Sulat Nakauna Pa Manga Tau

Kurintu

Pahāti

Ini in sulat piyarā hi Paul pa manga Almasihin ha dāira Kurintu sumambag sin sulat nila. In Kurintu ini hambuuk dāira dakulaꞌ, amu in tanyag pasal sin manga hinang kalumuan sin manga tau niya iban mataud ginisan agama in iyaagaran sin manga tau niya.

Na, in manga Almasihin ha Kurintu nagkakaniya-kaniya in pamikil nila. Wayruun kahatulan sin pagtipun-tipun nila iban mataud kahiluhan sin pamikil nila biyaꞌ na sin palihālan pasal sin pagtiyaun, sin manga ingat-kapandayan kiyarihil kanila sin Rū sin Tuhan, iban pasal sin pagbuhiꞌ magbalik dayn ha kamatay.

Ha sulat ini hīnduan hi Paul in manga Almasihin ha pasal sin manga kasusahan nila iban siyaway sila sabab sin manga hinang nila mangīꞌ.

1

In Salam-duwaa hi Paul

1 In sulat ini naug dayn kākuꞌ hi Paul, hambuuk tau napīꞌ sin Tuhan, nahinang hambuuk kiyawakilan sin Panghuꞌ Īsa Almasi. Iban naug da isab dayn ha taymanghud natuꞌ Almasihin, hi Sustinis.

2 Hipasampay ku in sulat ini mawn kaniyu manga jamaa Almasihin, sukuꞌ sin Tuhan duun ha dāira Kurintu. In kamu yan katān napīꞌ sin Tuhan ha supaya kamu mahinang tau suchi, tau sukuꞌ niya tuud, sabab-karnaꞌ dayn ha paghambuuk niyu iban hi Īsa Almasi. Iban in kamu yan hangka-agaran iban sin manga tau katān ha sabarang hulaꞌ, amu in sasukuꞌ sin sumabbut sin ngān sin Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi, amu in nakuraꞌ iyaagaran nila iban iyaagaran taniyu.

3 Mura-murahan bang mayan kamu dihilan da tulung-tabang iban kasannyangan kaagi sin Tuhan, Amaꞌ natuꞌ, iban sin Panghuꞌ Īsa Almasi.

Manga Karayawan dayn ha Almasi

4 Diꞌ magbugtuꞌ sakahabaꞌ waktu in pagsarang-sukul ku pa Tuhan, sabab sin lagguꞌ sin tulung-tabang kiyarihil niya kaniyu, dayn ha pasal sin paghambuuk niyu iban hi Īsa Almasi. 5 Karnaꞌ dayn ha paghambuuk niyu iban sin Almasi, simūng in karayawan niyu ha unu-unu katān. Simūng na in panday niyu magnasīhat pasal hi Īsa, iban simūng in ingat niyu pasal sin kasabunnalan. 6 Naggamut na ha lawm atay niyu in hinduꞌ pasal sin Almasi. 7 Hangkan, yan na kaniyu katān in indaginis karayawan ha salugay niyu nagtatagad sin waktu hipanyataꞌ sin Tuhan in Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi. 8 Pahugutun sin Tuhan in īman niyu sampay pa kahinapusan, ha supaya wayruun dusa makawaꞌ kaniyu bang maabut na in Adlaw Paghukum sin Panghuꞌ natuꞌ hi Īsa Almasi ha manga mānusiyaꞌ katān. 9 In Tuhan kapangandulan. Siya in nagpīꞌ kaniyu humambuuk ha Anak niya hi Īsa Almasi, amu in Panghuꞌ natuꞌ.

In Pagkawkalu sin Manga Almasihin ha Kurintu

10 Na, manga taymanghud ku, pagga sibuꞌ-sibuꞌ da kitaniyu gimugunggung ha ngān sin Panghuꞌ natuꞌ, Īsa Almasi, junjungun ku kaniyu pagsulut-siyuluti kamu katān ha supaya diꞌ mabahagiꞌ in manga jamaa Almasihin. Paghambuuk kamu tuud. Papagtaayuna niyu in manga pikilan iban isun niyu ha supaya kamu matibuuk tuud. 11 Hangkan aku manga taymanghud nakapamung biyaꞌ ha ini kaniyu, pasal awn manga tau dayn ha bāy hi Kaluya in nakasuysuy kākuꞌ pasalan niyu sin awn manga saggaꞌ iban pagkawkalu niyu. 12 Na, amu in pagꞌiyanun ku saggaꞌ, amuna in bichara niyu pagtaas-tiyaasi pakaniya-pakaniya. Laung sin hambuuk duun kaniyu, “In aku ini agad kan Paul.” Laung isab sin hangka-tau, “In aku kan Apullus.” Laung sin hangka-tau, “In aku kan Pitrus,” iban laung pa isab sin hangka-tau, “In aku ha Almasi.”

13 Na, bang bihān in hinang niyu, biyaꞌ niyu da piyagsalik-salik in Almasi! Maytaꞌ, pangannal niyu, aku hi Paul, in miyatay liyansang pa usuk sabab-karnaꞌ niyu? Maytaꞌ, nagpaliguꞌ ka kamu ha supaya awn tandaꞌ sin in kamu sukuꞌ ku? 14 Magsarang-sukul tuud aku pa Tuhan sin wayruun dayn kaniyu in kiyaliguꞌ ku luwal da hi Kirispus kay Gayus. 15 Hangkan wayruun tau makapamung sin in kamu kiyaliguꞌ ku ha supaya kamu mahinang manga sukuꞌ ku. 16 Ah, na, bunnal isab kiyaliguꞌ ku hi Istipanus iban sin manga katān ha lawm ukuman niya. Sagawaꞌ liyu dayn kanila wayruun na dugaing katumtuman ku kiyaliguꞌ ku. 17 In daakan kākuꞌ sin Almasi bukun mangliguꞌ ha manga tau. Diyaak niya aku magnasīhat sin Baytaꞌ Marayaw ha pasal sin kamatay niya. Iban subay in pagnasīhat ku bukun biyaꞌ sin ingat-kapandayan sin manga mānusiyaꞌ maghimumūngan. Sabab bang ku hinangun in bihān, bukun in nasīhat pasal sin maksud sin kamatay sin Almasi in dungugun sin manga tau, sagawaꞌ in ingat-kapandayan ku maghimumūngan. Malayngkan in subay wajib nila dungugun in pasal sin kamatay hi Īsa, sabab amuna yan in makapuas ha manga tau dayn ha hukuman sin Tuhan.

In Kawasa iban Pikilan sin Tuhan duun Kakitaan ha Almasi

18 Na, in nasīhat pasal sin kamatay sin Almasi, hambuuk karupangan bang dungugun sin manga tau, amu in masukuꞌ sin narkaꞌ ha susūngun. Sumagawaꞌ, ha kitaniyu amu in masukuꞌ sin surgaꞌ ha susūngun, kaingatan natuꞌ sin in nasīhat ini amuna in magpakitaꞌ sin kawasa sin Tuhan lumappas ha manga mānusiyaꞌ. 19 Sabab kiyasulat ha lawm Kitab in Parman sin Tuhan, amu agi,

“Kangīun ku,” laung sin Tuhan, “in talian sin manga mānusiyaꞌ minsan da biyaꞌ diin in kalawm sin panaliꞌ nila,

iban diꞌ ku da gunahun minsan in umbulsatu panghāti sin manga tau taga pangadjiꞌ.”

20 Na, pagga bihān in baytaꞌ sin Kitab, biyaꞌ diin na in kasūngan sin manga tau malawm in ingat? Biyaꞌ diin na in manga tau malawm in pangadjiꞌ? Atawa in manga tau mapanday magsual bang ha pikilan sin mānusiyaꞌ? Diꞌ na sila manjari sabab piyakitaꞌ na sin Tuhan sin in ingat-kapandayan ha lawm dunya ini hambuuk karupangan sadja ha pangatud niya. 21 Karnaꞌ in Tuhan sangat malawm in pikilan niya, hangkan diꞌ siya maabut sin manga mānusiyaꞌ bang dayn ha pikil-akkal nila sadja. Sagawaꞌ napikil sin Tuhan, lappasun in sasukuꞌ sin manga magparachaya sin nasīhat namuꞌ, amu in ītung hambuuk karupangan sin manga tau kaibanan. 22 In manga tau bangsa Yahudi diꞌ magparachaya bang sila diꞌ makakitaꞌ muꞌjijat, amu in tandaꞌ sin kusug sin Tuhan. Ampa in manga tau bangsa Girik magparachaya sadja ha nasīhat, amu in magkugdan iban sin manga pikilan nila malawm. 23 Sumagawaꞌ in kami piyagnasīhat namuꞌ in kamatay sin Almasi ha kalansang kaniya pa usuk. In nasīhat ini karugalan tuud sin manga tau Yahudi iban hambuuk karupangan bang dungugun sin manga tau kaibanan. 24 Sagawaꞌ in sasukuꞌ sin bakas napīꞌ sin Tuhan, sibuꞌ da manga Yahudi iban bukun, magparachaya sin baytaꞌ pasal sin Almasi, sin duun kaniya piyakitaꞌ sin Tuhan in kawasa iban pikil-akkal niya. 25 In nasīhat pasal sin kamatay sin Almasi bang ha bistahan sin manga tau kaibanan hambuuk karupangan. Sagawaꞌ amuna yan in nagpakitaꞌ sin pikil-akkal sin Tuhan, amu in pikil-akkal sangat maladju dayn sin pikil-akkal sin manga mānusiyaꞌ. Iban amuna yan in nagpakitaꞌ sin kawasa sin Tuhan, amu in kawasa sangat tuud makusug dayn ha kawasa sin mānusiyaꞌ.

26 Tumtuma niyu manga taymanghud ku in kahālan niyu tagnaꞌ ha waktu napīꞌ kamu sin Tuhan magad kaniya. Hangkatiyuꞌ da dayn kaniyu in mataas in pangadjiꞌ. Hangkatiyuꞌ in taga kawasa iban hangkatiyuꞌ da in mataas in bangsa bang ha aturan sin mānusiyaꞌ. 27 Buwat malayngkan, tiyuud sin Tuhan kamu in pinīꞌ niya. Tiyuud niya pinīꞌ in bīsta karupangan iban way kusug kaagi sin manga mānusiyaꞌ ha supaya sumipug in manga tau malawm in pangadjiꞌ iban taga kawasa. 28 Pinīꞌ sin Tuhan in manga biyababaꞌ-babaꞌ iban iyuudjuꞌ-udjuꞌ iban amu in manga way kapūsan ha pangatud sin manga tau, ha supaya hikapakitaꞌ sin Tuhan sin way tuud kapūsan sin unu-unu, amu in malagguꞌ ha atay sin tau dunya. 29 Hīnang sin Tuhan in biyaꞌ ha yan, ha supaya wayruun mānusiyaꞌ makapagꞌabbu duun ha haddarat niya. 30 Sagawaꞌ in kamu yan piyapaghambuuk sin Tuhan iban hi Īsa Almasi. Hīnang niya in Almasi amu in pangawaan natuꞌ ingat pasal pa Tuhan. Iban dayn ha sabab sin Almasi, in kitaniyu naitung na sin Tuhan tau mabuntul, lāgiꞌ nahinang na kitaniyu sukuꞌ sin Tuhan, puas na dayn ha hukuman sin Tuhan. 31 Hangkan, biyaꞌ na sin kiyabaytaꞌ ha lawm Kitab, amu agi, “Hisiyu-siyu in mabayaꞌ magbantug subay hinang sin Tuhan in bantugun niya.”

2

In Baytaꞌ Pasal sin Kamatay sin Almasi

1 Manga taymanghud ku, ha tagnaꞌ ku kakawn kaniyu nagnasīhat sin baytaꞌ dayn ha Tuhan, walaꞌ aku nagbichara sin manga lapal-kabtangan amu in mahunit kahātihan, iban walaꞌ aku naglāgi sin pangadjiꞌ mataas, sabab diꞌ aku magpahunit sin maana sin bichara ku. 2 Karnaꞌ ha salugay ku duun kaniyu amu in tiyuyuan ku hibichara, amu sadja in pasal hi Īsa Almasi, labi awla pasal sin kamatay niya ha usuk. Tiyuud ku liyupa in katān dugaing dayn ha yan. 3 Pagdatung ku mawn kaniyu nalawaꞌ in kusug ku. Hiyanggaw aku sabab mabugaꞌ aku sin diꞌ aku makahinang sin daakan sin Tuhan kākuꞌ. 4 In manga lapal-kabtangan ku iban nasīhat ku kaniyu walaꞌ ku liyabay dayn ha bichara mapanday biyaꞌ sin ingat-kapandayan sin mānusiyaꞌ maghimumūngan. Sumagawaꞌ in sabab hangkan kamu kiyabunnalan sin bichara ku, sabab in lapal-kabtangan ku tiyatapilan sin Rū sin Tuhan. Dīrihilan niya in lapal-kabtangan ku kusug, hangkan kamu nagparachaya. 5 Iban hangkan bihādtu ha supaya in pangandulan niyu, amuna in Tuhan iban kawasa niya, bukun amu pikilan sin manga tau halul-akkal.

Pasal sin Pikilan dayn ha Tuhan

6 Malayngkan, bang in manga dimurungug kākuꞌ mahugut na in īman nila pa Tuhan, nasīhatan ku sila sin manga hinduꞌ malawm, saꞌ bukun ingat nakawaꞌ dayn ha manga tau masa bihaun, atawa nakawaꞌ dayn ha manga makawasa amu in makapagꞌagi dī ha dunya. In sila yan malawaꞌ da in kawasa nila. 7 In piyagnasīhat ku pasal sin pakaradjaan miyaksud sin Tuhan, amu in walaꞌ kiyaingatan sin mānusiyaꞌ ha masa nakauna karnaꞌ līlibun dayn kanila. In pakaradjaan ini asal na biyaktul sin Tuhan ha walaꞌ pa naawn in dunya, ha supaya kitaniyu karihilan sin manga karayawan sukuꞌ sin manga tau sukuꞌ sin Tuhan. 8 Sumagawaꞌ walaꞌ kiyahātihan sin manga makapagꞌagi dī ha dunya in pakaradjaan ini, pasal bang nila kiyahātihan, diꞌ nila hipalansang pa usuk in Panghuꞌ, amu in puunan sin sanglit-sahaya. 9 Daypara, biyaꞌ sin kiyasulat ha lawm sin Kitab, amu agi,

“In unu-unu walaꞌ kītaꞌ, diyungug atawa napikil sin mānusiyaꞌ maawn,

amuna in karayawan tiyatagama sin Tuhan ha manga mānusiyaꞌ malasa kaniya.”

10 Sumagawaꞌ in manga palihālan ini, amuna in piyaingat sin Tuhan kātuꞌniyu dayn ha Rū niya.

Asal kaingatan sin Rū sin Tuhan in unu-unu katān sampay pa manga kamaksuran tiyatawꞌ sin Tuhan ha lawm sin pikilan niya. 11 Wayruun tau makaingat sin pamikil sin hambuuk mānusiyaꞌ, dugaing dayn ha baran niya. Damikkiyan, wayruun makaingat sin pamikil sin Tuhan, dugaing dayn ha Rū niya. 12 In pikilan tiyaymaꞌ taniyu dayn ha Tuhan bukun biyaꞌ sin pikilan sin mānusiyaꞌ dī ha dunya, sumagawaꞌ in piyatulun mari kātuꞌ amu in Rū niya. Iban hangkan piyatulun kātuꞌniyu supaya kitaniyu makaingat sin manga karayawan, amu in dīhil sin Tuhan kātuꞌ ha way tungud.

13 Manjari, in manga lapal-kabtangan amu in piyagpahāti namuꞌ sin amānat ini, amuna in dīhil kāmuꞌ sin Rū sin Tuhan, bukun kiyawaꞌ dayn ha pikil-akkal sin mānusiyaꞌ. Hāti in hinduꞌ bunnal naug dayn ha Rū sin Tuhan, amu in hinasīhat namuꞌ ha manga tau sasukuꞌ sin tiyulunan sin Rū sin Tuhan. 14 Sumagawaꞌ in tau, amu in walaꞌ duun kaniya in Rū sin Tuhan, diꞌ tumaymaꞌ sin manga hinduꞌ amu in guwaꞌ dayn ha Rū sin Tuhan. Diꞌ siya makahāti. Bang ha pikilan sin tau yan, in hinduꞌ ini hambuuk karupangan, iban hangkan bihādtu sabab amu da in makahāti sin maana niya in manga mānusiyaꞌ dihilan panghāti sin Rū sin Tuhan. 15 Sumagawaꞌ in tau, amu in hiyuhūp sin Rū sin Tuhan, taga panghāti sin ngīꞌ-dayaw sin unu-unu katāntan. Sumagawaꞌ in siya, diꞌ kahātihan sin manga tau, amu in walaꞌ hiyūp sin Rū sin Tuhan.

16 Na, in sabab hangkan siya diꞌ kahātihan sin manga tau, sabab biyaꞌ da sin kiyasulat ha lawm sin Kitab, amu agi,

“Wayruun makaingat bang unu in ha lawm sin pikilan sin Tuhan.

Wayruun makahinduꞌ kaniya.”

(Na, amuna yan in kiyasulat ha lawm sin Kitab.) Sumagawaꞌ in kitaniyu manga Almasihin kiyaawnan sin pamikil iban akkal sin Almasi.

3

In Manga Daraakun sin Tuhan

1 Sagawaꞌ sin duun pa aku kaniyu manga taymanghud ku, diꞌ aku makapamichara kaniyu biyaꞌ sin kaagi ku mamichara ha manga tau, amu in masi kapagꞌagihan sin Rū sin Tuhan. Iban hangkan bihādtu sabab in kamu biyaꞌ hantang bataꞌ-bataꞌ sibiꞌ-sibiꞌ pa tuud. In niyasīhat ku kaniyu, amu sadja in matūp hinasīhat ha manga tau masi pa nagdurūl sin napsu nila, amu in walaꞌ pa kimusug in īman ha Almasi. 2 Karnaꞌ bang hidalil ha magkaun, in kamu yan biyaꞌ hantang sin bataꞌ-bataꞌ baꞌgu piyagꞌanak, amu in diꞌ pa makakaun sin unu-unu matugas liyu dayn ha gatas. Iban sampay pa bihaun subay masi pa kamu painumun gatas. Bukun pa kamu sakap humāti sin panghinduꞌ malawm, 3 sabab in manga pamikil iban palangay niyu masi pa miyamagad ha addat sin tau nagdurunya. Masi na mayan awn pagꞌabughuꞌ iban pagkalu niyu iban sin manga pagkahi niyu. Na, in palangay bihayan hambuuk tandaꞌ sin nagumun in pikilan niyu sin addat dunya. Masi pa kamu miyamagad sin pamikil iban palangay sin manga tau amu in bukun agad ha Tuhan. 4 Iban in manga pagsaggaꞌ niyu pasalan bang hisiyu in mataas kaniyu amu ka in agad kākuꞌ atawa kan Apullus, in pagsaggaꞌ yan hambuuk pa isab tandaꞌ sin in kamu masi miyamagad sin palangay sin manga tau amu in bukun agad ha Almasi.

5 In diꞌ niyu sadja pikilun in hi Apullus iban aku, amu in puun-sabab sin pagkalu niyu, tau da kami daraakun sin Tuhan saliꞌ-saliꞌ, amu in naraak sin Tuhan manghinduꞌ kaniyu, supaya kamu magparachaya. In kami ini karuwa, himinang sadja sin diyaakan sin Tuhan kāmuꞌ pakaniya-pakaniya. 6 Karnaꞌ bang hidalil ha magtanum, in hinang ku nagtanum sadja sin binhiꞌ. Ampa in hi Apullus amu in nagbubu sadja sin tiyanum. Sagawaꞌ in Tuhan amu in nagpatubuꞌ sin tiyanum. 7 Hangkan bang paamuhun, in tau matūp dihilan sin kalagguan bukun amu in nagtanum sin binhiꞌ, atawa in nagbubu sin tiyanum, sagawaꞌ in Tuhan, sabab siya in nagpatubuꞌ sin tiyanum. 8 Wayruun da piyagbiddaan sin tau nagtanum sin binhiꞌ iban sin tau nagbubu sin tiyanum. Karuwa sila, tungbasan da sin Tuhan in tungud sin nahinang nila. 9 Sabab in kami kay Apullus nagtatabang-tiyabangi sin hinang diyaakan kāmuꞌ sin Tuhan. Ampa in kamu yan amura in biyaꞌ sapantun uma sin Tuhan amu in piyaghulas-sangsaan namuꞌ.

Lāgiꞌ in katān kamu yan agad kan Īsa diyalil da isab biyaꞌ sin sapantun bāy piyahinang sin Tuhan, amu in masi niya pa piyahihinang.

10 Dayn ha hinang diyaakan kākuꞌ sin Tuhan, in aku biyaꞌ sapantun hambuuk maghihinang bāy, amu in timagnaꞌ nagpatindug sin papagan sin bāy. (Hāti niya aku in timagnaꞌ nagnasīhat kaniyu pasal sin Almasi.) Pagꞌubus, tau dugaing na in timalus himinang sin bāy. (Hāti niya tau dugaing na in nagpahāti kaniyu marayaw sin bakas niyasīhat ku kaniyu.) Sagawaꞌ biyaꞌ da sapantun sin maghinang bāy, in pakaniya-pakaniya sin maghihinang subay maayad ha supaya wayruun saꞌ sin paghinang sin bāy. 11 Sabab in hi Īsa Almasi, amuna in biyaꞌ sapantun papagan sin bāy. Siya in hambuuk-buuk piyalahil sin Tuhan kapangamdusan sin manga tau sukuꞌ niya, iban wayruun na kapangamdusan nila dugaing dayn kaniya. 12 Na, biyaꞌ da isab sin maghinang bāy ha taas sin papagan yan, in pagdayaw hipaglagi sin manga tau bukun saliꞌ-saliꞌ. Awn yan pagdayaw makamdus iban mahargaꞌ biyaꞌ sin hargaꞌ sin bulawan, pilak, atawa manga palmata. Awn isab pagdayaw dugaing in hargaꞌ biyaꞌ sin kahuy, sani, atawa sayrap. In diyalil yan amu in panghinduꞌ sin manga magnanasīhat, diꞌ magsaliꞌ-saliꞌ in dayaw niya. 13 Na, ha susūngun, ha waktu pagtawagun, Adlaw sin Almasi, duun na hipanyataꞌ in kahinangan sin tau katān. Duun na kaingatan bang biyaꞌ diin tuud in dayaw sin hinang natuꞌ magnasīhat sabab hukumun tuud biyaꞌ hantang sulayan ha lawm sin kāyu. 14 Na, bang in piyagbahasa pagdayaw bāy piyaglagi sin hambuuk tau bat diꞌ maangpud sin kāyu, hāti niya wayruun saꞌ iban ngīꞌ niya, in tau yan awn tungbas marayaw hirihil kaniya sabab sin nasīhat niya marayaw ha manga pagkahi niya. 15 Sagawaꞌ bang in hīnang sin hambuuk tau maangpud sin kāyu, in tau yan malagguꞌ in kaluppasan niya. Bunnal malappas da siya, sumagawaꞌ in siya biyaꞌ sin hantang tau ambayaꞌ nasunug ha lawm sin kāyu nasusuliyab.

16 Kalu-kalu kiyalupahan niyu na iban walaꞌ niyu napikil sin in katān kamu yan manga agad kan Īsa, amuna in biyaꞌ hantang bāy piyaghuhulaan sin Tuhan, iban sin Rū niya yan himuhulaꞌ kaniyu. 17 Na, pagga in kamu yan amuna in biyaꞌ hantang bāy piyaghuhulaan sin Tuhan, in hisiyu-siyu tau, amu in magpakangīꞌ kaniyu, hāti niya mamutas kaniyu, siksaun da isab siya sin Tuhan, sabab in bāy sin Tuhan suchi, sabab yan duun in Tuhan. Ampa in kamu yan, amuna in pagbahasahun biyaꞌ sapantun bāy hiyuhulaan sin Tuhan.

18 Ayaw niyu namān dupanga in baran niyu ha pasalan sin pangingat niyu. Bang ha kumpasan niyu yadtu, in kamu halul-akkal ha bistahan sin mānusiyaꞌ, marayaw pa butawanan niyu na in ingat-kapandayan niyu yan, lāgiꞌ marayaw pa sa in matawag kamu dupang dayn sin kawayan kamu sin pikilan malawm dayn ha Tuhan. 19 Sabab in pikilan marayaw ha bistahan sin manga tau dunya, ītung sin Tuhan hambuuk sadja karupangan. Wayruun halgaꞌ niya. Lāgiꞌ kiyasulat ha lawm Kitab amu agi, “Nasaggaw sin Tuhan in mānusiyaꞌ dayn ha kapandayan sin pikilan nila. Naliꞌtag sila sin akkal nila.” 20 Iban kiyabaytaꞌ da isab ha lawm sin Kitab sin kiyaiingatan tuud marayaw sin Panghuꞌ in pikilan sin manga tau halul-akkal, amu in wayruun kapūsan. 21 Hangkan dayn ha sabab yan subay niyu diꞌ hipagꞌabbu in ingat-kapandayan sin tau minsan hisiyu in manghinduꞌ kaniyu. Karnaꞌ kiyasukuan na kamu sin Tuhan sin katān unu-unu na marayaw. 22 In kami, hi Apullus, hi Pitrus, iban aku sibuꞌ da diyaak mawn sin Tuhan tumabang kaniyu. Iban minsan in dunya ini, in kabuhiꞌ iban kamatay kiyarihil da isab sukuꞌ kaniyu sin Tuhan. Damikkiyan, in unu-unu katān naawn ha waktu bihaun iban sin katān ha susūngun kiyasukuꞌ da isab kaniyu hikarayaw kaniyu. In katān yan kaniyu. 23 Sagawaꞌ tumtuma niyu, in kamu yan sukuꞌ sin Almasi, ampa in Almasi, sukuꞌ sin Tuhan.

4

In Manga Kiyawakilan sin Almasi

1 In kami ini magnanasīhat, subay niyatun niyu manga daraakun sin Almasi, manga tau kiyapangandulan sin Tuhan magpasaplag sin hinduꞌ niya, amu in way niya piyaingat ha manga tau nakauna yadtu. 2 Na, in kiyawajib ha hambuuk daraakun sin nakuraꞌ niya, subay in daraakun kapangandulan ha unu-unu hipahinang kaniya. 3 Sagawaꞌ diꞌ aku masusa sin unu-unu na hibichara niyu atawa bichara sin manga tau pasal sin hinang ku tudju pa Tuhan. Minsan aku baran ku, diꞌ da aku makaiyan sin marayaw atawa mangīꞌ in pagdā ku sin hinang ku. 4 Karnaꞌ bang ku pikil-pikilun wayruun saꞌ katumtuman ku, amu in dumihil kākuꞌ kasusahan ha hāl ini. Sagawaꞌ minsan bihān diꞌ ku matantu bang ha pangatud sin Tuhan in aku kapangandulan atawa diꞌ. Panghuꞌ da in maingat dumihil hukuman ha hinang ku. 5 Hangkan ayaw kamu magꞌūs-ꞌūs dumihil kasāan ha manga tau ha walaꞌ pa naabut in waktu kiyagantaꞌ. Sabab diꞌ dumatung in adlaw paghukum bang in Panghuꞌ Īsa diꞌ magbalik muna mari pa dunya. Pagbalik sin Panghuꞌ hipanyataꞌ niya in katān hinang tiyatapuk sin mānusiyaꞌ iban sin katān maksud nila, amu in diꞌ pa kaingatan ha bihaun. Na, pagꞌubus yadtu, in mānusiyaꞌ katān pakaniya-pakaniya makataymaꞌ na dayn ha Tuhan sin kasanglitan, amu in tungud sin hinang nila.

6 Na, manga taymanghud ku, hangkan ku siyabbut in ngān namuꞌ kay Apullus ha supaya niyu kapamintangan in maana sin kiyasulat amu agi, “Agara niyu tuud in kabuntulan sin saraꞌ sin Tuhan.” Na subay niyu diꞌ bantugun in hambuuk daraakun sin Tuhan hāti in kaibanan babaꞌ-babaun niyu. 7 Maytaꞌ? Unu taꞌ in piyagꞌabbu niyu sin wayruun da piyagbiddaan niyu iban sin tau kaibanan? Sibuꞌ-sibuꞌ da kamu. Unu in awn kaniyu in walaꞌ kiyarihil kaniyu sin Tuhan? Na, bang in katān unu-unu niyu naug da dayn ha Tuhan maytaꞌ kamu magbantug, biyaꞌ na manga awn nahinang niyu sin baran-baran niyu?

8 Ā na, in pangannal niyu, in kamu jukup na ha katān ilmuꞌ tudju pa Tuhan, iban dayahan na kamu ha pangatud sin Tuhan. In palangay niyu biyaꞌ da sin nahinang na kamu sin Tuhan manga magkakaput saraꞌ, sagawaꞌ in kami kiyawakilan sin Almasi, wayruun kawasa biyaꞌ ha yan. Na, sainagun ku limilingkud na tuud kamu mamarinta, ha supaya makapaghambuuk na kitaniyu, lāgiꞌ magkakaput na kitaniyu katān saraꞌ sama-sama. 9 Hangkan aku nakapamung bihān, sabab bang ku bista-bistahun, in manga kami kiyawakilan sin Tuhan hīnang niya biyaꞌ manga tau ha ulihan tuud, ha babaan sin tau katān. Biyaꞌ kami sin manga pilisu kiyabutangan hukuman patayun ha mayran, pangitaꞌ-ngitaan sin katān manga malāikat iban mānusiyaꞌ. 10 Iban in kami amu in kiyawakilan sin Tuhan pagꞌiyanun kami tau dupang, sabab sin pagꞌagad namuꞌ ha Almasi, sagawaꞌ in kamu kunuꞌ amu in manga mulid namuꞌ pagꞌiyanun kamu manga tau halul-akkal pasal sin pagꞌagad niyu ha Almasi. Na, in kami ini way gaus, ampa in kamu yan makagaus. Iban in kami liyalagiꞌ-lagiꞌ sin manga tau, ampa in kamu liyalagguꞌ. 11 Kitaa niyu ba in kami ini, sampay pa bihaun simasandal sin uhaw-hapdiꞌ. Minsan in manga tamungun namuꞌ manga dagmay sadja. Lāgiꞌ mawmu kami paglaugan binsanaun sin manga tau. Wayruun bāy tutug kiyabutangan namuꞌ sabab pawyu-pawyu hulaꞌ in kadtuun namuꞌ. 12 Maghulas-sangsaꞌ tuud kami magꞌusaha bat awn kabuhianan namuꞌ. Bang kami suknaan sin manga tau, in baws namuꞌ pangayuan namuꞌ sila duwaa pa marayaw. Bang kami binsanaun, diꞌ kami mamaws sagawaꞌ īmanan namuꞌ na sadja. 13 Bang kami bicharahun pa mangīꞌ bawsun namuꞌ sin manga lapal-kabtangan marayaw. Sagawaꞌ, sampay pa bihaun, in pagdā kāmuꞌ sin manga tau, biyaꞌ kami manga kaput malummiꞌ. In pangatud kāmuꞌ sin manga tau biyaꞌ kami hambuuk lummiꞌ, manga tau wayruun kapūs-pūsan.

14 Manga kalasahan ku, walaꞌ ku siyulat in manga biyaꞌ ha ini ha supaya kamu sumipug, sagawaꞌ in ini hinduꞌ ku kaniyu pa karayawan, sabab in kamu yan biyaꞌ na manga luggiyaꞌ anak ku kalasahan. 15 Sabab minsan magꞌibuhan na in manghinduꞌ kaniyu pasal sin Almasi, sagawaꞌ hambuuk da in tuwan guru niyu, amu in biyaꞌ na amaꞌ niyu. Karnaꞌ nahinang mayan kamu Almasihin, in aku isab nahinang na biyaꞌ amaꞌ niyu, sabab aku in nagpasampay kaniyu sin Baytaꞌ Marayaw. 16 Na, pagga aku biyaꞌ na amaꞌ niyu, junjungun ku kaniyu, urula niyu in limpaꞌ siki ku. 17 Na, hangkan ku yan diyaak mawn kaniyu hi Timuti, ha supaya kamu sumupu sin kawl-piil ku. In siya biyaꞌ da isab sin anak ku. Karnaꞌ in siya hambuuk tau narā ku timaymaꞌ ha Almasi, hambuuk kakasihan ku, kapangandulan sin Panghuꞌ. Diyaak ku siya mawn kaniyu magpatumtum kaniyu sin kawl-piil iban addat-tabīat, amu in iyaagad ku pasal sin pagꞌagad ku ha Almasi. In kawl-piil iban addat-tabīat yan amu in piyanghihinduꞌ ku ha katān jamaa Almasihin ha katān hulaꞌ.

18 Kaingatan ku in kaibanan duun kaniyu imabbu pasal in pangannal nila diꞌ aku mamisita mawn kaniyu. 19 Sagawaꞌ bang dumūl da in Tuhan mamisita da aku mawn kaniyu ha masamut ini, bat ku manyataꞌ sin baran ku in manga tau abbuhan ini, bang bunnal tuud in gaus nila atawa gaus ha simud sadja. 20 Sabab bang kitaniyu bunnal miyamagad sin pamarinta sin Tuhan, in tandaꞌ niya kakitaan bukun ha manga bichara natuꞌ sadja, sagawaꞌ dayn ha manga hinang natuꞌ, amu in maawn dayn ha kusug-kawasa sin Tuhan. 21 Na, kamu sadja in magpīꞌ bang unu in kabayaan niyu, pagꞌamahan ta kamu atawa diꞌ. Sabab bang aku mākawn kaniyu, ampa masi da mangīꞌ in hinang niyu, tantu pagꞌamahan ta kamu. Sagawaꞌ, bang kamu napinda na, pahūpun ku in lasa ku kaniyu iban mahanunut in himumūngan ku kaniyu.

5

Manga Hinang Kalumuan sin Manga Almasihin ha Kurintu

1 Kiyasakupan na sin tau katān sin nakalanduꞌ na tuud in kalumuan sin kaibanan duun kaniyu. Karnaꞌ minsan in manga tau, amu in diꞌ magparachaya ha Tuhan, diꞌ da makahinang sin biyaꞌ nahinang nila yan. Awn nakabaytaꞌ kākuꞌ sin awn hambuuk tau duun kaniyu, amu in naghahambuuk iban sin asawa sin amaꞌ niya! 2 Na, maytaꞌ kamu makatawakkal magꞌabbu sin in kamu marayaw, (malayngkan awn sumbang duun kaniyu). In dayaw niya subay kamu masusa tuud. Iban in tau nakahinang biyaꞌ ha yan, subay niyu diꞌ palamurun kaniyu, amu in manga tau agad kan Īsa. 3 Karnaꞌ minsan aku malawak dayn kaniyu, ha pikilan ku saliꞌ da aku duun kaniyu, sabab diꞌ kamu magkalawaꞌ dayn ha lawm pangannal ku. Iban biyaꞌ da tuud hantang in baran ku yan duun kaniyu, sabab dayn ha kapatutan dīhil kākuꞌ sin Panghuꞌ natuꞌ Īsa, biyutangan ku na hukuman in tau, amu in nakahinang sin sangīꞌ-ngīꞌ kalumuan. 4 Na, biyaꞌ ha ini in subay hinangun niyu. Bang kamu magtipun-tipun magbīng, pikilun niyu in aku yan da limalamud duun kaniyu. Iban pikila niyu in kawasa hi Īsa duun isab kaniyu. 5 Na dayn ha kawasa hi Īsa Almasi duun kaniyu, subay niyu hiungsud in tau yan pa lawm ukuman sin Saytan Puntukan. Bang in baran niya numanam kabinsanaan, kalu-kalu siya magsusun sin dusa niya, lāgiꞌ bang maabut na in Adlaw Paghukum sin Panghuꞌ Īsa ha manga mānusiyaꞌ katān, in nyawa sin tau yan malappas dayn ha kasiksaan salama-lama.

6 Na, in kamu yan diꞌ mapatut magbantug sin baran niyu sin kamu manga tau mabuntul. Diꞌ niyu ka kaingatan in masaalla ini, amu agi, “In hangka-pudjut pasulig lumatag da magpabuskag sin addun.” (Hāti niya minsan hambuuk sadja in magdusa kaniyu in ngīꞌ nahinang niya lumamin da pa kaniyu katān.) 7 Hangkan, subay niyu paīgun dayn kaniyu in tau yan naghinang sin mangīꞌ, ha supaya kamu diꞌ malamin sin kangīan, amu in makarihil kaniyu tamak-tawktuk. Karnaꞌ bang maīg na dayn kaniyu in naghinang sin mangīꞌ, maīg na isab in tamak duun kaniyu, iban mabiyaꞌ na isab kamu sin addun way kiyalamuran pasulig. Asal kiyaiingatan ku da isab in kamu yan suchi pasal sin pangandul niyu ha Panghuꞌ Īsa Almasi. Karnaꞌ in siya bakas na piyatay gantiꞌ kātuꞌniyu biyaꞌ sapantun anak bili-bili, hīnang kulban ha Haylaya Paglappas dayn ha Kamatay, hipanglappas kātuꞌniyu dayn ha manga dusa natuꞌ. 8 Na, pagga in Almasi miyatay karnaꞌ natuꞌ, subay taniyu hitawꞌ marayaw pa lawm atay natuꞌ in hinang niya. Subay natuꞌ na hiīg dayn ha baran natuꞌ in katān pagꞌiggil iban sin unu-unu hinang mangīꞌ, amu in piyagbahasa pasulig. Amu na in tuyuan natuꞌ dayn ha atay putiꞌ in hinang mabuntul iban marayaw amu in piyagbahasa addun way kiyalamuran pasulig.

9 Na, ha sulat ku, amu in piyarā ku mawn kaniyu nakauna, biyandaan ta na kamu diꞌ papagpanunun iban sin manga tau naghihinang sin manga kalumuan. 10 Malayngkan, bukun in hātihan sin bichara ku yan bat diꞌ ta na kamu pasuukun ha manga tau, amu in diꞌ magad ha Tuhan. Sabab luwal bang kamu bukun na ha dunya ini, ampa kamu diꞌ magbāk iban sin manga tau naghihinang sin manga kalumuan, sin manga tau manapsu ha altaꞌ, sin manga tau mananakaw, atawa manga tau amu in magsumba sin manga unu-unu na dugaing dayn ha Tuhan. 11 Sagawaꞌ in hātihan sin bichara ku yan, diꞌ ta kamu papagpanunun iban sin tau amu in imiyan in siya hambuuk Almasihin biyaꞌ kaniyu, sagawaꞌ in siya naghihinang sin kalumuan, atawa manapsu ha altaꞌ, atawa magsusumba ha manga barhalaꞌ, atawa maghihinang bichara puting, amu in hikakangīꞌ sin ngān sin kaibanan niya, atawa maghihilu atawa mananakaw. Minsan magkaun ayaw kamu sumāw ha tau biyaꞌ ha yan, amu in imiyan in siya pagkahi niyu Almasihin.

12 Asal da bukun na kiyawajib kākuꞌ in sumaraꞌ sin hinang sin manga tau, amu in diꞌ mangandul kan Īsa Almasi. Tuhan in dumihil hukuman kanila. Sagawaꞌ, kiyawajib kaniyu sumaraꞌ sin unu-unu hinang sin manga pagkahi niyu Almasihin. Sabab, biyaꞌ na sin kiyasulat ha lawm Kitab, amu agi, “Paīga dayn kaniyu in tau mangīꞌ. Ayaw niyu palamura kaniyu.”

6

Pasal sin Pagsalassay sin Pagsaggaꞌ sin manga Almasihin

1 Na, ha pasal sin manga parakalaꞌ niyu, bang awn pagsaggaꞌ sin hambuuk kaniyu iban sin pagkahi niya agad kan Īsa, subay in tūp niya, in parakalaꞌ yan hipasalassay ha manga tau pagkahi niya da isab sukuꞌ sin Tuhan. Sagawaꞌ, maytaꞌ kamu matawakkal dumā sin manga parakalaꞌ niyu pa saraꞌ sin manga tau ha guwaꞌ, amu in diꞌ magparachaya pa Tuhan? 2 Biyaꞌ hantang kiyalupahan niyu na sin in kitaniyu sukuꞌ sin Tuhan, ha susūngun, amu in manghukum ha manga mānusiyaꞌ. Na, pagga awn kapatutan niyu manghukum ha manga mānusiyaꞌ ha susūngun, amu in parakalaꞌ dakulaꞌ, na, amu pa ka isab in diꞌ niyu masalassay in manga parakalaꞌ sibiꞌ-sibiꞌ? 3 Iban walaꞌ niyu ka kiyaingatan minsan in manga malāikat, kamu da in manghukum kanila ha susūngun? Na, pagga biyaꞌ ha yan, amu pa ka in diꞌ niyu masalassay in manga parakalaꞌ hipagbāk niyu dī ha lawm dunya ini dayn ha waktu pa waktu? 4 Na, maytaꞌ bang awn na parakalaꞌ niyu hipasalassay niyu ha manga tau way lamud kaniyu, sabab bukun sila manga tau agad ha Almasi. 5 Makasipug yan kaniyu. Minsan biyaꞌ diin, awn da mayan tau duun kaniyu halul-akkal, amu in maingat sumalassay sin parsaggaan sin kamu magpagkahi Almasihin. Tantu awn sadja. 6 Sagawaꞌ in hinang niyu, hiratung niyu in manga parakalaꞌ niyu pa manga tau bukun agad ha Almasi, amu in daakun niyu sumalassay sin parakalaꞌ niyu.

7 Na, in pagparatung niyu sin manga parakalaꞌ niyu pa saraꞌ, hambuuk kasāan dakulaꞌ nahinang niyu. Sapādpād niyu hiratung pa saraꞌ, marayaw pa īmanan niyu na sadja bang awn huminang mangīꞌ atawa mangulliꞌ kaniyu pagkahi niyu Almasihin. 8 Sagawaꞌ unu in hinang niyu? Gām mayan huminang kamu mangīꞌ ha manga pagkahi niyu Almasihin sampay kullian niyu sila.

9 Tantu tuud in manga tau kimaruk in ngīꞌ, wayruun palsukuan nila bang mamarinta na in Tuhan. Na, pikila niyu tuud ini marayaw ha supaya diꞌ masāꞌ in pikilan niyu. Karnaꞌ in manga tau maghihinang maasihat, atawa magsusumba barhalaꞌ, atawa manga tau magjina, atawa manga tau maghinang kalumuan iban sin pagkahi nila usug atawa babai, wayruun karayawan sukuꞌ nila ha pagparintahan sin Tuhan. 10 Damikkiyan in manga tau mananakaw, atawa manga tau manapsu ha altaꞌ sin kaibanan, atawa manga tau maghihilu, atawa manga tau magbibichara sin puting ha supaya kumangīꞌ in ngān sin kaibanan atawa manga manglalangpas, in sila yan katān, wayruun karayawan sukuꞌ nila ha pagparintahan sin Tuhan. 11 Na, biyaꞌ ha yan in bakas hīnang sin kaibanan kaniyu tagnaꞌ. Sagawaꞌ siyuchi na kamu sin Tuhan dayn ha manga dusa nahinang niyu iban in kamu sukuꞌ niya na. Iban ītung na kamu sin Tuhan tau mabuntul, sabab sin kawasa sin ngān sin Panghuꞌ Īsa Almasi iban sin kawasa sin Rū sin Tuhan, Tuhan taniyu.

Pasal sin Pagꞌayad sin Ginhawa-baran

12 Na, ha pasal sin manga hinang kanapsuhan sin baran niyu, kalu-kalu awn hambuuk tau duun kaniyu mamung, amu agi, “Makajari aku huminang sin unu-unu kabayaan ku bang bukun da langgal saraꞌ.” Na, bunnal in bichara niya yan, sagawaꞌ ini in hikabaytaꞌ ku kaniyu. Bukun in katān hinang makarayaw kaniyu, minsan da bukun langgal saraꞌ. In aku, makajari aku magdul-bayaꞌ huminang sin kabayaan ku, malayngkan, diꞌ aku mabayaꞌ maīpun kaagi sin manga kanapsuhan sin baran ku. 13 Kalu-kalu awn isab hambuuk kaniyu umiyan, amu agi, “In kakaun sukuꞌ sin tiyan, iban in tiyan sukuꞌ sin kakaun.” Na, bunnal in bichara niya yan, sagawaꞌ ini in hikabaytaꞌ ku kaniyu, dumatung da in waktu ha susūngun in tiyan iban sin kakaun īgan da sin Tuhan, sabab wayruun na kalagihan nila. Subay taniyu diꞌ dūlan in napsu sin baran taniyu, sabab in ginhawa-baran natuꞌ piyapanjari sin Tuhan bukun ha supaya kitaniyu makapagdulbayaꞌ huminang sin unu-unu kalumuan kabayaan natuꞌ. Sagawaꞌ in ginhawa-baran natuꞌ piyapanjari sin Tuhan, ha supaya natuꞌ mahinang in daakan sin Panghuꞌ Īsa. Iban ayaran isab sin Panghuꞌ Īsa in ginhawa-baran natuꞌ dayn ha unu-unu kangīan. 14 Biyuhiꞌ nagbalik sin Tuhan in Panghuꞌ Īsa dayn ha kamatay. Damikkiyan, bang kitaniyu mapatay na, dayn ha kusug sin kawasa niya, buhiun niya da isab kitaniyu magbalik.

15 Kaingatan niyu in kitaniyu ini manga sukuꞌ sin Panghuꞌ Īsa Almasi, bang hidalil pa hambuuk anggawtaꞌ-baran sin tau, in kitaniyu ini biyaꞌ sapantun sin ginisan bahagiꞌ sin pamaranan sin Almasi. Na, pagga kitaniyu amu in biyaꞌ sapantun manga bahagiꞌ sin pamaranan niya, na, diꞌ tuud manjari bang kitaniyu humambuuk ha manga babai mangīꞌ. 16 Atawa marayꞌ diꞌ niyu kaingatan sin in usug humambuuk ha babai mangīꞌ makapagtibuuk na in manga baran nila. Sabab kiyasulat ha lawm Kitab pasal sin usug iban babai amu agi, “In duwa maghulid matibuuk na in manga baran nila.” 17 Sagawaꞌ hisiyu-siyu in humambuuk ha Panghuꞌ Īsa in sila yan maghangka-atay na iban hi Īsa.

18 Na, ibut-ibut, lawak tuud kamu dayn ha unu-unu hinang kalumuan. Bunnal in kaibanan dusa mangīꞌ, sagawaꞌ diꞌ makakangīꞌ sin ginhawa-baran. Ampa in dusa, amu in magjina, landuꞌ tuud mangīꞌ, sabab magdusa siya pa ginhawa-baran niya. 19 Marayꞌ kiyalupahan niyu na sin in ginhawa-baran natuꞌ, amuna tuud in hiyuhulaan sin Rū sin Tuhan, amu in piyatulun kātuꞌniyu sin Tuhan. Karnaꞌ in Tuhan amu in tagdapu sin ginhawa-baran natuꞌ bukun kitaniyu. 20 Sabab mahargaꞌ in kiyalukat sin Tuhan kātuꞌniyu dayn ha manga dusa taniyu. Hangkan unu-unu na in hinangun sin ginhawa-baran natuꞌ subay makarihil kalagguan pa Tuhan.

7

Pasal sin Pagꞌasawa iban Pagbana

1 Na, ha pasal sin piyangasubu niyu ha lawm sin sulat niyu mari kākuꞌ, ini in hikabaytaꞌ ku kaniyu. Bunnal na sa, biyaꞌ na sin agi niyu, subay in usug diꞌ makakamput ha babai. 2 Sagawaꞌ, pagga mataud in magjina, na, ha pikil ku marayaw pa in manga usug magꞌasawa iban in manga babai magbana. 3 Lāgiꞌ, in kamu manga usug tagaasawa, subay niyu hinangun in kiyawajib ha hambuuk usug tagaasawa. Damikkiyan, in babai tagabana subay niya hinangun in kiyawajib ha hambuuk babai tagabana. Iban subay usug babai diꞌ maghukaw sin kabayaan sin tāiban niya. 4 Sabab, in babai tagabana diꞌ na makapagbayaꞌ sin ginhawa-baran niya. In bana niya, tagakapatut na magbayaꞌ sin ginhawa-baran sin asawa niya. Damikkiyan, in usug tagaasawa diꞌ na makapagbayaꞌ sin ginhawa-baran niya. In asawa niya tagakapatut na magbayaꞌ sin ginhawa-baran sin bana niya. 5 Ayaw niyu tangkai in napsu sin bana atawa asawa niyu, luwal bang labay dayn ha pagsulut-sulutan niyu, diꞌ naa magsuuk ha lawm pilay adlaw, ha supaya awn waktu niyu mangarap pa Tuhan. Sagawaꞌ, pagꞌubus niyu mangarap pa Tuhan, subay kamu magsuuk magbalik bat kamu diꞌ marā sin sasat sin Saytan Puntukan, bang in napsu sin baran niyu biyaꞌ gantaꞌ diꞌ kasandalan.

6 Na, ha pasal sin bichara ku ini, diꞌ ta kamu lugusun magꞌasawa atawa magbana. Kamu in magbayaꞌ sin baran niyu. 7 In bunnal niya in kabayaan ku, in kamu katān sumingud kākuꞌ, amu in way asawa. Sagawaꞌ, magkaniya-kaniya in gantaan dīhil sin Tuhan ha manga tau, bukun magsaliꞌ-saliꞌ katān.

8 Na, pa manga kamu wayruun paghulaꞌ iban manga balu, ini in hinduꞌ ku kaniyu. Marayaw pa kamu diꞌ na magbana atawa magꞌasawa biyaꞌ kākuꞌ. 9 Sumagawaꞌ, bang niyu diꞌ katangkaan in napsu niyu, na kadtui niyu na, pagꞌasawa na kamu, pagbana na kamu. Sapādpād isab magtubud in napsu niyu, marayaw pa kamu maghulaꞌ-hulaꞌ na.

10 Na, ha tungud isab sin manga kamu taga paghulaꞌ, na yari in daakan amu in nawajib agarun niyu. In daakan ini bukun dayn kākuꞌ, sagawaꞌ dayn ha Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi. In manga babai tagabana nawajib kanila in diꞌ mutas dayn ha bana nila. 11 Bang siya mutas dayn ha bana niya, subay siya diꞌ magbana dugaing usug. Sumagawaꞌ bang siya mabayaꞌ magbana subay siya magbalik pa bana niya tagnaꞌ magdayaw iban siya. Ampa in manga usug tagaasawa nawajib kanila diꞌ mamugit ha asawa nila.

12 Na, ini isab in hinduꞌ ku pa manga tagapaghulaꞌ. In hinduꞌ ini dayn kākuꞌ, bukun dayn ha Panghuꞌ Īsa. Ini in hinduꞌ ku kaniyu. In hambuuk taymanghud ta Almasihin, amu in tagaasawa bukun agad kan Īsa, subay niya diꞌ hibugit in asawa niya ha salugay in asawa niya mabayaꞌ pa humambuuk kaniya. 13 Damikkiyan da isab in babai Almasihin, amu in tagabana bukun agad kan Īsa, ampa in bana niya masi da mabayaꞌ humambuuk kaniya, subay niya diꞌ hibugit in bana niya. 14 Sabab in bana bukun agad kan Īsa awn na karayawan niya ha pangatud sin Tuhan dayn ha pasal sin paghambuuk niya iban sin asawa niya Almasihin. Damikkiyan, in asawa bukun agad kan Īsa, awn da isab karayawan niya pasal sin paghambuuk niya iban sin bana niya Almasihin. Tantu bunnal in bichara ku ini, pasal bang bukun, na, in manga anak niyu yan biyaꞌ da sin anak sin manga tau, amu in nagtutuhan dugaing dayn ha Tuhan tuud. Saꞌ in kasabunnalan niya in manga anak niyu yan awn da isab karayawan nila ha pangatud sin Tuhan.

15 Malayngkan, bang in asawa atawa bana, amu in bukun agad kan Īsa mabayaꞌ na mutas dayn ha bana atawa asawa niya Almasihin, subay niya siya dūlan. In bana atawa asawa Almasihin limāya huminang sin kabayaan niya, sabab in kabayaan sin Tuhan kaniya kasulutan bukun magkālu. 16 Diꞌ da matantu sin asawa bang in bana niya marā niya mapaagad tumaymaꞌ ha Almasi supaya siya malappas. Damikkiyan diꞌ da matantu sin bana bang in asawa niya marā niya mapaagad tumaymaꞌ ha Almasi. Hangkan tuguti niyu na bang mabayaꞌ na mutas dayn kaniyu.

Pasal sin Pagpamarahi sin Unu-unu na Kahālan Kiyagantaꞌ sin Tuhan.

17 Na, in pakaniya-pakaniya kaniyu subay mamarahi sin kahālan kiyagantaꞌ kaniyu sin Tuhan amu in kahālan niyu sin tagnaꞌ kamu tiyaabbit magad kaniya. Amu yan in daakan ku pa katān jamaa agad ha Panghuꞌ Īsa ha katān hulaꞌ. 18 Bang sawpama awn hambuuk Yahudi, amu in nagpaislam ha supaya awn tandaꞌ sin in siya hambuuk Yahudi, sakali magad na kan Īsa, subay niya diꞌ paīgan in limpaꞌ sin pagꞌislam kaniya. Damikkiyan, in hambuuk tau amu in walaꞌ naislam sakali magad na kan Īsa, subay siya diꞌ na magpaislam. 19 Sabab bukun mahargaꞌ ha Tuhan bang kamu naislam atawa walaꞌ. In mahargaꞌ ha atay niya bang kamu magkahagad huminang sin manga daakan niya. 20 Iban subay kamu diꞌ na magtūyuꞌ minda dayn ha kahālan kiyabubutangan niyu ha waktu miyagad na kamu ha Panghuꞌ Īsa. 21 Bang kamu sawpama hambuuk īpun ha waktu napīꞌ kamu magad ha Panghuꞌ Īsa, ayaw na kamu masusa pasal sin kahālan niyu, sagawaꞌ bang isab awn sukud niyu malimaya kamu, na marayaw da isab. 22 Sabab bang awn hambuuk īpun amu in agad na ha Panghuꞌ Īsa, in kasabunnalan niya, luhaya siya ha pangatud sin Panghuꞌ minsan diꞌ maīg in pagꞌīpun niya ha tau. Na, ampa isab in tau limāya, bang magad na ha Panghuꞌ Īsa, in kasabunnalan niya, in siya īpun na sin Panghuꞌ. 23 Iban mahargaꞌ in kiyalukat sin Tuhan kaniyu dayn ha karusahan niyu. Hangkan, ayaw kamu magpaīpun ha manga tau sadja biyaꞌ kaniyu, sumagawaꞌ magpaīpun kamu ha Tuhan. 24 Na, hangkan manga taymanghud ku, in pakaniya-pakaniya kaniyu subay diꞌ na minda dayn ha kahālan niyu dayn ha waktu napīꞌ kamu magad ha Panghuꞌ Īsa. Subay niyu diꞌ hiīg in Tuhan dayn ha lawm atay niyu.

Pasal sin Manga Tau Way Paghulaꞌ iban sin Manga Balu

25 Na, ha pasal isab sin manga kamu amu in wayruun pa paghulaꞌ, wayruun daakan ku kaniyu amu in naug dayn ha Panghuꞌ. Sagawaꞌ, bilang hambuuk daraakun kiyaulungan sin Panghuꞌ Īsa, in aku nahinang hambuuk tau kapangandulan. Hangkan yari in hinduꞌ ku kaniyu. 26 Bukun in hāti sin himumūngan ku yan bat daakun ta kamu diꞌ magꞌasawa atawa diꞌ magbana, sagawaꞌ pagga kitaniyu ha lawm kasigpitan bihaun, marayaw pa kamu diꞌ na magꞌasawa atawa diꞌ magbana. 27 Malayngkan, sasukuꞌ sin kamu manga tagaasawa, ayaw niyu bugitan in tāiban niyu. Sagawaꞌ bang wayruun pa paghulaꞌ niyu, ayaw na kamu magniyat magꞌasawa. 28 Sagawaꞌ bang kamu isab mabayaꞌ magꞌasawa in yan bukun dusa. Damikkiyan, in manga budjang bang sila magbana na, in yan bukun da isab dusa. Hangkan, aku nakahinduꞌ kaniyu sin marayaw pa bang kamu diꞌ magꞌasawa atawa magbana, pasal in kabayaan ku diꞌ kamu makalabay sin manga kasigpitan sin manga tau tagapaghulaꞌ.

29 Na, in hātihan sin bichara ku yan manga taymanghud ku biyaꞌ ha ini. In waktu natuꞌ dī ha dunya ini hangkarayꞌ dakuman. Hangkan tagnaan dayn ha bihaun subay paunahun sin manga usug tagapaghulaꞌ in pagsangsaꞌ nila ha Tuhan. Subay in kaagi nila magsangsaꞌ biyaꞌ hantang sin hambuuk usug wayruun asawa, amu in makasasat sin hinang niya. 30 Iban in manga tau nasususa, subay diꞌ magparuli sin manga kasusahan nila. Damikkiyan, in manga tau nagkukūg-kuyag, subay diꞌ magpikil sadja sin pagkūg-kuyag nila. Iban da isab in manga tau mamimīmī, subay bukun dakulaꞌ ha atay nila in binī nila. Subay nila niyatun in binī nila biyaꞌ hantang bukun kanila. 31 Iban subay diꞌ bistahun mahargaꞌ tuud in unu-unu katān hinang dī ha dunya sabab in dunya ini ha susūngun malanyap da.

32 In kabayaan ku wayruun makasasat sin pagsangsaꞌ niyu ha Panghuꞌ Īsa. In tau wayruun paghulaꞌ, luhaya maghinang pa Panghuꞌ. Sabab wayruun pikilun niya dugaing dayn sin hinang amu in makasulut ha Panghuꞌ. 33 Sagawaꞌ in tau tagapaghulaꞌ mabimbang sin ginis-ginisan dī ha lawm dunya, sabab kabayaan niya kaamuhan in asawa niya ha hinang niya. 34 Na, dayn ha sabab yan maruwa in pikilan niya, bukun tunggal in pikilan niya pa Tuhan. Damikkiyan, in babai wayruun bana atawa budjang, wayruun pīpikil niya dugaing dayn sin hinang diyaakan kaniya sin Panghuꞌ Īsa, sabab in kabayaan niya tunggal in Tuhan ha lawm pamikil niya iban pagsangsaan sin ginhawa-baran niya. Sumagawaꞌ, in babai tagabana pīpikil niya in indalupa-ginis, amu in subay niya hinangun, sabab kabayaan niya kaamuhan in bana niya sin hinang niya. 35 Hīnduan ta kamu sin biyaꞌ ha ini bukun bat pahunitan ta kamu, sagawaꞌ mabayaꞌ aku tumabang kaniyu. Kabayaan ku hinangun niyu in unu-unu mapatut iban marayaw. In kabayaan ku isab tunggal ha lawm pamikil iban atay niyu in pagsangsaꞌ niyu ha Panghuꞌ Īsa.

36 Na, in ini pasal sin manga budjang masuuk na launan. Bang mapikil sin tagꞌanak bat bukun mapatut papaglaunun niya in anak niya budjang amu in taga napsu magbana, na subay niya tugutan magbana. Sabab diꞌ da siya magdusa minsan niya pabanahun in anak niya. 37 Sagawaꞌ, bang napikil sin tagꞌanak ha bukun siya lugusun, diꞌ niya na pabanahun in anak niya, sabab wayruun da isab napsu sin anak niya magbana, na marayaw pa diꞌ niya pabanahun in anak niya. 38 In hāti niya, marayaw in hinang sin tau bang niya in anak niya pabanahun, sagawaꞌ, labi marayaw bang niya diꞌ pabanahun in anak niya.

39 Na, ha pasal isab sin manga babai amu in tagapaghulaꞌ. In babai minsan siya nagbugit na iban sin bana niya, diꞌ siya manjari magbana dugaing, ha salugay sin bana niya buhiꞌ pa. Sagawaꞌ bang in bana niya miyatay na, luhaya na siya magbana dugaing, sagawaꞌ in banahun niya subay da isab pagkahi niya agad kan Īsa. 40 Sagawaꞌ bang ha pikilan ku, labi pa in kakuyagan niya bang siya diꞌ na magbana magbalik. Iban in hinduꞌ ku ini bukun dayn ha baran ku sadja, sagawaꞌ guwaꞌ dayn ha Rū sin Tuhan, bang aku isab walaꞌ nasāꞌ.

8

Pasal sin Manga Kakaun Bakas Piyanglabut ha Manga Barhalaꞌ

1 Na, bihaun bicharahun ku in pangasubu niyu pasal sin manga kakaun siyumbayꞌ hipaglabut ha manga barhalaꞌ, amu in pagsumbahun sin tau kaibanan. Bunnal na sa, biyaꞌ na sin agi niyu, kiyaiingatan taniyu sin in manga barhalaꞌ wayruun da kawasa nila. Sagawaꞌ dayn ha sabab sin ingat niyu yan, umabbu na kamu. Ampa in makatabang magpahugut sin īman sin pagkahi natuꞌ, bukun abbu natuꞌ pasal sin ingat taniyu, sumagawaꞌ amu in pagkasi-lasa natuꞌ kanila. 2 Bang in hambuuk tau magpikil sin mataud tuud in kaingatan niya, na, in kasabunnalan niya walaꞌ pa jimukup in ingat niya. 3 Sagawaꞌ in tau malasa ha Tuhan, in siya itungun da isab sin Tuhan sukuꞌ niya.

4 Na, hangkan ha pasal sin pagkaun sin manga kakaun siyumbayꞌ hipaglabut ha manga barhalaꞌ, ini in hikabaytaꞌ ku kaniyu. Kiyaiingatan taniyu sin in manga barhalaꞌ tuhan-tuhan nila ini, amu in pagsumbahun nila, bukun bunnal Tuhan, sabab kiyaiingatan natuꞌ sin hambuuk-buuk da tuud in Tuhan. 5 Karnaꞌ minsan awn manga ginisan pagtawagun tuhan-tuhan duun ha langit iban dī ha dunya, iban minsan mataud in hīnang sin tau patuhanan nila, 6 in kitaniyu manga Almasihin, hambuuk-buuk da in Tuhan, Amaꞌ natuꞌ, amu in Tuhan nagpapanjari sin unu-unu katān, iban amu in Tuhan harapun taniyu ha salugay taniyu buhiꞌ. Iban minsan mataud in ginisan sin pagtaat agaran sin manga tau, in kitaniyu Almasihin tunggal da in Panghuꞌ Īsa Almasi in agaran natuꞌ. Iban piyapanjari sin Almasi in unu-unu katān labay dayn ha Tuhan, iban naug dayn kaniya isab in kabuhiꞌ taniyu.

7 Sagawaꞌ in kaibanan Almasihin walaꞌ pa tuud nakaingat sin in manga barhalaꞌ pagsumbahun bukun bunnal. Masi namān sampay pa bihaun mīmikit ha pikilan sin manga tau ini, in addat nila tagnaꞌ, amu in magsumba pa sila ha manga barhalaꞌ. Hangkan bang sila makakaun sin bakas piyanglabut ha manga barhalaꞌ masusa in lawm pamikil nila, sabab pangannal nila nagdusa sila pa Tuhan. 8 Sagawaꞌ in sabab hangkan kitaniyu makasuuk pa Tuhan, bukun dayn ha pasal sin kakaun kaunun natuꞌ atawa diꞌ natuꞌ kaunun. Minsan kitaniyu diꞌ kumaun sin manga kakaun bakas piyanglabut ha manga barhalaꞌ diꞌ da kakulangan in karayawan natuꞌ ha pangatud sin Tuhan. Damikkiyan bang kita kumaun sin kakaun yan, diꞌ da isab kaganapan in karayawan natuꞌ.

9 Sagawaꞌ, minsan kamu dūlan sin Tuhan kumaun sin unu-unu na, subay kamu mahalliꞌ diꞌ magdūl sin napsu niyu kumaun sin manga kakaun yan, bang biyaꞌ gantaꞌ amu in makarā magdusa ha pagkahi niyu Almasihin, amu in maguyaꞌ pa in īman pa Tuhan. 10 Na, bang sawpama in kamu, amu in nakaingat sin bukun dusa in kumaun sin kakaun bakas piyanglabut ha manga barhalaꞌ, ampa kamu kakitaan sin pagkahi niyu Almasihin duun ha lugal pagsusumbahan ha manga barhalaꞌ nagkakaun sin kakaun bakas piyaglabutan, diꞌ ka siya umibug kumaun sin kakaun yan, minsan da ha pikilan niya magdusa siya bang niya kaunun? Karnaꞌ way pangingat niya sin bukun dusa in kumaun sin kakaun bakas piyaglabutan. Tantu simingud siya. 11 Na, dayn ha sabab sin ingat niyu ha pasal yan, in pagkahi niyu Almasihin, amu in kiyaasagan sin duguꞌ-nyawa sin Almasi ha supaya mapuas dayn ha manga dusa niya, maghawal-hawal na in pamikil niya pasal sin kalappasan niya, iban maawn na in kamulahan niya. 12 Na, in kamu yan magdusa ha Almasi. Damikkiyan makarusa da isab kamu pa taymanghud niyu Almasihin, amu in maguyaꞌ pa in īman pa Tuhan, sabab kamu in nakarā-rā kaniya huminang sin hinang, amu in nakasusa sin lawm pamikil niya, sabab pangannal niya nagdusa siya pa Tuhan. 13 Hangkan, bang in pagkaun ku sin manga siyumbayꞌ bakas piyaglabutan ha manga barhalaꞌ, amu in makarā ha taymanghud ku magdusa pa Tuhan, na, diꞌ na aku kumaun sin manga siyumbayꞌ ha salugay ku buhiꞌ, ha supaya in taymanghud ku Almasihin diꞌ kumangīꞌ in pagꞌagad niya ha Almasi.

9

In Manga Kapatutan sin Hambuuk Kiyawakilan sin Almasi

1 In aku ini hambuuk tau luhaya magbayaꞌ-bayaꞌ huminang sin kabayaan ku. Kiyawakilan aku sin Panghuꞌ natuꞌ hi Īsa magpamahalayak sin Parman niya. Bakas ku na siya kītaꞌ sin duwa mata ku. Lāgiꞌ kamu na yan in bunga sin paghulas-sangsaꞌ ku ha Panghuꞌ Īsa. 2 Minsan in kaibanan tau diꞌ magkahagad sin aku hambuuk kiyawakilan sin Panghuꞌ, in kamu duun ha hulaꞌ Kurintu tantu magkahagad da. Sabab dayn ha pasal sin hinang ku, in kamu nahinang na sukuꞌ sin Panghuꞌ Īsa. Na, amuna yan in tandaꞌ sin in aku bunnal tuud hambuuk tau kiyawakilan sin Panghuꞌ Īsa.

3 Na, yari in manga sambung ku pa manga tau amu in mangungusihat bang bunnal tuud in aku kiyawakilan sin Panghuꞌ Īsa atawa bukun. 4 Maytaꞌ, wayruun ka kapatutan ku dihilan balanjaꞌ sin manga tau nasīhatan ku? 5 Iban maytaꞌ, wayruun ka kapatutan ku magꞌasawa hambuuk babai Almasihin, dāhun ku pakain-pakain hulaꞌ aku magnasīhat, biyaꞌ sin manga kaibanan kiyawakilan iban sin manga taymanghud hi Panghuꞌ Īsa sampay na hi Pitrus? 6 Atawa ha pangannal niyu, aku sadja kay Barnabas in subay magꞌusaha sin kabuhianan namuꞌ?

7 Maytaꞌ, asubuhun ta kamu, awn ka sundalu in diꞌ dihilan gastu sin parinta? Awn ka tau nagtanum in diꞌ makahampit sin bunga sin tiyanum niya? Awn ka tau nagꞌiipat manga sapiꞌ atawa kambing in diꞌ makahampit sin gatas makawaꞌ niya dayn ha manga hayup īipat niya? Tantu, makahampit sadja. 8 Na, in palihālan sin manga kapatutan sin manga tau tumabuk sin tungud sin hulas-sangsaꞌ nila, bukun sadja isab yan hambuuk aturan hīnang sin mānusiyaꞌ, sagawaꞌ minsan ha lawm Kitab kiyasulat da isab in palihālan yan. 9 Nabacha natuꞌ ha lawm Kitab Tawrat in hambuuk saraꞌ hi Nabi Musa, amu agi, “Ayaw niyu sampungi in simud sin sapiꞌ ha saꞌbu piyapaggigindas niya sin pāy.” Na, in saraꞌ yan tiyakdil sin Tuhan bukun sadja ha manga sapiꞌ. 10 In saraꞌ yan tiyakdil sin Tuhan labi awla tuud pa kātuꞌniyu manga mānusiyaꞌ piyaruli niya. Tantu in saraꞌ ini siyulat pa kātuꞌniyu. Na, in kami ini biyaꞌ hantang magꞌuuma. Maghulas-sangsaꞌ in tau magꞌaararu iban sin tau magꞌaani sabab awn hiyuhuwat-huwat nila mahampit sin pagꞌani. 11 Damikkiyan, in kami isab manga kiyawakilan sin Panghuꞌ Īsa, amuna in nagtanum sin Parman sin Tuhan pa lawm pikilan niyu. Hangkan, bukun ka patut manghuwat-huwat kami kaniyu sin kabuhianan namuꞌ? 12 Bang in guru niyu kaibanan tagakapatutan manghuwat-huwat kaniyu sin kabuhianan nila, na lubaꞌ pa isab in kami, amu in labi awla subay manghulat-hulat kaniyu.

Sagawaꞌ, in kami walaꞌ nangayuꞌ unu-unu balanjaꞌ dayn kaniyu, minsan kiyaiingatan namuꞌ awn kapatutan namuꞌ. Gām mayan siyandalan namuꞌ in unu-unu haggut-pasuꞌ ha supaya wayruun makarihil buꞌgat sin pagpasaplag sin Baytaꞌ Marayaw pasal sin Almasi. 13 Tantu kiyaiingatan niyu minsan in manga tau naghihinang ha Bāy sin Tuhan, makahampit da sin manga kakaun duun. Iban da isab in manga imam amu in magsusumbayꞌ sin hayup pagkulbanan, makahampit da sin siyumbayꞌ nila. 14 Damikkiyan, nagdaak in Panghuꞌ sin in kami manga magnanasīhat sin Baytaꞌ Marayaw subay balanjaan sin manga sasukuꞌ sin miyamagad iban nagkahagad sin Baytaꞌ piyagnasīhat namuꞌ.

15 Sagawaꞌ, minsan awn kapatutan ku mangayuꞌ balanjaꞌ dayn ha manga tau hīnduan ku, walaꞌ tuud aku nakapangayuꞌ unu-unu dayn kan siyu-siyu na. Iban ayaw kamu magpikil sin hangkan aku nagsulat biyaꞌ ha ini bat mangayuꞌ aku balanjaꞌ dayn kaniyu. Mabayaꞌ pa aku matay dayn sin maīg dayn kākuꞌ in kabantugan magnasīhat ha way tungud. 16 Malayngkan bukun aku nagnasīhat sin Baytaꞌ Marayaw ha supaya mabantug in baran ku, sabab in pagnasīhat ku ini hambuuk daakan wajib hinangun ku. Karnaꞌ bang aku diꞌ magnasīhat sin Baytaꞌ Marayaw tantu makaluuy aku. 17 Bang in pagnasīhat ku ini bat bayaꞌ sadja sin baran ku, na manjari aku manghuwat-huwat gadji dayn kaniyu tungud sin pagnasīhat ku kaniyu. Sagawaꞌ, pagga in hinang ini kiyapangandul kākuꞌ sin Tuhan, na wajib ku hinangun minsan wayruun gadji ku. 18 Na, unu bahaꞌ in tungbas kākuꞌ sin hinang ku ini? In kakuyagan sin lawm atay ku magnasīhat sin Baytaꞌ Marayaw pa manga tau ha wayruun tungud niya, amuna in biyaꞌ hantang gadji ku. Hangkan, walaꞌ aku nangayuꞌ balanjaꞌ dayn kaniyu, minsan awn kapatut ku.

19 In aku ini tau luhaya makapagbayaꞌ-bayaꞌ sin baran ku. Bukun aku īpun sin tau hisiyu-siyu. Sagawaꞌ atas ku nagpaīpun ha manga tau katān ha supaya mataud in tau marā ku magad ha Almasi. 20 Hangkan, bang aku duun ha manga Yahudi magnasīhat kanila, magad aku sin addat-palangay sin manga Yahudi, ha supaya sila dumungug sin nasīhat ku iban marā ku sila magad ha Almasi. Iban minsan aku puas na dayn ha saraꞌ agama, amu in piyanaug hi Musa pa manga bangsa Yahudi, bang aku duun magnasīhat ha manga tau, amu in miyamagad sin saraꞌ ini, diꞌ tuud aku lumanggal sin saraꞌ nila, ha supaya ku sila marā magparachaya ha Panghuꞌ Īsa. 21 Damikkiyan, bang aku duun magnasīhat ha manga tau bukun bangsa Yahudi, iban amu in walaꞌ miyamagad sin saraꞌ agama sin manga Yahudi, in addat-palangay ku paagarun ku da isab biyaꞌ sin addat-palangay nila, ha supaya ku sila marā magparachaya ha Panghuꞌ Īsa. Sagawaꞌ, minsan aku walaꞌ miyamagad sin saraꞌ agama sin manga Yahudi, way ku isab tiyaykuran in saraꞌ sin Tuhan, sabab in aku ini ha babaan sin saraꞌ sin Almasi. 22 Bang isab aku magnasīhat ha manga tau, amu in bukun pa mahugut in īman ha Panghuꞌ Īsa, hipakitaꞌ ku isab sin piyagꞌaaddatan ku in manga saraꞌ nila, ha supaya katabangan ku sila magpakusug sin īman nila. Hangkan atas ku hinangun in unu-unu katān ha manga tau ha katān hulaꞌ, bang mayan awn dayn kanila minsan dakuman hangkatiyuꞌ marā ku magad kan Īsa supaya sila malappas dayn ha dusa. 23 Na, in katān yan hīnang ku ha supaya matanyag in Baytaꞌ Marayaw pa tau katān, iban bat isab awn palsukuan ku sin karayawan niya.

24 Biyaꞌ na sin kiyaiingatan niyu bang awn panayam-nayam maglumbaꞌ mataud in magad maglumbaꞌ magdāgan, sagawaꞌ hambuuk da in dumaug, amu in makakawaꞌ sin sasalamatan. Hangkan, in kamu yan, biyaꞌ sin ibārat maglumbaꞌ magdāgan, subay niyu puspusun in tuyuꞌ sin pagꞌagad niyu ha Tuhan, biyaꞌ da sin tuyuꞌ sin tau maglumbaꞌ, ha supaya kamu karihilan sin Tuhan tungbas marayaw. 25 Iban in katān amu in magad maglumbaꞌ magdāgan, hallian nila in unu-unu katān amu in makakangīꞌ sin dayaw sin pamaranan nila, ha supaya sila dumaug iban kasangunan in ū nila sin kuruna amu in sasalamatan. In kuruna ini, amu in piyagtuyuan nila makawaꞌ, diꞌ da tumatas malugay sumagawaꞌ in pahalaꞌ amu in piyagmuhut-muhut makawaꞌ sin kitaniyu agad kan Īsa, tumatas sampay pa kasaumulan, hangkan hallian natuꞌ isab in baran taniyu dayn ha unu-unu mangīꞌ. 26 Hangkan na in aku, ha supaya ku makawaꞌ in piyagmumuhut-muhut ku, singuran ku isab in kaagi dumagan sin tau miyamagad maglumbaꞌ, amu in manulin-tulin in dāgan way paglingiꞌ-lingiꞌ sampay maabut in jangkaan sin paglumbaan. Iban singuran ku da isab in kaagi sin magbabaksing manuntuk ha atu niya, amu in tumudju sadja pa atu in suntuk niya, ha supaya niya makawaꞌ in daugan. 27 Singuran ku in addat sin manga magad ha pagpanayam-nayam amu binsanaun nila in pamaranan nila supaya tumugas iban kumusug. Diꞌ ku tuud dūlan in hawa-napsu sin baran ku, amu in makaraug kākuꞌ bang ku diꞌ kapaꞌgangan, sabab diꞌ aku mabayaꞌ bang aku, amu in nagnasīhat pa kaibanan tau, hisulak sin Tuhan, diꞌ dihilan sasalamatan.

10

Pasal Paghalliꞌ dayn ha Manga Barhalaꞌ

1 Na, manga taymanghud ku mabayaꞌ ku hipatumtum kaniyu in kiyalabayan sin manga kamawmaasan natuꞌ bangsa Yahudi, amu in miyagad kan Musa gimuwaꞌ dayn ha hulaꞌ Misir sin timpu nakauna yadtu. Pagguwaꞌ nila dayn ha hulaꞌ Misir, in sila katān miyamagad sin panawan sin gabun ha unahan nila amu in tandaꞌ yaun in Tuhan himihinduꞌ sin labayan nila. Imuntas sila katān miyanaw dayn ha Dagat Pula ha wayruun nagmula kanila. 2 Na, in pagꞌuntas nila sin Dagat Pula iban sin pagꞌagad nila ha gabun biyaꞌ sapantun sin in sila katān nagpaliguꞌ, amu in tandaꞌ sin in sila agad kan Musa. 3 In sila katān kimaun sin kakaun amu in naug dayn ha Tuhan. 4 Iban mīnum sila sin tubig amu in dīhil sin Tuhan kanila sabab in sila katān mīnum sin tubig, amu in gimuwaꞌ dayn ha batu. Na, in batu amuna in tandaꞌ sin in Almasi yaun miyamagad kanila pakain-pakain sila. 5 Sagawaꞌ, minsan bihādtu, in Tuhan walaꞌ kiyasulutan sin hinang sin kamatauran kanila. Hangkan, mataud in miyatay kanila didtu ha hulaꞌ paslangan mahunit paghulaan, amu in liyabayan nila.

6 Na, in manga kimugdan ha manga kamaasan natuꞌ yadtu hambuuk pamintangan taniyu sin subay kitaniyu diꞌ sumingud magnapsu sin unu-unu mangīꞌ biyaꞌ kanila. 7 Damikkiyan subay kitaniyu diꞌ sumumba ha manga barhalaꞌ biyaꞌ sin hinang sin kaibanan kanila ha waktu yadtu. In kahinangan nila ini kiyasulat ha lawm Kitab. Amu agi sin ha lawm Kitab, “Pagꞌubus sin manga tau nagkaun-kaun nanglagguꞌ ha barhalaꞌ siyusumba nila, nagbawbaylahan sila iban naghinang sin mangīꞌ.” 8 Subay in kitaniyu usug-babai diꞌ magjina, biyaꞌ na sin hinang sin manga kaibanan kamaasan natuꞌ. Na, sasukuꞌ sin sila naghinang sin biyaꞌ ha yan magtūy sila miyatay. Ha lawm hangka-adlaw awn kawhaan tagtū ngaibu tau in miyatay kanila. 9 Subay natuꞌ diꞌ tukasun in kusug sin kawasa sin Tuhan biyaꞌ sin hinang sin kaibanan kanila. Na, sasukuꞌ sin naghinang sin biyaꞌ ha yan magtūy sila miyatay piyagkutkut sin manga hās. 10 Subay kamu diꞌ magsumlut pasal sin kiyagantaꞌ sin Tuhan kaniyu biyaꞌ sin hinang sin kaibanan kanila. Hangkan in sasukuꞌ sin sila naghinang sin biyaꞌ ha yan piyatay sila sin Malāikat Magkakawaꞌ sin Nyawa.

11 Na, in manga unu-unu katān kimugdan ha manga kamawmaasan natuꞌ yadtu piyaratung kanila sin Tuhan ha supaya awn kapamintangan natuꞌ. Iban in manga kiyalabayan nila katān siyulat ha lawm Kitab ha supaya kitaniyu maingat humalliꞌ, diꞌ huminang biyaꞌ sin bakas nahinang nila, sabab miyabut na kitaniyu sin masa masuuk na makiyamat in dunya. 12 Hangkan hisiyu-siyu tau in magpikil sin mahugut na in īman niya, diꞌ niya butawanan, na subay siya mahalliꞌ sabab diꞌ kaingatan kinsum kuꞌnisa masasat siya huminang sin mangīꞌ. 13 In unu-unu sasat dumatung kaniyu biyaꞌ da isab sin manga sasat magdatung pa manga mānusiyaꞌ katān. Sagawaꞌ in Tuhan kapangandulan, hangkan in kamu yan diꞌ niya pasāran dumā sin manga sasat amu in gantaꞌ diꞌ niyu kaīmanan. Pasal bang awn na dumatung sasat mawn kaniyu pakusugun sin Tuhan in īman niyu sumulak sin sasat yan ha supaya kamu diꞌ marā.

14 Na, hangkan manga taymanghud ku kalasahan, ayaw tuud kamu magad magsumba ha manga barhalaꞌ. 15 In manga kamu yan halul-akkal. Hangkan, pikila niyu marayaw bang in bichara ku yan nakaamu atawa walaꞌ. 16 Bang kitaniyu magtipun-tipun na, amu in hambuuk panumtuman sin kamatay sin Panghuꞌ Īsa, ampa kitaniyu magsāw magꞌinum dayn ha sawan amu in pagsarang-sukulan pa Tuhan, na, biyaꞌ ha ini in hāti niya. Bang kita minum sin luun sin sawan iban kumaun sin tinapay, amuna in tandaꞌ sin in kitaniyu katān himambuuk na kan Īsa, kaagi sin duguꞌ iban baran hi Īsa. 17 Pagga hambuuk da in tinapay pagsāw-sāwhan sin kitaniyu katān, na, minsan kitaniyu mataud biyaꞌ da hambuuk in ginhawa-baran natuꞌ katān.

18 Kitaa niyu ba in addat sin bangsa Israil. Hisiyu-siyu in makakaun sin pagkaun bakas piyaglabut ha Tuhan, itungun na siya agad ha manga tau nagtataat pa Tuhan. (Na, damikkiyan, hisiyu-siyu in kumaun sin manga bakas piyaglabut ha manga barhalaꞌ, itungun da isab siya agad ha manga tau nagsusumba ha manga barhalaꞌ.) 19 Na, bukun in hātihan sin bichara ku yan bat awn hargaꞌ sin manga barhalaꞌ atawa sin manga kakaun hipaglabut kanila. 20 Sagawaꞌ pahātihun ta kamu tuud marayaw sin in manga kakaun hipaglabut ha manga barhalaꞌ tudju pa manga saytan bukun harap pa Tuhan. Iban diꞌ aku mabayaꞌ makapaglamud kamu iban sin manga saytan. 21 Hangkan diꞌ makajari in manga kamu amu in miyamagad sin pagꞌinum iban pagkaun sin tinapay duun ha pagtipun-tipun sin manga Almasihin, lumamud isab minum iban kumaun sin manga unu-unu kakaun bakas piyaglabut ha manga saytan. 22 Luwal dakuman bang niyu sunggurun in kabayaan sin Tuhan. Na, maytaꞌ, ha pikil niyu makusug in kawasa niyu dayn ha Tuhan?

23 Na, awn kaibanan tau namung, amu agi, “Makajari kitaniyu huminang sin unu-unu kabayaan natuꞌ.” Bunnal in bichara yan, sagawaꞌ bukun in unu-unu katān hinang niyu makarayaw kaniyu. Iban bukun in katān hinang niyu makatabang magpahugut sin īman sin pagkahi niyu. 24 Bukun marayaw bang in pikilun natuꞌ sadja in hikarayaw pa baran natuꞌ. Sagawaꞌ, subay pikilun natuꞌ in hikarayaw sin pagkahi natuꞌ.

25 Na, makajari kamu kumaun sin manga siyumbayꞌ diyaragang ha tabuꞌ, minsan diꞌ niyu na asubuhun bang yan bakas piyaglabut ha manga barhalaꞌ atawa walaꞌ. 26 Karnaꞌ kiyasulat ha lawm Kitab amu agi, “In dunya iban sin katān luun niya piyapanjari sin Tuhan.”

27 Na, bang sawpama kamu dāhun magkaun-kaun sin hambuuk tau bukun agad kan Īsa biyaꞌ kaniyu, ampa mabayaꞌ da isab kamu magad, ini in hikabaytaꞌ ku kaniyu. Makakaun kamu sin unu-unu na kakaun hilabut kaniyu. Ayaw na kamu mangasubu bang in manga kakaun yan bakas piyaglabut ha manga barhalaꞌ. 28 Sumagawaꞌ, bang awn tau imiyan kaniyu sin in kakaun yan bakas piyaglabut ha manga barhalaꞌ, na, ayaw na kamu kumaun sin kakaun yan, ha supaya diꞌ kumangīꞌ in parasahan sin tau namaytaꞌ kaniyu.

29 Minsan in ha pikil niyu wayruun ngīꞌ niya, bang kamu kumaun sin kakaun yan, subay niyu pikilun in parasahan sin tau namaytaꞌ kaniyu.

Na, marayꞌ awn duun kaniyu magsual sin biyaꞌ ha ini. “Maytaꞌ aku taggahan sin tau kumaun sin kakaun, amu in ha pikil ku wayruun ngīꞌ niya, sawkat na ha pikil niya mangīꞌ kumaun sin kakaun yan? 30 Tantu, bang aku magsarang-sukul pa Tuhan ha pasal sin kakaun, subay wayruun tau sumaway kākuꞌ, karnaꞌ kiyaun ku iban pagsarang-sukul pa Tuhan.”

31 Na, yari in hikasambag ku sin bichara yan. Unu-unu na in hinangun niyu magꞌinum na ka atawa magkaun, subay in hinang yan makarihil kalagguan pa Tuhan. 32 Subay in unu-unu katān hinang niyu, diꞌ makarihil kaniyu sallaꞌ ha pangatud sin kaibanan niyu, Yahudi na ka, atawa bukun, atawa ha manga pagkahi niyu agad ha Almasi, amu in manga tau sukuꞌ sin Tuhan. 33 Singud kamu biyaꞌ kākuꞌ. Unu-unu in hinangun ku, in tuyuan ku amu in makasulut ha katān. Diꞌ aku magpikil sin hikarayaw pa baran ku, sagawaꞌ amu in hikarayaw sin katān, bang mān sila makapuas dayn ha murkaꞌ sin Tuhan.

11

Pasal sin Pagtabun sin ū ha lawm Bāy Pagtataatan

1 Hangkan singuri niyu tuud aku biyaꞌ da isab sin pagsingud ku ha Panghuꞌ Īsa Almasi.

2 Na, sanglitun ta isab kamu pasal tiyutumtum niyu sadja aku, iban iyaagad niyu tuud in manga hinduꞌ amu in piyasampay ku kaniyu.

3 Malayngkan, awn pa isab amu in kabayaan ku kahātihan niyu. In ini pasal sin pagnakuraꞌ. In Almasi, amu in makapagꞌagi ha katān kausugan. Hāti, in katān kausugan tagapaghulaꞌ, amu in makapagꞌagi ha manga asawa nila. Ampa in Tuhan, amu in makapagꞌagi ha Almasi. 4 Hangkan bang awn usug mangarap pa Tuhan duun ha bāy pagtataatan niyu atawa magpasampay sin Parman sin Tuhan, ampa biyubutangan niya tabun in ū niya, biyaꞌ niya da walaꞌ piyagꞌaddatan in Almasi, amu in makapagꞌagi kaniya. 5 Sagawaꞌ bang awn babai mangarap pa Tuhan atawa magpasampay sin Parman sin Tuhan ha bāy pagtataatan, ampa wayruun turung sin ū niya, biyaꞌ niya da walaꞌ piyagꞌaddatan in bana niya amu in makapagꞌagi kaniya. Lāgiꞌ, in kasipugan sin babai yan biyaꞌ da sin kasipugan sin hambuuk babai biyabagungan in ū niya. 6 Bang in babai yan diꞌ magturung ha lawm bāy pagtataatan, marayaw pa uturan niya in buhuk niya. Sagawaꞌ, pagga makasipug ha babai in magbagung atawa magꞌutud sin buhuk niya, magpahawpuꞌ tuud, na, subay niya tuud turungan in ū niya. Marayaw yan dayn sin bagungan niya in ū niya. 7 Na, in manga kausugan, bukun nawajib kanila in magtabun sin ū nila ha lawm bāy pagtataatan, sabab in sila piyapanjari sin Tuhan awn sibuan iban sin kajarihanan niya, iban sila in magpakitaꞌ sin kapatutan sin Tuhan. Sagawaꞌ in babai, amu in magpakitaꞌ sin kapatutan sin bana nila. 8 Sabab in usug, ha waktu tagnaꞌ piyapanjari sin Tuhan in mānusiyaꞌ, bukun kiyawaꞌ piyaawn dayn ha baran sin babai, sumagawaꞌ in babai, amu in kiyawaꞌ piyaawn dayn ha baran sin usug. 9 Iban bukun piyapanjari sin Tuhan in usug ha supaya awn limbang sin babai, sagawaꞌ in babai piyapanjari sin Tuhan ha supaya awn limbang sin usug. 10 Hangkan subay in manga babai magturung ha supaya awn tandaꞌ kakitaan sin manga malāikat sin in manga babai ha babaan tuud sin manga bana nila.

11 Malayngkan, in kitaniyu ha lawm ukuman sin Panghuꞌ Īsa Almasi subay magtabang-tiyabangi. In babai subay tumabang ha usug, hāti in usug subay tumabang ha babai. In hāti niya, wayruun hambuuk tau in makatindug sin isa-isa niya. 12 Karnaꞌ minsan in babai piyapanjari sin Tuhan tagnaꞌ kiyawaꞌ piyaawn dayn ha baran sin usug, pagꞌubus dayn didtu, in kausugan katān lumahil pa dunya hipagꞌanak sin babai. Sagawaꞌ in unu-unu katān guwaꞌ dayn ha Tuhan (sabab siya in nagpapanjari sin unu-unu katān ha liyukupan sin ālam).

13 Na, bang kamu, ha pikil niyu nakaamu bahaꞌ in hinang sin manga babai ha pagtipun-tipun niyu, bang sila mangarap pa Tuhan sin wayruun tabun sin ū nila? 14 Asal niyu na kiyaiingatan sin makasipug ha usug in magpahabaꞌ sin buhuk niya. 15 Sagawaꞌ ha babai, malingkat aturun bang mahabaꞌ in buhuk niya. Dihilan siya sin Tuhan mahabaꞌ buhuk bat awn tabun sin ū niya. 16 Malayngkan, bang awn duun kaniyu amu in mabayaꞌ pa jumawab, na, amu ini in hikabaytaꞌ ku kaniya. In addat yan amuna in iyaagad namuꞌ iban sin katān jamaa Almasihin, amu in manga tau sukuꞌ sin Tuhan, ha unu-unu lugal. Wayruun addat dugaing agarun namuꞌ.

In Pagkaun iban Pagꞌinum amu in Panumtuman kan Īsa

17 Na, dugaing dayn sin yan, awn pa isab mabayaꞌ ku hihinduꞌ kaniyu. In ini pasal sin pagtipun-tipun niyu ha bāy pagtataatan niyu. Diꞌ ta kamu sanglitun pasal sin pagtipun-tipun niyu, sabab in yan walaꞌ nakarā kaniyu pa karayawan, gām mayan pa kangīan. 18 Muna-muna, mabayaꞌ ku hipaingat kaniyu sin nakarungug aku suysuy sin bang kamu magtipun-tipun na, diꞌ kamu magsulut-siyuluti, nagkakandi-kandi kamu. Na, ha pikil ku awn kasabunnalan sin suysuy ini. 19 Kalu-kalu ha pikil niyu amu yan in subay niyu hinangun ha supaya kaingatan sin tau bang hisiyu tuud in makasulut ha atay sin Tuhan. 20 Iban da isab bang kamu magtipun-tipun na magkaun sin panumtuman sin kamatay sin Panghuꞌ Īsa biyaꞌ da isab bukun Panghuꞌ in tumtumun niyu. Na bang biyaꞌ ha yan in hinang niyu, in pagkaun niyu yan bukun hambuuk panumtuman sin kamatay sin Panghuꞌ. 21 Sabab in hinang niyu, muna-muna kamu kumaun sin kakaun diyarā niyu pa pagtitipunan. Diꞌ niyu kapinan in kaibanan niyu. Hangkan, in kaibanan niyu mahapdiꞌ, ampa in kamu kaibanan isab nahilu sin taud sin īnum niyu. 22 Maytaꞌ, wayruun ka bāy niyu pagkaunan iban pagꞌinuman niyu? Atawa hangkan kamu maghinang biyaꞌ ha yan pasal mabayaꞌ niyu dihilan kasipugan in manga jamaa Almasihin amu in manga tau sukuꞌ sin Tuhan iban sin manga taymanghud niyu miskin? Na, ha pikil niyu unu in hipamung ku sin hinang niyu yan? Sanglitun ta kamu? Tantu diꞌ ta kamu sanglitun!

23 Bakas ku na kiyahinduꞌ kaniyu in kiyahinduꞌ kākuꞌ sin Panghuꞌ Īsa. Biyaꞌ ha ini in hinduꞌ. Ha dūm katipu kan Īsa, duun siya nagkakaun iban sin manga tindug niya. Sakali kimawaꞌ siya tinapay. 24 Ampa siya nagsarang-sukul pa Tuhan. Pagꞌubus niya nagsarang-sukul, sīpak niya in tinapay, ampa niya diyuhal pa manga kiyawakilan niya, ampa siya namung, laung niya, “Niyata niyu sin amu yan in ginhawa-baran ku, amu in hilillaꞌ ku mapatay sabab-karnaꞌ niyu. Kaun kamu sin tinapay yan amu in gantiꞌ panumtuman niyu kākuꞌ.” 25 Damikkiyan, pagꞌubus nila nagkaun, kiyawaꞌ niya in sawan, ampa siya namung. Laung niya, “In luun sin sawan ini tandaꞌ sin janjiꞌ baꞌgu sin Tuhan kaniyu. In duguꞌ ku maasag amu in dumihil katantuhan sin janjiꞌ ini. Inuma niyu yan iban amu yan in gantiꞌ panumtuman niyu kākuꞌ ha sakabaꞌ niyu minum.” 26 Sabab ha sakahabaꞌ niyu magtipun-tipun biyaꞌ da ha ini magdungan kumaun sin tinapay iban minum sin luun sin sawan, biyaꞌ niyu da tiyanyag in kamatay sin Panghuꞌ Īsa. Na, subay natuꞌ diꞌ bugtuun in hinang ini sampay dumatung in waktu sin pagbalik mari pa dunya sin Panghuꞌ Īsa.

27 Hangkan, hisiyu-siyu in magad sin pagkaun sin tinapay iban sin pagꞌinum sin luun sin sawan bilang panumtuman ha Panghuꞌ Īsa, ampa bukun matūp in palangay iban pikilan niya, na magdusa siya, sabab biyaꞌ niya da walaꞌ hiyalgaan in ginhawa-baran iban duguꞌ sin Panghuꞌ Īsa. 28 Na, dayn ha sabab ini, in hisiyu-siyu magad sin pagkaun iban pagꞌinum ini, ha diꞌ pa siya kumaun sin tinapay iban minum sin luun sin sawan, subay niya lilingun in atay niya kitaun bang awn ngīꞌ niya. 29 Sabab apabila siya kumaun sin tinapay iban minum sin luun sin sawan ha diꞌ niya mapikil marayaw in hargaꞌ sin ginhawa-baran sin Panghuꞌ Īsa, na, biyaꞌ niya da piyaratungan hukuman dayn ha Tuhan in baran niya. 30 Na, hangkan dayn ha sabab sin dusa nahinang niyu yan, mataud kaniyu in nasasakit iban malamma in baran. Iban mataud da isab in miyatay. 31 Sagawaꞌ bang ta lilingun na muna in atay taniyu bang wayruun dusa, na, diꞌ kitaniyu kabutangan sin hukuman sin Tuhan. 32 Paratungan kitaniyu bihaun sin Tuhan kasiksaan tungud sin dusa nahinang natuꞌ, ha supaya ha adlaw mahuli diꞌ kitaniyu malapay sin hukuman hibutang niya pa manga tau diꞌ magparachaya kaniya.

33 Hangkan, manga taymanghud ku, bang kamu magtipun-tipun kumaun bilang panumtuman sin kamatay sin Panghuꞌ Īsa, tagari niyu in kaibanan niyu. 34 Na, bang sawpama awn hiyahapdiꞌ duun kaniyu, subay siya kumaun naa pa bāy niya, ha supaya bang kamu magtipun-tipun na, diꞌ kamu makabāk dusa pa Tuhan.

Na, ha pasal sin kaibanan parakalaꞌ niyu, subay na aku mākawn kaniyu ampa ku salassayun.

12

In Ingat-kapandayan iban Barakat Hirihil sin Rū sin Tuhan

1 Na, bihaun bicharahun ku in pasal sin manga ingat-kapandayan iban barakat hirihil sin Rū sin Tuhan kātuꞌniyu, sabab kabayaan ku, manga taymanghud ku, kahātihan niyu in kasabunnalan pasal sin manga ini. 2 Katumtuman niyu sin bukun pa kamu agad ha Almasi, masi da kamu narā sin saytan sumumba ha manga barhalaꞌ, amu in way tuud nyawa. 3 Sumagawaꞌ bihaun, pagga kamu agad na ha Almasi, subay niyu kaingatan na sin wayruun tau, amu in hiyuhūp sin Rū sin Tuhan in makapamung pangkal ha Panghuꞌ Īsa. Damikkiyan, wayruun tau makapamung in hi Īsa, Panghuꞌ niya, bang siya walaꞌ hiyuhūp sin Rū sin Tuhan.

4 Mataud in ginisan sin manga ingat-kapandayan iban barakat hirihil sin Tuhan, sagawaꞌ hambuuk-buuk da in Rū sin Tuhan in tuburan sin katān yan. 5 Ginis-ginisan in hinang natuꞌ pakaniya-pakaniya tumabang ha manga pagkahi Almasihin, sagawaꞌ hambuuk-buuk da Panghuꞌ Īsa in paghulas-sangsaan natuꞌ katān. 6 Mataud da isab in ginisan sin ingat-kapandayan dīhil kātuꞌ supaya kitaniyu tumabang ha manga pagkahi natuꞌ, sagawaꞌ hambuuk-buuk da isab Tuhan in tumabang kātuꞌniyu huminang sin hinang diyaakan niya.

7 In kitaniyu katān pakaniya-pakaniya, dīrihilan sin Tuhan ingat-kapandayan iban barakat ha supaya kitaniyu makatabang ha katān pagkahi natuꞌ Almasihin. Na, dayn didtu kaingatan sin kaibanan in kitaniyu tiyulunan sin Rū sin Tuhan. 8 In hambuuk tau dihilan sin Rū sin Tuhan ingat-kapandayan magnasīhat sin hinduꞌ naug dayn ha Tuhan. Ampa in hangka-tau dīhilan isab sin Rū sin Tuhan kapandayan magpahāti ha manga tau sin ingat nila pasal sin Parman sin Tuhan. 9 Tunggal da Rū sin Tuhan in dimihil sin manga pakaradjaan yan. In hangka-tau dihilan sin Rū sin Tuhan pangandul mahugut pa Tuhan, ampa in hangka-tau dihilan isab barakat magpauliꞌ ha manga nasasakit. 10 In hangka-tau isab dihilan barakat huminang sin manga muꞌjijat iban in hangka-tau dihilan barakat magpasampay sin Parman sin Tuhan. Hāti, in hangka-tau dihilan isab sin ingat-kapandayan sumilang sin barakat dayn ha Rū sin Tuhan iban sin bukun. In hangka-tau isab dihilan sin barakat makapamichara sin ginisan bahasa diꞌ kahātihan sin manga tau. Ampa in hangka-tau dihilan sin ingat-kapandayan magpahāti sin maana sin ginisan bahasa piyamung yan. 11 Sagawaꞌ hambuuk da tuud Rū sin Tuhan, in dumihil sin katān ingat-kapandayan iban barakat yan. Makapagbayaꞌ siya bang unu in ingat-kapandayan iban barakat hirihil niya pa manga tau pakaniya-pakaniya iban bang hisiyu in dihilan niya.

In Ginisan Bahagiꞌ sin Ginhawa-baran sin Almasi

12 Na, (minsan magdugaing-dugaing in ingat-kapandayan iban barakat dīhil kātuꞌniyu) masi da isab kitaniyu katān nahahambuuk. Sabab in kitaniyu manga agad ha Almasi bang hidalil pa hambuuk ginhawa-baran sin tau, in kitaniyu ini, amuna in ginisan bahagiꞌ sin ginhawa-baran sin Almasi. Minsan mataud in ginisan sin bahagiꞌ niya masi da hambuuk in ginhawa-baran niya. 13 Damikkiyan, in manga kitaniyu Almasihin mataud in ginisan natuꞌ. Awn Yahudi, awn bukun, iban awn banyagaꞌ, awn bukun. Sagawaꞌ hiyambuuk kitaniyu katān sin Rū sin Tuhan. Tunggal da siya in nagliguꞌ kātuꞌ supaya kitaniyu mahinang hambuuk bahagiꞌ sin ginhawa-baran sin Almasi, lāgiꞌ in katān hiyuhūp sin hambuuk-buuk da Rū sin Tuhan.

14 Na, in ginhawa-baran sin tau mataud in ginisan sin bahagiꞌ niya, bukun sadja hambuuk. 15 Sabab, minsan sawpama imiyan in siki, laung niya, “In aku ini bukun hambuuk bahagiꞌ sin ginhawa-baran sabab in aku siki sadja, bukun lima.” Na, minsan biyaꞌ ha yan in pamung sin siki, masi da siya agad ha bahagiꞌ sin ginhawa-baran. 16 Iban bang sawpama isab imiyan in taynga, laung niya, “In aku ini bukun agad sin bahagiꞌ sin ginhawa-baran sabab in aku taynga sadja, bukun mata.” Na, minsan biyaꞌ ha yan in pamung sin taynga, masi da siya agad sin bahagiꞌ sin ginhawa-baran. 17 Na, bang sawpama in ginhawa-baran lullun na mata, biyaꞌ diin in karungug niya? Iban bang isab lullun na taynga, biyaꞌ diin in kahamut niya? 18 Sagawaꞌ in ginhawa-baran sin tau piyapanjari sin Tuhan jukup iban sin ginisan bahagiꞌ niya biyaꞌ sin asal kiyagantaꞌ niya. 19 Diꞌ yan mahinang ginhawa-baran bang yan lullun na sadja mata atawa taynga. Subay da jukup in ginisan sin bahagiꞌ. 20 Biyaꞌ na sin asal kiyagantaꞌ, in hambuuk ginhawa-baran, mataud ginisan in bahagiꞌ.

21 Na, hangkan diꞌ makajari in mata imiyan ha lima, “Diꞌ aku magkalagihan kaymu!” Damikkiyan, diꞌ da isab makajari imiyan in ū ha siki, “Diꞌ aku magkalagihan kaymu!” 22 Sabab in kasabunnalan niya, minsan in hambuuk bahagiꞌ sin ginhawa-baran biyaꞌ lupa wayruun da tuud guna niya, malayngkan, kagunahan da isab sin ginhawa-baran. 23 In manga bahagiꞌ amu in ha bistahan natuꞌ wayruun da tuud guna nila, amuna in iyaayaran natuꞌ tuud. Ampa in manga bahagiꞌ amu in tamparasa, subay tamungan natuꞌ marayaw ha supaya diꞌ kakitaan. 24 Hāti in manga bahagiꞌ amu in marayaw aturun, minsan diꞌ natuꞌ na tuud ayaran. Hangkan biyaꞌ ha ini in kaagi sin Tuhan nagpaamu nagbutang sin ginisan bahagiꞌ ha supaya in manga bahagiꞌ amu in tamparasa kaayaran natuꞌ tuud. 25 Na, hangkan in ginisan bahagiꞌ sin ginhawa-baran, subay diꞌ magsaggaꞌ-siyaggai. Gām mayan subay magtabang-tiyabangi. 26 Bang sawpama in hambuuk bahagiꞌ sin ginhawa-baran numanam masakit, in kaibanan bahagiꞌ magad da isab kaniya numanam sin masakit. Damikkiyan, bang sawpama isab in hambuuk bahagiꞌ karihilan kalagguan in katibuukan sin ginhawa-baran kumuyag da isab.

27 Na, in kamu yan katān Almasihin, amuna in biyaꞌ sapantun ginhawa-baran sin Almasi, iban pakaniya-pakaniya kaniyu, amuna in biyaꞌ sapantun bahagiꞌ sin ginhawa-baran niya. 28 In kitaniyu katān amu in diyalil ginisan bahagiꞌ sin ginhawa-baran sin Almasi, dihilan hinang ha pagtipun-tipun sin manga Almasihin. Sagawaꞌ bukun sibuꞌ in hinang natuꞌ katān, sabab Tuhan in nagpaamu nagdihil sin hinang. Muna-muna tuud pinīꞌ niya in manga tau kiyawakilan niya. In hikaruwa manga magpapasampay sin parman niya pa manga tau. Hikatū, manga tau magnanasīhat sin Parman. Pagꞌubus sunuan sin manga tau maghihinang sin manga muꞌjijat. Sunuan isab sin kaibanan, amu in kiyarihilan barakat magpauliꞌ ha manga nasasakit, iban in kaibanan mananabang ha pagkahi nila, iban in kaibanan amu in maingat magnakuraꞌ magdā sin hinang. In kaibanan isab dihilan barakat makabichara sin ginisan bahasa hīnduꞌ kanila sin Rū sin Tuhan, amu in diꞌ kaingatan sin manga tau. 29 Bukun sila lunlun tau kiyawakilan sin Almasi, atawa manga magpapasampay sin Parman, atawa magnanasīhat sin Parman sin Tuhan. Bukun katān dihilan barakat makahinang sin manga muꞌjijat, 30 atawa makapauliꞌ sin manga nasasakit, atawa makabichara sin manga bahasa hīnduꞌ sin Rū sin Tuhan amu in diꞌ kaingatan sin tau, atawa magpahāti sin maana sin bahasa yan. 31 Na, dayn ha katān ingat-kapandayan iban barakat yan, subay in pagmuhut-muhutan niyu makawaꞌ amuna in makatabang tuud ha pagkahi niyu Almasihin.

Sumagawaꞌ in hikabaytaꞌ ku kaniyu bihaun pasal sin kasi-lasa, amu in labi tuud marayaw dayn ha katān ingat-kapandayan iban barakat.

13

In Addat sin Tau Makasi-Malasa ha Pagkahi Niya

1 Bang aku sawpama piyatulunan barakat makabichara sin ginisan bahasa dī ha lawm dunya sampay sin bahasa sin manga malāikat ha surgaꞌ, sagawaꞌ diꞌ aku makasi-malasa ha pagkahi ku, na, wayruun da guna sin barakat yan. In bichara ku yan biyaꞌ da sin hibuk sin agung atawa bagting bang lisagun way biddaꞌ. Wayruun kapūsan sin bichara yan. 2 Atawa minsan awn barakat ku magpasampay pa manga tau sin Parman sin Tuhan, atawa jukup aku sin unu-unu katān ingat, iban kahātihan ku in unu-unu katān miyaksud sin Tuhan, amu in diꞌ kahātihan sin manga tau, atawa minsan biyaꞌ diin in hugut sin pangandul ku pa Tuhan bat aku makapaīg sin būd dayn ha kiyabutangan niya, sagawaꞌ bang wayruun da kasi-lasa ku ha pagkahi ku, in katān barakat yan wayruun da kapūsan niya. 3 Iban minsan sawpama in katān altaꞌ ku hipagmura ku ha manga miskin iban hipaglillaꞌ ku in baran ku sunugun sin kāyu sabab sin Almasi, sagawaꞌ bang wayruun kasi-lasa ku ha pagkahi ku, wayruun da makawaꞌ ku karayawan dayn ha manga hinang ku yan.

4 Na, biyaꞌ ha ini in addat sin tau makasi-malasa ha pagkahi niya. Bukun siya maluhay dugalan ha pagkahi niya, sagawaꞌ bayngꞌulungun siya. Bukun siya maiggil atawa maabughuꞌ. Bukun mataas in dāhan niya. Bukun siya maabbu. 5 Bukun mangīꞌ in addat niya, iban diꞌ siya magpikil sin unu-unu hikarayaw sadja pa baran niya. Bukun siya hangkarayꞌ pagꞌastulan. Diꞌ siya magtawꞌ ha lawm atay niya sin unu-unu mangīꞌ nahinang kaniya sin kaibanan. 6 In tau awn kasi-lasa niya bukun makuyag bang in kaibanan niya maghinang sin mangīꞌ, sagawaꞌ makuyag siya bang sila huminang sin mabuntul. 7 Iban in tau awn kasi-lasa niya, diꞌ sumuhun ha pagkahi niya. Diꞌ magkalawaꞌ in pangandul niya ha manga tau. Giyuguun niya ha susūngun dumayaw da sila. Masi-masi in kasi-lasa niya minsan unu in haggut-pasuꞌ hibutang kaniya sin pagkahi niya.

8 In kasi-lasa diꞌ magkabugtuꞌ sampay pa kasaumulan, sagawaꞌ in barakat dīhil kātuꞌniyu sin Tuhan magpasampay sin Parman niya awn sadja kahinapusan. In barakat dīhil kātuꞌ supaya kitaniyu makabichara sin manga bahasa piyatulun kātuꞌ sin Rū sin Tuhan, awn da waktu diꞌ na kalagihan. Iban minsan in manga ingat malawm piyatulun kātuꞌ sin Tuhan, lumabay da. 9 Sabab, bihaun, minsan biyaꞌ diin in ingat natuꞌ, iban minsan biyaꞌ diin in pagpasampay natuꞌ sin Parman sin Tuhan awn sadja kulang niya. Bukun pa jukup. 10 Malayngkan, bang dumatung na in waktu magmakbul na in unu-unu katān giyantaꞌ sin Tuhan amu in way tuud sallaꞌ, na, maglabay na in manga ingat-kapandayan bukun jukup.

11 Na, biyaꞌ ha ini in palangay ku sin bataꞌ-bataꞌ pa aku. In pamichara, pamikil iban akkal ku biyaꞌ da isab sin hambuuk bataꞌ-bataꞌ. Sumagawaꞌ, limagguꞌ mayan aku, biyutawanan ku in manga palangay bataꞌ-bataꞌ. 12 Damikkiyan, bihaun, ha salugay natuꞌ dī pa ha dunya bukun pa jukup in panghāti natuꞌ pasal Tuhan. In pangitaꞌ natuꞌ kaniya biyaꞌ sin hantang hambuuk tau tumanding ha samin magabul, bukun marayaw in pangatud niya. Sumagawaꞌ dumatung da in adlaw makapagbalharap da kitaniyu iban siya. Ha bihaun, landuꞌ tuud kulang in panghāti ku sin pakaradjaan tudju pa Tuhan, sagawaꞌ dumatung da in waktu kahātihan ku da tuud marayaw in katān pakaradjaan ini, biyaꞌ sin dayaw sin panghāti sin Tuhan pasal ku.

13 Manjari, in tū parakalaꞌ amu in īman, huwat-huwat, iban kasi-lasa wayruun kahinapusan nila sampay pa salama-lama. Lāgiꞌ in labi awla tuud marayaw dayn ha katān amuna in kasi-lasa.

14

In Aturan sin Pagdā sin Manga Ingat-Kapandayan iban Barakat

1 Na, in pagkasi-lasa ha pagkahi subay amuna tuud in labi awla pagmuhut-muhutan niyu hibutang pa lawm atay niyu. Sagawaꞌ marayaw da isab bang niyu pagmuhut-muhutan in ingat-kapandayan iban barakat dayn ha Rū sin Tuhan, labi awla in barakat magpasampay sin Parman sin Tuhan pa manga mānusiyaꞌ. 2 In tau piyatulunan barakat sin Rū sin Tuhan makapamichara dugaing amu in diꞌ niya kaingatan asal, in bichara niya tudju sadja pa Tuhan bukun pa mānusiyaꞌ, sabab wayruun mānusiyaꞌ makahāti sin bichara niya. In manga pakaradjaan hibichara niya naug dayn ha Rū sin Tuhan, saꞌ biyaꞌ hantang tiyatapuk da, sabab diꞌ kahātihan sin tau in bichara niya. 3 Sumagawaꞌ in tau kiyarihilan barakat magpasampay sin Parman sin Tuhan pa manga mānusiyaꞌ, makatabang siya ha pagkahi niya magpahugut sin īman nila iban maparayaw niya in atay sin manga nasususa. 4 In tau makabichara sin bahasa piyatulun kaniya sin Rū sin Tuhan makabāk sadja karayawan tudju pa baran niya, sagawaꞌ in tau magpasampay sin Parman sin Tuhan makapahugut sin īman sin katān agad ha Almasi. 5 In kabayaan ku in kamu katān makabichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan, sagawaꞌ labi kabayaan ku patulunan kamu sin barakat magpasampay sin Parman sin Tuhan. Sabab labi tuud kagunahan in tau magpasampay sin Parman dayn sin tau makabichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan. Awn da isab guna sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan bang awn tau duun ha pagtipun-tipun niyu makapahāti sin maana niya ha supaya makapahugut sin īman sin katān agad ha Almasi duun.

6 Na, manga taymanghud ku, minsan sawpama aku mawn kaniyu mamichara sin bahasa piyatulun kākuꞌ sin Rū sin Tuhan, wayruun da karayawan hikarihil ku kaniyu. Sumagawaꞌ bang ku hibaytaꞌ kaniyu in piyanyataꞌ kākuꞌ sin Tuhan, atawa baytaan ta kamu sin manga pakaradjaan kaingatan ku pasal Tuhan, atawa magpasampay aku kaniyu sin Parman sin Tuhan, atawa magnasīhat aku kaniyu, in manga yan makatabang tuud kaniyu.

7 Dalila niyu na sadja in manga magkatingug way nyawa biyaꞌ na sin suling atawa biyula. Bang in magsuling atawa magbiyula diꞌ maingat, diꞌ da kahantapan in tunis niya. 8 Atawa minsan in huyup-huyup hipagtawag ha manga sundalu magsakap harap pa pagbunuan, bang bukun da mahantap in tunis sin paghuyup, diꞌ da in manga sundalu magsakap. 9 Damikkiyan, in himumūngan niyu diꞌ kahātihan sin manga tau apabila kamu magbichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan. Biyaꞌ da kamu sin nagbichara sadja pa hangin. 10 Mataud tuud ginisan bahasa dī ha liyukupan dunya, iban in katān bahasa awn hātihan niya pakaniya-pakaniya. 11 Sumagawaꞌ, bang in hambuuk tau mamichara kākuꞌ sin bahasa diꞌ ku kahātihan biyaꞌ da kami sin magdugaing hulaꞌ, diꞌ magsabbut bahasa. 12 Pagga kamu matuyuꞌ tuud kaawnan sin manga ingat-kapandayan iban barakat dayn ha Rū sin Tuhan, na pangayua niyu tuud isab kaawnan kamu sin ingat-kapandayan iban barakat amu in makatabang magpahugut sin īman sin pagkahi niyu Almasihin.

13 Hangkan, in tau makapamichara sin bahasa piyatulun kaniya amu in diꞌ kahātihan sin manga tau, subay siya isab mangayuꞌ duwaa bang mān siya karihilan ingat magpahāti sin maana sin himumūngan niya. 14 Sabab bang sawpama aku mangayuꞌ duwaa ha bahasa piyatulun kākuꞌ sin Rū sin Tuhan, bunnal agad in lawm atay ku mangayuꞌ duwaa, sagawaꞌ bukun in lawm pikilan ku. 15 Na, pagga bihayan da in hāl niya, biyaꞌ ha ini in hinangun ku. Awn da waktu mangayuꞌ aku duwaa atawa kumalang aku ha bahasa piyatulun kākuꞌ sin Rū sin Tuhan, amu in diꞌ kahātihan sin tau. Awn da isab waktu mangayuꞌ aku duwaa atawa kumalang aku ha bahasa kahātihan sin manga tau, amu in naug da isab dayn ha pikilan ku. 16 Bang sawpama kamu magduwaa pagsarang-sukul pa Tuhan ha bahasa piyatulun kaniyu sin Rū sin Tuhan, biyaꞌ diin in kasambag “Amin” sin manga tau ha pagtipunan niyu, amu in diꞌ makahāti sin bichara niyu? Wayruun dapat nila humāti bang unu in bichara niyu. 17 Minsan na sawpama marayaw tuud in duwaa pagsarang-sukul niyu pa Tuhan, bang diꞌ da kahātihan sin manga tau, na diꞌ da yan makapahugut sin īman nila.

18 Magsarang-sukul aku pa Tuhan sin labi tuud dayn kaniyu katān in barakat ku makapamichara sin bahasa piyatulun kākuꞌ sin Rū sin Tuhan. 19 Malayngkan bang aku mamichara na manghinduꞌ ha pagtipun-tipun sin manga Almasihin, mabayaꞌ da aku mamung lima kabtangan ha kahātihan sin manga tau dayn sin mamichara aku salaksaꞌ kabtangan ha bahasa piyatulun kākuꞌ amu in diꞌ nila kahātihan.

20 Na, manga taymanghud ku subay kamu diꞌ magpikilan biyaꞌ bataꞌ-bataꞌ bang tungud sin ingat-kapandayan iban barakat piyatulun kaniyu sin Tuhan. Subay kamu magpikilan na tau maas. Malayngkan, bang tungud ha manga hinang mangīꞌ, subay kamu magꞌakkal biyaꞌ sin bataꞌ-bataꞌ asibiꞌ tuud, amu in wayruun unu-unu mangīꞌ ha lawm pikilan niya. 21 Awn kiyasulat Parman sin Tuhan ha lawm Kitab sin manga kamaasan. Nagparman in Tuhan, amu agi,

“Pasampayun ku in Parman ku pa manga bangsa Israil,

labay dayn ha simud sin manga tau dayn ha dugaing bangsa, amu in dugaing in bahasa nila.

Sumagawaꞌ minsan bihādtu in kaagi ku magpasampay sin Parman, diꞌ nila da asipun.”

22 Hāti niya, in barakat makapamichara sin ginisan bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan hambuuk paltandaan magpakitaꞌ sin kawasa sin Tuhan ha manga tau diꞌ magparachaya ha Almasi, bukun ha manga tau asal na nagpaparachaya. Sagawaꞌ in barakat magpasampay sin Parman hambuuk paltandaan magpakitaꞌ sin kawasa sin Tuhan ha manga tau asal na nagpaparachaya ha Almasi, bukun ha manga walaꞌ nagpaparachaya. 23 Na, bang sawpama in manga kamu Almasihin magtipun-tipun, ampa awn makahādil sin pagtipun-tipun niyu, tau dayn ha guwaꞌ atawa tau walaꞌ pa nagparachaya ha Almasi, hāti karungugan nila in kamu pakaniya-pakaniya magbichara sin bahasa piyatulun kaniyu, diꞌ nila kahātihan, tantu makaiyan sila, in kamu yan manga dupang. 24 Malayngkan, bang in kamu katān magpasampay sin Parman piyatulun kaniyu sin Tuhan, in tau nakahādil yan amu in manga tau dayn ha guwaꞌ ka atawa amu in walaꞌ pa nagparachaya ha Almasi magsiddik na sin in sila baldusa pagdungug nila sin himumūngan niyu. Kasayuhan nila na in manga dusa nahinang nila pasal sin manga himumūngan karungugan nila. 25 In unu-unu pikilan tiyatapuk nila ha lawm atay nila gumuwaꞌ na. Iban sumujud na sila mangarap pa Tuhan umiyan sin lapal, “Magsabunnal na tuud aku sin yan in Tuhan himahambuuk duun kaniyu.”

26 Na, manga taymanghud ku in kabayaan ku bang kamu magtipun mangarap pa Tuhan, subay biyaꞌ ha ini in aturan sin pagdā sin manga ingat-kapandayan iban barakat nataymaꞌ niyu dayn ha Tuhan. In kaibanan kaniyu kumalang sin kalangan pamudji pa Tuhan, iban in kaibanan magnasīhat sin Parman sin Tuhan, iban in kaibanan magpasampay sin piyanyataꞌ kanila sin Tuhan. Hāti in kaibanan isab maghimumūngan sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan, iban in kaibanan isab magpahāti sin maana sin himumūngan yan. In katān hinangun niyu subay makatabang magpahugut sin īman sin pagkahi niyu Almasihin. 27 Bang awn mamichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan, subay duwa tū sadja in mamichara magsubli-subli. Hāti, subay awn magpahāti sin maana sin himumūngan nila. 28 Na, bang sawpama wayruun makapahāti sin maana, in tau taga barakat mamichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan, subay siya diꞌ na magkaybaꞌ. Makajari siya mamichara ha lawm atay niya sin bahasa yan tudju pa Tuhan.

29 Damikkiyan, bang awn magpasampay sin Parman piyatulun kanila sin Tuhan, subay duwa tū sadja in mamichara. Hāti in kaibanan dumungdung sin bichara nila bang bunnal da dayn ha Rū sin Tuhan atawa bukun. 30 Na, bang sawpama ha saꞌbu sin hambuuk namimichara, in hangka-tau nagtaghaꞌ datungan Parman dayn ha Tuhan, subay in nagbibichara humundung, pasublihun mamichara in diyatungan Parman. 31 Makajari kamu katān magpasampay sin Parman bang kamu patulunan sin Tuhan saꞌ subay kamu magsubli-subli, ha supaya in manga tau katān dimurungug kaniyu makahāti marayaw ha wayruun sasat, iban humugut in pangatayan. 32 In tau taga barakat magpasampay sin Parman piyatulun kaniya sin Tuhan, subay makagaga sin bayaꞌ niya mamichara pasal sin Parman sin Tuhan. 33 Sabab in kabayaan sin Tuhan maawn in kahatulan bukun kalingugan.

Na, ha pasal isab sin manga kababaihan subay sila diꞌ magkaybaꞌ bang sila duun ha pagtipun-tipunan sin manga Almasihin, manga tau sukuꞌ sin Tuhan. Subay sila diꞌ lumamud magsambung-laung ha manga kausugan, sabab amuna yan in aturan iyaagad sin manga kababaihan ha katān pagtitipunan sin manga Almasihin. Karnaꞌ kiyabaytaꞌ ha lawm Kitab sin manga kamaasan in babai diꞌ makajari magꞌūhan ha manga kausugan. 35 Bang sila mabayaꞌ makaingat pasal sin unu-unu na, subay na sila makauwiꞌ pa bāy ampa sila mangasubu ha manga bana nila. Sabab makarihil kasipugan ha manga babai in lumamud magsambung-laung ha manga kausugan ha pagtipun-tipunan sin manga Almasihin. 36 Atawa isab hangkan kamu diꞌ magkahagad sin hinduꞌ ku pasal ha pangannal niyu dayn kaniyu timagnaꞌ gimuwaꞌ in Parman sin Tuhan. Atawa ha pangannal niyu kamu sadja isab in kiyanaugan sin Parman sin Tuhan. Na, nasāꞌ tuud kamu.

37 Hisiyu-siyu in nagꞌitung sin baran niya hambuuk magpapasampay sin Parman piyatulun kaniya sin Tuhan atawa taga barakat unu-unu na dayn ha Rū sin Tuhan, subay niya kaingatan sin in katān pamung ku kaniyu ha sulat ini daakan sin Tuhan. 38 Sagawaꞌ bang siya diꞌ dumungug sin hinduꞌ ku, ayaw isab kamu dumungug kaniya.

39 Na, mahuli dayn duun manga taymanghud ku, in awla tuud subay pagtuyuan niyu, in barakat magpasampay sin Parman piyatulun kaniyu sin Tuhan, sagawaꞌ bang isab awn mabayaꞌ mamichara sin bahasa piyatulun sin Rū sin Tuhan, ayaw niyu lānga. 40 Bang kamu magtipun-tipun mangarap pa Tuhan, subay in unu-unu katān hinangun niyu, maamu iban mahatul.

15

In hi Īsa Nabuhiꞌ Nagbalik dayn ha Kamatay

1 Na, bihaun manga taymanghud ku, hipatumtum ku kaniyu in Baytaꞌ Marayaw, amu in bakas piyagnasīhat ku kaniyu. In nasīhat ku yan bakas niyu na kiyahagad iban amuna yan in piyangamdusan sin īman niyu. 2 In Baytaꞌ Marayaw amuna in makalappas kaniyu dayn ha murkaꞌ, bang niyu pahūpun da pa lawm atay niyu. Sagawaꞌ bang niyu isab diꞌ dungugun in nasīhat ku, hāti niya wayruun da kapūsan sin pagparachaya niyu.

3 Sabab kiyapasampay ku na kaniyu in hinduꞌ nakawaꞌ ku dayn ha Almasi, amu in hinduꞌ labi awla tuud kagunahan niyu. In kiyahinduꞌ ku kaniyu biyaꞌ da isab sin kiyasulat ha lawm Kitab, sin in Almasi miyatay ha supaya kitaniyu mapuas dayn ha dusa. 4 In siya bakas na kiyubul, sagawaꞌ pagꞌabut tūy adlaw, nabuhiꞌ siya nagbalik biyaꞌ da sin kiyasulat ha lawm Kitab. 5 Nagbangun mān siya dayn ha lawm paliyangan niya nagpanyataꞌ siya mawn kan Pitrus. Pagꞌubus, nagpanyataꞌ na isab siya pa manga hangpuꞌ tagduwa kiyawakilan niya. 6 Pagpuas yadtu, nagpanyataꞌ na isab siya pa manga tau agad kaniya duun nagtitipun, awn labi limang gatus in taud nila. In kamatauran sin manga tau ini masi pa buhiꞌ sampay pa bihaun, sagawaꞌ in kaibanan miyatay na. 7 Pagꞌubus yadtu, nagpanyataꞌ na isab siya kan Yaꞌkub, ampa pa manga katān kiyawakilan niya. 8 Mahuli tuud dayn ha katān, nagpanyataꞌ da isab siya kākuꞌ, minsan in pagꞌagad ku kaniya nagtaghaꞌ sadja, biyaꞌ sin sapantun bataꞌ-bataꞌ piyagꞌanak bukun ha bulan niya. Diꞌ aku tūpun pagpanyataan niya.

9 Karnaꞌ ha katān kiyawakilan sin Almasi aku in mababaꞌ tuud. Diꞌ aku minsan tūpun tawagun hambuuk kiyawakilan niya, sabab sin katān kangīan nahinang ku ha manga Almasihin. 10 Daypara dakulaꞌ in tulung-tabang kākuꞌ sin Tuhan, hangkan aku nahinang kiyawakilan sin Almasi, iban nagbunga tuud isab in tulung-tabang niya kākuꞌ. Karnaꞌ, labi tuud in tuyuꞌ ku maghulas-sangsaꞌ ha Almasi dayn ha katān manga kiyawakilan. Sagawaꞌ in kasabunnalan niya, walaꞌ ku yan nahinang sin baran-baran ku, saꞌ dayn ha tulung-tabang sin Tuhan kākuꞌ. 11 Malayngkan, way āg, minsan hisiyu in nagpatanyag sin Parman kaniyu, aku ka atawa sila, sabab sibuꞌ da tuud in piyagnasīhat namuꞌ kaniyu, amu in kiyahagad niyu.

In Almasihin Katān Buhiun da Magbalik sin Tuhan

12 Na, pagga in piyagnasīhat namuꞌ kaniyu pasal sin Almasi nabuhiꞌ siya nagbalik dayn ha kamatay, na, maytaꞌ in kaibanan kaniyu namung sin in manga patay diꞌ na mabuhiꞌ magbalik? 13 Bang sawpama bunnal in bichara nila yan, in hāti niya, walaꞌ nabuhiꞌ nagbalik in Almasi, masi siya ha lawm kubul. 14 Iban bang sawpama in Almasi walaꞌ nabuhiꞌ nagbalik dayn ha kamatay, in hāti niya, wayruun da kapūsan sin pagnasīhat namuꞌ, iban wayruun tagaran tungbas sin īman niyu. 15 Lāgiꞌ biyaꞌ nila da kami īyan nagputing kami pasal sin Tuhan, sabab namaytaꞌ kami kaniyu sin nabuhiꞌ nagbalik in Almasi. Sagawaꞌ bang bunnal in baytaꞌ nila, bat diꞌ na mabuhiꞌ magbalik in manga patay, na in hāti niya, walaꞌ biyuhiꞌ nagbalik sin Tuhan in Almasi dayn ha kamatay. 16 Sabab bang sawpama diꞌ na mabuhiꞌ magbalik in manga patay, biyaꞌ da kamu imiyan, in Almasi walaꞌ nabuhiꞌ nagbalik dayn ha kamatay. 17 Iban bang sawpama in Almasi walaꞌ nabuhiꞌ nagbalik, in hāti niya, in pagꞌīman niyu wayruun da kapūsan niya iban masi pa kamu ha lawm karusahan, walaꞌ naampun sin Tuhan. 18 Iban in hāti niya da isab, in manga Almasihin miyatay, amu in nangandul ha Almasi, yadtu na ha lawm narkaꞌ, (sabab wayruun nakapuas kanila dayn ha karusahan nila bang bunnal in Almasi yadtu masi ha lawm kubul niya, walaꞌ nabuhiꞌ nagbalik). 19 Bang in huwat-huwat natuꞌ ha Almasi bat dī sadja ha dunya, iban wayruun tagaran taniyu ha adlaw mahuli, na kitaniyu na ini in manga tau makaluuy-luuy tuud ha lawm dunya.

20 Sumagawaꞌ in kasabunnalan niya, in Almasi biyuhiꞌ nagbalik sin Tuhan, amu in paltandaan sin in katān Almasihin patay, buhiun da magbalik sin Tuhan ha adlaw mahuli. 21 In kamatay naawn, sabab sin dusa nahinang sin hambuuk tau, hi Apuꞌ Adam. Damikkiyan, naawn in kabuhiꞌ magbalik dayn ha kamatay sabab sin nahinang sin hambuuk tau, hi Īsa Almasi. 22 Asal in katān mānusiyaꞌ mapatay, pasal in kitaniyu katān panubuꞌ hi Apuꞌ Adam. Damikkiyan, in kitaniyu katān buhiun da magbalik sin Tuhan bang kitaniyu sukuꞌ sin Almasi nakapaghambuuk iban siya. 23 In Almasi, amuna in miyuna nabuhiꞌ nagbalik dayn ha katān. Ampa in sumunuꞌ, amuna in katān sukuꞌ niya. Mabuhiꞌ sila magbalik ha waktu pagbalik niya mari pa dunya. 24 Na, pagꞌubus yadtu, dumatung na in kahinapusan sin unu-unu katān kahālan ha lawm dunya. Hāti, daugun na sin Almasi in katān taga kusug iban kawasa, amu in simusulang ha Tuhan. Pagꞌubus, hiungsud na sin Almasi pa Tuhan, Amaꞌ niya, in katān unu-unu ha babaan sin kawasa niya. 25 Sagawaꞌ ha diꞌ pa dumatung in waktu yan, asal kiyagantaꞌ sin Tuhan in Almasi amu in makapagbayaꞌ ha unu-unu katān, sakainu diꞌ mapataalluk sin Tuhan in manga simusulang ha Almasi. 26 Na, bang niya maubus na daugun in katān, maway na in kamatay dayn ha mānusiyaꞌ. (Hāti niya, diꞌ na magkamatay in mānusiyaꞌ.) 27 Karnaꞌ kiyasulat in Parman sin Tuhan ha lawm Kitab ha pasal sin kawasa sin Almasi, amu agi, “In unu-unu katān kiyabutang sin Tuhan ha lawm pagbayaan sin Almasi.” Sagawaꞌ kiyaiingatan natuꞌ isab, minsan in unu-unu katān ha lawm pagbayaan sin Almasi, in Tuhan bukun lamud, sabab siya in dimihil kawasa ha Almasi makapagbayaꞌ-bayaꞌ ha unu-unu katān. 28 Malayngkan, bang maabut na in waktu tumaalluk na ha Almasi in katān simusulang kaniya, in siya baran niya, amu in Anak Tuhan, magpabutang isab ha babaan sin Tuhan, amu in nagbutang sin unu-unu katān ha lawm sin pagbayaan sin Almasi. Hāti, in unu-unu katān tumaalluk na pa Tuhan.

29 (Na, bicharahun ku isab magbalik kaniyu in pasal sin pagpabuhiꞌ magbalik ha manga patay.) Biyaꞌ na sin addat sin kaibanan tau, magpaliguꞌ sila gantiꞌ sin manga patay. Na, bang sawpama in manga patay diꞌ na mabuhiꞌ magbalik ha adlaw mahuli, unu in pūs sin hinang nila yan? Tantu wayruun kapūsan niya. Wayruun huwat-huwatun nila. 30 Iban in manga kami isab, maytaꞌ namuꞌ hipagtūk in baran namuꞌ lumanggal sin unu-unu kapiligruhan dayn ha waktu pa waktu, bang wayruun huwat-huwat namuꞌ sin mabuhiꞌ da kami magbalik dayn ha kamatay ha adlaw mahuli? 31 Manga taymanghud ku, makuyag tuud aku sin in kitaniyu hangka-agaran ha lawman hi Īsa Almasi, amu in Panghuꞌ natuꞌ. Hangkan, baytaan ta kamu tuud sin kasabunnalan, sin in aku ini dayn ha waktu pa waktu ha lawm sadja kapiligruhan, agun-agun na matay. 32 Biyaꞌ na sin kiyalabayan ku ha dāira Ipisus, nimanam aku kabinsanaan ha lawm lima sin manga tau jahulakaꞌ, amu in biyaꞌ sapantun manga sattuwa talun. Na, magꞌunu aku sumandal sin manga kabinsanaan biyaꞌ ha yan, bang hāt karayawan dī ha dunya in puhungun ku? Bang sawpama bunnal in manga patay diꞌ na mabuhiꞌ magbalik, marayaw pa puspusun natuꞌ na in paglami-lami natuꞌ dī ha dunya. Sambatan sin magpamung,

“Magpakansub kitaniyu kumaun iban minum. Asal da kinsum-kuꞌnisa mapatay da kitaniyu.”

33 Ayaw kamu magkahagad ha hinduꞌ yan mangīꞌ, sabab “In tau magꞌagad iban sin tau mangīꞌ, kalaminan sin addat mangīꞌ.” 34 Pabuntula niyu na in pamikil niyu, iban hundung na kamu maghinang sin kangīan, Sabab baytaan ta kamu, awn pa kaibanan duun kaniyu in bukun agad ha Tuhan. Subay kamu masipug ha pasal yan!

In Ginhawa-Baran amu in Matūp Humulaꞌ Didtu ha Surgaꞌ

35 Sagawaꞌ marayꞌ awn duun mangasubu kaniyu bang biyaꞌ diin in kabuhiꞌ magbalik sin patay, iban bang biyaꞌ diin in lupa sin ginhawa-baran nila. 36 Karupangan in pangasubu biyaꞌ ha yan. Pikila niyu ba in binhiꞌ. Bang niyu hitanum pa lupaꞌ diꞌ sa yan tumubuꞌ bang diꞌ mahansul muna. 37 Iban bang magtanum bukun sa amu in asal na timutubuꞌ in hitanum, sagawaꞌ amu in binhiꞌ pa, binhiꞌ na ka sin pāy atawa unu-unu na binhiꞌ. 38 Asal giyagantaꞌ sin Tuhan dayn ha kahandak niya in dagbus sin tiyanum ginis-ginisan, bang biyaꞌ diin in lupa amu in tumubuꞌ dayn ha binhiꞌ pakaniya-pakaniya. 39 Damikkiyan, in manga mānusiyaꞌ iban manga ginisan sattuwa diꞌ magsibuꞌ-sibuꞌ in unud nila. Dugaing in unud sin mānusiyaꞌ, dugaing in unud sin manga sattuwa, dugaing in unud sin manga manuk-manuk, iban dugaing in unud sin manga istaꞌ. 40 Damikkiyan da isab magdugaing in ginhawa-baran sukuꞌ sin surgaꞌ iban sin sukuꞌ sin dunya. Dugaing in lingkat sin ginhawa-baran sukuꞌ sin surgaꞌ, iban sin lingkat sin ginhawa-baran sukuꞌ sin dunya. 41 Minsan isab in suga, bulan iban manga bituun, diꞌ da magsibuꞌ in lingkat sin sahaya nila. Iban minsan in manga bituun, kaniya-kaniya in lingkat sin sahaya nila.

42 Na, biyaꞌ ha yan in hantang sin ginhawa-baran sin manga patay bang mabuhiꞌ na magbalik. Bang in patay hikubul na, in ginhawa-baran niya mahaluꞌ na, sartaꞌ kumangīꞌ na, saꞌ, bang in patay mabuhiꞌ na magbalik, sumangun na siya sin ginhawa-baran amu in diꞌ na magkangīꞌ kasaumulan. 43 Bang in patay hikakubul na, in ginhawa-baran niya kumangīꞌ na in lupa iban wayruun na kusug niya. Sagawaꞌ bang mabuhiꞌ na magbalik, sumangun na siya sin ginhawa-baran malingkat iban makusug tuud. 44 Bang in tau mapatay na, in ginhawa-baran niya sin dī siya ha dunya, amuna in hikubul, sagawaꞌ bang siya mabuhiꞌ na magbalik, sumangun na siya sin ginhawa-baran, amu in matūp humulaꞌ ha surgaꞌ.

Hāti niya dugaing in ginhawa-baran sin tau ha salugay niya dī ha dunya, dugaing isab bang siya didtu na ha surgaꞌ. 45 Karnaꞌ in Parman ha lawm Kitab, amu agi, “In hi Adam hambuuk mānusiyaꞌ, piyapanjari sin Tuhan taga kabuhiꞌ.” Sumagawaꞌ hi Īsa amu in pagtawagun Adam ha ulihan, labi dayn kaniya, sabab siya in makarihil kabuhiꞌ salama-lama didtu ha surgaꞌ. 46 Biyaꞌ da ha ini in kajari niya. In mānusiyaꞌ dīhilan na muna sin Tuhan ginhawa-baran, amu in matūp humulaꞌ dī ha dunya. Pagꞌubus ampa niya dihilan sin ginhawa-baran, amu in matūp humulaꞌ didtu ha surgaꞌ. 47 In Adam nakauna, piyapanjari sin Tuhan dayn ha lupaꞌ kiyumpul. Ampa in Adam ha ulihan, piyalahil sin Tuhan mari pa dunya dayn ha surgaꞌ. 48 In katāntan tau piyagꞌanak dī ha dunya, simupu da ha hambuuk tau yadtu amu in piyapanjari sin Tuhan kiyumpul dayn ha lupaꞌ, sagawaꞌ in kitaniyu sasukuꞌ sin awn kasūngan makapasurgaꞌ, in supuhan taniyu amuna hi Īsa, amu in limahil mari pa dunya dayn ha surgaꞌ. 49 Na, ha salugay natuꞌ dī ha dunya, simasangun kitaniyu sin ginhawa-baran biyaꞌ sin ginhawa-baran sin tau piyapanjari sin Tuhan dayn ha lupaꞌ, sagawaꞌ ha waktu susūngun, sumangun na kitaniyu sin ginhawa-baran biyaꞌ sin ginhawa-baran hi Īsa amu in bakas limahil dayn ha surgaꞌ.

50 Na, manga taymanghud ku, biyaꞌ ha ini in hātihan sin bichara ku yan. In ginhawa-baran natuꞌ ini bihaun, diꞌ makajari humulaꞌ ha surgaꞌ, amu in hulaan sin Tuhan, sabab in ginhawa-baran natuꞌ ini magkamatay iban mahaluꞌ. Diꞌ yan mabuhiꞌ kasaumulan.

51 Dunguga niyu in bichara ku ini, amu in palihālan iyampa hipaingat kaniyu sin Tuhan ha bihaun. Hisiyu-siyu kātuꞌniyu agad kan Īsa, in abutan buhiꞌ ha pagbalik mari sin Almasi pa dunya diꞌ makalabay kamatay, sagawaꞌ paghuyup sin sangkakala amu in ha ulihan tuud, saruun-duun hangka-pillaw mata da, magtūy mapinda in ginhawa-baran taniyu katān. Karnaꞌ paghuyup sin sangkakala, in manga patay, mabuhiꞌ na magbalik sartaꞌ sumangun na sin ginhawa-baran, amu in tumatas sampay pa kasaumulan. Mapinda in ginhawa-baran natuꞌ katān. 53 Sabab in ginhawa-baran sukuꞌ sin dunya subay pindahan pa ginhawa-baran sukuꞌ sin surgaꞌ. In ginhawa-baran magkamatay subay pindahan pa ginhawa-baran diꞌ magkamatay. 54 Na, bang in ginhawa-baran sukuꞌ sin dunya, mapinda na pa ginhawa-baran sukuꞌ sin surgaꞌ, iban in ginhawa-baran amu in magkamatay, mapinda na pa ginhawa-baran diꞌ magkamatay, na, mabunnal na in kiyasulat ha lawm Kitab, amu agi,

“Wayruun na kamatay dumatung pa mānusiyaꞌ karnaꞌ pawayun na tuud sin Tuhan.”

55 “Naway na in bugaꞌ taniyu mapatay.

Naway na in kabinsanaan kumugdan kātuꞌ pasal sin kamatay.”

56 Na, hangkan mabugaꞌ in mānusiyaꞌ mapatay, sabab kaingatan nila numanam sila kasiksaan tungbas sin manga dusa nahinang nila. Iban in sabab hangkan in tau magdusa dihilan kasiksaan, sabab in dusa, amuna in langgal saraꞌ sin Tuhan. 57 Sumagawaꞌ magsarang-sukul kitaniyu pa Tuhan. Karnaꞌ dayn ha sabab sin nahinang sin Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi, diꞌ na kitaniyu mabugaꞌ mapatay, sabab piyuas niya na kitaniyu dayn ha manga dusa nahinang natuꞌ.

58 Na, hangkan manga taymanghud ku kalasahan, pakusuga iban pahuguta niyu in pangandul niyu ha Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi. Pagtuyuꞌ tuud kamu maghulas-sangsaꞌ kaniya, sabab biyaꞌ na sin kiyaiingatan natuꞌ, in unu-unu hinang natuꞌ sabab-karnaꞌ sin Almasi, awn sadja kapūsan niya.

16

In Pasal sin Pagtawꞌ Sīn Hipanabang ha Manga Almasihin

1 Na, bihaun bicharahun ku in pasal sin pagtawꞌ sīn hipanabang ha manga pagkahi niyu Almasihin sukuꞌ sin Tuhan ha hulaꞌ Yahudiya. Hinanga niyu isab in biyaꞌ sin diyaakan ku ha manga jamaa Almasihin ha hulaꞌ Galatiya. 2 Sakahabaꞌ adlaw Ahad subay niyu kandihun in sīn, amu in gantaꞌ hipanabang niyu pakaniya-pakaniya. In taud sin hipanabang niyu, subay da isab magtungud iban sin taud sin nausaha niyu, (hāti niya bang mataud in nausaha niyu, subay da isab mataud in hirihil niyu, saꞌ bang hangkatiyuꞌ da, na, hangkatiyuꞌ da isab in hirihil niyu). Tawꞌan niyu in sīn yan ha supaya pagdatung ku mawn saddiya na in tutulungan niyu. 3 Bang aku dumatung na mawn kaniyu, daakun ku in manga tau amu in napīꞌ niyu kapangandulan dumā sin tutulungan niyu pa Awrusalam. Dihilan ku sila sulat, amu in magpakila kanila ha manga tau Awrusalam. 4 Bang kagunahan tuud subay aku magbaran humatud sin tutulungan, na, magꞌagad aku iban sin manga tau yan pa Awrusalam.

In Gantaꞌ hi Paul Mawn pa Kurintu

5 In gantaꞌ ku bihaun, mawn kaniyu, sagawaꞌ madtu aku muna pa hulaꞌ Makidun. Bang ku maubus na malatag in manga Almasihin duun ampa aku mawn kaniyu. 6 Kalu-kalu aku makalugay duun kaniyu. Marayꞌ papuasun ku naa in timpu panghangin, ampa ku hilanjal in tulak ku, sukul mapaintul niyu in pagtulak ku pakain-pakain na in kadtuun ku. 7 Diꞌ aku mabayaꞌ tumibaw mawn kaniyu dayꞌ-dayꞌ sadja. In kabayaan ku makalugay-lugay aku duun kaniyu, bang isab dayn ha kabayaan da sin Tuhan. 8 Sagawaꞌ dimī naa aku ha Ipisus sampay mapuas in adlaw sin paghinang pagtawagun Kayꞌman + 16:8 Maawn in haylaya ini pagpuas kaꞌpatan tag-siyam adlaw dayn ha Haylaya Paglappas Dayn ha Kamatay. . 9 Sabab awn tuud lugal ku magnasīhat dī ha ini. Minsan mataud in simusulang kākuꞌ, mataud da isab in mabayaꞌ dumungug sin pagnasīhat ku.

10 Bang hi Timuti dumatung na mawn kaniyu, ayuputa niyu tuud siya marayaw, sabab in siya yan biyaꞌ da isab kākuꞌ naghuhulas-sangsaꞌ pa Tuhan. 11 Hangkan ayaw niyu siya babaꞌ-babaa. Gām mayan paintula niyu tuud siya bat marayaw in pagtulak-tulak niya. Hāti, makabalik siya mari kākuꞌ, sabab tiyatagaran ku in datung niya iban sin manga kaibanan taymanghud natuꞌ.

12 Na, ha pasal isab sin taymanghud natuꞌ hi Apullus. Nakamataud ku na siya liyugus paagarun ha manga taymanghud natuꞌ tumibaw mawn kaniyu, sagawaꞌ wayruun pa tuud bayaꞌ niya magad ha bihaun. Malayngkan, timibaw da siya kunuꞌ kaniyu bang awn na waktu niya.

In Kahinapusan Hilalaungan

13 Jaga kamu. Pahuguta niyu in pangandul niyu kan Īsa Almasi. Ayaw kamu magawa. Iban pakitaan niyu in kusug niyu. 14 Iban unu-unu na in hinangun niyu, pakitaan niyu in kasi-lasa niyu ha pagkahi niyu.

15 Na, manga taymanghud ku, marayꞌ kaingatan niyu da isab in pasal hi Istipanus iban sin manga anak-asawa niya. Sila yan in miyuna nagparachaya ha Panghuꞌ Īsa duun ha hulaꞌ Akaya. Matuyuꞌ tuud sila tumabang ha manga tau sukuꞌ sin Tuhan. Na, junjungun ku kaniyu, manga taymanghud ku, 16 pagkahagad kamu sin hinduꞌ sin manga tau biyaꞌ kanda Istipanus iban sin manga tau timatabang kanila ha hinang nila. 17 Makuyag aku sin dimatung mari hinda Istipanus, Pultunatu, iban hi Akiyus. Minsan kamu diꞌ makakari katān, in pagdatung nila mari biyaꞌ nakaubat sin tumtum ku kaniyu. 18 Sabab piyakuyag nila in atay ku biyaꞌ da isab sin pagpakuyag nila sin atay niyu. In manga tau biyaꞌ kanila subay niyu pagꞌaddatan.

19 Na, magpasampay sin salam-duwaa nila kaniyu in manga jamaa Almasihin ha hulaꞌ Asiya. Damikkiyan, in hi Akili iban sin asawa niya hi Pirisila sampay sin manga tau agad kan Īsa magtitipun mangarap pa Tuhan duun ha bāy nila, magpasampay da isab sin salam-duwaa nila kaniyu, sabab in sila isab pagkahi niyu agad ha Panghuꞌ. 20 Damikkiyan, magpasampay da isab sin salam-duwaa nila kaniyu, in manga taymanghud natuꞌ katān dī. Bang kamu magbāk iban sin manga pagkahi niyu Almasihin, pagsiyum kamu, tandaꞌ sin paglasa-liyasahi niyu.

21 Mahuli dayn duun yari in salam-duwaa ku kaniyu katān, amu siyulat ku tuud sin baran ku. Aku hi Paul. 22 Hisiyu-siyu in diꞌ malasa ha Panghuꞌ Īsa kugdanan siya sin murkaꞌ sin Tuhan. Sumagawaꞌ in hibichara ku kaniyu, “Maranata”, hāti niya, “Ū, Panghuꞌ bang mayan kaw magbalik na.” 23 Mura-murahan bang mayan diꞌ mabugtuꞌ in tulung-tabang kaniyu sin Panghuꞌ natuꞌ Īsa Almasi. 24 Kalasahan ta kamu katān sabab sukuꞌ kamu hi Īsa Almasi.

Wassalam.