1

KHAOLO 1. 1 MI ga rihala ka malatsi a Ahasueruse, (eo ki Ahasueruse eo o la a busa likhaolo tsa bogosi li uan hundereda le tuente seven, go simolola ka India go ea kua Etiopia:)Ga rihala ka malatsi auo, eare Ahasueruse khosi a lula ha teroneñ ea bogosi yoa gague, e e mo palisoñ ea Shushana, 3 A rihela khosana tsa gague cotle le batlañka ba gague moletlo ka ñuaga oa bo‐teri oa pusho ea gague: nonoho ea Peresia le Media, bagoluane le balaori ba likhaolo tsa bogosi, ba le ha pele ga gague: 4 Ka a bonatsa mahumo a khalalelo a bogosi yoa gague le thatego ea boiñtle yo bogolu yoa gague ka malatsi mantsi, eboñ malatsi a uan hundereda le eite. 5 Mi malatsi auo a sina heta, khosi ea rihela bathu botle ba ba bonoañ mo motseñ oa Shushana moletlo, ba bagolu le banye, mo loapeñ loa tsimo ea paliso ea khosi ka malatsi a seveñ.Gole gole lilepelelo tse ri cueu, le tsa botalana, le tsa bobururu, tse ri gokecoeñ mo mehitsaneñ ea selevera le lipilara tsa marebela ka linti tsa lene ye le sesane, le tsa porepura: mi malao e le le a gouda le selevera, mo bopapathoñ yoa maye a porefera, le marebela, le alebasetara, le maye a a rategañ. 7 Mi ba ba naea noo mo linoeloñ tsa gouda, mi senoelo señue se sa cuane le se señue; mi gole gole boyaloa yo bogolu yoa bogosi, kaha nonohoñ ea khosi. 8 Mi go noa e le le kaha molaoñ: ga go ope eo o kholañ: gone khosi e le ea laolela ba bagolu botle ba eintlu ea eona yalo, gore moñue le moñue a rihe kaha natehoñ ea gague. 9 Le Vashete khosi ea sesari a rihela basari moletlo mo tluñ ea bogosi ea Ahasueruse khosi. 10 ¶ Erile pelu ea khosi e natehile ka boyaloa, ka tsatsi ya bo‐seven, ea raea Mehumane, le Bisete, le Harebone, le Bigete, le Abagete, le Setare, le Karekase, likala li seven tse ri rihelañ ha pele ga Ahasueruse khosi, 11 Go lere Vashete khosi ea sesari ha pele ga khosi a na le kerone ea bogosi, go bontsa bathu le likhosana boiñtle yoa gague: gone a le moiñtle go leyoa. 12 Mi Vashete khosi ea sesari a gana go ea ka lehuku ya khosi ka likala tsa eona: yalo khosi ea yayarega segolu, mi bocarara yoa eona boa tuka go eona. 13 ¶ Ereha gona khosi e raeañ matlale a a tlaloganyañ metla, (gone seo sentseñ yalo sa khosi sa beoa ha pele ga botle ba ba itseñ molao le tsiamisho: 14 Mi ba ba ha go eona, e le le Kareshene, le Shetare, le Ademate, le Taresheshe, le Merese, le Maresene, le Memukane, likhosana li seven tsa Peresia le Media, tse ri bonañ hatlogo sa khosi, le tse ri lulañ kua pele mo bogosiñ:) 15 Go tla rihoañ le Vashete khosi ea sesari kaha molaoñ, gone a si ka a riha lehuku ya Ahasueruse khosi ka likala? 16 Mi Memukane a bua ha pele ga khosi le likhosana, a re, Vashete khosi ea sesari ga a ka a shokamisetsa khosi eosi, e le go likhosana cotle, le bathu botle ba ba mo khaoloñ tsa bogosi cotle tsa ga Ahasueruse khosi. 17 Gone tiho e ea khosi ea sesari e tla ea go basariñ botle, mi banona ba bona ba tla nyatsega mo maitloñ a bona, mogañ o go tuañ, Ahasueruse khosi, o la a re, a Vashete khosi ea sesari a leroe ha pele ga gague, mi a si ka a ea.Le gona khosana tsa sesari tsa Peresia le Media tse ri utluileñ tiho ea khosi ea sesari, li tla bua yalo le likhosana cotle tsa khosi le ka yenu. Mi go tla na lonyaco le yayarego ka bogolu. 19 Ha gole molemo go khosi, a taolo ea bogosi e coe go eona, mi a e kualoe mo melaoñ ea Baperesia le Bamedia, gore e si hete, Gore Vashete a si tlole a ea ha pele ga Ahasueruse khosi; mi a khosi e nee bogosi yoa Vashete moñ ka ena, eo molemo mogolu go ena. 20 Mi etlare taolo e khosi e tla e rihañ e utluoa mo bogosiñ yoa eona yotle, (gone bo bogolu,) basari botle ba tla naea banona ba bona tlotlo, bagolu le banye. 21 Mi lehuku ye le le molemo mo maitloñ a khosi le likhosana; mi khosi ea riha kaha hukuñ ya Memukane: 22 Gone ea roma liepisetole kua khaoloñ tsa bogosi cotle tsa khosi, kua khaoloñ ea bogosi eñue le eñue, kaha lokualoñ loa eona, le kua bathuñ botle kaha puoñ ea bona, gore monona moñue le moñue a laole mo tluñ ea gague, mi a li buleloe ka puo ea bathu botle.

2

KHAOLO 2. 1 MORAGO ga lilo tseuo, ka bocarara yoa Ahasueruse khosi bo sina ririmarioa, a gakologeloa Vashete, le se o se rihileñ, le se o se laolecoeñ. 2 Ereha gona go buañ batlañka ba khosi ba ba e rihelañ, A go batleloe khosi baroetsana ba makharebe ba baiñtle go leyoa. 3 Mi a khosi e laolela balebalebi mo khaoloñ tsa bogosi cotle tsa bogosi yoa eona, gore ba phuthele paliso ea Shushana baroetsana ba makharebe ba baiñtle botle go leyoa, kua tluñ ea basari, e e mo taoloñ ea Hege kala ea khosi, le muluki oa basari; mi a ba neoe lilo tsa bona tsa itsekisho: 4 Mi a moroetsana eo o leñ molemo mo maitloñ a khosi a a ne khosi ea sesari boemoñ yoa Vashete. Mi se e le le molemo mo maitloñ a khosi; mi ea riha yalo. 5 ¶ Mi gole gole monona oa Moyuda moñue oa motse oa Shushana, eo leina ya gague e le le Moredeke moroa Yaire, moroa Shime, moroa Kishe oa Mobenyamina; 6 Eo o la a tlosioa go Yerusalema le bacuaroi, ba ba isicoeñ le Yekonie khosi ea Yuda, ba Nebukadenetsare khosi ea Babelona o la a ba isa. 7 Mi ena, a gorisa Hadase, ki Esetere, moroaria malomague: gone a sina rague le mague, mi moroetsana a bo a le ponalo ea molemo le moiñtle go leyoa; eo erile rague le mague ba shua, Moredeke a mo itsela go na moroarie. 8 ¶ Mi ga rihala eare lehuku ya khosi le molao oa eona o utluoa, le ka baroetsana bantsi ba phutheloa mo palisoñ ea Shushana mo taoloñ ea Hege, Esetere le ena a isioa kua tluñ ea khosi, mo taoloñ ea Hege muluki oa basari. 9 Mi moroetsana a le molemo mo maitloñ a gague, mi a bona pelunomi go ena; mi a itlaganela go mo naea lilo tsa gague tsa itsekisho, le likabelo tsa gague, mi a neoa baroetsana ba seven ba ba mo cuanetseñ ba eintlu ea khosi: mi a mo hurutsetsa le baroetsana ba gague mo heloñ ga molemo bogolu go eintlu ea basari. 10 Esetere ga a ka a bulela ga bathu ba gague le esiñ ga tsala tsa gague: gone Moredeke o la a mo laola gore a si go kakanye. 11 Mi Moredeke a sepela ha pele ga loloapa loa eintlu ea basari ka tsatsi le tsatsi, go itse kaha Esetere ontseñ ka gona, le kaha o tla riheloañ ka gona. 12 ¶ Mi eare phapano ea moroetsana moñue le moñue ea atamela go ea go Ahasueruse khosi, morago ga likhueri li tueleve tsa gague, kaha molaoñ oa basari, (gone malatsi a litsekisho a uerioa yalo, eboñ likhueri li sekes ka loukuane loa mera, le likhueri li sekes ka lilo tsa loñko, le lilo liñue tsa litsekisho tsa basari;) 13 Ereha gona go eañ moroetsana go khosiñ; mi cotle tse o eletsañ mo tluñ ea basari go ea nae kua tluñ ea khosi ka cona, a li neoa. 14 A tsena ka matsiboea, mi a boela kua tluñ ea basari ea bo‐tu ka ka mosho, mo taoloñ ea Shashegase, kala ea khosi, eo o bulukañ bagariñuana: a si ka a tlola a ea go khosiñ, ha khosi e sa khatloe ki ena, le go birioa ka leina ya gague. 15 ¶ Mi eare phapano ea Esetere, moroaria Abihaile maloma a Moredeke, eo o la a mo itsela moroarie, e atamela go ea go khosiñ, a sa lope lipe ha e si tse Hege kala ea khosi, muluki oa basari, o li mo laoletseñ. Mi Esetere a bona tsalano mo maitloñ a bona botle ba ba monañ. 16 Mi Esetere a isioa Ahasueruse khosi kua tluñ ea gague ea bogosi ka khueri ea‐boten, e e leñ khueri ea Tebeta, le ka ñuaga oa bo‐seven oa pusho ea gague. 17 Mi khosi ea rata Esetere bogolu go basari botle, mi a bona tsalano le pelunomi ha pele ga eona bogolu go makharebe aotle: mi ea baea kerone ea bogosi mo tlogoñ ea gague, a mo riha khosi ea sesari boemoñ yoa Vashete. 18 Ereha gona khosi e rihelañ likhosana tsa eona cotle le batlañka ba eona moletlo o mogolu, eboñ moletlo oa Esetere; mi ea naea khaolo tsa bogosi boikhuco, mi ea naea lineo kaha nonohoñ ea khosi. 19 Mi erile makharebe a phuthoa ka loa bo‐tu, Moredeke a lula mo khoroñ ea khosi. 20 Mi Esetere a si ka a bulela ga tsala tsa gague le esiñ ga bathu ba gague; yaka Moredeke a la a mo laola: gone Esetere a riha taolo ea Moredeke, yaka ka a la a gorisioa ki ena. 21 ¶ Ga rihala ka malatsi auo, ka Moredeke a rutse mo khoroñ ea khosi, likala li tu tsa khosi, eboñ Bigetane le Tereshe, ba bona ba ba risañ moyako, ba yayarega, mi ba batla go bela Ahasueruse khosi liatla. 22 Mi seo se sa itsisioa go Moredeke, mi a se kakanyetsa Esetere khosi ea sesari; mi Esetere a se bulelela khosi ka leina ya Moredeke. 23 Mi erile potsisho e rihala kaga seo se, sa bonoa yalo; ki gona bo‐tu yoa bona ba pegoa mo logoñeñ: mi sa kualoa mo litihaloñ ha pele ga khosi.

3

KHAOLO 3. 1 MORAGO ga lilo tseuo Ahasueruse khosi a gorisa Hamane moroa Hamedate oa Moagaga, a mo goletsa, a baea rulo sa gague gorimo ga likhosana tse o nañ naco cotle. 2 Mi batlañka ba khosi botle, ba ba le ba le mo khoroñ ea khosi, ba khubama, ba ikobela Hamane: gone khosi e laotse yalo kaga gague. Mi Moredeke a sa khubame, le esiñ go mo ikobela. 3 Ereha gona batlañka ba khosi, ba ba mo khoroñ ea khosi, ba raeañ Moredeke, U tlolelañ taolo ea khosi? 4 Mi ga rihala, ka ba bua nae ka tsatsi le tsatsi, mi ka a sa ba retse, ba bulelela Hamane, gore ba bone ha lilo tsa Moredeke li ka ema: gone a ba buleletso ha a le Moyuda. 5 Mi eare Hamane a bona ha Moredeke a sa khubame, le esiñ go mo ikobela, ereha gona Hamane o tlalañ bocarara. 6 Mi e le le nyatsego go ena go bela Moredeke liatla a le esi; gone ba muleletse ga bathu ba Moredeke: ki gona Hamane o batlañ go senya Bayuda botle ba ba mo bogosiñ yotle yoa Ahasueruse, eboñ bathu ba Moredeke. 7 ¶ Mi ga rihala ka khueri ea eintla, e e leñ khueri ea Nisana, le ka ñuaga oa bo‐tueleve oa Ahasueruse khosi, ba thela pura, ki go re, kelero, ha pele ga Hamane, ka tsatsi le tsatsi le ka khueri le khueri go ea khueriñ ea bo‐tueleve, e e leñ khueri ea Adara. 8 ¶ Mi Hamane a raea Ahasueruse khosi, a re, Go bathu ba ba halaricoeñ, ba ba khaogancoeñ mo bathuñ, mo likhaoloñ cotle tsa bogosi yoa gago: mi litaolo tsa bona li sele go tsa bathu botle; le gona ba sa tsegetse litaolo tsa khosi: ki gona ga si temohalo ea khosi go ba lesa. 9 Ha gole molemo go khosi, a go kualoe, go ba herisa: mi ki tla leha litalenta li ten thousanda tsa selevera mo atleñ tsa bona ba ba rihañ tiho e, go li isa mo mahumoñ a khosi. 10 Mi khosi ea rola lenyena mo atleñ sa eona, ea le naea Hamane moroa Hamedate oa Moagaga, moganetsi oa Bayuda. 11 Mi khosi ea raea Hamane, Selevera u se neiloe, le bathu bauo go riha le bona kaha gole molemo mo maitloñ a gago. 12 Ereha gona bakuari ba khosi ba birioañ ka tsatsi ya bo‐terten ya khueri ea eintla, mi ga kualoa kaha cotleñ tse Hamane o li laolelañ likala tsa khosi, le balaorisioi ba likhaolo cotle tsa bogosi, le balaori ba bathu botle ba ba laolañ khaolo eñue le eñue ea bogosi kaha kualoñ loa eona, le bathu botle kaha puoñ tsa bona; ga kualoa ka leina ya Ahasueruse khosi, mi ga kanoa ka lenyena ya khosi. 13 Mi liepisetole tsa roñoa ka batabogi kua likhaoloñ tsa bogosi cotle tsa khosi go senya, le go bolaea, le go herisa Bayuda botle, makau le bagolu, banyana le basari, ka tsatsi le leñue, eboñ ka ya bo‐terten ya khueri ea bo‐tueleve, e e leñ khueri ea Adara, le go thopa thopo ea bona. 14 Mi mahuku a kualo, e le le gore molao o neoe mo likhaoloñ tsa bogosi cotle, le go bontsioa bathu botle, gore ba ikitleletse tsatsi yeuo. 15 Batabogi ba ea, ba akotsioa ka lehuku ya khosi, mi molao o lo o neoa mo palisoñ oa Shushana. Mi khosi le Hamane ba lula ba noa; mi motse oa Shushana oa khoberega.

4

KHAOLO 4. 1 ERILE Moredeke a itse cotle tse li rihetseñ, Moredeke a gagola aparo tsa gague, a ikapesa ka letsela ya khetse le molora, mi a coela kua gare ga motse, mi a khayayega ka khayayego e kholu le e e galakañ; 2 Mi a ea ha pele ga khoro ea khosi: gone ga go ope eo o ka tsenañ ma khoroñ ea khosi a apere letsela ya khetse. 3 Mi ga bo gole khutsahalo e kholu mo Bayudeñ, le pisho go ya, le selelo, le ititeo ea sehuba mo khaoloñ tsa bogosi cotle kua lehuku ya khosi le molao oa eona o hitlileñ gona; mi bantsi ba lala mo letseleñ ya khetse le molora. 4 Mi baroetsana ba Esetere le likala tsa gague ba ea ba mulelela. Ereha gona khosi ea sesari e tlukuhalañ segolu; mi ea roma liaparo go apesa Moredeke, le go tlosa letsela ya khetse ya gague go ena: mi a si ka a li cula. 5 Ereha gona Esetere o bitsañ Hatake, oa likala tsa khosi, eo e le ea mo laola go mo rihela, mi a mo nela Moredeke taolo, go itse seo se le kaha se sentseñ ka gona. 6 Mi Hatake a coela go Moredeke mo mileñ oa motse, o o leñ ha pele ga khoro ea khosi. 7 Mi Moredeke a mulelela cotle tse ri mo rihaletseñ, le palo ea selevera e Hamane a re o tla e lehañ mahumo a khosi, kaga Bayuda, go ba senya. 8 Mi a mo naea lokualo loñue loa molao o o neiloeñ mo Shushaneñ go ba senya, go lo bontsa Esetere, le go mulelela, le go mo laola gore a ee kua khosiñ, go e kokotlela, le go e lopela bathu ba gague. 9 Mi Hatake a ea a bulelela Esetere mahuku a Moredeke. 10 ¶ Mi Esetere a bua le Hatake, a mo nela Moredeke taeco, gore, 11 Batlañka ba khosi botle, le bathu ba likhaolo tsa bogosi tsa khosi, ba itse ha molao oeo, ha botle, leha e le monona khotsa mosari, eo o tla eañ kua khosiñ mo loloapeñ lo lo kua teñ, a sa birioe, o tla bolaoa, ha khosi e sa mo entsetse sepetera sa gouda, gore a tsele: mi ’na ga kia birioa go ea kua khosiñ ka malatse a terete a. 12 Mi ba bulelela Moredeke mahuku a Esetere. 13 Ereha gona Moredeke o buañ gore Esetere a arayoe, go tue, U si itlome u tla phela mo tluñ ea khosi bogolu go Bayuda botle. 14 Gone ha u ririmalela rure ka motla onu, ereha gona tsehumolo, le khololo li tla cogelañ Bayuda heloñ go sele; mi uena le ba eintlu ea rago lo tla herisioa: mi go itse mañ ha u hitletse bogosi ka motla o ontseñ yalo? 15 ¶ Mi Esetere a ba raea go bosetsa Moredeke karabo e. 16 Ea u phuthe Bayuda botle ba ba bonoañ mo Shushana, mi lo ’ntihele pisho go ya, mi si yeñ lo si noe, ka malatsi a teri bosigo le motsegare: mi ’na le baroetsana ba me le rona re tla riha pisho go ya; mi yalo ki tla ea kua khosiñ, esiñ kaha molaoñ: mi ha ki hela, ki hele. 17 Mi Moredeke a ea, mi a riha kaha cotleñ tse Esetere o li mo laoletseñ.

5

KHAOLO 5. 1 MI ga rihala, Esetere a apara aparo tsa bogosi ka tsatsi ya bo‐teri, mi a ema mo loloapeñ Io lo kua teñ loa eintlu ea khosi, go lebagana le eintlu ea khosi: mi khosi ea lula ha teroneñ ea eona ea bogosi mo tluñ ea bogosi, go lebagana le khoro ea eintlu. 2 Mi ga rihala eare khosi e bona Esetere khosi ea sesari a eme mo loloapeñ, a bona tsalano mo maitloñ a eona: mi khosi ea entsetsa Esetere sepetera sa gouda se se le se le mo atleñ sa eona. Mi Esetere a atamela, a ama eintla ea sepetera. 3 Ereha gona khosi e mo raeañ, Esetera khosi ea sesari, u ratañ? mi patlo ea gago ki eñ? mi u tla e neoa le kua eintleñ eñue ea bogosi. 4 Mi Esetere a re, Ha gole molemo go khosi, a khosi le Hamane ba tle ka yenu mo moletloñ o ki o ba itleleritseñ. 5 Ereha gona khosi e reñ, Akotsisa Hamane, gore a rihe yaka Esetere a buile. Mi khosi le Hamane ba ea mo moletloñ o Esetere o o itleritseñ. 6 ¶ Mi khosi ea raea Esetere mo moletloñ oa boyaloa, ea re, Topo ea gago ki eñ? mi u tla e neoa: mi patlo ea gago ki eñ? go tla gu rihalela le kua eintleñ eñue ea bogosi. 7 Ereha gona Esetere o arabañ, mi a re, Topo ea me le patlo ea me ki gore; 8 Ha ki bonye tsalano mo maitleñ a khosi, mi ha gole molemo go khosi, go ’nnaea topo ea me, le go riha patlo ea me, a khosi le Hamane ba tle mo moletloñ o ki tla o ba bakanyetsañ; mi ki tla riha ka mosho yaka khosi e buile. 9 ¶ Ereha gona Hamane o eañ a itumela le ka molemo oa pelu ka tsatsi yeuo: mi erile Hamane a bona Moredeke mo khoroñ ea khosi, ka a sa nanoge, le esiñ go tsikinyega ha pele ga gague, Hamane a tlalela Moredeke bocarara. 10 Leha gontse yalo Hamane a ikhapha, mi a ea kua tluñ ea gague; mi a roma a tlisa tsala tsa gague, le Sereshe mosari oa gague. 11 Mi Hamane a ba bulelela ga khalalelo ea lohumo loa gague, le bontsi yoa bana ba gague, le cotle tse khosi e mo gorisitseñ go cona: le kaha e mo goleritseñ gorimo ga likhosana le batlañka ba khosi. 12 Le gona Hamane a re, E, Esetere khosi ea sesari a si ka a lesetsa ope go ea le khosi moletloñ o o o bakantseñ ha e si ’na; mi ki birioa ki ena go ea le khosi ka mosho. 13 Mi cotle tseuo ga li ’ntemohalele sepe, ka ki santse ki bona Moredeke oa Moyuda a rutse mo khoroñ ea khosi. 14 ¶ Ereha gona Sereshe mosari oa gague le litsala tsa gague cotle ba mo raeañ, A logoñ lo rihoe, loa bogorimo yoa likubeta le faevete, mi u bue le khosi ka mosho, gore Moredeke a pegoe go lona: ereha gona u eañ mo moletloñ le khosi ka boitumelo. Mi khakololo e, e le le molemo go Hamane, mi a re, Lo rihoe.

6

KHAOLO 6. 1 MI khosi ea khiriega ka sigo youo, mi ea laola go tlisa buka ea likhopoco tsa litihalo; mi tsa buisioa ha pele ga khosi. 2 Mi ga bonoa ha go kuariloeñ, ha Moredeke a bulela kaga Bigetane le Tereshe, bo‐tu yoa kala tsa khosi, barisi ba seripuri, ba ba le ba batla go bela Ahasueruse khosi liatla. 3 Mi khosi ea re, Tlotlo le khorisho ki lihe tse ri rihecoeñ Moredeke seo se? Mi batlañka ba khosi ba ba e rihelañ, ba re, Ga a riheloa sepe. 4 ¶ Mi khosi ea re, E mañ eo mo loloapeñ? Mi Hamane o la a tla mo loapeñ loa eintlu ea khosi lo lo kua eintle, go bua le khosi go pega Moredeke mo logoñeñ lo o lo makanyeri-tseñ. 5 Mi batlañka ba khosi ba e raea, Bona, Hamane o eme mo loapeñ. Mi khosi ea re, A a tle. 6 Mi Hamane a ea. Mi khosi ea mo raea, Go tla riheloañ monona eo, tlotlo ea gague e khatlañ khosi? Mi Hamane a ithaea mo peluñ ea gague, Khosi e khatloa ki mañ go mo tlotla bogolu go ’na? 7 Mi Hamane a araba khosi, A go tliserioe monona eo tlotlo ea gague e khatlañ khosi, 8 Aparo tsa bogosi, tse khosi e li aparañ, le pitse e khosi e e pagamañ le kerone ea bogosi a e roesioe mo tlogoñ ea gague: 9 A liaparo tse le pitse a li tseñoe mo atleñ sa eñue ea khosana tsa khosi, ea bagoluane ba bagolu, mi a e apese monona eo, tlotlo ea gague e khatlañ khosi, mi a e mo palamise mo mileñ oa motse, mi a go kuioe ha pele ga gague, Go tla riheloa yalo monona eo tlotlo ea gague e khatlañ khosi. 10 Ereha gona khosi e raeañ Hamane, U akohe, mi tsaea liaparo le pitse, yaka u buile, mi rihela Moredeke oa Moyuda yalo, eo o rutseñ ha khoroñ ea khosi: a go si tlaele sepe sa cotle tse u li buileñ. 11 Mi Hamane a tsaea liaparo le pitse, mi a apesa Moredeke, a mo palamisa mo mileñ oa motse, a küa ha pele ga gague, Go tla riheloa yalo monona eo tlotlo ea gague e khatlañ khosi. 12 ¶ Mi Moredeke a ba a boela kua khoroñ ea khosi. Mi Hamane a itlaganela mo tluñ ea gague a hutsahala, a na le tlogo ea gague e roesicoe. 13 Mi Hamane a bulelela Sereshe mosari oa gague, le litsala tsa gague cotle, tse ri mo hitletseñ cotle. Ereha gona matlale a gague le Sereshe mosari oa gague ba mo raeañ, Ha Moredeke eo, u simolotseñ go oa ha pele ga gague, e le oa losika loa Bayuda, ga u kitla u mo nonohela, mi u tla oela rure ha pele ga gague. 14 Mi ga tla likala tsa khosi, ka ba sa bua nae, mi ba itlaganela go isa Hamane mo moletloñ o Esetere o o itleritseñ.

7

KHAOLO 7. 1 MI khosi le Hamane ba ea go noa le Esetere khosi ea sesari. 2 Mi khosi ea raea Esetere mo tsatsiñ ya bo‐tu mo moletloñ oa boyaloa, Esetere khosi ea sesari, Topo ea gago ki eñ? mi u tla e neoa, mi patlo ea gago ki eñ? mi e tla rihala, le kua eintleñ eñue ea bogosi. 3 Mi Esetere khosi ea sesari, a araba a re, Khosi, ha ki bonye tsalano mo maitloñ a gago, mi ha e le molemo go khosi, a ki neoe botselo yoa me ka topo ea me, le bathu ba me ka patlo ea me: 4 Gone re baparicoe, ’na le bathu ba me, go señoa, le go bolaoa, le go herisioa. Mi re ko re baparisicoe go na batlañka le malata, ’nko ki ririmetse, leha moganetsi a ko a si lemoha-letsa tsenyegelo ea khosi. 5 ¶ Mi Ahasueruse khosi a raea Esetere khosi ea sesari, a re, E mañ eo, mi o ha kae, eo o tlaritseñ pelu ea gague go riha yalo? 6 Mi Esetere a re, Moganetsi le maba ki Hamane eo, oa boshula. Mi Hamane a coga ha pele ga khosi le khosi ea sesari. 7 ¶ Mi khosi ea nanoga mo moletloñ oa boyaloa ka bogale yoa eona, ea ea mo tsimoñ ea paliso: mi Hamane a ema go batlela botselo yoa gague go Esetere khosi ea sesari; gone a bona boshula a bo laolecoe ki khosi. 8 Mi khosi ea boela mo tluñ ea moletlo oa boyaloa e coa mo tsimoñ ea paliso; mi Hamane a bo a oetse ha bolaoñ yo Esetere o la a le go yona. Ereha gona khosi e buañ, A o tla katisa le eona khosi ea sesari ha pele ga me mo tluñ? Mi ka lehuku le coa mo molomoñ oa khosi, ba khurumetsa hatlogo sa Hamane. 9 Mi Harebone, moñue oa likala, tse ri emeñ ha pele ga khosi, a re, Le gona bona, logoñ lo lo leñ bogorimo yoa likubeta li faevte lo Hamane o la a lo rihela Moredeke, eo o buetseñ khosi molemo, lo eme mo tluñ ea Hamane. Mi khosi ea re, Mo pege go lona. 10 Mi ba pega Hamane mo logoñeñ lo o la a lo bakanyeritse Moredeke. Mi bocarara yoa khosi yoa ririmarioa.

8

KHAOLO 8. 1 AHASUERUSE a naea Esetere khosi ea sesari eintlu ea Hamane maba oa Bayuda ka tsatsi yeuo. Mi Moredeke a ea ha pele ga khosi; gone Esetere a la a bulela kaha o la antse go ena ka gona. 2 Mi khosi ea rola lenyena ya eona ye e le ea le tsaea go Hamane, ea le naea Moredeke. Mi Esetere a laorisa Moredeke eintlu ea Hamane. 3 ¶ Mi Esetere a hela a bua ha pele ga khosi, mi a oela ha naoñ tsa eona, a lela a e kokotlela go tlosa boshula yoa Hamane oa Moagaga, le togo mano e o e logetseñ Bayuda. 4 Mi khosi ea entsetsa Esetere sepetera sa gouda. Mi Esetere a nanoga, a ema ha pele ga khosi, 5 Mi a re, Ha go le molemo go khosi, mi ha ki bonye tsalano ha pele ga eona, mi ha se se siame ha pele ga khosi, le ’na ha ki molemo mo maitloñ a eona, a go kualoe go bosa liepisetole tse ri tsa logoa ki Hamane moroa Hamedate oa Moagaga, tse o la a li kuala go herisa Bayuda ba ba mo likhaoloñ tsa bogosi cotle tsa khosi. 6 Gone ki tla nonoha yañ go bona boshula yo bo tla tlelañ bathu ba me? khotsa ki tla nonoha yañ go bona phelo ea tsala tsa me? 7 ¶ Ereha gona Ahasueruse khosi o raeañ Esetere khosi ea sesari, le Moredeke oa Moyuda, Bonañ, ki neile Esetere eintlu ea Hamane, mi ena ba mo pegile mo logoñeñ, gone a entsetsa atla sa gague mo Bayudeñ. 8 Le lona lo kualele Bayuda ka leina ya khosi yaka gole molemo mo maitloñ a lona, mi lo lo kane ka lenyena ya khosi: gone lokualo lo lo kuariloeñ ka leina ya khosi, loa kanoa ka lenyena ya khosi, ga lo kake loa bosioa ki ope. 9 Ereha gona bakuari ba khosi ba birioañ ka motla ouo, ka khueri ea bo‐teri, eboñ khueri ea Sivana, le ka tsatsi ya eona ya bo‐tuente teri; mi ga kualoa kaha cotleñ tse Moredeke o li laoletseñ Bayuda, le likala, le balaorisioi, le balaori ba likhaolo tsa bogosi, tse ri simololañ ka India go ea Etiopia, eboñ likhaolo tsa bogosi li uan hundereda le tuente seven, go khaoloñ ea bogosi eñue le eñue, kaha lokualoñ loa eona, le go bathu botle kaha puoñ tsa bona, le go Bayuda kaha kualoñ loa bona, le kaha puoñ ea bona. 10 Mi a kuala ka leina ya Ahasueruse khosi, a lo kana ka lenyena ya khosi, mi a roma liepisetole ka batabogi mo pitseñ, le bapalami ba lipitse tse ri harimañ, le limule tse ri tsecoeñ ki pitse tse ri namagari: 11 Ha khosi e naea Bayuda ba ba mo metseñ eotle go iphuthela, le go emela botselo yoa bona, go senya, le go bolaea, le go herisa nonoho eotle ea bathu le ea khaolo ea bogosi, e e ka ba tlaselañ le bona banyana le basari, le go thopa thopo ea bona, 12 Ka tsatsi le leñue mo khaoloñ tsa bogosi cotle tsa Ahasueruse khosi, eboñ ka tsatsi ya bo‐terten ya khueri ea bo‐tueleve, e e leñ khueri ea Adara. 13 Mahuku a kualo e le le gore molao o neoe mo likhaoloñ tsa bogosi cotle, le go bontsioa mo bathuñ botle, gore Bayuda ba ikitleletse tsatsi yeuo go ipushulosetsa mo babeñ ba bona. 14 Mi batabogi ba ea ka bonako ba pagama pitse tse ri harimañ le limule, ka ba itlaganerisioa ka lehuku ya khosi. Mi molao o o lo oa neoa mo motseñ oa Shushana. 15 ¶ Mi Moredeke a coa ha pele ga khosi ka aparo tsa bogosi tsa bobururu, le boshueu, a roele kerone e kholu ea gouda, le masari a lene ye le sesane a porepura: mi motse oa Shushana oa ruruetsa oa itumela. 16 Bayuda ba bo ba na le leseri le boitumelo, le boitlapelo, le tlotlego. 17 Mi Bayuda ba bo ba na le boitumelo le boitlapelo, le meletlo le malatsi a molemo, kua khaoloñ ea bogosi eñue le eñue, le kua motseñ moñue le moñue kua lehuku ya khosi le molao oa eona o hitlileñ gona. Mi bontsi yoa bathu ba lehatsi yoa na Bayuda; gone poiho ea Bayuda e ba oetse.

9

KHAOLO 9. 1 MI ga rihala eare lehuku ya khosi le molao oa eona o sina atamela go rihoa ka khueri ea bo‐tueleve, e e leñ khueri ea Adara, le ka tsatsi ya bo‐terten oa eona, eboñ ka tsatsi ye baba ba Bayuda ba le ba shuluhela go ba busa ka yeona, mi ga hetoloa, mi Bayuda ba na le pusho go ba ba ba ilañ;Gone Bayuda ba iphuthela mo metseñ ea bona mo khaoloñ tsa bogosi cotle tsa Ahasueruse khosi, go bela ba ba ba batlelañ boshula liatla: mi ga go ope eo o la a ka a ema ha pele ga bona; gone poiho ea bona e oetse mo bathuñ botle. 3 Mi balaori ba likhaolo tsa bogosi, le likala, le balaorisioi, le ba ba rihañ tiho tsa khosi, ba thusa Bayuda; gone poiho ea Moredeke e le ea ba oetse. 4 Gone Moredeke e le le mogolu mo tluñ ea khosi, mi tumeri ea gague ea coela kua khaoloñ tsa bogosi cotle: gone Moredeke, monona eo, a la a na mogolu bogolu. 5 Mi Bayuda ba khemetha baba ba bona botle ka khemetho ea caka, le polao, le pherisho, mi ba rihela bairi ba bona kaha natehoñ ea bona. 6 Mi Bayuda ba bolaea ba herisa banona ba faeve hundereda mo motseñ oa Shushana. 7 Mi Pareshanedate, le Dalefone, le Asefate, 8 Le Porate, le Adalie, le Aridate, 9 Le Paremashete, le Arise, le Aride, le Vayesate, 10 Ba ten bomoroa Hamane, moroa Hamedate, maba oa Bayuda, ba ba bolaea; mi ba si ka ba bela thopo atla tsa bona. 11 Palo ea ba ba bolailoeñ mo motseñ oa Shushana ea isioa ha pele ga khosi ka tsatsi yeuo. 12 Mi khosi ea raea Esetere khosi ea sesari, Bayuda ba bolaile ba herisitse banona ba faeve hundereda mo motseñ oa Shushana, le bomoroa Hamane ba ten; eñ se ba se rihileñ mo khaoloñ tsa bogosi tse riñue tsa khosi? yana topo ea gago ki eñ? mi u tla e neoa: mi u sa batlañ? mi e tla rihala. 13 Mi Esetere a re, Ha e le molemo go khosi, a Bayuda ba ba mo Shushaneñ a ba lesioe go riha le ka mosho kaha molaoñ oa ka yenu, mi a bomoroa Hamane ba ten ba pegoe mo logoñeñ. 14 Mi khosi ea laola gore go rihoe yalo: mi molao oa neoa mo Shushaneñ: mi ba pega bomoroa Hamane ba ten. 15 Mi Bayuda ba ba mo Shushaneñ ba phuthega le ka tsatsi ya bo‐forten ya khueri ea Adara, ba bolaea banona ba teri hundereda mo Shushaneñ; mi ba si ka ba bela thopo atla tsa bona. 16 Mi Bayuda ba ba setseñ ba ba mo khaoloñ tsa bogosi tsa khosi, ba phuthega, ba emela botselo yoa bona, mi ba na le boikhuco mo babeñ ba bona, mi ba bolaea bairi ba bona ba sevente faeve thousanda, mi ba si ka ba bela thopo atla tsa bona.Mi ba ikhutsisa ka tsatsi ya bo‐terten ya khueri ea Adara, le ka tsatsi ya bo‐forten ya eona, ba le riha tsatsi ya moletlo le boitumelo. 18 Mi Bayuda ba ba le ba le mo Shushaneñ ba phuthega ka tsatsi ya bo‐terten ya eona, le ya bo‐forten ya eona; mi ba ikhutsisa ka tsatsi ya bo‐faevten ya eona, mi ba le riha tsatsi ya moletlo le boitumelo. 19 Ki gona Bayuda ba metsana, ba ba nntseñ mo metseñ e e sinañ lithako, ba ribañ tsatsi ya bo‐forten ya khueri ea Adara tsatsi ya boitumelo le moletlo, le tsatsi ya molemo, le go romelana likabelo. 20 ¶ Mi Moredeke a kuala lilo tseuo, mi a romela Bayuda botle liepisetole ba ba le ba le mo khaoloñ tsa bogosi cotle tsa Ahasueruse khosi, ba ba gauhe, le ba ba khakala, 21 Go ba tlomamisetsa seo se, gore ba tsegetse tsatsi ya bo‐forten ya khueri ea Adara, le tsatsi ya bo‐faevten ya eona ka ñuaga ñuaga, 22 Kaha malatsiñ a Bayuda ba ikkutsañ mo babeñ ba bona ka aona, le khueri e bohutsana bo hetolecoeñ boitumelo go bona ka eona, le ea khutsahalelo go na tsatsi ya molemo: gore ba e rihe malatsi a moletlo le a boitumelo, le go romelana likabelo le lineo mo batlokiñ. 23 Mi Bayuda ba itsela go riha se ba se simolotseñ, le yaka Moredeke a ba kualetse; 24 Gone Hamane moroa Hamedate oa Moagaga, maba oa Bayuda botle, a logetse Bayuda go ba herisa, mi ka a la a thela Pura, eboñ kelero, go ba tsianya, le go ba herisa; 25 Mi erile Esetere a ea ha pele ga khosi, ea laola ka liepisetole gore togo mano ea boshula, e o e logetseñ Bayuda, e boele go tlogoñ ea gague, mi ena le bomoroaue ba pegoe mo logoñeñ. 26 Ki gona ba bitsañ malatsi auo Purima kaha leineñ ya Pura. Ki gona Bayuda ba itlomamisetsañ se ba se bonyeñ kaga seo se, le se se le sa hitla go bona, ka eintla ea mahuku a episetole euo: 27 Mi ba itsela, le losika loa bona, le bona ba ba ko ba ikopanya le bona, gore se si hete, eboñ go tsegetsa malatsi a tu ka ñuaga ñuaga, kaha kualoñ loa eona, le kaha motleñ oa eona, o o laocoeñ; 28 Gore malatsi auo a gakologeloe, a tsegerioe mo kokomaneñ cotle, le mo matluñ aotle, le mo khaoloñ tsa bogosi cotle, le mo metseñ eotle; le gore malatsi a a Purima a si hete mo Bayudeñ, le khakologelo ea aona e si khutle mo losikeñ loa bona. 29 Mi Esetere khosi ea sesari, moroaria Abihaile, le Moredeke oa Moyuda, ba kuala ka thata eotle, go tlomamisa episetole e ea bo‐tu ea Purima. 30 Mi a romela Bayuda botle mo khaoloñ tsa bogosi li uan hundereda le tuente seven tsa bogosi yoa Ahasueruse liepisetole tsa mahuku a kagisho le a boamarure, 31 Go tlomamisa malatsi a a Purima mo metleñ ea aona e e laocoeñ, yaka Moredeke oa Moyuda le Esetere khosi ea sesari ba e ba tlomamiseritseñ, le yaka ba e itlomamiseritse le losika loa bona, lilo tsa lipisho go ya le khayayego ea bona. 32 Mi taolo ea Esetere ea tlomamisa lilo tsa Purima; mi ea kualoa mo bukeñ.

10

KHAOLO 10. 1 MI Ahasueruse khosi a khethisa lehatsi, le likiri tsa leoatle. 2 Mi tihalo tsa nonoho ea gague cotle le bogañka yoa gague, le thara-bololo ea khorisho ea Moredeke, e khosi e e mo gorisitseñ, a ga lia kualoa mo bukeñ ea tihalo tsa likhosi tsa Media le Peresia? 3 Gone Moredeke oa Moyuda e le le oa bo‐tu ha go Ahasueruse khosi, le mogolu mo Bayudeñ, mi a natehaleloe ki bontsi yoa bana ba ga rague, a batlela bathu ba gague molemo, le go bua kagisho le losika loa gague lotle.