JEMS

JEMS TƆN

¹Mu waa, Jems, naa ya Koosa awa ya kunyana Yesu Kristo tumtumna, zaami ma naa tiŋ Yesu a pisi bawu maga niu.

O Lawa Ma Kpak Koosau Nɛnɛ

²Mu niinbisa, ma wa na zaamsi, ma nyɛ ma tusa sɔɔni kinkan. ³Ma zimu di ma Yesu se suuli chiŋɛ zaamsi ti ni, ma zi koti a diu. ⁴Maa di hali a wa peti, ma zi ya nibin wereu a chi chenani Koosa daŋni ma du. ⁵Zima pɔɔgi ma bɔnɛ, ma sumi Koosa o kpa o zima ti a nyɛ ma. Waa kpa kina a nyɛ nara maga ni a kaali chenani o daŋni a vɛ zɛɛmi ba. ⁶Ma sumi Koosa, ma nyɛ ma se su un a ta beeli. Nibin beeli chi chenani peha yaa mo ni a la suwachak awa gantɛl chene. ^7-8Nara du chen, ba ya tuhu bilɛ timwa. Ba ta lisi di ba zi na kundɔŋu a li Koosa wati.

Malɛ Tima Chi Bugilfita A Naa Vɛ Vusirɛ

⁹Ma naa ya fara tima, Koosa wa zer ma buudaha, ma nyɛ ma tusa sɔɔni. ¹⁰Ma naa ya malɛ tima, saha naa Koosa wa bur ma gantɛl, ma gbanko nyɛ ma tusa sɔɔni, domi ma chi chenani bugilfita yaa vɛ vusi chene. ¹¹Nha wa yɛli a num kinkan. Bugilfita ta yaa zaksiu a chɛsi a bu vɛ weri wa nyini. Chen vɛɛna, malɛ tima wa nyɛn ba kpiŋi ni, ba gbanko zi wa sitiu.

Koosa Zi Wa Na Tum Tagna Nitumɛ Galimsau

¹²Tu sɔɔn nyɛn nibine naa yaa di o zaamsi nɛɛ. O zaamsi saha wa peti, Koosa zi wa kpa o mi fali naa o fun vɔu, a nyɛ ba naa la daŋni un nɛɛ. ¹³Ya na zaamsi, o wa deŋli di ya ŋɔ di Koosa la zaamsi ya di ya tum tum tagna. Koosa titi wara zaamsi nandigi di o tum tum tagna. Wu tagna gbanko wa kizaamsi un. ¹⁴Amaa ya bambe kidaŋnɛ la lɛrgi ya a la mo ya loona a nyɛ ya na zaamsi di ya tum tum tagna. ¹⁵Ya tiŋ ya bambe kidaŋnɛ, ya zi tum tum tagnau. Ya tum tagna nyinbaan wa peti, Koosa zi wa na ya galimsau a ta ya yɔri.

¹⁶Mu bi daŋnɛ, ma ta mur ma titi. ¹⁷Kiwere naa maga yaa kpak nan a li Koosa naa nyɛn o tɔhɔn ni watɛɛ. Waa funɛ naami wula maga a du buudaha ni di aa chaani. O wara chɛrgi a chi barsɔn chɛrgi. ¹⁸O tutɔ nɛɛ o fun nyɛ ya burgi o bisa a li o wuti sɛm nuuli ni, chen ni waa dɔ ya a kpa ya a chiŋsi kin nawara maga o fun naami suwachak ni.

Maa Tum Chenani Koosa Ŋɔ Ma

¹⁹Mu bi daŋnɛ, ma lisi nan. Ma num wa Koosa sɛm nuuli ni, amaa ma ta num wa sɛmi ni aa ta na paan a du nara ni. ²⁰Koosa daŋni yaa tum tum werewa a nyɛ un. Ya na paan, ya wa zi tiŋ chenani o daŋni. ²¹Chendaha o lawa ma kpa ma tum tagna magau a yo ta. Ma kpa ma bambe a nyɛ Koosa ni aa la o laaboor weri naa koti a yisi ma a li ma tum tagna ni hali a wa peti. O piin kpa unu a du ma bambi ni.

²²Ma nu Koosa sɛma a vɛ tiŋ a, ma ya mur ma titirɛ. ²³Nar nu Koosa sɛma a vɛ tiŋ a, o chi nibine naa yaa nyini diga ni chene. ²⁴O yaa na o titi diga ti ni aa kaali. O wa bu lisi chenani o fa du. ²⁵Diga ti biksi ya chenani Koosa chiksɛ ta du. A weru hali a wa peti a biksi ya chenani ya zi gil ya tum tagna. Nibine nu Koosa chiksɛ ta a yaa lisi a naa la zi koti a yisi nara a li ba tum tagna ni wɛ a la tiŋ a a vɛ sugli, Koosa zi wa nyɛ un tu sɔɔnau a li tum naa o tum chen ni.

²⁶Nar ŋɔ di oo tiŋ Koosa a vɛ doso wa o sɛm ni, o mur o titirɛ. O Koosa tiŋi ti ya yɔrirɛ. ²⁷Ya kunyana Koosa daŋni yaa tiŋ un wa wuti nɛɛ. O lawa yaa suŋi sunsa awa luhaana ba naa la namsi, aa gil tɛɛnɛ nɔ tim maga tum tagna a ta.

Maa Daŋni Ma Dɔŋtima A Chi Ma Titi

¹Mu niinbisa, ma naa se su ya kunyan Yesu Kristo naa ya jirima tiina kinkan, o wa lawa ma suŋi bɔnɛ a gil bɔnɛ. ²Ma wa lagmi dɔŋ ni di ma jɛɛmi Koosa ka malɛ tiina laari kiweri a du salma gbina a wa zu, ka fara tiina gbanko laari kizɛrgɛ a wa zu, ³ma nyɛ naa laari kiweri chen jirima kinkan a ŋɔ un, “Kila a la kani bar weri ni,” amaa ma ŋɔ fara tiin ti ni, “Chiŋi akoo kani tɛɛnɛ ti ni dooni.” ⁴Ma suŋi bɔnɛ aa gil bɔnɛ. Ma wa di ba sɛria ka o vɛ deŋli.

⁵Mu bi daŋnɛ, maa nu. Koosa funɛ lisi fara tima a li tɛɛnɛ nɔ maga ni di ba se su un kinkan a wa dɔ o koor naa o fun vɔu di o kpa nyɛ ba, domi ba waa la daŋni un. Chendaha ba ya kin tima Koosa suwachak ni. ⁶Amaa ma wa zɛɛmi fara tima a la nyɛ malɛ tima ba naa kpak tuha sa a nyɛ ma namsi a lɛrgi ma a la sɛria nidiile tim suwachak, wa jirima ni. ⁷Ba waa la sɛm wu tagna a nyɛ sɔn weri naa Koosa fun kpa nyɛ ma chen.

⁸Maa tiŋ Koosa koor chiksɛ naa ba fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni chen, nɛnɛ di ma daŋni dɔŋa a chi ma titi, chen weru. ⁹Amaa ma nyɛ bɔnɛ jirima aa gil bɔnɛ, ma galimu. Koosa ŋɔ di ma chɔk o chiksi tiu. ¹⁰Nar tiŋ o chiksɛ ta maga a chɔk kibɛgim, o chɔk a magawa. Chen tiina galimu Koosa wati. ¹¹Koosa ŋɔ di ma ta tum chɔkumsi tima. O ka vɛɛn ŋɔ di ma ta kpu niinbisa. Ma vɛ tum chɔkumsi tima a la kpu nibine, wuti ma chɔk Koosa chiksɛ ta magawa. ¹²Wuzu digi Koosa zi wa kpa o chiksɛ naa biksi ya chenani ya zi gil ya tum tagnau a wa di ya sɛria. Adaha maa tiŋ aa kisɛm chenani la zi sɔɔni o tuha. ¹³Saha naa Koosa wa kaa di ya sɛria, nar vɛ ɔm o dɔŋtiin siki, Koosa wa zi wa ɔm un siki. Chenani o kpak ya siki la zi nyɛ o ta na ya galimsa a ta ya yɔri.

Ma Nyɛ Ma Se Suuli Awa Ma Yaali Ya Kibɛgim

¹⁴Mu niinbisa, nar ŋɔ di o si su Yesu ka o vɛ tum tum were a nyɛ nara ni, o si suuli wa zi yisi un a li chenani Koosa zi ŋɔ di o galimu. ¹⁵Yesu nitiŋɛ vɛ kpak kilaarɛ wa zinan diwe, ¹⁶ka ma ŋɔ ba di ba nyɛ ba tusa sɔɔni domi Koosa zi nyɛ ba kilaarɛ awa diweu, chen nyɔɔra ya baŋa ba wati? ¹⁷Nara se su Yesu duŋduŋ ka ba vɛ tum tum were a suŋi nara, ba se suuli ti ya yɔrirɛ.

¹⁸Amaa ma nidigi zi ŋɔ o dɔŋtiin niu, “Mu si su Yesu ka i tum tum were.” Mu zi ŋɔ unu, “Biksi min chenani nar si su Yesu ka o vɛ tum tum were. Chenani mu tum tum were biksi nara di mu si su Yesu.” ¹⁹Ma la nɔɔni di Koosa bɛgim nyɛnɛɛ. Chen deŋlu. Alizin tagna gbanko la nɔɔni di Koosa bɛgim nyɛnɛɛ. Chendaha ba ɔm a la jigiri. ²⁰Ma ya womniwa kinkan. Mu ŋɔ ma di nar si su Yesu ka o vɛ tum tum were, o zi suuli ti ya yɔrirɛ. ²¹Ma lisi ya nawaal Abraham wɛ. Koosa funɛ ŋɔ un di o kpa o be a kɔɔri kɔɔra a li biŋbiŋ daha a nyɛ un ni chen. Abraham funɛ daŋni o tiŋ o nɔ. Koosa fun ŋɔ di o wa zi bu na o galimsa a li o yaali ni. ²²Abraham si suuli awa o yaali funɛ ya kibɛgimne. O chen yaali ti la biksi ya di o si funɛ sir su Koosau. ²³Sɛm naa ba fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni chen, funɛ ya wutirɛ. Ba fun sɔbi di Abraham si su Koosa. Chendaha Koosa fun nyɛ o nyinbaan deŋli o suwachak ni. Koosa gbanko fun a yir un o chɛna. ²⁴Chenani nibine si su Koosa awa chenani o tum tum were gbanko nyɛ Koosa bu vɛ na o galimsa.

²⁵Chene nihaan naa ba funɛ yir Rehab fun nyɛn saha digi. O funɛ ya sakaallɛ a funɛ la Ju tima ba naa Jɔsua fun tum chen a du o dam ni. Ba liili saha funɛ wa tel, o fun biksi ba nyinbaan digi ba tiŋ kaali a fun a fosi. O funɛ ya chen daha, Koosa wa fun bu na o galimsa.

²⁶Nibine bara vɛ kpak siima, o ya yɔrirɛ. Nibine si su Koosa a vɛ tum tum were, o si suuli ti gbanko ya yɔrirɛ.

Nibine Wa To A Koti A Nyaŋi O Zulum

¹Mu niinbisa, ma zim di Koosa zi wa di ya naa ya nibiksɛ sɛria a kaali ya dɔŋtima. Chendaha o wa lawa ma i a ya nibiksɛ. ²Ya maga yaa butiu kinkan. Nar vɛ buti o sɛm ni, o ya nibin werire kinkan a koti a kpak o titi nɛnɛ. ³Ya yaa kpa kabarikarɛ a du zaaga nɔ ni di o koti a tiŋ ya nɔ a tiŋ doonani ya daŋni o la. ⁴Ma gbanko kilisi arŋ zen wɛ. Pe zen yaa zer arŋ ti di o val lalaga. Arŋ ti niduse zi kotiu a kpa kiwewe naa yaa nyɛ arŋ ti deŋli aa val, chen ni ba zi nyɛ arŋ zen ti kila doonani ba daŋni o lau. ⁵Chene nibine zulum ya kiwewe aa la sɛm wu zene. Din wewe yaa kotiu a di kɔ zenzen.

⁶Nibine zulum chi dinne. Ya zuluma kote a sɛm sɛm tagna a naa kurgɛɛ kinkan a la chɔk chenani ya bambe du. Hali o chi din naa yaa li sintana ni aa chɔk kina maga ya daŋni yaa tum. ⁷Nara kote a nyaŋi sel zene awa zimebisa wa duma wa ni kina maga. ⁸Nibine wa to a la zi koti a nyaŋi o zulum. Ya zuluma tagnɛ kinkan. Ya wa koti a kpak a. O chi dum naa kpa o huun aa kpu nibinsiwa. ⁹Ya kpa ya zulimiwa a sɛm sɛma a la pɛgi ya kunyana Koosa, ka vɛɛn a ŋɔ nɔɔsa a nyɛ ba naa Koosa fun naami a chi o titi. ¹⁰Nɔ bɛgim tirɛ ya kpa a pɛgi Koosa. Warɛ ya vɛɛn kpa ŋɔ nɔɔsa a nyɛ nara ni. Mu niinbisa, chen wa deŋli. ¹¹Ma zim di bugul bɛgim wa kibul ni were awa ni tagin. ¹²Mu niinbisa, ma ha na ka soom nɔn sul nɔnau, akoo a na maŋgo ka o nɔn gɔnda nɔnauu? Adaha teku ni naa kpak yisa wa kikoti a burgi pul ni.

Zima Naa Li Koosa Wati, Tum Tum Werewa

¹³Nandigi kpak nɛha awa zima a li ma niuu? O nyɛ o nyɛni awa o tum were kibiksi nara di o kpak nɛha awa zima a ya jɛrgi. ¹⁴Amaa ma kpak handɔta awa tuha sa a ya se tima, ma ta daŋni sɔn a kisuni di ma kpak wuti zimau. ¹⁵Nan zima nɔ wa li Koosa wati. O ya tɛɛnɛ nɔ tim maga kinnɛ awa alizin tagna kin. ¹⁶Doonani nara kpak handɔta a ya se tima, ba yaa di dɔŋa wa amɔrɛ kpokwa a la tum tum tagna a naa kurgɛɛ, kinkan. ¹⁷Nibine naa kpak wuti zima naa li Koosa wati, waa kpak tu chaana a kpak bara sɔɔna nara wati a du balimm a ya jɛrgi a kpak ba siki kinkan a tum tum were aa nyɛ ba. O wara daŋni bɔnɛ a gil bɔnɛ, a vɛ ya nimuri tiina. ¹⁸Bara sɔɔn tima nyɛ nara kpak bara sɔɔna wa dɔŋ ni a nyɛn nyɛn weri.

Ba Naa Ya Koosa Dɔma Wɛ

¹Yɛrɛ maa yo dɔŋa aa la muksi dɔŋa saha maga? Ma titi daŋni nɛɛ maa yo dɔŋa. ²Ma daŋni kinawa, amaa ma ka wara na a. Chendaha ma saksi di ma yaa kpu nara aa dɔ a. Ma bambe nyɛn a ni, amaa ma ka wara na a. Chendaha maa yo dɔŋa. Ma wara sumi Koosa di o nyɛ ma. Chendaha ma vɛ na a. ³Maa sumi Koosa di o kpa kina a nyɛ ma, chenani ma bambi lise du wa deŋli. Ma duŋduŋ daŋni daha maa sumi Koosa. Chendaha o vɛ kpa a a nyɛ ma. ⁴Ma naa vɛ tiŋ wuti ti nan, ma wa zim di ma wa tɛɛnɛ nɔ tim maga ya chɛnsa, ma ya Koosa dɔmwaa? Nara la daŋni ba wa tɛɛnɛ nɔ tim maga ya chɛnsa, ba waa ya Koosa dɔma. ⁵Ma ta lisi di sɛmsɛm naa ba fun a sɔbi a du Koosa sɛm tɔn ti ni, ya yɔrirɛ. Ba funɛ sɔbiu a ŋɔ,

“Siim naa Koosa fun kpa a du ya ni chen,

o yaa kpak handɔtirɛ a li o titi daŋni ni.”

⁶Amaa suŋi naa Koosa kpa a nyɛ ya, kpok kaali siim naa o kpa du ya ni chen. Ba funɛ sɔbiu a li Koosa sɛm tɔn ti ni di,

“O suŋi ba naa ya jɛrgɛwa,

amaa o burgi o gantɛllɛ a chak sɔn dɔŋtima.”

⁷Adaha ma kpa ma bambe a du Koosa ni. Maa vɛ sintana, ka o zi chɔ a li ma ni. ⁸Ma wa dugli Koosa, o gbanko zi wa dugli mau. Ma naa la tum tum tagna, ma sɛm ma nisa a li ma tum tagna ni. Ma bambi bilɛlɛ tima, ma chaksi ma bambe a li ma lisi bilɛlɛ ta ni. ⁹Maa nyɛ ma tusa chɔk ka ma wi. Ma nyɛ ma mɔmsi burgi wiila awa ma tu sɔɔna ya tu chɔk. ¹⁰Ma zer ma titi a bur Koosa gantɛl ni, ka o zer ma buudaha.

Ma Ta Di Ma Dɔŋtima Sɛria

¹¹Mu niinbisa, ma ta sɛm wu tagna a nyɛ dɔŋ ni. Ba naa la sɛm sɛm tagna a nyɛ ba niinbisa ni a la di ba sɛria, chen tima sɛm sɛm tagna a nyɛ Koosa chiksɛ ta ni a la di o sɛria. Maa di Koosa chiksɛ ta sɛria ti, ma wara tiŋ a. ¹²Koosa duŋduŋ la nyɛ chiksɛ a la di nara sɛria. O duŋduŋ la zi koti a yisi ya a li ya tum tagna ni hali a wa peti akoo a na ya galimsa a ta ya yɔri. Ma di ma dɔŋtima sɛria, yɛrɛ ma lisi di ma yau?

Ma Wa Zim Chenani Ma Nyɛni Zi Du Chɛ

¹³Ma bɔnɛ yaa ŋɔ, “Zinan akoo chɛ ya zi gbau a la tɔ digi a la nyɛn dooni buna a kpiŋi a na nyɔɔra.” Maa nu mu wati. ¹⁴Ma wa zim chenani ma nyɛni zi du chɛ. Ma chi burrɛ naa ma na nan. Ma bu nyini, ma wa zi bu na un. ¹⁵Ma nyɛ mu ŋɔ ma chenani ma zi sɛm. Maa sɛm di Koosa la nɔɔni, ya zi koti a nyɛnu aa tum ya tuma nan. ¹⁶Amaa lalaknɔ maa kpak ma bambi ni a ŋɔ di ma zi kpiŋiu a na nyɔɔra. Chenani maa sɛm chen ya yɔrirɛ.

¹⁷Nar zim wu were a vɛ di o wara tum a, o galimu.

Chenani Malɛ Tima Zi Wa Namsi Kinkan

¹Malɛ tima, maa nu mu wati. Ma zi wa namsiu kinkan. Chendaha maa fɔuli a kiwi. ²Kidamata naa ma kpak chen, a chɔku ka chau piin di ma kilaarɛ. ³Ma malɛ tima kɔu. Kɔɔli ti la zi wa ya sɛhɛra a du ma ni a nyɛ Koosa na ma galimsa a ta ba yɔri. Tɛɛnɛ nɔ maga siili saha duglɛu ka ma kpa ma kidamata a chiŋsi chen. ⁴Ma fun a mur tumtumsa ba naa la tum ma ŋmaha ni a vɛ bɔ ba. Ma wara nu ba fɔulii? Koosa naa kpak kina maga kpok, o nu ba naa la kum ma ŋmaha ti kiparɛ chen wiilau. ⁵Tɛɛnɛ nɔ maga ni ma kpak malɛ kinkan ka la ya ma tutɔ. Ma di diwe a zen a chi nuhɛ naa ba yaa chamsi di ba la kɔrigi chen. ⁶Ma funɛ di ba naa nisa vɛ nyɛni sɛriau a kpu ba, amaa ba wa fun lɛli ba nɔ.

Ma Kpak Kanyita Hali Ya Kunyana Wa Bur Wa

⁷Mu niinbisa, ma kpak kanyita hali ya kunyan ti wa bur wa. Nipari kpak kanyitarɛ a pɔ doon bumi awa doon naa tiŋ gantɛl ka o zi kum kiparɛ. ⁸Ma gbanko kpak kanyita. Ma nyɛ ma bambe chiŋi bar bɛgim, domi wuzu naa ya kunyan ti zi wa bur wa, chen duglɛu.

⁹Mu niinbisa, ma ta zulimi dɔŋa, chen ni Koosa wa zi wa di ma sɛria. O zi wa di ma sɛriau lalaga. ¹⁰Mu niinbisa, ma lisi Koosa witinsa ba naa funɛ nyɛn saha digi, a sɛm Koosa sɛm ta chen. Ma lisi chenani ba fun kpak kanyita a li ba namsi ni. Ma gbanko kpak chen kanyita. ¹¹Ba tusa sɔɔnɛu lalaknɔ, domi ba funɛ di ba namsiu. Ma lisi chenani Jop fun di o namsi saha digi. Ma zimu di Koosa funɛ nyɛ o namsi chen, di o ɔm un siki a suŋi un.

¹²Mu niinbisa, a naa kaali a nama maga, o wa werwa ma hɛɛsi Koosa tɔha akoo tɛɛnɛ nɔ maga koo kundɔŋ maga. Ma la nɔɔni akoo ma wa la nɔɔni, a ta hɛɛsi, chen ni ma wa zi zu Koosa sɛria bar diili dɛ.

¹³Nandigi nyɛn ma ni a namsiuu? O sumi Koosa. Nandigi nyɛn ma ni a kpak tu sɔɔnauu? O lɔ boola a pɛgi Koosa. ¹⁴Nandigi nyɛn ma ni a wiuu? O yir Yesu nitiŋɛ ta nihɛɛta di ba wa ya nu a biti a du un ni a sumi Koosa a nyɛ un. ¹⁵Ba ya chen, ka ba se su di Koosa zi nyɛ wichɔɔrti tiina na alaafɛu, o zi na alaafɛu. Tum tagna naa o tum, Koosa zi gil a nyɛ unu. ¹⁶Adaha ma ŋɔ dɔŋ ni ma tum tagna wɛ ka ma sumi Koosa a nyɛ dɔŋ ni, chen ni wichɔɔrta wa kpak ma, Koosa zi tiibi mau. Nibin weri sumi Koosa, o sumi ti kpak kpoku kinkan. ¹⁷Saha digi Koosa witiina Ɛlaija funɛ ya nibinere a chi ya. O si fun sɛri o sumi Koosa di doon ta miili. Bunsa tora awa pɛnsa nɔra doon wa fun mi. ¹⁸A gantɛl ni o fun bu sumi Koosa di doon mi. Doon fun mi kinkan. Ba fun du kina aa kum.

¹⁹Mu niinbisa, ma nidigi wa nyuksi wuti nyinbaan ti ka ma nidigi bu kpa un a bur wa, ²⁰o lawa o zimu di nara wa yisi tum tagna nitumi a li o tum tagna nyinbaan ni, Koosa zi gil o tum tagna damatau a nyɛ un a ta bu na o galimsa a ta un yɔri. Ma zaami ba naa maga nyɛn ma wati a nyɛ min.