EL SANTO EVANGELIO SEGÚN SAN JUAN
1El Verbo hecho carne
1Asi̱j sini ya̱n ni̱ nne tsínj gu̱ꞌnaj nuguanꞌ daj. Ni̱ nne síꞌ nga̱ Yanꞌanj xa̱ngaꞌ. Ni̱ huin síꞌ Yanꞌanj. 2Ni̱ nuguanꞌ daj nne asi̱j sini ya̱n nga̱ Yanꞌanj. 3Ni̱ gaꞌninꞌ Yanꞌanj xa̱ngaꞌ sun sisi̱ gui̱ꞌyaj nuguanꞌ daj daranꞌ ni rasu̱n mán. Ni̱ sisi̱ nitaj nuguanꞌ daj, ni̱ a̱ ꞌngo̱ rasu̱n si̱ gaꞌue gui̱man mánj. 4Ni̱ nuguanꞌ daj guiꞌyaj sisi̱ ga̱huin ni̱ꞌnaꞌ ni rasu̱n. Ni̱ xiꞌí si hua ni̱ꞌnaꞌ néꞌ, guiꞌyaj nuguanꞌ daj, ni̱ xigui̱n mán néꞌ. 5Ni̱ yanꞌa̱n daj huin si xigui̱n rian ru̱miꞌ mán néꞌ. Ni̱ rian ru̱miꞌ daj nun ga̱ꞌue gui̱naꞌaj yanꞌa̱n da mánj.
6Ni̱ gaꞌníj Yanꞌanj ga̱ꞌnaꞌ ꞌngo̱ tsínj gu̱ꞌnaj Juan. 7Ni̱ gaꞌna̱ꞌ síꞌ gahuin síꞌ ꞌngo̱ tsínj nataꞌ xiꞌí yanꞌa̱n daj. Ngaa ni̱ gu̱xuman ruhua daranꞌ ni ngüi̱ ni̱ꞌyaj ni sij yanꞌa̱n daj xiꞌí nuguanꞌ nataꞌ síꞌ huin ruhua síꞌ na̱taꞌ síꞌ gu̱nun ni ngüi̱. 8Sé Juan huin yanꞌa̱n xigui̱n da mánj. Sani̱ maan si gaꞌna̱ꞌ sij gahuin sij tsínj nataꞌ xiꞌí yanꞌa̱n daj.
9Ni̱ yanꞌa̱n daj huin yanꞌa̱n xa̱ngaꞌ. Ni̱ gaꞌna̱ꞌ yanꞌa̱n daj xigui̱n rian daranꞌ ni ngüi̱ mán chruhua xungüi̱ nan anj. 10Ni̱ tsínj huin yanꞌa̱n daj gane chruhua xungüi̱. Ni̱ nu̱nj si guiꞌyaj sij xungüi̱ nan, sani̱ nun na̱niꞌi ni ngüi̱ sij mánj.
11Ni̱ gaꞌna̱ꞌ sij rian ma̱n ni dugüiꞌ sij, sani̱ nun nahuin raꞌa ni síꞌ sij mánj. 12Sani̱ daranꞌ ni ngüi̱ nahuin raꞌa sij, ni̱ gu̱xuman ruhua ni síꞌ ni̱ꞌyaj ni síꞌ si-xugui sij, ni riqui sij sisi ga̱huin ni síꞌ daꞌníj manꞌan Yanꞌanj xa̱ngaꞌ. 13Ni̱ sé tun manꞌan nni ni síꞌ nga̱ chrej ni síꞌ gaꞌnga ni síꞌ mánj. Ni̱ sé xiꞌí si huin ruhua ꞌngo̱ tsínj, ni̱ gaꞌnga ni síꞌ mánj. Sani̱ Yanꞌanj guiꞌyaj sisi̱ ga̱huin ni síꞌ daꞌníj manꞌan Yanꞌanj anj.
14Ni̱ nuguanꞌ daj gahuin ꞌngo̱ tsínj gane scanij néꞌ. (Ni̱ guiniꞌi ni únj sisi̱ hua ꞌueé ni̱nꞌ ruhua sij nej. Daj si urin sij huin daꞌníj chrej sij.) Ni̱ ducu guiꞌyaj sij sinduj rian xiꞌí néꞌ. Ni̱ ni̱nanj nuguanꞌ xa̱ngaꞌ gaꞌmi sij nej.
15Ni̱ gaꞌmi sa̱ꞌ Juan rian ni ngüi̱ xiꞌí sij. Ni̱ nucuaj gaꞌmi síꞌ. Ni̱ gataj síꞌ:
―Hua gataj snanꞌān gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ tsínj ꞌna̱ꞌ da rucūj, ni̱ gahuin achij sij rian manꞌānj. Daj si asi̱j achin gaꞌnga manꞌānj, ni̱ hua gane sij aj. ―Daj gataj Juan gunun ni ngüi̱.
16Ni̱nanj nuguanꞌ sa̱ꞌ nicaj sij gaꞌna̱ꞌ sij. Ni̱ nico̱ꞌ huaj ꞌyaj sij sinduj rian daranꞌ néꞌ. 17Ni̱ gaꞌuiꞌ Moisés si-ley Yanꞌanj rian ni ngüi̱. Sani̱ gaꞌna̱ꞌ Jesucristo digyán síꞌ rian néꞌ da̱j huin sinduj ꞌyaj Yanꞌanj nga̱ néꞌ. Ni̱ digyán síꞌ rian néꞌ da̱j hua nuguanꞌ xa̱ngaꞌ nej. 18Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ nun gui̱niꞌi Yanꞌanj mánj. Ni̱ nne nu̱guanꞌan nu̱ngüej chrej Jesús huin Yanꞌanj. Ni̱ Jesús huin urin daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ hué Jesús huin si digyán rian néꞌ da̱j hua Yanꞌanj gui̱niꞌi néꞌ.
Testimonio de Juan el Bautista
19Ni̱ gaꞌníj ni tsínj israelita nne xumanꞌ Jerusalén go̱ꞌngo chrej nga̱ go̱ꞌngo ni tsínj levita ga̱nꞌanj ni síꞌ rian Juan. Ni̱ gachínj snanꞌanj ni síꞌ sij. Ni̱ gataj ni síꞌ:
―Ni̱ u̱n tsínj huín re̱ꞌ. ―Daj gataj ni síꞌ.
Ni̱ gaꞌmi Juan ni nuguanꞌ nan rian ni síꞌ. 20Ni̱ nun ga̱taj sij sisi̱ Cristo huin sij. Sani̱ gataj yya sij:
―Sēj huin Cristo mánj. ―Daj gataj Juan gunun ni tsínj daj.
21Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni tsínj daj sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ngaa ni̱ hué re̱ꞌ huin tsínj gu̱ꞌnaj Elías níꞌ. ―Daj gataj ni sij.
―Sēj huin mánj. ―Gataj Juan.
―Hué re̱ꞌ huin tsínj ga̱ꞌnaꞌ ga̱ꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj níꞌ. ―Gataj ni sij.
―Sēj huin mánj. ―Gataj Juan.
22Ngaa ni̱:
―Ni̱ u̱n tsínj huin yyá re̱ꞌ únj. Daj si hua nia̱n na̱taꞌ ni únj gu̱nun ni tsínj gaꞌníj ga̱ꞌnaꞌ ni únj rián re̱ꞌ aj. Ni̱ u̱n sin huin atáj re̱ꞌ xiꞌí manꞌán re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij gunun Juan.
23Ngaa ni̱ gataj Juan gunun ni sij:
―Huēj huin tsínj aꞌmi nucuaj quij quiꞌyanj na̱co. Ni̱ ataj manꞌānj gu̱nun ni ngüi̱: “Na̱guiꞌyaj ni̱ca á re̱ꞌ niman án re̱ꞌ xiꞌí si ga̱ꞌnaꞌ Señor rian án re̱ꞌ.” Daj si daꞌngaꞌ daj gataj Isaías, tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. ―Daj gataj Juan gunun ni tsínj daj.
24Ni̱ daꞌaj ni tsínj ganꞌanj ga̱ꞌmi nga̱ Juan huin tsínj fariseo. 25Ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ Juan. Ni̱ gataj ni síꞌ:
―Sé re̱ꞌ huin Cristo. Ni̱ sé re̱ꞌ huin Elías. Ni̱ sé re̱ꞌ huin tsínj ga̱ꞌnaꞌ ga̱ꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj rian ni ngüi̱. Ngaa ni̱ u̱n sin huin ni̱ duguataꞌ nneé re̱ꞌ ni ngüi̱ únj. ―Daj gataj ni tsínj daj gunun Juan.
26Ngaa ni̱ gataj Juan gunun ni sij:
―Duguataꞌ nnee manꞌānj ni ngüi̱ nga̱ nnee. Sani̱ scanij ni é re̱ꞌ niquinꞌ ꞌngo̱ tsínj nun niꞌi ni é re̱ꞌ mánj. 27Ni̱ hué sij huin tsínj ꞌna̱ꞌ da rucūj. Sani̱ huin achij sij daj nga̱ manꞌānj. Ni̱ xiꞌí si huin achij sij, ni̱ na̱ꞌaj yānj gui̱rīj dacánj sij ngaa ni̱naj sij. ―Daj gataj Juan gunun ni sij.
28Ni̱ hué nan gahuin anéj chrej xinéj nnee gu̱ꞌnaj Jordán rian gu̱ꞌnaj Betábara. Daj si hué yuꞌuj daj duguataꞌ nnee Juan ni ngüi̱.
El Cordero de Dios
29Hué dan ni̱ ango güi guiniꞌi Juan sisi̱ gaꞌna̱ꞌ Jesús rian sij. Ni̱ gataj Juan:
―Ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ. Hué tsínj nan huin xachij ꞌni̱j ꞌna̱ꞌ rian Yanꞌanj sisi̱ ga̱ꞌne sij gaquinꞌ daꞌui ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱. 30Ni̱ gaꞌmī xiꞌí tsínj nan. Ni̱ gatā gunun ni é re̱ꞌ: “Da rucūj, ni̱ ga̱ꞌnaꞌ ꞌngo̱ tsínj huin achij daj nga̱ manꞌānj. Daj si hua nne sij asi̱j ngaa achin gaꞌngā. 31Ni̱ nun gui̱niꞌīnj u̱n tsínj huin sij. Sani̱ gaꞌnāj du̱guataꞌ nnēj ni ngüi̱ sisi̱ gui̱niꞌi ni ngüi̱ israelita da̱j hua sij.” ―Daj gataj Juan gunun ni sij.
32Ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Juan xiꞌí si guiniꞌi sij:
―Ni̱ guiniꞌīnj sisi̱ ꞌna̱ꞌ guinij Espíritu Santo xataꞌ. Ni̱ da̱j rúnꞌ hua ꞌngo̱ xuꞌma̱n hua-áꞌ guinij-íꞌ rian Jesús. Ni̱ gunáj-áꞌ nga̱ sij. 33Ni̱ nun gui̱niꞌīnj u̱n tsínj huin sij. Sani̱ si gaꞌníj yūnj du̱guataꞌ nnēj ni ngüi̱, ni̱ gataj sij gunūnj: “Ngaa gui̱niꞌí re̱ꞌ ꞌna̱ꞌ gui̱nij Espíritu Santo gu̱na nga̱ ꞌngo̱ tsínj daj, ni̱ hué sij gui̱ꞌyaj si ga̱ꞌnaꞌ Espíritu Santo rian ni ngüi̱ aj.” Daj gataj Yanꞌanj gunūnj. 34Ni̱ hua guiniꞌi yyāj sisi̱ guinij Espíritu Santo chra̱ sij. Ni̱ huēj huin testigo sisi̱ hué xa̱ngaꞌ sij huin daꞌníj Yanꞌanj anj.
Los primeros discípulos
35Ni̱ ango güi ni̱ niquinꞌ ru̱huaꞌ yún Juan yuꞌuj daj nga̱ hui̱j tsínj nicoꞌ sij. 36Ni̱ ngaa guiniꞌi Juan gachin Jesús, ni̱ gataj sij:
―Ni̱ꞌyaj nu̱ngüej é re̱ꞌ. Hué tsínj daj huin xachij ꞌni̱j ꞌna̱ꞌ rian Yanꞌanj anj. ―Daj gataj Juan.
37Ni̱ ngaa gunun nu̱ngüej tsínj nicoꞌ Juan si gataj síꞌ, ni̱ guinicoꞌ nu̱ngüej sij Jesús. 38Ngaa ni̱ nanica̱j Jesús. Ni̱ ngaa guiniꞌi sij sisi̱ nicoꞌ nu̱ngüej síꞌ manꞌan sij, ni̱ gataj sij:
―Ni̱ u̱n sin nanoꞌ nu̱ngüej é re̱ꞌ únj. ―Gataj Jesús.
Ngaa ni̱ gataj nu̱ngüej sij:
―Rabí, ni̱ a̱ nné re̱ꞌ únj. ―Gataj nu̱ngüej sij.
(Ni̱ nuguanꞌ Rabí huin ruhuaj gata, Maestro.)
39Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Gu̱nꞌ gui̱niꞌyaj nu̱ngüej é re̱ꞌ aj. ―Gataj Jesús.
Ngaa ni̱ ganꞌanj ni̱ꞌyaj nu̱ngüej sij rian nne Jesús. Ni̱ gunáj nu̱ngüej sij nga̱ síꞌ güi daj. Daj si guisíj gaꞌ ga̱nꞌanj diꞌni̱.
40Ni̱ tsínj gu̱ꞌnaj Andrés huin ꞌngo̱ tsínj gunun si gataj Juan. Ni̱ hué sij huin si guinicoꞌ Jesús. Ni̱ Andrés huin jnánj Simón Pedro. 41Ngaa ni̱ hua sini nariꞌ Andrés jnánj sij Simón. Ni̱ gataj sij:
―Hua nariꞌ únj Mesías. ―Daj gataj Andrés.
(Ni̱ nuguanꞌ Mesías huin ruhuaj gata, Cristo.)
42Ngaa ni̱ nicaj Andrés jnánj sij ganꞌanj sij rian nne Jesús. Ni̱ ngaa guiniꞌi Jesús, ni̱ gataj síꞌ:
―Tsínj gu̱ꞌnaj Simón huín re̱ꞌ. Ni̱ daꞌníj Jonás huín re̱ꞌ nej. Sani̱ gu̱ꞌnaj re̱ꞌ Cefas. ―Daj gataj Jesús.
(Ni̱ nuguanꞌ Cefas huin ruhuaj gata, Pedro.)
Jesús llama a Felipe y a Natanael
43Ango güi ni̱ huin ruhua Jesús ga̱nꞌanj sij estado Galilea. Ni̱ nariꞌ sij Felipe. Ni̱ gataj sij gunun síꞌ:
―Gui̱nicóꞌ re̱ꞌ manꞌānj gu̱nꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun Felipe.
44Ni̱ ꞌna̱ꞌ Felipe xumanꞌ Betsaida rian huin xánj Andrés nga̱ Pedro nej. 45Ngaa ni̱ nariꞌ Felipe tsínj gu̱ꞌnaj Natanael. Ni̱ gataj Felipe gunun síꞌ:
―Hua nariꞌ únj tsínj xi̱ꞌi garun Moisés rian si-ley Yanꞌanj asi̱j ná. Ni̱ hué daj garun ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná xiꞌí tsínj daj nej. Ni̱ hué tsínj daj huin Jesús daꞌníj José huin tsínj ꞌna̱ꞌ xumanꞌ Nazaret. ―Daj gataj Felipe gunun Natanael.
46Ngaa ni̱ gataj Natanael:
―Nitaj tsínj sa̱ꞌ ꞌna̱ꞌ xumanꞌ Nazaret mánj. ―Gataj Natanael.
Ngaa ni̱:
―Gu̱nꞌ gui̱niꞌí re̱ꞌ aj. ―Gataj Felipe.
47Ni̱ ngaa guiniꞌi Jesús gahuin ni̱chrunꞌ Natanael, ni̱ gataj síꞌ:
―Nan ꞌna̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj xa̱ngaꞌ yya huin tsínj israelita. Ni̱ nitaj tsínj digyaꞌ yunꞌunj huin sij mánj. ―Daj gataj Jesús.
48Ngaa ni̱ gataj Natanael gunun Jesús:
―Da̱j huin guiniꞌí re̱ꞌ manꞌānj únj. ―Gataj Natanael gunun Jesús.
Ni̱ gataj Jesús:
―Asi̱j achin ga̱quinj Felipe ga̱ꞌnaꞌ re̱ꞌ riānj, ni̱ guiniꞌīnj ngaa nné re̱ꞌ riqui chrun ayu higo aj. ―Daj gataj Jesús.
49Ngaa ni̱ gataj Natanael:
―Rabí, hué re̱ꞌ huin daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ hué re̱ꞌ huin si-rey ni ngüi̱ israelita nej. ―Daj gataj Natanael.
50Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Natanael:
―Xuman ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ yūnj urin si gatā gunún re̱ꞌ sisi̱ guiniꞌīnj nné re̱ꞌ riqui chrun ayu higo níꞌ. Sani̱ gui̱niꞌí re̱ꞌ si sa̱ꞌ nico daj nga̱ si sa̱ꞌ nan anj. ―Daj gataj Jesús.
51Ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús gunun sij:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun re̱ꞌ sisi̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ sisi̱ na̱xiꞌni manꞌan xataꞌ. Ni̱ ga̱hui si-ángel Yanꞌanj. Ni̱ na̱nij-íꞌ riānj huīnj daꞌníj ni ngüi̱. ―Daj gataj Jesús.
2Las bodas de Caná
1Ni̱ ngaa guisíj gachin hua̱ꞌnij güi, ni̱ huin ꞌngo̱ guiꞌyanj naraꞌa ni ngüi̱ xumanꞌ Caná huin xumanꞌ ngaj estado Galilea. Ni̱ ganꞌanj nni Jesús guiꞌyanj daj. 2Ni̱ gaquínj ni sij ga̱nꞌanj Jesús nga̱ ni tsínj nicoꞌ síꞌ guiꞌyanj da nej. 3Ni̱ ngaa ganahuij vino, ni̱ gataj nni Jesús gunun síꞌ:
―Nitaj nnee vino rian ni sij ga̱ mánj. ―Daj gataj unj.
4Ngaa ni̱ gataj Jesús rian nni sij:
―Ni̱ u̱n sin huin ni̱ gaꞌmí re̱ꞌ daj riānj únj. Achin gui̱sij güi ga̱xiꞌi si-sūnj anj. ―Daj gataj Jesús.
5Ngaa ni̱ gataj únꞌ rian ni tsínj ma̱n ꞌyaj sun daj:
―Gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ daranꞌ si ga̱taj sij rian án re̱ꞌ aj. ―Daj gataj nni Jesús gunun ni sij.
6Ni̱ nne hua̱tanꞌ gucuaj yej arasu̱n ni tsínj israelita sisi̱ gui̱man nnee chruhua-áꞌ nania̱ꞌ ni sij da̱j rúnꞌ ataj si-du̱cuanj Moisés. Ni̱ daꞌ go̱ꞌngo gucuaj nicaj ga̱nꞌanj xia lichru nnee aj. 7Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni tsínj ma̱n ꞌyaj sun daj:
―Ga̱ra á re̱ꞌ nnee chruhua ni gucuaj nan anj. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱ ꞌngo̱ gara ni̱nꞌ rian ni gucuaj, guiꞌyaj ni sij. 8Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Yya̱j ni̱ gui̱ri a ni é re̱ꞌ do̱j nnee ga̱ꞌuiꞌ a ni é re̱ꞌ rian tsínj aꞌninꞌ xiꞌí guiꞌyanj. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱ daꞌngaꞌ daj guiꞌyaj ni sij.
9Ni̱ tsínj daj goꞌo do̱j. Ni̱ xacaj cuenta duꞌua sij sisi̱ hua sa̱ꞌ nnee ganahuin vino daj. Sani̱ nun niꞌi sij ni̱ a̱ ꞌna̱ꞌ aj. Urin ni tsínj ma̱n ꞌyaj sun niꞌi. Daj si hué ni sij huin ni tsínj ri nnee daj. Asíj ni̱ gaquínj tsínj aꞌninꞌ rian guiꞌyanj daj ga̱ꞌnaꞌ tsínj xacaj yunꞌunj xa̱na. 10Ni̱ gataj sij gunun síꞌ:
―Daranꞌ ni ngüi̱ aꞌuiꞌ sini vino sa̱ꞌ. Ni̱ ngaa goꞌo nico ni tsínj ꞌna̱ꞌ guiꞌyanj, ni̱ aꞌuiꞌ ni sij vino nitaj si hua sa̱ꞌ. Sani̱ so̱ꞌ nara sa̱ꞌ vino sa̱ꞌ da yya̱j aj. ―Daj gataj tsínj daj.
11Ni̱ hué daj gaxi̱ꞌi Jesús guiꞌyaj sij si sa̱ꞌ nico xumanꞌ Caná xumanꞌ ngaj estado Galilea. Xiꞌí daj ni̱ xacaj ni ngüi̱ cuenta sisi̱ tsínj sa̱ꞌ ni̱nꞌ ruhua huin Jesús. Ni̱ guxuman ruhua ni tsínj nicoꞌ sij guiniꞌi ni síꞌ sij.
12Asíj ni̱ ganꞌanj Jesús xumanꞌ Capernaum. Ni̱ ganꞌanj nni sij nej, ni jnánj sij nej, ni tsínj nicoꞌ sij nej. Ni̱ do̱j güi guimán ni sij yuꞌuj daj.
Jesús purifica el templo
13Ni̱ ngaa gahuin ni̱chrunꞌ ga̱huin guiꞌyanj pascua, guiꞌyaj ni tsínj israelita, ngaa ni̱ gahui Jesús ganꞌanj sij xumanꞌ Jerusalén. 14Ni̱ chruhua nuhui nico, ni̱ nariꞌ Jesús ni tsínj mán duꞌuej sicuj nga̱ xachij nej, xuꞌma̱n nej. Ni̱ nariꞌ sij ni tsínj naduna sanꞌanj nne ni síꞌ ꞌyaj sun ni síꞌ. 15Ngaa ni̱ guiꞌyaj Jesús ꞌngo̱ xuguati. Ni̱ guiri sij daranꞌ ni síꞌ ne̱ꞌ chrej xe̱ꞌ nuhui daj nga̱ ni xachij nej, ni sicuj nej. Ni̱ gayu si-sanꞌanj ni tsínj naduna sanꞌanj, guiꞌyaj sij. Ni̱ guru ni̱tu sij ni mesa siꞌyaj ni síꞌ. 16Ni̱ gataj sij gunun ni tsínj duꞌuej xuꞌma̱n:
―Gu̱xun a ni é re̱ꞌ si ma̱n nan. Si̱ guiꞌyaj á re̱ꞌ yuꞌue̱ ducuá chrē mánj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj daj.
17Ngaa ni̱ nanun ruhua ni tsínj nicoꞌ Jesús si garun ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. Ni̱ gataj ni síꞌ: “Ducu huin ruhuāj si ga̱ sa̱ꞌ ducuá re̱ꞌ.” Daj garun ꞌngo̱ tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná.
18Ni̱ ngaa guiniꞌi ni tsínj israelita si guiꞌyaj Jesús, ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ sij. Ni̱ gataj ni síꞌ:
―Da̱j hua daꞌngaꞌ di̱gyán re̱ꞌ rian ni únj gui̱niꞌi únj sisi̱ hua si-chréj re̱ꞌ guiꞌyáj re̱ꞌ da únj. ―Daj gataj ni sij.
19Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Du̱guane ni é re̱ꞌ nuhui nan, ni̱ chra̱ hua̱ꞌnij güi, ni̱ na̱guiꞌyaj na̱ca ru̱huaꞌ yūnj. ―Gataj Jesús gunun ni sij.
20Ngaa ni̱ gataj ni tsínj israelita:
―Síj hui̱j xia hua̱tanꞌ yya yoꞌ guiꞌyaj sun ni sij nuhui nan. Ni̱ asa̱ꞌ ga̱ꞌue na̱guiꞌyáj re̱ꞌ nuhui nan chra̱ hua̱ꞌnij güi, ruhuá re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
21Sani̱ gaꞌmi Jesús xiꞌí nnee̱ cúj manꞌan sij sisi̱ hué-éꞌ huin ducuá Yanꞌanj, ataj sij. 22Xiꞌí daj ni̱ ngaa ganáꞌnij Jesús scanij ni níman, ni̱ gananun ruhua ni tsínj nicoꞌ sij sisi̱ daꞌngaꞌ daj gaꞌmi sij. Ngaa ni̱ guxuman ruhua ni sij nuguanꞌ ataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. Ni̱ guxuman ruhua ni sij nuguanꞌ gaꞌmi Jesús nej.
Jesús conoce a todos los hombres
23Ni̱ ngaa gane Jesús xumanꞌ Jerusalén gahuin guiꞌyanj pascua, ni̱ nico ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj manꞌan sij ngaa guiniꞌi ni síꞌ si sa̱ꞌ guiꞌyaj sij. 24Sani̱ nun ga̱ꞌuej ruhua Jesús gui̱nicaj dugüiꞌ sij nga̱ ni síꞌ xiꞌí si hua niꞌi sij da̱j hua niman ni síꞌ. 25Ni̱ nitaj si nanaꞌuiꞌ sij go̱ꞌngo ni tsínj ga̱taj rian sij da̱j hua niman ni ngüi̱ mánj. Daj si hua niꞌi sij da̱j hua niman ni ngüi̱ aj.
3Jesús y Nicodemo
1Ni̱ hua ꞌngo̱ tsínj fariseo gu̱ꞌnaj Nicodemo huin síꞌ ꞌngo̱ tsínj huin achij rian ni tsínj israelita. 2Hué dan ni̱ ne̱ꞌ ni̱, ni̱ gaꞌna̱ꞌ Nicodemo rian Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Maestro, niꞌi ni únj sisi̱ gaꞌníj Yanꞌanj gaꞌna̱ꞌ re̱ꞌ digyán re̱ꞌ rian ni ngüi̱. Daj si ni̱ a̱ ꞌngo̱ tsínj si̱ gaꞌue ga̱huin nucuaj gui̱ꞌyaj sa̱ꞌ da̱j rúnꞌ ꞌyáj re̱ꞌ sisi̱ nitaj Yanꞌanj chracuij sij mánj. ―Daj gataj Nicodemo gunun Jesús.
3Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun síꞌ:
―Xa̱ngaꞌ yya atā gu̱nun re̱ꞌ sisi̱ tsínj si̱ gaꞌnga na̱ca ru̱huaꞌ yún, ni̱ si̱ gaꞌue ga̱huin nucuaj sij gui̱niꞌi sij rian nicaj sun Yanꞌanj mánj. ―Daj gataj Jesús.
4Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Nicodemo Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Sani̱ da̱j ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj ꞌngo̱ tsínj achij na̱nicaj ru̱huaꞌ yún sij ga̱ꞌnga na̱ca sij únj. Asa̱ꞌ ga̱ꞌue na̱tu ru̱huaꞌ yún sij riqui nni sij, ni̱ ga̱ꞌnga ru̱huaꞌ yún sij únj. ―Gataj Nicodemo.
5Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun re̱ꞌ sisi̱ si̱ gaꞌnga ꞌngo̱ tsínj daj, gui̱ꞌyaj nnee nga̱ Espíritu Santo, ni̱ si̱ gaꞌue ga̱tu sij rian nicaj sun Yanꞌanj mánj. 6Gaꞌnga néꞌ nga̱ nnee̱ cúj néꞌ, guiꞌyaj nni néꞌ nga̱ chrej néꞌ. Sani̱ sisi̱ ga̱ꞌnga néꞌ, gui̱ꞌyaj Espíritu Santo, ni̱ hua ni̱ꞌnaꞌ niman néꞌ. 7Si̱ garáj yanꞌanj ruhuá re̱ꞌ si gatā gunún re̱ꞌ: “Hua nia̱n ga̱ꞌnga na̱ca ru̱huaꞌ yún a ni é re̱ꞌ.” Daj gatā gunún re̱ꞌ. 8Ni̱ aꞌuiꞌ nane̱ niaj diaj. Ni̱ nu̱nj si unún re̱ꞌ aꞌuiꞌ nane̱, sani̱ nun niꞌí re̱ꞌ ni̱ a̱ ꞌnaj ni̱ a̱ huanꞌan mánj. Ni̱ hué daj huin nga̱ daranꞌ ni ngüi̱ ga̱ꞌnga na̱ca ru̱huaꞌ yún, guiꞌyaj Espíritu Santo aj. ―Daj gataj Jesús.
9Ngaa ni̱:
―Asa̱ꞌ ga̱ꞌue ga̱huin nan únj. ―Gataj Nicodemo.
10Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hué re̱ꞌ huin tsínj digyán rian ni tsínj israelita, ni̱ u̱n sin huin ni̱ nunún re̱ꞌ nuguanꞌ nan únj. 11Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun re̱ꞌ sisi̱ aꞌmi ni únj nuguanꞌ niꞌi ni únj. Ni̱ hué ni únj nataꞌ rian ni ngüi̱ xiꞌí si guiniꞌi únj nej. Sani̱ nun xu̱man ruhua ni é re̱ꞌ nuguanꞌ aꞌmi ni únj mánj. 12Ni̱ sisi̱ nun xu̱man ruhua á re̱ꞌ ngaa aꞌmī xiꞌí ni nuguanꞌ hua chruhua xungüi̱ nan, ni̱ da̱j ga̱ꞌue gu̱xuman ruhua ni é re̱ꞌ ngaa ga̱ꞌmī xiꞌí ni nuguanꞌ ꞌna̱ꞌ xataꞌ únj. 13Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj nun gahui ganꞌanj xataꞌ. Urīnj huin tsínj gane xataꞌ. Ni̱ nanij manꞌānj xataꞌ gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan huīnj daꞌníj ni ngüi̱. Ni̱ xānj huin xataꞌ nej. 14Ni̱ da̱j rúnꞌ guiꞌyaj tsínj gu̱ꞌnaj Moisés docoꞌ síꞌ xucuáj chra̱ chrun quij quiꞌyanj na̱co, ni̱ hué daj hua nia̱n gui̱ꞌyaj ni sij do̱coꞌ ni sij manꞌānj chra̱ ꞌngo̱ chrun huīnj daꞌníj ni ngüi̱. 15Ngaa ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj. Ni̱ si̱ ganꞌanj niꞌya ni sij mánj. ―Daj gataj Jesús gunun tsínj gu̱ꞌnaj Nicodemo.
De tal manera amó Dios al mundo
16Ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús gunun Nicodemo:
―Hué dan ni̱ ducu gahuin ꞌi̱ ruhua Yanꞌanj niꞌya ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱. Ngaa ni̱ riqui Yanꞌanj urin daꞌni gaꞌna̱ꞌ síꞌ chruhua xungüi̱ nan. Ngaa ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj daꞌníj Yanꞌanj, ni̱ si̱ ga niꞌya ni sij mánj. Sani̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj. 17Daj si nun ga̱ꞌnij Yanꞌanj daꞌni gaꞌna̱ꞌ chruhua xungüi̱ sisi̱ gu̱taꞌ sij gaquinꞌ xiráj ni ngüi̱ mánj. Sani̱ gaꞌna̱ꞌ síꞌ si na̱caj síꞌ ni ngüi̱ aj. 18Ni̱ ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj daꞌníj Yanꞌanj, ni̱ nitaj castigo ga̱huin ni sij mánj. Sani̱ ni ngüi̱ nun xu̱man ruhua ni̱ꞌyaj síꞌ, ni̱ hua gahuin ni sij castigo, guiꞌyaj Yanꞌanj xiꞌí si nun xu̱man ruhua ni sij ni̱ꞌyaj ni sij tsínj huin urin daꞌníj Yanꞌanj.
19’Ni̱ ni ngüi̱ nun xu̱man ruhua daj, ni̱ ga̱huin ni sij castigo xiꞌí nuguanꞌ nan: Ngaa gaꞌna̱ꞌ yanꞌa̱n huin manꞌānj guixigui̱n chruhua xungüi̱, ni̱ garanꞌ ruhua ni sij ga̱che ni sij rian ru̱miꞌ. Ni̱ nun ga̱ranꞌ ruhua ni sij ga̱huin ni̱chrunꞌ ni sij rian yanꞌa̱n xigui̱n daj. Daj si quij ꞌyaj ni sij. 20Hué dan ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ ꞌyaj quij, ni̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni sij niꞌyaj ni sij yanꞌa̱n xigui̱n daj. Ni̱ nun ga̱huin ni̱chrunꞌ ni sij rian yanꞌa̱n si naꞌuej ruhua ni sij gu̱rugüiꞌ si quij ꞌyaj ni sij mánj. 21Sani̱ ni ngüi̱ ꞌyaj xa̱ngaꞌ, ni̱ huin ni̱chrunꞌ ni sij rian yanꞌa̱n xigui̱n daj. Ngaa ni̱ rugüiꞌ si ꞌyaj sa̱ꞌ ni sij. Ngaa ni̱ xacaj ango ni ngüi̱ cuenta sisi̱ ꞌyaj sa̱ꞌ ni sij, ꞌyaj Yanꞌanj anj. ―Daj gataj Jesús.
El amigo del esposo
22Daꞌ síj ni̱ ganꞌanj Jesús nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij estado Judea. Ni̱ gane ni sij nga̱ ni tsínj mán yuꞌuj daj. Ni̱ duguataꞌ nnee ni sij ni ngüi̱ daj. 23Ni̱ hué daj duguataꞌ nnee Juan ni ngüi̱ xumanꞌ Enón. Ni̱ ni̱chrunꞌ ngaj xumanꞌ Esrón nga̱ xumanꞌ Salim. Ni̱ hua nico nnee yuꞌuj daj. Ni̱ huaj ni ngüi̱ gataꞌ nnee ni sij. 24Ni̱ hué nan gahuin ngaa nun huin gahuin garij ni sij Juan ducuaga̱ꞌ. 25Hué dan ni̱ gaxi̱ꞌi gaꞌmi guitsi go̱ꞌngo ni tsínj nicoꞌ Juan nga̱ ni tsínj israelita xiꞌí da̱j ga̱huin sa̱ꞌ ni ngüi̱ rian Yanꞌanj. 26Ngaa ni̱ gaꞌna̱ꞌ ni sij rian manꞌan Juan. Ni̱ gataj ni sij:
―Rabí, ni̱ꞌyaj re̱ꞌ sisi̱ tsínj gachéj nga̱ re̱ꞌ anéj chrej xinéj gu̱ꞌnaj Jordán, huin tsínj xi̱ꞌi gaꞌmí re̱ꞌ cuanj. Ni̱ yya̱j ni̱ ataꞌ nnee sij ni ngüi̱. Ni̱ huaj daranꞌ ni ngüi̱ rian sij. ―Daj gataj ni sij gunun Juan.
27Ngaa ni̱ gataj Juan:
―Ni̱ a̱ ꞌngo̱ tsínj si̱ gaꞌue na̱huin raꞌa ꞌngo̱ rasu̱n sisi̱ nitaj riqui Yanꞌanj mánj. 28Hua gunun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ gatā gunun a ni é re̱ꞌ: Sēj huin Cristo mánj. Sani̱ gaꞌníj Yanꞌanj ga̱ꞌnaꞌ sinīj rian síꞌ. 29Ni̱ ngaa huin ꞌngo̱ guiꞌyanj xacaj ꞌngo̱ tsínj daj ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na, ni̱ hué síꞌ gahuin nica̱ únꞌ. Ni̱ niquinꞌ ꞌngo̱ tsínj nicaj dugüiꞌ nga̱ tsínj xacaj yunꞌunj xa̱na daj. Ni̱ ducu huin nia̱ꞌ ruhua síꞌ ngaa gunun síꞌ gaꞌmi tsínj xa̱caj yunꞌunj xa̱na daj. Ni̱ da̱j rúnꞌ ꞌyaj tsínj niquinꞌ nga̱ dugüiꞌ síꞌ, ni̱ daꞌngaꞌ daj ꞌyaj manꞌānj nej. Ni̱ huin nia̱ꞌ ruhuāj xiꞌí Cristo. 30Ni̱ hua nia̱n si ga̱huin achij Cristo. Sani̱ manꞌānj gu̱na gui̱nicoꞌ ne̱ꞌ ru̱cu nánj. ―Daj gataj Juan gunun ni sij.
El que viene de arriba
31Ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Juan gunun ni sij:
―Tsínj ꞌna̱ꞌ xataꞌ, ni̱ huin rian sij rian daranꞌ rasu̱n. Ni̱ tsínj ꞌna̱ꞌ chruhua xungüi̱, ni̱ ni̱nanj aꞌmi sij nuguanꞌ ma̱n chruhua xungüi̱ xiꞌí si gaꞌnga sij xungüi̱ nan. Sani̱ tsínj ꞌna̱ꞌ xataꞌ, ni̱ huin achij sij rian daranꞌ anj. 32Ni̱ aꞌmi sij xiꞌí nuguanꞌ guiniꞌi sij nga̱ nuguanꞌ gunun sij xataꞌ. Sani̱ naꞌue gu̱xuman ruhua ni ngüi̱ si ataj sij mánj. 33Sani̱ tsínj guxuman ruhua si-nu̱guanꞌ sij, ni̱ ataj síꞌ sisi̱ xa̱ngaꞌ si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. 34Tsínj gaꞌníj Yanꞌanj ga̱ꞌnaꞌ, ni̱ aꞌmi sij si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. Daj si aꞌuiꞌ ꞌueé Yanꞌanj Espíritu Santo rian sij. 35Ni̱ ꞌi̱ ruhua Yanꞌanj niꞌya daꞌni. Ni̱ nagaꞌuiꞌ Yanꞌanj daranꞌ rasu̱n rian daꞌni nej. 36Ni̱ ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj daꞌníj Yanꞌanj, ni̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj. Sani̱ ni ngüi̱ naꞌuej ruhua gu̱nun si ataj daꞌníj Yanꞌanj, ni̱ si̱ gane ni sij nga̱ Yanꞌanj mánj. Sani̱ ꞌngo̱ gaꞌman ruhua Yanꞌanj niꞌya ni sij. ―Daj gataj Juan.
4Jesús y la mujer samaritana
1Hué dan ni̱ xacaj Jesús cuenta sisi̱ gunun ni tsínj fariseo sisi̱ hua gahuin nico ni ngüi̱ nicoꞌ Jesús daj nga̱ Juan. Ni̱ nico doj ni ngüi̱ gataꞌ nnee, guiꞌyaj Jesús daj nga̱ Juan nej. 2(Sani̱ sé Jesús huin si duguataꞌ nnee ni ngüi̱ mánj. Maan ni tsínj nicoꞌ sij duguataꞌ nnee ni ngüi̱ aj.) 3Ni̱ ngaa xacaj Jesús cuenta sisi̱ gunun ni tsínj fariseo nuguanꞌ daj, ni̱ gahui sij estado Judea. Ni̱ gachin sij ganꞌanj sij estado Galilea. 4Sani̱ hua nia̱n si ga̱chin sij estado Samaria ga̱nꞌanj sij. 5Ni̱ guisíj sij ꞌngo̱ xumanꞌ ngaj estado Samaria huin ꞌngo̱ xumanꞌ gu̱ꞌnaj Sicar. Ni̱ ni̱chrunꞌ ngaj xumanꞌ daj duꞌua yoꞌój gaꞌuiꞌ tsínj gu̱ꞌnaj Jacob rian daꞌníj síꞌ José ngaa ná. 6Yuꞌuj daj nu̱n ꞌngo̱ pozo nnee ganj Jacob ngaa ná. Ni̱ guininaj Jesús huaj sij chrej. Ni̱ ganꞌanj ga̱ne sij naránj ruhua sij duꞌua pozo daj. Ni̱ síj gaxuj.
7Ngaa ni̱ gaꞌna̱ꞌ ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na samaritana pozo daj gui̱ri únꞌ nnee. Ni̱ gataj Jesús rian únꞌ:
―Ri̱qui re̱ꞌ do̱j nnee go̱ꞌōj. ―Daj gataj Jesús.
8Ni̱ hua ganꞌanj ni tsínj nicoꞌ Jesús ganꞌanj gui̱ran ni síꞌ si xa̱ ni sij xumanꞌ daj.
9Ngaa ni̱ gataj yunꞌunj xa̱na samaritana daj gunun Jesús:
―Tsínj israelita huín re̱ꞌ. Ni̱ u̱n sin huin ni̱ achínj re̱ꞌ nnee go̱ꞌo re̱ꞌ riānj huīnj ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na samaritana únj. ―Daj gataj únꞌ si nitaj si nicaj dugüiꞌ ni tsínj israelita nga̱ ni tsínj samaritana.
10Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ xa̱caj re̱ꞌ cuenta xiꞌí sinduj gui̱ꞌyaj Yanꞌanj xiꞌí re̱ꞌ, ni̱ sisi̱ gui̱niꞌí re̱ꞌ u̱n tsínj achínj nnee rián re̱ꞌ, ngaa ni̱ ga̱chinj re̱ꞌ nnee rian sij, ni̱ ri̱qui sij nnee ꞌyaj si ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj re̱ꞌ nga̱ Yanꞌanj anj. ―Gataj Jesús gunun únꞌ.
11Ngaa ni̱ gataj yunꞌunj xa̱na daj:
―Ni̱ a̱ ꞌngo̱ rasu̱n nitaj nicáj re̱ꞌ gui̱ri re̱ꞌ nnee mánj. Ni̱ ducu gu̱nun pozo nan. Ni̱ ni̱ a̱ gui̱riꞌ re̱ꞌ ri̱qui re̱ꞌ nnee ꞌyaj si ga̱ ni̱ꞌnāj ni̱ganj nej únj. 12Ni̱ xi néꞌ Jacob duna pozo nan rian ni únj. Ni̱ goꞌo ni da̱ꞌnij manꞌan síꞌ nnee nu̱n chruhua pozo nan nga̱ dán síꞌ xucu nej. Huin achíj re̱ꞌ doj daj nga̱ síꞌ ruhuá re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj yunꞌunj xa̱na daj gunun Jesús.
13Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun únꞌ:
―Daranꞌ ni ngüi̱ go̱ꞌo nnee nu̱n chruhua pozo nan, sani̱ na̱goꞌo ru̱huaꞌ yún ni sij nnee aj. 14Sani̱ tsínj go̱ꞌo nnee ga̱ꞌuiꞌ manꞌānj, ni̱ nitaj a̱man na̱goꞌo sij nnee ga̱ mánj. Ni̱ da̱j rúnꞌ huin ꞌngo̱ pozo rian nachi nita ꞌueé nnee, ni̱ daꞌngaꞌ daj ga̱huin chruhua niman ꞌngo̱ tsínj go̱ꞌo nnee ga̱ꞌuiꞌ manꞌānj. Ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj tsínj daj nga̱ Yanꞌanj, gui̱ꞌyaj nnee daj. ―Daj gataj Jesús.
15Ngaa ni̱ gataj yunꞌunj xa̱na daj:
―Señor, ri̱qui re̱ꞌ nnee daj go̱ꞌōj. Ngaa ni̱ si̱ nagoꞌo ru̱huaꞌ yūnj ga̱ mánj. Ni̱ si̱ gaꞌna̱ꞌ gui̱ri ru̱huaꞌ yūnj nnee pozo nan ga̱ mánj. ―Gataj únꞌ gunun Jesús.
16Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Güi̱j ga̱quinj nica̱ re̱ꞌ, ni̱ ga̱ꞌnaꞌ nu̱ngüej é re̱ꞌ nan. ―Gataj Jesús gunun únꞌ.
17Ngaa ni̱:
―Nitaj nicāj mánj. ―Gataj únꞌ.
Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Duguꞌna̱j gaꞌmí re̱ꞌ gatáj re̱ꞌ sisi̱ nitaj nica̱ re̱ꞌ. 18Daj si síj u̱nꞌunꞌ nica̱ re̱ꞌ. Ni̱ tsínj nne nga̱ re̱ꞌ acuanꞌ, ni̱ sé nica̱ re̱ꞌ huin mánj. Xa̱ngaꞌ yya aꞌmí re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
19Ngaa ni̱ gataj únꞌ:
―Señor, xacaj cuentāj sisi̱ huín re̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj aꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj anj. 20Ni̱ xi ni únj ni nicoꞌ ni síꞌ Yanꞌanj xiráj quij nan. Sani̱ ataj á re̱ꞌ huin ni é re̱ꞌ ni tsínj israelita sisi̱ urin xumanꞌ Jerusalén huin yuꞌuj ga̱ꞌue gui̱nicoꞌ néꞌ Yanꞌanj, ataj á re̱ꞌ. ―Gataj yunꞌunj xa̱na gunun Jesús.
21Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xicaꞌuīj, gu̱xuman ruhuá re̱ꞌ nuguanꞌ atā nan gu̱nun re̱ꞌ. Daj si hua ꞌngo̱ güi, ni̱ si̱ gahui a ni é re̱ꞌ chra̱ quij nan gui̱nicoꞌ a ni é re̱ꞌ chrej néꞌ. Ni̱ si̱ ganꞌanj án re̱ꞌ xumanꞌ Jerusalén gui̱nicoꞌ a ni é re̱ꞌ chrej néꞌ mánj. 22Nun niꞌi ni é re̱ꞌ da̱j hua Yanꞌanj nicoꞌ a ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ niꞌi ni únj da̱j hua Yanꞌanj nicoꞌ ni únj. Daj si xiꞌí ni tsínj israelita ꞌna̱ꞌ na̱caj Yanꞌanj ni ngüi̱. 23Sani̱ hua ꞌngo̱ güi sisi̱ ni ngüi̱ nicoꞌ xa̱ngaꞌ Yanꞌanj, ni̱ gui̱nicoꞌ ni sij Yanꞌanj ꞌngo̱ ducuánj na̱ca. Ni̱ yya̱j ni̱ ga̱xiꞌi ni ngüi̱ gui̱nicoꞌ xa̱ngaꞌ ni sij Yanꞌanj nga̱ niman ni sij. Daj si nanaꞌuiꞌ chrej néꞌ Yanꞌanj sisi̱ daꞌngaꞌ daj gui̱ꞌyaj néꞌ gui̱nicoꞌ néꞌ Yanꞌanj. 24Ni̱ u̱n yuꞌuj huaj néꞌ, ni̱ nne Yanꞌanj xa̱ngaꞌ yuꞌuj daj. Daj si da̱j rúnꞌ huin ꞌngo̱ nane̱ sa̱ꞌ huin Yanꞌanj. Ni̱ ni ngüi̱ nicoꞌ Yanꞌanj, ni̱ hua nia̱n gui̱nicoꞌ xa̱ngaꞌ ni sij Yanꞌanj nga̱ niman ni sij. ―Daj gataj Jesús gunun yunꞌunj xa̱na daj.
25Ngaa ni̱ gataj yunꞌunj xa̱na daj:
―Niꞌīnj sisi̱ ga̱ꞌnaꞌ tsínj ga̱nacaj ni ngüi̱ huin tsínj gu̱ꞌnaj Cristo. Ni̱ ngaa ga̱ꞌnaꞌ síꞌ, ni̱ na̱taꞌ yya síꞌ daranꞌ nuguanꞌ rian néꞌ. ―Gataj únꞌ.
26Ngaa ni̱:
―Hué manꞌānj huin Cristo tsínj aꞌmi nga̱ re̱ꞌ nánj. ―Gataj Jesús.
27Ngaa ni̱ hora daj ni̱ guisíj ni tsínj nicoꞌ Jesús. Ni̱ gara yanꞌanj ruhua ni sij xiꞌí si aꞌmi Jesús nga̱ ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni sij nun na̱chínj snanꞌanj u̱n sin xi̱ꞌi gaꞌmi síꞌ nga̱ únꞌ. 28Ngaa ni̱ duna yunꞌunj xa̱na daj si-siu̱ unj. Ni̱ ganꞌanj ga̱taj unj rian ni tsínj ma̱n xumanꞌ daj:
29―Ga̱nꞌanj néꞌ ni̱ gui̱niꞌi néꞌ ꞌngo̱ tsínj gataj gunūnj daranꞌ si guiꞌyā. Cristo huin sij, ruhua á re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj yunꞌunj xa̱na daj.
30Ngaa ni̱ gahui ni tsínj daj ganꞌanj ni̱ꞌyaj ni sij rian nne Jesús.
31Ni̱ ngaa achin gui̱sij ni sij, ni̱ guiꞌyaj fuerza ni tsínj nicoꞌ Jesús sisi̱ xa̱ síꞌ. Ni̱ gataj ni sij gunun Jesús:
―Rabí, xa̱ re̱ꞌ aj. ―Daj gataj ni sij.
32Sani̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Hua si xa riānj anj. Sani̱ nun niꞌi ni é re̱ꞌ da̱j hua-áꞌ. ―Gataj Jesús.
33Ngaa ni̱ gaxi̱ꞌi ni tsínj nicoꞌ Jesús nachínj snanꞌanj ni sij dugüiꞌ ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Hua ꞌngo̱ ngüi̱ gaꞌna̱ꞌ nicaj xa sij, ruhua á re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj ni sij.
34Sani̱ gataj Jesús:
―Da̱j rúnꞌ chra xāj huin si gui̱ꞌyā si huin ruhua si gaꞌníj gaꞌnāj. Ni̱ daꞌngaꞌ daj huin ruhuāj ga̱nahuij si-sūnj, gui̱ꞌyā aj. 35Ataj ni é re̱ꞌ: “Achin yacuanꞌanj yahui̱, ngaa ni ga̱ꞌninꞌ néꞌ strigo.” Daj ataj ni é re̱ꞌ. Sani̱ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ na̱chi nicaj á re̱ꞌ rian án re̱ꞌ gui̱niꞌyaj á re̱ꞌ ni ngüi̱ sisi̱ da̱j rúnꞌ hua nnaa̱ strigo hua ni ngüi̱. Daj si guisíj gamij nnaa̱ strigo ga̱ꞌninꞌ néꞌ. 36Tsínj ri nnaa̱ strigo daj, ni̱ na̱huin raꞌa sij duꞌue̱ sij. Ni̱ naguiꞌyaj chreꞌ sij ni ngüi̱ ga̱ne ni̱ganj nga̱ Yanꞌanj. Ngaa ni̱ uyan ga̱huin nia̱ꞌ ruhua tsínj unu̱n nga̱ tsínj aꞌninꞌ nej. 37Xa̱ngaꞌ si ataj ni ngüi̱: “Ni̱ni tsínj unu̱n, ni̱ ni̱ni tsínj aꞌninꞌ nej.” Daj ataj ni ngüi̱. 38Ni̱ gaꞌnī ga̱nꞌanj án re̱ꞌ sisi̱ ga̱ꞌmi a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ sa̱ꞌ rian ni ngüi̱. Sani̱ ango ni tsínj hua ganꞌanj guiꞌyaj sun. Ni̱ rian guiꞌyaj sun nucuaj ni sij, ni̱ ráj xina̱ ni ngüi̱ ꞌyaj si-nu̱guanꞌ ni é re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
39Ni̱ guxuman ruhua nico ni ngüi̱ ma̱n xumanꞌ Samaria niꞌyaj ni sij Jesús xiꞌí nuguanꞌ nataꞌ yunꞌunj xa̱na daj rian ni sij. Daj si nataꞌ unj rian ni sij: “Gataj Jesús daranꞌ si guiꞌyā.” Daj nataꞌ unj rian ni sij. 40Hué dan ni̱ guisíj ni tsínj samaritano rian nne Jesús. Ni̱ gachínj jniꞌyaj ni sij rian síꞌ sisi̱ gu̱na síꞌ nga̱ ni sij. Ngaa ni̱ gunáj síꞌ hui̱j güi xumanꞌ daj. 41Ni̱ gahuin nico ni ngüi̱ guxuman ruhua gunun si-nu̱guanꞌ manꞌan Jesús. 42Ni̱ gataj ni sij gunun yunꞌunj xa̱na daj:
―Sé urin si nataꞌ manꞌán re̱ꞌ rian ni únj ꞌyaj si guxuman ruhua ni únj niꞌyaj únj manꞌan sij mánj. Sani̱ yya̱j ni̱ gunun ni únj si gaꞌmi sij. Ni̱ niꞌi ni únj sisi̱ hué sij huin Cristo tsínj gui̱ꞌyaj ga̱nani ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱. ―Daj gataj ni sij.
Jesús sana al hijo de un noble
43Ni̱ ngaa guisíj hui̱j güi, ni̱ gahui Jesús xumanꞌ daj ganꞌanj sij estado Galilea. 44Daj si hua gataj Jesús sisi̱ nitaj si aꞌmi sa̱ꞌ ni tsínj rian ꞌngo̱ tsínj aꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj sisi̱ huin ni sij ni tsínj xa̱nj mánj.
45Ni̱ ngaa gaꞌna̱ꞌ Jesús estado Galilea, ni̱ nahuin raꞌa sa̱ꞌ ni tsínj ma̱n estado daj manꞌan síꞌ xiꞌí si guiniꞌi ni sij si sa̱ꞌ nico guiꞌyaj síꞌ xumanꞌ Jerusalén. Daj si ganꞌanj ni sij guiꞌyanj da nej.
46Ngaa ni̱ gaꞌna̱ꞌ ru̱huaꞌ yún Jesús xumanꞌ Caná huin xumanꞌ ngaj estado Galilea nej. Ni̱ xumanꞌ daj huin rian ganahuin nnee vino, guiꞌyaj sij aj. Ni̱ yuꞌuj daj nne ꞌngo̱ tsínj nicaj sun rian rey. Ni̱ aꞌnanꞌ daꞌníj snoꞌo sij. 47Ni̱ ngaa gunun tsínj nicaj sun daj sisi̱ gahui Jesús estado Judea gaꞌna̱ꞌ sij estado Galilea, ni̱ ganꞌanj sij rian nne Jesús. Ni̱ gaꞌmi yaco sij rian síꞌ sisi̱ ga̱nꞌanj síꞌ ducuá sij. Ngaa ni̱ jna̱huin daꞌníj sij, gui̱ꞌyaj síꞌ si do̱j ni̱ ga̱huiꞌ daꞌníj síꞌ, ataj síꞌ. 48Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Ngaa nun gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ si sa̱ꞌ nico ꞌyā, ni̱ nun gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ yūnj mánj. ―Daj gataj Jesús.
49Sani̱ gataj tsínj nicaj sun daj:
―Señor, ga̱nꞌanj néꞌ si ruhua ga̱huiꞌ daꞌnī aj. ―Daj gataj sij.
50Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Güi̱j na̱nꞌ ducuá re̱ꞌ si nne ni̱ꞌnaꞌ daꞌníj re̱ꞌ nánj. ―Daj gataj Jesús.
Ni̱ guxuman ruhua tsínj daj nuguanꞌ gataj Jesús rian sij. Ni̱ na̱nꞌ sij ducuá sij.
51Ni̱ ngaa huaj sij nasíj sij ducuá sij, ni̱ gahui ni tsínj ꞌyaj sun rian sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Nne ni̱ꞌnaꞌ daꞌníj re̱ꞌ nánj. ―Daj gataj ni sij.
52Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj tsínj daj u̱n hora gaxi̱ꞌi nahuin daꞌníj sij.
Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Gaꞌ ꞌngo̱ diꞌni̱ guqui ganiquinꞌ gachiꞌ. ―Daj gataj ni sij.
53Ngaa ni̱ xacaj cuenta tsínj daj sisi̱ hué gue̱ hora daj huin si gataj Jesús gunun sij sisi̱ nne ni̱ꞌnaꞌ daꞌníj sij. Ngaa ni̱ guxuman ruhua ni du̱cua sij niꞌyaj ni sij Jesús. 54Ni̱ hué nan guisíj hui̱j si sa̱ꞌ nico guiꞌyaj Jesús ngaa gahui sij estado Judea ganꞌanj sij estado Galilea.
5El paralítico de Betesda
1Hué dan ni̱ gahuin ꞌngo̱ guiꞌyanj guiꞌyaj ni tsínj israelita. Ngaa ni̱ gahui Jesús ganꞌanj sij xumanꞌ Jerusalén. 2Ni̱ Jerusalén nu̱n ꞌngo̱ laguna leꞌ gu̱ꞌnaj Betesda snanꞌanj aꞌmi ni tsínj israelita. Ni̱ ngaj ni̱chrunꞌ laguna daj rian atúj ni xachij xumanꞌ Jerusalén. Ni̱ hua u̱nꞌunꞌ corredo ganica̱j laguna daj. 3Ni̱ yuꞌuj daj guimán nico ni ngüi̱ duri nga̱ ni ngüi̱ yacuan nej, ni ngüi̱ nareꞌ dacój nej. Ni̱ anaꞌuij ni sij sisi̱ gui̱siquiꞌ nnee. 4Daj si nanij ꞌngo̱ ángel gaꞌníj Señor rian laguna daj. Ni̱ disiquiꞌ ángel daj nnee. Sani̱ nun gui̱niꞌi ni sij u̱n hora gu̱xuman ángel. Ni̱ ngaa guisiquiꞌ nnee daj, ni̱ u̱n tsínj ga̱tu sini ya̱n chruhua nnee, ni̱ xiꞌnej xiꞌi̱ aꞌnanꞌ síꞌ. 5Ni̱ ngaj ꞌngo̱ tsínj duꞌua nnee daj. Ni̱ síj ico̱ xi̱nunꞌ hua̱ꞌnij yya yoꞌ aꞌnanꞌ sij. 6Ni̱ ngaa guiniꞌi Jesús sisi̱ síj nico yoꞌ ngaj sij aꞌnanꞌ sij, ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj síꞌ sij. Ni̱ gataj síꞌ:
―Ruhuá re̱ꞌ na̱huin sa̱ꞌ re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj Jesús.
7Ngaa ni̱ gataj tsínj aꞌnanꞌ daj:
―Señor, nitaj ga̱nicaj yūnj chruhua nnee ngaa siquiꞌ nnee. Ngaa huin ruhuāj ga̱tū chruhua nnee, ni̱ hua si̱ni ango ni sij huin yoo̱ atuj. ―Daj gataj tsínj daj.
8Ni̱ gataj Jesús gunun sij:
―Na̱chica ni̱ na̱caj re̱ꞌ duhuéj re̱ꞌ. Ni̱ ga̱che re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
9Ngaa ni̱ ꞌngo̱ hora ganahuin tsínj daj. Ni̱ nacaj sij duhuéj sij. Ni̱ ganꞌanj sij. Ni̱ güi naránj ruhua ni ngüi̱ huin. 10Ngaa ni̱ gataj ni tsínj israelita rian tsínj nahuin sa̱ꞌ daj:
―Yya̱j huin güi naránj ruhua néꞌ. Nitaj chrej hua si nicáj re̱ꞌ duhuéj re̱ꞌ ga̱nꞌanj re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj ni sij.
11Ngaa ni̱ gataj tsínj daj:
―Tsínj guiꞌyaj ganahuīnj gataj gunūnj: “Na̱caj re̱ꞌ duhuéj re̱ꞌ, ni̱ ga̱che re̱ꞌ.” Gataj sij gunūnj. ―Daj gataj tsínj daj gunun ni síꞌ.
12Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n tsínj gataj sisi̱ na̱caj re̱ꞌ duhuéj re̱ꞌ, ni̱ ga̱che re̱ꞌ únj. ―Gataj ni sij.
13Sani̱ nun niꞌi tsínj daj u̱n tsínj guiꞌyaj nahuin sa̱ꞌ sij. Daj si guxun Jesús manꞌan síꞌ scanij ni ngüi̱ mán yuꞌuj daj. 14Daꞌ síj da nariꞌ Jesús tsínj daj nuhui nico. Ni̱ gataj Jesús:
―Ni̱ꞌyaj re̱ꞌ. Hua ganahuin sa̱ꞌ yyá re̱ꞌ aj. Ni̱ si̱ nanica̱j re̱ꞌ gui̱ꞌyaj re̱ꞌ gaquinꞌ, sa̱ꞌ nu̱n ga̱ꞌnaꞌ ꞌngo̱ sayun nico doj rián re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
15Ngaa ni̱ ganꞌanj tsínj daj. Ni̱ nataꞌ sij rian ni tsínj israelita sisi̱ Jesús guiꞌyaj ganahuin sa̱ꞌ síꞌ. 16Xiꞌí daj ni̱ chranꞌ yunꞌunj ni tsínj israelita Jesús. Ni̱ da̱gahuiꞌ ni sij síꞌ, ruhua ni sij. Daj si güi naránj ruhua ni ngüi̱ huin güi nahuin sa̱ꞌ tsínj daj, guiꞌyaj Jesús.
17Sani̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Ni̱ hua gue̱ ꞌyaj sun chrē. Ni̱ xiꞌí daj ꞌngo̱ ꞌyaj sun manꞌānj nej. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
18Ni̱ xiꞌí ꞌngo̱ da̱j, ni̱ na̱anj huin ruhua ni tsínj israelita da̱gahuiꞌ ni sij Jesús. Daj si nun dagahuin síꞌ si gataj ni sij xiꞌí güi naránj ruhua ni ngüi̱. Ni̱ gataj Jesús sisi̱ Yanꞌanj huin chrej manꞌan sij nej. Ni̱ huin ruhuaj gata sisi̱ uyan huin manꞌan sij nga̱ Yanꞌanj anj.
La autoridad del Hijo
19Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Xa̱ngaꞌ yya ataj snanꞌān gu̱nun a ni é re̱ꞌ: Naꞌue gui̱ꞌyā ni sun da̱j rúnꞌ huin ruhua manꞌānj. Maan si niꞌīnj si ꞌyaj chrē. Ni̱ hué daj ꞌyā nej. Daj si huīnj daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ ꞌngo̱ ꞌyaj nu̱ngüej chrē únj daranꞌ anj. 20Ni̱ ꞌi̱ ruhua chrē niꞌya-áꞌ manꞌānj xiꞌí si daꞌníj Yanꞌanj huīnj. Ni̱ digyán-ánꞌ daranꞌ si ꞌyaj-áꞌ riānj. Ni̱ ga̱ra yanꞌanj ruhua á re̱ꞌ gui̱ꞌyaj ni ango si sa̱ꞌ nico doj achin di̱gyán Yanꞌanj riānj. 21Ni̱ naꞌnij ni níman ꞌyaj chrē. Ni̱ da̱j rúnꞌ hua ni̱ꞌnaꞌ ni sij ꞌyaj chrē, ni̱ hué daj ꞌyā nga̱ ni tsínj sisi̱ huin ruhuāj ga̱huin ni̱ꞌnaꞌ ni sij. 22Nitaj si naguiꞌyaj yya Yanꞌanj si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱ mánj. Sani̱ gaꞌninꞌ Yanꞌanj sun riānj sisi̱ huēj huin si na̱guiꞌyaj yya nga̱ si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱. Daj si manꞌānj huin daꞌníj Yanꞌanj. 23Ngaa ni̱ xiꞌí si huīnj daꞌníj Yanꞌanj, ni̱ gui̱nun yanꞌanj daranꞌ ni ngüi̱ riānj da̱j rúnꞌ nu̱n yanꞌanj ni sij rian manꞌan Yanꞌanj. Ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ naꞌuej ruhua gui̱nun yanꞌanj riānj, ni̱ nitaj si nu̱n yanꞌanj ni sij rian manꞌan Yanꞌanj nej. Ni̱ Yanꞌanj huin si gaꞌníj gaꞌnāj.
24’Xa̱ngaꞌ ataj snanꞌān gu̱nun a ni é re̱ꞌ: Tsínj unun si-nu̱guanꞌānj, ni̱ gu̱xuman ruhua sij ni̱ꞌyaj sij tsínj gaꞌníj gaꞌnāj, ngaa ni̱ ga̱ne ni̱ganj sij nga̱ Yanꞌanj. Ni̱ nitaj castigo ga̱huin sij, gui̱ꞌyaj Yanꞌanj mánj. Daj si rúnꞌ huin níman huin sij si hua ni̱ꞌnaꞌ niman sij, guiꞌyaj Yanꞌanj. 25Xa̱ngaꞌ ataj snanꞌān gu̱nun a ni é re̱ꞌ: ꞌNa̱ꞌ gui̱sij güi ngaa gu̱nun ni níman si-nu̱guanꞌānj huīnj daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ yya̱j guisíj güi daj. Ni̱ ni ngüi̱ gu̱nun si-nu̱guanꞌānj, ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ niman ni sij. 26Daj si da̱j rúnꞌ hua ni̱ꞌnaꞌ chrē, ni̱ daꞌngaꞌ daj riqui chrē sisi̱ hua ni̱ꞌnaꞌ manꞌānj huīnj daꞌníj-íꞌ. 27Ni̱ riqui Yanꞌanj si na̱guiꞌyaj yyāj nga̱ si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱ xiꞌí si huīnj daꞌníj ni ngüi̱.
28’Ni̱ si̱ gara yanꞌanj ruhua á re̱ꞌ xiꞌí nuguanꞌ nan mánj. Daj si ꞌna̱ꞌ gui̱sij güi ngaa gu̱nun daranꞌ ni níman ngaj riqui yuꞌuj si ga̱ꞌmī. 29Ngaa ni̱ ga̱naꞌnij daranꞌ ni ngüi̱ guiꞌyaj sa̱ꞌ. Ni̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj. Ni̱ ga̱naꞌnij ni ngüi̱ guiꞌyaj quij. Sani̱ ga̱huin ni síꞌ castigo, gui̱ꞌyaj Yanꞌanj.
Testigos de Cristo
30’Ni̱ naꞌue ga̱huin nucuaj gui̱ꞌyā si aranꞌ ruhuāj. Sani̱ da̱j rúnꞌ aꞌninꞌ chrē sun riānj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ꞌyaj yyāj rian ni ngüi̱. Ni̱ hua ni̱ca yya ꞌyaj yyāj. Ni̱ sé güenda manꞌānj ꞌyaj yyāj rian ni ngüi̱. Sani̱ ꞌyaj yyāj da̱j rúnꞌ aranꞌ ruhua chrē huin si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ aj.
31’Sisi̱ huēj huin testigo xiꞌí manꞌānj, sani̱ nitaj si níꞌyanj si-nu̱guanꞌānj mánj. 32Sani̱ hua ango si huin testigo xiꞌí manꞌānj anj. Ni̱ niꞌīnj sisi̱ aꞌmi xa̱ngaꞌ Yanꞌanj xiꞌīj.
33’Gaꞌníj a ni é re̱ꞌ ni tsínj ga̱nꞌanj na̱chinꞌ snanꞌanj Juan. Ni̱ xa̱ngaꞌ huin si gataj síꞌ. 34Nitaj si hua nia̱n si ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj. Maan si atā nan rian án re̱ꞌ xiꞌí si huin ruhuāj sisi̱ ga̱nacaj Yanꞌanj a ni é re̱ꞌ. 35Ni̱ da̱j rúnꞌ hua ꞌngo̱ yanꞌa̱n xigui̱n sa̱ꞌ rian ni ngüi̱, ni̱ daꞌngaꞌ daj rugüiꞌ sa̱ꞌ rian ni é re̱ꞌ, guiꞌyaj si-du̱cuanj Juan. Ni̱ do̱j ni güi gahuin nia̱ꞌ ruhua ni é re̱ꞌ nga̱ yanꞌa̱n daj.
36’Sani̱ hua ango nuguanꞌ nico aꞌmi xiꞌīj daj nga̱ nuguanꞌ gaꞌmi Juan. Daj si gaꞌninꞌ chrē sun riānj si gui̱ꞌyā. Ni̱ xiꞌí sun ꞌyā daj ga̱ꞌue xa̱caj á re̱ꞌ cuenta sisi̱ gaꞌníj chrē gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan anj. 37Ni̱ manꞌan chrē huin testigo aꞌmi xiꞌīj. Sani̱ nitaj a̱man gunun a ni é re̱ꞌ si gaꞌmi chrē. Ni̱ nitaj a̱man guiniꞌi a ni é re̱ꞌ da̱j hua chrē nej. 38Ni̱ nun ga̱tu si-nu̱guanꞌ chrē chruhua niman a ni é re̱ꞌ. Daj si nun gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj huin tsínj gaꞌníj chrē gaꞌna̱ꞌ. 39Diguiꞌyun ꞌueé a ni é re̱ꞌ si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj sisi̱ ga̱ꞌue ga̱nariꞌ a ni é re̱ꞌ ga̱ne ni̱ganj ni é re̱ꞌ nga̱ Yanꞌanj anj. Sani̱ hué si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj daj huin si aꞌmi xiꞌīj. 40Sani̱ naꞌuej ruhua á re̱ꞌ ga̱ꞌnaꞌ á re̱ꞌ riānj sisi̱ ga̱ne ni̱ganj án re̱ꞌ nga̱ Yanꞌanj, gui̱ꞌyā mánj.
41’Nitaj si nanoꞌōj si ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj. 42Sani̱ niꞌīnj da̱j hua ruhua ni é re̱ꞌ sisi̱ nitaj si ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ Yanꞌanj mánj. 43Gaꞌnāj rian án re̱ꞌ nga̱ si-xugüi chrē. Sani̱ nun xu̱man ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ sisi̱ hua ango tsínj ga̱ꞌnaꞌ nga̱ si-xugüi manꞌan sij, ngaa ni̱ gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ si ga̱taj tsínj daj. 44Xiꞌí si huin ruhua á re̱ꞌ ga̱ꞌmi ꞌueé ni dugüiꞌ a ni é re̱ꞌ xiꞌí a ni é re̱ꞌ, ni̱ si̱ gaꞌue gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ nun nahuij ruhua á re̱ꞌ si ga̱ꞌmi ꞌueé Yanꞌanj xiꞌí a ni é re̱ꞌ mánj. Ni̱ nitaj ango Yanꞌanj mánj. 45Si̱ gahuin ruhua á re̱ꞌ sisi̱ manꞌānj huin si ga̱ꞌmi gaquinꞌ rian chrē xiꞌí a ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ tsínj gu̱ꞌnaj Moisés huin si ga̱ꞌmi gaquinꞌ xiꞌí a ni é re̱ꞌ. Ni̱ anaꞌuij a ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱hui sa̱ꞌ á re̱ꞌ rian Yanꞌanj, gui̱ꞌyaj síꞌ. 46Sisi̱ guxuman ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ Moisés, ni̱ gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj nej. Daj si garun Moisés nuguanꞌ rian yanj xiꞌīj. 47Sani̱ sisi̱ nun xu̱man ruhua á re̱ꞌ si garun Moisés, ni̱ asa̱ꞌ ga̱ꞌue gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ si ataj si-nu̱guanꞌānj únj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj huin achij rian ni tsínj israelita.
6Alimentación de los cinco mil
1Daꞌ síj da ni̱ ganꞌanj Jesús anéj chrej duꞌua laguna xa̱chij gu̱ꞌnaj Galilea. Ni̱ gu̱ꞌnaj laguna daj Tiberias nej. 2Ni̱ nico ni ngüi̱ guinicoꞌ ganꞌanj sij. Daj si guiniꞌi ni síꞌ si sa̱ꞌ nico guiꞌyaj sij xiꞌí si ganahuin ni ngüi̱ aꞌnanꞌ, guiꞌyaj sij. 3Ngaa ni̱ gahui Jesús chra̱ ꞌngo̱ quij ganꞌanj sij. Ni̱ ganꞌanj ga̱ne sij nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij. 4Ni̱ hua gahuin ni̱chrunꞌ guiꞌyanj pascua, guiꞌyaj ni tsínj israelita. 5Ngaa ni̱ guiniꞌyaj Jesús sisi̱ ꞌna̱ꞌ nico ni ngüi̱ rian sij. Hué dan ni̱ gataj sij gunun tsínj gu̱ꞌnaj Felipe:
―Ni̱ a̱ gui̱runꞌ chrachrúnj sisi̱ xa̱ daranꞌ ni ngüi̱ nan, ruhuá re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Jesús.
6Sani̱ maan si huin ruhua Jesús xa̱caj sij cuenta da̱j ga̱taj Felipe. Daj si niꞌi sa̱ꞌ manꞌan Jesús si gui̱ꞌyaj sij.
7Ngaa ni̱ gataj Felipe:
―Sisi̱ gui̱runꞌ hui̱j ciento denario chrachrúnj, sani̱ si̱ guisíj xa̱ daranꞌ ni ngüi̱ nan do̱j mánj. ―Daj gataj Felipe gunun Jesús.
8Ni̱ niquinꞌ ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ Jesús huin síꞌ jnánj Simón Pedro. Ni̱ Andrés gu̱ꞌnaj síꞌ. Ni̱ gataj síꞌ gunun Jesús:
9―Nan niquinꞌ ꞌngo̱ tsinꞌ snoꞌo nicaj u̱nꞌunꞌ gue̱ chrachrúnj cebada nga̱ hui̱j xucuaj le. Sani̱ asa̱ꞌ gui̱sij do̱j nan xa̱ nico ni ngüi̱ nan únj. ―Daj gataj sij gunun Jesús.
10Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ sisi̱ ga̱ne ni sij. ―Daj gataj Jesús.
Ni̱ ma̱n ni̱nꞌ ruhua chinꞌ yuꞌuj daj. Ni̱ guisíj ꞌngo̱ si u̱nꞌunꞌ mil ni tsínj ganꞌanj gui̱man yuꞌuj daj.
11Ngaa ni̱ guidaꞌa Jesús chrachrúnj daj. Ni̱ nagaꞌuiꞌ sij si guruhua Yanꞌanj. Ngaa ni̱ daꞌngaꞌ sij chrachrúnj daj rian ni tsínj nicoꞌ sij sisi̱ na̱gaꞌuiꞌ ni síꞌ raꞌa ni ngüi̱ mán yuꞌuj daj. Ni̱ hué daj guiꞌyaj sij nga̱ xucuaj nej. Ni̱ xa ni sij da̱j rúnꞌ garanꞌ ruhua ni sij. 12Ni̱ ngaa guisíj gara ran riqui ni sij, ni̱ gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij:
―Na̱ranꞌ ni é re̱ꞌ ni chrachrúnj xitinꞌ gunáj da sisi̱ si̱ guereꞌej aj. ―Daj gataj Jesús.
13Ngaa ni̱ naranꞌ ni sij si gunáj daj. Ngaa ni̱ gara xu̱huij xuguti chrachrúnj xitinꞌ guna daj ngaa guisíj xa ni ngüi̱ u̱nꞌunꞌ chrachrúnj daj. 14Ni̱ ngaa guiniꞌi ni tsínj daj si sa̱ꞌ guiꞌyaj sun Jesús, ni̱ gataj ni sij:
―Xa̱ngaꞌ ni̱ hué tsínj nan huin tsínj ga̱ꞌnaꞌ chruhua xungüi̱ huin síꞌ tsínj ga̱ꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj anj. ―Daj gataj ni sij xiꞌí Jesús.
15Ngaa ni̱ ri̱an xacaj Jesús cuenta sisi̱ huin ruhua ni sij gui̱daꞌa ni sij síꞌ ga̱huin síꞌ rey rian ni sij, ni̱ guxun anéj síꞌ manꞌan síꞌ ganꞌanj ru̱huaꞌ yún síꞌ chra̱ quij sisi̱ ga̱ne urin síꞌ yuꞌuj daj.
Jesús anda sobre el mar
16Ni̱ ngaa ruhua guini̱, ni̱ nanij ni tsínj nicoꞌ Jesús gaꞌna̱ꞌ ni sij duꞌua laguna xa̱chij daj. 17Ni̱ gahui ni sij chruhua ꞌngo̱ rio̱ achéj rian nnee. Ni̱ huaj ni sij gui̱sij ni sij anéj chrej duꞌua laguna ne̱ꞌ xumanꞌ gu̱ꞌnaj Capernaum. Ni̱ huaj gahuin ru̱miꞌ. Ni̱ achin si na̱sij Jesús rian ma̱n ni sij. 18Ni̱ ahui nane̱ nucuaj rian nnee daj. Ni̱ naxu̱man nnee, guiꞌyaj nane̱ nucuaj daj. 19Ni̱ ngaa huaj ni sij gui̱sij ni sij ꞌngo̱ si u̱nꞌunꞌ hua̱tanꞌ kilómetro rian laguna daj, ni̱ guiniꞌi ni sij sisi̱ huaj ꞌna̱ꞌ Jesús achéj síꞌ rian nnee. Ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ síꞌ rian rio̱ nu̱n ni sij. Ni̱ guxuꞌuiꞌ ni sij. 20Sani̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Si̱ guxuꞌuiꞌ ni é re̱ꞌ si manꞌānj huin. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
21Ngaa ni̱ gahuin nia̱ꞌ ruhua ni sij sisi̱ ga̱hui síꞌ chruhua rio̱ daj. Ni̱ hora guisíj rio̱ daj duꞌua yoꞌój rian huaj ni sij.
La gente busca a Jesús
22Hué dan ni̱ ango güi ni̱ xacaj ni ngüi̱ ma̱n anéj duꞌua laguna daj cuenta sisi̱ ganꞌanj ni tsínj nicoꞌ Jesús chruhua urin rio̱ niquinꞌ yuꞌuj daj. Sani̱ guiniꞌi ni sij sisi̱ nun ganꞌanj Jesús nga̱ ni sij. 23Sani̱ gaꞌna̱ꞌ do̱j rio̱ gahui xumanꞌ Tiberias duꞌua laguna ni̱chrunꞌ rian xa ni ngüi̱ chrachrúnj ngaa nagaꞌuiꞌ señor Jesús si guruhua Yanꞌanj. 24Ni̱ ngaa guiniꞌi ni ngüi̱ sisi̱ nitaj Jesús niquinꞌ yuꞌuj daj, nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij, ni̱ gahui ni sij chruhua rio̱ ganꞌanj na̱noꞌ ni sij Jesús xumanꞌ Capernaum.
Jesús, el pan de vida
25Ni̱ ngaa guisíj ni sij anéj chrej duꞌua laguna daj, ni̱ nariꞌ ni sij Jesús. Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Rabí, a̱man guisíj re̱ꞌ nan únj. ―Daj gataj ni sij.
26Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ sé xiꞌí si guiniꞌi a ni é re̱ꞌ si sa̱ꞌ digyānj rian ni ngüi̱ huin si nanoꞌ ni é re̱ꞌ yūnj mánj. Sani̱ nanoꞌ ni é re̱ꞌ yūnj xiꞌí si xa ni é re̱ꞌ chrachrúnj daꞌ gara riqui ni é re̱ꞌ aj.
27’Si̱ guiꞌyaj sun ni é re̱ꞌ xiꞌí ni̱nanj si gui̱riꞌ a ni é re̱ꞌ ni rasu̱n xa̱ á re̱ꞌ mánj. Daj si nahuij ráꞌyanj ni rasu̱n daj. Sani̱ gui̱ꞌyaj sun a ni re̱ꞌ sisi̱ ga̱ sa̱ꞌ niman án re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj yya niman ni é re̱ꞌ aj. Hué si sa̱ꞌ nan huin si riquīj rian án re̱ꞌ huīnj daꞌníj ni ngüi̱. Daj si gataj Yanꞌanj huin chrē sisi̱ ga̱ꞌue gui̱ꞌyā daj xiꞌí a ni é re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
28Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n sun gui̱ꞌyaj sun ni únj, ruhua Yanꞌanj únj. ―Daj gataj ni sij.
29Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Nan huin sun huin ruhua Yanꞌanj gui̱ꞌyaj sun a ni é re̱ꞌ sisi̱ gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj huīnj tsínj gaꞌníj Yanꞌanj gaꞌna̱ꞌ rian án re̱ꞌ aj. ―Gataj Jesús gunun ni sij.
30Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n si sa̱ꞌ nico gui̱ꞌyáj re̱ꞌ gui̱niꞌi ni únj, ngaa ni̱ gu̱xuman ruhua ni únj ni̱ꞌyaj ni únj manꞌán re̱ꞌ únj. Daj hua si gui̱ꞌyáj re̱ꞌ únj. 31Xa xi ni únj si gu̱ꞌnaj maná ngaa gachéj ni sij riqui quij quiꞌyanj na̱co, guiꞌyaj Yanꞌanj asi̱j ná. Daj si ataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj: “Gaꞌuiꞌ Yanꞌanj chrachrúnj ꞌna̱ꞌ xataꞌ xa ni sij.” Daj ataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
32Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ sé Moisés huin si riqui chrachrúnj ꞌna̱ꞌ xataꞌ xa ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ chrē huin si riqui chrachrúnj xa̱ngaꞌ ꞌna̱ꞌ xataꞌ xa̱ á re̱ꞌ aj. 33Daj si chrachrúnj riqui Yanꞌanj rian án re̱ꞌ huin manꞌānj, tsínj ꞌna̱ꞌ xataꞌ. Ni̱ hua ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj niman ni ngüi̱, ꞌyaj manꞌānj. ―Daj gataj Jesús.
34Ngaa ni̱:
―Ni̱ganj ri̱qui re̱ꞌ chrachrúnj daj xa̱ ni únj, Señor. ―Daj gataj ni sij.
35Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Huēj huin chrachrúnj ꞌyaj si hua ni̱ꞌnaꞌ ni ngüi̱. Ni̱ tsínj ꞌna̱ꞌ riānj, ni̱ nitaj a̱man ga̱chin xiꞌna̱ riqui sij mánj. Ni̱ tsínj xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ nitaj a̱man na̱goꞌo sij nnee mánj. 36Ni̱ hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ nu̱nj si guiniꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj, sani̱ nun gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj mánj. 37Daranꞌ ni ngüi̱ riqui chrē riānj, ni̱ ga̱ꞌnaꞌ ni sij riānj. Ni̱ nitaj a̱man gui̱rīj xe̱ꞌ ni sij ga̱ mánj. 38Sé si ꞌnāj xataꞌ sisi̱ gui̱ꞌyā si aranꞌ ruhua manꞌānj. Sani̱ gui̱ꞌyā si aranꞌ ruhua chrē si gaꞌníj gaꞌnāj. 39Ni̱ naꞌuej ruhua chrē sisi̱ ga̱ niꞌya ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ riquij riānj mánj. Sani̱ ga̱naꞌnij daranꞌ ni ngüi̱ daj, gui̱ꞌyā güi ga̱nahuij xungüi̱ nan. 40Ni̱ nuguanꞌ nan huin si huin ruhua chrē: Sisi̱ ga̱ne ni̱ganj daranꞌ ni ngüi̱ xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj huīnj daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ huēj gui̱ꞌyaj si ga̱naꞌnij ni sij güi ga̱nahuij xungüi̱ aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni ngüi̱.
41Hué xiꞌí daj ni̱ gaxi̱ꞌi gaꞌmi gaquinꞌ ni tsínj israelita xiꞌí Jesús. Daj si gataj sij: “Manꞌān huin chrachrúnj ꞌna̱ꞌ xataꞌ.” Daj gataj sij. 42Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Nitaj daꞌníj José huin Jesús míꞌ. Ni̱ niꞌi néꞌ chrej sij nga̱ nni sij nej. Ni̱ u̱n sin huin ataj sij sisi̱ ꞌna̱ꞌ sij xataꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
43Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Si̱ gaꞌmi gaquinꞌ ni é re̱ꞌ scanij a ni é re̱ꞌ xiꞌīj mánj. 44Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ si̱ gaꞌue ga̱ꞌnaꞌ riānj sisi̱ nitaj si nicaj chrē ga̱ꞌnaꞌ sij riānj mánj. Ni̱ hué chrē huin si gaꞌníj gaꞌnāj. Ni̱ huēj gui̱ꞌyaj sisi̱ ga̱naꞌnij tsínj ꞌna̱ꞌ riánj güi ga̱nahuij xungüi̱ nan. 45Ni̱ ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná, ni̱ garun ni sij nuguanꞌ nan rian yanj: “Yanꞌanj huin si di̱gyán rian daranꞌ ni ngüi̱.” Daj garun ni sij. Ni̱ huin ruhuaj gata sisi̱ daranꞌ ni ngüi̱ unun si ataj chrē, ni̱ nariꞌ si-nu̱guanꞌ chrē, ni̱ ꞌna̱ꞌ ni sij riānj. 46Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ nun gui̱niꞌi chrē. Urin manꞌānj tsínj ꞌna̱ꞌ rian chrē huēj huin si guiniꞌi chrē aj.
47’Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ: Ni ngüi̱ xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj. 48Huēj huin chrachrúnj ꞌyaj si ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj niman án re̱ꞌ aj. 49Ni̱ xi ni é re̱ꞌ, sani̱ xa ni síꞌ maná ngaa gachéj ni síꞌ riqui quij quiꞌyanj na̱co asi̱j ná. Ngaa ni̱ gahuiꞌ ni sij nánj. 50Sani̱ aꞌmī xiꞌí chrachrúnj ꞌna̱ꞌ xataꞌ huin manꞌānj. 51Huēj huin chrachrúnj hua ni̱ꞌnaꞌ ꞌna̱ꞌ xataꞌ. Ni̱ ni tsínj xa̱ chrachrúnj da, ni̱ ga̱ne ni̱ganj ni sij. Ni̱ chrachrúnj ri̱quīj daj xa̱ á re̱ꞌ huin nnee̱ cū. Ni̱ ga̱ꞌue ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱, gui̱ꞌyaj nnee̱ cū aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj israelita.
52Ngaa ni̱ gaꞌman ruhua ni du̱güiꞌ ni tsínj israelita. Ni̱ gataj ni sij gunun ni dugüiꞌ ni sij:
―Asa̱ꞌ ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj tsínj nan ri̱qui sij nnee̱ cúj sij xa̱ néꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
53Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ ataj snanꞌān gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ si̱ xa á re̱ꞌ nnee̱ cū, ni̱ sisi̱ si̱ goꞌo a ni é re̱ꞌ si-tun manꞌānj huīnj daꞌníj ni ngüi̱, ni̱ si̱ gaꞌue ga̱ ni̱ꞌnaꞌ niman ni é re̱ꞌ mánj. 54Tsínj xa nnee̱ cū, ni̱ goꞌo sij si-tun manꞌānj, ni̱ ga̱ne ni̱ganj niman sij, gui̱ꞌyā. Ni̱ huēj gui̱ꞌyā sisi̱ ga̱naꞌnij sij güi ga̱nahuij xungüi̱ nan. 55Daj si nnee̱ cū huin chrachrúnj xa̱ngaꞌ xa̱ á re̱ꞌ. Ni̱ si-tun manꞌānj huin nnee xa̱ngaꞌ go̱ꞌo a ni é re̱ꞌ nej. 56Ni̱ tsínj xa nnee̱ cū, ni̱ goꞌo si-tun manꞌānj, ni̱ nne nu̱guanꞌan sij ngāj. Ni̱ nnēj nu̱guanꞌan nga̱ sij nej. 57Hua ni̱ꞌnaꞌ chrē si gaꞌníj gaꞌnāj. Ni̱ hua ni̱ꞌnaꞌ manꞌānj, guiꞌyaj chrē. Ni̱ hué ducuánj da huin sisi̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ niman tsínj xa manꞌānj, gui̱ꞌyā. 58Ni̱ aꞌmī xiꞌí chrachrúnj ꞌna̱ꞌ xataꞌ huin manꞌānj: Ni̱ni huin maná xa ni xi a ni é re̱ꞌ ngaa ná. Ni̱ gahuiꞌ ni síꞌ. Sé daj huin chrachrúnj nan mánj. Ni̱ tsínj xa̱ chrachrúnj huin manꞌānj, ni̱ ga̱ne ni̱ganj niman sij nga̱ Yanꞌanj anj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
59Ni̱ digyán Jesús ni nuguanꞌ nan rian ni ngüi̱ ngaa nahuin yuꞌ ni sij chruhua nuhui nico nne xumanꞌ Capernaum.
Palabras de vida eterna
60Ni̱ ngaa gunun ni tsínj nicoꞌ Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ gataj daꞌaj ni sij:
―Cu hua nuguanꞌ aꞌmi sij. Da̱j hua ꞌngo̱ néꞌ ga̱ꞌue gu̱nun nuguanꞌ nan, ruhua á re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
61Ngaa ni̱ xacaj Jesús cuenta sisi̱ aꞌmi hui̱ ni sij xiꞌí si gaꞌmi síꞌ. Ngaa ni̱ gataj síꞌ:
―Chranꞌ yunꞌunj nuguanꞌ nan gatā gunun a ni é re̱ꞌ níꞌ. 62Da̱j ga̱huin ruhua á re̱ꞌ sisi̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ si ga̱hui manꞌānj gui̱nanꞌ manꞌānj rian gane sinīj huīnj daꞌníj ni ngüi̱ únj. 63Hua ni̱ꞌnaꞌ niman néꞌ ꞌyaj Espíritu Santo. Sé nnee̱ cúj néꞌ ꞌyaj si hua ni̱ꞌnaꞌ niman néꞌ mánj. Nuguanꞌ gaꞌmī rian án re̱ꞌ huin nuguanꞌ ꞌna̱ꞌ rian Espíritu Santo. Ni̱ ga̱ꞌue ga̱ ni̱ꞌnaꞌ niman án re̱ꞌ, gui̱ꞌyaj nuguanꞌ daj. 64Sani̱ hua daꞌaj ni é re̱ꞌ achin gu̱xuman ruhua ni̱ꞌyaj yūnj. ―Daj gataj Jesús.
Daj si asi̱j sini ya̱n, ni̱ hua niꞌi Jesús ni tsínj nun gu̱xuman ruhua ni̱ꞌyaj manꞌan sij. Ni̱ hua niꞌi sij tsínj na̱gaꞌuiꞌ sij raꞌa ni tsínj nicaj sun. 65Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hué xiꞌí si nun gu̱xuman ruhua daꞌaj á re̱ꞌ, ni̱ hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ si̱ gaꞌue ga̱ꞌnaꞌ riānj sisi̱ nitaj si ni̱caj chrē ga̱ꞌnaꞌ ni sij riānj anj. ―Daj gataj Jesús.
66Ni̱ asi̱j güi daj, ni̱ duna daꞌaj ni tsínj nicoꞌ Jesús si gachéj ni síꞌ nga̱ sij.
67Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Jesús ni xu̱huij ni tsínj nicoꞌ sij. Ni̱ gataj sij:
―Ni̱ hué daj huin ruhua á re̱ꞌ du̱na á re̱ꞌ manꞌānj níꞌ. ―Gataj Jesús gunun ni sij.
68Ngaa ni̱ gataj Simón Pedro:
―Ni̱ u̱n tsínj ri̱an ga̱nꞌanj ni únj únj. Si-nu̱guanꞌ manꞌán re̱ꞌ ꞌyaj si hua ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj ni únj rian Yanꞌanj. 69Ni̱ hua guxuman ruhua ni únj niꞌyaj ni únj manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ niꞌi ni únj sisi̱ manꞌán re̱ꞌ huin Cristo huín re̱ꞌ daꞌníj Yanꞌanj xa̱ngaꞌ. ―Daj gataj Pedro gunun Jesús.
70Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sé si nacuīj ni xu̱huij ranꞌ ni é re̱ꞌ a̱ꞌ. Sani̱ ꞌngo̱ a ni é re̱ꞌ huin sichre aj. ―Daj gataj Jesús.
71Ni̱ ngaa gataj Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ gaꞌmi sij xiꞌí Judas daꞌníj tsínj gu̱ꞌnaj Simón Iscariote. Daj si Judas huin tsínj nagaꞌuiꞌ Jesús raꞌa ni tsínj nicaj sun. Ni̱ huin Judas ꞌngo̱ ni xu̱huij ni tsínj nicoꞌ Jesús.
7Incredulidad de los hermanos de Jesús
1Daꞌ síj da ni̱ gachéj Jesús estado Galilea. Ni̱ nun ga̱ꞌuej ruhua sij ga̱che sij estado Judea si nanoꞌ ni tsínj israelita manꞌan sij. Ni̱ da̱gahuiꞌ ni síꞌ sij, ruhua ni síꞌ.
2Ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ güi gui̱ꞌyaj ni tsínj israelita guiꞌyanj ngaa guiꞌyaj ni sij hueꞌ recoj. 3Ngaa ni̱ gataj ni jnánj Jesús gunun sij:
―Güi̱j so̱ꞌ estado Judea. Ngaa ni̱ gui̱niꞌi ni tsínj nicoꞌ so̱ꞌ si sa̱ꞌ nico ꞌyaj so̱ꞌ jnánj. 4Sisi̱ huin ruhua ꞌngo̱ tsínj daj gui̱niꞌi ni ngüi̱ da̱j hua manꞌan sij, ngaa ni̱ nitaj si arij hui̱ sij si ꞌyaj sij mánj. Sisi̱ yya ꞌyáj re̱ꞌ si sa̱ꞌ nico, ngaa ni̱ gui̱ꞌyáj so̱ꞌ sun daj rian gui̱niꞌi daranꞌ ni ngüi̱ aj. ―Daj gataj ni jnánj Jesús gunun sij.
5Daj si da ni jnánj Jesús nun gu̱xuman ruhua ni̱ꞌyaj Jesús. 6Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Achin si gui̱sij güi gui̱ꞌyaj sūnj si-sun manꞌānj. Da̱j na̱nj ga̱huin güi ni̱ ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj sun aninꞌ é re̱ꞌ si-sun aninꞌ é re̱ꞌ aj. 7Nitaj xiꞌí ga̱ꞌmi quij ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan xiꞌí a ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ nitaj si huin xa̱nꞌ ruhua ni sij niꞌyaj ni sij manꞌānj. Daj si ataj snanꞌān rian ni ngüi̱ sisi̱ nitaj si hua sa̱ꞌ si ꞌyaj ni sij. 8Güi̱j aninꞌ é re̱ꞌ guiꞌyanj daj. Achin si ga̱nꞌanj manꞌānj. Daj si achin gui̱sij güi gui̱ꞌyaj sūnj si-sun manꞌānj. 9―Hué daj gataj Jesús gunun ni jnánj sij, ni̱ guna sij estado Galilea.
Jesús en la fiesta de los tabernáculos
10Sani̱ ngaa guisíj gahui ni jnánj sij ganꞌanj ni síꞌ guiꞌyanj daj, ni̱ hué daj ganꞌanj manꞌan Jesús nej. Sani̱ nun digyán re̱ngaꞌ sij manꞌan sij rian ni ngüi̱ mánj. 11Sani̱ nanoꞌ ni tsínj israelita Jesús. Ni̱ gataj ni síꞌ gunun ni dugüiꞌ ni síꞌ:
―Ni̱ a̱ huaj tsínj da únj. ―Daj gataj ni síꞌ.
12Ni̱ ducu gaꞌmi guitsi dugüiꞌ ni ngüi̱ xiꞌí Jesús. Ni̱ gataj daꞌaj ni sij:
―Tsínj sa̱ꞌ huin síꞌ. ―Gataj daꞌaj ni sij.
Sani̱ gataj ango daꞌaj ni sij:
―Sé daj huin mánj. Tsínj digyaꞌ yunꞌunj ni ngüi̱ huin síꞌ. ―Gataj ango daꞌaj ni sij.
13Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ nun gaꞌmi re̱ngaꞌ xiꞌí Jesús. Daj si xuꞌuiꞌ ni sij niꞌyaj ni sij ni tsínj israelita.
14Huaj ganahuij daꞌaj guiꞌyanj, ni̱ gatúj Jesús chruhua nuhui nico. Ni̱ gaxi̱ꞌi sij digyán sij rian ni ngüi̱. 15Ni̱ gara yanꞌanj ruhua ni tsínj israelita nga̱ si-nu̱guanꞌ Jesús. Ni̱ gataj ni sij gunun ni dugüiꞌ ni sij:
―Da̱j gui̱ꞌyaj tsínj nan gahuin chru̱n sij, ni̱ nun diguiꞌyun sij mánj. ―Daj gataj ni sij.
16Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sé si-nu̱guanꞌānj huin nuguanꞌ aꞌmī mánj. Sani̱ si-nu̱guanꞌ si gaꞌníj gaꞌnāj huin aj. 17Sisi̱ hua ꞌngo̱ tsínj huin ruhua da̱gahuin si aranꞌ ruhua Yanꞌanj, ni̱ xa̱caj sij cuenta sisi̱ nuguanꞌ aꞌmī nan huin nuguanꞌ ꞌna̱ꞌ rian Yanꞌanj. Ni̱ xa̱caj sij cuenta sisi̱ nitaj si aꞌmī güenda manꞌānj mánj. 18Ni̱ tsínj aꞌmi güenda manꞌan sij, ni̱ huin ruhua sij sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí manꞌan sij. Sani̱ tsínj huin ruhua sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí si gaꞌníj ga̱ꞌnaꞌ síꞌ, ni̱ xa̱ngaꞌ si ataj síꞌ. Ni̱ nitaj si ꞌyaj xi̱ꞌi síꞌ mánj. 19Xa̱ngaꞌ riqui Moisés si-ley Yanꞌanj rian án re̱ꞌ. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni é re̱ꞌ nun dagahuin ley da mánj. Ni̱ u̱n sin huin ni̱ da̱gahuiꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj, ruhua á re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
20Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Nun nane̱ xi̱ꞌi nimán re̱ꞌ. Ni̱ u̱n tsínj huin ruhua da̱gahuiꞌ re̱ꞌ, ruhuá re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
21Ni̱ gataj Jesús:
―Daranꞌ ni é re̱ꞌ gara yanꞌanj ruhua nga̱ urin si sa̱ꞌ nico, guiꞌyā. 22Ni̱ gaꞌninꞌ Moisés sun rian án re̱ꞌ sisi̱ gu̱taꞌ ni é re̱ꞌ daꞌngaꞌ ni lij snoꞌo. Sani̱ sé rian Moisés gaxi̱ꞌi guiꞌyaj ni sij daj. Daj si daꞌngaꞌ daj guiꞌyaj ni xi néꞌ asi̱j ná snoꞌo. Ni̱ daꞌ güi naránj ruhua néꞌ, ni̱ utaꞌ á re̱ꞌ daꞌngaꞌ ni lij snoꞌo. 23Ni̱ sisi̱ aꞌuej ruhua á re̱ꞌ sisi̱ gu̱taꞌ á re̱ꞌ daꞌngaꞌ ni lij snoꞌo güi naránj ruhua néꞌ xiꞌí si huin ruhua á re̱ꞌ da̱gahuin a ni é re̱ꞌ si-ley Moisés, ngaa ni̱ u̱n sin huin ni̱ aꞌman ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj xiꞌí si ganahuin sa̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj, guiꞌyā güi naránj ruhua néꞌ únj. 24Si̱ gaꞌmi gaquinꞌ ni é re̱ꞌ xiꞌí dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngaa nun niꞌi yya ni é re̱ꞌ da̱j hua si ꞌyaj sij. Sani̱ ga̱ꞌmi ni̱ca yya ni é re̱ꞌ nga̱ xiꞌí si ꞌyaj sij aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
¿Es éste el Cristo?
25Xiꞌí daj ni̱ gataj go̱ꞌngo ni tsínj nne xumanꞌ Jerusalén:
―Sé tsínj nan nanoꞌ ni sij da̱gahuiꞌ ni sij a̱ꞌ. 26Niquinꞌ síꞌ aꞌmi re̱ngaꞌ síꞌ rian ni ngüi̱. Ni̱ nitaj si chranꞌ yunꞌunj ni sij manꞌan síꞌ mánj. Ani ruhua ni tsínj nicaj sun sisi̱ hué tsínj nan huin Cristo níꞌ. 27Sani̱ niꞌi néꞌ ni̱ a̱ ꞌna̱ꞌ tsínj nan anj. Ni̱ ngaa ga̱ꞌnaꞌ Cristo, ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ nun gui̱niꞌi ni̱ a̱ ga̱ꞌnaꞌ síꞌ mánj. ―Daj gataj ni tsínj nne Jerusalén.
28Ni̱ ngaa guiniquinꞌ Jesús chruhua nuhui, ni̱ gaꞌmi nucuaj sij digyán sij rian ni ngüi̱. Ni̱ gataj sij:
―Niꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj. Ni̱ niꞌi a ni é re̱ꞌ ni̱ a̱ ꞌnāj nej. Sani̱ sé si ꞌnāj güenda manꞌānj. Yanꞌanj si xa̱ngaꞌ huin gaꞌníj gaꞌnāj. Sani̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ Yanꞌanj mánj. 29Sani̱ niꞌīnj Yanꞌanj. Daj si hué rian Yanꞌanj ꞌnāj. Ni̱ Yanꞌanj huin si gaꞌníj gaꞌnāj nej. ―Daj gataj Jesús.
30Ngaa ni̱ huin ruhua ni sij gui̱daꞌa ni sij Jesús. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni sij nun guidaꞌa síꞌ si achin gui̱sij güi ga̱ꞌue gui̱daꞌa ni sij síꞌ.
31Ni̱ nico ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj Jesús. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ ngaa ga̱ꞌnaꞌ Cristo ni̱ si̱ gaꞌue gui̱ꞌyaj síꞌ si sa̱ꞌ nico daj nga̱ si ꞌyaj tsínj nan mánj. ―Gataj ni sij.
Los fariseos envían alguaciles para prender a Jesús
32Ngaa ni̱ gunun ni tsínj fariseo si gaꞌmi hui̱ ni ngüi̱ xiꞌí Jesús. Ngaa ni̱ gaꞌníj ni tsínj aꞌninꞌ rian ni chrej nga̱ ni tsínj fariseo ni tsínj policía ga̱nꞌanj gui̱daꞌa ni síꞌ Jesús. 33Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Do̱j ni güi ga̱nēj nga̱ á re̱ꞌ. Ngaa ni̱ na̱nicaj nanꞌānj rian si gaꞌníj gaꞌnāj. 34Na̱noꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ si̱ nariꞌ a ni é re̱ꞌ mánj. Daj si si̱ gaꞌue ga̱huin nucuaj á re̱ꞌ ga̱nꞌanj án re̱ꞌ rian ga̱nꞌanj ga̱nēj mánj. ―Daj gataj Jesús.
35Ngaa ni̱ gaxi̱ꞌi ni tsínj israelita nachínj snanꞌanj ni sij ni du̱güiꞌ manꞌan ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ a̱ ga̱nꞌanj tsínj nan, ni̱ si̱ nariꞌ néꞌ sij únj. Ga̱nꞌanj sij rian ni dugüiꞌ néꞌ ni tsínj gaxaꞌni̱ scanij ni ngüi̱ griego níꞌ. Ni̱ di̱gyán sij si-nu̱guanꞌ sij rian ni ngüi̱ griego níꞌ. 36Ni̱ gataj sij gunun néꞌ: “Na̱noꞌ a ni é re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ si̱ nariꞌ a ni é re̱ꞌ mánj. Daj si si̱ gaꞌue ga̱nꞌanj án re̱ꞌ rian ga̱nꞌanj ga̱nēj mánj.” Ni̱ u̱n sin huin ruhuaj gata nuguanꞌ daj, ruhua á re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij gunun ni dugüiꞌ ni sij.
Ríos de agua viva
37Ni̱ ngaa huaj ganahuij guiꞌyanj nico, guiꞌyaj ni sij huin güi gara nico ni ngüi̱, ni̱ ganiquinꞌ Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Sisi̱ hua go̱ꞌngo a ni é re̱ꞌ nagoꞌo nnee, ni̱ ga̱ꞌnaꞌ á re̱ꞌ riānj. Ni̱ ri̱quīj nnee go̱ꞌo a ni é re̱ꞌ aj. 38Tsínj xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ ga̱ra nico nuguanꞌ sa̱ꞌ niman sij da̱j rúnꞌ ꞌyaj xinéj nnee chéj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ga̱huin niman sij nga̱ nuguanꞌ sa̱ꞌ. Ni̱ ga̱ꞌue ga̱ ni̱ꞌnaꞌ niman sij, gui̱ꞌyā. ―Daj gataj Jesús.
39Ni̱ hué daj gaꞌmi sij xiꞌí Espíritu Santo ga̱ꞌnaꞌ rian ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj sij. Daj si achin si ga̱ꞌnaꞌ Espíritu Santo rian ni ngüi̱ si achin si ga̱nahuin na̱ca nnee̱ cúj sij.
División entre la gente
40Ni̱ ngaa gunun go̱ꞌngo ni ngüi̱ daj si-nu̱guanꞌ Jesús, ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Xa̱ngaꞌ hué tsínj nan huin tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. ―Daj gataj ni sij.
41Ni̱ gataj ango ni sij:
―Hué sij huin Cristo. ―Gataj ni sij.
Sani̱ gataj ángo ni sij:
―Si̱ gaꞌna̱ꞌ Cristo estado Galilea mánj. 42Rian si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj ataj sisi̱ Cristo ga̱huin daꞌni̱ siꞌni̱ rey David. Ni̱ xánj sij huin xumanꞌ Belén rian gane David asi̱j ná nej. ―Daj gataj ango ni ngüi̱ daj.
43Hué dan ni̱ gaꞌmi guitsi ni sij xiꞌí Jesús. 44Ni̱ gahuin ruhua go̱ꞌngo ni sij gui̱daꞌa ni sij Jesús. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni sij nun guidaꞌa ni sij mánj.
Nunca ha hablado hombre así
45Ngaa ni̱ nanica̱j ni tsínj policía gaꞌna̱ꞌ yu̱n ni sij rian chrej aꞌninꞌ rian ni chrej nga̱ rian ni tsínj fariseo. Ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ ni policía.
46Ngaa ni̱:
―Nitaj a̱man gaꞌmi ꞌngo̱ tsínj da̱j rúnꞌ aꞌmi sij mánj. ―Gataj ni policía.
47Ngaa ni̱ gataj ni tsínj fariseo:
―Ni̱ gaꞌuej ruhua á re̱ꞌ si digyaꞌ yunꞌunj sij manꞌan ni é re̱ꞌ níꞌ. 48Daj si nun gu̱xuman ruhua ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj aꞌninꞌ nga̱ ni tsínj fariseo ni̱ꞌyaj ni sij síꞌ mánj. 49Sani̱ ni ngüi̱ nan ni̱ nun niꞌi ni sij si-ley Moisés mánj. Ni̱ gui̱ranꞌ ni sij sayun, gui̱ꞌyaj Yanꞌanj. ―Daj gataj ni sij gunun ni policía.
50Hué dan ni̱ gaꞌmi Nicodemo. Ni̱ ꞌngo̱ dugüiꞌ ni sij huin síꞌ. Ni̱ tsínj ganꞌanj niꞌyaj rian nne Jesús ne̱ꞌ ni̱ huin síꞌ.
51Ni̱ gataj síꞌ:
―Ataj si-ley néꞌ sisi̱ si̱ gaꞌue ga̱huin ꞌngo̱ tsínj castigo, gui̱ꞌyaj néꞌ ngaa achin gu̱nun sini néꞌ si ga̱ꞌmi síꞌ. Ni̱ si̱ gahuin síꞌ castigo sisi̱ achin xa̱caj néꞌ cuenta u̱n sin guiꞌyaj síꞌ. ―Daj gataj Nicodemo.
52Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Tsínj ꞌna̱ꞌ estado Galilea huín re̱ꞌ nga̱ sij níꞌ. Di̱guiꞌyún re̱ꞌ si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj, ni̱ xa̱caj re̱ꞌ cuenta sisi̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ tsínj aꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj nitaj ꞌna̱ꞌ estado Galilea mánj. ―Daj gataj ni sij.
53Ngaa ni̱ na̱nꞌ da go̱ꞌngo ni sij ducuá ni sij.
8La mujer adúltera
1Ngaa ni̱ gahui Jesús ganꞌanj sij quij gu̱ꞌnaj Olivos.
2Ni̱ ngaa guere̱ngaꞌ ango güi, ni̱ ganꞌanj ga̱tu ru̱huaꞌ yún sij chruhua nuhui nico. Ni̱ gaꞌna̱ꞌ daranꞌ ni ngüi̱ rian sij. Ngaa ni̱ ganꞌanj ga̱ne sij. Ni̱ digyán sij rian ni ngüi̱ gaꞌna̱ꞌ daj. 3Ngaa ni̱ nicaj ni tsínj digyán si-ley Moisés nga̱ ni tsínj fariseo ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na gaꞌna̱ꞌ ni sij. Ni̱ gani ni sij unj da̱ni ni sij nga̱ Jesús. Ni̱ nariꞌ ni sij yunꞌunj xa̱na daj hué gue̱ hora ngaa gaꞌmi unj nga̱ ꞌngo̱ tsínj. Ni̱ sé nica̱ unj huin tsínj daj. 4Ngaa ni̱ gataj ni sij gunun Jesús:
―Maestro, yunꞌunj nan ꞌyaj squi̱raꞌ nga̱ ango sij. Ni̱ daꞌngaꞌ daj ꞌyaj nu̱ngüej sij nariꞌ ni únj. 5Ni̱ aꞌninꞌ si-ley Moisés sun sisi̱ ga̱ꞌuiꞌ néꞌ yej yunꞌunj xa̱na ꞌyaj daj. Ngaa ni̱ da̱j gui̱ꞌyaj néꞌ, ruhua manꞌán re̱ꞌ únj. 6―Daj gataj ni sij xiꞌí si huin ruhua ni sij si ga̱ꞌmi Jesús ꞌngo̱ nuguanꞌ nun hua sa̱ꞌ xiꞌí si-ley Moisés. Ngaa ni̱ ga̱ꞌue ga̱ꞌmi gaquinꞌ ni sij xiꞌí Jesús, ruhua ni sij.
Sani̱ nitu Jesús, ni̱ gaxi̱ꞌi sij garun sij rian yoꞌój nga̱ raꞌa sij. 7Ni̱ ri̱an nico̱ꞌ huaj nachínj snanꞌanj ni síꞌ sij, ni̱ naxu̱man Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Tsínj nitaj si daꞌui gaquinꞌ, ni̱ hué síꞌ ga̱ꞌuiꞌ sini yej unj. ―Daj gataj Jesús gunun ni síꞌ.
8Ngaa ni̱ gaꞌ nitu ru̱huaꞌ yún Jesús. Ni̱ garun sij rian yoꞌój.
9Ni̱ ngaa gunun ni tsínj daj si gataj Jesús, ni̱ gahuin na̱ꞌaj ni sij, guiꞌyaj si-nu̱guanꞌ síꞌ. Ngaa ni̱ gaxi̱ꞌi ni sij gahui ni sij ganꞌanj go̱ꞌngo ni sij. Asi̱j sini ganꞌanj ni tsínj achij. Ni̱ da ru̱cu ganꞌanj ni tsínj hua lij daj. 10Ngaa ni̱ naxu̱man Jesús, ni̱ gataj sij gunun yunꞌunj daj:
―Xicaꞌuīj, ni̱ a̱ ganꞌanj ni tsínj gaꞌmi gaquinꞌ xiꞌí re̱ꞌ sisi̱ ga̱huín re̱ꞌ castigo, ataj ni sij únj. ―Gataj Jesús rian yunꞌunj xa̱na daj.
11Ngaa ni̱ gataj yunꞌunj xa̱na daj:
―Ni̱ a̱ ꞌngo̱ tsínj nitaj si aꞌmi da Señor. ―Daj gataj unj.
Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Ni̱ si̱ guiꞌyaj manꞌānj castigo manꞌán re̱ꞌ mánj. Güi̱j ni̱ si̱ nanica̱j ru̱huaꞌ yún re̱ꞌ gui̱ꞌyáj re̱ꞌ gaquinꞌ ga̱ mánj.
Jesús, la luz del mundo
12Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús gunun ni sij:
―Huēj huin ꞌngo̱ yanꞌa̱n xigui̱n chruhua xungüi̱ nan. Tsínj nicoꞌ manꞌānj, ni̱ si̱ gachej sij rian hua ru̱miꞌ mánj. Sani̱ xigui̱n sa̱ꞌ chruhua niman sij, gui̱ꞌyā. Ni̱ ga̱ne ni̱ganj sij nga̱ Yanꞌanj. ―Daj gataj Jesús.
13Ngaa ni̱ gataj ni tsínj fariseo gunun Jesús:
―Aꞌmí re̱ꞌ güenda xiꞌí manꞌán re̱ꞌ. Xiꞌí daj ni̱ nitaj si níꞌyanj si aꞌmí re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj ni sij.
14Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Nu̱nj si aꞌmī güenda xiꞌí manꞌānj, sani̱ xa̱ngaꞌ níꞌyanj nuguanꞌ aꞌmī xiꞌīj. Daj si niꞌīnj ni̱ a̱ ꞌnāj, ni̱ niꞌīnj ni̱ a̱ ga̱nꞌān. Sani̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ ni̱ a̱ ꞌnāj, ni̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ ni̱ a̱ ga̱nꞌān nej. 15Sani̱ axa̱ꞌ ni é re̱ꞌ, ni̱ aꞌmi gaquinꞌ ni é re̱ꞌ rian ni ngüi̱ da̱j rúnꞌ ani ruhua ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan. Sani̱ nitaj si aꞌmi gaquinꞌ manꞌānj rian ni ngüi̱ mánj. 16Ni̱ sisi̱ aꞌmī gaquinꞌ rian ni ngüi̱, ni̱ duguꞌna̱j hua si guiꞌyā. Daj si sé urīnj huin si guiꞌyā daj. Sani̱ chrē si gaꞌníj gaꞌnāj ꞌngo̱ ani ruhuaj ngāj. 17Ni̱ ataj ni̱ca si-ley ni é re̱ꞌ sisi̱ uyan aꞌmi hui̱j testigo daj, ni̱ xa̱ngaꞌ si-nu̱guanꞌ nu̱ngüej síꞌ. 18Hué manꞌānj huin testigo xiꞌí manꞌānj. Ni̱ chrē si gaꞌníj gaꞌnāj huin ango testigo daj. ―Daj gataj Jesús.
19Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij Jesús. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ a̱ nne chréj re̱ꞌ únj. ―Gataj ni sij.
Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Nun niꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj. Ni̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ chrē nej. Ni̱ sisi̱ guiniꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj, ni̱ hué daj guiniꞌi ni é re̱ꞌ chrē nej aj. ―Daj gataj Jesús.
20Hué ni nuguanꞌ nan gaꞌmi Jesús ngaa digyán sij rian ni ngüi̱ ma̱n chruhua nuhui nico rian aꞌuiꞌ ni sij sanꞌanj rian Yanꞌanj. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj nun gui̱daꞌa síꞌ. Daj si achin gui̱sij güi gui̱daꞌa ni sij síꞌ.
A donde yo voy, vosotros no podéis ir
21Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús rian ni tsínj israelita:
―Ga̱nꞌān nánj. Ni̱ na̱noꞌ a ni é re̱ꞌ manꞌānj. Ni̱ ga̱huiꞌ a ni é re̱ꞌ xiꞌí si daꞌui ni é re̱ꞌ gaquinꞌ. Rian ga̱nꞌān, sani̱ si̱ gaꞌue ga̱nꞌanj án re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
22Ngaa ni̱ gataj ni tsínj israelita gunun ni dugüiꞌ ni sij:
―Asi̱ ani ruhua sij da̱gahuiꞌ sij manꞌan sij sisi̱ ataj sij sisi̱ si̱ gaꞌue ga̱nꞌanj néꞌ rian ga̱nꞌanj sij, ataj sij níꞌ. ―Daj gataj ni síꞌ.
23Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Ni tsínj ma̱n ni̱caꞌ nan huin a ni é re̱ꞌ. Sani̱ manꞌānj ꞌna̱ꞌ xataꞌ. Ni̱ tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ huin a ni é re̱ꞌ. Sani̱ nitaj si huīnj chruhua xungüi̱ nan mánj. 24Hué xiꞌí daj gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱huiꞌ ni é re̱ꞌ xiꞌí si daꞌui a ni re̱ꞌ gaquinꞌ. Daj si sisi̱ nun gu̱xuman ruhua ni é re̱ꞌ sisi̱ huēj huin Cristo, ni̱ hua nia̱n ga̱huiꞌ ni é re̱ꞌ ngaa ga gue̱ daꞌui a ni é re̱ꞌ gaquinꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj israelita.
25Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij Jesús. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n tsínj huín re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
Ni̱ gataj Jesús:
―Asi̱j sini ya̱n ni̱ hua gatā gunun ni é re̱ꞌ u̱n tsínj huīnj. 26Hua nico nuguanꞌ ga̱tā gu̱nun ni é re̱ꞌ. Ni̱ hua nico nuguanꞌ natāj xiꞌí si-ga̱quinꞌ ni é re̱ꞌ nej. Aꞌmi xa̱ngaꞌ si gaꞌníj gaꞌnāj. Ni̱ si natāj gunun ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱, ni̱ hué nuguanꞌ nan huin si unūnj rian si gaꞌníj gaꞌnāj. ―Daj gataj Jesús.
27Sani̱ nun gara daꞌngaꞌ ruhua ni sij sisi̱ gaꞌmi Jesús xiꞌí chrej sij. 28Xiꞌí daj ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Ngaa do̱coꞌ a ni é re̱ꞌ xataꞌ manꞌānj huīnj daꞌníj ni ngüi̱, ni̱ gui̱niꞌi ni é re̱ꞌ sisi̱ huēj huin Cristo aj. Ni̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ sisi̱ nitaj si ꞌyā güenda manꞌānj. Sani̱ maan si aꞌmī urin si digyán chrē riānj. 29Nne si gaꞌníj gaꞌnāj ngāj. Nitaj si duna chrē urīnj mánj. Daj si yaꞌyoj ꞌyā si aranꞌ ruhua chrē. ―Gataj Jesús.
30Ngaa gaꞌmi Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ guxuman ruhua nico ni tsínj daj niꞌyaj ni sij síꞌ.
La verdad os hará libres
31Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni tsínj israelita guxuman ruhua niꞌi sij:
―Sisi̱ ꞌngo̱ da̱gahuin ni é re̱ꞌ si-nu̱guanꞌānj, ngaa ni̱ ga̱huin xa̱ngaꞌ a ni é re̱ꞌ ni tsínj nicoꞌ manꞌānj. 32Ni̱ gui̱niꞌi ni é re̱ꞌ nuguanꞌ xa̱ngaꞌ. Ngaa ni̱ ga̱huin níꞌnij rian án re̱ꞌ, gui̱ꞌyaj nuguanꞌ xa̱ngaꞌ daj. ―Daj gataj Jesús.
33Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Hué ni únj huin daꞌni̱ siꞌni̱ tsínj gu̱ꞌnaj Abraham. Ni̱ nitaj a̱man guiꞌyaj sun yu̱n ni únj mánj. Da̱j huin si atáj re̱ꞌ sisi̱ si̱ guiꞌyaj sun yu̱n únj únj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
34Ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ daranꞌ ni ngüi̱ ꞌyaj gaquinꞌ, ni̱ naꞌue ga̱ꞌninꞌ ruhua ni sij si ꞌyaj ni sij gaquinꞌ. Ni̱ ꞌyaj sun yu̱n ni sij rian gaquinꞌ daj. 35Ni̱ ꞌngo̱ tsínj ꞌyaj sun yu̱n rian xuruꞌue, ni̱ naꞌue ga̱ne ni̱ganj sij ducuá xuruꞌue mánj. Sani̱ tsínj huin daꞌníj xuruꞌue daj, ni̱ nne ni̱ganj síꞌ ducuá chrej síꞌ. 36Hué dan ni̱ sisi̱ riqui daꞌníj Yanꞌanj sisi̱ ga̱huin níꞌnij ni é re̱ꞌ rian gaquinꞌ, ngaa ni̱ hua yya xa̱ngaꞌ sisi̱ sé tsínj ꞌyaj sun yu̱n rian gaquinꞌ huin a ni é re̱ꞌ ga̱ mánj.
37’Ni̱ niꞌīnj sisi̱ ni é re̱ꞌ huin daꞌni̱ siꞌni̱ xíꞌ Abraham. Sani̱ huin ruhua ni é re̱ꞌ da̱gahuiꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj xiꞌí si naꞌuej ruhua á re̱ꞌ sisi̱ ga̱tu si-nu̱guanꞌānj chruhua niman án re̱ꞌ aj. 38Aꞌmi manꞌānj sisi̱ guiniꞌīnj rian nne chrē. Sani̱ ꞌyaj ni é re̱ꞌ da̱j rúnꞌ gataj chrej a ni é re̱ꞌ rian án re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
Sois de vuestro padre el diablo
39Ngaa ni̱:
―Xi ni únj huin tsínj gu̱ꞌnaj Abraham. ―Gataj ni sij.
Sani̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ huin xa̱ngaꞌ á re̱ꞌ daꞌníj xíꞌ Abraham, ngaa ni̱ gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ da̱j rúnꞌ guiꞌyaj síꞌ. 40Sani̱ nu̱nj si gatā gunun ni é re̱ꞌ nuguanꞌ xa̱ngaꞌ huin nuguanꞌ digyán Yanꞌanj riānj, sani̱ huin ruhua ni é re̱ꞌ da̱gahuiꞌ ni é re̱ꞌ yūnj. Sani̱ sé daj guiꞌyaj quij Abraham mánj. 41Uyan ꞌyaj ni é re̱ꞌ da̱j rúnꞌ ꞌyaj chrej a ni é re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
Xiꞌí daj ni̱ gataj ni sij:
―Sé ni únj huin daꞌníj gaquinꞌ mánj. Sani̱ hua urin chrej ni únj huin Yanꞌanj. ―Gataj ni sij.
42Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ xa̱ngaꞌ Yanꞌanj huin chrej a ni é re̱ꞌ, ni̱ ga̱huin ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ yūnj. Daj si gahui manꞌānj rian nne Yanꞌanj. Ni̱ gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. Sé si gaꞌnāj güenda manꞌānj. Sani̱ gaꞌnāj xiꞌí si Yanꞌanj gaꞌníj gaꞌnāj.
43’Naꞌue ga̱ra daꞌngaꞌ ruhua á re̱ꞌ nuguanꞌ aꞌmī xiꞌí si naꞌuej ruhua á re̱ꞌ gu̱nun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ aꞌmī rian án re̱ꞌ. 44Chrej ni é re̱ꞌ huin sichre. Ni̱ huin ruhua á re̱ꞌ gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ da̱j rúnꞌ huin ruhua gui̱ꞌyaj chrej a ni é re̱ꞌ. Ni̱ asi̱j sini ya̱n ꞌngo̱ huin sichre ꞌngo̱ si dagahuiꞌ níman. Nitaj a̱man ga ni̱ca si-nu̱guanꞌ sichre mánj. Ni̱ nitaj a̱man gaꞌmi xa̱ngaꞌ sichre mánj. Ni̱ ngaa aꞌmi yya̱ sichre, ni̱ si-nu̱guanꞌ manꞌan sichre aꞌmi. Daj si snanꞌanj sichre daj. Ni̱ chrej ni ngüi̱ aꞌmi snanꞌanj huin sichre aj.
45’Sani̱ ri̱an aꞌmi xa̱ngaꞌ manꞌānj, ni̱ nun xu̱man ruhua á re̱ꞌ si aꞌmī mánj. 46Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni é re̱ꞌ si̱ gaꞌue ga̱taj sisi̱ daꞌuīj gaquinꞌ mánj. Ni̱ sisi̱ aꞌmi xangāj, ni̱ u̱n sin huin ni̱ naꞌue gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ si-nu̱guanꞌānj únj. 47Ni̱ tsínj nicoꞌ Yanꞌanj, ni̱ unun yya sij si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. Sani̱ nitaj si nicoꞌ a ni é re̱ꞌ Yanꞌanj mánj. Xiꞌí daj naꞌuej ruhua á re̱ꞌ gu̱nun a ni é re̱ꞌ si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj mánj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj israelita.
La preexistencia de Cristo
48Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Xa̱ngaꞌ nuguanꞌ gaꞌmi ni únj sisi̱ huín re̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj samaritano. Ni̱ nu̱n nane̱ xi̱ꞌi nimán re̱ꞌ nej. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
49Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Nitaj nane̱ xi̱ꞌi nu̱n nimānj mánj. Nu̱n yanꞌān chrē aj. Sani̱ nitaj si nun yanꞌanj án re̱ꞌ yūnj mánj. 50Nitaj si ꞌyaj sūnj sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj. Sani̱ Yanꞌanj huin ruhua sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj aj. Ni̱ na̱guiꞌyaj yya Yanꞌanj xiꞌí ni ngüi̱. 51Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ tsínj gu̱nun sa̱ꞌ si-nu̱guanꞌānj, ni̱ nitaj a̱man ga̱huiꞌ sij mánj. ―Daj gataj Jesús.
52Yuꞌuj daj gataj ni tsínj israelita gunun Jesús:
―Yya̱j ni̱ hua niꞌi yya ni únj sisi̱ nu̱n nane̱ xi̱ꞌi chruhua nimán re̱ꞌ. Daj si gahuiꞌ tsínj gu̱ꞌnaj Abraham nga̱ daranꞌ ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. Ni̱ atáj re̱ꞌ: “Sisi̱ gu̱nun sa̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj daj si-nu̱guanꞌ re̱ꞌ, ni̱ si̱ gahuiꞌ sij mánj.” Daj atáj re̱ꞌ. 53Asi̱ huin achíj re̱ꞌ daj nga̱ xi ni únj Abraham, ruhuá re̱ꞌ níꞌ. Gahuiꞌ síꞌ ni̱ hué daj gahuiꞌ ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. Ni̱ u̱n tsínj huín re̱ꞌ, ruhuá re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
54Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ ga̱taj manꞌānj sisi̱ tsínj sa̱ꞌ huīnj, ni̱ nitaj si níꞌyanj si-nu̱guanꞌānj mánj. Sani̱ aꞌmi sa̱ꞌ chrē xiꞌīj. Ni̱ hué manꞌan án re̱ꞌ ataj sisi̱ Danꞌanj ni é re̱ꞌ huin chrē aj. 55Sani̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ chrē mánj. Sani̱ manꞌānj ni̱ niꞌīnj chrē aj. Ni̱ sisi̱ ga̱tā sisi̱ nun niꞌīnj chrē, ni̱ huīnj ꞌngo̱ tsínj nne̱, da̱j rúnꞌ huin ni é re̱ꞌ. Sani̱ xa̱ngaꞌ niꞌīnj chrē. Ni̱ ꞌyā da̱j rúnꞌ ataj si-nu̱guanꞌ chrē aj.
56’Gahuin nia̱ꞌ ruhua xi ni é re̱ꞌ tsínj gu̱ꞌnaj Abraham xiꞌí si ganaꞌuij síꞌ güi ga̱ꞌnaꞌ manꞌānj chruhua xungüi̱ nan. Ni̱ guiniꞌi síꞌ si gaꞌnāj. Ngaa ni̱ gahuin nia̱ꞌ yya ruhua sij aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
57Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Achin gui̱sij re̱ꞌ hui̱j xia chiꞌ yoꞌ. Ni̱ asa̱ꞌ ga̱ꞌue ga̱taj re̱ꞌ sisi̱ hua guiniꞌí re̱ꞌ Abraham únj. ―Gataj ni sij.
58Ni̱ gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ngaa achin ga̱ꞌnga Abraham, ni̱ hua nnēj aj. ―Daj gataj Jesús.
59Yuꞌuj daj ni̱ guidaꞌa ni sij yej ga̱ꞌuiꞌ ni sij Jesús, ruhua ni sij. Sani̱ guixíj hui̱ Jesús manꞌan sij. Ni̱ gahui síꞌ nuhui nico daj. Ni̱ gachin síꞌ scanij ni sij ganꞌanj síꞌ.
9Jesús sana a un ciego de nacimiento
1Ni̱ ngaa gachin Jesús ganꞌanj sij, ni̱ guiniꞌi sij ꞌngo̱ tsínj duri. Ni̱ duri síꞌ asi̱j gaꞌnga síꞌ. 2Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni tsínj nicoꞌ Jesús gataj ni síꞌ:
―Maestro, u̱n sin huin ni̱ gaꞌnga duri tsínj nan únj. Asi̱ si-ga̱quinꞌ chrej sij guiꞌyaj níꞌ. Asi̱ si-ga̱quinꞌ manꞌan sij guiꞌyaj sa̱ꞌ. ―Daj gataj ni sij.
3Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sé xiꞌí si-ga̱quinꞌ sij huin mánj. Ni̱ sé xiꞌí si-ga̱quinꞌ chrej sij nga̱ nni sij huin mánj. Maan si huin ruhua Yanꞌanj sisi̱ gui̱niꞌi ni ngüi̱ da̱j ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj sa̱ꞌ Yanꞌanj nga̱ sij. 4Ne̱ꞌ guníꞌyanjan ni̱ hua nia̱n gui̱ꞌyaj néꞌ si-sun si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. Daj si ngaa ꞌna̱ꞌ gui̱ni, ni̱ na̱ꞌue gui̱ꞌyaj sun ni̱ a̱ ꞌngo̱ néꞌ ga̱ mánj. 5Ni̱ ngaa nnēj chruhua xungüi̱ nan, ni̱ da̱j rúnꞌ huin ꞌngo̱ yanꞌa̱n xigui̱n huīnj chruhua xungüi̱ aj. ―Daj gataj Jesús rian ni tsínj nicoꞌ sij.
6Ni̱ ngaa guisíj gaꞌmi Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ garáj staꞌnunj sij rian yoꞌój. Ni̱ guiꞌyaj sij do̱j sigeꞌ nga̱ dane staꞌnunj sij. Ni̱ garun sij rian tsínj duri daj. 7Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun síꞌ:
―Güi̱j na̱ꞌninꞌ re̱ꞌ rián re̱ꞌ pozo nnee gu̱ꞌnaj Siloé. ―Daj gataj Jesús. (Ni̱ nuguanꞌ Siloé huin ruhuaj gata: Nnee ꞌna̱ꞌ anéj chrej, guiꞌyaj ni sij.) Ngaa ni̱ ganꞌanj na̱ꞌninꞌ tsínj duri daj rian sij chruhua nnee daj. Ni̱ ngaa nanica̱j sij, ni̱ hua gaꞌue niꞌyaj sij.
8Ni̱ hua guiniꞌi ni ngüi̱ huin dugüiꞌ tsínj daj gane tsínj daj gachínj sij caridad. Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij ni dugüiꞌ ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ sé tsínj nan huin tsínj nne achínj caridad, ruhua á re̱ꞌ a̱ꞌ. ―Daj gataj ni sij.
9Ngaa ni̱:
―Hué sij huin. ―Gataj go̱ꞌngo ni sij.
Ni̱ gataj ango ni sij:
―Sé sij huin nu̱nj si hué daj hua sij. ―Gataj ango ni sij.
Sani̱ gataj manꞌan tsínj daj:
―Huēj huin aj. ―Gataj síꞌ.
10Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Da̱j guiꞌyáj re̱ꞌ ni̱ gaꞌue naxíꞌnij rián re̱ꞌ únj. ―Gataj ni sij.
11Ngaa ni̱ gataj tsínj daj:
―Tsínj gu̱ꞌnaj Jesús ni̱ guiꞌyaj síꞌ sigeꞌ. Ni̱ garun síꞌ riānj. Ni̱ gataj sij gunūn: “Ga̱nꞌanj na̱ꞌnij re̱ꞌ pozo nnee gu̱ꞌnaj Siloé.” Daj gataj sij gunūn. Ngaa ni̱ ngaa guisíj ganꞌanj naꞌníj riānj chruhua nnee daj, ngaa ni̱ naxíꞌnij riānj aj. ―Gataj tsínj daj gunun ni sij.
12Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ a̱ nne tsínj daj únj. ―Gataj ni sij.
―Nun niꞌīnj ni̱ a̱ nne síꞌ. ―Gataj tsínj daj.
Los fariseos interrogan al ciego sanado
13Hué dan ni̱ nicaj ni sij tsínj ga duri daj ganꞌanj ni sij rian ni tsínj fariseo. 14Ni̱ güi naránj ruhua ni ngüi̱ israelita huin ngaa guiꞌyaj Jesús sigeꞌ, ni̱ ganahuin tsínj duri daj. 15Ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ da̱j guiꞌyaj sij nahuin rian sij. Ngaa ni̱ gataj sij:
―Garun ꞌngo̱ tsínj daj sigeꞌ riānj. Ni̱ ganꞌanj na̱ꞌnij riānj. Ni̱ yya̱j ni̱ xigui̱n niꞌyā nánj. ―Daj gataj sij.
16Ngaa ni̱ gataj go̱ꞌngo ni tsínj fariseo:
―Tsínj guiꞌyaj nan ni̱ sé rian Yanꞌanj ꞌna̱ꞌ sij mánj. Daj si nitaj si níꞌyanj sij nga̱ güi naránj ruhua néꞌ mánj. ―Daj gataj go̱ꞌngo ni sij.
Sani̱ gataj ango ni sij:
―Si̱ gaꞌue gui̱ꞌyaj sij si sa̱ꞌ nico da sisi̱ huin sij tsínj daꞌui gaquinꞌ mánj. ―Daj gataj ango ni sij.
Ngaa ni̱ gaꞌmi guitsi manꞌan ni sij xiꞌí Jesús. 17Yuꞌuj daj gataj ru̱huaꞌ yún ni sij rian tsínj daj:
―Da̱j ga̱taj manꞌán re̱ꞌ xiꞌí tsínj guiꞌyaj naxiꞌníj rián re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
Ngaa ni̱:
―Güendāj ni̱ hué sij huin ꞌngo̱ tsínj aꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj, ruhuāj aj. ―Gataj tsínj daj xiꞌí Jesús.
18Sani̱ nun gu̱xuman ruhua ni tsínj israelita sisi̱ hua yya ga duri tsínj daj, ni̱ naxiꞌníj rian sij. Yuꞌuj daj ni̱ gaquínj ni síꞌ chrej sij nej, nni sij nej, ga̱ꞌnaꞌ nu̱ngüej nica̱ sij rian ni síꞌ. 19Ni̱ nachínj snanꞌanj ni síꞌ. Ni̱ gataj ni síꞌ:
―Xa̱ngaꞌ daꞌníj nu̱ngüej é re̱ꞌ huin tsínj nan níꞌ. Ni̱ xa̱ngaꞌ gaꞌnga duri sij níꞌ. Asa̱ꞌ ga̱ꞌue ni̱ꞌyaj sa̱ꞌ sij, ruhua nu̱ngüej é re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni síꞌ.
20Ngaa ni̱ gataj nu̱ngüej nica̱ sij:
―Niꞌi yya únj sisi̱ daꞌníj únj huin síꞌ. Ni̱ niꞌi yya únj sisi̱ gaꞌnga duri síꞌ nej. 21Sani̱ nun niꞌi únj u̱n sin guiꞌyaj, ni̱ niꞌyaj sa̱ꞌ sij yya̱j. Ni̱ nun niꞌi únj u̱n tsínj guiꞌyaj, ni̱ naxiꞌníj rian sij. Na̱chinj snanꞌanj ni é re̱ꞌ sij si achij sij. Ni̱ ga̱ꞌmi sij xiꞌí manꞌan sij. ―Daj gataj nu̱ngüej nica̱ sij.
22Hué daj gaꞌmi nu̱ngüej sij si xuꞌuiꞌ sij niꞌyaj sij ni tsínj israelita. Daj si uyan hua gaꞌmi ni tsínj israelita sisi̱ gui̱ri ni síꞌ ne̱ꞌ chrej xe̱ꞌ go̱ꞌngo tsínj ma̱n chruhua nuhui ga̱taj sisi̱ Jesús huin Cristo. 23Xiꞌí daj gataj chrej sij nga̱ nni sij:
―Na̱chinꞌ snanꞌanj ni é re̱ꞌ sij si hua achij sij. ―Daj gataj nu̱ngüej sij.
24Ngaa ni̱ naquínj ru̱huaꞌ yún ni tsínj israelita tsínj gahuin duri daj. Ni̱ gataj ni sij:
―Ga̱taj ni̱ca yyá re̱ꞌ rian Yanꞌanj da̱j guiránꞌ re̱ꞌ. Daj si niꞌi ni únj sisi̱ tsínj daj huin ꞌngo̱ tsínj daꞌui gaquinꞌ. ―Daj gataj ni sij.
25Ngaa ni̱ gataj tsínj gahuin duri daj:
―Nun niꞌīnj sisi̱ daꞌui sij gaquinꞌ. Urin si niꞌīnj sisi̱ durīj, ni̱ hua aꞌue niꞌyā ruhuāj nánj. ―Daj gataj sij.
26Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ru̱huaꞌ yún ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Da̱j guiꞌyaj sij, ni̱ naxiꞌníj rián re̱ꞌ, guiꞌyaj sij únj. ―Daj gataj ni sij.
27Ni̱ gataj sij:
―Hua gatā gunun ni é re̱ꞌ, sani̱ naꞌue gu̱nun ni é re̱ꞌ mánj. Ni̱ u̱n sin huin ruhua ni é re̱ꞌ, ni̱ na̱taꞌ ru̱huaꞌ yūnj gu̱nun a ni é re̱ꞌ, ruhua á re̱ꞌ únj. Ni̱ gui̱nicoꞌ ni é re̱ꞌ manꞌan sij, ruhua á re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj tsínj daj.
28Ngaa ni̱ gaꞌmi quij ni sij gataj ni sij gunun tsínj daj:
―Manꞌán re̱ꞌ nicoꞌ tsínj daj, sani̱ nicoꞌ ni únj Moisés. 29Niꞌi ni únj sisi̱ gaꞌmi Yanꞌanj nga̱ Moisés. Sani̱ nun niꞌi ni únj ni̱ a̱ ꞌna̱ꞌ tsínj da mánj. ―Daj gataj ni sij.
30Ngaa ni̱ gataj tsínj gahuin duri daj:
―Gahuin yanꞌanj ruhuāj niꞌyā si-nu̱guanꞌ ni é re̱ꞌ. Daj si nun niꞌi ni é re̱ꞌ ni̱ a̱ ꞌna̱ꞌ sij. Ni̱ hué sij guiꞌyaj naxiꞌníj riānj. 31Niꞌi sa̱ꞌ néꞌ sisi̱ nitaj si unun Yanꞌanj nuguanꞌ achínj jniꞌyaj ni ngüi̱ daꞌui gaquinꞌ rian Yanꞌanj mánj. Sani̱ sisi̱ nu̱n yanꞌanj néꞌ rian Yanꞌanj, ni̱ sisi̱ ꞌyaj néꞌ si huin ruhua Yanꞌanj, ni̱ unun Yanꞌanj si achínj jniꞌyaj néꞌ rian Yanꞌanj anj. 32Nitaj a̱man gunun néꞌ nuguanꞌ sisi̱ naxiꞌníj rian ꞌngo̱ tsínj gaꞌnga duri, guiꞌyaj ꞌngo̱ tsínj da mánj. 33Ni̱ a̱ ꞌngo̱ rasu̱n sa̱ꞌ si̱ gaꞌue gui̱ꞌyaj tsínj daj sisi̱ sé rian Yanꞌanj ꞌna̱ꞌ sij mánj. ―Daj gataj tsínj ga duri daj.
34Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Asi̱j gaꞌngá re̱ꞌ, ni̱ daꞌuí re̱ꞌ gaquinꞌ anj. Ngaa ni̱ huin ruhuá re̱ꞌ di̱gyán re̱ꞌ rian ni únj níꞌ. ―Daj gataj ni sij.
Ngaa ni̱ guiri ni sij síꞌ chruhua nuhui.
Ceguera espiritual
35Ngaa ni̱ gunun Jesús nuguanꞌ sisi̱ guiri ni sij tsínj daj chruhua nuhui. Ni̱ ngaa nacaj dugüiꞌ sij nga̱ síꞌ, ni̱ nachínj snanꞌanj sij síꞌ. Ni̱ gataj sij:
―Xuman ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ daꞌníj Yanꞌanj níꞌ. ―Daj gataj Jesús.
36Ngaa ni̱ gataj síꞌ:
―Señor, ga̱taj re̱ꞌ u̱n tsínj huin daꞌníj Yanꞌanj, ngaa ni̱ gu̱xuman ruhuāj ni̱ꞌyā manꞌan síꞌ. ―Daj gataj tsínj daj.
37Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hua guiniꞌí re̱ꞌ síꞌ si huēj huin síꞌ aꞌmī nga̱ re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
38Ngaa ni̱ gataj tsínj daj:
―Xuman ruhuāj niꞌīnj so̱ꞌ, Señor. ―Daj gataj sij ni̱ ganiquinꞌ ráj da̱coj sij rian Jesús.
39Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Gaꞌna̱ꞌ manꞌānj chruhua xungüi̱ nan sisi̱ na̱guiꞌyaj yyāj si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱. Ni̱ xiꞌí ni tsínj nun niꞌi, ni̱ gui̱ꞌyā sisi̱ gui̱niꞌi ni sij. Daj si xacaj ni sij cuenta sisi̱ nun niꞌi ni sij. Ni̱ xiꞌí ni tsínj ataj sisi̱ niꞌi ni sij, sani̱ gui̱ꞌyā sisi̱ ga̱ránj rian ni sij. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
40Ni̱ ngaa gunun go̱ꞌngo ni tsínj fariseo niquinꞌ yuꞌuj daj si gataj Jesús, ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Da̱j rúnꞌ hua tsínj aránj rian hua ni únj, ruhuá re̱ꞌ níꞌ. ―Gataj ni sij.
41Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ nun niꞌi a ni é re̱ꞌ, ni̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui a ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ ri̱an ataj ni é re̱ꞌ yya̱j sisi̱ niꞌi ni é re̱ꞌ, xiꞌí daj ꞌngo̱ daꞌui ni é re̱ꞌ gaquinꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj fariseo.
10Parábola del redil
1Ngaa síj ni gataj Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ: Sisi̱ u̱n tsínj ahui ne̱ꞌ chrej ru̱cu xingá ma̱n xachij atúj sij chruhua xingá, ni̱ hué sij huin tsínj tu̱. Daj si naꞌuej ruhua sij ga̱tu sij ne̱ꞌ rian xingá rian atúj néꞌ. 2Sani̱ tsínj atúj rian xingá, ni̱ hué sij huin tsínj da̱n xachij. Ni̱ dugumi sij. 3Ni̱ naꞌníj tsínj dugumi rian xingá ga̱tu tsínj da̱n daj. Ni̱ aꞌmi sij si-xugüi go̱ꞌngo xuj. Ni̱ naniꞌi ni xuj si-na̱ne sij. Ni̱ gui̱ri sij xúꞌ chruhua xingá. 4Ni̱ ngaa gahui ni xachij daj, ni̱ táj dian tsínj dugumi daj. Ni̱ nicoꞌ ni xuj rucú sij. Daj si hua niꞌi ni xuj si-na̱ne sij aj. 5Sani̱ si̱ guinicoꞌ ni xucu ango tsínj daj. Maan si gunánj xuj rian síꞌ. Daj si nun niꞌi xuj si-na̱ne ango tsínj da mánj. ―Daj gataj Jesús.
6Ni̱ da̱j rúnꞌ hua ꞌngo̱ cuento hua nuguanꞌ gaꞌmi Jesús rian ni sij. Sani̱ nun gara daꞌngaꞌ ruhua ni sij si gataj síꞌ.
Jesús, el buen pastor
7Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ da̱j rúnꞌ huin rian xingá rian atúj ni xachij, ni̱ hué daj huin manꞌānj. 8Daranꞌ ni tsínj gaꞌna̱ꞌ ngaa achin ga̱ꞌnaꞌ manꞌānj, ni̱ huin ni sij tsínj tu̱. Sani̱ nun gunun ni xuj si gaꞌmi ni síꞌ. 9Da̱j rúnꞌ huin rian xingá huin manꞌānj. Tsínj ꞌna̱ꞌ riānj, ni̱ ga̱tu sij chruhua xingá, ni̱ ga̱nani sij, gui̱ꞌyā. Ni̱ ga̱huin sij da̱j rúnꞌ huin xachij ngaa ahui natu xuj chruhua xingá na̱riꞌ xuj xa̱ xuj.
10’Sani̱ maan si huin ruhua tsínj tu̱ daj gui̱ꞌyaj tu̱ síꞌ, ni̱ da̱gahuiꞌ síꞌ nej, ni̱ de̱reꞌ síꞌ ni xachij daj, huin ruhua síꞌ. Sani̱ gaꞌnāj xiꞌí si huin ruhuāj ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni xachij. Ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ xa̱ngaꞌ ni xuj, ruhuāj aj.
11’Huēj huin tsínj dugumi sa̱ꞌ ni xachij. Ni̱ ga̱huīj xiꞌí ni dānj. 12Tsínj huin moso, sani̱ sé tsínj da̱n xachij huin sij mánj. Tsínj ꞌyaj gana sanꞌanj huin sij aj. Ni̱ ngaa gui̱niꞌi sij ꞌngo̱ xáꞌyanj huee, ni̱ du̱náj sij ni xachij. Ni̱ gu̱nánj sij ga̱nꞌanj sij. Ngaa ni̱ gui̱daꞌa xáꞌyanj xachij daj. Ni̱ gaxaꞌni̱ daranꞌ ni xachij, gui̱ꞌyaj xáꞌyanj da aj. 13Ni̱ unánj tsínj moso daj si nitaj si nahuij ruhua sij niꞌyaj sij ni xachij mánj. Maan si tsínj ꞌyaj gana sanꞌanj huin sij aj.
14’Huēj huin tsínj dugumi sa̱ꞌ xachij. Ni̱ niꞌīnj ni dānj. Ni̱ niꞌi ni dānj manꞌānj nej. 15Ni̱ niꞌi chrē manꞌānj. Ni̱ niꞌīnj chrē nej. Ni̱ da̱j rúnꞌ hua manꞌānj nga̱ chrē, ni̱ daꞌngaꞌ daj hua ni dānj ngāj. Ni̱ ga̱huīj xiꞌí ni dānj xachij nej. 16Ni̱ ni̱cā ango ni dānj xachij. Ni̱ sé si nu̱n xuj chruhua xingá nan mánj. Ni̱ hua nia̱n gui̱nicā ango ni xúꞌ daj ga̱ꞌnāj. Ngaa ni̱ gu̱nun ni xúꞌ si-nu̱guanꞌānj. Ni̱ gui̱man ga̱huin chreꞌ ni xúꞌ nga̱ ni xucu mán asi̱j sini. Ngaa ni̱ manꞌānj du̱gumi daranꞌ ni xachij daj.
17’Ni̱ gaꞌuej ruhuāj ga̱huīj. Ni̱ ga̱naꞌnī ru̱huaꞌ yūnj. Ni̱ xiꞌí si gaꞌuej ruhuāj ga̱huīj xiꞌí ni dānj, ni̱ xiꞌí daj ꞌi̱ ruhua chrē niꞌya manꞌānj. 18Nitaj si gui̱ꞌyaj ango ni sij sisi̱ ga̱huīj. Sani̱ ga̱huīj güenda manꞌānj. Hua sun riānj ga̱tā sisi̱ ga̱huīj. Ni̱ hua sun riānj ga̱tā sisi̱ ga̱naꞌnij ru̱huaꞌ yūnj nej aj. Nan huin sun gaꞌninꞌ chrē riānj anj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
19Ni̱ ngaa gunun ni tsínj israelita ni nuguanꞌ daj, ni̱ gaꞌmi guitsi ru̱huaꞌ yún ni sij. 20Ni̱ gataj daꞌaj ni sij:
―Nu̱n nane̱ xi̱ꞌi niman sij. Ni̱ sinúnj sij nej. Ngaa ni̱ u̱n sin ni̱ unun a ni é re̱ꞌ si ataj sij únj. ―Daj gataj ni sij.
21Sani̱ gataj ango daꞌaj ni sij:
―Nitaj si aꞌmi ꞌngo̱ tsínj nu̱n nane̱ xi̱ꞌi niman nuguanꞌ hua nan mánj. Ni̱ si̱ gaꞌue na̱xiꞌni rian tsínj duri, gui̱ꞌyaj ꞌngo̱ nane̱ xi̱ꞌi mánj. ―Daj gataj ni sij.
Los judíos rechazan a Jesús
22Ni̱ xumanꞌ Jerusalén, ni̱ guiꞌyaj ni sij guiꞌyanj xiꞌí si nasíj yoꞌ ngaa nagaꞌuiꞌ ni sij nuhui nico rian Yanꞌanj. Ni̱ ni yahui̱ nuhuij huin. 23Ni̱ achéj Jesús chruhua nuhui chruhua ꞌngo̱ corredo gu̱ꞌnaj Salomón. 24Ngaa ni̱ ganica̱j ni tsínj israelita xiꞌníj Jesús. Ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ a̱man gui̱sij güi ga̱huin yya ruhua únj ni̱ꞌyaj únj manꞌán re̱ꞌ únj. Sisi̱ hué re̱ꞌ huin Cristo, ni̱ ꞌngo̱ yu̱n ga̱taj yyá re̱ꞌ gu̱nun únj. ―Daj gataj ni sij.
25Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ, sani̱ nun gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ mánj. Ni̱ si sa̱ꞌ nico ꞌyā xiꞌí chrē digyán yya rian án re̱ꞌ da̱j tsínj huīnj anj. 26Sani̱ nun gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj. Daj si sé dānj xachij huin ni é re̱ꞌ mánj. Ni̱ hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ nan. 27Ni̱ unun ni dānj xachij si-nanēj. Ni̱ niꞌīnj ni xuj. Ni̱ nicoꞌ ni xuj rucūj. 28Ni̱ aꞌuīj si gui̱man ni̱ganj ni xuj nga̱ Yanꞌanj. Ni̱ nitaj a̱man ga̱huiꞌ ni xuj. Ni̱ nitaj a̱ ꞌngo̱ ni tsínj ga̱ꞌue ga̱ꞌne ni xuj raꞌāj mánj. 29Riqui chrē ni xuj riānj. Ni̱ huin achij chrē daj nga̱ daranꞌ anj. Yuꞌuj daj ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj si̱ gahuin nucuaj ga̱ꞌne ni xuj raꞌa chrē mánj. 30Rúnꞌ hua urin tsínj hua manꞌānj nga̱ chrē nánj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
31Ngaa ni̱ guidaꞌa ru̱huaꞌ yún ni tsínj israelita yej ga̱ꞌuiꞌ ni sij Jesús, ruhua ni sij.
32Sani̱ gataj Jesús:
―Guisíj guiꞌyā nico si sa̱ꞌ guiniꞌi a ni é re̱ꞌ. Ni̱ gahuin nucuāj guiꞌyā daj, guiꞌyaj chrē. Ni̱ xiꞌí u̱n si sa̱ꞌ daj huin ruhua á re̱ꞌ ga̱ꞌuiꞌ a ni é re̱ꞌ yej manꞌānj únj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
33Ni̱ gataj ni sij:
―Sé xiꞌí ꞌngo̱ si sa̱ꞌ nico guiꞌyáj re̱ꞌ ga̱ꞌuiꞌ ni únj yéj re̱ꞌ mánj. Sani̱ ga̱ꞌuiꞌ únj yej manꞌán re̱ꞌ xiꞌí si aꞌmí re̱ꞌ ꞌngo̱ nuguanꞌ quij xiꞌí Yanꞌanj. Ni̱ maan si ꞌngo̱ tsínj huín re̱ꞌ. Ni̱ ꞌyáj re̱ꞌ sisi̱ huin manꞌán re̱ꞌ Yanꞌanj. ―Daj gataj ni sij.
34Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hua ni̱ca si-du̱cuanj nicaj á re̱ꞌ. Ni̱ nuguanꞌ gaꞌmi manꞌan Yanꞌanj huin nuguanꞌ daj. Ni̱ gataj Yanꞌanj: “Gataj manꞌānj sisi̱ huin ni é re̱ꞌ yanꞌanj.” Hué daj gataj Yanꞌanj gunun ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. 35Hué dan ni̱ sisi̱ manꞌan Yanꞌanj gataj sisi̱ ni tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj huin yanꞌanj, (ni̱ niꞌi yya néꞌ sisi̱ nuguanꞌ xa̱ngaꞌ huin si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj), 36ngaa ni̱ sisi̱ gahuin ninīj, guiꞌyaj Yanꞌanj, ni̱ sisi̱ gaꞌníj Yanꞌanj gaꞌnāj chruhua xungüi̱, ngaa ni̱ asa̱ꞌ ga̱ꞌue ga̱taj á re̱ꞌ sisi̱ aꞌmi quī xiꞌí Yanꞌanj ngaa gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ daꞌníj Yanꞌanj huīnj únj. 37Ni̱ sisi̱ nitaj si ꞌyaj sūnj si-sun chrē, ngaa ni̱ si̱ guxuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj mánj. 38Sani̱ sisi̱ yya ꞌyaj sūnj si-sun chrē, ngaa ni̱ nu̱nj si nun xu̱man ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj ni é re̱ꞌ manꞌānj, sani̱ hua xiꞌí gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ si sa̱ꞌ nico guiꞌyā aj. Daꞌ síj, ngaa ni̱ xa̱caj á re̱ꞌ cuenta, ni̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ sisi̱ nne chrē ngāj, ni̱ nnēj nga̱ chrē nej. ―Daj gataj Jesús.
39Ngaa ni̱ gahuin ruhua ru̱huaꞌ yún ni sij gui̱daꞌa ni sij Jesús. Sani̱ guinani síꞌ rian ni sij.
40Ngaa ni̱ gahui Jesús ganꞌanj ru̱huaꞌ yún sij anéj chrej xinéj nnee gu̱ꞌnaj Jordán. Ni̱ gunáj sij yuꞌuj daj rian duguataꞌ nnee sini Juan ni ngüi̱. 41Ni̱ gaꞌna̱ꞌ nico ni ngüi̱ rian Jesús. Ni̱ gataj ni sij:
―Xa̱ngaꞌ ni nun gui̱ꞌyaj Juan si sa̱ꞌ nico. Sani̱ gahuin yya daranꞌ si gataj sij xiꞌí Jesús. ―Gataj ni sij.
42Ni̱ nico ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj Jesús yuꞌuj daj.
11Muerte de Lázaro
1Hué dan ni̱ hua ꞌngo̱ tsínj aꞌnanꞌ gu̱ꞌnaj síꞌ Lázaro. Ni̱ nne síꞌ xumanꞌ Betania huin xánj yunꞌunj gu̱ꞌnaj María nga̱ xugüij únꞌ Marta. 2(Ni̱ xicaꞌuij Lázaro huin María. Hué únꞌ huin si gayanj nnee quinꞌ da̱j dacój Jesús. Ni̱ naco̱ dacój síꞌ, guiꞌyaj únꞌ nga̱ hueé chra̱ únꞌ.) 3Ngaa ni̱ gaꞌníj nu̱ngüej xicaꞌuij Lázaro ꞌngo̱ nuguanꞌ rian Jesús, gataj nu̱ngüej unj:
―Axa̱ꞌ tsínj ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ, sani̱ aꞌnanꞌ sij, Señor. ―Daj gataj nuguanꞌ gaꞌníj nu̱ngüej unj rian Jesús.
4Ni̱ ngaa gunun Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ gataj síꞌ:
―Sé si ga̱huiꞌ sij, gui̱ꞌyaj xiꞌi̱ da mánj. Sani̱ guiranꞌ sij sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj huīnj daꞌníj Yanꞌanj nej. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nataꞌ nuguanꞌ daj rian sij.
5Ni̱ ꞌi̱ ruhua Jesús niꞌyaj síꞌ Marta nga̱ María nga̱ xicaꞌuij nu̱ngüej únꞌ Lázaro. 6Sani̱ gunáj síꞌ yahuij güi rian nne síꞌ ngaa gunun síꞌ sisi̱ aꞌnanꞌ Lázaro. 7Ngaa síj ni̱ gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij:
―Ga̱nꞌanj ru̱huaꞌ yún néꞌ estado Judea aj. ―Daj gataj Jesús.
8Ni̱ gataj ni tsínj nicoꞌ Jesús:
―Rabí, cuanj ni̱ gahuin ruhua ni tsínj israelita ma̱n yuꞌuj daj ga̱ꞌuiꞌ ni sij yej manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ u̱n sin huin ni̱ huin ruhuá re̱ꞌ ga̱nꞌanj ru̱huaꞌ yún re̱ꞌ yuꞌuj daj únj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
9Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sé si xa̱ngaꞌ sisi̱ xu̱huij hora nicaj güi a̱ꞌ. Ni̱ sisi̱ chéj néꞌ ne̱ꞌ guniꞌyanj, ni̱ si̱ natuj néꞌ mánj. Daj si xigui̱n yanꞌa̱n xataꞌ aj. 10Sani̱ sisi̱ chéj néꞌ ne̱ꞌ ni̱, ni̱ na̱tuj néꞌ xiꞌí si nitaj yanꞌa̱n xigui̱n mánj. ―Daj gataj Jesús.
11Ngaa guisíj gaꞌmi Jesús daj, ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún sij:
―Atoj Lázaro tsínj nicaj dugüiꞌ nga̱ néꞌ. Ga̱nꞌān ga̱nꞌanj jnanun ruhuāj sij. ―Daj gataj Jesús.
12Yuꞌuj daj gataj ni tsínj nicoꞌ Jesús:
―Señor, sisi̱ atoj sij, ni̱ ga̱nahuin sa̱ꞌ sij aj. ―Daj gataj ni sij.
13Ni̱ daꞌngaꞌ daj gataj Jesús si hua niꞌi síꞌ si Lázaro hua gahuiꞌ. Sani̱ gani ruhua ni tsínj nicoꞌ Jesús sisi̱ yya atoj Lázaro, gataj Jesús, ruhua ni sij. 14Ngaa ni̱ gaꞌmi ni̱ca Jesús rian ni sij. Ni̱ gataj síꞌ:
―Hua gahuiꞌ Lázaro aj. 15Ni̱ huin nia̱ꞌ ruhuāj sisi̱ nun ganēj yuꞌuj daj ngaa gahuiꞌ síꞌ. Xiꞌí si gahuiꞌ síꞌ, ni̱ gu̱xuman doj ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ ga̱nꞌanj néꞌ rian ngaj sij aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
16Ngaa ni̱ gataj tsínj gu̱ꞌnaj Tomás, huin tsínj gu̱ꞌnaj Dídimo nej gunun ango ni tsínj nicoꞌ Jesús:
―Ga̱nꞌanj néꞌ ni̱ ga̱huiꞌ nu̱guanꞌan néꞌ nga̱ sij. ―Daj gataj Tomás.
Jesús, la resurrección y la vida
17Ni̱ ngaa guisíj Jesús yuꞌuj daj, ni̱ gataj ni ngüi̱ gunun sij sisi̱ guisíj ga̱nꞌanj güi gachinꞌ ni sij níman daj. 18Ni̱ ni̱chrunꞌ ꞌngo̱ si hua̱ꞌnij kilómetro duꞌua xumanꞌ Betania ngaj xumanꞌ Jerusalén. 19Ni̱ ganꞌanj ni̱ꞌyaj nico ni ngüi̱ israelita rian nne Marta nga̱ María sisi̱ na̱huin nia̱ꞌ ruhua nu̱ngüej xugüiꞌij unj. Daj si nani ruhua nu̱ngüej unj xiꞌí xicaꞌuij unj gahuiꞌ.
20Ni̱ ngaa gunun Marta sisi̱ ꞌna̱ꞌ gui̱sij Jesús, ni̱ gahui unj na̱huin raꞌa unj Jesús. Sani̱ gunáj María chruhua hueꞌ. 21Ngaa ni̱ gataj Marta gunun Jesús:
―Señor, sisi̱ nun gané re̱ꞌ cuanj, ni̱ si̱ gahuiꞌ xicaꞌuī sa mánj. 22Sani̱ niꞌīnj yya̱j sisi̱ daranꞌ si achínj jniꞌyáj re̱ꞌ rian Yanꞌanj, ni̱ ri̱qui Yanꞌanj anj. ―Daj gataj Marta.
23Ngaa ni̱:
―Ga̱naꞌnij xicaꞌuíj re̱ꞌ aj. ―Gataj Jesús.
24Ni̱:
―Niꞌīnj sisi̱ ga̱naꞌnij sij ngaa ga̱naꞌnij ni níman güi ga̱nahuij xungüi̱ aj. ―Gataj Marta gunun Jesús.
25Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Huēj gui̱ꞌyaj si ga̱naꞌnij ni níman. Ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj ni sij nga̱ Yanꞌanj, gui̱ꞌyā. Ni̱ nu̱nj si hua gahuiꞌ ꞌngo̱ tsínj xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, sani̱ ga̱naꞌnij sij, gui̱ꞌyā aj. 26Ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ hua ni̱ꞌnaꞌ mán, ni̱ nitaj a̱man ga̱huiꞌ niman ni sij sisi̱ xuman ruhua ni sij niꞌyaj ni sij manꞌānj. Xuman ruhuá re̱ꞌ nuguanꞌ nan níꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun Marta.
27Ngaa ni̱ gataj Marta:
―Xuman ruhuāj sisi̱ hué re̱ꞌ huin Cristo daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ gaꞌnáꞌ re̱ꞌ chruhua xungüi̱ nan, Señor. ―Daj gataj Marta.
Jesús llora ante la tumba de Lázaro
28Ngaa guisíj gaꞌmi unj nuguanꞌ nan, ni̱ ganꞌanj ga̱quinj unj xugüiꞌij unj, María. Ni̱ gataj hui̱ unj gunun María:
―Niquinꞌ Maestro aquínj sij manꞌán re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Marta gunun María.
29Ni̱ ngaa gunun María nuguanꞌ daj, ni̱ naxu̱man yoo̱ unj ganꞌanj ni̱ꞌyaj unj rian niquinꞌ Jesús. 30Sani̱ nun güin gahuin gatúj Jesús xumanꞌ daj. Hua gue̱ niquinꞌ sij rian nariꞌ Marta sij.
31Ngaa ni̱ ni ngüi̱ israelita ma̱n chruhua hueꞌ, ni̱ ngüi̱ aꞌmi nga̱ María xiꞌí niman gahuiꞌ, ni̱ guiniꞌi ni sij sisi̱ naxu̱man yoo̱ únꞌ ganꞌanj únꞌ. Ni̱ gani ruhua ni sij sisi̱ ganꞌanj únꞌ ga̱co únꞌ, ruhua ni sij. Ni̱ guinicoꞌ ni sij ru̱cu únꞌ ganꞌanj ni sij.
32Ni̱ ngaa guisíj María rian niquinꞌ Jesús, ni̱ guiniꞌi únꞌ manꞌan síꞌ. Ngaa ni ganiquinꞌ ráj da̱coj únꞌ rian síꞌ. Ni̱ gataj únꞌ:
―Señor, sisi̱ nun gané re̱ꞌ nan cuanj, ni̱ si̱ gahuiꞌ xicaꞌuī sa mánj. ―Gataj María gunun Jesús.
33Ni̱ ngaa guiniꞌi Jesús sisi̱ aco María nga̱ ni ngüi̱ israelita gaꞌna̱ꞌ nga̱ únꞌ, ni̱ ducu ganani ruhua síꞌ. 34Ngaa ni̱ gataj síꞌ:
―Ni̱ a gachinꞌ ni é re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱:
―Gu̱nꞌ ni̱ꞌyáj re̱ꞌ, Señor. ―Gataj ni sij.
35Ngaa ni̱ gaco Jesús aj. 36Yuꞌuj daj gataj ni ngüi̱ israelita:
―Ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ si ducu ꞌi̱ ruhua sij niꞌyaj sij tsínj gahuiꞌ daj. ―Daj gataj ni sij.
37Sani̱ gataj go̱ꞌngo ni sij:
―Hué tsínj nan guiꞌyaj naxíꞌnij rian ꞌngo̱ tsínj duri. Ni̱ sisi̱ hué daj nucuaj sij, ni̱ u̱n sin huin ni̱ gaꞌninꞌ ruhua sij sisi̱ gahuiꞌ Lázaro únj. ―Daj gataj ni sij.
Resurrección de Lázaro
38Ngaa ni̱ ducu ganani ruhua Jesús. Ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ sij rian gachinꞌ ni sij Lázaro huin ꞌngo̱ huej. Ni̱ hua ránj ꞌngo̱ yej xa̱chij rian yuꞌuj. 39Ngaa ni̱:
―Gu̱xun a ni é re̱ꞌ yej aj. ―Gataj Jesús.
Ngaa ni̱ gataj Marta xicaꞌuij tsínj gahuiꞌ daj gunun Jesús:
―Señor, sani̱ ga guinꞌ riꞌyuj sij si guisíj ga̱nꞌanj güi ngaj sij aj. ―Daj gataj Marta.
40Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun unj:
―Hua gatā gunún re̱ꞌ sisi̱ gu̱xuman ruhuá re̱ꞌ ni̱ꞌyaj re̱ꞌ manꞌānj, ngaa ni̱ gui̱niꞌí re̱ꞌ sisi̱ nucuaj gui̱ꞌyaj Yanꞌanj anj. ―Daj gataj Jesús.
41Ngaa ni̱ guxun ni sij yej rian gachinꞌ ni sij níman. Ni̱ guiniꞌyaj Jesús xataꞌ, ni̱ gataj síꞌ:
―Tata chréꞌ, guruhuá re̱ꞌ si gunún re̱ꞌ si-nu̱guanꞌānj. 42Niꞌīnj sisi̱ ni̱ganj unún re̱ꞌ nuguanꞌ aꞌmī. Sani̱ aꞌmī nuguanꞌ nan sisi̱ gu̱nun ni ngüi̱ mán yuꞌuj nan ngāj sisi̱ gu̱xuman ruhua ni sij si hué re̱ꞌ huin si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. ―Daj gataj Jesús gunun Yanꞌanj.
43Ngaa guisíj gataj Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ nucuaj gaguáj sij. Ni̱ gataj sij:
―Lázaro, ga̱hui so̱ꞌ ga̱ꞌnaꞌ so̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús gaguáj sij.
44Ngaa ni̱ gahui tsínj gahuiꞌ daj. Ni̱ anumi raꞌa sij nga̱ dacój sij atsij da gahui sij. Ni̱ hua ránj rian sij ꞌngo̱ paño. Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Na̱chi a ni é re̱ꞌ atsij, ni̱ ga̱ꞌue ga̱nꞌanj sij aj. ―Daj gataj Jesús.
El complot para matar a Jesús
45Ni̱ guiniꞌi ni ngüi̱ israelita ni ngüi̱ gaꞌna̱ꞌ nga̱ María si guiꞌyaj Jesús. Xiꞌí daj guxuman ruhua nico ni sij guiniꞌi ni sij Jesús. 46Sani̱ ganꞌanj na̱taꞌ ango daꞌaj ni sij rian ni tsínj fariseo si guiꞌyaj Jesús. 47Ngaa ni̱ nahuin yuꞌ ni tsínj fariseo nga̱ ni chrej aꞌninꞌ rian ni chrej, guiꞌyaj ni sij ꞌngo̱ junta. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n sin gui̱ꞌyaj néꞌ ruhua á re̱ꞌ únj. Daj si tsínj daj ꞌyaj nico si sa̱ꞌ digyán sij rian ni ngüi̱ aj. 48Sisi̱ ga̱ꞌninꞌ ruhua néꞌ, ni̱ gu̱xuman ruhua daranꞌ ni ngüi̱ gui̱niꞌyaj ni sij síꞌ. Hué dan ni̱ ga̱ꞌnaꞌ ni tsínj nicaj sun ni tsínj romano, ni̱ du̱guane ni sij si-nuhui néꞌ. Ni̱ jna̱hui ni sij xánj néꞌ nej. ―Daj gataj ni sij gunun ni dugüiꞌ ni sij.
49Sani̱ gaꞌmi ꞌngo̱ dugüiꞌ ni sij huin tsínj gu̱ꞌnaj Caifás, huin síꞌ chrej huin rian ni̱nꞌ yoꞌ daj. Ni̱ gataj síꞌ:
―Nun niꞌi a ni é re̱ꞌ mánj. 50Ni̱ nitaj si acaj ni é re̱ꞌ cuenta sisi̱ sa̱ꞌ ga̱huiꞌ urin tsínj daj xiꞌí ni ngüi̱. Ngaa ni̱ sé daranꞌ néꞌ ni tsínj israelita ga̱nahuij mánj. ―Daj gataj Caifás gunun ni sij.
51Sani̱ nun gataj Caifás nuguanꞌ daj güenda manꞌan sij. Sani̱ ri̱an huin síꞌ chrej huin rian ni̱nꞌ yoꞌ daj, ni̱ gaꞌmi síꞌ si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj sisi̱ ga̱huiꞌ Jesús xiꞌí ni ngüi̱ israelita. 52Ni̱ sé xiꞌí urin ni ngüi̱ israelita huin ga̱huiꞌ Jesús mánj. Sani̱ ga̱huiꞌ sij sisi̱ na̱huin chreꞌ daranꞌ ni ngüi̱ huin daꞌníj Yanꞌanj huin ni ngüi̱ gaxaꞌni̱ chruhua xungüi̱, gui̱ꞌyaj sij.
53Ngaa ni̱ asi̱j güi daj, ni̱ dagaꞌmi dugüiꞌ ni sij sisi̱ da̱gahuiꞌ ni sij Jesús. 54Hué dan ni̱ nun ga̱che re̱ngaꞌ Jesús scanij ni ngüi̱ israelita ga̱ mánj. Sani̱ gahui sij estado Judea ganꞌanj sij ꞌngo̱ yuꞌuj ngaj ni̱chrunꞌ quij guiꞌyanj na̱co ꞌngo̱ xumanꞌ gu̱ꞌnaj Efraín. Ni̱ yuꞌuj daj gunáj sij nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij.
55Ngaa ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ guiꞌyanj pascua guiꞌyaj ni tsínj israelita. Ni̱ gahui ni ngüi̱ mán go̱ꞌngo ni xumanꞌ ganꞌanj ni sij xumanꞌ Jerusalén. Daj si huin ruhua ni sij na̱guiꞌyaj sa̱ꞌ ni sij manꞌan ni sij rian Yanꞌanj da̱j rúnꞌ ataj si-ley Moisés ngaa achin ga̱huin guiꞌyanj pascua. 56Ni̱ achéj ni sij nanoꞌ ni sij Jesús. Ni̱ nachínj snanꞌanj ni sij ni dugüiꞌ ni sij mán ni sij chruhua nuhui. Ni̱ gataj ni sij:
―Da̱j ani ruhua ni é re̱ꞌ únj. Ga̱ꞌnaꞌ sij guiꞌyanj nan níꞌ, asi̱ si̱ gaꞌna̱ꞌ sij sa̱ꞌ. ―Daj gataj ni sij.
57Ni̱ hua gaꞌninꞌ ni tsínj fariseo nga̱ ni chrej aꞌninꞌ sun rian ni ngüi̱. Ni̱ gataj snanꞌanj ni sij rian ni síꞌ sisi̱ gui̱niꞌi ni síꞌ ni̱ a nne Jesús, ni̱ ga̱nꞌanj na̱taꞌ ni síꞌ rian ni sij. Ngaa ni ga̱ꞌue gui̱daꞌa ni sij Jesús, ruhua ni sij.
12Jesús es ungido en Betania
1Ni̱ ngaa achin yatanꞌ güi gahuin guiꞌyanj pascua, ni̱ ganꞌanj Jesús xumanꞌ Betania rian nne Lázaro tsínj ganáꞌnij scanij ni níman, guiꞌyaj Jesús. 2Ni̱ gahuin stiꞌni̱ Jesús, guiꞌyaj ni sij. Ni̱ anica̱j Marta si xa ni sij. Ni̱ nne Lázaro rian mesa xa sij nga̱ Jesús. 3Ngaa ni̱ nicaj María ꞌngo̱ gagaꞌ nu̱n gasiti guinꞌ da̱j gu̱ꞌnaj-áꞌ nardo gaꞌna̱ꞌ únꞌ rian nne Jesús. Ni̱ duꞌue ni̱nꞌ ruhua-áꞌ. Ni̱ garij únꞌ dacój Jesús. Ngaa ni̱ naruꞌui únꞌ nga̱ hueé chra̱ únꞌ. Ni̱ ga guinꞌ da̱j chruhua hueꞌ, guiꞌyaj gasiti daj.
4Ngaa ni̱ nne Judas daꞌníj Simón huin síꞌ ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ Jesús. Ni̱ tsínj na̱gaꞌuiꞌ Jesús rian ni tsínj nicaj sun huin síꞌ. 5Ni̱ gataj síꞌ:
―Ni̱ u̱n sin huin ni̱ nun ga̱neꞌ gasiti nan sisi̱ gui̱riꞌ néꞌ hua̱ꞌnij ciento denario sanꞌanj chra̱cuij néꞌ ni ngüi̱ niqui únj. ―Daj gataj Judas.
6Sani̱ nitaj si nahuij ruhua Judas niꞌyaj sij ni ngüi̱ niqui mánj. Maan si dugumi sij bolsa nu̱n si-sanꞌanj daranꞌ ni sij. Ni̱ guidaꞌa sij si-sanꞌanj ni síꞌ gutinꞌ sij. Daj si huin sij ꞌngo̱ tsínj tu̱. 7Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Judas:
―Ga̱ꞌninꞌ ruhuá re̱ꞌ si hué daj ꞌyaj únꞌ nga̱ gasiti nan xiꞌí güi ga̱chinꞌ ni sij yūnj. 8Ni̱ yaꞌyoj nne ni ngüi̱ niqui scanij ni é re̱ꞌ. Sani̱ sé si ga̱ne ni̱ganj manꞌānj nga̱ á re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj Jesús.
El complot contra Lázaro
9Ngaa ni̱ gunun nico ni ngüi̱ israelita sisi̱ nne Jesús xumanꞌ Betania. Ngaa ni̱ ganꞌanj ni sij xumanꞌ daj. Ni̱ sé urin Jesús ganꞌanj niꞌyaj ni sij. Sani̱ ganꞌanj niꞌyaj ni sij Lázaro huin tsínj ganáꞌnij scanij ni níman, guiꞌyaj Jesús. 10Sani̱ uyan dagaꞌmi dugüiꞌ ni chrej aꞌninꞌ sisi̱ da̱gahuiꞌ ni sij Lázaro nej. 11Daj si xiꞌí Lázaro huin sisi̱ gahuin ni̱ni nico ni ngüi̱ israelita sisi̱ gu̱xuman ruhua ni sij niꞌyaj ni sij Jesús.
La entrada triunfal en Jerusalén
12Ngaa ni̱ ango güi ni̱ gunun daranꞌ ni ngüi̱ gaꞌna̱ꞌ rian gahuin guiꞌyanj pascua sisi̱ ꞌna̱ꞌ Jesús chrej ga̱tu síꞌ xumanꞌ Jerusalén. 13Ngaa ni̱ gaꞌninꞌ ni sij raꞌa yun. Ni̱ gahui ni sij duꞌua xumanꞌ ganꞌanj na̱caj ni sij Jesús. Ni̱ gaguáj ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ga̱ sa̱ꞌ hueé rian tsínj ꞌna̱ꞌ rian si-xugüi Señor. Sa̱ꞌ hueé huin si-rey ni tsínj israelita. ―Daj gataj ni sij gaguáj ni sij.
14Ngaa ni̱ nariꞌ Jesús ꞌngo̱ urruj. Ni̱ guitáj sij xúꞌ. Daj si hué daj gataj rian si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj:
15Si̱ guxuꞌuiꞌ ni é re̱ꞌ huin ín re̱ꞌ ni ngüi̱ ma̱n xumanꞌ Sión.
Daj sij ꞌna̱ꞌ si-rey ni é re̱ꞌ táj sij ꞌngo̱ urruj daꞌníj urruj xa̱na.
Hué daj gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj.
16Asi̱j sini ni̱ nun gara daꞌngaꞌ ruhua ni tsínj nicoꞌ Jesús xiꞌí si guiranꞌ síꞌ. Sani̱ ngaa guisíj ganahuin ꞌueé Jesús, guiꞌyaj Yanꞌanj, ni̱ nanun ruhua ni sij sisi̱ hua garun ni síꞌ nuguanꞌ nan xiꞌí Jesús. Ni̱ nanun ruhua ni sij sisi̱ daꞌngaꞌ daj guiꞌyaj ni ngüi̱ nga̱ Jesús.
17Ni̱ ni ngüi̱ guiniꞌi ngaa gaquínj Jesús Lázaro sisi̱ ga̱hui síꞌ chruhua yuꞌuj, ni̱ nataꞌ ni sij rian dugüiꞌ ni sij si guiniꞌi ni sij ngaa ganáꞌnij Lázaro scanij ni níman, guiꞌyaj Jesús. 18Xiꞌí si gunun ni ngüi̱ sisi̱ guiꞌyaj Jesús si sa̱ꞌ nico daj, ni̱ ganꞌanj na̱caj ni sij Jesús. 19Sani̱ gataj ni tsínj fariseo gunun ni dugüiꞌ ni sij:
―Ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ. Ni̱ si̱ guiriꞌ néꞌ yya̱j ga̱ mánj si daranꞌ ni ngüi̱ huaj nga̱ sij. ―Daj gataj ni sij.
20Ni̱ ganꞌanj go̱ꞌngo ni tsínj griego xumanꞌ Jerusalén rian gunu̱n guiꞌyanj daj. Ni̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni sij rian Yanꞌanj, ruhua ni sij. 21Ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ ni sij rian tsínj gu̱ꞌnaj Felipe huin síꞌ ꞌngo̱ tsínj ꞌna̱ꞌ xumanꞌ Betania ꞌngo̱ xumanꞌ ngaj estado Galilea. Ni̱ gachínj jniꞌyaj ni sij rian síꞌ. Ni̱ gataj ni sij:
―Señor, ruhua ni únj gui̱niꞌi únj Jesús. ―Daj gataj ni sij.
22Ngaa ni̱ ganꞌanj Felipe gataj síꞌ nuguanꞌ daj rian tsínj gu̱ꞌnaj Andrés. Ngaa ni̱ ganꞌanj nu̱ngüej síꞌ ganꞌanj na̱taꞌ síꞌ rian Jesús. 23Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Yya̱j guisíj güi sisi̱ ga̱nahuin ꞌueé daꞌníj ni ngüi̱ huin manꞌānj. 24Xa̱ngaꞌ atā rian án re̱ꞌ sisi̱ da̱j rúnꞌ hua ca̱n trigo huin néꞌ. Ni̱ sisi̱ si̱ guinij ꞌngo̱ ca̱n trigo riqui yoꞌój ga̱huiꞌ-íꞌ, ni̱ rúnꞌ hua ca̱n daj hué daj hua-áꞌ guna-áꞌ. Sani̱ sisi̱ ga̱huiꞌ-íꞌ, ni̱ xi̱raꞌ-áꞌ, ni̱ ayu nico ca̱n chra̱-áꞌ. 25Hué dan ni̱ tsínj na̱ꞌuej ruhua ga̱huiꞌ ngāj, ni̱ ga̱ niꞌya sij. Sani̱ tsínj ga̱ꞌuej ruhua ga̱huiꞌ xiꞌīj chruhua xungüi̱ nan, ni̱ ga̱ne ni̱ganj niman sij aj. 26Ni̱ tsínj huin ruhua gui̱ꞌyaj sun riānj, ni̱ hua nia̱n gui̱nicoꞌ sij manꞌānj. Ni̱ rian ga̱nēj, ni̱ hué yuꞌuj daj ga̱ne tsínj ꞌyaj sun riānj nej. Ni̱ gui̱nun yanꞌanj chrē tsínj ꞌyaj sun riānj.
27’Yya̱j ni̱ ducu nani ruhuāj. Ni̱ u̱n sin huin ga̱tā gu̱nun Yanꞌanj únj. Ga̱tā gu̱nun Yanꞌanj sisi̱ na̱caj Yanꞌanj manꞌānj rian sayun, ruhua á re̱ꞌ níꞌ. Sé da̱j ga̱tā gu̱nun Yanꞌanj mánj. Daj si xiꞌí si gui̱ranꞌānj sayun gaꞌnāj chruhua xungüi̱. ―Daj gataj Jesús gunun nu̱ngüej tsínj daj.
28Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Yanꞌanj:
―Gui̱ꞌyáj re̱ꞌ sisi̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ꞌueé ni ngüi̱ xiꞌí si-xugüí re̱ꞌ huín re̱ꞌ chrē. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱ gunun ni ngüi̱ mán nga̱ Jesús si gaꞌmi Yanꞌanj xataꞌ. Ni̱ gataj Yanꞌanj:
―Hua nahuin ꞌueé si-xugüīj. ―Daj gataj Yanꞌanj gunun Jesús.
29Ni̱ gataj ni ngüi̱ mán nga̱ Jesús sisi̱ gaguáj duꞌui gunun ni sij. Sani̱ gataj ango daꞌaj ni sij sisi̱ gaꞌmi ꞌngo̱ ángel rian Jesús. 30Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Sé xiꞌīj huin si gaꞌmi Yanꞌanj nuguanꞌ nan mánj. Sani̱ gaꞌmi Yanꞌanj sisi̱ ga̱ra daꞌngaꞌ ruhua á re̱ꞌ aj. 31Yya̱j ni̱ na̱guiꞌyaj yya Yanꞌanj nga̱ si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱. Ni̱ yya̱j ni̱ gui̱ri anéj Yanꞌanj sichre huin achij chruhua xungüi̱ nan. 32Sani̱ ngaa go̱docoꞌ ni sij manꞌānj xataꞌ rian rugutsi̱, ngaa ni̱ ga̱ꞌnaꞌ daranꞌ ni ngüi̱ riānj, gui̱ꞌyā. ―Daj gataj Jesús gunun ni ngüi̱.
33Ni̱ xiꞌí nuguanꞌ daj digyán Jesús rian ni ngüi̱ da̱j ga̱huiꞌ síꞌ gui̱nicoꞌ síꞌ rian rugutsi̱.
34Ngaa ni̱ gataj ni ngüi̱ gunun Jesús:
―Gataj rian si-ley Yanꞌanj sisi̱ ga̱ne ni̱ganj Cristo. Ngaa ni̱ u̱n sin huin ni̱ ataj manꞌán re̱ꞌ sisi̱ do̱coꞌ ni sij daꞌníj ni ngüi̱ xataꞌ únj. Ni̱ u̱n tsínj huin daꞌníj ni ngüi̱, ruhua á re̱ꞌ únj. ―Daj gataj ni sij.
35Xiꞌí daj gataj Jesús:
―Doj güi ga̱ si gui̱xiguin yanꞌa̱n scanij ni é re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱che ni é re̱ꞌ rian xigui̱n hua. Ngaa ni̱ si̱ gachej ni é re̱ꞌ rian ru̱miꞌ mánj. Daj si tsínj achéj rian ru̱miꞌ, ni̱ nun niꞌi sij ni̱ a achéj sij mánj. 36Ni̱ ngaa xigui̱n yanꞌa̱n rian án re̱ꞌ, ni̱ gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ yanꞌa̱n daj. Ngaa ni̱ gui̱xiguin rian ga̱chej a ni é re̱ꞌ, gui̱ꞌyaj yanꞌa̱n daj. ―Daj gataj Jesús.
Incredulidad de los judíos
Ni̱ ngaa guisíj gataj Jesús ni nuguanꞌ daj, ni̱ ganꞌanj gui̱xij hui̱ sij rian ni ngüi̱. 37Ni̱ nu̱nj si guiꞌyaj Jesús nico si sa̱ꞌ guiniꞌi ni ngüi̱ daj, sani̱ nun gu̱xuman ruhua ni sij guiniꞌyaj ni sij síꞌ. 38Daj si hua nia̱n ga̱huin yya si-nu̱guanꞌ Isaías tsínj gaꞌmi si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj asi̱j ná. Ni̱ gataj síꞌ:
Señor, u̱n sin huin ni̱ do̱j ni ngüi̱ guxuman ruhua nuguanꞌ nataꞌ ni únj gunun ni sij únj.
Ni̱ u̱n sin huin ni̱ naꞌue ga̱ra daꞌngaꞌ ruhua ni sij da̱j nucuaj Señor únj.
Daj gataj Isaías. 39Ni̱ xiꞌí ango nuguanꞌ gataj Isaías, ni̱ naꞌue gu̱xuman ruhua ni tsínj israelita niꞌyaj ni sij Jesús. Ni̱ gataj Isaías:
40Ni̱ garánj rian ni ngüi̱ xiꞌí si naꞌuej ruhua ni sij gunun ni sij.
Ngaa ni̱ si̱ gaꞌue gui̱niꞌi ni sij mánj.
Ni̱ nun ga̱ꞌue ga̱tu si-nu̱guanꞌānj niman ni sij mánj.
Ni̱ naꞌue na̱nicaj ruhua ni sij.
Ngaa ni̱ si̱ gaꞌue na̱huin sa̱ꞌ niman ni sij, gui̱ꞌyā mánj.
Daj gataj Yanꞌanj garun tsínj gu̱ꞌnaj Isaías asi̱j ná.
41Hué daj gaꞌmi Isaías xiꞌí si guiniꞌi sij si hua sa̱ꞌ ꞌueé Jesús. Yuꞌuj daj gaꞌmi sij xiꞌí síꞌ.
42Sani̱ guxuman ruhua nico ni tsínj israelita ni tsínj huin achij guiniꞌi ni sij Jesús. Sani̱ nun gaꞌmi re̱ngaꞌ ni sij sisi̱ guxuman ruhua ni sij rian ni ngüi̱ xiꞌí si xuꞌuiꞌ ni sij niꞌyaj ni sij ni tsínj fariseo. Daj si sisi̱ gu̱nun ni síꞌ, ni̱ gui̱ri ni síꞌ ni sij chruhua nuhui, ruhua ni sij. 43Daj si garanꞌ ruhua ni sij si ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí ni sij daj nga̱ si ga̱ꞌmi sa̱ꞌ Yanꞌanj xiꞌí ni sij aj.
Las palabras de Jesús juzgarán a los hombres
44Ngaa ni̱ gaꞌmi nucuaj Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Tsínj guxuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ sé urīnj guxuman ruhua sij. Sani̱ hué daj guxuman ruhua sij niꞌyaj sij chrē huin si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. 45Tsínj niꞌi manꞌānj, ni̱ hué daj niꞌi sij si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan nej. 46Huēj huin yanꞌa̱n gaꞌna̱ꞌ xigui̱n chruhua xungüi̱. Ngaa ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ si̱ gachej ni sij rian ru̱miꞌ mánj.
47’Ni̱ hua ꞌngo̱ tsínj unun si-nu̱guanꞌānj. Sani̱ naꞌuej ruhua sij da̱gahuin sij si atā gu̱nun sij. Ngaa ni̱ sēj huin tsínj gu̱taꞌ gaquinꞌ rian tsínj da mánj. Daj si sé si gaꞌnāj gu̱taꞌ gaquinꞌ rian ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ mánj. Sani̱ gaꞌnāj sisi̱ ga̱nacā ni sij aj. 48Tsínj da̱nicaj manꞌānj, ni̱ naꞌuej ruhua sij gu̱nun sij si-nu̱guanꞌānj, ni̱ a̱ hua si gui̱ꞌyaj castigo sij. Daj si xiꞌí si nun gunun sij nuguanꞌ gaꞌmī gunun sij, ni̱ ga̱huin castigo sij güi na̱guiꞌyaj yya Yanꞌanj si-ga̱quinꞌ ni ngüi̱. 49Ni̱ sé si aꞌmī güenda manꞌānj. Hué chrē si gaꞌníj gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan huin si gaꞌninꞌ sun riānj da̱j ga̱ꞌmī. 50Ni̱ niꞌīnj sisi̱ si-nu̱guanꞌ chrē ꞌyaj sisi̱ ga̱ne ni̱ganj ni ngüi̱. Ngaa ni̱ da̱j rúnꞌ gaꞌninꞌ chrē sun riānj, ni̱ hué daj aꞌmī nej. ―Daj gataj Jesús.
13Jesús lava los pies a sus discípulos
1Hué dan ni̱ ngaa achin gui̱sij güi ga̱huin guiꞌyanj pascua, ni̱ hué niꞌi Jesús sisi̱ hua guisíj hora ga̱hui sij chruhua xungüi̱ nan na̱nꞌ sij rian nne chrej sij. Ni̱ ni̱ganj ꞌi̱ ruhua sij niꞌyaj sij ni tsínj guinicaj dugüiꞌ nga̱ sij chruhua xungüi̱ nan. Ni̱ hué daj guiꞌyaj sij da güi na̱nꞌ sij xataꞌ. 2Ni̱ xa stiꞌni̱ Jesús nga̱ ni tsínj nicaj dugüiꞌ nga̱ sij. Ni̱ hua digaꞌmi sichre niman Judas daꞌníj Simón Iscariote sisi̱ na̱gaꞌuiꞌ síꞌ Jesús raꞌa ni tsínj nicaj sun da̱gahuiꞌ ni síꞌ. 3Ni̱ niꞌi Jesús sisi̱ gaꞌuiꞌ chrej sij daranꞌ sun rian sij. Ni̱ niꞌi sij sisi̱ gaꞌna̱ꞌ manꞌan sij rian Yanꞌanj. Ni̱ niꞌi Jesús sisi̱ gui̱nanꞌ sij rian Yanꞌanj nej. 4Hué dan ni̱ ngaa guisíj xa stiꞌni̱ ni sij, ni̱ naxu̱man Jesús rian mesa. Ni̱ guiri sij si-gató sij. Ni̱ numij sij ꞌngo̱ atsij toalla gatin sij. 5Ngaa ni̱ gara sij nnee chruhua guruj yoꞌój. Ni̱ gaxi̱ꞌi sij naꞌninꞌ sij dacój ni tsínj nicoꞌ sij. Ni̱ naruꞌui sij nga̱ toalla anumi gatin sij daj. 6Sani̱ ngaa huaj sij na̱ꞌninꞌ sij dacój Simón Pedro, ni̱ gataj síꞌ:
―Señor, ni̱ ga̱naꞌninꞌ manꞌán re̱ꞌ dacō, ruhuá re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj Pedro.
7Ngaa ni̱:
―Yya̱j ni̱ nun niꞌí re̱ꞌ si ꞌyā. Sani̱ ne̱ꞌ ru̱cu ni̱ ga̱ra daꞌngaꞌ ruhuá re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
8Ngaa ni:
―Nitaj a̱man na̱ꞌninꞌ re̱ꞌ dacō mánj. ―Gataj Pedro.
Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ si̱ naꞌnīj dacój re̱ꞌ, ni̱ si̱ gaꞌue ga̱huin re̱ꞌ tsínj gui̱nicaj dugüiꞌ ngāj mánj. ―Daj gataj Jesús.
9Ngaa ni̱:
―Sé urin dacō na̱ꞌninꞌ re̱ꞌ, sani̱ na̱ꞌninꞌ re̱ꞌ raꞌāj nga̱ chrāj nej. ―Daj gataj Pedro.
10Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Ni̱ sisi̱ da guisíj gane néꞌ, ni̱ urin dacój néꞌ huin si naꞌninꞌ néꞌ mánj. Daj si hua sa̱ꞌ néꞌ. Ni̱ hua sa̱ꞌ niman án re̱ꞌ. Sani̱ sé si hua sa̱ꞌ niman daranꞌ ni é re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj Jesús.
11Ni̱ hua niꞌi Jesús u̱n tsínj huin si na̱gaꞌuiꞌ sij raꞌa ni tsínj nicaj sun. Xiꞌí daj gataj Jesús: “Nun hua sa̱ꞌ niman daranꞌ ni é re̱ꞌ.” Daj gataj Jesús.
12Ngaa guisíj naꞌninꞌ Jesús dacój ni tsínj nicoꞌ sij, ni̱ nanun sij si-gató sij. Ni̱ ganꞌanj ga̱ne ru̱huaꞌ yún sij rian mesa. Ni̱ gataj sij gunun ni síꞌ:
―Niꞌi a ni é re̱ꞌ u̱n xiꞌí guiꞌyā daj nga̱ ni é re̱ꞌ níꞌ. 13Duguꞌna̱j ni é re̱ꞌ Maestro manꞌānj. Ni̱ ataj ni é re̱ꞌ sisi̱ Señor huīnj. Ni̱ duguꞌna̱j aꞌmi a ni é re̱ꞌ xa̱ngaꞌ aj. 14Ngaa ni̱ huīnj Maestro nga̱ Señor rian án re̱ꞌ. Sani̱ naꞌnīj dacój ni é re̱ꞌ. Ni̱ xiꞌí daj hua nia̱n si na̱ꞌninꞌ a ni é re̱ꞌ dacój dugüiꞌ ni é re̱ꞌ aj. 15Ni̱ hué daj huin ꞌngo̱ daꞌngaꞌ digyānj rian án re̱ꞌ sisi̱ gui̱ꞌyaj ni é re̱ꞌ da̱j rúnꞌ guiꞌyā. 16Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ nitaj si huin achij ꞌngo̱ moso rian si-xuruꞌue sij. Ni̱ nitaj si huin achij tsínj ganꞌanj sun rian tsínj gaꞌníj ga̱nꞌanj sij. 17Ni̱ hua gunun a ni é re̱ꞌ ni nuguanꞌ nan. Ngaa ni̱ sisi̱ gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ ni nuguanꞌ nan, ni̱ ga̱huin ꞌueé rian án re̱ꞌ aj. 18Nitaj si aꞌmī xiꞌí daranꞌ ni é re̱ꞌ mánj. Daj si niꞌīnj u̱n si huin ganacuīj. Sani̱ hua nia̱n ga̱huin yya da̱j rúnꞌ gataj rian si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj: “Tsínj xa chrachrúnj ngāj, ni̱ nanica̱j sij gununꞌ sij ngāj.” Hué daj gataj rian si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj.
19’Asi̱j yya̱j atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ ngaa achin ga̱huin nuguanꞌ daj. Ngaa ni̱ gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ sisi̱ huēj huin Cristo ngaa gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ si gui̱ranꞌānj. 20Xa̱ngaꞌ atā rian án re̱ꞌ sisi̱ tsínj na̱huin raꞌa ꞌngo̱ tsínj gaꞌnī ga̱nꞌanj, ni̱ na̱huin raꞌa sij manꞌānj nej. Ni̱ tsínj na̱huin raꞌa manꞌānj, ni̱ na̱huin raꞌa sij si gaꞌníj ga̱ꞌnāj aj. ―Daj gataj Jesús.
Jesús anuncia la traición de Judas
21Ngaa guisíj gataj Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ ni̱nꞌ ruhua ganani ruhua sij. Ni̱ gataj sij gunun ni síꞌ:
―Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ꞌngo̱ ni é re̱ꞌ huin si na̱gaꞌuiꞌ manꞌānj raꞌa ni tsínj ga̱ꞌnaꞌ gui̱daꞌa yūnj. ―Daj gataj Jesús.
22Ngaa ni̱ gaxi̱ꞌi ni tsínj nicoꞌ sij niꞌyaj ni síꞌ rian go̱ꞌngo dugüiꞌ ni síꞌ. Daj si nun riꞌ ruhua ni sij u̱n tsínj xi̱ꞌi gaꞌmi Jesús. 23Ni̱ ꞌi̱ ruhua Jesús niꞌyaj sij ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ sij. Ni̱ nne tsínj daj xiꞌníj Jesús. 24Ngaa ni̱ digyán raꞌa Simón Pedro tsínj daj sisi̱ na̱chinꞌ snanꞌanj síꞌ u̱n tsínj rian aꞌmi Jesús. 25Ngaa ni̱ ngaj síꞌ rian xiꞌyanj Jesús nachinꞌ snanꞌanj síꞌ Jesús. Ni̱ gataj síꞌ:
―Señor, u̱n tsínj huin únj. ―Daj gataj síꞌ.
26Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Jniꞌyā do̱j chrachrúnj ga̱ꞌuij. Ni̱ hué tsínj rian ga̱ꞌuīj daj, hué sij huin nánj. ―Daj gataj Jesús.
Hué dan ni̱ jniꞌyaj Jesús do̱j chrachrúnj. Ni̱ gaꞌuiꞌ sij rian tsínj gu̱ꞌnaj Judas daꞌníj Simón Iscariote. 27Ni̱ ngaa guisíj guidaꞌa Judas chrachrúnj daj, ni̱ gatúj sichre Satanás chruhua niman sij. Ngaa ni̱:
―Ráꞌyanj gui̱ꞌyáj re̱ꞌ si huin ruhuá re̱ꞌ gui̱ꞌyáj re̱ꞌ nánj. ―Gataj Jesús gunun Judas.
28Sani̱ ni a̱ ꞌngo̱ ni tsínj nne rian mesa daj nun guiniꞌi u̱n sin gataj Jesús nuguanꞌ daj rian Judas. 29Ni̱ Judas huin tsínj nicaj si-sa̱nꞌanj ni sij. Ngaa ni̱ gani ruhua go̱ꞌngo ni sij sisi̱ huin ruhua Jesús sisi̱ gui̱ran Judas ni rasu̱n gui̱riꞌ ni sij rian ga̱huin guiꞌyanj, asi̱ ga̱ꞌuiꞌ síꞌ do̱j rian ni ngüi̱ niqui.
30Ngaa guisíj guidaꞌa Judas chrachrúnj daj, ni̱ gahui sij xe̱ꞌ hua ni̱ ganꞌanj sij. 31Ngaa guisíj ganꞌanj Judas, ni̱ gataj Jesús gunun ango ni síꞌ:
―Yya̱j ni̱ gui̱niꞌi ni ngüi̱ sisi̱ sa̱ꞌ ni̱nꞌ ruhua ga̱nahuīnj huīnj daꞌníj ni ngüi̱. Ni̱ xiꞌí daj gui̱niꞌi ni ngüi̱ sisi̱ sa̱ꞌ ni̱nꞌ ruhua huin Yanꞌanj. 32Ni̱ sisi̱ gui̱niꞌi ni ngüi̱ sisi̱ sa̱ꞌ ni̱nꞌ ruhua huin Yanꞌanj, gui̱ꞌyā, ni̱ hué daj gui̱niꞌi ni ngüi̱ sisi̱ sa̱ꞌ ni̱nꞌ ruhua huin manꞌānj, gui̱ꞌyaj ráꞌyanj Yanꞌanj nej. 33Rúnꞌ huin daꞌnī huin a ni é re̱ꞌ riānj. Ni̱ yya̱j ni̱ do̱j ga̱nēj nga̱ á re̱ꞌ. Ni̱ na̱noꞌ a ni é re̱ꞌ yūnj. Ni̱ da̱j rúnꞌ gatā gunun ni tsínj israelita, ni̱ daꞌngaꞌ daj atā rian án re̱ꞌ yya̱j sisi̱ si̱ gaꞌue ga̱nꞌanj án re̱ꞌ rian ga̱nꞌān mánj. 34Ni̱ aꞌnīj sun rian án re̱ꞌ huin ꞌngo̱ nuguanꞌ na̱ca sisi̱ ga̱huin ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ dugüiꞌ a ni é re̱ꞌ. Ni̱ da̱j rúnꞌ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā ni é re̱ꞌ, ni̱ daꞌngaꞌ daj gui̱ꞌyaj a ni é re̱ꞌ nga̱ dugüiꞌ a ni é re̱ꞌ aj. 35Sisi̱ ꞌi̱ ruhua ni du̱güiꞌ ni manꞌan án re̱ꞌ, ngaa ni̱ gui̱niꞌi daranꞌ ni ngüi̱ sisi̱ hué ni é re̱ꞌ huin ni tsínj nicoꞌ manꞌānj. ―Daj gataj Jesús.
Jesús anuncia la negación de Pedro
36Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Simón Pedro Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Señor, ni̱ a ga̱nꞌanj re̱ꞌ únj. ―Gataj Pedro.
Ngaa ni̱:
―Rian ga̱nꞌān ni̱ si̱ gahuin nucuáj re̱ꞌ ga̱nꞌanj re̱ꞌ ngāj mánj. Sani̱ da ru̱cu ni̱ ga̱ꞌue gui̱nicoꞌ re̱ꞌ manꞌānj. ―Daj gataj Jesús.
37Ngaa ni̱ gataj Pedro:
―Señor, u̱n sin huin ni̱ si̱ gahuin nucuā gui̱nicōj acuanꞌ so̱ꞌ únj. Hua ni̱ca ruhuāj ga̱huīj xiꞌí re̱ꞌ aj. ―Gataj Pedro gunun Jesús.
38Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hua ni̱ca xa̱ngaꞌ ruhuá re̱ꞌ ga̱huiꞌ re̱ꞌ xiꞌīj níꞌ. Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun re̱ꞌ: Asi̱j nun ga̱guaj doꞌloj duꞌua xúꞌ, ni̱ ga̱taj re̱ꞌ hua̱ꞌnij sisi̱ nun niꞌí re̱ꞌ manꞌānj. ―Daj gataj Jesús gunun Pedro.
14Jesús, el camino al Padre
1Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Si̱ guiriun ruhua á re̱ꞌ mánj. Gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ Yanꞌanj, ni̱ hué daj gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj nej. 2Ducuā chrē ni̱ hua ni̱nꞌ ruhua rian ga̱ne a ni é re̱ꞌ. Sisi̱ sé daj huin, ni̱ si̱ gataj snanꞌān gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱nꞌān gui̱ꞌyaj xugüīj rian gui̱man án re̱ꞌ mánj. 3Ngaa gui̱sij ga̱nꞌān gui̱ꞌyaj xugüīj rian gui̱man án re̱ꞌ, ni̱ ga̱ꞌnaꞌ yūnj. Ni̱ nicā ga̱nꞌān ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱ne nu̱guanꞌan néꞌ. 4Ni̱ niꞌi ni é re̱ꞌ ni a ga̱nꞌān. Ni̱ niꞌi ni é re̱ꞌ chrej nej. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
5Ngaa ni̱ gataj tsínj gu̱ꞌnaj Tomás.
―Señor, nun niꞌi ni únj ni̱ a ga̱nꞌanj re̱ꞌ. Ngaa ni̱ asa̱ꞌ ga̱ꞌue gui̱niꞌi ni únj chrej ga̱nꞌanj re̱ꞌ únj. ―Gataj Tomás gunun Jesús.
6Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Huēj huin chrej daj. Ni̱ huēj huin nuguanꞌ xa̱ngaꞌ nej. Ni̱ huēj ꞌyaj si hua ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj ni ngüi̱. Sisi̱ si̱ gaꞌuej ruhua ꞌngo̱ tsínj daj gui̱nicoꞌ sij manꞌānj, ni̱ nitaj a̱man gui̱sij sij rian nne chrē mánj. 7Sisi̱ niꞌi ni é re̱ꞌ manꞌānj, ni̱ hué daj niꞌi ni é re̱ꞌ chrē nej. Asi̱j yya̱j ni̱ niꞌi ni é re̱ꞌ chrē. ―Daj gataj Jesús.
8Ngaa ni̱ gataj tsínj gu̱ꞌnaj Felipe:
―Señor, di̱gyán re̱ꞌ chrej néꞌ gui̱niꞌi únj. Ngaa ni̱ ga̱huin yya ruhua únj. ―Gataj Felipe.
9Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Felipe, u̱n sin huin ni̱ nun niꞌí re̱ꞌ yūnj, ni̱ hua ná nicaj dugüiꞌ nu̱guanꞌan néꞌ únj. Tsínj niꞌi manꞌānj, ni̱ niꞌi sij chrē nej. Asa̱ꞌ ga̱ꞌue ga̱taj re̱ꞌ si di̱gyānj chrē, ni̱ nne chrē nimānj níꞌ. 10Nun niꞌí re̱ꞌ sisi̱ nnēj niman chrē, ni̱ nne chrē nimānj níꞌ. Ni̱ huin ruhuaj gata sisi̱ urin únj huin anj. Ni̱ ni nuguanꞌ aꞌmī gunun ni é re̱ꞌ sé si aꞌmī güenda manꞌānj. Sani̱ chrē nne ngāj huin si ꞌyaj sun daranꞌ sun ꞌyaj sūnj. 11Gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ sisi̱ nnēj niman chrē, ni̱ nne chrē nimānj nej. Ni̱ sisi̱ nitaj, ni̱ gu̱xuman ruhua ni é re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj xiꞌí sun ꞌyaj sūnj anj. 12Atā xa̱ngaꞌ rian án re̱ꞌ: Tsínj xuman ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj sun sij da̱j rúnꞌ ꞌyaj sun manꞌānj. Ni̱ ga̱ꞌue gui̱ꞌyaj sij si sa̱ꞌ doj daj nga̱ manꞌānj xiꞌí si na̱nꞌānj rian chrē. 13Ni̱ gui̱ꞌyā daranꞌ si achínj jniꞌyaj ni é re̱ꞌ rian chrē xiꞌí si nicoꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj. Hué dan ni̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí Yanꞌanj, gui̱ꞌyā huīnj daꞌníj Yanꞌanj. 14Ni̱ gui̱ꞌyā daranꞌ si achínj jniꞌyaj ni é re̱ꞌ riānj xiꞌí si nicoꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj.
15’Sisi̱ xa̱ngaꞌ ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ yūnj, ngaa ni̱ da̱gahuin a ni é re̱ꞌ ni nuguanꞌ aꞌnīj sun rian án re̱ꞌ aj. 16Ni̱ ga̱chinj jniꞌyā sisi̱ ga̱ꞌnij chrē ango si chra̱cuij a ni é re̱ꞌ. Ni̱ huej huin Espíritu Santo. Ni̱ ni̱ganj ga̱ne Espíritu Santo nga̱ á re̱ꞌ aj. 17Ni̱ ni̱nanj nuguanꞌ xa̱ngaꞌ di̱gyán Espíritu Santo rian ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan. Ni̱ si̱ gahuin nucuaj ni sij na̱huin raꞌa ni sij Espíritu Santo si naꞌue gui̱niꞌi ni sij síꞌ. Sani̱ niꞌi ni é re̱ꞌ síꞌ xiꞌí si nne Espíritu Santo nga̱ ni é re̱ꞌ. Ni̱ ga̱ne síꞌ niman ni é re̱ꞌ nej. 18Nitaj si dunā urin ni é re̱ꞌ mánj. Na̱nicaj ru̱huaꞌ yūnj ga̱ꞌnāj rian án re̱ꞌ. 19Do̱j achin ni̱ si̱ guiniꞌi ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan manꞌānj mánj. Sani̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ yūnj anj. Ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj án re̱ꞌ xiꞌí si hua ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj manꞌānj. 20Ni̱ gui̱niꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj. Ni̱ xa̱caj a ni é re̱ꞌ cuenta sisi̱ nnēj niman chrē. Ni̱ nne a ni é re̱ꞌ niman manꞌānj. Ni̱ nnēj niman ni é re̱ꞌ nej. 21Tsínj nahuin raꞌa si-nu̱guanꞌānj, ni̱ da̱gahuin sij nej, ni̱ hué tsínj daj huin si digyán yya riānj sisi̱ ꞌi̱ ruhua sij niꞌyaj sij manꞌānj. Ni̱ ga̱huin ꞌi̱ ruhua chrē niꞌya tsínj ꞌi̱ ruhua niꞌyaj manꞌānj. Ni̱ huē daj ga̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā tsínj daj. Ni̱ di̱gyānj manꞌānj gui̱niꞌi sij. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
22Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Judas manꞌan Jesús. (Ni̱ sé Judas Iscariote huin síꞌ.) Ni̱ gataj síꞌ:
―Señor, u̱n sin huin di̱gyán re̱ꞌ manꞌán re̱ꞌ rian ni únj, ni̱ naꞌue di̱gyán re̱ꞌ manꞌán re̱ꞌ rian ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ únj. ―Daj gataj Judas.
23Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun síꞌ:
―Tsínj ꞌi̱ ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ da̱gahuin sij si-nu̱guanꞌānj. Ngaa ni̱ ga̱huin ꞌi̱ ruhua chrē ni̱ꞌya tsínj daj. Ni̱ ga̱ꞌnaꞌ nu̱ngüej chrej únj ga̱ne únj nga̱ sij. 24Ni̱ tsínj nitaj si ꞌi̱ ruhua niꞌyaj manꞌānj, ni̱ nun da̱gahuin sij si-nu̱guanꞌānj. Ni̱ nuguanꞌ aꞌmī unun ni é re̱ꞌ, ni̱ sé si-nu̱guanꞌānj huin mánj. Sani̱ si-nu̱guanꞌ chrē si gaꞌníj gaꞌnāj huin nuguanꞌ aꞌmī aj.
25’Ni̱ ga̱ꞌnij chrē ga̱ꞌnaꞌ Espíritu Santo rian án re̱ꞌ. Ni̱ ga̱ꞌmi síꞌ da̱j rúnꞌ aꞌmi manꞌānj. Ni̱ chra̱cuij síꞌ ni é re̱ꞌ nej. Ni̱ di̱gyán síꞌ daranꞌ ni nuguanꞌ rian án re̱ꞌ. Ni̱ gui̱ꞌyaj síꞌ si ga̱nanun ruhua á re̱ꞌ daranꞌ ni nuguanꞌ gaꞌmī gunun a ni é re̱ꞌ nej. 26Ni̱ ga̱ꞌnij chrē ga̱ꞌnaꞌ Espíritu Santo rian án re̱ꞌ. Ni̱ ga̱ꞌmi síꞌ da̱j rúnꞌ aꞌmi manꞌānj. Ni̱ chra̱cuij síꞌ ni é re̱ꞌ nej. Ni̱ di̱gyán síꞌ daranꞌ ni nuguanꞌ rian án re̱ꞌ. Ni̱ gui̱ꞌyaj síꞌ si ga̱nunun ruhua á re̱ꞌ daranꞌ ni nuguanꞌ gaꞌmī gunun a ni é re̱ꞌ nej.
27’Hué dan ni̱ ga̱ dinꞌinj ruhua á re̱ꞌ, gui̱ꞌyā. Ni̱ riquīj sisi̱ da̱j rúnꞌ hua dinꞌinj ruhua manꞌānj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ga̱ dinꞌinj chruhua ni é re̱ꞌ nej. Sani̱ sé si riquīj da̱j rúnꞌ ꞌyaj ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan mánj. Si̱ guiriun ruhua á re̱ꞌ, ni̱ si̱ guxuꞌuiꞌ ni é re̱ꞌ mánj. 28Hua gunun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ gaꞌmī sisi̱ ga̱nꞌān, ni̱ na̱nicaj ru̱huaꞌ yūnj ga̱ꞌnāj rian án re̱ꞌ. Ni̱ sisi̱ ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj, ngaa ni̱ gahuin nia̱ꞌ ruhua ni é re̱ꞌ gunun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ gatā sisi̱ na̱nꞌānj rian nne chrē. Daj si huin achij chrē doj daj nga̱ manꞌānj.
29’Ni̱ gatā nuguanꞌ nan rian án re̱ꞌ da̱j gui̱ranꞌānj ngaa achin ga̱huin. Ngaa ni̱ ngaa guisíj gui̱ranꞌānj daj, ni̱ ga̱ꞌue gu̱xuman ruhua á re̱ꞌ ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ manꞌānj. 30Si̱ gaꞌmī nicōj nga̱ ni̱ é re̱ꞌ ga̱ mánj. Daj si ꞌna̱ꞌ sichre, tsínj huin achij chruhua xungüi̱ nan. Sani̱ nitaj si nicaj-áꞌ fuerza riānj mánj. 31Sani̱ hua nia̱n si gui̱ꞌyā da̱j rúnꞌ gaꞌninꞌ chrē sun riānj. Ngaa ni̱ gui̱niꞌi ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ sisi̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā chrē. Na̱xuman án re̱ꞌ, ni̱ ga̱nꞌanj néꞌ ango yuꞌuj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
15Jesús, la vid verdadera
1Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Da̱j rúnꞌ hua ꞌngo̱ yaꞌa̱ mmanj siu̱ coj uva xa̱ngaꞌ, ni̱ daꞌngaꞌ daj huin manꞌānj. Ni̱ hué chrē huin si dugumi coj uva daj. 2Ni̱ sisi̱ nitaj si ayu uva chra̱ ꞌngo̱ yaꞌa̱ raꞌa coj daj, ni̱ ga̱ꞌninꞌ chrē yaꞌa̱ daj sisi̱ ga̱yu nico uva chra̱-áꞌ. 3Yya̱j ni̱ hua sa̱ꞌ ni é re̱ꞌ, guiꞌyaj nuguanꞌ gaꞌmī rian án re̱ꞌ. 4Ni̱ganj gui̱nicaj dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngāj. Ngaa ni̱ gui̱nicaj dugüiꞌīj nga̱ ni é re̱ꞌ. Ni̱ sisi̱ nitaj si ni̱caj dugüiꞌ ꞌngo̱ yaꞌa̱ raꞌa coj uva daj nga̱ yaꞌa̱ mmanj siu̱, ni̱ si̱ gaꞌue ga̱yu uva chraj mánj. Ni̱ hué ducuánj daj, ni̱ naꞌue gui̱ꞌyaj á re̱ꞌ si-sun manꞌānj sisi̱ nitaj si nicaj dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngāj.
5’Huēj huin yaꞌa̱ mmanj siu̱ coj uva daj. Ni̱ huin ni é re̱ꞌ yaꞌa̱ gatin ahui xiráj yaꞌa̱ mmanj daj. Tsínj ꞌngo̱ nicaj dugüiꞌ ngāj, ni̱ ga̱ꞌuej ruhua sij sisi̱ ni̱caj dugüiꞌīj nga̱ sij, ni̱ gui̱ꞌyaj sun sa̱ꞌ sij disūnj. Daj si sisi̱ nitaj si chra̱cuij manꞌānj, ni̱ si̱ gahuin nucuaj á re̱ꞌ gui̱ꞌyaj sun sa̱ꞌ á re̱ꞌ mánj. 6Tsínj naꞌuej ruhua gui̱nicaj dugüiꞌ ngāj, ni̱ gui̱ranꞌ sij da̱j rúnꞌ ranꞌ ni raꞌa coj ngaa nacoj aj. Ni̱ nachránj ni sij ni raꞌa coj daj guereꞌej ni sij ne̱ꞌ chrej xe̱ꞌ. Ni̱ gari yanꞌa̱n ni sij. Hué daj gui̱ranꞌ tsínj naꞌuej ruhua gui̱nicaj dugüiꞌ ngāj.
7’Ni̱ sisi̱ gui̱nicaj dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngāj, ni̱ ga̱ gue̱ da̱gahuin ni é re̱ꞌ si-nu̱guanꞌānj, ngaa ni̱ ga̱ꞌue ga̱chinj jniꞌyaj á re̱ꞌ si aranꞌ ruhua á re̱ꞌ riānj. Ngaa ni̱ ri̱quīj rian án re̱ꞌ. 8Ni̱ sisi̱ ꞌyaj sun sa̱ꞌ á re̱ꞌ si-sūnj, ni̱ aꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí chrē. Ngaa ni̱ ga̱huin ni é re̱ꞌ ni tsínj nicoꞌ xa̱ngaꞌ manꞌānj. 9Ni̱ da̱j rúnꞌ ꞌi̱ ruhua chrē niꞌya manꞌānj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā ni é re̱ꞌ. 10Ni̱ sisi̱ da̱gahuin ni é re̱ꞌ ni nuguanꞌ aꞌnīj sun rian án re̱ꞌ, ngaa ni̱ ni̱ganj ni̱guiꞌij ni é re̱ꞌ sisi̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā ni é re̱ꞌ. Daj si hué daj dagahuīnj ni nuguanꞌ aꞌninꞌ chrē sun riānj. Ni̱ ni̱ganj niguiꞌīj sisi̱ ꞌi̱ ruhua chrē niꞌya manꞌānj.
11’Nuguanꞌ nan aꞌmī nga̱ ni é re̱ꞌ sisi̱ da̱j rúnꞌ huin nia̱ꞌ ruhuāj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ga̱huin nia̱ꞌ ruhua ni é re̱ꞌ. Ni̱ huin ruhuāj sisi̱ hua yya ga̱huin nia̱ꞌ ruhua ni é re̱ꞌ aj. 12Aꞌnīj sun nan rian án re̱ꞌ: Ga̱ ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ gui̱niꞌyaj á re̱ꞌ ni dugüiꞌ a ni é re̱ꞌ da̱j rúnꞌ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā á re̱ꞌ. 13Ni̱ sisi̱ gu̱nucuaj ꞌngo̱ tsínj daj ga̱huiꞌ sij xiꞌí ꞌngo̱ tsínj nicaj dugüiꞌ nga̱ sij, ni̱ ꞌi̱ yya ruhua sij niꞌyaj sij aj. Ni̱ ꞌi̱ ruhua sij niꞌyaj sij ni dugüiꞌ sij daj nga̱ si ꞌi̱ ruhua ango ni ngüi̱. 14Ni̱ huin ni é re̱ꞌ ni tsínj nicaj dugüiꞌ ngāj sisi̱ da̱gahuin ni é re̱ꞌ si aꞌnīj sun rian ni é re̱ꞌ. 15Ngaa ni̱ si̱ gatā sisi̱ huin ni é re̱ꞌ ni tsínj ꞌyaj sun riānj ga̱ mánj. Daj si nun niꞌi ꞌngo̱ tsínj ꞌyaj sun u̱n sin ꞌyaj tsínj huin achij rian sij. Sani̱ ga̱tā sisi̱ huin ni é re̱ꞌ ni tsínj nicaj dugüiꞌ ngāj. Daj si hua digyānj rian ni é re̱ꞌ ni nuguanꞌ gataj chrē riānj. 16Sé ni é re̱ꞌ nacui manꞌānj. Sani̱ na̱anj manꞌānj huin si nacui ni é re̱ꞌ. Ni̱ garasūnj sisi̱ ga̱nꞌanj ni é re̱ꞌ, gui̱ꞌyaj sa̱ꞌ ni é re̱ꞌ si-sūnj. Ni̱ si̱ guereꞌ si-sun ni é re̱ꞌ mánj. Ngaa ni̱ ri̱qui chrē rian án re̱ꞌ daranꞌ si achínj jniꞌyaj á re̱ꞌ xiꞌí si huin a ni é re̱ꞌ tsínj nicoꞌ manꞌānj. 17Hué nuguanꞌ nan huin si aꞌnīj sun rian án re̱ꞌ: Ga̱ ꞌi̱ ruhua á re̱ꞌ nga̱ ni dugüiꞌ ni é re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
El mundo os aborrecerá
18Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Ni̱ sisi̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan niꞌyaj ni sij ni é re̱ꞌ, ngaa ni̱ xa̱caj á re̱ꞌ cuenta sisi̱ hué daj guiꞌyaj sini ni sij nga̱ manꞌānj nej. 19Sisi̱ xa̱caj ni é re̱ꞌ ducuánj ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan, ni̱ ga̱huin nia̱ꞌ ruhua ni sij ni̱ꞌyaj ni sij ni é re̱ꞌ. Sani̱ huēj huin si nacui ni é re̱ꞌ scanij ni sij sisi̱ du̱na á re̱ꞌ ducuánj daj. Xiꞌí daj ni̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni sij niꞌyaj ni sij a ni é re̱ꞌ.
20’Ga̱nanun ruhua ni é re̱ꞌ nuguanꞌ gatā gunun ni é re̱ꞌ: “Tsínj ꞌyaj sun rian xuruꞌue, ni̱ nitaj huin achij sij da̱j rúnꞌ achij si-xuruꞌue sij mánj.” Daj gatā gunun ni é re̱ꞌ. Ni̱ sisi̱ chranꞌ yunꞌunj ni ngüi̱ manꞌānj, ni̱ hué daj gui̱ꞌyaj ni sij chra̱nꞌ yunꞌunj ni sij ni é re̱ꞌ nej. Ni̱ xiꞌí si nun gunun ni sij si-nu̱guanꞌānj, ni̱ hué daj si̱ gunun ni sij si-nu̱guanꞌ ni é re̱ꞌ mánj. 21Ni̱ daranꞌ nan gui̱ꞌyaj ni sij nga̱ ni é re̱ꞌ xiꞌí si nicoꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj. Daj si nun niꞌi ni sij si gaꞌníj gaꞌnāj. 22Ni̱ sisi̱ nitaj si gaꞌnāj gaꞌmī nuguanꞌ sa̱ꞌ gunun ni sij, ni̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui ni sij mánj. Sani̱ yya̱j ni̱ si̱ gaꞌue ga̱taj ni sij sisi̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui ni sij mánj. 23Daj si tsínj nun huin xa̱nꞌ ruhua sij niꞌyaj sij manꞌānj, ni̱ daꞌngaꞌ daj nun huin xa̱nꞌ ruhua sij niꞌyaj sij chrē nej. 24Ni̱ huēj guiꞌyā si sa̱ꞌ nico scanij ni sij. Ni̱ nitaj a̱man guiniꞌi ni sij da̱j rúnꞌ guiꞌyā scanij ni sij. Ni̱ sisi̱ nun guiniꞌi ni sij si sa̱ꞌ nico guiꞌyā, ngaa ni̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui ni sij mánj. Ni̱ nu̱nj si guiniꞌi ni sij si guiꞌyā, sani̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni sij niꞌyaj ni sij nu̱ngüej chrej únj. 25Ni̱ daꞌngaꞌ daj guiꞌyaj ni sij sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ gataj rian si-ley Moisés, huin nuguanꞌ aya ni sij: “Nitaj nu̱nj guiꞌyā, sani̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni sij niꞌyaj ni sij manꞌānj.” Daj gataj si-ley Moisés.
26’Ni̱ ga̱ꞌnī ga̱ꞌnaꞌ si chra̱cuij ni é re̱ꞌ huin Espíritu Santo tsínj aꞌmi nuguanꞌ xa̱ngaꞌ. Ni̱ Espíritu Santo daj ꞌna̱ꞌ rian chrē. Ni̱ huej huin si ga̱ꞌmi sa̱ꞌ nga̱ á re̱ꞌ xiꞌīj. 27Ni̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni é re̱ꞌ xiꞌīj nej. Daj si asi̱j sini nicaj dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngāj.
161’Ni̱ hué nuguanꞌ nan aꞌmī nga̱ ni é re̱ꞌ sisi̱ si̱ gaꞌninꞌ ruhua ni é re̱ꞌ gui̱nicoꞌ a ni é re̱ꞌ manꞌānj mánj. 2Ni̱ gui̱ri ni sij ni é re̱ꞌ chruhua nuhui nico. Ni̱ ga̱ꞌnaꞌ ꞌngo̱ güi ngaa ga̱ni ruhua ni sij sisi̱ ꞌyaj ni sij si-sun Yanꞌanj ngaa da̱gahuiꞌ ni sij ni é re̱ꞌ. 3Ni̱ daꞌngaꞌ daj gui̱ꞌyaj ni sij si nun niꞌi ni sij nu̱ngüej chrej únj. 4Ni̱ hué daj atā nuguanꞌ nan rian án re̱ꞌ sisi̱ ngaa gui̱sij güi daj, ni̱ ga̱nanun ruhua á re̱ꞌ nga̱ nuguanꞌ hua gataj yyāj gunun a ni é re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
La obra del Espíritu Santo
Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Asi̱j sini ni̱ nun gatā nuguanꞌ nan gunun ni é re̱ꞌ xiꞌí si gachē nga̱ ni é re̱ꞌ aj. 5Sani̱ yya̱j ni̱ nanꞌānj rian si gaꞌníj gaꞌnāj. Ni̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni é re̱ꞌ nitaj si nachínj snanꞌanj ni̱ a̱ ga̱nꞌān mánj. 6Sani̱ nani ruhua á re̱ꞌ xiꞌí nuguanꞌ gatā gunun a ni é re̱ꞌ aj. 7Sani̱ ataj xa̱ngāj rian án re̱ꞌ: Sa̱ꞌ huin rian ni é re̱ꞌ xiꞌí si ga̱nꞌān. Ni̱ sisi̱ si̱ ganꞌān ni̱ si̱ gaꞌna̱ꞌ Espíritu Santo rian án re̱ꞌ mánj. Sani̱ sisi̱ ga̱nꞌān ni̱ ga̱ꞌnī ga̱ꞌnaꞌ síꞌ rian án re̱ꞌ aj. 8Ni̱ ngaa ga̱ꞌnaꞌ síꞌ, ni̱ xa̱caj ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ cuenta sisi̱ daꞌui ni sij gaquinꞌ, gui̱ꞌyaj síꞌ. Ni̱ xa̱caj ni sij cuenta sisi̱ achin xa̱caj ni sij chrej ni̱ca ga̱che ni sij. Ni̱ xa̱caj ni sij cuenta sisi̱ gui̱ꞌyaj Yanꞌanj castigo ni sij. Daj gui̱ꞌyaj Espíritu Santo ngaa ga̱ꞌnaꞌ síꞌ. 9Ni̱ xa̱caj cuenta ni ngüi̱ da̱j hua si-ga̱quinꞌ ni sij xiꞌí si nun xu̱man ruhua ni sij ni̱ꞌyaj ni sij manꞌānj, gui̱ꞌyaj Espíritu Santo. 10Ni̱ xa̱caj cuenta ni ngüi̱ da̱j hua ꞌngo̱ chrej ni̱ca xiꞌí si ga̱nꞌān rian nne chrē, gui̱ꞌyaj Espíritu Santo nej. Ni̱ si̱ guiniꞌi ni é re̱ꞌ manꞌānj ga̱ mánj. 11Ni̱ xiꞌí si hua gahuin castigo sichre, guiꞌyaj Yanꞌanj, ni̱ xa̱caj cuenta ni ngüi̱ da̱j ga̱huin castigo ni sij, gui̱ꞌyaj Espíritu Santo. Daj si hué sichre huin si aꞌninꞌ chruhua xungüi̱ nan.
12’Hua nico doj nuguanꞌ huin ruhuāj ga̱tā gu̱nun a ni é re̱ꞌ, sani̱ si̱ gunucuaj á re̱ꞌ gu̱nun a ni é re̱ꞌ nuguanꞌ daj acuanꞌ mánj. 13Sani̱ ngaa ga̱ꞌnaꞌ Espíritu Santo, ni̱ di̱gyan-ánꞌ daranꞌ nuguanꞌ xa̱ngaꞌ rian ni é re̱ꞌ. Daj si urin nuguanꞌ xa̱ngaꞌ aꞌmi-íꞌ. Ni̱ si̱ gaꞌmi Espíritu Santo güenda manꞌan síꞌ. Sani̱ ga̱ꞌmi síꞌ daranꞌ nuguanꞌ ga̱taj Yanꞌanj gu̱nun síꞌ. Ni̱ di̱gyán síꞌ da̱j ga̱huin ni güi ga̱ꞌnaꞌ gui̱niꞌi ni é re̱ꞌ. 14Ni̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ Espíritu Santo xiꞌīj. Ni̱ xiꞌí si nicaj síꞌ si-nu̱guanꞌānj, ni̱ di̱gyán síꞌ nuguanꞌ daj rian án re̱ꞌ. 15Nicaj manꞌānj daranꞌ si-ꞌyaj chrē. Ni̱ xiꞌí daj gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ gui̱nicaj Espíritu Santo siꞌyā di̱gyán síꞌ rian a ni é re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
La tristeza se convertirá en gozo
16Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Ga̱chin do̱j ni̱ si̱ guiniꞌi a ni é re̱ꞌ manꞌānj mánj. Sani̱ ngaa ga̱chin do̱j ru̱huaꞌ yún, ni̱ gui̱niꞌi ru̱huaꞌ yún ni é re̱ꞌ manꞌānj. Daj si na̱nꞌānj rian chrē. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
17Yuꞌuj daj ni̱ nachínj snanꞌanj go̱ꞌngo ni tsínj nicoꞌ Jesús ni dugüiꞌ ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Ni̱ u̱n sin huin ruhuaj gata nuguanꞌ aꞌmi sij rian néꞌ únj. Ataj sij: “Ga̱chin do̱j, ni̱ si̱ guiniꞌi néꞌ sij. Ni̱ ngaa ga̱chin do̱j ru̱huaꞌ yún, ni̱ gui̱niꞌi ru̱huaꞌ yún néꞌ sij xiꞌí si na̱nꞌ sij rian chrej sij”, ataj sij. ―Daj gataj ni sij.
18Ngaa ni nachínj snanꞌanj ru̱huaꞌ yún ni sij ni dugüiꞌ ni sij:
―Ni̱ u̱n sin huin ruhuaj gata nuguanꞌ: “Ga̱chin do̱j”, únj. Naꞌue gu̱nun néꞌ si ataj sij mánj. ―Daj gataj ni tsínj nicoꞌ Jesús.
19Ni̱ guiniꞌi Jesús sisi̱ huin ruhua ni sij na̱chinj snanꞌanj ni sij síꞌ. Yuꞌuj daj gataj Jesús:
―Hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱chin do̱j, ni̱ si̱ guiniꞌi ni é re̱ꞌ manꞌānj. Sani̱ ngaa ga̱chin do̱j ru̱huaꞌ yún, ni̱ gui̱niꞌi ru̱huaꞌ yún ni é re̱ꞌ manꞌānj níꞌ. 20Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ga̱co ni é re̱ꞌ. Ni̱ ducu ga̱nani ruhua ni é re̱ꞌ nej. Sani̱ ga̱huin nia̱ꞌ ruhua ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan. Ni̱ nu̱nj si ducu ga̱nani ruhua á re̱ꞌ, sani̱ na̱huin nia̱ꞌ ru̱huaꞌ yún ni é re̱ꞌ aj. 21Ngaa achin do̱j ga̱ꞌnga daꞌníj ꞌngo̱ yunꞌunj xa̱na, ni̱ ducu aꞌninꞌ riqui unj. Sani̱ ngaa guisíj gaꞌnga daꞌníj unj, ni̱ guiniꞌyun ruhua unj sayun guiranꞌ unj. Daj si huin nia̱ꞌ ruhua unj sisi̱ gaꞌnga ꞌngo̱ tsinꞌ chruhua xungüi̱, guiꞌyaj unj. 22Ni̱ hué ducuánj daj nani ruhua ni é re̱ꞌ acuanꞌ. Sani̱ ga̱ꞌnaꞌ yūnj gui̱niꞌīnj ni é re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱huin nia̱ꞌ ruhua niman ni é re̱ꞌ. Ni̱ nitaj ꞌngo̱ tsínj ga̱ꞌne si huin nia̱ꞌ ruhua ni é re̱ꞌ mánj. 23Ni̱ güi daj ni̱ nitaj si huaj si na̱chinj snanꞌanj ni é re̱ꞌ manꞌānj ga̱ mánj. Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun a ni é re̱ꞌ sisi̱ ri̱qui chrē rian án re̱ꞌ daranꞌ si ga̱chinj jniꞌyaj ni é re̱ꞌ nuguanꞌ rian Yanꞌanj nga̱ si-xugüīj. Ga̱chinj jniꞌyaj á re̱ꞌ, ni̱ gui̱riꞌ ni é re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱huin nia̱ꞌ xa̱ngaꞌ ruhua á re̱ꞌ aj. 24Da acuanꞌ ni̱ nitaj si gachínj jniꞌyaj ni é re̱ꞌ nuguanꞌ rian Yanꞌanj nga̱ si-xugüīj. Ga̱chinj jniꞌyaj ni é re̱ꞌ, ni̱ gui̱riꞌ ni é re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱huin nia̱ꞌ xa̱ngaꞌ ruhua á re̱ꞌ aj. ―Gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
Yo he vencido al mundo
25Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Acuanꞌ ni̱ aꞌmi ru̱cūj gunun a ni é re̱ꞌ xiꞌí ni nuguanꞌ nan. Sani̱ ga̱ꞌnaꞌ ꞌngo̱ güi ngaa si̱ gaꞌmi rucūj gu̱nun a ni é re̱ꞌ mánj. Sani̱ ga̱ꞌmi ni̱ca yyāj xiꞌí chrē gu̱nun a ni é re̱ꞌ aj. 26Ni̱ güi daj ni̱ ga̱chinj jniꞌyaj á re̱ꞌ nuguanꞌ rian Yanꞌanj nga̱ si-xugüīj. Ni̱ nitaj si huaj sisi̱ ga̱chinj jniꞌyā rian chrē xiꞌí ni é re̱ꞌ mánj. 27Daj si ꞌi̱ ruhua manꞌan chrē niꞌya ni é re̱ꞌ xiꞌí si ꞌi̱ ruhua ni é re̱ꞌ niꞌyaj ni é re̱ꞌ manꞌānj. Ni̱ xuman ruhua ni é re̱ꞌ sisi̱ ꞌnāj rian Yanꞌanj anj. 28Gahuī rian chrē sisi̱ ga̱ꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. Ngaa ni̱ ga̱huī ru̱huaꞌ yūnj chruhua xungüi̱ nan na̱nꞌānj rian chrē. ―Daj gataj Jesús gunun ni sij.
29Ngaa ni̱ gataj ni tsínj nicoꞌ Jesús:
―Yya̱j ni̱ aꞌmi ni̱ca manꞌán re̱ꞌ rian únj. Ni̱ nitaj si aꞌmi ru̱cu re̱ꞌ rian únj mánj. 30Yya̱j ni̱ niꞌi ni únj sisi̱ niꞌí re̱ꞌ daranꞌ nuguanꞌ. Ni̱ nitaj si ruhuaj sisi̱ na̱chinꞌ snanꞌanj ni ngüi̱ manꞌán re̱ꞌ. Daj si hua niꞌí re̱ꞌ da̱j ani ruhua ni sij. Xiꞌí daj ni̱ xuman ruhua ni únj sisi̱ ꞌna̱ꞌ re̱ꞌ rian Yanꞌanj anj. ―Daj gataj ni sij gunun Jesús.
31Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xuman ruhua ni é re̱ꞌ yya̱j níꞌ. 32Hua ꞌna̱ꞌ gui̱sij güi. Ni̱ hué hua guisíj güi daj. Ni̱ ga̱xaꞌni daranꞌ ni é re̱ꞌ. Ni̱ ni̱ni yuꞌuj gu̱nánj go̱ꞌngo ni é re̱ꞌ ga̱nꞌanj án re̱ꞌ. Ni̱ du̱naj á re̱ꞌ urīnj. Sani̱ sé si gu̱naj urīnj mánj. Daj si niquinꞌ chrē ngāj aj. 33Ni̱ nuguanꞌ nan gaꞌmī rian án re̱ꞌ sisi̱ ga̱huin dinꞌinj ruhua á re̱ꞌ xiꞌí si nicaj dugüiꞌ ni é re̱ꞌ ngāj. Ni̱ gui̱ranꞌ ni é re̱ꞌ sayun chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan. Sani̱ ga̱huin yya ruhua á re̱ꞌ si hua guiꞌyaj ganāj rian xungüi̱ gaquinꞌ nan anj. ―Daj gataj Jesús gunun ni tsínj nicoꞌ sij.
17Jesús ora por sus discípulos
1Ngaa guisíj gaꞌmi Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ niꞌyaj sij xataꞌ. Ni̱ gataj sij:
―Tata chréꞌ, yya̱j guisíj hora daj. Ngaa ni̱ na̱huin ꞌuēj, gui̱ꞌyáj re̱ꞌ huīnj daꞌníj re̱ꞌ. Hué dan ni̱ ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí re̱ꞌ, gui̱ꞌyā. 2Hué re̱ꞌ riqui sisi̱ gui̱nicaj sūnj rian daranꞌ ni ngüi̱ xiꞌí si huin ruhuá re̱ꞌ si ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj daranꞌ ni ngüi̱ riquí re̱ꞌ riānj. 3Tsínj ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj huin tsínj niꞌi manꞌán re̱ꞌ nga̱ manꞌānj. Ni̱ urín re̱ꞌ huin Yanꞌanj xa̱ngaꞌ. Ni̱ yūnj huin Jesucristo tsínj gaꞌníj re̱ꞌ gaꞌnāj chruhua xungüi̱ nan. 4Ni̱ gaꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ nan xiꞌí re̱ꞌ xiꞌí si ganahuij guiꞌyaj sūnj si riquí re̱ꞌ riānj. 5Tata chréꞌ, yya̱j ni̱ ri̱qui re̱ꞌ si na̱huin ꞌuēj rián re̱ꞌ da̱j rúnꞌ gahuīnj nga̱ re̱ꞌ asi̱j ngaa achin gahuin xungüi̱ nan.
6’Ni̱ hua digyānj rian ni tsínj ganacuí re̱ꞌ scanij ni ngüi̱ sisi̱ da̱j hua manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ gahuin ni sij nga̱ manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ riquí re̱ꞌ ni sij riānj. Ni̱ dagahuin sa̱ꞌ ni sij si-nu̱guanꞌ re̱ꞌ. 7Yya̱j ni̱ niꞌi ni sij sisi̱ daranꞌ si riquí re̱ꞌ riānj ꞌna̱ꞌ rian manꞌán re̱ꞌ aj. 8Daj si ni nuguanꞌ riquí re̱ꞌ riānj, ni̱ digyānj rian ni sij. Ni̱ garáj xina̱ ni sij. Ni̱ xacaj cuenta ni sij sisi̱ ꞌna̱ꞌ yyāj rián re̱ꞌ. Ni̱ guxuman ruhua ni sij sisi̱ gaꞌníj re̱ꞌ gaꞌnāj chruhua xungüi̱.
9’Ni̱ achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ xiꞌí ni sij. Nitaj si achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ xiꞌí ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan mánj. Sani̱ achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ xiꞌí ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj. Daj si huin ni sij nga̱ re̱ꞌ. 10Daranꞌ ni tsínj huin ngāj huin nga̱ re̱ꞌ nej. Ni̱ daranꞌ ni tsínj huin nga̱ re̱ꞌ, ni̱ hué ni sij huin ngāj nej. Ni̱ aꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌīj, ꞌyaj ni sij. 11Yya̱j ni̱ si̱ ganēj chruhua xungüi̱ nan ga̱ mánj. Sani̱ gu̱na ni sij chruhua xungüi̱. Ni̱ nu̱cuīj rian nné re̱ꞌ ga̱nēj. Tata chréꞌ sa̱ꞌ ni̱nꞌ huín re̱ꞌ. Ngaa ni̱ du̱gumi sa̱ꞌ re̱ꞌ ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj nga̱ si-fuerza manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ hué daj du̱gumi re̱ꞌ ni sij sisi̱ uyan ga̱huin ni sij da̱j rúnꞌ huín re̱ꞌ nga̱ manꞌānj. 12Ngaa ganēj nga̱ ni sij chruhua xungüi̱ nan, ni̱ dugumī ni sij nga̱ si-fuerza manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ dugumī ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj. Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni sij nun ga niꞌya mánj. Maan si ga niꞌya urin tsínj xi̱ꞌi daj sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ atáj re̱ꞌ rian si-nu̱guanꞌ re̱ꞌ.
13’Yya̱j ni̱ na̱cuīj rian nné re̱ꞌ. Sani̱ aꞌmī ni nuguanꞌ nan ngaa nnēj chruhua xungüi̱ sisi̱ ni̱nꞌ ruhua ga̱huin nia̱ꞌ ruhua ni sij da̱j rúnꞌ huin nia̱ꞌ ruhuāj. 14Ni̱ hua digyānj si-nu̱guanꞌ re̱ꞌ rian ni sij. Sani̱ nun huin xa̱nꞌ ruhua ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ niꞌyaj ni síꞌ ni sij. Daj si sé ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ nan huin ni sij. Ni̱ sé daj huin manꞌānj nej.
15’Sé si achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ sisi̱ gui̱ri re̱ꞌ ni sij chruhua xungüi̱ nan mánj. Maan si huin ruhuāj si du̱gumi re̱ꞌ ni sij rian ni nuguanꞌ xi̱ꞌi. 16Nitaj si huin ni sij nga̱ ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan. Ni̱ daꞌngaꞌ daj nitaj si huīnj nga̱ ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ nan mánj. 17Gui̱ꞌyaj ni̱ni re̱ꞌ ni sij sisi̱ ga̱huin sa̱ꞌ ni sij nga̱ si-nu̱guanꞌ re̱ꞌ huin nuguanꞌ xa̱ngaꞌ. 18Ni̱ da̱j rúnꞌ gaꞌníj re̱ꞌ gaꞌnāj scanij ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱, ni̱ daꞌngaꞌ daj aꞌnī ni sij ga̱nꞌanj ni sij scanij ni ngüi̱ da nej. 19Ni̱ ga̱huin ni̱ni manꞌānj gui̱ꞌyaj sūnj si-sún re̱ꞌ xiꞌí ni sij sisi̱ ga̱huin ni̱ni ni sij rian gaquinꞌ, gui̱ꞌyaj nuguanꞌ xa̱ngaꞌ.
20’Ni̱ sé si achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ xiꞌí urin ni sij. Sani̱ achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ xiꞌí ni ngüi̱ gu̱xuman ruhua ni̱ꞌyaj manꞌānj xiꞌí nuguanꞌ na̱taꞌ ni sij gunun ni síꞌ. 21Tata chréꞌ, achínj jniꞌyā rián re̱ꞌ sisi̱ uyan gui̱nicaj dugüiꞌ ni̱nꞌ daranꞌ ni sij. Ni̱ huin ruhuāj sisi̱ ga̱huin ni sij nga̱ nu̱ngüeꞌ da̱j rúnꞌ huin urīnj nga̱ re̱ꞌ, ni̱ da̱j rúnꞌ huin urín re̱ꞌ ngāj. Ni̱ ꞌngo̱ gui̱nicaj dugüiꞌ ni sij sisi̱ gu̱xuman ruhua ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ sisi̱ gaꞌníj re̱ꞌ gaꞌnāj. 22Ni̱ da̱j rúnꞌ gahuin sa̱ꞌ ꞌuēj, guiꞌyáj re̱ꞌ, ni̱ hué daj gahuin sa̱ꞌ ꞌueé ni sij guiꞌyā xiꞌí si uyan ga̱huin ni sij da̱j rúnꞌ hua nu̱ngüeꞌ. 23Ni̱ da̱j rúnꞌ nné re̱ꞌ nimānj, ni̱ daꞌngaꞌ daj ga̱nēj niman ni sij, ruhuāj aj. Ngaa ni̱ gui̱sij ni sij ga̱huin urin ni sij. Ngaa ni̱ xa̱caj cuenta ni tsínj ma̱n chruhua xungüi̱ sisi̱ gaꞌníj re̱ꞌ gaꞌnāj. Ni̱ xa̱caj cuenta ni síꞌ sisi̱ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj, da̱j rúnꞌ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj.
24’Tata chréꞌ, huin ruhuāj sisi̱ ga̱ne ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj ngāj rian ga̱nēj. Ngaa ni̱ gui̱niꞌi ni sij da̱j hua sa̱ꞌ manꞌānj, guiꞌyáj re̱ꞌ. Daj si hua ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj asi̱j achin guiꞌyáj re̱ꞌ xungüi̱ nan. 25Ni̱ca yya ꞌyáj re̱ꞌ huín re̱ꞌ chrē. Ni̱ nun niꞌi ni ngüi̱ ma̱n chruhua xungüi̱ gaquinꞌ nan manꞌán re̱ꞌ. Sani̱ niꞌīnj manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ niꞌi ni tsínj nan sisi̱ hué re̱ꞌ gaꞌníj gaꞌnāj. 26Ni̱ digyānj rian ni sij da̱j hua manꞌán re̱ꞌ. Ni̱ daꞌngaꞌ daj di̱gyānj doj rian ni sij. Ngaa ni̱ da̱j rúnꞌ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj, ni̱ hué daj ga̱ ꞌi̱ ruhua ni sij gui̱niꞌi ni sij ni dugüiꞌ ni sij, gui̱ꞌyáj re̱ꞌ. Ni̱ ga̱ne manꞌānj niman ni sij, ruhuāj aj. ―Daj gataj Jesús gunun Yanꞌanj.
18Arresto de Jesús
1Ngaa ni̱ guisíj gaꞌmi Jesús ni nuguanꞌ daj, ni̱ gahui sij nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij ganꞌanj ni sij anéj chrej xinéj gu̱ꞌnaj Cedrón rian ma̱n ꞌngo̱ nnaa̱ chrun. Ni̱ gatúj sij nga̱ ni síꞌ. 2Ni̱ tsínj gu̱ꞌnaj Judas, huin tsínj nagaꞌuiꞌ Jesús rian ni tsínj nicaj sun, ni̱ guiniꞌi síꞌ yuꞌuj daj. Daj si síj gaꞌi̱ huanꞌanj Jesús yuꞌuj daj nahuin chreꞌ sij nga̱ ni tsínj nicoꞌ sij. 3Ngaa ni̱ nicaj Judas ꞌngo̱ xiꞌninꞌ snado nga̱ go̱ꞌngo policía dugumi nuhui gaꞌna̱ꞌ ni síꞌ rian nne Jesús. Ni̱ gaꞌníj ni chrej aꞌninꞌ nga̱ ni tsínj fariseo ga̱ꞌnaꞌ ni síꞌ. Ni̱ nicaj ni síꞌ espada nga̱ candil nej, caꞌ nej, gaꞌna̱ꞌ ni síꞌ. 4Sani̱ ri̱an hua niꞌi Jesús daranꞌ si gui̱ranꞌ sij, ni̱ gahui sij nachínj snanꞌanj sij ni síꞌ. Ni̱ gataj sij:
―Ni̱ u̱n tsínj nanoꞌ a ni é re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Jesús.
5Ngaa ni̱:
―Jesús nazareno nanoꞌ ni únj. ―Gataj ni síꞌ.
Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Huēj huin Jesús. ―Gataj Jesús.
Ni̱ niquinꞌ Judas nga̱ ni síꞌ yuꞌuj daj. Ni̱ huin sij tsínj nagaꞌuiꞌ Jesús rian ni tsínj nicaj sun. 6Ni̱ ngaa gataj Jesús sisi̱ hué sij huin tsínj nanoꞌ ni síꞌ, ni̱ guxun ru̱cu ni síꞌ ni manꞌan ni síꞌ. Ni̱ ganatúj ni síꞌ rian yoꞌój. 7Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ru̱huaꞌ yún Jesús ni síꞌ. Ni̱ gataj sij:
―Ni̱ u̱n tsínj nanoꞌ a ni é re̱ꞌ únj. ―Gataj Jesús.
Ngaa ni:
―Jesús nazareno nanoꞌ ni únj. ―Gataj ni síꞌ.
8Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Hua gatā gunun a ni é re̱ꞌ sisi̱ huēj huin tsínj daj. Ni̱ sisi̱ nanoꞌ ni é re̱ꞌ manꞌānj, ngaa ni̱ du̱na á re̱ꞌ sisi̱ ga̱nꞌanj ni tsínj nan. ―Daj gataj Jesús.
9Ni̱ daꞌngaꞌ daj gaꞌmi Jesús sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ hua gaꞌmi sij rian Yanꞌanj: “Nun ga̱ niꞌya ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj riquí re̱ꞌ riānj.” Daj gaꞌmi Jesús gunun Yanꞌanj.
10Ni̱ nicaj Simón Pedro ꞌngo̱ espada. Ni̱ gaꞌninꞌ sij tsínj ꞌyaj sun rian chrej aꞌninꞌ. Ni̱ güéj ni̱nꞌ chraquij síꞌ, guiꞌyaj sij huin síꞌ ꞌngo̱ tsínj gu̱ꞌnaj Malco. 11Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Pedro:
―Na̱ꞌnij re̱ꞌ si-espadá re̱ꞌ chruhua pena. Sisi̱ riqui chrē si gui̱ranꞌānj sayun nan, ni̱ hua nia̱n sisi̱ hué daj gui̱ranꞌānj. ―Daj gataj Jesús gunun Pedro.
Jesús ante el sumo sacerdote
12Ngaa ni̱ guidaꞌa ni snado nej, tsínj aꞌninꞌ rian ni snado nej, ni policía niquinꞌ rian ni tsínj israelita manꞌan Jesús. Ni̱ numíj ni sij síꞌ. 13Ni̱ asi̱j sini nicaj ni sij Jesús ganꞌanj ni sij ducuá tsínj gu̱ꞌnaj Anás. Daj si huin síꞌ chre che̱j Caifás. Ni̱ Caifás huin chrej aꞌninꞌ yoꞌ daj. 14Ni̱ hué Caifás daj huin tsínj gataj snanꞌanj rian ni tsínj israelita sisi̱ sa̱ꞌ huin si ga̱huiꞌ urin tsínj daj xiꞌí daranꞌ ni ngüi̱ israelita.
Pedro en el patio de Anás
15Ngaa ni̱ nicoꞌ Simón Pedro nga̱ ango tsínj nicoꞌ Jesús huaj nu̱ngüej sij nga̱ Jesús. Ni̱ hua niꞌi chrej aꞌninꞌ ango tsínj nicoꞌ Jesús daj. Xiꞌí daj ni̱ gatúj síꞌ rian hua ta rian hueꞌ daj nga̱ Jesús. 16Sani̱ gunáj Pedro ne̱ꞌ chrej xe̱ꞌ niquinꞌ sij rian hueꞌ. Ngaa ni̱ gahui ango tsínj nicoꞌ Jesús daj tsínj niꞌi chrej aꞌninꞌ ganꞌanj ga̱ꞌmi sij nga̱ yunꞌunj dugumi rian hueꞌ. Ni̱ gatúj Pedro, guiꞌyaj síꞌ. 17Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj yunꞌunj dugumi rian hueꞌ daj Pedro. Ni̱ gataj únꞌ:
―Sé re̱ꞌ huin ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ tsínj da a̱ꞌ. ―Daj gataj únꞌ gunun Pedro.
Ngaa ni̱:
―Sēj huin mánj. ―Gataj Pedro.
18Ni̱ niquinꞌ ni tsínj ꞌyaj sun nga̱ ni policía dugumi nuhui ne̱ꞌ naranꞌ ni sij yanꞌa̱n. Daj si nuhuij. Ni̱ ma̱n ni sij nahuin gui̱n ni sij xiꞌníj yanꞌa̱n daj. Ni̱ niquinꞌ Pedro nga̱ ni sij nahuin gui̱n síꞌ nga̱ ni sij nej.
Anás interroga a Jesús
19Ngaa ni̱ gaxi̱ꞌi chrej aꞌninꞌ daj nachínj snanꞌanj síꞌ Jesús xiꞌí ni tsínj nicoꞌ sij nga̱ xiꞌí nuguanꞌ digyán sij rian ni ngüi̱ nej. 20Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Gaꞌmi rengāj rian daranꞌ ni ngüi̱. Ni̱ ni̱ganj digyānj rian ni ngüi̱ chruhua si-nuhui ni é re̱ꞌ nga̱ chruhua nuhui nico rian naranꞌ ni tsínj israelita nej. Ni̱ nitaj si garij huīj nuguanꞌ gaꞌmī mánj. 21Ni̱ u̱n sin huin ni̱ nachínj snanꞌánj re̱ꞌ yūnj únj. Na̱chinꞌ snanꞌánj re̱ꞌ ni ngüi̱ gunun si-nu̱guanꞌānj. Hué ni sij niꞌi yya u̱n nuguanꞌ gaꞌmī rian ni sij. ―Daj gataj Jesús.
22Ni̱ ngaa gataj Jesús daj, ni̱ raꞌui raꞌa ꞌngo̱ policía dugumi nuhui rian Jesús. Ni̱ gataj síꞌ:
―Ni̱ hué daj ga̱ꞌmi re̱ꞌ rian chrej aꞌninꞌ níꞌ. ―Gataj síꞌ gaꞌmi huee síꞌ rian Jesús.
23Ngaa ni̱:
―Sisi̱ gaꞌmī ꞌngo̱ nuguanꞌ quij, ni̱ ga̱taj re̱ꞌ u̱n nuguanꞌ quij huin gaꞌmī aj. Sani̱ sisi̱ gaꞌmī nuguanꞌ sa̱ꞌ, ni̱ u̱n sin huin ni̱ raꞌui raꞌá re̱ꞌ riānj únj. ―Daj gataj Jesús gunun tsínj daj.
24Ni̱ anumi Jesús gaꞌníj Anás ga̱nꞌanj síꞌ rian Caifás huin síꞌ chrej aꞌninꞌ.
Pedro niega a Jesús
25Ni̱ niquinꞌ Pedro nahuin gui̱n síꞌ scanij ni sij xiꞌníj yanꞌa̱n. Ngaa ni̱ gataj ni sij gunun Pedro:
―Sé re̱ꞌ huin ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ tsínj da a̱ꞌ. ―Gataj ni sij.
Ngaa ni̱:
―Sēj huin mánj. ―Gataj Pedro.
26Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ꞌngo̱ tsínj ꞌyaj sun rian chrej huin achij ni̱nꞌ Pedro. Ni̱ huin síꞌ dugüiꞌ tsínj gaꞌninꞌ Pedro chraquij. Ni̱ gataj síꞌ:
―Sé re̱ꞌ huin si guiniꞌīnj nga̱ Jesús riqui ni chrun da nej a̱ꞌ. ―Daj gataj síꞌ.
27Ni:
―Sēj huin mánj. ―Gataj ru̱huaꞌ yún Pedro.
Ni̱ ꞌngo̱ hora gaguáj doꞌloj duꞌua xúꞌ.
Jesús ante Pilato
28Ngaa ni̱ nicaj ni sij Jesús gahui ni sij ducuá Caifás. Ni̱ ganꞌanj ni sij ducuasun. Ni̱ ni̱ganꞌ acuanꞌ huin ni̱ nun ga̱ꞌue ga̱tu ni tsínj israelita chruhua ducuasun. Daj si nitaj chrej riqui si-ley ni sij sisi̱ ga̱tu ni sij güi huin guiꞌyanj. Ni̱ sisi̱ hué daj gui̱ꞌyaj ni sij, ni̱ si̱ gaꞌue xa̱ stiꞌni̱ ni sij guiꞌyanj pascua xiꞌí si ga̱huin xi̱ꞌi ni sij rian Yanꞌanj, gui̱ꞌyaj ducuasun daj, ataj si-ley ni sij. 29Yuꞌuj daj ni̱ gahui Pilato gaꞌmi síꞌ nga̱ ni tsínj daj. Ni̱ gataj síꞌ:
―Ni̱ u̱n gaquinꞌ daꞌui tsínj nan, ni̱ aꞌmi gaquinꞌ ni é re̱ꞌ xiꞌí sij únj. ―Daj gataj Pilato.
30Ngaa ni̱:
―Sisi̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui sij, ni̱ si̱ nariqui ni únj rián re̱ꞌ mánj. ―Daj gataj ni tsínj israelita.
31Ngaa ni̱ gataj Pilato:
―Ni̱caj ni é re̱ꞌ sij ga̱nꞌanj ni é re̱ꞌ. Ni̱ na̱guiꞌyaj yya ni é re̱ꞌ nga̱ sij da̱j rúnꞌ ataj si-ley ni é re̱ꞌ aj. ―Gataj Pilato.
Ngaa ni̱ gataj ni sij:
―Sani̱ ni únj ni tsínj israelita, ni̱ nitaj chrej hua sisi̱ da̱gahuiꞌ ni únj a̱ ꞌngo̱ ni ngüi̱ mánj. ―Daj gataj ni sij.
32Ni̱ hué daj gataj ni sij sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ gataj Jesús sisi̱ da̱j ga̱huiꞌ sij.
33Ngaa ni̱ natúj ru̱huaꞌ yún Pilato chruhua ducuasun. Ngaa ni̱ gaquínj sij ga̱ꞌnaꞌ Jesús. Ni̱ nachínj snanꞌanj sij síꞌ. Ni̱:
―Hué re̱ꞌ huin rey rian ni ngüi̱ israelita níꞌ. ―Daj gataj Pilato.
34Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Ni̱ hué daj atáj re̱ꞌ güenda manꞌán re̱ꞌ níꞌ. Asi̱ hua ango tsínj nataꞌ rián re̱ꞌ xiꞌīj sa̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús.
35Ngaa ni̱ gataj Pilato:
―Asi̱ huēj huin ꞌngo̱ tsínj israelita, ruhuá re̱ꞌ níꞌ. Ni̱ dugüiꞌ manꞌán re̱ꞌ nga̱ ni chrej aꞌninꞌ hué ni sij nariqui manꞌán re̱ꞌ riānj. Ni̱ u̱n gaquinꞌ daꞌuí re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Pilato.
36Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sé rian xungüi̱ gaquinꞌ nan huin rian nicaj sūnj mánj. Sisi̱ hué daj huin ni̱ gu̱nunꞌ ni tsínj nicoꞌ manꞌānj xiꞌīj. Ngaa ni̱ si̱ nagaꞌuiꞌ ni sij manꞌānj rian ni tsínj israelita mánj. Sani̱ sé rian xungüi̱ gaquinꞌ nan huin rian nicaj sūnj mánj. ―Daj gataj Jesús.
37Ngaa ni̱:
―Hué re̱ꞌ huin ꞌngo̱ rey níꞌ. ―Gataj Pilato.
Ni̱:
―Hué manꞌán re̱ꞌ ataj sisi̱ huīnj ꞌngo̱ rey aj. Xiꞌí nan gaꞌngā chruhua xungüi̱. Ni̱ xiꞌí nan gaꞌnāj sisi̱ ga̱ꞌmī nuguanꞌ xa̱ngaꞌ gu̱nun ni ngüi̱. Ni̱ daranꞌ ni ngüi̱ ruhua gu̱nun nuguanꞌ xa̱ngaꞌ, ni̱ unun ni sij nuguanꞌ xa̱ngaꞌ aꞌmī. ―Daj gataj Jesús gunun Pilato.
38Ngaa ni̱:
―Ni̱ u̱n sin huin nuguanꞌ xa̱ngaꞌ ruhuá re̱ꞌ únj. ―Gataj Pilato.
Ngaa ni̱ gahui ru̱huaꞌ yún sij gaꞌmi sij nga̱ ni tsínj israelita. Ni̱ gataj sij:
―Ni̱ a̱ ꞌngo̱ gaquinꞌ naꞌue na̱riꞌīj xiꞌí tsínj da mánj. 39Sani̱ hué ꞌngo̱ ducuánj ni é re̱ꞌ huin sisi̱ go̱ꞌngo guiꞌyanj pascua, ni̱ gui̱rīj ꞌngo̱ tsínj nu̱n ducuaga̱ꞌ. Ngaa ni̱ huin ruhua ni é re̱ꞌ sisi̱ gui̱rīj tsínj nan tsínj huin si-rey ni tsínj israelita níꞌ. ―Daj gataj Pilato.
40Ngaa ni̱ gaguáj ru̱huaꞌ yún ni sij. Ni̱ gataj ni sij:
―Si̱ guirí re̱ꞌ tsínj nan mánj. Sani̱ sa̱ꞌ huin sisi̱ na̱ꞌnij naj raꞌá re̱ꞌ Barrabás ga̱nꞌanj síꞌ. ―Daj gataj ni sij gaguáj ni sij rian Pilato.
Ni̱ Barrabás huin ꞌngo̱ tsínj tu̱.
191Hué dan ni̱ gaꞌninꞌ Pilato sun sisi̱ ga̱ꞌuiꞌ ni sij nneꞌ xiráj Jesús. 2Ngaa ni̱ runꞌun ni snado ꞌngo̱ yaꞌa̱ tanj, guiꞌyaj ni sij ꞌngo̱ corona gaꞌníj ni sij chra̱ Jesús. Ni̱ gaꞌníj ni sij ꞌngo̱ atsij rian ru̱miꞌ mare xá Jesús gunu̱n síꞌ. 3Ngaa ni̱ gataj ni sij gunun Jesús:
―Hua ꞌueé ni̱nꞌ si-rey ni tsínj israelita. ―Daj gaguáj ni sij gaꞌmi ducu ni sij niꞌyaj ni sij Jesús.
Ni̱ garaꞌui raꞌa ni sij rian Jesús nej.
4Ngaa ni̱ gahui ru̱huaꞌ yún Pilato ne̱ꞌ chrej xe̱ꞌ. Ni̱ gataj sij gunun ni tsínj israelita:
―Ni̱ꞌyaj á re̱ꞌ. Yya̱j ni̱ ni̱cā sij ꞌnāj rian án re̱ꞌ. Ngaa ni̱ ga̱ꞌue xa̱caj á re̱ꞌ cuenta sisi̱ nitaj gaquinꞌ daꞌui sij nariꞌīj mánj. ―Daj gataj Pilato.
5Ngaa ni̱ gahui Jesús xe̱ꞌ. Ni̱ nu̱n chra̱ síꞌ corona tanj. Ni̱ nu̱n síꞌ atsij rian ru̱miꞌ mare daj. Ni̱ gataj Pilato:
―Hué tsínj nan niquinꞌ rian án re̱ꞌ aj. ―Gataj Pilato.
6Ni̱ ngaa guiniꞌi ni chrej aꞌninꞌ nga̱ ni policía dugumi nuhui, ni̱ gaguáj ni sij. Ni̱:
―Do̱coꞌ re̱ꞌ sij rian rugutsi̱. Do̱coꞌ re̱ꞌ sij rian rugutsi̱ aj. ―Daj gaguáj ni sij.
Ngaa ni̱ gataj Pilato:
―Ni̱caj á re̱ꞌ ga̱nꞌanj án re̱ꞌ, ni̱ do̱coꞌ a ni é re̱ꞌ rian rugutsi̱ sij. Güendāj, sani̱ naꞌue na̱riꞌīj u̱n gaquinꞌ daꞌui sij mánj. ―Daj gataj Pilato.
7Ngaa ni̱ gataj ni tsínj israelita:
―Nicaj ni únj ꞌngo̱ ley. Ni̱ ataj si-ley ni únj sisi̱ hua nia̱n ga̱huiꞌ sij. Daj si ataj sij sisi̱ huin sij daꞌníj Yanꞌanj.
8Ni̱ ngaa gunun Pilato nuguanꞌ daj, ni̱ na̱anj guxuꞌuiꞌ ni̱nꞌ ruhua sij. 9Ngaa ni̱ gatúj ru̱huaꞌ yún sij chruhua ducuasun. Ni̱ nachínj snanꞌanj sij Jesús. Ni̱:
―Ni̱ a̱ ꞌna̱ꞌ re̱ꞌ únj. ―Gataj Pilato.
Sani̱ a̱ ꞌngo̱ nuguanꞌ nun danica̱j Jesús mánj. 10Ngaa ni̱ gataj Pilato:
―Ni̱ si̱ gaꞌmí re̱ꞌ ngāj ga̱ a̱ꞌ. Nun niꞌí re̱ꞌ sisi̱ nicaj sūnj sisi̱ ga̱ꞌue docōj rian rugutsi̱ so̱ꞌ ga̱ a̱ꞌ. Ni̱ ga̱ꞌue ga̱ níꞌnij rián so̱ꞌ, gui̱ꞌyā nej ga̱ a̱ꞌ. ―Daj gataj Pilato.
11Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ nun riqui Yanꞌanj sun gui̱nicaj re̱ꞌ, ni̱ si̱ gunucuáj re̱ꞌ gui̱nicaj re̱ꞌ sun riānj mánj. Xiꞌí daj ni̱ tsínj nariqui manꞌānj rián re̱ꞌ, ni̱ daꞌui sij nico gaquinꞌ daj nga̱ manꞌán re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
12Ngaa ni̱ asi̱j hora daj, ni̱ nanoꞌ Pilato da̱j gui̱ꞌyaj sij, ni̱ na̱ꞌni raꞌa sij Jesús. Sani̱ gaguáj ni tsínj israelita. Ni̱ gataj ni sij:
―Sisi̱ na̱ꞌnij raꞌá re̱ꞌ tsínj nan, ni̱ nitaj si nicaj dugüíꞌ re̱ꞌ nga̱ rey gu̱ꞌnaj César mánj. Daranꞌ ni tsínj ꞌyaj rey manꞌan, ni̱ ununꞌ ni sij nga̱ César. ―Daj gaguáj ni sij.
13Ni̱ ngaa gunun Pilato nuguanꞌ daj, ni̱ guiri sij Jesús xe̱ꞌ. Ni̱ ganꞌanj ga̱ne sij rian mesa rian naguiꞌyaj yya sij ni gaquinꞌ. Ni̱ yuꞌuj daj gu̱ꞌnaj Gabata snanꞌanj hebreo. Ni̱ nuguanꞌ daj huin ruhuaj gata ꞌngo̱ yuꞌuj ngaj yej nia̱ꞌ. 14Ni̱ ruhua gui̱sij ga xu̱huij güi ngaa guiꞌyaj xugüi ni ngüi̱ israelita xiꞌí guiꞌyanj pascua. Ngaa ni̱ gataj Pilato gunun ni tsínj israelita:
―Hué si-rey ni é re̱ꞌ niquinꞌ rian án re̱ꞌ nan. ―Daj gataj Pilato.
15Sani̱ gaguáj ni sij. Ni̱:
―Ni̱caj re̱ꞌ sij ga̱nꞌanj re̱ꞌ do̱coꞌ re̱ꞌ rian rugutsi̱ aj. ―Daj gataj ni sij.
Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Pilato ni sij, ni̱ gataj síꞌ:
―Asi̱ huin ruhua á re̱ꞌ sisi̱ do̱cōj si-rey ni é re̱ꞌ rian rugutsi̱, ruhua á re̱ꞌ níꞌ. ―Daj gataj Pilato.
Ngaa ni̱:
―Urin rey gu̱ꞌnaj César huin rian ni únj. Nitaj ango mánj. ―Daj gataj ni chrej aꞌninꞌ gunun Pilato.
16Ngaa ni̱ nagaꞌuiꞌ Pilato Jesús raꞌa ni sij sisi̱ ni̱caj ni sij Jesús ga̱nꞌanj do̱coꞌ ni sij síꞌ rian rugutsi̱. Hué dan ni̱ nicaj ni sij Jesús ganꞌanj ni sij.
Crucifixión y muerte de Jesús
17Ngaa ni̱ gata manꞌan Jesús si-rugutsi̱ sij ganꞌanj sij chra̱ dacan gu̱ꞌnaj chra̱ cúj níman. Ni̱ snanꞌanj hebreo gu̱ꞌnaj Gólgota. 18Ni̱ hué yuꞌuj daj gari ni sij gaquíj Jesús doco̱ꞌ ni sij rian rugutsi̱ síꞌ. Ni̱ doco̱ꞌ ni sij yahuij tsínj daj rian yahuij rugutsi̱. Ni̱ nicoꞌ Jesús da̱ni nu̱ngüej síꞌ. 19Ngaa ni̱ gaꞌninꞌ Pilato sun sisi̱ ga̱run ni sij ꞌngo̱ ruguechra̱ꞌ chra̱ rugutsi̱ gui̱nun letra. Ni̱ gataj letra daj: “Jesús Nazareno huin síꞌ Rey rian ni ngüi̱ israelita.” Daj gataj letra daj. 20Ni̱ nico ni tsínj israelita gaya letra daj si ni̱chrunꞌ duꞌua xumanꞌ Jerusalén huin doco̱ꞌ ni sij Jesús rian rugutsi̱. Ni̱ hua ni̱ca garun Pilato letra daj snanꞌanj hebreo nga̱ snanꞌanj latín nej, snanꞌanj griego nej.
21Xiꞌí daj ni̱ gataj ni chrej aꞌninꞌ rian Pilato:
―Si̱ garún re̱ꞌ sisi̱ si-rey ni ngüi̱ israelita huin sij mánj. Maan si ga̱run re̱ꞌ sisi̱ ataj manꞌan sij sisi̱ hué sij huin si-rey ni ngüi̱ israelita aj. ―Daj gataj ni sij.
22Ni̱:
―Si hua garūnj ni̱ hué daj ga̱j. ―Gataj Pilato gunun ni síꞌ.
23Ngaa guisíj doco̱ꞌ ni snado Jesús rian rugutsi̱, ni̱ nacaj ni sij si-ganꞌ Jesús. Ni̱ guraꞌ daꞌaj ni sij ga̱nꞌanj mando si-ganꞌ síꞌ. Ni̱ nacaj go̱ꞌngo ni snado daj daꞌaj atsij go̱ꞌngo sij. Ni̱ nacaj ni sij atsij manta gunun Jesús. Ni̱ sé atsij nanuhua ni sij huin-ínꞌ. Sani̱ atsij anánj ni sij huin. 24Xiꞌí daj ni gataj ni du̱güiꞌ ni snado:
―Sani̱ si̱ gutsiꞌ néꞌ mánj. Sani̱ du̱cu néꞌ sisi̱ da̱j hua néꞌ gui̱ꞌyaj gana na̱caj atsij nan. ―Daj gataj ni sij.
Ni̱ hué daj gataj ni sij sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj:
Nuraꞌ daꞌaj ni sij si-ganꞌānj.
Ni̱ ducu ni sij sisi̱ na̱caj ni sij mantāj.
Hué daj gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj.
Ni̱ daꞌngaꞌ daj guiꞌyaj ni snado daj.
25Ni̱ niquinꞌ ni̱chrunꞌ nni Jesús rian rugutsi̱ nga̱ xugüij unj nej, María nica̱ Cleofas nej, María Magdalena nej. 26Ni̱ ngaa guiniꞌi Jesús sisi̱ niquinꞌ nu̱guanꞌan nni sij nga̱ tsínj nicoꞌ sij huin síꞌ tsínj ꞌi̱ ruhua sij, ngaa ni̱ gataj sij gunun nni sij:
―Nnānj, tsínj niquinꞌ daj ga̱huin daꞌníj re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
27Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun tsínj nicoꞌ sij daj:
―Yunꞌunj xa̱na nan ga̱huin nní re̱ꞌ aj. ―Daj gataj Jesús.
Ni̱ asi̱j hora daj ni̱ nahuin raꞌa tsínj daj nni Jesús sisi̱ ga̱ne únꞌ ducuá síꞌ du̱gumi síꞌ.
28Ni̱ ngaa guisíj gataj Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ guiniꞌi sij sisi̱ gahuin yya daranꞌ si gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj xiꞌí sij. Ngaa ni̱ gataj sij:
―Nagoꞌōj nnee aj. ―Daj gataj Jesús.
29Ni̱ nne ꞌngo̱ siu̱ nu̱n nnee vino yu̱ yuꞌuj daj. Ni̱ jniyaj ni sij vino daj chra̱ si rúnꞌ hua gachij daj. Ni̱ gutaꞌ ni sij gachij daj chra̱ ꞌngo̱ riuj. Ngaa ni̱ dugüinꞌ ni sij duꞌua Jesús. 30Ni̱ ngaa guisíj goꞌo Jesús vino yu̱ daj, ni̱ gataj síꞌ:
―Ganahuij sun guiꞌyā. ―Daj gataj Jesús.
Hué dan ni̱ guinicoꞌ ni̱j Jesús chra̱ sij, ni̱ gahuiꞌ sij.
El costado de Jesús traspasado
31Ni̱ huin diꞌni̱ güi ngaa ga̱huin guiꞌyanj pascua. Ni̱ naꞌuej ni tsínj israelita sisi̱ gui̱nicoꞌ aninꞌ hua̱ꞌnij níman rian rugutsi̱ güi naránj ruhua ni sij. (Daj si güi gue̱ huin ngaa naránj ruhua ni sij daj.) Hué daj ni̱ gachínj jniꞌyaj ni sij rian Pilato sisi̱ ga̱ꞌnij síꞌ ni snado ga̱nꞌanj du̱guaranꞌ ni síꞌ daꞌma̱n aninꞌ hua̱ꞌnij tsínj nicoꞌ rian ni rugutsi̱ daj. Ni̱ ni̱caj ni síꞌ ni níman daj ga̱nꞌanj ni síꞌ ango yuꞌuj, ruhua ni sij. 32Ngaa ni̱ ganꞌanj ni snado duguaranꞌ ni sij daꞌma̱n ꞌngo̱ tsínj daj. Ni̱ hué daj guiꞌyaj ni sij nga̱ ango tsínj nicoꞌ nu̱guanꞌan nga̱ Jesús. 33Sani̱ ngaa gaꞌna̱ꞌ ni sij rian nicoꞌ Jesús, ni̱ guiniꞌi ni sij sisi̱ hua gahuiꞌ síꞌ. Yuꞌuj daj ni̱ nun duguaranꞌ ni sij daꞌma̱n síꞌ ga̱ mánj. 34Sani̱ xaꞌuij ꞌngo̱ snado lanza gati̱n Jesús. Ni̱ ꞌngo̱ hora gahui tun hua nnee gati̱n síꞌ.
35Ni̱ tsínj nataꞌ nuguanꞌ nan, ni̱ hué sij guiniꞌi daranꞌ si gahuin. Ni̱ xa̱ngaꞌ si-nu̱guanꞌ sij. Ni̱ nataꞌ sij nuguanꞌ nan sisi̱ gu̱xuman ruhua ni é re̱ꞌ gui̱niꞌi ni é re̱ꞌ Jesús.
36Ni̱ hué daj gahuin sisi̱ ga̱huin yya da̱j rúnꞌ gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj: “Ni̱ a̱ ꞌngo̱ cúj Jesús nun garanꞌ mánj.” Daj gataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj. 37Ni̱ gataj ango si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj: “Gui̱niꞌyaj ni sij tsínj xaꞌuij ni sij lanza.” Daj gataj ango si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj xiꞌí Jesús.
Jesús es sepultado
38Hué dan ni̱ daꞌ síj ni̱ gaꞌna̱ꞌ ꞌngo̱ tsínj gu̱ꞌnaj José. Ni̱ nne sij ꞌngo̱ yuꞌuj gu̱ꞌnaj Arimatea. Ni̱ guinicoꞌ hui̱ sij Jesús. Daj si xuꞌuiꞌ sij niꞌyaj sij ni tsínj israelita. Ngaa ni̱ gachínj jniꞌyaj sij rian Pilato sisi̱ ga̱ꞌuej síꞌ gui̱nicaj sij níman ga̱nꞌanj sij. Ngaa ni̱ garáj xina̱ Pilato. Hué dan ni̱ gaꞌna̱ꞌ sij ni̱ nicaj sij níman Jesús ganꞌanj sij. 39Ni̱ hué daj gaꞌna̱ꞌ tsínj gu̱ꞌnaj Nicodemo tsínj gaꞌmi nga̱ Jesús ne̱ꞌ ni̱ asi̱j ná. Ni̱ nicaj síꞌ gaꞌna̱ꞌ síꞌ ꞌngo̱ si hui̱j xia kilo si nachej dugüiꞌ mirra nga̱ aloé huin si quinꞌ da̱j. 40Hué dan ni̱ guidaꞌa nu̱ngüej sij níman Jesús. Ni̱ dutáj nu̱ngüej sij atsij manta sa̱ꞌ síꞌ. Ni̱ garij nu̱ngüej sij gonoꞌo guinꞌ da̱j riqui manta Jesús. Daj si hué daj huin ducuánj nicaj ni tsínj israelita ngaa achinꞌ ni sij níman. 41Ni̱ ri̱an doco̱ꞌ ni sij Jesús rian rugutsi̱, ni̱ ngaj ꞌngo̱ nnaa̱ chrun. Ni̱ da̱ni nnaa̱ chrun daj táj ꞌngo̱ yuꞌuj huej. Ni̱ hua gayaꞌ ni sij yuꞌuj huej daj sisi̱ ga̱chinꞌ ni sij níman. Sani̱ a̱ ꞌngo̱ níman nun ga̱chinꞌ ni sij yuꞌuj da mánj. 42Hué dan ni̱ xiꞌí si ꞌyaj xugüi ni tsínj israelita sisi̱ ga̱huin guiꞌyanj pascua, ni̱ xiꞌí si ni̱chrunꞌ táj yuꞌuj daj, ni̱ ganꞌanj ga̱chinꞌ nu̱ngüej sij Jesús.
20La resurrección
1Ni̱ ngaa ruhua guere̱ngaꞌ ni̱ganꞌ acuanꞌ güi gudungu ngaa hua ru̱miꞌ, ni̱ ganꞌanj ni̱ꞌyaj María Magdalena rian gachinꞌ Jesús. Ni̱ guiniꞌi unj sisi̱ nitaj yej hua ránj rian yuꞌuj daj. 2Yuꞌuj daj gunánj unj ganꞌanj unj rian nne Simón Pedro nga̱ ango tsínj nicoꞌ Jesús huin síꞌ tsínj ꞌi̱ ruhua Jesús. Ngaa ni̱ gataj unj:
―Guiri ni sij Señor riqui yuꞌuj huej ganꞌanj ni sij. Sani̱ nun niꞌi únj ni̱ a̱ ganꞌanj nicaj ni sij mánj. ―Daj gataj María.
3Ngaa ni̱ gahui Pedro nga̱ ango tsínj nicoꞌ Jesús ganꞌanj ni̱ꞌyaj nu̱ngüej sij rian yuꞌuj daj. 4Ni̱ gunánj nu̱ngüej sij. Sani̱ gunánj yoo̱ doj ango tsínj daj daj nga̱ Pedro. Ni̱ guisíj sini sij rian yuꞌuj da guisíj Pedro. 5Ni̱ gaꞌ ni̱tu sij niꞌyaj sij chruhua yuꞌuj daj. Ni̱ guiniꞌi sij rian ngaj atsij. Sani̱ nun ga̱tu sij mánj. 6Ni̱ nicoꞌ Simón Pedro guisíj síꞌ ru̱cu sij. Ni̱ gatúj síꞌ guiniꞌyaj síꞌ. Ni̱ guiniꞌi síꞌ ni atsij ngaj nej. 7Ni̱ hué daj guiniꞌi Pedro atsij ganiꞌyanj chra̱ Jesús. Sani̱ nitaj si ngaj nu̱guanꞌan-ánꞌ nga̱ ango atsij guiniꞌi sij daj. Sani̱ ngaj ni̱ni atsij daj narumi-íꞌ ngaj-áꞌ aj. 8Ngaa ni̱ gatúj ango tsínj nicoꞌ Jesús tsínj guisíj sini daj. Ni̱ guiniꞌyaj síꞌ, ni̱ guxuman ruhua síꞌ sisi̱ ganáꞌnij Jesús. 9Daj si achin gara daꞌngaꞌ ruhua nu̱ngüej sij si ataj si-nu̱guanꞌ Yanꞌanj sisi̱ hua nia̱n ga̱naꞌnij Jesús scanij ni níman. 10Ngaa ni̱ nanica̱j nu̱ngüej sij na̱nꞌ sij rian ni dugüiꞌ sij.
Jesús se aparece a María Magdalena
11Ni̱ niquinꞌ María aco unj duꞌua yuꞌuj daj. Ni̱ aco María gaꞌ ni̱tu unj niꞌyaj unj chruhua yuꞌuj rian gachinꞌ Jesús. 12Ni̱ guiniꞌi unj hui̱j ángel nu̱n atsij ga̱tsi nne rian gachinꞌ Jesús. Ni̱ ꞌngo̱ ángel nne rian guingaj chra̱ Jesús. Ni̱ ango-óꞌ nne rian guingaj dacój síꞌ. 13Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj nu̱ngüej ángel María. Ni̱ gataj nu̱ngüej sij:
―Xicaꞌuíꞌ, u̱n sin huin ni̱ acó re̱ꞌ únj. ―Daj gataj nu̱ngüej sij.
Ngaa ni̱ gataj María:
―Nicaj ni sij Señor nicoꞌ manꞌānj ganꞌanj ni sij. Sani̱ nun niꞌīnj ni̱ a̱ ganꞌanj nicaj ni sij mánj. ―Daj gataj María gunun nu̱ngüej ángel daj.
14Ni̱ ngaa gataj unj nuguanꞌ daj, ni̱ nanica̱j unj niꞌyaj unj. Ni̱ guiniꞌi unj Jesús niquinꞌ síꞌ rian unj. Sani̱ nun na̱niꞌi unj sij.
15Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xicaꞌuīj, u̱n sin huin ni̱ acó re̱ꞌ únj. Ni̱ u̱n tsínj nanóꞌ re̱ꞌ únj. ―Daj gataj Jesús.
Ni̱ gani ruhua unj sisi̱ tsínj dugumi nnaa̱ chrun huin sij. Yuꞌuj daj gataj unj:
―Señor, sisi̱ hué re̱ꞌ nicaj ganꞌanj sij, ngaa ni̱ ga̱taj re̱ꞌ sisi̱ ni̱ a̱ ganꞌanj nicáj re̱ꞌ sij. Ngaa ni̱ ga̱nꞌanj na̱cā sij. ―Daj gataj María.
16Ngaa ni̱:
―María. ―Gataj Jesús.
Ngaa ni̱ nanica̱j unj gataj unj snanꞌanj hebreo:
―Raboni. ―Gataj María.
(Ni̱ Raboni huin ruhuaj gata Maestro).
17Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Si̱ guidaꞌá re̱ꞌ manꞌānj si achin ga̱hui na̱nꞌānj rian chrē. Sani̱ güi̱j na̱taꞌ re̱ꞌ gu̱nun ni jnān sisi̱ na̱nꞌānj rian nne chrē huin chrē ni é re̱ꞌ nej. Danꞌān huin ni̱ Danꞌanj ni é re̱ꞌ huin nej. ―Daj gataj Jesús gunun María.
18Ngaa ni̱ na̱nꞌ María Magdalena nataꞌ unj rian ni tsínj nicoꞌ Jesús sisi̱ guiniꞌi unj Señor. Ni̱ hué daj nataꞌ unj si gataj síꞌ gunun unj nej.
Jesús se aparece a los discípulos
19Ni̱ ngaa guini̱ güi gudungu daj, ni̱ naránj ni tsínj nicoꞌ Jesús rian hueꞌ mán ni sij. Daj si xuꞌuiꞌ ni sij niꞌyaj ni sij ni tsínj israelita. Ngaa ni̱ gurugüiꞌ Jesús ganiquinꞌ síꞌ scanij ni sij. Ni̱ gataj síꞌ:
―Ga̱huin dinꞌinj ruhua á re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús.
20Ngaa guisíj gaꞌmi Jesús nuguanꞌ daj, ni̱ digyán sij raꞌa sij nga̱ gati̱n sij rian ni síꞌ. Ni̱ gahuin nia̱ꞌ ruhua ni síꞌ niꞌyaj síꞌ Señor.
21Ngaa ni̱ gataj ru̱huaꞌ yún Jesús:
―Ga̱huin dinꞌinj ruhua ni é re̱ꞌ. Da̱j rúnꞌ gaꞌníj chrē gaꞌnāj, ni̱ daꞌngaꞌ daj aꞌnī ga̱nꞌanj ni é re̱ꞌ chruhua xungüi̱ nej. ―Daj gataj Jesús.
22Guisíj gaꞌmi Jesús daj, ni̱ gaꞌyanj sij rian ni síꞌ. Ni̱ gataj sij:
―Na̱huin raꞌa á re̱ꞌ Espíritu Santo nánj. 23Sisi̱ gui̱nicaj á re̱ꞌ niman nico xiꞌí gaquinꞌ ꞌyaj ni ngüi̱, ngaa ni̱ gui̱nicaj Yanꞌanj niman nico xiꞌí gaquinꞌ daj. Sani̱ sisi̱ si̱ guinicaj ni é re̱ꞌ niman nico xiꞌí gaquinꞌ ꞌyaj ni ngüi̱, ngaa ni̱ si̱ guinicaj Yanꞌanj niman nico nej mánj. ―Daj gataj Jesús.
Incredulidad de Tomás
24Ni̱ ꞌngo̱ ni xu̱huij dugüiꞌ ni tsínj nicoꞌ Jesús huin tsínj gu̱ꞌnaj Tomás gu̱ꞌnaj síꞌ Dídimo nej. Ni̱ nitaj Tomás nne ngaa gurugüiꞌ Jesús rian ango ni tsínj daj. 25Ngaa ni̱ gataj ango ni tsínj nicoꞌ Jesús gunun Tomás:
―Guiniꞌi ni únj, Señor. ―Daj gataj ni sij.
Sani̱:
―Ni̱ sisi̱ si̱ guiniꞌīnj rian guiranꞌ xi̱ꞌi raꞌa sij guiꞌyaj gaquíj, ni̱ sisi̱ si̱ diguī chra̱ raꞌāj rian guiranꞌ xi̱ꞌi daj nga̱ gati̱n sij, ni̱ si̱ guxuman ruhuāj sisi̱ ganáꞌnij sij mánj. ―Daj gataj Tomás gunun ni sij.
26Ni̱ ngaa gachin ango tu̱nj güi, ni̱ naranꞌ ru̱huaꞌ yún ni tsínj nicoꞌ Jesús chruhua hueꞌ. Ni̱ nne Tomás nga̱ ni sij. Ni̱ nu̱nj si hua ránj rian hueꞌ, sani̱ narugüiꞌ Jesús ganiquinꞌ síꞌ scanij ni sij. Ni̱:
―Ga̱huin dinꞌinj ruhua á re̱ꞌ. ―Gataj Jesús.
27Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Tomás:
―Di̱guíj re̱ꞌ chra̱ raꞌá re̱ꞌ chruhua raꞌāj nan. Ni̱ ni̱ꞌyaj re̱ꞌ da̱j hua raꞌāj nánj. Ni̱ jnu̱cuá re̱ꞌ raꞌá re̱ꞌ, ni̱ di̱guíj re̱ꞌ raꞌá re̱ꞌ gatīnj. Ngaa ni̱ ga̱huin yya ruhuá re̱ꞌ sisi̱ ganáꞌnij manꞌānj. Ni̱ gu̱xuman ruhuá re̱ꞌ ni̱ꞌyaj re̱ꞌ manꞌānj. ―Daj gataj Jesús gunun Tomás.
28Ngaa ni̱:
―Huín re̱ꞌ Señor nicōj aj. Ni̱ Danꞌān huín re̱ꞌ nej. ―Gataj Tomás gunun Jesús.
29Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Xuman ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj xiꞌí si guiniꞌí re̱ꞌ yūnj níꞌ. Hua ꞌueé rian ni ngüi̱ guxuman ruhua niꞌi manꞌānj ngaa achin guiniꞌi ni sij yūnj. ―Daj gataj Jesús gunun Tomás.
El propósito del libro
30Ni̱ guiꞌyaj Jesús gaꞌi̱ ango si sa̱ꞌ nico guiniꞌi ni tsínj nicoꞌ sij. Sani̱ nitaj si hua ni̱ca ni nuguanꞌ daj rian libro nan mánj. 31Sani̱ ni nuguanꞌ nan hua ni̱ca rian libro nan sisi̱ gu̱xuman ruhua ni é re̱ꞌ sisi̱ Jesús huin Cristo daꞌníj Yanꞌanj. Ni̱ xiꞌí si xuman ruhua á re̱ꞌ niꞌyaj á re̱ꞌ sij, ni̱ ga̱ ni̱ꞌnaꞌ ni̱ganj niman án re̱ꞌ, gui̱ꞌyaj sij.
21Jesús se aparece a siete de sus discípulos
1Ngaa ni̱ gachin do̱j ni̱ gurugüiꞌ ru̱huaꞌ yún Jesús rian ni tsínj nicoꞌ sij ngaa nne ni sij duꞌua laguna xa̱chij gu̱ꞌnaj Tiberias. Ni̱ nan huin si guiꞌyaj Jesús ngaa gurugüiꞌ sij rian ni síꞌ: 2Ni̱ nne nu̱guanꞌan Simón Pedro nga̱ Tomás tsínj gu̱ꞌnaj Gemelo nej, Natanael tsínj ꞌna̱ꞌ xumanꞌ Caná huin xumanꞌ ngaj estado Galilea nej, nu̱ngüej daꞌníj Zebedeo nej, yahuij tsínj nicoꞌ Jesús nej. 3Ngaa ni̱:
―Ga̱nꞌanj gui̱daꞌā xucuaj. ―Daj gataj Pedro.
Ni̱:
―Hué daj ga̱nꞌanj ni únj nga̱ re̱ꞌ nej. ―Daj gataj ni tsínj nne nga̱ sij.
Hué dan ni̱ ganꞌanj ni tsínj daj. Ni̱ gahui ni sij ꞌngo̱ rio̱ achéj rian nnee. Sani̱ ni̱ a̱ ꞌngo̱ xucuaj nun guidaꞌa ni sij ya̱nꞌ daj.
4Ni̱ ngaa ruhua guixigui̱n, ni̱ niquinꞌ Jesús duꞌua laguna daj. Sani̱ nun na̱niꞌi ni tsínj nicoꞌ Jesús manꞌan síꞌ. 5Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj Jesús ni sij. Ni̱ gataj síꞌ:
―Hua si xa á re̱ꞌ níꞌ. ―Gataj Jesús.
―Nitaj mánj. ―Gataj ni sij.
6Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Du̱nij a ni é re̱ꞌ nnánj ne̱ꞌ chrej raꞌa sa̱ꞌ rio̱, ni̱ gui̱daꞌa á re̱ꞌ xuj aj. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱ guiꞌyaj ni sij da̱j rúnꞌ gataj Jesús. Hué dan ni̱ nun gahuin nucuaj ni sij guiri ni sij nnánj chruhua nnee xiꞌí si ducu gara xuj chruhua nnánj. 7Ngaa ni̱ hua ꞌngo̱ tsínj nicoꞌ Jesús huin síꞌ tsínj ꞌi̱ ruhua niꞌi Jesús. Ni̱ gataj síꞌ gunun Pedro:
―Hué sij huin Señor. ―Daj gataj síꞌ.
Ni̱ ngaa gunun Pedro sisi̱ Señor huin, ni̱ ꞌngo̱ hora gananun sij si-ganꞌ sij. (Daj si hua guiri sij si-ganꞌ sij.) Ni̱ güéj sij manꞌan sij chruhua nnee.
8Ni̱ guisíj ango ni tsínj nicoꞌ Jesús duꞌua laguna daj nga̱ rio̱. Ni̱ anucuaj ni sij nnánj gara xucuaj daj. Daj si achin ango ciento metro gui̱sij ni sij duꞌua nnee daj. 9Ni̱ ngaa nanij ni sij chruhua rio̱, ni̱ guiniꞌi ni sij anun yanꞌa̱n. Ni̱ ta̱j ꞌngo̱ xucuaj rian yanꞌa̱n. Ni̱ ma̱n chrachrúnj nej. 10Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun ni sij:
―Ni̱caj á re̱ꞌ do̱j xucuaj gui̱daꞌa ni é re̱ꞌ ga̱ꞌnaꞌ á re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús.
11Ngaa ni̱ gahui Simón Pedro. Ni̱ ganucuaj sij nnánj gara xucuaj xxi guisíj sij rian yoꞌój. Ni̱ nu̱n ꞌngo̱ ciento táj hui̱j xia xa̱ꞌnij xucuaj chruhua nnánj daj. Ni̱ nu̱nj si nico xuj nu̱n, sani̱ nun xiꞌnij mánj.
12Ngaa ni̱:
―Ga̱huaꞌ aninꞌ é re̱ꞌ ra̱ruhua aninꞌ é re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús.
Ni̱ a̱ ꞌngo̱ ni tsínj nicoꞌ Jesús nun gui̱sij ruhua na̱chinj snanꞌanj síꞌ u̱n tsínj huin síꞌ. Daj si hua niꞌi ni sij sisi̱ Señor huin síꞌ. 13Ngaa ni̱ gahuin ni̱chrunꞌ Jesús guidaꞌa sij chrachrúnj daj gaꞌuiꞌ sij rian ni síꞌ. Ni̱ hué daj guiꞌyaj sij nga̱ xucuaj nej.
14Ni̱ hué nan guisíj hua̱ꞌnij gurugüiꞌ Jesús rian ni tsínj nicoꞌ sij ngaa guisíj ganáꞌnij sij scanij ni níman.
Apacienta mis ovejas
15Ngaa guisíj ganahuij raruhua ni sij, ni̱ nachínj snanꞌanj Jesús Simón Pedro. Ni̱ gataj sij:
―Simón, daꞌníj Jonás. Ni̱ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ doj manꞌānj daj nga̱ ni tsínj nan ga̱ níꞌ. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱:
―Xa̱ngaꞌ niꞌí re̱ꞌ sisi̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā manꞌán re̱ꞌ Señor. ―Daj gataj Pedro.
Ngaa ni̱:
―Ga̱ꞌuiꞌ re̱ꞌ si xa̱ ni dānj xachij ꞌni̱j. ―Gataj Jesús.
16Ngaa ni̱ nachínj snanꞌanj ru̱huaꞌ yún Jesús Pedro. Ni̱ gataj sij:
―Simón, daꞌníj Jonás. Ni̱ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj níꞌ. ―Daj gataj Jesús.
―Xa̱ngaꞌ niꞌí re̱ꞌ sisi̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā manꞌán re̱ꞌ Señor. ―Gataj Pedro.
Ngaa ni̱:
―Du̱gumi re̱ꞌ ni dānj xachij. ―Gataj Jesús.
17Ngaa ni̱ síj hua̱ꞌnij nachínj snanꞌanj Jesús Pedro. Ni̱ gataj sij:
―Simón, daꞌníj Jonás. Ni̱ ꞌi̱ ruhuá re̱ꞌ niꞌyáj re̱ꞌ manꞌānj níꞌ. ―Daj gataj Jesús.
Ngaa ni̱ ganani ruhua Pedro. Daj si síj hua̱ꞌnij nachínj snanꞌanj Jesús sij daj. Ngaa ni̱ gataj Pedro:
―Niꞌí re̱ꞌ daranꞌanj Señor. Ni̱ niꞌí re̱ꞌ sisi̱ ꞌi̱ ruhuāj niꞌyā manꞌán re̱ꞌ. ―Daj gataj Pedro.
Ngaa ni̱:
―Ga̱ꞌuiꞌ re̱ꞌ si xa ni dānj xachij. 18Xa̱ngaꞌ atā gu̱nun re̱ꞌ sisi̱ ngaa hua lí re̱ꞌ, ni̱ ninún re̱ꞌ si-gánꞌ re̱ꞌ ganꞌánj re̱ꞌ ni̱ a̱ garanꞌ ruhuá re̱ꞌ ganꞌánj re̱ꞌ. Sani̱ ngaa ga̱chij re̱ꞌ ni̱ jnucuáj re̱ꞌ nu̱ngüej raꞌá re̱ꞌ. Ni̱ na̱ꞌnij ango sij si-gánꞌ re̱ꞌ xá re̱ꞌ. Ni̱ ni̱caj sij manꞌán re̱ꞌ ga̱nꞌanj sij rian naꞌuej ruhuá re̱ꞌ ga̱nꞌanj re̱ꞌ. ―Daj gataj Jesús gunun Pedro.
19Ni̱ nga̱ ni nuguanꞌ daj ni̱ digyán Jesús rian Pedro da̱j gui̱ranꞌ síꞌ ga̱huiꞌ síꞌ. Ni̱ digyán sij da̱j ga̱ꞌmi sa̱ꞌ ni ngüi̱ xiꞌí Yanꞌanj ngaa gui̱niꞌi ni sij da̱j ga̱huiꞌ Pedro. Ngaa ni̱ gataj Jesús gunun Pedro:
―Gui̱nicóꞌ re̱ꞌ yūnj anj. ―Daj gataj Jesús.
El discípulo amado
20Ngaa ni̱ nanica̱j Pedro. Ni̱ guiniꞌi sij nicoꞌ ango tsínj nicoꞌ Jesús huin síꞌ tsínj ꞌi̱ ruhua niꞌyaj Jesús. Ni̱ hué tsínj daj huin tsínj nne xiꞌníj Jesús ngaa xa stiꞌni̱ ni sij ngaa riqui. Ni̱ tsínj daj huin tsínj nachínj snanꞌanj Jesús u̱n tsínj huin si na̱gaꞌuiꞌ Jesús rian ni tsínj nicaj sun. 21Ni̱ ngaa guiniꞌi Pedro tsínj nicoꞌ daj, ni̱ nachínj snanꞌanj sij Jesús. Ni̱ gataj sij:
―Señor, da̱j gui̱ranꞌ tsínj nan únj. ―Daj gataj Pedro.
22Ngaa ni̱ gataj Jesús:
―Sisi̱ huin ruhuāj sisi̱ gu̱na sij da na̱nicaj ru̱huaꞌ yūnj ga̱ꞌnāj, ni̱ u̱n sin gui̱ꞌyáj re̱ꞌ únj. Gui̱nicoꞌ manꞌán re̱ꞌ manꞌānj. ―Daj gataj Jesús gunun Pedro.
23Ngaa ni̱ gaxaꞌni̱ nuguanꞌ nan scanij ni tsínj xuman ruhua niꞌyaj Jesús. Ni̱ gani ruhua ni sij sisi̱ si̱ gahuiꞌ tsínj nicoꞌ Jesús daj. Sani̱ nun gataj Jesús sisi̱ si̱ gahuiꞌ tsínj da mánj. Maan si gataj sij nuguanꞌ nan: “Sisi̱ huin ruhuāj sisi̱ gu̱na sij da na̱nicaj ru̱huaꞌ yūnj, ni̱ u̱n sin gui̱ꞌyáj re̱ꞌ únj.” Hué daj gaꞌmi Jesús.
24Ni̱ huēj huin tsínj nicoꞌ Jesús daj. Ni̱ huēj huin tsínj natāj ni nuguanꞌ nan rian ni ngüi̱. Ni̱ arūnj nuguanꞌ nan rian yanj nej. Ni̱ niꞌi néꞌ sisi̱ xa̱ngaꞌ si-nu̱guanꞌānj. 25Ni̱ hua gaꞌi̱ ango ni rasu̱n guiꞌyaj Jesús nej. Ni̱ sisi̱ ga̱run ni sij go̱ꞌngo ni rasu̱n guiꞌyaj Jesús rian yanj, ngaa ni̱ si̱ gaꞌue gu̱nucuaj ni ngüi̱ na̱ra sa̱ꞌ ni sij ni libro sisi̱ nun garun ni sij mánj.