JU TIMA TƆN
1Yesu Kristo Fun Biksi Ya Koosa Wɛ
1Saha digi Koosa fun nyɛ o witinsa biksi ya nawaalsa o tutɔ wɛ. Nyinbaan damatiwa o fun kpa a biksi ba a gbaari tamtama. 2Amaa bunsa nama nɛɛ o fun nyɛ o be Yesu Kristo biksi ya o wɛ. Koosa funɛ nyɛ o naami tɛɛnɛ nɔ maga awa buudaha, a fun lisi un di tɛɛnɛ nɔ maga awa buudaha siili saha wa tel, o zi wa dɔ kina magau. 3Koosa funɛ kpa o jirima awa o chaani kinkan a nyɛ un. O bɔni chenani Koosa du, a kpa o kpok kinkan a sɛm a kpak tɛɛnɛ nɔ maga awa buudaha a lagmi dɔŋ ni. O funɛ sou, chen ni Koosa zi koti a chaksi nibinsa tum tagnau a li ba bambe ni baa tiŋ un. O funɛ si o sou ni a zini a zu Koosa tɔha, a fun la kani Koosa naa kpak kpok kinkan a kaali a maga, nihɛɛta bar kani ni.
Yesu Ya Nizen A Kaali Koosa Malaikasa
4Chenani o fun ya nan biksi ya di waa zenee a kaali Koosa malaikasa. Sɔn naa Koosa fun kpa nyɛ un chen, zenee a kaali a sɔna kinkan. 5Ba funɛ sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“Zinan mu fa biksi narau gbampulim ni di mu ya i nyana.”
Ba gbanko fun sɔbi di o ŋɔ,
“Mu zi ya o nyanau ka o kaa ya mu be.”
Koosa wa fun ŋɔ nan o malaikasi ta digi daharɛ. O ka funɛ ŋɔ nan o be ti daharɛ. 6Koosa funɛ tum o be bɛgim tɛɛnɛ nɔ maga ni, a fun ŋɔ o wɛ,
“Nyɛ mu malaikasi ta maga kijɛɛmi un.”
7Ba gbanko fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di o funɛ sɛm o malaikasi ta wɛwa,
“A chi peha awa dinne a saksi di a tum chenani mu daŋni lalaga.”
8Amaa Koosa funɛ ŋɔ o be ti wɛwa,
“I waa naa ya Koosa, i koor ti zi nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ.
I dɔɔli maga deŋlu.
9I si yaa sɛriu di i tum tum were a vɛ kpak wu digi wa tum tagna ni.
Chendaha mu waa naa ya i Koosa,
funɛ lisi hin di i kpak jirima kinkan awa tu sɔɔna a kaali kina maga.”
10Ba gbanko fun a sɔbi di Koosa funɛ ŋɔ o be ti wɛwa,
“I waa naa zen kaali kina maga,
min funɛ nyɛ i naami tɛɛnɛ nɔ maga a li o piili ni.
Hali min nyɛ i kpa i nisa a naami buudaha gbanko.
11Wuzu digi a maga zi wa chɔku,
amaa i zi nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ.
A maga chi takta naa vusɛɛ a la kusirɛ.
12Wuzu digi i zi wa guti unu a ta a kpa digi a chiŋsi o bar chiŋi ni.
I ka wa zi kut chɛrgi a nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ.”
13Ba gbanko fun sɔbi di Koosa ŋɔ,
“Kuwa a wa kani mu nihɛɛta bar kani ni,
ka mu nyɛ i dɔma burgi i yosa.”
Koosa wa fun ŋɔ nan o malaikasi ta digi daharɛ. O ka funɛ ŋɔ nan o be ti daharɛ.
14Baŋnɛ Koosa malaikasi ta ya? A maga ya siimsa a naa ya Koosa tumtumsa. O tum au di a wa suŋi ya, chen ni wuzu digi o zi wa lisi yau a li ya tum tagna ni hali a wa peti.
2Koosa Daŋni O Yisi Yau A Li Ya Tum Tagna Ni
1Chendaha o lawa ya kpaku nɛnɛ a li wuti biksi naa ya fun a nu a gbaari ni. Ya ya chen, ya wa zi a bur Koosa wuti nyinbaan ti ni. 2Ma zim chenani Koosa malaikasi ta fun a kpa o wuti chiksɛ a nyɛ Mosis ni saha digi. Ba naa maga tum tum tagna a vɛ tiŋ o nɔ, Koosa fun na ba galimsa a lɛrgi ba diŋsa. O funɛ deŋliu di o ya chen. 3Ya kunyan Yesu titi funɛ te biksi nara chenani Koosa daŋni o yisi ba a li ba tum tagna ni baa tiŋ un. Ba naa funɛ nu o biksi ti, ba waa funɛ wa ŋɔ ya di o ya wutirɛ. Ya vɛ o wuti biksi naa ya kibirigi nan, yɛrɛ ya kaa ya a chɔɔli chenani Koosa zi na ya galimsa a lɛrgi ya diŋsa? 4Koosa funɛ nyɛ ba tum tum zene awa alaazibu tuma a tiŋ o tutɔ a kpa o siim weri ti papaha a nyɛ ba di o biksi nara di o sɛm ta ya wutiu.
Chenani Yesu Sou Nyɛ O Burgi Ya Nyuhu Tiina
5Lalaknɔ tɛɛnɛ nɔ maga wa chɔk ka Koosa kɔɔri kifali, o wa zi nyɛ o malaikasi ta dɔ un. 6Ba funɛ sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di ba biksi ya di sɛm na ya wutiu. Ba fun ŋɔ,
“Koosa,
hin funɛ naami nibinsa a nyɛ ba kpok tama,
amaa i baga nyɛn ba niu ka i nyini ba.
7Saha naa la zi vɛ vusi,
i funɛ nyɛ i malaikasi ta zenu a kaali ba,
a kpa jirima awa chaani a nyɛ ba.
8Hali i funɛ nyɛ ba dɔ kin naa maga i naamiu.”
Ba funɛ sɔbi di nibinsa dɔ kina maga, o mun ya Koosa wa kpa kundɔŋ a ta. Amaa ya zimu di chenani Koosa sɛm chen ha wa ya, 9amaa ma lisi Yesu wɛ. Koosa funɛ tum unu tɛɛnɛ nɔ maga ni a nyɛ o malaikasi ta zen a kaali un wuzu bilɛ, a nyɛ o sou nara maga daha, chen ni Koosa zi kotiu a suŋi ba. O funɛ sou chene, Koosa fun lɛli un a li o sou ni a nyɛ un o jirima awa o chaani kinkan. 10O funɛ deŋliu di Koosa naa funɛ naami kina maga di a nyɛ un jirima, nyɛ o be Yesu namsi a sou a peti o tuma a chi chen, chen ni Koosa zi koti a yisi nidamatau a li ba tum tagna ni a nyɛ ba burgi o bisa ba naa wa Yesu la zi wa bɔni o jirima awa o chaani kinkan. Chenani Yesu sou funɛ nyɛ o burgi ba nyuhu tiina birigi.
11Naa funɛ nyɛ Koosa yisi ya a li ya tum tagna ni, o nyana awa ya nyana ya nibɛgimnɛ lalaknɔ. Chendaha Yesu vɛ kpak hiisa di o yir ya o niinbisa. 12Ba fun sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“O Koosa,
mu zi biksi mu niinbisau i wɛ.
Mu wa ba zi lagmi dɔŋ niu a lɔ boola a pɛgi hin.”
13Ba fun bukoo sɔbi di o ŋɔ, “Mu zi nyɛ mu si su Koosau.” Ba fun bukoo sɔbi butora tiina di o ŋɔ, “Mu wa bisa naa Koosa fun kpa a nyɛ min, nyɛn bar nɔ.”
14Ba naa o funɛ yir Koosa bisa, ba waa ya nibinsa. Chendaha Yesu fun burgi nibine naa kpok purɛɛ a chi ya, chen ni o zi sou a kpa sintana awa o sou kpoku a ta, 15a yisi ba naa la ɔm sou a li un ni nidamatau a ta. Ba funɛ chi yosiwa ba ɔmi ti daha. 16Yesu wa fun burgi Koosa malaikasi ta digi di o suŋi ba. O ka funɛ burgi Ju tima ba naa ya Abraham bi lulɛ, digirɛ. 17Ju tim ta bɔnɛ funɛ ya Koosa dam kɔkɔɔrsa ba naa yaa kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni, chen ni o zi lisi o nara tum tagnau a li ba ni. Yesu fun burgi a chi ya naa ya o niinbisa, chen ni o zi ya ya Koosa dam kɔkɔɔrau a kpak ya siki a nyɛ ya wa Koosa ya nɔ bɛgim. O wa fun bur gantɛl a li chenani Koosa funɛ daŋni o tum ni. 18Sintana fun a zaamsi Yesu a nyɛ o na namsi kinkan. Chendaha o koti a suŋi ba naa sintana zaamsi lalaknɔ.
3Yesu Ya Nizen A Kaali Mosis
1Mu niinbisa, Koosa funɛ yir ma a lisi a nyɛ o titi ni. Ma lisi Yesu naa ya se su wɛ. Koosa funɛ tum un di o wa ya ya Koosa dam kɔkɔɔra. 2Saha digi Mosis wa fun bur gantɛl di o suŋi Ju tima ba naa ya Koosa narau, nɛnɛ. Chen vɛɛna, Yesu naa Koosa fun lisi di o suŋi ya, wa fun bur gantɛl a li ya suŋi ni nɛnɛ. 3Ju tim ta chi damnɛ. Mosis funɛ ya dam ti bar digi, amaa Yesu funɛ ya naa sa un. Chendaha o jirima kaali Mosis jirima kinkan. 4Damsi maga kpak a nisalɛwa, amaa Koosa duŋduŋ funɛ naami kina maga. 5Mosis funɛ nyini Koosa dam walɛ nɛnɛ, amaa o funɛ ya Koosa tumtumnɛ. O fun te biksi ba chenani Koosa zi wa tum wuzu digi. 6Amaa Kristo naa ya Koosa be, waa ya dam ti tiina. Ya kpak un nɛnɛ a nyɛ chenani ya kpak bambi bɛgim un ni ya ya jirima kin, ya ya o dam walɛwa.
Koosa Fun Vɔu Di Ya Zi La Zu O Bar Hiisiu
7Ba fun sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o siim weri ti funɛ ŋɔ,
“Koosa sɛm sɛma ma wati zinan,
8ma ta nyɛ ma se kpoki a chi ya nawaalsa ba naa funɛ nyɛn nyabaan ni saha digi.
Chen saha ti ba funɛ zulimi un kinkan a zaamsi un.
9Hali o fun nyini ba dooni bun fumnaasi,
ka ba ha fun vɛɛna muksi un kinkan.
10Chendaha o fun a na paan a du ba ni a ŋɔ,
‘Ba yaa tum tum tagniwa saha maga,
a vɛ tiŋ mu wuti nyinbaan.
11Mu funɛ na paanu a ŋɔ nɔ a nyɛ ba a ŋɔ,
ba wa zi wa zu mu bar hiisi.’ ”
12Mu niinbisa, ma doso. Ma ta nyɛ ma se suuli bur gantɛl ka ma tum tum tagna, a bur tiŋ Koosa naa nyɛnɛɛ, nyinbaan. 13Chendaha maa kpami dɔŋa wuzu kama, chen ni ma nidigi wa zi nyɛ sintana nyɛ ma se kpok a kimur ma maa tum tum tagna. Koosa koti a suŋi ya lalaknɔ, amaa wuzu digi o wuzu suŋi ti wa peti. 14Ma lisi chenani ma se fun te su Kristo, ka ma fun wa zim un. Ma kpak un chen nɛnɛ hali ma nyɛni maga wa peti, ma zi wa bɔni o kinau wuzu digi.
15Ba fun sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni a ŋɔ,
“Koosa sɛm sɛma ma wati zinan,
ma ta nyɛ ma se kpoki a chi ma nawaalsa ba naa funɛ nyɛn nyabaan ni chen.
Chen saha ti ba funɛ vɛ unu kinkan.”
16Anti watɛɛ Koosa fun sɛm sɛma saha digi ka ba vɛ un chen? O funɛ sɛm sɛmwa a nyɛ ba naa maga Mosis fun kpa li Ijipt pulum ni. Ba waa ya ba naa funɛ vɛ un. 17Yɛrɛ Koosa fun na paan a du ba ni bun fumnaasi? O funɛ ya chene, domi ba funɛ tum tum tagniwa saha maga. O fun a na ba galimsa a nyɛ ba siti a li nyabaan ti ni. 18Yɛrɛ o fun ŋɔ nɔ a nyɛ ba a ŋɔ di ba wa zi wa zu o bar hiisi? Ba funɛ vɛ unu. Chendaha o fun ŋɔ nɔ a nyɛ ba a chi chen. 19Yɛrɛ Koosa fun ŋɔ di ba wa zi zu o bar hiisi ti? O fun ŋɔ ba chene domi ba se wa fun su un.
41Chenani Koosa fun vɔu di ya zi wa zu o bar hiisi ti ha vɛɛn chiŋiu. Ma nyɛ ya doso a ta nyɛ ya se suuli bur gantɛl, chen ni Koosa zi nyɛ ya zu dooniu. 2Ba funɛ wa biksi ya Koosa laaboor weri ti wɛ a chi chenani Mosis gbanko fun biksi ba chen. Amaa ba wa fun na nyɔɔra a li un ni, domi ba se wa fun su un. 3Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“Mu funɛ na paanu a ŋɔ nɔ a nyɛ ba a ŋɔ ba wa zi wa zu mu bar hiisi ti.”
O funɛ naami tɛɛnɛ nɔ maga peti, Koosa fun zu doon. Saha ti kpa la, o funɛ pɔ ba naa se su un di ba wa gbaari un ni dooni. 4Ba fun a sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni a ŋɔ, “Wuzu bunɔpɛ wuzure Koosa fun naami tɛɛnɛ nɔ maga a peti a zu o bar hiisi ti.” Chendaha ya zim di o pɔ nannɛ. 5Amaa ba funɛ sɔbiu di o ŋɔ,
“Ba wa zi wa zu mu bar hiisi ti.”
6Mosis funɛ biksi Ju tim ta Koosa laaboor weri ti wɛ a li nyabaan ti ni saha digi, ba se wa fun su un. Chendaha ba fun vɛ zu o bar hiisi ti. Nara bɔnɛ zu doon, domi Koosa vɔwi ti ha vɛɛn chiŋiu. 7Hali o chiŋɛu zinan. Saha naa Mosis awa Ju tim ta fun nyɛn nyabaan ti ni ka Koosa vɔu koor Devid di o ya Ju tim koora, chen vusu kinkan. Ba funɛ sɔbiu a li Koosa sɛm tɔn ti ni di Devid ŋɔ,
“Koosa sɛm sɛma ma wati zinan,
ma ta nyɛ ma se kpoki ka ma vɛ a.”
8Jɔsua funɛ chiŋi Mosis bar chiŋi ni a kpa ba a zu pulum naa Koosa fun vɔu di o kpa nyɛ ba chen, doon laata fun ya Koosa bar hiisi ti. O fu nyɛn dooni, o vɔu ti fu wa zi chiŋi zinan a chi chenani Devid fun sɔbi chen. 9Wuzu bunɔpɛ wuzurɛ Koosa fun naami tɛɛnɛ nɔ maga a peti a zu o bar hiisi ti. Doonee ba naa maga se su un zi zu. 10Ba naa zu dooni zi hiisiu a li ba tum ni, a chi chenani Koosa gbanko fun a hiisi a li o tum ni chen. 11Ma nyɛ ya kpak un a li ya bambe ni di ya zu dooni. Ma ta nyɛ ya vɛ o nɔ a chi ba naa funɛ tiŋ Mosis chen, chen ni Koosa wa zi wa nyɛ ya zu dooni.
12Koosa kpak miisa awa kpok kinkan. Chendaha o sɛm maga tum. A diu a kaali chi nɔsa lɛ a zu nara bambe ni a zim chenani ba lise maga du. 13Kin naa maga Koosa fun naami chen, puku a li gbampulim ni Koosa se ni. Wuzu digi o zi wa pɛɛsi ya magau chenani ya tumu.
Yesu Ya Ya Koosa Dam Kɔkɔɔra Nizen
14Ya kpak naa ya Koosa dam kɔkɔɔra nizenu. O ya Koosa be, Yesu ti. O fun bur a zini a zu Koosa suwachak ni ya daha. Nan daha, o lawa ya kpak chenani ya se su unu nɛnɛ. 15Ya Koosa dam kɔkɔɔra ti zim chenani sintana ya wa zaamsi yau awa chenani ya vɛ kpak kpok a la daŋni ya chel. O funɛ nyɛn tɛɛnɛ nɔ maga ni, sintana fun zaamsi un a chi chenani maga o zaamsi ya lalaknɔ, amaa o wa fun chel hali tama. Chendaha o zim nan. 16Domi ya Koosa dam kɔkɔɔr ti chiŋɛ ya bar chiŋi ni Koosa suwachak ni, ma nyɛ ya kpak bambi. Koosa zi wa kpak ya sikiu a kisuŋi ya saha naa maga ya daŋni un.
51Saha digi Koosa fun a lisi o dam kɔkɔɔra a li Ju tim ta ni di o chiŋi ba bar chiŋi ni o suwachak ni. O fun kpa ba papaha a kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni ba tum tagna daha. 2Ju tima Koosa dam kɔkɔɔra titi wa fun kpak kpok di o tum tum were saha maga. Chendaha o ya jɛrgɛ wa ba naa la tum tum tagna a vɛ koti a tiŋ Koosa chiksɛ ta nɛnɛ. 3Domi o titi wa fun kpak kpok, o kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni o tum tagna daha a gbaari nara kɔɔra ni. 4Nandigi wa fun lisi o titi di o ya Koosa dam kɔkɔɔra, chen ni nibinsa zi nyɛ un jirimau. Koosa duŋduŋ lisi un, a chi chenani o fun te lisi Ɛrɔn saha digi chen.
5Chen vɛɛna, Kristo wa fun lisi o titi di o ya ya Koosa dam kɔkɔɔra, chen ni ya zi nyɛ un jirimau. Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ un,
“Zinan mu fa biksi narau gbampulim ni di mu ya i nyana.”
6Ba fun bukoo sɔbi di o ŋɔ un,
“Hin la zi ya mu dam kɔkɔɔra hali saha naa vɛ kpak bɔ,
a chi Mɛlkizidɛk.”
7Yesu funɛ nyɛn tɛɛnɛ nɔ maga ni a wa dugli siwi, o fun a sumi Koosa naa kpak kpok di o lisi un a li o sou ni. Koosa funɛ nu o sumiu, domi Yesu funɛ ya nibin jɛrgɛrɛ a la nyɛ un jirima. 8Yesu ya Koosa bere, amaa Koosa funɛ biksi unu di o tiŋ o nɔ a li o namsi ni. 9O funɛ biksi Koosa di o yaa kitiŋ o nɔ a li kina maga ni, Koosa fun koti a yisi ba naa maga tiŋ o nɔ a li ba tum tagna ni. Chenani o ya a nyɛ ba zi nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ. 10Ma lisi di Koosa piin lisi un di o ya ba Koosa dam kɔkɔɔra a chi Mɛlkizidɛk.
Ba Naa Bur A Li Koosa Wuti Nyinbaan Ni Wɛ
11Mu daŋni mu ŋɔ ma wu damatiwa a gbaari chenani mu ŋɔ ma nan ni, amaa o bɔmu wa mu biksi ma, domi ma sɔɔnɛu wa ma zim. 12Ma ya Yesu nitiŋɛu a vusi, o fu lawa ma titirɛ kibiksi nara kin nama wɛ. Amaa ma ha vɛɛn a daŋni narawa kibiksi ma Koosa laaboor weri te tel kin timau. Ma chi bichɛsa ba naa la ɔsirɛ. Ma ha wa mak ku diili. 13Yesu nitiŋɛ chi bichɛsa ba naa la ɔsirɛ, ba zim Koosa wuti biksi ti tamnɛ. 14Yesu nitiŋɛ ba naa zim Koosa wuti biksi ti nɛnɛ, ba waa zim kiwere awa kitagna. Ba waa chi ba naa biee a di ku chen.
61Ma nyɛ ya kpa Koosa laaboor weri te tel ti a chiŋsi a kidaŋni ya zim o laaboor weri ti maga a peti. O wa lawa ya sɛm dɔŋ ni chenani ya zi kpa ya tuma a naa ya yɔri a ta a nyɛ ya se su Koosa nɛnɛ, 2awa chenani nibinsa kpa ni a chaksi ba nara aa kurge awa chenani ya kpa ya nisa a saksi dɔŋ ni. O wa lawa ya sɛm dɔŋ ni chenani Koosa zi wa lɛli nisitɛ a li ba sou ni wuzu digi a di nibinsa maga sɛria. 3O ya Koosa tutɔrɛ, ma nyɛ ya kpa te tel biksi ti a chiŋsi a buksi kifalɛ.
4Ba naa funɛ bur a li Koosa wuti nyinbaan ti ni, ba wa koti a bur tiŋ un. Ba se funɛ su Koosa ka ba zim un ka o fun kpa o siim weri ti a du ba ni. 5Ba fun a nu Koosa sɛma a zim di a ya wutiu. O fun kpa o kpok ti a du ba ni di o saksi a nyɛ ba nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ. 6O funɛ ya nan magwa a nyɛ ba ka ba bur o tiŋi ni. O chi ba funɛ kpaasi Koosa be ti a mari o daakakli ti chene a nyɛ nara bu na o hiisa gbampulim ni. Chendaha ba vɛ koti a gil ba tum tagna bilɛ tiina.
7Ya chi Koosa ŋmaharɛ. Doon mi ya ni ka kiparɛ bi nɛnɛ, chen ni ba zi wa kumu a di, Koosa nyɛ ya nyusum. 8Kɔha awa sɔta duŋduŋ nyu ya ni, ya ya yɔrirɛ. O wa zi vusi ka Koosa ŋɔ nɔ a nyɛ ya a kpa din a chɔk ya.
9Mu bi daŋnɛ, ya wara lisi di ma chi kɔha awa sɔta bar nyɛni tirɛ. Ya se su di ma kpak chenani Koosa fun yisi ma a li ma tum tagna niu nɛnɛ a tum tum were a nyɛ un. 10O ya wuti tiinnɛ. O wa zi sugli ma tum were naa ma fun tum a nyɛ un awa chenani ma fun biksi di ma daŋni unu a li ma dɔŋtima suŋi ni. Hali ma ha vɛɛna suŋi ba chene. 11Ya daŋni kinkan di ma kpak un ma bambe ni di maa suŋi ba hali ma nyɛni saha wa peti. Maa ya chen, chen ni ma bambi bɛgim naa ma kpak Koosa ni chen, zi ya wutiu. 12Ma ta ya zanyɛrka tima. Ma ka tiŋ ba naa nyɛ ba se su Koosa nɛnɛ a kpak kanyita a li ba tiŋi ni. Ma ya chen, wuzu digi Koosa zi wa lisiu a li o kin ni a nyɛ ma, a chi o funɛ vɔu.
Koosa Vɔu Vɔwe, A Ya Ya Wutirɛ
13Koosa funɛ vɔu vɔwi a nyɛ Abraham ni, o fun hɛɛsi o titi sɔn di o zi nyɛ o ya wutiu. O sɔn ti kaali kina maga. Chendaha o fun hɛɛsi un chen. 14Koosa fun vɔu di o zi nyɛ un nyusumu kinkan a nyɛ un bi lulɛ damata. 15Abraham funɛ kpak kanyitau. Chendaha o fun na chenani Koosa fun vɔu a nyɛ un. 16Nibine vɔu wu digi, o yaa hɛɛsi sɔn naa kaali o sɔnnɛ di o biksi nara di o zi nyɛ o ya wutiu. Chenani o hɛɛsi chen kok un a li amɔrɛ diili ni. 17Koosa fun kpa o sɔn a gbaari o vɔu ti ni di o biksi ba naa kaa wa la un di o wa zi chɔk un. 18Koosa ya wuti tiina a vɛ chɛrgi o bambi. Chenani o fun kpa o sɔn ti a gbaari o vɔu ti ni kpami ya kinkan. Ya naa funɛ chɔ la Koosa wati di o suŋi ya koti a kpak nɛnɛ a li chenani ya kpak bambi bɛgim ni di o zi wa kpa o kinau a nyɛ ya wuzu digi. 19Ya bambi bɛgim nɔ chiŋɛu. O wa zi chɛrgi. O chi nyinbaannɛ yaa tiŋ a la di ya la zu Koosa bar nyɛni naa o fun lisi a nyɛ o titi ni a li o tɔhɔn ti ni. 20Yesu ya ya Koosa dam kɔkɔɔra a chi Mɛlkizidɛk hali saha naa vɛ kpak bɔ. Waa funɛ te ya suwachak a la zu dooni ya daha.
7Mɛlkizidɛk Funɛ Ya Koosa Dam Kɔkɔɔra Nizen
1Mɛlkizidɛk funɛ ya Koosa naa zenee, dam kɔkɔɔra a nyɛn saha digi. O funɛ ya tɔhɔn naa ba yir Selɛm, koorre. Wuzu digi Abraham fun la chem laal a kpu koorsa. O funɛ nyɛn nyinbaan ni a la dama chen, Mɛlkizidɛk fun la chem un a sumi Koosa a du un ni. 2Abraham fun purigi o kina maga fi fi a lisi a digi a nyɛ un. Mɛlkizidɛk sɔn, o mun ya, ‘koor naa tum o tuma a deŋli’. O gbanko funɛ ya Selɛm tim koorre. Sɔn ti mun ya, ‘koor naa kpak bara sɔɔna awa nara ni’. 3Nandigi wa zim doonani o nyan awa o niina akoo o nawaalsa nyɛn. Nandigi wa zim saha naa ba fun lul un akoo saha naa o fun sou. Waa ya Koosa dam kɔkɔɔra hali saha naa vɛ kpak bɔ, a chi Yesu naa ya Koosa be chen.
4Ma na chenani nibine zen mak. Abraham funɛ la chem laal a kpu koorsi ta a pa ba kina a bur wa, hali o fun a purigi au fi fi a lisi a digi a nyɛ un. 5Koosa funɛ kpa o chiksɛ ta a nyɛ Mosis ni, o fun ŋɔ di Ju tim ta purigi ba kina fi fi a lisi a digi a nyɛ Koosa dam kɔkɔɔrsa ba naa ya Livai bi lulɛ ni. Hali ba wa nara tima maga funɛ ya Abraham bi lulɛwa, Koosa funɛ ŋɔ ba di ba ya chen. 6Mɛlkizidɛk wa fun ya Livai bi lulɛ digi, amaa Abraham funɛ purigi o kina maga fi fi a lisi a digi a nyɛ un. Doone Mɛlkizidɛk fun sumi Koosa a du Abraham naa funɛ la chenani Koosa fun vɔu di o nyɛ un ni. 7Naa sumi Koosa a du nara ni, waa zen a kaali ba naa o sumi a du chen ni. 8Ju tim ta funɛ purigi ba kina fi fi a lisi a digi a nyɛ Koosa dam kɔkɔɔrsa, ba fun kpa un a nyɛ ba naa funɛ siti ni. Abraham funɛ lisi a li o kin ta ni a nyɛ Mɛlkizidɛk ni, o fun kpa a nyɛ naa ha vɛɛn nyɛn ni a chi chenani ba fun sɔbi a li Koosa sɔn tɔn ti ni chen. 9Abraham funɛ lisi a li o kin ta ni a nyɛ Mɛlkizidɛk ni, o chi Livai gbanko funɛ lisi a nyɛ un. 10Abraham be luli ha wa fun lul Livai, amaa o funɛ chi o ha nyɛn Abraham bara nɛɛ chen saha ti.
11Koosa chiksɛ ta awa Ju tim ta Koosa dam kɔkɔɔrsa funɛ lagmi dɔŋ ni. Ba wa fun koti a yisi Ju tima a li ba tum tagna ni hali a wa peti. Chendaha Koosa fun tum Yesu Kristo. O wa fun ya Ɛrɔn bi lulɛ digi. O ka funɛ ya Koosa dam kɔkɔɔrrɛ a chi Mɛlkizidɛk. 12Yesu funɛ wa di o wa chiŋi Ju tima Koosa dam kɔkɔɔrsa bar chiŋi ni, Koosa fun chɛrgi o chiksɛ a naa o fun kpa a nyɛ Mosis ni chen. 13-14Ya zimu di Yesu wa fun ya ba naa Koosa fun lisi ba ya o dam kɔkɔɔrsa bi lulɛ digi. O ka funɛ ya Juda bi lulɛ digirɛ. Mosis wa fun ŋɔ di Koosa lisɛ Juda walɛ di ba ya Koosa dam kɔkɔɔrsa. Chen saha ti hali wa zinan, Juda bi lulɛ digi wa toli a tum chen tuma.
Yesu Ya Koosa Dam Kɔkɔɔra Nifali
15Lalaknɔwa ya piili a zim kin nama wɛ tama. Koosa dam kɔkɔɔra nifali a chi Mɛlkizidɛk funɛ wa ya wati. 16Nibinsa wa fun lisi un di o ya Koosa dam kɔkɔɔra. Kpok naa li o miisa naa vɛ kpak bɔ ni nyɛ o du chen. 17Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ Yesu ni,
“Hin la zi ya mu dam kɔkɔɔra hali saha naa vɛ kpak bɔ a chi Mɛlkizidɛk”.
18Lalaknɔ Koosa dam kɔkɔɔra nifali ti chiŋɛ Ju tima Koosa dam kɔkɔɔrsa bar chiŋi ni. Chenani ba fun tum wa kpak kpok a ya yɔri. 19Chenani ya fun tiŋ Ju tim ta chiksɛ wa fun nyɛ Koosa bu vɛ na ya galimsa. Amaa lalaknɔ ya kpak bambi bɛgim a li naa nyɛ ya wa dugli Koosa.
20Ju tim ta funɛ lisi ba Koosa dam kɔkɔɔrsa, o wa fun hɛɛsi di chenani ba ya chen chiŋi. 21Koosa funɛ nyɛ Yesu burgi ya Koosa dam kɔkɔɔra, o fun hɛɛsi di chenani o ya chen chiŋi. Ba fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ un,
“Hin ya mu dam kɔkɔɔra fali hali saha naa vɛ kpak bɔ.
Mu fun hɛɛsi di mu wa zi chɛrgi mu bambi.”
22Nan daha, ya zimu di chenani Yesu nyɛ ya wa Koosa ya nɔ bɛgim kaali chenani Ju tim ta wa un fun ya nɔ bɛgim.
23Ju tim dam kɔkɔɔrsi ta funɛ iiu, domi nihɛɛta funɛ sitiu ka bɔnɛ chiŋi ba bar chiŋɛ ni. 24Yesu ka ya ya Koosa dam kɔkɔɔra hali saha naa vɛ kpak bɔ. Nandigi wa kuwa chiŋi o bar chiŋi ni. 25Chendaha o koti a yisi ba naa maga se su un di ba wa Koosa wati, a li ba tum tagna ni hali a wa peti. O nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ a la sumi Koosa saha maga ba daha.
26Yesu ya Koosa dam kɔkɔɔra naa ya daŋni. Waa ya tu chaan tiina, a vɛ tum tum tagna hali tama. Koosa funɛ waligi unu a li nibinsa ba naa la tum tum tagna ni a kpa un a zini o zu Koosa tɔha di o kani o jirima bar kani ni. 27O wa Ju tima Koosa dam kɔkɔɔrsi ta wa ya nibɛgim. Ba waa yaa fun te kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni di a chiŋi ba tum tagna bar chiŋi ni, a zi kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni di a chiŋi nara tum tagna bar chiŋi ni. Yesu wa zi daŋni o ya chen. O funɛ sou chen, o fun kpa o titi a kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni bu bɛgim duŋduŋ. 28Ju tim ta yaa funɛ tiŋ Koosa chiksɛu a la lisi ba Koosa dam kɔkɔɔrsa ba naa vɛ kpak kpok. Koosa ka fun lisi o be ti di o ya ya Koosa dam kɔkɔɔra a hɛɛsi di o wa zi wa chɔk chenani o lisi chen. O funɛ biksi Koosa di o yaa kitiŋ o nɔ a li kina maga ni a nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ.
8Yesu Ya Ya Koosa Dam Kɔkɔɔra
1Nan wu birigirɛ ya daŋni ya ŋɔ ma. Yesu naa ya ya Koosa dam kɔkɔɔra, kani Koosa naa zene a kaali kina maga, nihɛɛ bar kani ni a li o tɔhɔn ti ni. 2Saha digi Mosis funɛ du lɛurɛ nyabaan ni a purigi un bilɛ, chen ni Koosa zi wa nyɛn dɛ mun niu. Lalaknɔ ya Koosa dam kɔkɔɔra nyɛn wuti lɛu naa Koosa fun du o tɔhɔn ti ni a tum o tuma a li dɛ mun ti ni ya daha.
3Ju tim ta fun lisi ba Koosa dam kɔkɔɔrsi ta di ba kpa ba papaha awa ba sela a kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni. Chendaha o lawa ya Koosa dam kɔkɔɔra kpa kundɔŋu a nyɛ Koosa ni. 4O ha fu vɛɛn nyɛn tɛɛnɛ nɔ maga ni, o fu wa zi ya ya Koosa dam kɔkɔɔra. Ju tim ta piin kpak ba Koosa dam kɔkɔɔrsa ba naa tiŋ ba chiksɛ tau a kpa nara tima papaha a nyɛ Koosa ni. 5Tum naa Ju tim Koosa dam kɔkɔɔrsi ta tum, ya chamsirɛ a li chenani Yesu tum a li Koosa tɔhɔn ti ni ya daha. Mosis funɛ saksi di o du Koosa lɛu ti nyabaan ni saha digi, Koosa funɛ ŋɔ unu,
“Doso a du un a chi chenani mu fun biksi hin bi naa ba yir Sainai ni chen”.
6Tum naa Koosa fun kpa a nyɛ Yesu ni di oo tum o tɔhɔn ti ni, waa zenee a kaali chenani Ju tim Koosa dam kɔkɔɔrsi ta tum, kinkan. Chenani Yesu fun nyɛ Koosa wa ya ya nɔ bɛgim kaali chenani Koosa wa Ju tim ta fun te ya nɔ bɛgim saha digi, domi o nyɛ Koosa wa nyinbaannɛ di o suŋi ya kinkan. Chenani o fun vɔu di o suŋi ya zenee a kaali chenani o vɔu di o suŋi ba.
7Chenani Koosa wa Ju tim ta fun te ya nɔ bɛgim wa fun suŋi ba a peti. Chendaha Yesu fun nyɛ Koosa wa ya ya nɔ bɛgim di o chiŋi o bar chiŋi ni. 8Koosa funɛ na Ju tim ta galimsau saha digi. Ba fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“Wuzu digi mu wa Ju tima ba naa ya Juda bi lulɛ,
zi bu ya nɔ bɛgimu.
9O wa zi wa chi chenani mu fun te ba nawaalsi ta suwachak ba li Ijipt pulum ni,
ka mu wa ba zi ya nɔ bɛgim.
Ba fun chɔk chenani ba ŋɔ di ba zi tumu.
Chendaha mu fun chɔk chen a ta.
10A wuzu ti wa tel,
nannɛ mu wa Ju tim ta zi bu ya nɔ bɛgimu.
Mu zi wa kpa mu chiksɛ tau a du ba bambe ni,
chen ni ba zi tiŋ a nɔu saha maga.
Min la zi wa ya ba Koosa.
Ba zi wa ya mu narau.
11Nandigi wa zi wa biksi o niinbe chenani mu bambi du wɛ,
domi ba naa ya nibirige awa ba naa vɛ ya nibirige maga zi zim minu.
12Mu zi kpak ba sikiu a gil ba tum tagna a nyɛ ba.
Mu gbanko wa zi lisi a wɛ”.
13Koosa funɛ ŋɔ di o wa o nara zi bu ya nɔ bɛgimu, o biksi ya di chenani o wa ba fun te tum fun burgi kibuni. Kin naa maga la burgi kibunɛ a gbaari zi ya yɔriu lalaga.
9Chenani Ju Tima Funɛ Jɛɛmi Koosa Saha Digi
1Koosa wa Ju tim ta funɛ te ya nɔ bɛgim, o fun a biksi ba chenani ba zi jɛɛmi un, awa chenani ba zi du lɛu a la jɛɛmi un dooni. 2Ba fun a kpa gar a purigi lɛu ti bilɛ. Ba fun kpa fitina, tebul awa boroboro naa ba fun kpa a dau Koosa suwachak ni a du zɔɔnɔ dɛ ni a yir un Koosa bar lisi. 3Ba funɛ yir lɛu ti dɛ mun dɛ doonani Koosa fun lisi kinkan, 4a fun kpa salma a tɔ biŋbiŋa awa adaga zenzen a dau dooni. Bu bɛgim bun kam ba dam kɔkɔɔrsa nihɛɛ fun kpa poora naa sɔɔra weree a fu biŋbiŋ ti ni a nyɛ Koosa ni. Ba fun kpa diwe ta tama naa Koosa fun kpa nyɛ ba a li nyabaan ti ni ka ba yir un ‘mana’ a du salma gbaŋ ni. Gbaŋ nɔ awa Ɛrɔn da naa funɛ tasi o kpachaga chen awa Koosa chiksɛ naa o fun sɔbi a sak gbɛntɛl sulsi daha ni a nyɛ Mosis ni, a maga funɛ nyɛn adaga zenzen ti ni. 5Ba gbanko funɛ kpa kina balɛwa a chi Koosa malaikasa a dau adaga ti nyuhu ni. A waa funɛ biksi nara tima di Koosa naa kpak jirima kinkan awa chaani, nyɛn dooni. Ba chɛnɛ funɛ tɔ adaga ti doonani Ju tim dam kɔkɔɔrsa nihɛɛ ti fun pisi kɔɔri ti chɛl a ta, chen ni Koosa zi yisi nara timau a li ba tum tagna ni. Mu wara daŋni mu sɔbi a gbaari chenani mu piin sɔbi nan.
6Ju tim ta funɛ kɔɔri lɛu ti peti, wuzu kam ba Koosa dam kɔkɔɔrsi ta yaa fun si a la zu zɔɔnɔ dɛ ti di ba tum ba tuma dooni. 7Ba Koosa dam kɔkɔɔrsi ta nihɛɛ ti duŋduŋ yaa fun si a la zu dɛ mun dɛ ti bun kam bu bɛgim. O fun kpa kɔɔri ti chɛl a nyɛ Koosa ni o tum tagna awa tum tagna naa nara tima vɛ zim di ba tumu daha. 8Koosa siim weri ti biksi ya a li kin nama ni di lɛu ti zɔɔnɔ dɛ ti funɛ tɔ nara tima nyinbaan, chen ni ba wa zi koti a zu doonani Koosa fun lisi kinkan. 9Chenani o fun du saha digi, o ha vɛɛn du chene hali wa zinan. Ju tima Koosa dam kɔkɔɔrsi ta fun kpa nara tima papaha a kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni di a chiŋi ba tum tagna bar chiŋi ni. Chenani ba ya wa chaksi ba tum tagna a li ba bambe ni. 10Ju tim ta waa baga nyɛn kin nawara ba na gbampulim nɛɛ. Diwe bɔnɛ awa kinyɔɔlɛ bɔnɛ funɛ ya kichiilewa, ka nyinbaanasa naa ba sɔ ni kurgɛ. Yesu funɛ wa nyɛ Koosa wa ya ya nɔ bɛgim, o fun biksi ya di kin nama wa bu ya kibirigi.
11Kristo naa ya ya Koosa dam kɔkɔɔra, nyinbaan ya kibirigi a kaali nyinbaan buni ti. Waa tum o tuma a nyɛ Koosa ni a li lɛu naa Koosa fun du o tɔhɔn ti ni. O waa zenee a kaali lɛu naa Ju tim ta fun du a li nyabaan ti ni saha digi chen. 12Kristo funɛ la zu lɛu naa Koosa fun du o tɔhɔn ti ni chen tuha a kaali doonani Koosa fun lisi kinkan a kpalimi dooni, o wa fun kpa buuna awa nupɔla chɛllɛ a nyɛ un dooni. O ka fun kpa o titi chɛl a nyɛ un, chen ni o zi kotiu a yisi ya a li ya tum tagna ni ya tiŋ un hali saha naa vɛ kpak bɔ. 13Ju tim ta Koosa dam kɔkɔɔrsi ta yaa fun kpa buuna awa nuwala chɛl a nyɛ Koosa ni a kpa nupɔl a fu o bara a kpa tɔ ti a zaasi ba naa chɔk ba chi ti, chen ni ba chaksi ba gbampulim ni. 14Kristo chɛl tum kinkan a kaali chen. Waa la chaksi ya tum tagna a li ya bambe ni, chen ni ya zi kotiu a tum tum were a nyɛ Koosa naa nyɛnɛɛ, ni. Ya tum tagna fu kpalimi ya ni, Koosa fu zi wa na ya galimsau a ta ya yɔri. Koosa siim weri naa nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ, fun suŋi Kristo di o sou a nyɛ ya. O wa fun tum tum tagin hali tama.
15Chendaha Kristo fun nyɛ nara awa Koosa bu ya nɔ bɛgim, chen ni ba naa o fun yir zi la kiwere naa o fun vɔu di o nyɛ bau. Kin tima zi nyɛnu a hali saha naa vɛ kpak bɔ. Saha naa Koosa awa Ju tim ta fun te ya nɔ bɛgim chen duŋduŋ funɛ chiŋi, Kristo fun sou a nyɛ ya, chen ni Koosa zi la ya nyuunau a nyɛ ya a yisi ya a li ya tum tagna ni ya tiŋ un.
16-17Nar ŋɔ a chiŋsi ka o ha vɛ siwi, o nara wa zi pa o kina. Ba wa kitiŋ chenani o ŋɔ a chiŋi chen see ba biksi di o sir sou. 18Chendaha Koosa wa Ju tim ta funɛ te ya nɔ bɛgim, o fun biksi ba di ba kpu sela a lisi a chɛl a nyɛ un, chen ni o zi chiŋiu. 19Chen saha ti Mosis fun a biksi Ju tim ta chiksɛ naa maga Koosa fun kpa a nyɛ ba. O fun kpa nupɔla awa buuna a lisi a chɛl a lagmi ni ni. O fun kpa kiduha naa ba yir ‘hisɔp’, awa piisi pusa naa ba kpa tau kisɛm ni, a kpa lagmi dɔŋ ni a vɔu a tau ni wa chɛl ti ni a misi du Koosa chiksɛ tɔn awa nara tima maga ni. 20O fun ŋɔ ba,
“Chɛl nɔ naa mu kpa a misi ma nan,
o nyɛ chenani Koosa wa ma ya nɔ bɛgim chene chiŋi.
O ŋɔ ma di ma tiŋ chenani o sɛm chen”.
21Mosis gbanko fun kpa ni wa chɛl ti a misi Koosa lɛu naa ba du nyabaan ti ni awa kin naa maga ba kpa a jɛɛmi un. 22Ju tim chiksɛ ta biksi ba di ba kpa sela chɛl a chaksi ba kina Koosa suwachak ni. O wa fun koti a yisi ba a li ba tum tagna ni, see ba te yoli sela chɛl ti a dau o suwachak ni.
Yesu Fun Wa Sou Ya Daha Bu Bɛgim
23Koosa lɛu ti awa kin naa maga nyɛn un ni funɛ ya Koosa tɔhɔn ti kina chamsirɛ. Chendaha Koosa fun ŋɔ ba di ba chaksi a chen. Chenani Yesu fun sou a chaksi Koosa tɔhɔn ti kina kaali sela chɛl ti kinkan. 24Kristo funɛ si o sou ni, o wa fun la zu Koosa lɛu naa nibinsa fun du chen, ka o fun ya Koosa tɔhɔn ti kin chamsa. O ka fun zini a zu Koosa wuti lɛu naa nyɛn o tɔhɔn ti ni. Lalaknɔ waa kpalimi a kani ya bar kani ni a li Koosa suwachak ni. 25Bun kam bu bɛgim Ju tim ta dam kɔkɔɔrsa nihɛɛ ti yaa fun kpa sela chɛlu a zu Koosa lɛu dɛ mun dɛ a nyɛ un di o chiŋi ba tum tagna bar chiŋi ni. Kristo wa fun zini a zu Koosa tɔhɔn ti lɛu ti a kpa o titi a nyɛ Koosa ni bu damata. 26O fu ya chen ni, saha naa Koosa fun naami tɛɛnɛ nɔ maga hali wa zinan, o fu zi namsi bu damatau a sou. Tɛɛnɛ nɔ maga siili saha funɛ wa dugli, o fun wa sou ya daha bu bɛgim a lisi tum tagna kpok a ta. 27Nibinsa maga zi sou bu bɛgim. Ba wa siti, Koosa zi wa di ba sɛriau. 28Chen vɛɛna, Kristo funɛ sou bu bɛgimnɛ a kpa o titi a nyɛ Koosa ni, chen ni o zi kotiu a yisi nidamata a li ba tum tagna ni baa tiŋ un. Kristo wa bur wa, o wa bu sou a chiŋi ya tum tagna bar chiŋi ni. O zi yisi ba naa la pɔ unu, a li ba tum tagna ni hali a wa peti.
101Koosa chiksɛ naa nyɛ Ju tim ta yaa fun kɔɔri kɔɔra a nyɛ Koosa ni bun kam, wa koti a yisi ba naa wa o wati, a li ba tum tagna ni hali a wa peti. Chendaha a waa ya kibirige naa Kristo zi ya nyɛ ya simsimsa duŋduŋ. 2Ju tim chiksɛ ta fu kote a yisi ba naa la jɛɛmi Koosa a li ba tum tagna ni hali a wa peti, yɛrɛ ba ha vɛɛn zim di ba galimsa nyɛn ba ni? Ba chiksɛ ta fu lisi ba galimsa, ba fu zi gil di ba kɔɔri kɔɔrau a nyɛ Koosa ni. 3Amaa bun kam bu bɛgim ba Koosa dam kɔkɔɔrsa nihɛɛ ti yaa fun kɔɔri kɔɔrau a kpa nyɛ Koosa ni, chenani o yaa fun tum nyɛ ba lisi ba tum tagna wɛ. 4Wutirɛ nuwal awa buun chɛl wa kikoti a chiŋi nibinsa tum tagna bar chiŋi ni.
5Chendaha Kristo funɛ saksi di o wa tɛɛnɛ nɔ maga, o fun a ŋɔ Koosa ni,
“Mu zimu di i wara daŋni nara kpa ba sela a kɔɔri kɔɔrsa a nyɛ hin.
Chendaha i fun saksi bara di i nyɛ min di mu la chiŋi a bar chiŋi ni a sou.
6Chenani ba yaa kpa ba sela a fu a li biŋbiŋ daha ni a kɔɔri kɔɔra a nyɛ hin,
chen ni i zi yisi ba tum tagnau a li ba ni,
o wara sɔɔni i tuha.”
7O fun ŋɔ un dooni,
“O Koosa, min nyɛn bar nɔ di mu tum chenani i daŋni,
a chi chenani ba fun sɔbi mu wɛ a li i sɛm tɔn ti ni chen.”
8Ma lisi chenani o sɛm bar nɔ chen wɛ. O fun ŋɔ Koosa ni, “I wara daŋni nara kpa ba sela a fu a li biŋbiŋ daha ni a kɔɔri kɔɔra a nyɛ hin, chen ni i zi yisi ba tum tagnau a li ba ni. Chenani ba ya chen wara sɔɔni i tuha.” Amaa chiksɛ naa Koosa fun kpa nyɛ Mosis ni chen, funɛ biksi ba di ba ya chen. 9Kristo fun bukoo ŋɔ, “O Koosa, min nyɛn bar nɔ di mu tum chenani i daŋni.” Nan biksi ya di Koosa funɛ lisi Ju tim ta kɔɔra bunɛ tau a ta a kpa chenani Kristo fun sou a nyɛ ya a chiŋsi a bar chiŋi ni. 10Domi Yesu Kristo funɛ tiŋ Koosa tutɔrɛ a wa sou bu bɛgim duŋduŋ ya daha, Koosa dɔ ya lalaknɔ.
11Wuzu kam Ju tima dam kɔkɔɔrsi ta yaa kɔɔri nara tima koorsau a nyɛ Koosa ni, amaa a wa nyɛ o yisi ba a li ba tum tagna ni hali a wa peti. 12Kristo funɛ sou ya daha, o fun a burgi ya kɔɔra a chiŋi ya tum tagna bar chiŋi ni bu bɛgim. O funɛ wa si o sou ni, o fun zini a zu Koosa tɔhɔn ti a la kani Koosa nihɛɛ bar kani ni. O kɔɔri nɔ zi chiŋiu hali saha naa vɛ kpak bɔ. 13O pɔ dooni hali wuzu naa Koosa zi nyɛ o dɔma wa burgi o yosa. 14O kɔɔri bɛgim ti daha, wuzu digi Koosa zi yisi ba naa maga o dɔu a li ba tum tagna ni hali a wa peti. Chenani o zi ya zi nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ.
15Koosa siim weri ti ya kin nama sɛhɛra. Ba fun sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
16“Nannɛ mu wa Ju tim ta zi bu ya nɔ bɛgimu.
Mu zi wa kpa mu chiksɛ tau a du ba bambe ni,
chen ni ba zi tiŋ a nɔu saha maga.”
17Ba fun bukoo sɔbi di o ŋɔ,
“Mu wa zi bu lisi ba tum tagna wɛ.”
18Koosa yisɛ ya tum tagna a li ya ni. Ya kɔɔri kɔɔra a gbaari chenani o ya chen, a ya yɔrirɛ.
Lalaknɔ Ya Na Nyinbaan Di Ya Zu Koosa Lɛu
19Mu niinbisa, domi Yesu funɛ sou a nyɛ ya, ya na nyinbaanu lalaknɔ di ya zu lɛu ti dɛ mun dɛ ti doonani Koosa nyɛn. 20O chi gar naa ba fun kpa a purigi Koosa lɛu ti bilɛ ya Kristo barawa. Saha naa o fun sou chen, o fun puk nyinbaan fali di ya tiŋ un a la pu Koosa a la o mi fali ti. 21Yesu naa ya ya Koosa dam kɔkɔɔra zen ya naa la nyini ba naa maga la tiŋ un. 22Ma nyɛ ya la zu doonani Koosa nyɛn. Ya se su un nɛnɛ ka ya kpak tu bɛgim, o zi la ya duu. O chi o funɛ kpa Kristo chɛllɛ a misi ya di o chaksi ya bambe, chen ni ya wa zi bu kpak galimsa o suwachak ni. O gbanko chi o kpa ni a sɔ ya bara. 23Ya se su di chenani o fun vɔu a nyɛ ya chen, zi ya wutiu. Ma nyɛ ya kpak chenani ya ŋɔ nara ni di ya kpak bambi bɛgim un niu nɛnɛ. 24Ma nyɛ ya kpami ya dɔŋtima di ya maga kidaŋni dɔŋa a kitum tum were a nyɛ dɔŋ ni. 25Ya bɔnɛ wara lagmi dɔŋ ni a chi chenani ya fu zi du. Ma ta nyɛ ya tiŋ chenani ba tiŋi. Ya kunyan ti zi bur wa lalaga. Chendaha o lawa yaa kpami dɔŋau kinkan a gbaari.
26Ya funɛ nu Koosa wuti sɛmau a kpa ya nyuuna a vɔu tum tagna tumi, kɔɔri digi wa to a la zi nyɛ Koosa yisi ya a li a ni. 27Ya tiŋ chen nyinbaan, ya zi ɔmu kinkan chenani Koosa zi kpa ya a gbaari ba naa maga vɛ un ni a na ya galimsa a ta ya yɔri. Chenani o zi na paan a du ya ni zi chi chenani din yaa di kina chene. 28Koosa chiksɛ naa o fun kpa a nyɛ Mosis ni, funɛ biksi Ju tim ta di ba nidigi vɛ kpak wu digi wa chiksɛ ta ni, ba yir sɛhɛra tima nara balɛ akoo nara batora. Ba na o galimsa, ba ta kpak un siki a kpa un a kpu. 29Nan funɛ du Ju tim ta ni chen saha digi, yɛrɛ o fu zi du ba naa kpa Koosa be a dau gbampulim ni a nɔsi? Ba kpa o chɛl naa chaksi ba bambe a nyɛ Koosa wa ba ya nɔ bɛgim a ŋɔ di o ya yɔrirɛ a pini Koosa siim weri naa la suŋi ba, zoma, ma wa lisi di Koosa zi wa lɛrgi ba diŋsau a kaali chenani Ju tim ta fun lɛrgi ba naa funɛ vɛ kpak wu digi wa Koosa chiksɛ saha digi chen diŋsauu? 30Ya zim chenani Koosa bambi du awa chenani ba fun sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“Mu zi bɔ ba naa la tum tum tagnau.”
Ba fun bukoo sɔbi di o ŋɔ,
“Mu titi zi wa di mu nara sɛriau.”
31Ba naa wa zu Koosa naa nyɛnɛɛ, nin ni, yɛrɛ hansura zi kpak ba a mak.
32Maa lisi chenani ma se fun te su Koosa ka ma tiŋ un nɛnɛ. Ma funɛ na namsiu kinkan, amaa ma tiŋi wa fun chɛrgi. 33Nara fun a pini ma zoma a nyɛ ma bara bora bu damata a li gbampulim ni. Ma na ka ma dɔŋtima namsi, ma gbanko ya namsi a nyɛ ba. 34Ma baga funɛ nyɛn ba naa ba fun tɔ dɛ chenu. Ba funɛ wa fuksi ma kina maga a li ma wati, ma tusa ha funɛ vɛɛn sɔɔniu, domi ma funɛ zimu di ma dɔ kin nawara kaali au a li Koosa tɔhɔn ti ni. Kin ta nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ. 35Maa tiŋ nɛnɛ a chi chenani ma fun a tiŋ saha digi chen a ta bur gantɛl. Ma ya chen, Koosa zi wa bɔ ma ma chimu kinkan. 36Maa tiŋ o tutɔ wa kanyita ni, chen ni ma zi na kin nawara o vɔu di o nyɛ ma chenu. 37Ba fun sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni a ŋɔ,
“O wa zi vusi ka naa kaa wa chen wa.
38Nara se su Koosa,
o wa zi bu na ba galimsa o wati a kpa o mi fali a nyɛ ba.
O tuha wa zi sɔɔni a li ba naa bur ba se suuli ni.”
39Ya wa ya chen tima. Ya waa wa zi bur gantɛl a li Koosa ni o na ya galimsa a ta ya yɔri. Ya waa se ka zi su unu a la, chen ni wuzu digi o zi wa yisi yau a li ya tum tagna ni hali a wa peti.
11Chenani Ju Tim Nawaalsa Se Fun Su Koosa
1Ya naa se su Koosa, ya zimu di wuzu digi o zi wa lisiu a li o kina ni a nyɛ ya. Ya kpak bambi bɛgimu kin nama ya ha vɛ naaliu. 2Nidamata ba naa funɛ nyɛn saha digi, nyɛ ba se su Koosa a sɔɔni o tuha.
3Koosa funɛ sɛm a naami tɛɛnɛ nɔ maga, o fun kpa kin nawara ya vɛ koti a naali, a naami kin naa ya koti a na. Chenani ya se su di Koosa funɛ ya nan, biksi ya di o ya wutirɛ.
4Baal digirɛ ba funɛ yir Abɛl, o se fun su Koosa. Chendaha o kɔɔra naa o fun kpa nyɛ Koosa ni zen a kaali o niinbe Keen kɔɔra. Koosa fun a la o papaha a bu vɛ na o galimsa domi o se su un. Abɛl fun sou, amaa o tuma ha vɛɛn a biksi yau.
5Baal digirɛ ba funɛ yir Inɔk, o se fun su Koosa. Chendaha Koosa wa fun nyɛ o sou. Wuzu digi Koosa fun wa kpa un a zini a zu o tɔhɔn ti. Nandigi wa fun koti a na un. Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni, di Inɔk funɛ nyɛn, o yaa fun sɔɔni Koosa tuhau kinkan. 6Nibine si vɛ su Koosa, o wa zi sɔɔni Koosa tuha. Naa la daŋni o zim Koosa, o lawa o nyɛ o si su di o nyɛnu a wa bɔ ba naa dɛu un.
7Baal digirɛ ba funɛ yir Nowa, o si fun su Koosa. Chendaha o fun koti a nu ka Koosa ŋɔ un di o kaa kpa nire a su tɛɛnɛ nɔ maga. Nowa fun tiŋ Koosa nɔ a koori arŋa. O funɛ kɔɔri un peti, o wa o walɛ fun zu o tuha ka Koosa yisi ba a li ni ti ni. Tɛɛnɛ nɔ tim maga fun siti, domi ba se wa fun su Koosa. Amaa Nowa si funɛ su unu. Chendaha Koosa bu vɛ na o galimsa.
8Baal digirɛ ba funɛ yir Abraham, o si fun su Koosa. Koosa funɛ yir un, o fun a tiŋ o nɔ a gba a la pulum naa Koosa fun vɔu di o nyɛ un chen. O funɛ li o titi tɔhɔn ti ni, o wa fun zim doonani Koosa kpa un a la. 9O funɛ la tel pulum naa Koosa fun vɔu di o nyɛ un chen, o funɛ ya hɔɔrrɛ dooni. O wa o bisa, Aizik awa Jakɔb, funɛ nyɛn lɛwa nɛɛ. Ba gbanko fun a bɔni chenani Koosa fun vɔu a nyɛ Abraham ni chen. 10Amaa Abraham funɛ pɔu di o na tɔhɔn naa Koosa titi fun sa. O tɔhɔn ti kpak zɛchik weri a nyɛn hali saha naa vɛ kpak bɔ.
11Abraham haan, Sara, funɛ hɛɛsiu a vɛ koti a lul be. Amaa o si funɛ su di Koosa zi kpa o kpoku a nyɛ un o lul a tum chenani o fun vɔu chen. 12Hali Abraham funɛ dugli siwi, bi damata funɛ li un ni. Ba iiu a chi wula naa nyɛn buudaha ni awa hɛchɛ naa nyɛn mɔɔga nɔ ni, ka nara vɛ koti a guri.
13Nara tima maga funɛ siti, ba se ha funɛ vɛɛn su Koosau. Ba funɛ nyɛn, ba wa fun koti a la kin nawara Koosa fun vɔu di o nyɛ ba chen. O chi ba funɛ na a a li bar boli nee a kpak bambe di ba la a. Ba funɛ nyɛn tɛɛnɛ nɔ maga ni, ba funɛ biksi narau di ba ya hɔɔrawa dooni. 14Ba naa funɛ biksi nara chen, funɛ nyini ba bar nyɛni. 15Ba wa fun bura lisi pulum naa ba li chen wɛ. Ba funɛ lisi o wɛ, ba fu zi na nyinbaanu a bur la dooni. 16Amaa ba funɛ daŋni ba zu tɔhɔn naa Koosa titi fun sarɛ. Tɔhɔn ti zen kaali pulum naa ba li chen ni kinkan. Koosa tuha sɔɔni di ba yir un ba Koosa. Chendaha o fun saksi ba bar nyɛni a li o tɔhɔn ti ni a nyɛ ba.
17A gantɛl nɛɛ Koosa fun tiŋ chenani o fun vɔu a nyɛ Abraham ni a nyɛ o lul be, a du un Aizik, o fun zaamsi un a ŋɔ un di o kpa o be a la kɔɔri kɔɔra a nyɛ un. Abraham funɛ saksi di o kpu o be ti, o si ha fun vɛɛn su Koosa. 18Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o funɛ ŋɔ Abraham ni,
“Aizik daha i zi na be damatau.”
19Abraham funɛ zimu di Koosa funɛ kotiu a lɛli Aizik a li o sou ni. Hali o fun wa dugli sou kinkan, o chi Koosa funɛ lɛli un a li o sou ni.
20Aizik gbanko si funɛ su Koosa. Chendaha o fun kpa o bisa, Jakɔb awa Isɔ, a du Koosa nin ni di oo suŋi ba.
21Jakɔb si funɛ su Koosa. Chendaha o funɛ wa dugli siwi o fun kpa Josɛf bisa a du Koosa nin ni di oo suŋi ba. Chen saha ti o fun a huuni o daŋkpal ni a jɛɛmi Koosa.
22Josɛf si funɛ su Koosa. Chendaha o funɛ wa dugli siwi, o fun a ŋɔ Ju tim ta ni chenani Koosa zi lisi ba a li Ijipt pulum ni. O gbanko fun a ŋɔ ba doonani ba zi sogli un.
23Mosis nyana awa o niina se funɛ su Koosa. Chendaha ba funɛ lul un, ba fun a kpa un a sogli bar digi ni pɛnsa tora. Ba funɛ na di be ti weru, a vɛ tiŋ chenani Ijipt pulum koor fun sɛm. Ba wa funɛ ɔm un.
24Mosis si funɛ su Koosa. Chendaha o funɛ wa bi, o wa fun la nɔɔni di nara tima yir un Ijipt pulum koor be. 25O funɛ daŋni di o wa Koosa nara lagmi a namsi a kaali chenani o funɛ daŋni o tum tum tagna wuzu bilɛ a na tu sɔɔna. 26O funɛ zimu di wuzu digi Koosa zi wa bɔ un o chimu. Chendaha o fun lisi di Ijipt tima pini o zoma a nyɛ o na namsi naa Koosa zi wa tum wuzu digi daha, chen fu bɔɛɛ wa o dɔ Ijipt tim wu were maga.
27Chenani o si fun su Koosa nyɛ o vɛ ɔm Ijipt tim koora a yisi Ju tim ta a li dooni. O wa fun a bur nyinbaan ti ni. O funɛ chi o na Koosa naa nandigi vɛ koti a naalirɛ. 28Chenani o si fun su Koosa nyɛ o tiŋ Koosa nɔ a ŋɔ Ju tim ta ni di ba kpu sela a kpa a chɛl a misi ba dɛ zɔɔnɔsa ni, chen ni o malaika naa kpa sou a wa chen, o zi wa valu a gali ba bichɛsa ba naa ba te lul chen niu.
29Chenani o si fun su Koosa nyɛ o purigi ni naa ba yir ni sɛm chen, bilɛ, chen ni Ju tim ta zi koti a ji jibaŋ kinkin tiu. Ijipt tim lanjimasa fun tiŋ ba a la tu ni ti, ka o wa tɔ ba a di ba maga.
30Ju tim ta funɛ wa tel tɔhɔn naa ba yir Jɛriko chen, ba fun na di Jɛriko tim ta sa chechepure ziŋziŋirɛ a go tɔhɔn ti maga. Koosa fun ŋɔ Ju tim ta ni di ba valɛɛ a go tɔhɔn ti wuzu bunɔpɛ, o zi chelu. Ba se fun su o sɛm ti. Chendaha tɔhɔn ti chechepure ti fun chel wuzu bunɔpɛ wuzu ti. 31Sakaal tiin digirɛ ba funɛ yir Rehab, funɛ nyɛn dooni. Ju tim nihɛɛ fun tum nara di ba la sogli a nyini tɔhɔn ti ni a bur wa, Rehab fun a la ba du. O si fun su Koosa. Chendaha Ju tim ta fun vɛ kpa un a gbaari Jɛriko tim ba naa funɛ vɛ Koosa nɔ, a kpu.
32Mu wa koti a sɔbi a ŋɔ ma lalaknɔ Gidiɔn, Berak, Jɛfta, Devid, Samuɛl, awa Koosa witinsa ba naa maga se su Koosa, wɛ. 33Ba fun la chem laal a nyaŋi koor zene. Ba yaa funɛ tum tum werewa a la kin nawara Koosa fun vɔu di o nyɛ ba. Nara fun kpa ba a du doonani gbogumtisa nyɛn, 34awa doonani din pɔ di o di ba, ka a vɛ ya ba kundɔŋ. Nara fun kpa chisi zene di ba kpu ba, amaa ba funɛ li ba nisi niu. Ba wa fun kpak kpok, amaa Koosa funɛ kpa o kpoku a nyɛ ba. Ba funɛ ya lanjima kpokwa a li laal ni a nyaŋi lanjimasa ba naa funɛ ya hɔɔra. 35Koosa funɛ lɛli nihaana ba naa se su un, nisitɛ a li ba sou ni. Ba fun kpaksi bɔnɛ a ŋɔ ba di ba vɛ Koosa, ba zi na nyinbaanu a chɔ li.
Ba ka funɛ na namsiu kinkan a sou, chen ni Koosa zi lɛli bau a du nyɛni naa weri a kaali chenani ba fun te nyɛn ni. 36Ba fun a mɔmsi bɔnɛ a kpa vurmsa a tuksi ba. Ba ka fun kpaksi bɔnɛ a vɔti ba a la tɔ dɛ. 37Ba fun kpa buŋkula a ka yaksi bɔnɛ a kpu. Ba gbanko fun kpa chisi zene a ka kpu bɔnɛ. Hali ba ka fun teŋsi a purigi ba bɔnɛ bara bilɛ a ta. Ba fun duŋni bɔnɛ a ka li ba damsi ni di ba kpa piisi awa buun tɔna a laari aa gba. Nara funɛ muksi ba kinkan a nyɛ ba na namsi a nyɛ ba buuri kɔha ni yɔri. 38Ba funɛ ya nibirigewa, amaa tɛɛnɛ nɔ tim maga baga wa fun to di ba nyɛ ba jirima. Ba yaa funɛ gba nyabaan awa kuŋkule nyuuna bar nyɛni ni a nyɛn gbɛntɛl bɔsa awa sela bar chɔɔli ni.
39Koosa la biksi ya a li o sɛm tɔn ti ni di chenani ba se su un sɔɔni o tuha kinkan. Hali ba fun a namsi a kaali nara maga, amaa ba wa fun la kin naa maga Koosa fun vɔu di o nyɛ ba. 40O funɛ ya o tutɔrɛ di ba pɔ hali ba wa lagmi ya ni ka o zi yisi ya maga a li ya tum tagna ni hali a wa peti.
12Koosa Buksi Ya Naa Ya O Bisa
1Ba naa maga se funɛ su Koosa ka ba vɛ bur gantɛl, iiu kinkan. O chiu di ba baga nyɛn ya ni ka ba go ya. Chendaha o lawa ya kpa tum tagna a naa bɔm wa ya gil a ta. Ya nyɛni chi chɔchɔharɛ. Ma nyɛ ya chɔ a tiŋ nyinbaan naa Koosa fun kpa nyɛ ya wa kanyita ni. 2Yesu duŋduŋ si funɛ su Koosa hali o wa peti. Chendaha o lawa ya nyini o se niu a kpaŋi ya titi a tiŋ chenani o tiŋ saha maga. Domi o funɛ zim di o tiŋ Koosa tutɔ ka o tuha wa sɔɔni kinkan, o fun nyɛ ba kpaasi un a mari daakakli ti ni a sou a na hiisa kinkan. Lalaknɔwa o kani Koosa nihɛɛ bar kani ni a li o tɔhɔn ti ni.
3Ma kuɛɛ a daŋni ma bur gantɛl, ma lisi chenani tum tagna tima fun ha un awa chenani o fun di o namsi. 4Ma funɛ kpak unu a li ma bambe ni di ma vɛ tum tagna, amaa hali wa zinan nandigi wara daŋni o kpu ma chen daha. 5Ma nyɛ mu lisi ma chenani ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o kpami ma naa ya o bisa. O fun ŋɔ,
“Mu be, mu wa buksi hin,
i nu mu sɛma nɛnɛ.
Mu zulimi hin,
ta nyɛ i tuha chɔki.
6Mu biksi ba naa maga mu daŋnirɛ a la zulimi ba naa maga ya mu bisa.”
7Ma tiŋ chenani o buksi ma chen, domi o wa o bisa kpak dɔŋa. Nyama wara buksi ba bisaa? 8Koosa wara buksi ma a chi chenani bisa nyama yaa buksi ba chen, ma wa ya o bisa. 9Ya titi nyama funɛ buksi ya ka ya nyɛ ba jirima. Koosa naa ya ya nyana gbanko a kpa o mi fali ti a nyɛ ya, buksi ya, o lawa ya nyɛ un jirimau a kaali chenani ya nyɛ ya nyama wa jirimau. 10Ya nyama funɛ buksi ya tama, a tiŋ ba titi tutɔ. Chenani Koosa buksi ya a la suŋi ya kaali chen, chen ni wuzu digi ya zi wa burgi tu chaan timau a chi un. 11Ya nyama funɛ buksi ya akoo Koosa la buksi ya, chen nyɛ ya tusa chɔku tama. O wa peti, ya zimu di o funɛ wer a nyɛ yau, domi o funɛ nyɛ ya tum tum werewa a kpak bara sɔɔna aa gbaari.
Ma Doso A Kinu Chenani Koosa Sɛm Ma
12Kin nama daha, ma kpak bambe a tum tum naa kaɛɛ. 13Maa tiŋ Koosa wuti nyinbaan naa weree a chaani, chen ni ma dɔŋtima ba naa vɛ kpak kpok kinkan a tiŋ ma gantɛl, wa zi chel.
14Maa kpak un ma bambe ni a kpak bara sɔɔna awa dɔŋ ni, a ya tu chaan tima. Tu chaan tima duŋduŋ la zi wa na ya kunyana. 15Koosa la suŋi ma di ma ya tu chaan tima aa gbaari. Ma doso ma ta nyɛ ma nandigi wa tɔ o nyinbaan. O bambe vɛ nyɛn un ni, chenani o lisi zi bu ma magau. Chen yɛɛ, yɛrɛ o zi wa du ma ni? 16Ma doso ma ta tum chɔkumsa tuma akoo a tiŋ a chi Isɔ funɛ tiŋ saha digi chen. Waa funɛ ya o nyan bi hɛɛ a vɛ zim Koosa a yogli o nyan kin naa maga a kpa malɛ a la yau diwe bɛgim. 17O nyana funɛ wa dugli siwi, Isɔ funɛ daŋni o sumi Koosa a kpa un a du Koosa nin ni. Amaa o nyana wa fun koti a ya chen, domi o funɛ yogli o nyan ti kina magawa. Hali o fun a wi kinkan, o wa fun koti a chɛrgi chenani o tum.
18Ma wa chi Ju tima ba naa funɛ dugli bi naa ba yir Sainai saha digi. Doonee ba fun na kina awa ba se ni a fun koti a kpa ba nisa a gbaŋsi a. Ba waa funɛ na din zen awa birsa awa dobaal zen, 19-20a fun nu kaabul chɛɛma ka Koosa ta fun a ŋɔ ba. Ta ti fun ŋɔ ba,
“Doonani mu chiŋi nan chiu.
Nibine akoo sel nɔsi bi nɔ ni,
ma kpa buŋkula a yaksi un a kpu.”
Hansura fun kpak ba kinkan, ka ba fun sumi un di ta ti ta bu sɛm gbaari. 21Chenani ba na wa fun ya nyini hali tama. Mosis bara fun jigiri ka o ŋɔ, “Hansura fun kpak min hali a vɛ weri.”
22Ma wa chi ba. Ma funɛ dugli bi naa ba yir Zaiyɔn ka o nyɛn Koosa tɔhɔn ti ni. Doonee Koosa naa nyɛnɛɛ, awa o malaika damata ka ba vɛ koti a gur a, nyɛn. Ba funɛ yir dooni Jɛrusalɛm titi. 23Ma funɛ dugli Koosa nara ba naa lagmi dooni ka ba sɔbi ba sɔna a du Koosa tɔn naa nyɛn dooni. Waa bu vɛ na ba galimsa a yisi ba a li ba tum tagna ni hali a wa peti. O gbanko zi di nara maga sɛriau. 24Ma funɛ wa zim Yesu naa funɛ nyɛ Koosa wa nibinsa bukoo ya nɔ bɛgim. O chi o kpa o chɛl tirɛ a misi ma bambe ni di o chaksi a. O chɛl ti zenee a kaali Abɛl naa o maana Keen fun kpu, chɛl.
25Ma doso a kinu chenani Koosa sɛm ma. O funɛ sɛm Ju tim ta ni a li bi Sainai ni, ka ba vɛ un, ba wa fun koti a chɔ a li o nin ni. Ya vɛ di ya wa zi nu chenani o sɛm a li o tɔhɔn ti ni, chenani o zi lɛrgi ya diŋsa zi kaali chenani o ya bau. 26Koosa funɛ sɛm a li bi Sainai ni, o ta ti fun nyɛ tɛɛnɛ nɔ maga zigsi. Ba fun a sɔbi a li o sɛm tɔn ti ni di o funɛ vɔu a ŋɔ,
“Wuzu digi mu zi bu wa nyɛ tɛɛnɛ nɔ maga zigsiu a wa peti.
Mu zi wa zigsi buudaha gbankou a wa peti.”
27O fun ŋɔ di o zi bu wa nyɛ tɛɛnɛ nɔ maga zigsiu. Chen biksi ya di o zi wa zigsi kin nawara o fun naamiu a ta a yɔri. Kin nawara o zi vɛ wa zigsi, zi nyɛnu.
28Ya waa le la o koor naa kundɔŋ vɛ nyɛni a la zi zigsi un. Ma nyɛ ya pɛgi un chen daha. Ma nyɛ ya gbanko yaa kiɔm un a kinyɛ un jirima aa kijɛɛmi un, chen ni o tuha zi sɔɔniu. 29Wuti ya Koosa chi din naa koti a wa kpa kina maga a ta a yɔri.
13Chenani Ya Zi Sɔɔni Koosa Tuha
1Ma maga ya niinbisawa. Chendaha o lawa maa daŋniu saha maga. 2Ma ta suglɛ di ma la hɔɔra aa du ma damsi ni. Bɔnɛ funɛ ya chene saha digi, ba wa fun zim di ba la Koosa malaikasiwa a du. 3Maa lisi ba naa ba fun kpa la tɔ dɛ a chi ma nyɛn ba watɛɛ dooni wɛ. Maa gbanko kilisi ba naa la na namsi a chi ma titi la na namsi wɛ.
4Nibaala awa ba haanasa kinyɛ dɔŋa awa jirima saha maga. Ba naa la daŋni nihaana yɔri yɔri a la tum chɔkumsa tuma, Koosa zi wa na ba galimsau.
5Ma ta daŋni ma ya malɛ tima. Ma nyɛ kin naa ma kpak sɔɔni ma tusa. Ba fun a sɔbi a li Koosa sɛm tɔn ti ni di o ŋɔ,
“Mu wa zi kut gil ma a ta.”
6Chendaha ya kpak bambi di ya sɛm,
“Koosa zi suŋi yau.
Ya wa zi ɔm chenani nibinsa zi ya a du ya ni.”
7Maa lisi ba naa funɛ te wa biksi Koosa laaboor weri ti a nyɛ ma, a siti. Ma zim chenani ba funɛ tiŋ un nɛnɛu. Ma nyɛ ma se su Koosa a chi chenani ba se fu su un. 8Yesu Kristo naa funɛ nyɛn ba ni a nyɛn ya ni, ya nibɛgimnɛ. O wa zi chɛrgi hali saha naa vɛ kpak bɔ. 9Nara wa biksi ma a kurgɛ a li chenani ma nihɛɛta fun te biksi ma, ma ta bur wuti nyinbaan ti ni a tiŋ ba. Chiksɛ naa la biksi ma diwe diili wɛ, a wa suŋi ba. Chendaha a vɛ suŋi ma. Chenani Koosa kpa o kpok a nyɛ ma a la suŋi ma, chen kaali ba chiksɛ ta maga kinkan.
10Ju tim dam kɔkɔɔrsa ba naa la tum Koosa lɛu tuma saha digi, ba waa funɛ kpak nyinbaan di ba di kɔɔrisi ta a li biŋbiŋnɛɛ. Daakakli naa Yesu fun sou chi ya biŋbiŋnɛ. Ba wa kpak nyinbaan di ba di a li un ni. 11Ju tim dam kɔkɔɔrsi ta nihɛɛ funɛ kpu sela a kpa a chɛl a la zu doonani Koosa fun lisi kinkan a nyɛ un di a chiŋi nibinsa tum tagna bar chiŋi ni. O funɛ nyɛ ba kpa sel timau a li ba bar nyɛni ti ni a li fu. 12Chendaha Yesu gbanko fun namsi kinkan a li Jɛrusalɛm gantɛl ni, chen ni o chɛl ti zi chiŋi ya tum tagna bar chiŋi niu. 13Ma nyɛ ya la pu un dooni ya wa un bɔni o hiisa. 14Ya wa kpak bar nyɛni a la zi nyɛn tɛɛnɛ nɔ maga ni a vusi. Ya pɔ Koosarɛ di o wa kpa ya a la zu o tɔhɔn ti. 15Yesu yaa suŋi ya yaa pɛgi Koosa a la ŋɔ nara o wɛ. Chenani ya ya chen chi kɔɔrrɛ ya kpa a nyɛ un. 16Ma ta suglɛ di ma tum tum were a kisuŋi dɔŋa saha maga. Chenani ya ya chen gbanko kɔɔr naa sɔɔni Koosa tuha kinkan.
17Maa tiŋ ma nihɛɛti ta nɔɔna saha maga. Wuzu digi Koosa zi wa daŋni ba wa ŋɔ un chenani ba fun tum a nyɛ unu. Chendaha ba vɛ koti a hiisi a la nyini ma. Ma tiŋ ba nɔɔna, ba zi tum ba tuma wa tu sɔɔniu. Ma vɛ tiŋ ba nɔɔna, ma zi chɔk ba tusau ka o vɛ suŋi ma.
18Maa sumi Koosa ya daha saha maga. Ya zimu di ya tiŋ unu wa tu bɛgim ni. Ma Koosa sumi ti zi nyɛ ya kotiu a tum chenani o daŋni ya tum saha maga. 19Amaa nɔnɔ ya kibirigi a kaali chen. Maa sumi Koosa o nyɛ min nyinbaan mu bur wa ma wati lalaga.
Sɛm Ta Mak Bar Nɔwa
20Koosa funɛ lɛli ya kunyan Yesu a li o sou ni. Ya chi o piisisiwa ka o ka ya ya nigbaŋi. O funɛ sou, o fun nyɛ Koosa wa nara bukoo ya nɔ bɛgim. Chenani o fun tum zi nyɛnu hali saha naa vɛ kpak bɔ. 21Koosa naa ya bara sɔɔna tiina, zi yisi kin naa maga ma daŋniu a nyɛ ma, chen ni ma zi kotiu a tiŋ o tutɔ nɛnɛ. Yesu Kristo la suŋi ya di ya tum tum were a sɔɔni Koosa tuha. Ma nyɛ ya nyɛ Yesu wa jirima kinkan hali saha naa vɛ kpak bɔ. Ami. 22Mu niinbisa, mu tɔn naa sɔbi a nyɛ ma nan, o wa ziŋ. Mu sumi mau di ma nu mu sɛma a naa la zi kpami ma, wa kanyita ni. 23Ma zimu di ba funɛ kpa Timotiu a tɔ dɛ. Ma nu laaboor weriu di ba lisi unu a li dooni. O wa mu wati lalaga, o wa min zi wa lagmi a wa ma watiu.
24Ma zaami ma nihɛɛta awa Koosa nara ba naa maga nyɛn ma ni, a nyɛ ya. Ma niinbisa ba naa nyɛn Itali pulum ni, ba gbanko zaami mau.
25Koosa suŋi ma maga.