меңээ мынча дээн: «Бо суг чөөн чүкте черлерже аккаш, Иордан шынаазынче баткаш, Дус далайже кирер. Ол суг далайже киир аккаш, далайның суун экиртиптер . ⁹ Бо хемниң агып чыдар черинге-ле янзы-бүрү үүрмек дириг амытаннар имиңейнип чурттаар. Ол далайга балык дыка хөй боор, чүге дээрге хемниң агым суу далайның суун экиртиптер. Сугнуң аккан черинге-ле амыдырал хайныр. ¹⁰ Эрик кыдыынга балыкчылар көстүп кээр, олар Эн-Гедиден Эн-Эглаимге чедир четкилерин кургадып, чада салыр . Хевири янзы-бүрү балыктар, Улуг далайда ышкаш, дыка хөй болур. ¹¹ А Дус далайны долгандыр тулаа, шалбааларның суу экирбээн хевээр артар, оларны дустаар дээш ажыглаар. ¹² Хемниң ол-бо чарыынга чүүл-бүрү хевирлиг чимистиг ыяштар үнер . Оларның бүрүзү оңмас, а чимизи үстүп төнмес. Ай санында-ла чаа чимис быжар , чүге дээрге суг оларже ыдыктыг черден агып кээр. Ол ыяштарның чимизин чип болур, а бүрүзүн эмненири-биле ажыглаар».

Израильдиң чаа кызыгаарлары

(Сан. 34:1-15)

¹³ Дээрги-Бурган-Чаяакчы мынча дээн: «Израильдиң он ийи аймаанга черни өнчү кылдыр хуваап бээриңер кызыгаарлар бо-дур. Иосифтиң салгалдары ийи кезек чер алыр. ¹⁴ Черни аймактар аразынга дең кылдыр үлээр силер. Мен ол черни ада-өгбеңерге бээр бооп даңгыраглаан мен , ынчангаш ол силерниң өнчүңер болур.

¹⁵ Черниң соңгу кызыгаары бо-дур: Улуг далайдан эгелээш, Хетлонну тавартыр Лево-Хаматты эрткеш, Цедадче, ¹⁶ Беротче, Сивраимче (ол хоорай Дамаск биле Хаматтың девискээрлериниң аразында турар) база Авранның кызыгаарында Гацар-Тихонче шөйлүр. ¹⁷ Ынчалдыр кызыгаар далайдан Дамаск биле Хаматтың соңгу кызыгаарында турар Гацар-Энанче шөйлүр. Соңгу кызыгаар ол-дур.

¹⁸ Чөөн чүкке кызыгаар Авран болгаш Дамаск аразы-биле, Иордан хемниң кыдыын дургаар галаад чер болгаш израиль черниң аразы-биле Дус далайже, шуут Тамарга чедир шөйлүр. Чөөн кызыгаар ол-дур.

¹⁹ Мурнуу чүкке кызыгаар Тамардан Кадестиң чанында Мерива суунга четкеш, оон Египет-биле кызыгаарда аккан хемниң уну-биле Улуг далайга чедир шөйлүр . Мурнуу кызыгаар ол-дур.

²⁰ Барыын чүкке Лево-Хаматтың дужунда черге чедир кызыгаар – Улуг далай болур. Барыын кызыгаар ол-дур.

²¹ Черни араңарда Израильдиң аймактарын ёзугаар хуваап алыр силер. ²² Силер ону боттарыңарга база араңарга чурттай бергеш, ажы-төлдүг апарган даштыкы улуска өнчү кылдыр хуваап алыр силер. Ол даштыкы улус силерниң араңарга Израильдиң үндезин чурттакчылары дег кылдыр санатсын: Израильдиң аймактарының аразынга оларга база хувааглыг черден өнчү кылдыр берзин . ²³ Даштыкы кижиге черни өнчү кылдыр бээрде, ооң чурттап турары израиль аймактың черинден бериңер». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Черни үлээни

¹ «Аймактарның даңзызы бо-дур.

Соңгу чүкте Данның хувааглыг чери турар ; ооң соңгу кызыгаары Хетлонну тавартыр Лево-Хаматты эрткеш, Гацар-Энанче шөйлүр. (Гацар-Энан Дамаскының кызыгаарында, а Хамат ооң соңгу талазында турар.) Данның чериниң чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаары ол болур.

² Асирниң хувааглыг чери Данның ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

³ Неффалимниң хувааглыг чери Асирниң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

⁴ Манассияның хувааглыг чери Неффалимниң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

⁵ Эфремниң хувааглыг чери Манассияның ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

⁶ Рувимниң хувааглыг чери Эфремниң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

⁷ Иуданың хувааглыг чери Рувимниң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

⁸ Иуданың хувааглыг чериниң чанынга ооң-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлашкан тускай девискээр турар . Ооң дооразы 25 000 кыры дурту, а узуну бир аймактың хувааглыг чери-биле дең. Ол девискээрниң ортузунга ыдыктыг өргээ турар. ⁹ Ыдыктыг девискээрниң узуну 25 000 кыры дурту, а дооразы 10 000 кыры дурту. Ол девискээрни Дээрги-Чаяакчыга аңгылап каар силер . ¹⁰ Ол ыдыктыг девискээр Бурганның бараалгакчыларынга хамааржыр. Соңгу талазында ооң узуну 25 000 кыры дурту, барыын талазында дооразы 10 000 кыры дурту, чөөн талазында дооразы 10 000 кыры дурту, мурнуу талазында узуну 25 000 кыры дурту. Ооң ортузунга Дээрги-Чаяакчының ыдыктыг өргээзи турар. ¹¹ Ол черни Садоктуң салгалынга , Мээң ыдыктап кааным бараалгакчыларымга, бээр ужурлуг. Олар Меңээ шынчы бараан болуп келген, кажан израиль чон Менден аза бээрге, өске левиттер ышкаш , Менден ойталаваан улус-тур. ¹² Тускай девискээрниң бо кезээ, аажок ыдыктыг чер, оларга хамааржыр. Ол чер левиттерниң турар девискээри-биле кызыгаарлажыр.

¹³ Левиттер Бурганның бараалгакчыларынга хамааржыр черниң чанынга узуну 25 000 кыры дурту, а дооразы 10 000 кыры дурту хувааглыг чер алыр . Олар ол черни бүрүн хемчээл-биле алыр. ¹⁴ Левиттер ону садып-даа, орнап ап-даа шыдавас. Ол болза чуртта эң эки хувааглыг чер болур. Дээрги-Чаяакчының ыдыктыг чери болгаш, өске улус холунче шилчивес ужурлуг.

¹⁵ Тускай девискээрниң дооразы 5000 кыры дурту, узуну 25 000 кыры дурту арткан чери ыдыктыг эвес болур . Ону хоорай, бажың-балгат тударынга болгаш одар-белчиир кылырынга ажыглаар. Хоорай ол кезек черниң ортузунга турар. ¹⁶ Хоорайның хемчээли бо-дур: соңгу талазы 4500, мурнуу талазы 4500, чөөн талазы 4500 болгаш барыын талазы 4500 кыры дурту . ¹⁷ Хоорайның одар-белчиири соңгу чүкте 250, чөөн чүкте 250, мурнуу чүкте 250 болгаш барыын чүкте 250 кыры дурту хемчээлдиг болур. ¹⁸ Ыдыктыг девискээр-биле узун дургаар кызыгаарлашкак арткан кезек черниң узуну хоорайның чөөн талазында 10 000, барыын талазында 10 000 кыры дурту. Ол кезек черден алган дүжүт-биле хоорайның ажылчы чонун чемгерер. ¹⁹ Хоорайда чурттап, ол кезек черни болбаазырадып турар ажылчыннар Израильдиң бүгү аймактарын төлээлеп болур.

²⁰ Аңгылап каан бүгү тускай девискээр дөрбелчин болур: узуну болгаш дооразы 25 000 кыры дурту. Ону ыдыктыг хувааглыг чер кылдыр, хоорайның ээлээн черин киириштир, аңгылаар ужурлуг.

²¹ Ыдыктыг девискээрниң база хоорайның ээлээн чериниң ийи талазындан арткан чер чагырыкчыга хамааржыр . Ооң чери тускай девискээрниң ээлеп турары 25 000 кыры дурту черден чөөн талаже чурттуң чөөн кызыгаарынга чедир, барыын талаже чурттуң барыын кызыгаарынга чедир шөйлүр. Аймактарның хувааглыг черлеринге чергелешкек ол ийи кезек чер чагырыкчыга хамааржыр. А ыдыктыг девискээр биле Бурганның өргээзи чагырыкчының черлериниң ортузунда турар. ²² Левиттерниң болгаш хоорайның ээлээн черлери чагырыкчының ээлээн черлериниң ортузунда турар. Чагырыкчының ээлээн черлери Иуда биле Вениаминниң хувааглыг черлериниң аразында турар.

²³ Өске аймактарга хамааржыр черлер бо-дур.

Вениаминниң хувааглыг чери чөөн чүктен барыын чүкче чагырыкчының ээлээн черлери-биле кызыгаарлажыр .

²⁴ Симеоннуң хувааглыг чери Вениаминниң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

²⁵ Иссахарның хувааглыг чери Симеоннуң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

²⁶ Завулоннуң хувааглыг чери Иссахарның ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

²⁷ Гадтың хувааглыг чери Завулоннуң ээлээн чери-биле чөөн чүктен барыын чүкче кызыгаарлажыр .

²⁸ Гадтың хувааглыг чериниң мурнуу кызыгаары ·Негевте: Тамардан Кадестиң чанында Мерива суунга четкеш, оортан Египет-биле кызыгаарда аккан хемниң уну-биле Улуг далайга чедир шөйлүр .

²⁹ Израильдиң аймактарынга эдилээр кылдыр хуваап бээриңер чер ындыг-дыр». Дээрги-Бурган-Чаяакчының медеглээн чүвези ол-дур.

Хоорайның хаалгалары

³⁰ «Хоорайдан үнер черлер бо-дур. Оларны Израильдиң аймактарының аттары-биле адаар . Узуну 4500 кыры дурту соңгу талада үш хаалга бар: Рувим, Иуда болгаш Левийниң.

³² Узуну 4500 кыры дурту чөөн талада үш хаалга бар: Иосиф, Вениамин болгаш Данның.

³³ Узуну 4500 кыры дурту мурнуу талада үш хаалга бар: Симеон, Иссахар болгаш Завулоннуң.

³⁴ Узуну 4500 кыры дурту барыын талада үш хаалга бар: Гад, Асир болгаш Неффалимниң.

³⁵ Хоорай ханазының ниити узуну 18 000 кыры дурту. Ол хүнден эгелээш, хоорайның ады „Дээрги-Чаяакчы ында“ болур ».