Raɣut

Raɣut

Raɣut d Naɣomi

¹Dɣ ezzeman wa dɣ eḥkamen elqaḍiten dɣ ǎkal wan Israyil, yeǧǧeh laẓ ǎkal. Fol awéndɣ as yegla ales iyyen n aɣrem n Beytlaḥm dɣ ǎkal n Yehuda, yeddew d hennis d meddans essin ; ezzeɣen dɣ ǎkal n Mowab. ²Ales weéndɣ isem ennét Alimelek, hennis isem ennét Naɣomi, d meddans ismawen nsn Maxlon d Kilyon ; tǎqqǎbilt ennét tan Kél Efrata, win Beytlaḥm. A yekka ezzaɣen dɣ ǎkal n Mowab, ³eba Alimelek, ales wan Naɣomi, teqqim ɣas ennét, enta d meddan-s. ⁴Wiɣ essin eddéwen d téḍéḍén n Mowab, iyyet isem ennét Orfa, ta heḍet isem ennét Raɣut. Ezzeɣen déndɣ ɣor meraw iwetyan. ⁵Ezzar eba aked Maxlon d Kilyon, issenen ésn, teqqim Naɣomi ɣas ennét, ebas tela la meddans la ales ennét.

⁶A yekka teha ǎkal n Mowab, tesla Naɣomi as Amaɣlol yesres-d elxér wa ɣors illen fol win ǎkal ennét, yekfén allon. Dédih tenker tefel ǎkal n Mowab, teqqel ǎkal ennét, teddéw d tiḍulén ennét issenetén. ⁷Eglenet ǎddéwnet, ekkenet ǎkal n Yehuda, beššan dɣ ǎbǎreqqa, ⁸tenna hasnt Naoɣmi : « Egelmet, ǎqqelmet ihenan n matték-mt. É Messineɣ a kemet isseknen elxér hund wa hi tesseknemet, isekné i inemmutan-nnɣ. ⁹É Messineɣ a kemet yekfen tǎmeddort tolaɣet dɣ ihenan n médden wiyaḍ ! » Temmullet asnt ezzar eskelelnet hullan. ¹⁰Ennenet as : « Kela ! Éd dm nidaw s ǎkal ennem. » ¹¹Tenna hasnt Naɣomi : « Egelmet, tibaraḍénin, mafol teramet éd dɣi tidawmet ? Taɣélmet ǎddobéɣ éd arweɣ ales kemet yéweyen ? ¹²Egelmet tibaraḍénin, egelmet, édét tewǎhré a eǧéɣ, ebas ǎddobéɣ éd eǧeɣ éhen. Aked kud enneɣ : “Eǧareɣ eṭṭema, éheḍ waɣ éd idaweɣ, éd ekreheɣ arrawen”. ¹³Tǎddobetmet éd tẓeẓẓidermet ad edwelen ? Tǎddobetmet éd tǎqqeymimet wr teddéwmet ar déndɣ ? Bo, bo ! Tibaraḍénin, wr hi telkémmet. Édét nk a yoẓer Amaɣlol hullan. » ¹⁴Eskelelnet hullan arwah, dédih Orfa temmullet i taḍeggal ennét ezzar tegla tǎqqel imalan ennét, beššan Raɣut, tadih, tuǧey éd tt tefel. ¹⁵Tenna Naɣomi i Raɣut : « Ekid, tǎleggest ennem tǎqqel ǎddunet ennét1.15 méɣ « imelan ennét » d messineɣen-ennét. Eǧ hund enta, ǎqqel innem. » ¹⁶Baššin tenna has Raɣut : « Wr hi teššewwešed baš éd kem afleɣ éd egleɣ, édét is tekkéd, éd-t ekkeɣ ; id tenséd éd ds enseɣ ; ǎddunet ennem éd umasin ǎddunetin d messineɣ ennem éd yumas messineɣin. ¹⁷Id temmuted éd ds ǎmmǎteɣ, déndɣ ad éd enbeleɣ. Yaǧét ahi Amaɣlol tasnit ta mǎqqeret kud weǧǧén tǎmettant ɣas a hi yezimezzeyen dm ! » ¹⁸As teney Naɣomi as Raɣut teǧlay, tera éd ds tidaw, tebboṭṭel. ¹⁹Eglenet essenetén éweḍnet Beytlaḥm. Tisit nsnt dɣ Beytlaḥm tǎmos a yemunen. Ennenet téḍéḍén : « Awarɣ Naɣomi méɣ ? » ²⁰Tenna hasnt Naɣomi : « Ǎbas hi tǧannémet Naɣomi, (tas tenǧeḍ ; enǧom d eǧéɣ isem wan Naɣomi ǎmoseɣ tǎmǎṭ n tǎmejjeɣrort), eɣrimet ahi s Mara, (ta teǧrew tasnit), édét Messineɣ wan Ǎneddabu yeswer ahi tasnit. ²¹Efeleɣ ǎkal waɣ eɣmareɣ, yerra hid Amaɣlol ǎqqoren ifassenin ! Mafol ɣarremet ahi s isem wan Naɣomi arwah, édét Amaɣlol yekkes foli elbaraka ennét, yeswer ahi Ǎneddabu tasnit ? » ²²Hund awéndɣ a teǧa Naɣomi tefel-d ǎkal wan Mowab teddéw d tǎḍeggalt ennét Raɣut, telmowabit. Osenet Beytlaḥm dɣ elwaq n ibri.

¹Berén aɣil wan ales ennét, toŋŋat Naɣomi d ales iyyen. Enta ales n ǎnesbeɣor ilan serho, in ǎddunet win Alimelek, isem ennét Boɣaz. ²Tenna Raɣut tan telmowabit i Naɣomi : « Ey ahi éd ekkeɣ iferǧan éd ekkemuɣ tihemmarén ti tayyen inafrasen. Éd aseɣ iyyen dsn teha tamella éd hi yey éd ekkemuɣ tikmutén ḍeffers. »Tenna has Naɣomi : « Emhel, tǎbǎraṭin. » ³Tegla Raɣut taqqim tikmut dɣ iferǧan, ḍeffer inafrasen. Yéwey tt eẓẓeher ennét s ǎfǎraǧ wan Boɣaz, wa yoŋŋaten d Alimelek. ⁴Ḍeffer adih, yos-d Boɣaz, yefal-d Beytlaḥm. Yesseslem inafrasen, erren as-d esselam. ⁵Yessesten Boɣaz akli wa yǎmosen amɣar n inafrasen, yenna has : « Mi ilen tašaɣet tén ? » ⁶Yenna has akli : « Tašaɣet téndɣ enta as telmowabit, ta-d toset tǎddéw d Naɣomi. ⁷Tenna haneɣ éd tt ney éd tekkemet tihemmarén ti ratteknén ḍeffer inafrasen. Tos-d tella deh, mn tufat ar dimaɣ, énéh iyyen a teǧa zernah hin teǧa haret n tǎsonfat. » ⁸Dédih yenna Boɣaz i Raɣut : « Seǧed ahi, tǎbǎraṭin, wr teqqimed tikmud dɣ iferǧan wi heḍnén, ɣayem déɣ, erti d téklaténin. ⁹Ekid édeg wa-d farressen, d telkemed i téḍéḍén ti tikmutnén. Elmed as ennéɣ asn i éklanin éd kem akfin elɣafét. Kud yeŋɣim fad, egel esu aman dɣ teqqelilen ti-d ehraǧen inaxdamen. » ¹⁰Dédih terkeƹ Raɣut dat Boɣaz, tenna has : « Mafol eǧreweɣ ɣork sémɣar d tǎhanint, nk ta wrt tǎmos ar tǎɣǎribt ? » ¹¹Yenna has Boɣaz : « Awa hi yǎhéwelen tidet, awa teǧéd i tǎḍeggalt ennem imda as eba ales ennem, menék awa teǧéd tefeled tim, mam d ǎkal ennem baš éd tekked ɣor ǎddunet wr tezzéyed a tewéd, ula enḍahel ula ǎhendin sl enḍahel. ¹²É Messineɣ a ham yerren awa teǧéd, teǧrewed elkera mǎqqeren ɣor Amaɣlol, Messineɣ n Israyil, dag tifakfakén ennét a dd toséd teǧmayed éfi ! » ¹³Tenna : « Key teɣlaled foli hullan. Tekféd ahi tǎhulet s awal wa yehoseyen hi teǧéd, nk, taklit ennek, tas wr togdé elqima ula d iyyet dɣ téklatén ennek. » ¹⁴Émér wan ameklu, yenna Boɣaz i Raɣut : « Aheẓ, ekš tagella tah, selmeɣ aɣrum ennem dɣ eḍǎraẓ wan elxel. » Taqqim édés n inaxdamen, yekfét Boɣaz téɣwaw. Tekna téwant, yeqqim-d. ¹⁵As tǎqqel éd tekkemet, yenna Boɣaz i éklan ennét : « Eyyet tt tikmut aked ǧér tizzemén, d tekfim tt elɣafét. ¹⁶Ekkeset aked heret n tihemmaren dɣ tizzemén nwn, eyyet as tnt éd tnt tǎkkemet. Wr has teǧém ǎsekor. » ¹⁷Tikmut Raɣut dɣ ǎfǎraǧ ar almeẓ, teddǎh, teffufferet, teṭker ǎbelboḍ2.17 méɣ « astem » mǎqqeren n timẓén. ¹⁸Téweyt, teqqel aɣrem, teney tǎḍeggalt ennét awa tekkemet imda. Tekfét aked awa-d eqqimen dɣ ameklu ennét. ¹⁹Tenna has tǎḍeggalt ennét : « Menid tekkemed ahel waɣ ? Mi ilen ǎfǎraǧ wa dɣ texdemed ? É Messineɣ has iǧen erramet dɣ arrezɣen ennét. » Tenna has Raɣut : « Ales wa ɣor exdemeɣ ahel waɣ isem ennét Boɣaz. » ²⁰Tenna has Naɣomi : « Ales wéndɣ in ǎddunet-nnɣ, yǎmos iyyen dɣ wi fol yeqqel aššil éd haneɣ iken taɣara, édét iyyen dɣ inebdiden-nnɣ. Amaɣlol wr yettewet elxér wa haneɣ iteǧ, itaǧǧé i inemmuttan-nnɣ ! » ²¹Tenna has telmowabit : « Yenna hi aked in addobeɣ éd tikmuɣ ḍeffer inafrasen ennét ad semmendun ǎfǎras imda. » ²²Tenna has Naɣomi : « Yuf awéndɣ, tǎbǎraṭin, ɣayem tertayed d téklatén n Boɣaz, hékem, wr kem yeḍḍasét ǎwadem dɣ ǎfǎraǧ iyyen heḍen. » ²³Tegla Raɣut tikmut tertay d téklatén n Boɣaz ad efresen éred d timẓén. Tenimezzaɣ d tǎḍeggalt ennét.

¹Ahel iyyen, tenna Naɣomi i Raɣut : « Tǎbǎraṭin, wr yuf éd ham aseɣ éhen dɣ teǧrewed elxér ? ²Tessaned as Boɣaz, waydɣ km yoyyen tennéxdemed d téklatén ennét, iyyen dɣ ǎddunet-nnɣ a yǎmos. Eywah éheḍ waɣ itizezzerut timẓén dɣ teɣǎrɣert. ³Séred, eǧ aḍuten wi ǎẓédnén, els aselso ennem wa yǎhoseyen d tersed s teɣǎrɣert, beššan hékem wrt tessekned iman ennét ad isemmendu téteté d tésesé. ⁴As yensa, ekid édeg wa dɣ éd yemel. Dédih aheẓ, eken édeg dag elfersada ǎtǎram ennét, d tensed. Dédih éd ham illeɣet iman ennét awa hé teǧed. » ⁵Tenna has Raɣut : « Awa hi tennéd imda édt eǧeɣ. » ⁶Dédih teres s teɣǎrɣert, teǧa awa has tenna tǎḍeggalt ennét imda. ⁷Yekša Boɣaz, yeswa, ezzar yezha dɣ iman ennét, yegla yensa édés n tǎdebbont ennét n timẓén. Ezzar toheẓ-in Raɣut sollan, tekna édeg dag elfersada daw éḍaren ennét ezzar tensa. ⁸As iǧa émér iyyen dɣ éheḍ, yehkeḍkeḍ ales, yebreɣwel, teǧrewt tǎkunt n tǎmǎṭ tah tenset daw éḍaren ennét. ⁹Yenna has : « Ma tǎmosed, kem? »Tenna has : « Nk Raɣut, taklit ennek. Ettareɣ dk udem baš éd hi tagẓed édét key iyyen dɣ ibebdiden-nnɣ. » ¹⁰Yenna has : « É Messineɣ a kem ikfen elbaraka, Raɣut ! Elxér wa teǧéd i tǎḍeggalt ennem yǎhosey ; dimaɣ tessikned iyyet tehreyet tufet aked ta tezzaret, édét wr teǧméyed tera n médden meḍriynén, ula inesbeɣar ula tilaqqiwén. ¹¹Adih dimaɣ, wr teksoḍed ! Éd eǧeɣ awas hi tennéd, dɣ aɣrem wrt illé éré wrn yessén as tǎmǎṭ tolaɣet a tǎmosed. ¹²Tidet as ǎnabdad ennem a ǎmoseɣ beššan illé iyyen heḍen d-yoraken serem illǎha hid. ¹³Sikey éheḍ déɣ, as yeffo éd nessen yera éd kem yeɣlef3.13 méɣ « yemmesten » méɣ kela. Kud yebok as yeǧé-t, kud kela, ǎhaḍeɣ-am, s Amaɣlol wa yedderen, ar éd km-d erreɣ, eǧéɣ am awa hi yeweren. Dimaɣ ens ar tufat. » ¹⁴Tǎqqim tensa ɣor éḍaren ennét ar s tufat, ezzar tenker s ihokhaken, dɣ émér wéndɣ-d wr yeddobet ǎwadem éd izemmeẓli ǧér ǎbǎggi d eydi, méɣ ǧér ales d tǎmǎṭ. Wr yeré Boɣaz éd elmeden ǎddunet in tos-in dɣ teɣǎrɣert. ¹⁵Yenna has dédih : « Awid afer wa tesiwered éɣef ennem, d tekned as oḍuf. » Taṭṭeft, yeṭkel seḍiset tiẓiwawén n timẓén, yeǧas tnt ds, yellil as teswer tnt éɣef ennét, ezzar yeqqel aɣrem. ¹⁶Tosa Raɣut ɣor tǎḍeggalt ennét, tenna has tǎḍeggalt : « Ma hin iǧen tǎbǎraṭin ? »Teǧas Raɣut isǎlan n awa has iǧa ales wah imda. ¹⁷Tenna Raɣut daɣ : « Yekfa hi seḍiset tiẓiwawén tiɣ, yenna hi : “Wr tǎqqel-d ɣor tǎḍeggalt ennem tǎsibekbeked ifassen.” » ¹⁸Tenna has Naɣomi : « Zeẓẓider déɣ, tǎbǎraṭin, ad telmeded taɣera n eššeɣel waɣ. Wr éd yeǧrew Boɣaz imnay ad tefru ahel waɣ ! »

¹Yekka Boɣaz émi n aɣrem4.1 dɣ édeg wa-d tidekkulen imɣaren, yeqqigm, émér iyyen yokey-in ales wanǧam s iganna, wa yoŋŋaten4.1 wa yezzaren dɣ taɲɲet fol ilzam ǎmesten n tela d ǎddunet win ǎnemmuten baš wr éd eǧmeḍen tawsit d Alimelek. Yenna has Boɣaz : « Aheẓ, ɣayem deh. » Yoheẓ in ales, yeqqim. ²Dédih yeɣra Boɣaz meraw imɣaren n aɣrem, yenna hasn : « Γeymet deh », ǎqqimen. ³Yenna has i ales wanǧam : « Ǎfǎraǧ wan eŋŋa- nnɣ Alimelek, zanhé hin Naɣomi, ta-d tefelet ǎkal n Mowab. » ⁴Yenna has : « Ǎfǎraǧ waɣ id-t izzenhen telléd asd seres key, édét key wa yezzaren, édét key a yoŋŋaten d Alimelek, awaɣ as ak tn ennéɣ dat imɣaren-nnɣ éd ǎmosen tiǧuhawén, kudét zanhéd-t, ennén dɣ eljemat, kudét wrt teréd ennén dɣ eljemat, éd nelmed awa hé yeǧin, édét key ǎmuzer, nk ḍefferk ad elléɣ, nk, as tennéd nk wr teǧǧed awaɣ, tekféd-i tefért ennek n-innin wrt eddobéɣ awaɣ éd-t aǧeɣ, eǧé key, ɣor déndɣ éd awreɣ nk. » Yenna has ales wah : « Ayoh, ǎréɣ édt zenheɣ. » ⁵Beššan yenna has Boɣaz : « Ahel wa-d éd tzenhed ǎfǎraǧ wéndɣ fol Naɣomi, éd tzenhed4.5 cf 4.1 aked Raɣut telmowabit, hennis n wa eba, baš éd tekrehed arrawen hé umasnin meddans n wa eba fol tǎkasit ennét. » ⁶Yenna has ales wanǧam : « Γor déɣ-d iǧǧeh ǎdewenné wan tediwt, nk ahel waɣ eǧmeḍeɣ. Wr eréɣ éd zenheɣ, édét wr eréɣ éd enfeẓeɣ tela-hin. Oyyéɣ ak édeg, zenh key, nk wrt eddobéɣ. » ⁷Dɣ ezzeman wéndɣ dɣ Israyil, tellé elɣada tah, tamos tǎmǎtart4.7 méɣ agna : ɣor inezzan méɣ ɣor ǎsemmeskel n heret, as tekna taɣera iyyet, éd yekkes ǎwadem eɣǎtém ennét édt yekf i wa heḍen. Awéndɣ a yǎmosen tǎǧuhé. ⁸Yenna ales wanǧam i Boɣaz : « Zenh key. » Ezzar yekkes eɣǎtém ennét. ⁹Yenna Boɣaz i imɣaren d ǎddunet widt ellenén emdan4.9 méɣ « eljemat » : « Tešhadem ahel waɣ as zanhéɣ i Naɣomi, tela d ǎrrezɣen n Alimelek emdan d win Maxlon d Kilyon meddans, ¹⁰éweyeɣ aked Raɣut telmowabit, hennis n Maxlon, baš éd teqqayem tǎkasit n Maxlon dɣ ǎddunet ennét, baš éd yedder isem ennét ǧér ayet-mas d dɣ émi n aɣrem waɣ. Ahel waɣ tešhadem4.10 méɣ « teǧǧihém » fol awén. » ¹¹Ǎddunet emdan wi ellenén ɣor émi n aɣrem ennen : « Nešhad »; ennen imɣaren : « É Messineɣ a yessolen tǎmǎṭ ta hé teǧǧehet ihenan ennek d Rašél d Leya, essenetésnet, annǎtén n Kél-Israyil. É Messineɣ a key yekfen isem déɣ, dɣ Beytlaḥm d tela déɣ, dɣ Efrata. ¹²É Messineɣ a key yerzeɣen s inuba dɣ tǎmǎṭ taɣ, yumasét éhen ennek hund wan Fereṣ, wa térew Tamar i Yehuda. » ¹³Yéwey Boɣaz Raɣut. Éheḍ héndɣ ad iǧa éhen, yerzeɣt ds Messineɣ s arraw n éy. ¹⁴Ennenet téḍéḍén i Naɣomi : « Elbaraka n Messineɣ wa kem yekfen ahel waɣ wa kem éd yagẓin4.14 méɣ « yeṭkelen ». Yetwezzayét isem ennét dɣ Israyil ! ¹⁵Éd kem-d yer s tǎmeddort, éd ham yilal dɣ tewǎhré ennem. Édét mas ta-d térewet tessimɣer kem, tufam essa arrawen. » ¹⁶Teṭkel Naɣomi arraw, teswert éfef ennét, enta adt yessedwelen. ¹⁷Ennenet tinaraǧén : « Tekreh Naɣomi arraw. » Eǧenet as isem Γubeyd. Γubeyd waɣ a yérewen Yessa, tis n Dawud. ¹⁸Awah abbaten n Dawud mn Fereṣ : Fareṣ tis n Hesron, ¹⁹Hesron tis n Ram, Ram tis n Amminadab, ²⁰Amminadab tis n Našon, Našon tis n Salmun, ²¹Salmun tis n Buɣaz, Buɣaz tis n Γubeyd, ²²Γubeyd tis n Yessa, Yassa tis n Dawud.