INJIL TAN LUQA

1

TIWIT D TEMMEḌRIT N ƸISA

1.1-4.13

Mafol tt wektab injil tah

1Eɲa Teofiles, eggeten wi eǧmeynén éd ekteben isǎlan n awa iǧen ǧérénɣ, 2hund awa hasn tn eǧen imašhaden wi tn eneynén s téṭṭawén nsn émér héndɣ d eǧen s tizaret. Wiɣ entenéḍ a yǎmosen imawayen n Awal n Yaḷḷah. 3Fol awén, aked nk, édét eknéɣ ǎgemay i isǎlan win tizaret, teǧǧeh ahi enniyet n éd tn ektebeɣ s emmek was tn elmedeɣ baš éd hak tn amleɣ s iyyen iyyen, eɲa Teofiles, 4baš éd tsellekened tidet n tifér ti telmeded.

Iǧa ǎngelos isǎlan fol tiwit tan Eḥya wan ǎnesselmaɣ

5Dɣ ezzeman wa dɣ yǎmos Hérodes ǎmǎnokal n ǎkal n Yehudiya, illé amɣar n imerubay iyyen iǧan isem Zakariya, elant kél Abya. Hennis isem ennét Elizabét telét tawsit iyyet n dg Harun. 6Essin éssen olaɣen dat Yaḷḷah, eknan ǎlekam i elḥaq d elwaṣiya tin Émeli. 7Beššan wr elén arrawen, édét Elizabét tǎmeǧǧaǧrut, essin éssen weššaren daɣ.

8Ahel iyyen, itag Zakariya eššeɣel ennét dat Yaḷḷah édét tewaḍ tn-d meléla nsn enta d winnét. 9Hund awa tenna elɣada tan imerubay, eǧen iseɣéren, yeqqel folas émér n éd yeǧǧeh dɣ Éhen wa Heddigen n Émeli, éd ds yeǧ ikrora. 10A yekka Zakariya isikrurut, ǎddunet emdan timihuden dɣ ténéré.

11Émér héndɣ yos-d ǎngelos iyyen n Émeli dat Zakariya, yebded aɣil wan aɣil n elmejmer wan ikrora. 12As-t yeney Zakariya, yeǧa tǎremméq mǎqqeret ezzar yeksoḍ hullan. 13Beššan yenna has ǎngelos : « Wr teksoḍed, Zakariya, Yaḷḷah yesla i awa tettered : hennik, Elizabét, éd tekreh arraw, eǧ as isem Eḥya. 14Éd key-d tas tǎdǎwit mǎqqeret, ǎddunet aggotnén éd eddewén fol tiwit ennét. 15Edét éd yumas imaqqeren dat Émeli. Wr éd isas elboẓa ula a yǎmosen tésesé texmaret wl iyyet. Déndɣ d éd yeǧǧeh tesa n mas, éd yeṭker Unfas Heddigen. 16Éd yer Israyiliten ǎǧǧotnén dɣ ǎbǎreqqa n Émeli, Messineɣ nsn. 17Éd yeglâ dat Émeli s eṣṣahet d unfas win ennebi Eliya, baš éd iẓuheẓ ulawen n abbaten d meddansn ; baš éd-d isuɣel wi efelnén ǎbǎreqqa, éd tn-d yer s tayetté ta karrehen ǎddunet wi elenén udem dat Yaḷḷah ; hund awéndɣ éd isebded ǎddunet ojadnén i Émeli. » 18Yenna Zakariya i ǎngelos : « Menék awa hé eǧeɣ éd elmedeɣ as tidet a tgannéd ? Édét nk amɣar a ǎmoseɣ, henni aked enta weššar. » 19Yenna has ǎngelos : « Nk Jibril wa ibaddeden dat Yaḷḷah, ǎméheleɣ-d ɣork, éd hak siwleɣ, éd hak elleɣuɣ isǎlan wiɣ n elxér. 20Awah tidet a hak ennéɣ, tidet hé tetbetet dɣ émér ennét ; beššan wr hi teflésed, fol awén éd yeṭṭef émi ennek, ǎbas teddobéd awal ar émér héndɣ. »

21Émér héndɣ, ǎddunet eqqalen i Zakariya, ǎkunen folin yeqqim-in a yeǧǧén dɣ Éhen wa Heddigen. 22As zernah yeǧmeḍ-d, wr yeddobet éd hasn isiwel, elmeden as yemun as-d heret iyyen dɣ éhen wanǧam. Yeǧa sn tǎloǧamt beššan yendar as awal.

23Adih as yesmenda Zakariya iheḍan ennét n ǎƹebad, yeqqel tǎɣǎhamt ennét. 24Okeyen iheḍan, tessimrew Elizabét. Teffer awén semmoset tlil. Tenna dɣ iman ennét : 25« Awah ahi yeǧa Émeli : as foli yesres ǎsewaḍ ennét, yekkes ahi teɣaššimt ta eléɣ ǧér ǎddunet. »

Iǧa ǎngelos isǎlan fol tiwit tan Ƹisa

26As okeynet seḍiset tlil, yesséwey Yaḷḷah ǎngelos ennét Jibril s taɣremt iyyet dɣ ǎkal n Jalila, teǧat isem Ennaṣira, 27ɣor tǎmawaṭ iyyet teǧat isem Meryem, teggibbel i Yusef. Yusef wah, aheya n ǎmǎnokal Dawud. 28Yeǧǧeh-in ds ǎngelos, yenna has : « Esselam folm ! Km ta telet tǎhanint mǎqqeret n Émeli wa dm yeddéwen, teboreked ǧer téḍéḍén emdanet. » 29Tǎkun Meryem hullan fol awa has yenna, wr tessén elmeƹna n ǎseslam wah. 30Yenna has ǎngelos : « Wr teksoḍed, Meryem, édét Yaḷḷah yesres folm tǎhanint ennét. 31Adih éd tsimrewed, éd tekrehed arraw, éd has teǧed isem Ƹisa. 32Éd yeqqel imaqqaren, éd has itahawal Ag Ǎmaṭkal. Éd-t yekf Émeli Yaḷḷah eṭṭebel wan tis Dawud, 33éd imnukel ar abedǎh fol iheyawen n Yaƹqub, temenukela ennét wr éd temmendu. » 34Tenna has Meryem : « Man emmek n awén ? Edét nk wr ezzéyeɣ médden ?” 35Yenna has ǎngelos : « Unfas Heddigen éd-d yeres folm d eṣṣahet tan Ǎmaṭkal éd km yewer hund télé. Fol awéndɣ arraw wa yeqquddesen hé yiwin, éd i has itahawal Ag Yaḷḷah. 36Ekid, aked wlt mam Elizabét, dɣ tewehré ennét tessimrew, enta tas itahawal tǎmeǧǧaǧrut, teǧǧeh tallit ennét tan seḍiset. 37Edét ula indaren i Yaḷḷah. » 38Tenna has Meryem : « Taklit n Émeli a ǎmoseɣ, yeǧét awas i tennéd. » Ifel tt ǎngelos émér héndɣ.

39Adih tenker Meryem dɣ iheḍan windɣ, tegla terored, tekka aɣrem iyyen dɣ tidreɣén n ǎkal wan Yehudiya. 40Teǧǧeh tǎɣǎhamt tan Zakariya, tesseslem Elizabét. 41Adih déndɣ d tesla Elizabét awal wan Meryem, tofrey i arraw ennét yeggad s tǎdǎwit dɣ tesa ennét. Émér héndɣ yeṭker tt Unfas Heddigen has yeswennen awah, 42teṭkel Elizabét emesli ennét, tenna :

« Yekfim Émeli elbaraka ennét ǧer téḍéḍén emdanet,

elbaraka ennét tella fol arraw wa ihen tesa ennem !

43Ma ǎmoseɣ as hi-d tas mas n Émeli-hin ? 44Édét, ekid, émér wéndɣ d-esléɣ i ǎseslam ennem, arraw wa ihan tesa hin yegged s tǎdǎwit. 45Tengeḍ-am km ta teflaset édét éd yetbet awas ham yenna Émeli !”

46Dédih tenna Meryem :

« S enniyetin, éd simɣereɣ Émeli,

47ulin yeddiwet fol Yaḷḷah, emaɣlasin,

48édét yesres foli akeyad ennét,

nk ta wrt tǎmos ar taklit ennét.

Edét mn dimaɣ ar abedǎh,

ayt Adem, éd hi gannen : tengeḍ am,

49édét Ǎneddabu yeǧa ahi a yeggén n tihusay.

Enta was isem ennét yeqquddes,

50yǎmos tamella i wi-t ekṣoḍnén

dɣ iwetyan ikét nsn ;

51yessekna terna n ǎfus ennét :

yezmezzey ǎddunet wi yeṭker ettekebbor dɣ ulawen nsn.

52Yesres imenokalen d temenukela nsn,

yeṭkel wi meḍruynén.

53Yeɣmer wi yeŋɣa laẓ,

yesɣer wi eɣmernén.

54Yellil i Israyil, wa yǎmosen akli ennét :

wr yettuwet tamella

tas yenna éd tt yekf i abbaten nnɣ,

55Ibrahim d iheyawen ennét, ar abedǎh. »

56Teqqim Meryem ɣor Elizabét ɣor keraḍet tlil, ezzar teqqel ihenan ennét.

Tiwit tan Eḥya

57Yéweḍ émér wan térwa tan Elizabét, tekreh arraw. 58Inaraǧen ennét d ǎddunet ennét, elmeden tamella ta mǎqqeret has iǧa Émeli, oheren ds tǎdewit. 59As okeyen ettam iheḍan ḍeffer tiwit, osen-d éd ezzeyenén arraw, eɣélen éd has eǧin isem n tis, Zakariya. 60Beššan tuǧey asn mas, tenna hasn : « Kela, éd yeǧ isem Eḥya. » 61Ennen as : « Wrt illé ǎwadem wl iyyen dɣ ǎddunet ennem iǧan isem wan Eḥya !” 62Ezzar essestenen s tǎloǧamt tis n arraw, essestenent d isem was yera éd-t yeǧ i rurés. 63Yesseǧmey Zakariya elloḥ wa fol yekteb awah : « Isem ennét Eḥya. » Yeskerebbetten awén. 64Γor déndɣ ǎméren émi d iles win Zakariya, yesnemmer Yaḷḷah yeṭkal awal ennét. 65Inaraǧen emdan eksoḍen, efelen isǎlan édeg wéndɣ eɣleyen tidreɣén emdanet tin ǎkal wan Yehudiya. 66Emdan wi has eslenén, yǎmos asn ettexmima, gannén : « Ma hé yumas arraw waɣ ? » Yemun as yesiwert Émeli ǎfus ennét.

67Zakariya, tis n arraw, yeṭkert Unfas Heddigen, iǧa awal n ennebi, yenna awah :

68« Tebareka Émeli, Messineɣ n Israyil,

wa hin yosen, yennejja ellamet ennét.

69Yesséwey anɣ-d Ǎmaɣlas mǎqqeren dɣ iheyawen n akli ennét Dawud.

70Awén awa yeswenna i ennebiten ennét wi eqqudesnén wan éru :

71Yenna haneɣ éd haneɣ yennej fol ihenǧa nnɣ, d imiksenen nnɣ.

72Yessekna tamella i abbaten nnɣ, ikuttu téséq ennét ta teqquddeset.

73Awén, tahoḍé tas yeǧa Messineɣ i abba nnɣ Ibrahim éd hanɣ tt yekf,

74yenna has éd hanɣ yennej fol ihenǧa nnɣ, éd haneɣ yey éd-t neƹbed wr neksoḍ,

75neqquddes, neẓẓal dats dɣ tǎmeddort nnɣ temda.

76Key, arrawin, éd tumased ennebi n Ǎmaṭkal, édét éd tegled dat Émeli,

éd has zehhuseyed ǎbǎreqqa ennét

77baš éd iselmed elɣelas i ǎddunet ennét s ǎsaruf n ibekkaḍen nsn,

78s tamella n ul n Messineɣ nnɣ.

Hund awéndɣ éd d yas folnɣ yǎmos taffawt n ihokhaken,

79baš éd yeǧ taffawt i wi eqqimen dɣ tihay n éheḍ d dɣ télé n tǎmettant,

éd hanɣ isuman ǎbǎreqqa wan esselamet. »

80Idaggel arraw, ikarreh tayetté. Yeqqim dɣ ikalen win tinariwen ar ahel wa-d yosa ǧér ǎddunet win Israyil.

2

Tiwit tan Ƹisa dɣ Beytlaḥm

1Dɣ waɣ ezzeman, yenna Elqaysar Aɣestes ilzam éd téḍanen ǎddunet win ikellan wi etiwezzaɣnén n Romaniten emdan. 2Méḍan wéndɣ yezzaren, as yenta, Kirinyus yǎmos amɣar n Surya. 3Ǎddunet emdan ekkan éd etweséḍanen ak iyyen dɣ aɣrem ennét. 4Aked Yusef, yefel Ennaṣira, dɣ ǎkal n Jalila, yekka Beytlaḥm, dɣ ǎkal n Yehudiya, déndɣ ad iwa ǎmǎnokal Dawud ; édét enta aheya n Dawud a yǎmos. 5Yegla éd yessejel iman ennét, enta d ta has teggibellet Meryem, ta tessimrewet. 6Émér héndɣ d-ellan dɣ Beytlaḥm, tiwit téweḍ. 7Tekreh Meryem arraw ennét wa yezzaren, éy. Tesselsé tiksén, ezzar tessensé dɣ aɣlal wan éheré, édét abast illa édeg dɣ tǎɣǎhamt tan imegaren.

8Dɣ ǎkal wéndɣ, ellant imǎḍanen ensanén déndɣ, eḍanen éheré nsn. 9Yosén in ǎngelos n Émeli, yeɣley asn elmejd n Émeli yesimelewlew tn. Eknen tǎremméq. 10Beššan yenna hasn ǎngelos : « Wr teksoḍem, ekidet, éwayeɣ awn-d isǎlan n elxér, hé egreẓnén hullan i ǎddunet emdan : 11Ahel waɣ dɣ aɣrem wan Dawud, yewawn ǎmaɣlas, enta Elmesiḥ d Émeli a yǎmos. 12Éd hawen leɣteɣ ǎhamol, menék awa hé teǧim éd tezziyem : éd tasim arraw yelsa tiksén yensa dɣ aɣlal wan éheré. » 13Ezzar hik, ǎmunen-d ǎngelosen wiyeḍ heḍnén eknanén ǎǧut, efalen-d aǧenna, tamelen Yaḷḷah, gannén : 14« Elmejd n Yaḷḷah, dɣ iǧennawen win afella, esselamet fol ǎmǎḍal ɣor ǎddunet wi fol yeǧa sémɣar ennét ! »

15As eglen ǎngelosen, eqqalen aǧenna, ennen imǎḍanen ǧérésn : « Endawtet éd nk Beytlaḥm : ilzem éd neney awa iǧen, awa haneɣ yenna Émeli. » 16Ǎroreden in, as in éweḍen, eneyen Yusef d Meryem, d arraw yensa dɣ aɣlal wanǧam. 17As-t eneyen, essoɣelen i wi-t ellenén awa hasn yenna ǎngelos fol arraw wah. 18I hasn yeslen, éd yukan fol isǎlan wi taggen imǎḍanen. 19Meryem tadih, tageẓ dɣ ul ennét awas tsal imda, taxemmamt. 20Ḍeffer awén, eqqelen imǎḍanen eššeɣlen nsn, essimɣeren Yaḷḷah, tamelent fol awa eneyen d awas eslen, édét awéndɣ a hasn yahéwelen.

Amiwi n Ƹisa s Ehan wan ǎmud

21Ahel wan ettam ḍeffer tiwit, yos-d émér wan eziyyen n arraw, yeǧa isem wan Ƹisa, isem was yenna ǎngelos dat esimrew n mas.

22Ezzar as yokey ǎṭehher n Yusef d Meryem hund awa tganna eššeriƹa tan ennebi Musa, eweyen arraw s Éhen wan ǎmud wa mǎqqeren dɣ Yerušelem éd ds seknin arraw i Émeli, 23hund awa yektaben dɣ eššeriƹa téndɣ n Émeli : « Ak ǎmahwar n éy, éd yemmeẓley i Émeli. » 24Yelzam asn aked éd egin takuté tas tganna eššeriƹa téndɣ : « Senatet tigerregerén méɣ senatet tidebrén meḍreynén. » 25Dɣ Yerušelem, illé ales iǧan isem Šimƹun. Ales wah yeẓẓal, yeksoḍ Messineɣ, yeqqal i wa hé yennejjin Israyil. Iwart Unfas Heddigen. 26Yessilmedt Unfas Heddigen as wr éd yemmet ar s kundebat yeney Elmesiḥ wan Émeli. 27Yosa éhen wan ǎmud yemhalt ss Unfas Heddigen. As in osen imerawen n Ƹisa eddéwen d arraw nsn baš éd has eǧin awa tganna eššeriƹa, 28yeṭṭef arraw dɣ ifassen ennét, yomel Yaḷḷah, yenna : 29« Dimaɣ, É Émeli, tegéd awas tennéd, teddobéd éd teyyed akli ennek éd-t iba dɣ esselamet. 30Édét dimaɣ eneyeɣ s téṭṭawénin elɣelas ennek, 31wa tezwejjeded dat eddunya temda : 32yǎmos taffawt ta key édt seknit i tawsitén n eddunya temda, elmejd n ellamet ennek Israyil. »

33Tis d mas n arraw ekunen fol awa yehéwelen fols. 34Yekfén Šimƹun elbaraka ennét, ezzar yenna i Meryem, mas n Ƹisa : « Ekid arraw waɣ yesnefrent Yaḷḷah éd yumas eǧeḍel méɣ tébeddé n ǎddunet aggotnén dɣ ǎkal wan Israyil. Éd yumas ǎhamol n Yaḷḷah wa wr éd eɣbelen ǎddunet. 35Éd-d yesegmeḍ awa effaren ǎddunet aggotnén dɣ ulawen nsn. Km, dédih Meryem, éd ham yumas tekmo mǎqqeret ham éd teggehet iman hund tǎkoba. »

36Tellé aked tennabit iyyet, isem ennét Anna, welt Fenuel, tin tawsit tan Aser. Enta tamos tamɣart weššeret. Dɣ temmeḍrit ennét, teddéw d ales iyyen essa iwetyan ɣas, 37ebat, teqqim wr teddéw, téwaḍ ettamet temerwén n ǎwetay d ekkoẓ. Wr teffil Éhen wan ǎmud, tǎmos taklit n Émeli ahel d éheḍ : timuhud, toẓam. 38Téwǎḍ-in émér héndɣ, ezzar teqqim tamel Yaḷḷah. Tessewel fol arraw i ǎddunet emdan wi eqqelnén i enejji n Yerušelem ɣor Yaḷḷah.

39As esmenden imerawen win Ƹisa eššeɣlen nsn wis tenna eššeriƹa tan Émeli, eqqelen ǎkal n Jalila, dɣ taɣremt nsn tan Ennaṣira. 40Yeqqim arraw idaggel, itiṣuhut. Ila elmiɣna teggét, teṭkart tǎhanint n Yaḷḷah.

Yosa Ƹisa éhen wan ǎmud

41Ak ǎwetay, imerawen win Ƹisa takken ǎmud wan Ǎsuref -Tefaské tan elyehud- dɣ Yerušelem. 42As yekreh Ƹisa meraw iwetyan d essin, eddéwen ds hund awa tganna elƹada tan ǎmud. 43As yemmenda ǎmud, eglen eqqalen aɣrem nsn, beššan Ƹisa yeqqim dɣ Yerušelem, wr ss essénen imerawen ennét. 44Aɣélen Ƹisa iha terǎkeft, eglen hund awén ahel iyyen imda. Ezzar egmeyen-t ɣor ǎddunet nsn d imidiwen nsn, 45beššan wrt osen. Aqqelen Yerušelem egmayen-t. 46As okeyen keraḍ iheḍan, osen-t dɣ éhen wan ǎmud : yeqqim ǧer elmuƹlimin, yesiged asn, isastan tn. 47I has yeslen, éd yukan d teyette ennét d ejiwiben wi iteǧ. 48As-t eneyen imerawen ennét, eqqenen iɣefawen nsn, tenna has mas : « Arrawin, mafol haneɣ tegéd awén ? Nk d tik nermaɣ, neyyewen negmay key. » 49Yenna hasn : « Mafol tegmayem ahi ? Wr tessénem as yelzam ahi amhihi d eššeɣlen n ti ? » 50Wr egréhen awa hasn yenna. 51Yeddew dsn s Ennaṣira. Isagad i awa has gannén. Mas teqqim texximmem awa igen, togaẓ-t dɣ ul ennét. 52Isata Ƹisa dɣ elmiɣna d tébeddé d tǎhanint tan Yaḷḷah d tan ǎddunet.

3

Eḥya wan ǎnesselmaɣ

1Ǎwetay wan maraw d semmos dɣ temenukela n Elqaysar Tiberyus ; Bilaṭes Elbunṭi yeḥkam dɣ Yehudiya, Hérodes yeḥkam dɣ Jalila, eŋŋas Filibes yeḥkam dɣ ikallen win Iturya d Traxunis, Lisanyus wadih yeḥkam fol Abilya, 2dɣ ezzeman wa dɣ ǎmosen Hana d Qeyafa imerubay wi meqqornén, yesséwel Yaḷḷah i Eḥya ag Zakariya, dɣ ténéré. 3Yegla Eḥya, yellil ǎkal wa yoheẓen eɣǎher wan Elurdun. Iganna awah : « Utabet, selmeɣet iman nwn dɣ aman baš éd tegrewem ǎsaruf n ibekkaḍen nwn. » 4Awéndɣ itag Eḥya, yektabt ennebi Išeƹya dɣ elkettab ennét :

« Ǎmesli n wa yesiɣerén dɣ ténéré, iganna :

zewwejedet ǎbǎreqqa n Émeli,

sugduhet as ǎbǎreqqa ennét !

5iɣehran wi eɣehnén éd enbelen,

éd ensinet tidreɣén d tidebbonén ;

imnenniḍen n ibereqqaten éd eẓẓelen,

ibereqqaten wi exlenén éd ehusiyen.

6Dédih ak ǎwadem éd yeni elɣelas n Yaḷḷah. »

7Ǎgut ǎwadem yosin ɣor Eḥya, baš éd tn iselmeɣ dɣ aman. Yenna hasn : « Ikét n tiššelén ! Mi hawen innen éd terwelem i ǎweššen wan Yaḷḷah wad yoheẓen. ? 8Setbetet s iǧiten olaɣnen as tetubem, eyyet tinawt dɣ iman nwn : -Abba nnɣ Ibrahim-. Asilekeneɣ awen as ikedéwen wiɣ, Yaḷḷah yeddobet éd tn yer iheyawen n Ibrahim ! 9Tolam d iškan, takedimt tojad, tennihel d ikéwen n iškan : ak ašek, kud wr itirew a tha elfayda, éd yemmenkeḍ, éd hin yettenḍew dɣ témsé. » 10Essenstenent ǎddunet, ennen as : « Ma hé neǧ ? » 11Yenna hasn : « Wa ilen essin iselsa, yekfét iyyen i wa wrn ile ula, wa ilen imekšan, yoẓan-tn. » 12Osen-d aked inarmasen n tiwsé, egmayen ǎselmeɣ, essestenen Eḥya, ennen as : « Muƹalim, ma hé neǧ nekkenéḍ ? » 13Yenna hasn : « Wr teẓẓerẓemem denneg awa hawen yahéwelen. » 14Osent in jonditen, essestenent : « Nekkenéḍ daɣ ma hé neǧ ? » Yenna hasn : « Wr teqqimem taheɣem ǎddunet, wr teqqimem taggem tinawén wrn eẓẓél fol ǎddunet, wr tegméyem ar aẓref wa hawen yetterẓemen. » 15Ǎddunet aẓiẓeyderen, egaren eṭṭema, gannén dɣ iman nsn : « Eḥya, weggéɣ enta a yǎmosen Elmesiḥ ? » 16Yenna hasn Eḥya : « Nk, aman a dɣ kewen éd selmeɣeɣ ; beššan éd-d yas wa hi yernen : wr enheggeɣ aked éd areɣ tikerras tin iɣetémen ennét. Wadih Unfas Heddigen d témsé a dɣ kewen éd iselmeɣ. 17Yeṭṭaf dɣ ǎfus ennét téseyt tas izazzaǧ tǎɣerɣert, iẓameẓlay allon d aɣešlaf. Éd yeṭker taheqqa ennét allon, awa yexlen, éd-t yeqqed dɣ témsé ta wrt ɣessey ar abedǎh. » 18Hund awéndɣ itag Eḥya isǎlan n elxér i dg Israyil dɣ isemmetiren ǎǧǧotnén, itabeššar tn.

19Yesséwel Eḥya i Hérodes, amɣar wan Jalila, fol aggay wa iǧa i Herodya hennis n eŋŋas d fol erk iǧiten ǎǧǧotnén heḍnén. 20Yessotin folsn aked awah : yeǧa Eḥya dɣ tǎkormut.

21A yekka Eḥya isalmaɣ ǎddunet, yesselmeɣ aked Ƹisa. A yekka Ƹisa itimuhud, améren iǧennawen 22ezzar yeres in fols Unfas Heddigen, yeǧa emuken n tedebért mellet. Émér héndɣ yegmeḍ-d amesli d ifalen iǧennawen, yenna : « Key tǎmosed Ruré was eknéɣ tera, teknéd ahi iman. »

Ǎddunet win Ƹisa dɣ ezzeman

23Ila Ƹisa berén keraḍet temerwén n ǎwetay as yessenta emahal ennét. Aɣélen ǎddunet rurés n Yusef a yǎmos, Yusef ag Hali, 24ag Matthat, ag Léwi, ag Melki, ag Yenna, ag Yusef, 25ag Matathya, ag Amos, ag Naḥum, ag Ḥesli, ag Nejjay, 26ag Math, ag Matathya, ag Šemaƹi, ag Yusef, ag Yehuda, 27ag Yuḥna, ag Risa, ag Zerubabel, ag Šeyaltayil, ag Niri, 28ag Melki, ag Addi, ag Kosam, ag Elmudam, ag Ƹer, 29ag Ƹisa, ag Elyezer, ag Yurim, ag Matthat, ag Léwi, 30ag Šimƹun, ag Yehuda, ag Yusef, ag Yunam, ag Elyaqim, 31ag Meleya, ag Meynan, ag Mattatha, ag Nathan, ag Dawud, 32ag Yessa, ag Γubeyd, ag Buɣaz, ag Selmun, ag Naḥšun, 33ag Amminadab, ag Admin, ag Arni, ag Ḥeṣrun, ag Fareṣ, ag Yehuda, 34ag Yaƹqub, ag Isḥaq, ag Ibrahim, ag Teraḥ, ag Naḥur, 35ag Serruj, ag Reyu, ag Falej, ag Abir, ag Šelḥa, 36ag Qinan, ag Arfekšad, ag Sam, ag Noḥ, ag Lamek, 37ag Matušaleḥ, ag Axnux, ag Yered, ag Mehlalil, ag Qinan, 38ag Anuš, ag Šit, ag Adam wa yexlek Yaḷḷah.

4

Ajerreb wa iǧa Iblis i Ƹisa

1Ƹisa yeṭkar Unfas Heddigen, yefel eɣǎher wan Elurdun, yelwayt Unfas dɣ ténéré, 2dɣ yessokey ekkoẓet temerwén n ahel itajerrabt Iblis. Wr yekšé ula enḍerren iheḍan windɣ, as okeyen, yeŋɣé laẓ. 3Yenna has Iblis : « Kud tidet as Ag Yaḷḷah a tǎmosed key, en as i ékedé waɣ éd yeqqel tagella. » 4Yenna has Ƹisa : « Yektab : -Ǎwadem wr éd yeddar s tagella ɣas, [beššan aked s ak tefért n Yaḷḷah] ». 5Yeweyt Iblis édeg iknan aṭkul, yessekné-hin hik id-t illa ǎkal yetiwezzaɣen 6ezzar yenna has : « Éd key ekfeɣ terna n ikallen wiɣ emdan d elmejd nsn : awaɣ imda egreweɣt, addobéɣ édt ekfeɣ i was eréɣ. 7Kud terkeƹed dati, ak heret innek, ekféɣ akt. » 8Yenna has Ƹisa : « Yektab : « Erkeƹ dat Émeli Messineɣ ennek enta ɣas a hé teƹbeded.” » 9Yeweyt Iblis adih s Yerušelem, yeǧé afella n Éhen wan ǎmud, yenna has : « Kud tǎmosed Ag Yaḷḷah, enḍu iman ennek s ǎmǎḍal ; 10édét yektab : « Yaḷḷah yenna hasn i ǎngelosen ennét éd key agẓin, key.” 11Méɣ daɣ : « Éd key eṭṭefen s ifassen nsn, baš wr éd yeqqef aḍer ennek i ékedé.” » 12Yenna has Ƹisa : « Yahéwel : « Wr éd taremed Émeli, Messineɣ ennek.” » 13As yesmenda Iblis awa yeddobet dɣ térmitén ennét, yegla, yoyyé ar émér iyyen heḍen.

EŠŠEΓEL WAN ƸISA DΓ JALILA

4.14-9.50

Ƹisa dɣ Ennaṣira

14Yeqqel Ƹisa Jalila yeṭkar terna n Unfas Heddigen. Esineqqesen fols ǎddunet dɣ ǎkal héndɣ imda. 15Yeqqim isaɣra dɣ ihenan n téɣeré nsn, ǎddunet emdan tamelent.

16Yekka Ƹisa Ennaṣira, ǎkal wa dɣ yedwel. Yosin ahel n essebet, ahel n tesonfat, yeggeh éhen n téɣeré, hund emǧom. Yenker, éd yeɣer, 17yegrew elkettab wan ennebi Išeƹya. Yoré, yosa édeg wa dɣ ikteb aẓel waɣ :

18« Unfas n Émeli iwar ahi,

yesnefren ahi nk,

baš éd egeɣ isǎlan n elxér i tilaqqiwen,

[éd zuzyeɣ ulawen iha elhem].

Yezmahel ahi-d baš

éd enneɣ i kél tǎkormut aǧmoḍ yoheẓ,

éd enneɣ i immedorɣal ǎhenay yeǧrew,

éd exxerereɣ wi atiwekrasnén,

19baš éd enneɣ ǎwetay n elxér n Émeli. »

20As yesmenda, yoḍa Ƹisa elkettab, yerré i ǎnaxdam, ezzar yeqqim. Ǎddunet wi ehenén éhen n téɣeré, ekyedent emdan. 21Dédih yenna hasn : « Ahel waɣ aẓel wa yektaben dɣ Elkettab yetbet émér héndɣ d has tsallem, kewenéḍ wiɣ has esgednén. » 22Emdan tamelent, eqqimen ǎkunen dɣ tifér n elxér ti yenna. Ennen : « Awah weggéɣ rurés n Yusef ?” 23Yenna hasn Ƹisa : « Essaneɣ as teddobém éd hi tennim anhi wah yenna : « Ǎḍebib ! Zuzey iman ennek ! » Éd tennim aked : « Nessan awa tgéd imda dɣ Kafranahum, egé déɣ dɣ ǎkal ennek. » 24Ezzar yesséta : « Éd hawen tn enneɣ, awah tidet : wrt illé ennebi yeknan etwerexxeb dɣ ǎkal ennét. 25Awah tidet, eddobéɣ éd hawen tn enneɣ, élwanet téḍéḍén s eba ales nesnet dɣ ǎkal n Israyil dɣ ezzeman wan Eliya. Émér wéndɣ dɣ wr iwét aǧenna ad éweḍen keraḍ iwetyan d aɣil n iyyen. Émér héndɣ d temel menna mǎqqeret dɣ ǎkal imda. 26Beššan wr yesséwey Messineɣ Eliya ɣor wl iyyet dsnt, yesseweyt ɣor iyyet heḍet tezzaɣet dɣ Ṣerfa dɣ ǎkal n Ṣeyda. 27Awén yola d wa iǧen dɣ ezzeman wan ennebi Elišeƹ, élwan ǎddunet wi tegrew torna tan élem mellen ; beššan wl iyyen dsn wr yezzéy, wr yezzéy ar Naƹman d ifalen ǎkal wan Surya. » 28Emdan, dɣ éhen n téɣeré, ekkusen, ewweššenen as eslen i awén. 29Enkeren, emhelen Ƹisa essegmeḍent aɣrem, eweyent s afella n térgit tan tadreq ta ɣor tebna Ennaṣira, eran édt in sebbereɣwelen. 30Beššan yokey gérésn, yegla.

Izuzuy Ƹisa ǎddunet ǎǧǧotnén

31Yekka Ƹisa Kafranahum, dɣ ǎkal n Jalila, isaɣra ds ahel wan essebet, yǎmosen ahel n tesonfat. 32Akunen ǎddunet dɣ ǎseɣri ennét folin awal ennét ila elḥikma.

33Dɣ éhen wan téɣeré, illé ales iyyen iha ag ǎsuf. Yeṭkel amesli ennét yesiɣeret : 34« Hey ! Ƹisa wan Ennaṣira, ma dnɣ teréd ? Teréd éd haneɣ tehheddemed ? Essaneɣ ma tǎmosed : Wa Heddigen d yezmahel Yaḷḷah ! » 35Yezmeheḍ Ƹisa fol ag ǎsuf wa ihen ales wah, yenna has : « Susem folnɣ d tegmeḍed ales wah !” Yegmeḍ-d ag ǎsuf, yessoḍa ales fol ǎmǎḍal dat ǎddunet, beššan wr has yeɣhéd ula enḍerren. 36Ǎddunet emdan akunen, ennen gérésn : « Ma yǎmos awal wah ? Ales waɣ yeḥkam s terna d elḥikma dɣ kél ǎsuf, ǧammeḍen !” 37Dédih enferen isǎlan ennét dɣ ǎkal imda.

38Yefel Ƹisa éhen n téɣeré, yekka tǎɣǎhamt tan ales iyyen igan isem Simƹun. Tamɣart iyyet, tǎḍeggalt n Simgenƹun tegraw tt tazzaq teṣṣohet, yehéwel i Ƹisa éd has yeg heret iyyen. 39Yeneh-in fols, yezmeheḍ fol tazzaq. Tefel tt tazzaq, tenker tǎmǎṭ déndɣ a tn simgurut.

40As toḍa tǎfuk, i ilen ǎméren, ak iyyen d torna ennét, yéweyt ɣor Ƹisa. Isansa ifassen ennét fol ak iyyen dsn, tazzeyen emdan. 41Aked déndɣ, gammeḍen-d kel ǎsuf dɣ ǎddunet ǎǧǧotnén, gannén : « Key as [Elmesiḥ] Ag Yaḷḷah ! » Beššan izamahaḍ dsn Ƹisa, yekkas asn awal, édét entenéḍ essanen as enta Elmesiḥ.

42Déndɣ d yeffo, yefel Ƹisa aɣrem, yekka édeg iyyen yesofen. Egmeyent ǎddunet ; ast osen, eɣélen édt ermesin, wr erén éd tn yefel. 43Beššan yenna hasn Ƹisa : « Yelkam ahi éd ebbeššereɣ Isǎlan n Elxér win Elmelek n Yaḷḷah dɣ iɣermen wi heḍnén emdan. Fol awéndɣ as hid yesséwey Yaḷḷah. » 44Yeqqim ixatteb dɣ ihenan n téɣeré dɣ ǎkal n Jalila imda.

5

Yeɣra Ƹisa inelkimen ennét wi ezzarnén

1Ahel iyyen, yebdad Ƹisa ɣor geréw wan Jenneysarat, ǎddunet eɣlayen as, osasent eran éd segdin i awal n Yaḷḷah. 2Yeney senatet elfelluketén erasen tnt messawsnt, eqqimen saraden dɣ aman ihellumen nsn wis rammesen isolmiyen. 3Yéwen Ƹisa iyyet dɣ elfelluketén, tan Simƹun, ezzar yenna has éd hin izenkeh anḍerren fol ǎgenena n geréw. Yeqqim Ƹisa isaɣra i ǎddunet héndɣ, enta wadih iha elfelluka. 4As yesmenda awal ennét, yenna i Simƹun : « Egel ar sén key d imidiwen ennek, dɣ édeg wa dɣ ojaden aman, ezzar tenḍewim ihellumen nwn wis rammesem isolmeyen. » 5Yenna has Simƹun : « Muƹalim, éheḍ imda negmay isolmiyen as wr nermés ula. Beššan dɣ érét n awal ennek, éd egleɣ, éd hin enḍuweɣ ihellumen. » 6Enḍewen tn in, ezzar ermesen isolmiyen eknanén ǎǧut, ar deroɣ hasn essenxeren ihellumen nsn. 7Eɣren imidiwen nsn win elfelluka ta heḍet, éd hasn ilalen. Osenten in, ellilen asn ad eṭkeren elfellukaten essenetén, ganet aṭkor iyyen ar deroɣ elmeɣnet dɣ aman. 8As yeney Simƹun Betrus awén, yerkeƹ dat Ƹisa, yenna has : « É Émeli, efel ahi, nk enesbekkaḍ a ǎmoseɣ ! » 9Simƹun d wi heḍnén ellenén déndɣ eknen tǎremméq mǎqqeret, fol ǎǧut wa eǧen isolmiyen wi esdewen. 10Tǎremméq ta iǧa Simƹun, a eǧen imidiwen ennét, Yaƹqub d Eḥya, dg Zabadi. Beššan yenna Ƹisa i Simƹun : « Wr terméɣed, dimaɣ ǎddunet as éd teqqeled tsadawed tn-d sri. » 11Essoɣelen-d elfellukatén nsn, oyyen ak heret déndɣ, elkemen i Ƹisa.

Yezozey Ƹisa ales tegraw torna tan élem mellen d enabdan

12Iha Ƹisa aɣrem iyyen ast in yosa ales, tenkalt torna tan élem mellen. As yeney Ƹisa, yenḍew iman ennét dats, ad-t ilaqqed, yenna has : « É Émeli, kud teboked as, teddobéd éd hi tzizzeǧed. » 13Yeẓẓel Ƹisa ǎfus ennét, yeḍest ezzar yenna has : « Awén a ǎréɣ, izzaǧ !” Émér héndɣ adt tefel torna. 14Yenna has Ƹisa : « Wr tenned awén i isem n ǎwadem. Beššan egel seken iman ennek i ǎmǎrabu, ekf takuté tan ǎṭehher tas yenna Musa, baš éd ešheden ǎddunet as tezzeyed. » 15Dédih isǎlan n Ƹisa ekken illehin i ikallen, tasent in ǎddunet ǎǧǧotnén, eran éd has sagaden, éd tn izuzuy d tornawén nsn. 16Beššan Ƹisa abedǎh itak ideggen ǎsofnén, itimuhud dsn.

17Ahel iyyen, isaɣra Ƹisa. Aqqimen déngam Elfarisiten d elmuƹlimin win eššereƹa efalen-d téɣermén aggotnén dɣ Jalila méɣ Yehudiya, efalen-d aked Yerušelem. Yegraw Ƹisa terna ta teṣṣohet ɣor Émeli, izuzuy ss imérenén. 18Adih osen-d ǎddunet, éwayen-d ales yebdanen fol tǎsalat, eran éd tzughin dɣ tǎɣǎhamt dat Ƹisa. 19Beššan wr essénen menék awa hé eǧin édt tzughin ǧér ǎgut ǎwadem wadt illen dat tǎɣǎhamt. Esséwenent afella, oren asfel, ezzar esresen enabdan fol tǎsalat ar dat Ƹisa ǧer ǎddunet. 20As yeney Ƹisa taflest nsn, yenna i eméren : « Ămidi hin key ! Ibekkaḍen ennek essorefen. » 21Elƹulama wi kettebnén d Elfarisiten exxemmemen : « Ma yǎmos ales wah isikufuren ? Mi yeddobén ǎsaruf n ibekkaḍen ar Yaḷḷah ɣas ? » 22Yelmed Ƹisa awa exximmemen, yenna hasn : « Mafol as texximemem awah ? 23Ma yogeren tinawt n : “Ibekkaḍen ennek essorefen” méɣ tinawt n : “Enker, egel ?” 24Beššan eréɣ éd telmedem as Ag ǎwadem ila terna ta fol yeddobet ǎsaruf n ibekkaḍen fol ǎmǎḍal waɣ. » Γor déndɣ yenna i enabdan : « Ennéɣ ak, enker, eṭkel tǎsalat ennek, d teqqeled ihenan ennek !” 25Émér héndɣ, yenker ales wanǧam dat ǎddunet emdan, yeṭkel tǎsalat ennét, yeqqel ihenan ennét itamel Yaḷḷah. 26As tn d iǧa Messineɣ, ǎkunen. Eqqimen tamelen Yaḷḷah. Emdan ermaɣen, gannén ǧérésn : « Ahel waɣ neney tikunén ! »

Ƹisa d ǎddunet

27Ḍeffer awén, yegmeḍ Ƹisa, yeney Léwi, ǎnarmas n tiwsé iyyen, yeqqim dɣ édeg wan elxedmet ennét. Yenna has Ƹisa : « Elkem ahi ! » 28Yenker Léwi, yoyya ak heret, yelkem as. 29Yesmegaret Léwi dɣ tǎɣǎhamt ennét s ǎmegaru mǎqqeren, tatten entenéḍ d inarmasen n tiwsé ǎǧǧotnén d ǎddunet wiyeḍ heḍnén. 30Elfarisiten d elƹulama nsn wi kettebnén taẓemen awén, ennen i inelkimen n Ƹisa : « Mafol tattem d tsassen tertayem d inarmasen n tiwsé d inesbekkaḍen ? » 31Yenna hasn Ƹisa : « Ǎddunet wi eslexnén, wr erén éḍbab, imérenen a tn yeran. 32Wr-d oséɣ éd eɣreɣ wi eɣélnén eẓẓalen, oseɣ-d inesbekkaḍen baš éd utaben. »

33Ennen i Ƹisa : « Inelkimen n Eḥya d win Elfarisiten, toẓamen a yeggén, timuhuden, beššan winnek, tatten, sassen. » 34Yenna hasn Ƹisa : « Tordam in éd tetwenkaẓ téteté i imegaren n éhen a ekken ertayen d ales ? Ula deroɣ ! 35Beššan ilkam éd dsn yemmukkes ales wah, dédih eddobén éd oẓamen. » 36Yegasn Ƹisa tangalt tah : « Wrt illé wa isanxaren aselso yeynayen baš éd yewet ss tiksén i aselso yemminden, dédih aselso wa yeynayen éd yenxer, wa yemmenden wr yenhegga d tikest tan wa yeynayen. 37Wrt illé daɣ éré i isaŋŋalen elboẓa teynayet dɣ ibyaɣ emmindenén, édét elboẓa ta teynayet éd tsenxer ibyaɣ : éd teŋŋel, ibyaɣ éd eɣheden. 38Kela ! Elboẓa ta teynayet taggeh ibyaɣ eynaynén ! 39Wrt illé wa yessofen elboẓa ta teynayet kud yoram ta terwet. Itahawal : tuf ta terwet. »

6

Isǎlan n essebet

1Ahel iyyen n essebet yǎmosen ahel n tesonfat, yellil Ƹisa iferǧan n éred. Inelkimen ennét tameden tihemmarén. Tifefferuten tnt dɣ ifassen nsn, tatten téḍaɣén. 2Ennen asn Elfarisiten wiyyeḍ : « Mafol ad taggem awa xeramen ahel n essebet ? » 3Yenna hasn Ƹisa : « Wr teɣrém ula awa iǧa Dawud ahel wadt yeŋɣa laẓ enta d imidiwen ennét ? 4Yeggeh dɣ éhen n Yaḷḷah, yéwey tiǧelwén tin Émeli, yekša dsnt, yekfa i imidiwen ennét, awén imerubay ɣas a itatten tiǧelwén tin. »

5Yenna Ƹisa daɣ : « Ag ǎwadem enta Émeli n ahel n tesonfat. »

6Ahel iyyen heḍen n essebet, yeggeh Ƹisa éhen n téɣeré, isaɣra ds. Illé ales iyyen s yeqqor ǎfus ennét wan aɣil. 7Elƹulama wi kettebnén d Elfarisiten eknan akeyad i Ƹisa, tassenen éd izuzey ales wah ahel n essebet, édét eran éd tseḍlemen. 8Beššan yessan Ƹisa awa exximemen. Yenna has i ales was yeqqor ǎfus : « Enker, ebded dat ǎddunet. » Yenker ǎwadem, yebded. 9Ezzar yenna hasn Ƹisa : « Éd kewen sesteneɣ : -Ma tenna eššeriƹa ? Tiǧawt n elxér méɣ tiǧawt n a yeššaḍen ahel n essebet ? Uguẓ n iman méɣ iǧi n iman ahel n essebet ? » 10Yekyed tn emdan s iyyen iyyen ezzar yenna has i ales : « Ziheẓ d ǎfus ennek. » Yeǧa awa has yenna, ǎfus ennét yezzey. 11Beššan wi heḍnén ekkusen hullan, eggehen awal ǧérésn fol awa hé eǧin i Ƹisa.

Yesnefren Ƹisa meraw inemmahalen d essin

12Adih dɣ iheḍan windɣ, yéwen Ƹisa tadreq iyyet, éd ds yemuhed, yeqqim in fols éheḍ imda itimuhud. 13As yeffo, yeɣra inelkimen ennét, yesnefren dsn meraw d essin s iǧa isem inemmahalen : 14Simƹun, was yeǧa isem wan Betrus, eŋŋas Andraws, Yaƹqub d Eḥya, Filibes d Bertulmaws, 15Matta d Toma, Yaƹqub ag Ḥalfa d Simƹun, was itahawal wan elwaṭani, 16Yehudas ag Yaƹqub d Yehudas wan Elisxaryuṭi, wa hé yeqqelen amaɣdar ḍeffer awén.

17Yeres d Ƹisa tadreq yeddéw dsn, yebded dɣ tesalit iyyet teṭkaret inelkimen ennét aked ǎddunet elwanén déngam : ǎddunet d efalnen d Yehudiya temda, d Yerušelem, d ikallen wi oheẓnén geréw hund Ṣura méɣ Ṣayda. 18Osen d éd has segdin méɣ éd zuzyin tornawén nsn aked wi ehan kél ǎsuf tazzeyen. 19Emdan egmayen édt eḍsin, fol eṣṣahet ta-d gammeḍet zuzuy tn emdan.

Ǎseɣri n Ƹisa

Elxér d elƹib

20Yeṭkel Ƹisa esewaḍ ennét fol inelkimen ennét, yenna hasn :

« Tengeḍ awén, kawenéḍ wi ǎmosnén tilaqqiwén,

édét Elmelek n Yaḷḷah inewen !

21Tengeḍ awén, kawenéḍ wi yeŋɣa laẓ dimaɣ,

édét éd teyyewenem !

Tengeḍ awén, kawenéḍ wi esilefnen dimaɣ,

édét éd teṭsim !

22Tengeḍ awén kud okaḍen dewen ǎddunet,

kud satteɣen kewen,

méɣ tasebbén kewen

méɣ gannén folwn ennemima,

dɣ érét in teflasem Ag ǎwadem.

23Dewetet, eggedet s tǎdewit,

awad éd yaweḍ émér héndɣ,

édét tlam elkera nwn dɣ iǧennawen.

Awéndɣ a taggen abbaten nsn i ennebiten.

24Beššan elƹib folwn, kewenéḍ wi eɣmernén,

édét elxér nwn iha ifassen nwn dimaɣ !

25Elƹib folwn, kewenéḍ wi eyyiwennén dimaɣ,

édét éd kewen yeŋɣ laẓ !

Elƹib folwn, kewenéḍ wi ḍaẓẓenén dimaɣ,

édét éd eɣheden iman nwn, éd tselfim !

26Elƹib folwn kud ǎddunet gannén folwn elxér,

awéndɣ a taggen abbaten nsn i ennebiten win bahu ! »

Tera n imiksenen

27« Beššan, gannéɣ awn tn, kewenéḍ wi hi asigednén : Eɣhelet imiksenen nwn, eǧet elxér i wi dewen okeḍnén, 28wi kewen elɣennén bareket asn, wi hawen taggenén ennemima, etteret asn. 29Kud yesteɣ-ak iyyen fol anḍeḍ, eẓẓel as aked wa heḍen ; kud yekkes dk iyyen ǎbernuh ennek, wr has tenkeẓed aked tǎkerbast ennek. 30I dk yegmeyen ǎkfé, kud yekkes dk iyyen awa tléd, ey ast. 31Eget i wi heḍnén awas teram éd hawent eǧin. 32Kud wr terém ar wi kewen erenén, ma yǎmos emerkéd ? Aked inesbekkaḍen eran wi tn erenén ! 33Kud wr teggim elxér ar i wi hawen taggenén elxér, ma yǎmos amerkéd ? Aked inesbekkaḍen awéndɣ a taggen ! 34Kud wr tserḍilem ar i wi hawen d errin awa hasn tesserḍelem, ma yǎmos amerkéd ? Aked inesbekkaḍen sarḍalen i inesbekkaḍen wi hasn errinen a wa hasn esserḍelen ! 35Beššan kewenéḍ, eɣhelet imiksenen nwn, eǧet asn elxér, serḍelet asn bla wr teǧérem eṭṭema. Dédih amerkéd nwn éd yumas i mǎqqeren, éd teqqelem dg Ǎmaṭkal, édét itag tihusay aked i wi wr tehé temayet d wi exlenén. 36Teggehét kewen tǎhanint hund tǎhanint ta thet Abba nwn. »

Wr seḍlimem wi heḍnén

37« Wr toẓamem ǎwadem, wr kewen entéẓem ; wr seḍlimem ǎwadem, wr kewen enseḍlem ; sorfet, éd hawen ensoref. 38Akfet, éd tegrewem ǎsebbeter yeknan aṭkor yessan ad iflenfelet, édét ékét was tekkatem i wi heḍnén enta s hawen éd yeket Messineɣ. »

39Yesséwel asn Ƹisa arwah s tangalt : « Ǎmeddérɣel wr yeddobet éd yelwi iyyen heḍen, tidet méɣ bahu ? Dédih éd oḍun issenen-ésn dɣ anu. 40Wr t illé ǎneṭṭalib yogeren elmuƹlim ennét, beššan ak ǎneṭṭalib yeknan alemad yeddobet éd yugdu d elmuƹlim ennét. 41Mafol tekyaded téẓéwt ta thet téṭ n eŋŋak, kud wr henneyed esǎɣér wa ihen téṭ ennek ? 42Menék awa hé teǧed, éd tenned : -Eŋŋa, eyyahi éd hak ekkeseɣ téẓéwt ta thet ṭéṭ ennek-, key wa wrn ihenney esǎɣér wa ihen téṭ ennek ? Wan essin udmawen ! Ekkes esǎɣér wa ihen téṭ ennek ezzar, dédih éd teyned téẓéwt ta thet téṭ n eŋŋak baš éd tt tekkesed ».

Ašek d awa itarew

43« Ašek yolaɣen, wr itirew a yexlan, méɣ ašek yexlan wr itirew a yeslaxen. 44Ak ašek, ititwezzay s awa itarew : wr neddobet ammad n aharen fol efteẓẓen, méɣ ǎzzebib fol isennanen. 45Ales wa yolaɣen, wr-d itekkes ar awa yolaɣen yogeẓ dɣ ul ennét ; ales iššaḍen wr-d itakkes ar awa iššaḍen yogeẓ dɣ ul ennét. Édét émi n ak iyyen dnɣ isagmaḍ-d awa yeṭker ul. »

Senatet téɣehmén

46« Mafol tɣarrem ahi : -Émeli, Émeli-, kud wr teggim awa hawen gannéɣ ? 47Éd kewen sekneɣ awad yola wa hid itasen, isagad ahi, itag awa has gannéɣ : 48Yola d ales wa yessenten elbeni n tǎɣǎhamt ; yeɣeh ǎmǎḍal, as yéweḍ ǎseli, yebna fols. As d yosa anǧi, aman win ǎɣǎher enkefen i tǎɣǎhamt tah, beššan wr tt essoḍen, édét tekna elbeni fol ǎseli. 49Beššan wa hi yesigeden, wr iteg awa has gannéɣ yola d ales wa ibunnun tǎɣǎhamt dɣ tǎɣezzit wr yéwéḍ ǎseli. As as enkefen aman win ǎɣǎher, éd tt soḍun, éd teheddem temda. »

7

Yezozey Ƹisa akli dɣ Kafranahum

1As yesmenda Ƹisa ǎseɣri ennét i ǎddunet wi has eɣleynén deh, yegla, yekka Kafranahum. 2Déndɣ illé elqebṭan iyyen n errumaniten ilan akli yessimɣer hullan. Akli wah yekna torna, tohaẓt tǎmettant. 3As yesla elqebṭan isǎlan n Ƹisa, yesséwey as imɣaren wiyyeḍ dɣ elyehud, yenna has édt in yas, éd yezuzey akli ennét. 4Osen in ɣor Ƹisa, eyyewenen laqqedent, gannén as : « Ales wah yenihegga d telilt. 5Yessimɣer ǎddunet nnɣ, enta a yebnen éhen n téɣeré nnɣ. » 6Yeddéw dsn Ƹisa. Ohaẓen tǎɣǎhamt, as in yesséwey elqebṭan imidiwen ennét, éd ennin i Ƹisa : « É Émeli, wr teŋɣéd iman ennek édét ula ǎmoseɣ éd teggehed tǎɣǎhamtin, 7awéndɣ as wr ezneheggeɣ iman in éd key in aseɣ nk. Beššan, inhod ad tennéd tefért iyyet hé tennejit akli hin. 8Nk iman in, eléɣ médden dennegi, eléɣ jonditen dawi. Kud ennéɣ i iyyen : -Egel !- Éd yegel ; kud ennéɣ i iyyen heḍen : -Eyow !- Éd-d yas ; kud ennéɣ i akli hin : -Eǧ awah !- Éd-t yeǧ. 9As yesla Ƹisa i tifér tih, yekun dɣ awal n elqebṭan. Yeznehlem, ezzar yenna i ǎddunet wi has elkemnen : « Ennéɣ awen tn, ula ǧer ǎddunet win Israyil, a ewéɣ wr eneyeɣ taflest togdat d tah. » 10As eqqelen wi yezmahel elqebṭan tǎɣǎhamt, osen akli yezzay.

Yessoder Ƹisa enemmitten

11Ḍeffer awén, yekka Ƹisa ǎkal wan Nayin, eddéwen ds inelkimen ennét d ǎddunet aggotnén. 12As yoheẓ émi n aɣrem, yemheyyet d ǎddunet ewaynén enemmitten s isensa : enta yǎmos rurés wan iyyen n tǎmǎṭ s yemmut ales ennét. Eddéwen ds ǎddunet aggotnén. 13As tt yeney Émeli, teŋɣé s tamella hullan, yenna has : « Ey tekelélt ! » 14Ezzar yoheẓ ǎɣǎrabu, yeḍest, ebdeden wi-t emisaweynén. Yenna Ƹisa : « Ǎmawaḍ key, enker, nk a hak tn igannén ! » 15Yenker-d enemmitten, yebded, yeqqim yesséwel. Yerré Ƹisa i mas. 16Emdan eksoḍen, omelen Yaḷḷah gannén : « Ennebi mǎqqeren a haneɣ-d yosen ! » Méɣ arweh : « Yos-d Yaḷḷah éd yilal i ellamet ennét ! » 17Dédih dɣ Yehudiya temda d ikallan wi has eɣleynén, elmeden ǎddunet awa iǧa Ƹisa.

Ǎddunet wi yezmahel Eḥya

18Ennen as inelkimen n Eḥya awén imda. Yeɣra Eḥya essin dsn 19yenna hasn éd sestenin Émeli d awah : « Key tǎmosed wa folnɣ ilkamen, méɣ ilzam anɣ éd neqqel i iyyen heḍen ? » 20As in éweḍen ɣor Ƹisa, ennen as : « Eḥya wan ǎnesselmaɣ a hanɣ yezimahelen, éd key nesesten : -Key a yǎmosen wa folnɣ ilkamén, méɣ ilzam anɣ éd neqqel i iyyen heḍen ? » 21Émér héndɣ, Ƹisa izuzuy tornawén d toẓẓérén n ǎddunet aggotnén, itakkes kél ǎsuf dɣ wi etiwehenén, itar ǎhenay i imeddorɣal ǎǧǧotnén. 22Yenna hasn i wi-d yezmahel Eḥya : « Eglet ennét i Eḥya awa teneyem d awas teslem : wi derɣelnén hanneyen, wi esketewnén gallen, wi tegrew torna n élem mellen ezzeyen, wi meẓẓegnén sallen, wi emmutnén edderen, eǧrewnet tilaqqiwén isǎlan n elxér. 23Tengeḍ i wa wrn dɣi yeǧé eššek ! » 24As eglen wi-d yezmahel Eḥya, yesséwel Ƹisa, yenna i ǎddunet fol Eḥya : « Ma tekkem éd-t teynim dɣ ténéré ? Tahlé yesiwelawel aḍu ? Kela ! 25Méɣ ma tekkem éd teynim ? Ales yelsan iselsa eknanén tihusay ? Kela édét, wi elsenén iselsa ǎhoseynén, eɣmernén, ezzaɣen dɣ ihenan win imenokalen. 26Ma tekkem éd teynim ? Ennebi ? Ayoh, éd hawen tn enneɣ, yokey aked ennebi. 27Édét Eḥya yǎmos wa fol yetiwektab :

« Éd hin siwyeɣ datk ǎnemmahalin, baš éd yeken ǎbǎreqqa datk.”

28« Gannéɣ awén tn, ǧér ǎddunet emdan wi ewenén, wrt illé wa yogeren Eḥya, beššan wa metteken dɣ Elmelek n Yaḷḷah yogert. 29Id-t illa ǎwadem, aked inarmasen n tiwsé esgeden as, ešheden as yeẓẓal Yaḷḷah eɣbalen in éd tn iselmeɣ Eḥya dɣ aman. 30Beššan Elfarisiten d elmuƹlimin win eššeriƹa wr eɣbélen awa hasn yeɣhel Yaḷḷah, ugeyen éd tn iselmeɣ Eḥya dɣ aman. » 31Yenna Ƹisa daɣ : « Mi-d éd suluɣ ǎddunet win ezzeman waɣ ? Mi-d olan ? 32Olan d arrawen eqqimnén dɣ eẓẓegag, wiyeḍ gannén i wi heḍnén :

-Neddel awn tǎẓemmart, wr terkéḍem !

Néwey awn isuhaɣ n tasnit, wr teslefem !-

33Hund awéndɣ yos-d Eḥya, wr itet tagella, wr ises elboẓa, beššan tennem : -Ehant kél ǎsuf !- 34Yos-d Ag ǎwadem, itat, isas, beššan tennem : -Eynet ales wah, wrn yexxemmem ar téteté méɣ tésesé n elboẓa, yemédew d inarmasen n tiwsé d inesbekkaḍen !- 35Beššan elmiɣna tan Yaḷḷah tetbat dɣ érét n térwa-nét.

Ƹisa dɣ tǎɣǎhamt tan Simƹun wan Elfarisi

36Yeɣr-d Elfarisi iyyen Ƹisa s amensu. Yosé hin Ƹisa, yesɣemer. 37Dɣ aɣrem wéndɣ tellé tǎmǎṭ n tǎnesbekkaṭ. As telmed in Ƹisa illa ɣor Elfarisi, tosin teway tehǎttint teknat tihusay iha elɣeṭer, 38temel ḍeffer Ƹisa, ɣor éḍaren-nét. Tesilef, imeṭṭawen-nét eweren éḍaren win Ƹisa, ezzar tomes tn s imẓaden ennét, temmulet asn, teswer tn elɣeṭer. 39As yeney Elfarisi wa ɣor illa Ƹisa awén, yenna dɣ iman ennét : « Kud ales waɣ yetbat as ennebi a yǎmos, éd yelmed ma tǎmos tǎmǎṭ taɣ t-teḍḍaset : tǎmǎṭ n tǎnesbekkaṭ. » 40Yesséwel Ƹisa, yenna has i Elfarisi : « Simƹun, ǎréɣ éd hak enneɣ heret iyyen. » Yenna has Simƹun : « Leɣt ahi, Muƹalim. » 41Yenna has Ƹisa : « Essin médden yellil tn ales. Iyyen yellil-t semmoset temaḍ n erriyalen n aẓref, wa heḍen, semmoset temerwén. 42Wl iyyen dsn wr ilé aẓref, dédih yessoref asn sérḍal wah. Ma tordéd menék wa has éd yeknin tera ? » 43Yejéweb Simƹun : « Ordeɣ as was yesoref sérḍal wa yeggén. » Yenna has Ƹisa : « Tidet. » 44Yeznehlem berén tǎmǎṭ, ezzar yenna i Simƹun : « Thaneyed tǎmǎṭ taɣ ? Eggeheɣ-d ɣork, wr hi tekféd aman i éḍarenin ; enta tesséred ahi tn s imeṭṭawen ennét, tomes tn s imẓaden ennét. 45Wr hi terreḥḥebed s timulla, enta timellut i éḍarenin wa fol d oséɣ. 46Wr hi tehwéyed éɣef, enta teswer ahi éḍaren elɣeṭer. 47Fol awéndɣ as hak ennéɣ dimaɣ : tegrew ǎsaruf fol ibekkaḍen ennét wi ǎǧǧotnén fol awéndɣ as tera ennét ti mǎqqeret. Beššan was ensoruf a derusen, isakna tera deruset. » 48Dédih yenna Ƹisa i tǎmǎṭ : « Ibekkaḍen ennem essorefen. » 49Ǎddunet wi-t ellenén déndɣ ennen dɣ iman nsn : « Ma yǎmos ales wah yekoyesen ǎsaruf n ibekkaḍen ? » 50Beššan yenna Ƹisa i tǎmǎṭ : « Egel dɣ esselamet : taflest ennem tennejjim. »

8

Téḍéḍén ti eddéwnén d Ƹisa

1Ḍeffer awén, yeɣlay Ƹisa iɣerman d ikallen itabeššar dsn Isǎlan n Elxér win Elmelek n Yaḷḷah. Innemmahalen ennét win maraw d essin eddéwen ds, 2entenéḍ d téḍéḍén tiyyeḍ dɣ yestaɣ kél ǎsuf méɣ yezozey d tornawén. amosnet Meryem tas itahawal Meryem Elmejdaliya, ta dɣ emmukkesen essa eššeyaṭin ; 3Yuwenna, hennis n Xuzi, wakil n Hérodes ; Susenna d tiyeḍ heḍnén ellilnet i Ƹisa d inelkimen-nét s tela nsnt.

Tangalt tan wa isaŋɣalen

4Edét élwen ǎddunet, effalen-d éɣerman emdan ekkan Ƹisa, yeǧa sn tangalt tah : 5« Ales iyyen yekka ǎfǎraǧ-nét a ds isaŋɣal téḍaɣen. A yekka isaŋɣal, téfsén tiyyeḍ erteknet dɣ ǎbǎreqqa : eglen folsnt ǎddunet, ekšen tnt igḍaḍ. 6Tiyyeḍ erteknet ǧer ikedéwen : as-d enkernet, eqqornet déndɣ s iba n aman. 7Tiyyeḍ erteknet dɣ isennanen ; enkeren eddéwnen dsnt, elmeẓen tnt. 8Beššan ellanet ti erteknén fol ǎmǎḍal yolaɣen ; enkernet, eknenet tanekra, ekrehnet tihemmaren : ak iyyet tekreh téméḍé n taḍaq. » Déndɣ ad yenker Ƹisa yessota, yeṭkel awal : « Eré ilan tǎmeẓẓuk isegdét !”

Mafol isawal Ƹisa s tangalén

9Essestenent inelkimen ennét d elmeƹna n tangalt tah. 10Yenna hasn : « Kewenéḍ tegrawem almud n awa yefferen dɣ Elmelek n Yaḷḷah, beššan ǎddunet wi heḍnén, itahawal asn s tangalt,

baš éd esweḍen, wr henneyen

baš éd segdin, wr egréhen. »

Elmeƹna n tangalt tan wa isaŋɣalen

11« Nɣtah elmeƹna tan tangalt : téḍaɣen ǎmosnet awal n Yaḷḷah. 12Wi ehenén ǎbǎreqqa, entenéḍ a isallen, beššan itas-d Iblis, itakkes asn awal wah dɣ ulawen nsn, baš wrt éd eflesen, wr éd ennejjin. 13Wi ellenén ǧér ikedéwen, entenéḍ a isallen i awal n Yaḷḷah, tarreḥabent s tǎdewit beššan wrt iyyin éd yeǧ ikéwen, eflasent émér iyyen ɣas, edt in egrin hik émér n elmašakel n tǎmeddort. 14Téḍaɣén ti erteknén ǧér isennanen, entenetéḍ as ǎddunet wi sallenen, beššan ixulluten aǧut elhem d ǎɣemar n addunya d taẓudé n tǎmeddort nsn. Wr kerrehen a teha elfayda. 15Téḍaɣén ti erteknén dɣ ǎmǎḍal wa yehoseyen, entenntéḍ as ǎddunet wi sallenen i awal n Yaḷḷah, éd has eknin oḍuf s serho dɣ ulawen nsn, éd eẓiẓeyderen kannen abedǎh a teha elfayda.

Tangalt tan énér

16« Wrt illé wa isukun énér, ezzar éd isebbembi fols ǎkus méɣ éd tt yeǧ dag tedabut. Kela, éré isukun énér, ǎsensi afella a has itaǧ, baš as-d taggehen ǎddunet éd hanneyen taffawt-nét. 17Édét a yefferen, ilkam éd yuman. A yeɣrehen ilkam éd yeffuker, éd iggeh taffawt. 18Eǧet enniyet s emmek was tsagadem ! Édét éré ilan, éd igrew, éré wrn ilé éd has yemmukes aked awas yeɣél in ilé. »

Mas d ayet-mas n Ƹisa

19Mas d ayet-mas n Ƹisa osen in dɣ édeg wa-d illa, beššan wr eddobén éd-t in awḍin s ǎgut n ǎddunet wi has eɣleynén. 20Yehéwel as : « Mak d ayet-mak ehan ténéré, eran éd key eynin. » 21Yenna hasn Ƹisa : « Ma d ayet ma, ǎmosen wi sagadnén, elkamen i awal n Yaḷḷah. »

Aḍu wa yessebded Ƹisa

22Ahel iyyen, yéwen Ƹisa dɣ elfelluka iyyet, yeddéw d inelkimen-nét, yenna hasn : « Endawtet éd nk aɣil hén n geréw. » Eglen. 23A tekka elfelluka tegla, yeṭṭes Ƹisa. Émér héndɣ yenker-d aḍu yeṣṣohén, teṭker elfelluka aman, eggehen mihi. 24Oheẓen in inelkimen Ƹisa, essenkernt, ennen as : « Muƹalim, Muƹalim, éd nemmet ! » Yenker-d Ƹisa, yezmeheḍ dɣ aḍu d aman. Yebded awéndɣ ikét ennét, semméḍ. 25Ezzar yenna hasn : « Ma tǧa taflest nwn ? » Eqqimen ǎkunen, ermaɣen, gannén ǧérésn : « Ma yǎmos ales wah, yeḥkam dɣ aḍu d dɣ aman, sagaden as ?. »

Yezozey Ƹisa ales yetiwehen s kél ǎsuf

26Eweḍen ǎkal wan Eljarisiyin, yenimehalen d ǎkal n Jalila. 27As yeres, déndɣ d issensa aḍer ennét fol ǎmǎḍal, yosé hin ales iyyen n aɣrem, ehant kél ǎsuf. Wan éru ales wah wr iles iselsa, wr izzéɣ tǎɣǎhamt, izzaɣ ɣor isensa. 28As yeney Ƹisa, yenḍew iman ennét ɣor éḍaren ennét, yesɣeret ad-t id yerren, yenna has : « Ma hi teréd Ƹisa, Ag Yaḷḷah wan Ǎmaṭkal ? Inhod, wr hi tesseɣseled. » 29Awéndɣ ḍeffer awa has yenna Ƹisa i ag ǎsuf éd-d igmeḍ. Ag ǎsuf wanǧam wan éru ad yeggeh ales, iméren wi-d inakker ag ǎsuf, ititwekrad s tihebeǧiwén dɣ éḍaren d ifassen baš éd yogaẓ, wr éd yegel. Beššan iɣattes tnt, yezziwwet ag ǎsuf s tinariwén. 30Yessestent Ƹisa : « Isem ennek ? » Yenna has : « Isem in Ǎǧut. » Edét eǧǧeten kél ǎsuf wi-dt ehenén. 31Eqqimen laqqedent baš wr tn éd isiwiy tihay n ǎkǎhem wrn ilé édér. 32Émér héndɣ illé éheré mǎqqeren n elxenzéren yeḍanen fol tadreq. Elɣeden kél ǎsuf Ƹisa baš éd tn isiwiy dɣ elxenzéren. Yerḍa sn. 33As egmeḍen ales, eggehen dɣ elxenzéren. Éheré imda yenḍew iman ennét fol térgit dɣ geréw, yemmut, ekšen tn aman. 34As eneyen imaḍanen awa iǧen, eṭkelen iman nsn, eǧen isǎlan dɣ aɣrem d tinariwén emdan. 35Egmeḍen-d ǎddunet egmayen éd eynin awa iǧen. Osen in ɣor Ƹisa, osen ales wa-d egmeḍen kél ǎsuf, yeqqim ɣor Ƹisa, ilsa, yemmugnet, as eneyen awén eksoḍen. 36Wi eneynén awa iǧa ales wanǧam ehan kél ǎsuf yennejja eǧen asn isǎlan. 37Ǎddunet emdan win ǎkal wan Eljarisiyin ennen as i Ƹisa éd yefel ǎkal, édét eksoḍen hullan. Yewen Ƹisa elfelluka, yegla. 38Ales wa-d egmeḍen kél ǎsuf, ilaqqedt baš éd ds yidaw, beššan yugey as Ƹisa, yenna has : 39« Aqqel ihenan ennek, d tenned elxér wa hak iǧa Yaḷḷah. » Yegla yeqqim iganna awa has iǧa Ƹisa dɣ aɣrem imda.

Yellés n Yayrus d tǎmǎṭ ta teḍeset iselsa win Ƹisa

40As in yeqqel Ƹisa dɣ Jalila, erreḥebent ǎddunet ǎǧǧotnén has eqqalnén. 41Γor déndɣ a hin yosa ales iyyen iǧan isem Yayrus, yǎmosen amɣar n éhen n téɣeré. Yenḍew iman ennét dat Ƹisa, ilaqqedt éd hin yas ɣors 42édét wr ilé ar tarrawt iyyet ɣas, telat ɣor meraw d essin iwetyan, yebok éd tt iba. Yeddéw ds beššan ǎddunet eɣlayen as, eẓmament. 43Tehén tǎmǎṭ iyyet dɣ yeffay ahni a ilan meraw iwetyan d essin. Wrt illé ǎḍebib wr tosé, emdan yender asn éd tt tzuzyin. 44Toheẓ in Ƹisa s ḍeffer, teḍes ǎbašekšek n ereswey ennét, dɣ émér héndɣ d teḍes, yeṭṭef in ahni. 45Adih yenna Ƹisa : « Mi hi yeḍesen ? » Emdan ennen weggén entenéḍ. Yenna has Betrus : « Muƹalim, ǎddunet élwan eɣlayen ak, eẓmamen key. » 46Beššan yenna Ƹisa : « Yeḍes ahi iyyen, édét ofreyeɣ i eṣṣahet iyyet tegmaḍ ahi. » 47Telmed tǎmǎṭ as teffuker, ezzar toheẓ in Ƹisa tehikeḍkeḍ, tenḍew iman ennét dats. Tenna dat ǎddunet emdan mafol teḍes aselso wan Ƹisa d menék awa teǧa tezzey dɣ émér héndɣ d teḍes. 48Yenna has Ƹisa : « Talyaṭin, taflest ennem tezzozey km, egel dɣ esselamet. » 49A yekka yesséwel Ƹisa, yosin ǎmahal d ifalen tǎɣǎhamt tan Yayrus, yehéwel : « Yellék ǎba tt, wr teẓẓoḍehed elmuƹalim. » 50Yeslas Ƹisa, yenna i Yayrus : « Wr terméɣed, efles ɣas, éd tezzey. » 51As in éweḍen tǎɣǎhamt, wr yoyyé wl iyyen éd ds yidaw ɣor tarrawt, ar Betrus, Eḥya d Yaƹqub, d imerawen n tarrawt. 52Ikét nsn esilefen, dɣ érét n iba n tarrawt. Yenna hasn Ƹisa : « Wr teslefem, wr temmut, eḍes ɣas a teǧa. » 53Eḍsen ds, édét wr eǧen eššek fol iba-nét. 54Beššan yeṭṭef tt Ƹisa s ǎfus, yenna has yeṭkal amesli ennét : « Talyaṭ, enker ! » 55Yeqqel tt-d unfas, tenker déndɣ. Yenna hasn Ƹisa éd tt ekfin ǎmekši. 56Ekunen imerawen n tarrawt, beššan yenna hasn Ƹisa éd susmin, wr gennin awa iǧen i wl iyyen.

9

Ǎmahal wan inelkimen n Ƹisa

1Yeɣr-d Ƹisa inelkimen-nét win meraw d essin, yekfén terna d elḥikma ti fol eddobén d satteɣen kél ǎsuf, d ti fol éd zuzuyen tornawén. 2Ezzar yesséwey tn éd xaṭṭeben Elmelek n Yaḷḷah, zuzuyen imérenen. 3Yenna hasn : « Wr téwéyem ula enḍerren i ǎsikel nwn : wr téwéyem ebelboḍ ula teborit ula tagella ula aẓref. Wr téwéyem senatet tikerbasén ak iyyen dwn. 4Id tekkem, ɣeymet dɣ tǎɣǎhamt iyyet ad teflim aɣrem. 5Id tosem kud ugeyen ǎddunet éd kewen errexxeben, eflet aɣrem d tebbekbekem agoḍrar fol éḍaren nwn 9.5 awén itawegga as wr yetweɣbal elinjil, ilkam éd yeǧǧuhet awén folsn. » 6Eglen inelkimen, eɣlayen iɣerman emdan, tabeššaren Isǎlan n Elxér, zuzuyen ǎddunet.

Hérodes d Ƹisa

7Yelmed Hérodes, wa yeminakelen fol Jalila, s awén imda. Wr yessén a hé yexxemmem édét gannén ǎddunet wiyeḍ : « Eḥya [wan Ǎnesselmaɣ] yenker-d ǧér inemmuttan. » 8Wiyeḍ heḍnén gannén : « Eliya ad-d yemunen. » Wiyeḍ heḍnén gannén daɣ : « Iyyen dɣ ennebiten win éru ad-d yeqqelen. » 9Yenna Hérodes : « Eḥya ! Eswenkeḍeɣ as éɣef imanin. Ma yǎmos ales wah fol salleɣ iǧiten ennét ? » Igammey éd yeniy Ƹisa.

Yezzekša Ƹisa semmos iǧiman n ǎwadem

10As-d eqqelen inemmahalen n Ƹisa, eǧen as isǎlan fol awa eknen. Yeẓmeẓley tn s taghé ɣor ǎkal iǧan isem Beytṣayda. 11Beššan elmeden ss ǎddunet ǎǧǧotnén, elkemen asn. Yerreḥebten Ƹisa, yesséwel asn fol Elmelek n Yaḷḷah, yezozey widt ǎsimexaternén. 12Deroɣ ǎgǎḍel n tǎfuk as in oheẓen inemmahalen win meraw d essin ɣor Ƹisa, ennen as : « Segel ǎddunet, éd ekkin iɣerman d tiɣermén wi oheẓnén baš éd dsn ekšin d ensin, édét édeg waɣ yesuf, wrt ihé ula enḍerren. » 13Yenna hasn : « Ekfet tn téteté iman nwn. » Ennen as : « Wr nelé ar semmoset tiǧelwén d essin isolmiyen. Méɣ éd negel iman nnɣ éd-d nezenh ǎmekši i ǎddunet wiɣ emdan ? » 14Médden winǧam ǎmosen ɣor semmos iǧiman. Beššan yenna hasn Ƹisa i inelkimen-nét : « Seqqeymet tn s semmoset semmoset temerwén. » 15Eǧen awa hasn yenna, esɣeymen tn emdan. 16Yeṭkel Ƹisa tiǧelwén tingam semmoset d isolmiyen winǧam essin, yeǧǧeẓey aǧenna, yebarek tiǧelwén, yerẓénet ezzar yekfénet i inelkimen ennét baš éd tn oẓanen i ǎddunet. 17Ekšen, eyyewenen emdan, yemmeṭkel awa-d yeqqimen : awén meraw d senatet tisenatén !

Ašehad n Betrus

18Ahel iyyen itimuhud Ƹisa ɣas ennét, wrt illé ar inelkimen-nét ɣors, yessesten tn, yenna hasn : « Ma gannen ǎddunet, ma ǎmoseɣ ? » 19Ennen as : « Wiyeḍ gannén tǎmosed Eḥya wan ǎnesselmaɣ, wiyeḍ heḍnén gannen tǎmosed Eliya, méɣ wiyeḍ gannén tǎmosed ennebi yeruwen ad yeqqelen. » 20« Mi eqqaleɣ ɣorwen kewenéḍ ? » Yenna has Betrus : « Elmesiḥ n Yaḷḷah. » 21Yeẓmeheḍ dsn Ƹisa, yenna hasn éd susmin, wr tn gennin i wl iyyen.

22Yenna Ƹisa : « Ag ǎwadem, yelzam as éd yaẓer hullan, éd yetweksan ɣor imɣaren d elƹulama wi kettebnén d imerubay wi mǎqqornén, éd yetweŋɣ, d ahel wan keraḍ éd-d yenker ǧér inemmuttan. »

23Ezzar yenna hasn emdan : « Eré yeran éd hi yelkem, yelzam as éd yeksen iman ennét, yelzam as éd yeɣbel in éd yeggugga ǎfeǧǧaǧ-nét ak ahel, awén yewwijjed in éd yemmet hund nk, ezzar éd hi yelkem. 24I yeɣhelen éd yennej iman ennét, éd tn yexser, beššan i yexseren iman ennét dɣ érétin, wéndɣ éd tn yennej. 25Mas infa i ǎwadem ǎǧeraw n eddunya temda, kud iɣahhed méɣ iɣasser iman ennét ? 26Eré yekrakeḍen foli méɣ fol tiférin, fol wéndɣ Ag ǎwadem éd ikrakeḍ ahel wad éd yas dɣ elmejdin d dɣ elmejd n Abba d ǎngelosen aqquddesnén. 27Ǎsilekeneɣ awent, ehan kewen wiyeḍ dimaɣ, wr éd emmetten iba wr enéyen Elmelek n Yaḷḷah. »

Keraḍ inelkimen eneyen elmejd n Ƹisa

28Adih ɣor ettam iheḍan ḍeffer awal wén, yéwey Ƹisa, Betrus d Eḥya d Yaƹqub, yéwen tadreq éd yemuhed. 29Émér héndɣ d itimuhud, yebbedel udem ennét, aselso ennét yeqqel imellen hund essam. 30Γor déndɣ osent in essin médden, esdewennén ds : médden wih ǎmosen ennebiten Musa d Eliya, 31ǎmunen-d dɣ elmejd. Esdewennén fol téklé n Ƹisa ta hé teǧit dɣ Yerušelem. 32Betrus d imidiwen ennét ilɣad tn éḍes émér héndɣ, beššan enkeren-d eneyen elmejd wan Ƹisa, eneyen médden win essin d yennibded. 33A yekka effalen médden wih Ƹisa, yenna has Betrus i Ƹisa : « Muƹalim, yuf awéndɣ s nella déɣ. Éd nekres keraḍ ihenan, iyyen innek, iyyen in Musa, iyyen in Eliya. » Wr yessén awa iganna. 34A yekka yesséwel, yeres-d aẓyar yesselsén s télé ennét. Eksoḍen as eneyen aẓyar wah tn isselsen. 35Yefel-d aẓyar ǎmesli iyyen : « Awaɣ Ruré, wa eréɣ hullan.. Segdet as. » 36As yesmenda ǎmesli awal ennét, ǎbas yemun ar Ƹisa ɣas ennét. Inelkimen essosemen, iheḍan windɣ wr ennén heret i ǎwadem fol awa eneyen.

Muzyet n ag alhin

37Ahel wa heḍen, awa-d errasen adrar, emheyyén d ǎddunet aggotnén d ekkanén Ƹisa. 38Dɣ ammas n ǎddunet, yesɣeret ales iyyen, yenna : « Muƹalim, inhod ad toḍened tǎhanint i ruré, édét enta ɣas a eléɣ ! 39Itaggeht ag ǎsuf, ezzar dédih isaɣerat, isandawt s alhin, isagmaḍ as-d tǎkuffé s émi, zernah-t iffal ast yellubbeḍ hullan. 40Ennéɣ asn i inelkimen ennek éd esteɣen ag ǎsuf beššan yender asn. » 41Yenna Ƹisa : « Ikét n ikufar ! Ǎddunet exlanén ! Ar emmey éd eqqimeɣ ǧeréwen ? Ar emmey eẓiẓeydereɣ awén ? Awid rurék. » 42As in yoheẓ arraw, yessoḍé ag ǎsuf, yessendewt. Beššan yezmeheḍ ds Ƹisa, yezozey arraw ezzar yerré i tis. 43Emdan ǎkunen dɣ terna n Yaḷḷah.

A yekka ǎkunen dɣ awa itaǧ Ƹisa imda, yenna hasn i inelkimen ennét : 44« Eknet asgdet i isǎlan wi hawen éd egeɣ dimaɣ : Ag ǎwadem éd yetweɣdar, éd iggeh ifassen n ǎddunet. » 45Beššan wr efhémen awa iganna : elmeƹna ennét teffar baš wr tt éd efhemin, eksoḍen éd sestenen Ƹisa fol tifér tih.

Temɣennant fol wa yogeren

46Tenker temɣnnant ǧér inelkimen n Ƹisa tassenen ma yǎmos wa mǎqqeren ǧérésn. 47Beššan ihanney Ƹisa awa ihan ulawen nsn. Yeṭṭef arraw iyyen, yessebdedt édés ennét, 48yenna hasn : « Eré yeɣbelen arraw waɣ dɣ érétin, yeɣbel ahi nk imanin, wa hi yeɣbelen, yeɣbel wa hi-d yesséweyen. Édét wa enḍukken ǧeréwen temdam enta a kewen yogeren. » 49Yenna Eḥya : « Muƹalim, nenay ales iyyen iḍarrenen kél ǎsuf s terna n isem ennek, nenna has wr itiles édét weggén in ǎddunet nnɣ. » 50Yenna has Ƹisa : « Wr has gennim ula enḍerren, édét wa wrn kewen yeksén ǎmidi nwn. »

MN JALILA AR YERUŠLEM

9.51-21.38

Ƹisa dɣ Samari

51As yohéẓ émér wa-d éd yefel Ƹisa eddunya, yenneheḍ éd yawiy ǎbǎreqqa wan Yerušelem. 52Yezmahel wiyeḍ dats. Eglen, osen aɣrem iyyen dɣ ǎkal wan Samariten baš éd has zewwejeden. 53Beššan ǎddunet n ǎkal ugeyen as édét yennihel Yerušelem. 54As eneyen inelkimen-nét Yaƹqub d Eḥya awén, ennen i Ƹisa : « Émeli, teréd éd-d neseres témsé tan aǧenna éd tn tehheddem hund awa iǧa Eliya ? » 55Yeznehlem in Ƹisa berén nsn, yeggoret folsn, [yenna hasn : « Kewenéḍ wr tessénem emmek n unfas wa kewen imhalen. 56Tidet, Ag ǎwadem wrd yosé éd isexrek ǎddunet, yos-d éd tn yennej]. » Okeyen s aɣrem iyyen heḍen.

57Ehan ǎbǎreqqa as yenna ales iyyen i Ƹisa : « Éd hak elkemeɣ id tekkéd. » 58Yenna has Ƹisa : « Ixorhiten elan unan, igḍaḍ elan essuken beššan Ag ǎwadem wr ilé édeg dɣ issensa éɣef-nét. » 59Yenna i ales iyyen heḍen : « Elkem ahi. » Yenna has ales : « Eyyahi éd enbeleɣ abba hin ezzar. » 60Yenna has Ƹisa : « Ey inemmuttan éd enbelen inemmuttan nsn, key egel beššer isǎlan n Elmelek n Yaḷḷah. » 61Ales iyyen heḍen yenna : « É Émeli , éd hak elkemeɣ, beššan eyyahi éd egeɣ ar essaɣet i ǎddunetin ezzar. » 62Yenna has Ƹisa : « Kud illé éré ibuddun ǎgelleb, ikayyed ḍeffers, dédih wr yojéd i Elmelek n Yaḷḷah. »

10

Ǎmahal n inelkimen n Ƹisa

1Ḍeffer adih, yeɣra Ƹisa essahet temerwén d essin inelkimen daɣ, yesséweyten s essin essin dats dɣ éɣerman emdan wi hé yek enta iman-nét. 2Yenna hasn : « Ǎferas yegget, beššan osaren elxeddamen t exdemnén, eǧmiyet dɣ messis n ǎferas éd d isiwiy elxeddamen wiyeḍ heḍnén. 3Eywah ! Enkeret ! Esséweyeɣ kewen hund ikerwaten ǧer ibeggan. 4Wr téweyem aẓref, ula ǎbelboḍ, ula iɣetémen, wr tesseslemem ǎwadem dɣ ǎbǎreqqa nwn. 5Éhen teggehem, s tizaret ennét : -Esselamet folwn-. 6Kud éhen wah ihé ag esselamet, igrew esselamet nwn, kud wrt ihé ag esselamet, dédih éd kewen-d teqqel. 7Dɣ tǎɣǎhamt téndɣ ɣeymet, ekšet, eswet awa kewen éd ekfin messawes n éhen, édét ak elxeddam yenihegga d elḥaq-nét. Wr teqqimem takkem ǧer ihenan. 8Ak aɣrem teggehem dɣ tetiwereḥḥabem, ekšet awa tegrewem. 9Zuzyet ǎddunet-nét d tennim asn : -Elmelek n Yaḷḷah yoheẓ kewen-. 10Beššan ak aɣrem teggehem dɣ wr tetwereḥḥabem, ekket eẓẓegagen d tennim : 11-Aked agoḍrar wan aɣrem yemelen fol éḍaren nnɣ, éd hawent-in nebbekbek, éd hawent-in ney. Beššan elmedet as Elmelek n Yaḷḷah yoheẓ-. 12Ennéɣ awen tn, ahel wéndɣ, ǎddunet win aɣrem wan Sodoma toẓẓért nsn éd teqqel meḍriy fol toẓẓért n ǎddunet n aɣrem waɣ. 13Elɣib folkm aɣrem wan Korazin ! Elɣib folm aɣrem wan Beytṣayda ! Édét kud tekunt ta teget fol aɣrem nwn, éɣermen win Ṣura méɣ Ṣayda a fol tega, éru a-d eqqimen ǎddunet nsn fol éẓed ǎtuben, ǎsilefen fol ibekkaḍen nsn. 14Adih, ahel wan tanaṭ éd yaǧer ǎṣahu folwn i fol Ṣura d Ṣayda. 15Kewenéḍ wi ezzeɣnén Kafranahum, teɣélem éd tetweṭkalem ar aǧenna ? Xeram awen ! Erés s ǎkal wan inemmuttan a hé teǧim. » 16Yenna daɣ i inelkimen ennét : « Wa hawen yesigeden yesiged ahi, wa wrn kewen yeɣbél, wr hi yeɣbél, wa wrn hi yeɣbél, wr yeɣbél wa hi-d yesséweyen. »

17Eqqelen-d inelkimen n Ƹisa win essahet temerwén d essin eddiwén, ennen as : « Émeli, aked kél ǎsuf nernén s isem ennek. » 18Yenna hasn : « Enayeɣ Eššeyṭan yoḍa-d dɣ aǧenna hund essam ! 19Ekfeɣ kewen ǎdabu n téklé fol iššelen, fol iẓordam d fol awa ila ahengo dɣ terna, ula kewen éd yekmun. 20Beššan wr teddewém fol in kél ǎsuf ternem tn, yuf awn teddewém in ekteben ismawen nwn dɣ iǧennawen. »

21Émér héndɣ, yeṭker Ƹisa tǎdǎwit s Unfas Heddigen, yenna : « Omaleɣ-key, Abba, Émeli n aǧenna d ǎmǎḍal, édét windɣ hereten tessekned-tn i arrawen wi meḍruynén, teffered-tn i imɣaren d wi elenén tayetté. Tidet, Abba, édét awén a tessofed. 22Ak heret egreweɣt ɣor abbahin, wrt illé wa yessenen ma yǎmos Rurés ar Abba, wrt illé wa yessenen ma yǎmos Abba ar Rurés d was yebok Rurés ǎsekni-nét. »

23Yeznehlem berén inelkimen ennét, yenna hasn i entenéḍ ɣas : « Ennufleynet téṭṭawen ti henneynén awa thanneyem !

24Ǎddobéɣ éd hawen enneɣ as ǎǧut n ennebi d ǎmenokal yeɣhel éd yeney awa thanneyem, wrt enéyen, awas tsallem wr has eslén ! »

Tangalt tan Usamari wa yoleɣen

25Yebded elmuƹlim wan eššeréƹa iyyen, yeɣhel éd yarem Ƹisa, yenna has : « Muƹalim, ma hé eǧeɣ baš éd eǧreweɣ tǎmeddort ta teɣlalet ? » 26Yenna has : « Ma yektaben dɣ Eššeriƹa ? Ma ds teɣréd ? » 27Yenna has wanǧam : « Eken tera i Émeli, Messineɣ ennek, s ul ennek imda, s iman ennek emdan, s eṣṣahet ennek temda, s tayetté ennek temda, eken tera i ǎmehreǧ hund tera ta tegéd i iman ennek. » 28Yenna has Ƹisa : « Tennéd tidet, eg awén éd teddered. » 29Beššan, yegmey éd yeẓẓel iman ennét, yenna daɣ i Ƹisa : « Ma yǎmos ǎmehreǧin ? »

30Adih yenna has Ƹisa : « Ales iyyen yefal-d Yerušelem yekka Yariḥo, erteken fols imekeren, elkesent, oheɣen ds a ila, oyyent deroɣ yemmut. 31Yokay ǎmǎrabu iyyen dɣ wéndɣ ǎbǎreqqa, yeneyt yoyyé déndɣ. 32Yemmert in Uléwi iyyen n tawsit n kél tikutawén, yeneyt, yoyyé déndɣ. 33Usamari iyyen dédih, yokeyin, enta ǎɣerib n ǎkal waɣ a yǎmos, yessokel, yeneyt, yeŋɣé s tamella. 34Yoheẓt, yezzuket ɣors, yesséred as ibuysen ennét, yeswert ǎhatim d elboẓa, yettel as tn, yeswert tasnit ennét, yeweyt ar éhen n imessukal iyyen, yemhaha ds. 35As yeffo tufat, yekkes-d essin erriyalen, yekfén i messis n édeg wanǧam, yenna has : -Esseɣlefeɣ ak, mehihi ds, a tebxesed denneg awén fols, yokeyen erriyalen essin wiɣ, éd hak-t erẓemeɣ as d eqqeleɣ-. 36-En ahi : menék wah dsn ǧér wiɣ keraḍ a yeqqalen ǎmehreǧ n ales wah eŋɣen imakeren ? » 37Yenna has : « Ǎmehreǧ ennét, waɣ has yoḍenen tamella. » Yenna has Ƹisa : « Adih, eǧel eǧ awén aked key. »

Marta d Meryem

38Dɣ ǎsikel nsn, enta d inelkimen ennét, yosa Ƹisa aɣrem iyyen, terreḥḥebt tǎmǎṭ iyyet dɣ ihenan ennét, isem ennét Marta. 39Marta tela tǎmeḍrayt iyyet tegat isem Meryem. Teqqim ɣor éḍaren n Ƹisa tesiged i awa iganna. 40Marta, tǎmihelhal. Tenna : « Émeli, wr key yekmé in toyyahi tǎmeḍraytin exdameɣ ɣasin ? En as éd hi tilal. » 41Yenna has Ƹisa : « Marta kem ! Toẓared dɣ a yeggén. 42Beššan heret iyyen a ilan tenfa, tafolt taɣ tǎhoseyet a tesnefren Meryem, wr has éd yemmukkes awén. »

11

Isalmad Ƹisa inelkimen ennét éd emuhdin

1Ahel iyyen itimuhud Ƹisa dɣ édeg iyyen, as yesmenda, yosé hin iyyen dɣ inelkimen ennét, yenna has : « Émeli, selmed anɣ éd entimuhud, hund awa iǧa Eḥya i inelkimen ennét. » 2Yenna hasn : « As timuhudem ennet : Abba, emdan éd eqquddesen isem ennek, yasét-d Elmelek ennek, 3teqqimed thakked anɣ tagella nnɣ ak ahel, 4soref anɣ ibekkaḍen nnɣ, édét aked nekkenéḍ ensoruf i wi haneɣ eḍlemnén. Wr hanɣ toyyéd éd neggeh térmitén [beššan nejj-anɣ dɣ a yeššaḍen]. »

5Yenna hasn Ƹisa daɣ : « Kud iyyen dewen, yosa ǎmidi iyyen dɣ ammas n éheḍ, yegmey éd has iserḍel keraḍet tiǧelwén, 6édét yekreh ǎmegar dɣ éheḍ, wr ilé as-t yesmager. 7Kud ǎmidi wah yenna has : « Ekfi elɣafyet, émér waɣ taflut tergal, nk d arrawenin neha édeg nnɣ, wr eddobéɣ éd enkereɣ éd key ekfeɣ awa teréd. » 8Elleɣeɣ awn as kud wr éd yenker baš éd-t yekf awén édét ǎmidi ennét a yǎmos, éd yenker éd-t yekf awa yemxater imda fol tekunt n iba n teɣaššimt n ămidi ennét. 9Nk, ennéɣ awn awén : edelet, éd tegrewem ; egmeyet, éd tasim ; ewtet taflut, éd hawn nar. 10Édét éré idelen, éd yegrew, éré yegmeyen éd yas, éré yeweten taflut éd has nar. 11Essesteneɣ kewen, leɣteti : ma yǎmos dewen abba wa dɣ éd yegmey rurés ǎsolmi edt yekf aššel ? 12Méɣ yegmey ds tesedalt, yeẓẓel as ǎẓérdem ? 13Ula kewenéḍ wi exlenén, tessanem isuf n tihusay i meddankwen, beršéɣ Abba n Iǧennawen, éd yekf Unfas ennét Heddigen i wi dst egmeynén ! »

Ƹisa d kél ǎsuf

14Yesteɣ Ƹisa ag ǎsuf ihan ales iyyen, yekkas as awal. As yegmeḍ ag ǎsuf, yesséwel ales, ǎkunen ǎddunet wi has eɣleynén. 15Beššan wiyeḍ ennen : « Isatteɣ kél ǎsuf s terna n Beƹlezabul, amɣar n kél ǎsuf. » 16Wiyeḍ heḍnén, eran édt armin, egmeyen ds ǎhamol iyyen d ifalen aǧenna. 17Beššan yessan awa exximmemen, yenna hasn : « Ak ǎkal s ǎddunet-nét kannesen ǧérésn, éd yehlek ; ak 11.17 méɣ : téɣehmén éd oḍunet emdanet iyyet fol iyyet tawsit kanneset d iman-nét éd toḍu. 18Kud aked Iblis ikannes d iman-nét, menék awa hé yeǧ elmelek-nét éd yeṭṭef ? Édét tennem s terna n Beƹlezabul as satteɣeɣ kél ǎsuf. 19Kud nk satteɣeɣ-tn s terna n Beƹlezabul dédih menék awa taggen arrawen nwn satteɣen-tn ? Entenéḍ a hé yumasin elqaḍiten nwn. 20Beššan kud s aḍaḍ n Yaḷḷah as satteɣeɣ kél ǎsuf, dédih Elmelek n Yaḷḷah yeweḍ kewen-d. 21Kud ales yeṣṣohén, ilan teẓoli, yogaẓen ihenan ennét, tela ennét teɣlaf, 22beššan kud yosé hin ales t-yernan, yeŋɣé, yekkes ds teẓoli ennét ta fol yesfella d tela ennét, yeẓun tn in emdan. 23Wa wrn dɣ-i yeddéw, ahengo hin, éré wa wrn hi itilal s asdu, izamezzay. »

24As yegmeḍ ag ǎsuf ales, yehoreǧ yegmay imnay. Wrt yosé, ezzar yenna : « Éd eqqeleɣ ihenanin, windɣ d egmeḍɣ. » 25As in yosa yosén efraḍen, eknan emuken. 26Dédih yegla yosa essa kél ǎsuf heḍnén éd-t ernanén tǎxellawt, eqqelen-d ezzeɣen. Herrayet n ales wén terna tǎxellawt tizaret ennét. » 27A yekka yesséwel Ƹisa, tenna has tǎmǎṭ iyyet teṭkal ǎmesli ennét : « Tengeḍ i tesa ta dɣ tedweled, tengeḍ i ifefan wi tenkesed. » 28Yenna has : « Tengeḍ ɣas i wi sagadnén i Awal n Yaḷḷah, lakkemen as ! »

29Osen in ǎddunet s ǎǧut eɣleyen as, yenna hasn : « Ǎddunet win dimaɣ exlan, gammeyen ǎhamol iyyen n Yaḷḷah, wr éd egrewen ar ǎhamol n ennebi Yunes. 30Hund awas yeqqal Yunes ǎhamol n Yaḷḷah ɣor kél Niniwa, Ag ǎwadem éd-t yumas i win ezzeman waɣ. 31Éd tenker tǎmenokalt n ǎnǎhol ahel wan tanaṭ, éd tseḍlem ǎddunet win ezzeman waɣ, édét tefal-d ikallen wi ogegnén baš éd seged i elmiɣna tan Suleyman. Segdet ! Déɣ illé i yogeren Suleyman ! 32Ahel wan tanaṭ, kél Niniwa éd enkeren éd emlin dat ǎddunet win dimaɣ, éd tn seḍlemen, édét kél Niniwa ǎtuben ahel wa-d eslen i Yunes. Segdet ! Déɣ illé i yogeren Yunes ! »

Tangalt tan énér

33« Wrt illé wa hé isukun énér ezzar éd-t yeffer [méɣ édt yeǧ dag ǎkus], kela, afella adt éd yeǧ baš wi-d taggehnén éd hanneyen taffawt. 34Téṭ tǎmos énér n taɣessa. Kud téṭ ennek tesxa, taɣessa ennek temda tehét taffawt, beššan kud terin téṭ ennek, taɣessa éd tumas tihay. 35Hékey ɣas ! Essen kud taffawt ta key tehet wr éd tumas tihay ! 36Kud taɣessa ennek temda tehét taffawt, sl ula enḍerren n tihay, éd tumas efa temda, hund énér ta hak teget taffawt. »

Yesseḍlem Ƹisa Elfarisiten d elƹulama wi kettebnén

37A yekka yesséwel Ƹisa, yeƹreḍ-t Elfarisi iyyen éd yemmeklow ɣors. Yeggeh ɣors, yesɣemer. 38Ast yeney Elfarisi, yekun fol in wr yewweḍa dat ameklu hund elɣada. 39Yenna has Ƹisa : « Kewenéḍ Elfarisiten ! Zazzagem afella n ikassen a yekka ammas nwn yeṭkar tikra d tǎxellawt ! 40Ikét n inebbuddal ! Yaḷḷah wa yeknen ǎgenena, weggén enta a yeknen ammas ? 41Adih ektet i tileqqiwén s ulawen nwn, dédih ak heret éd hawen yizzag. 42Beššan elƹib folwn Elfarisiten, kewenéḍ wi hekkenén i Yaḷḷah tafolt fol merawet n enneɣnaɣ d tǎneṭfért d iškan win iferǧan emdan. Toyyem uẓul d tera wi-d efelnén Yaḷḷah ! Awaɣ as ilzam tiɣawt-nét, sl wr toyyém awa heḍen ! 43Elƹib folwn, Elfarisiten, kewenéḍ wi essofnén ideggen wi ezzarnén dɣ éhen n téɣeré d iseslamen dɣ ideggen wi maqqornén ! 44Elƹib folwn, kewenéḍ wi olenen d éẓekwan wr amunnén, wi fol gallen ǎddunet bla wr essénen in errigehen folsnt ! » 45Yenna elmuƹlim iyyen n eššeriƹa : « Muƹalim, s awal wa tagged, tesebbed anɣ aked nekkenéḍ ! » 46Yenna Ƹisa : « Aked kewenéḍ, elmuƹlimin, elɣib folwn, édét tsawarem ǎddunet aẓuk s asn indar aggay ennét, iman nwn wrt teḍḍisem ula s aḍaḍ ! 47Elƹib folwn, édét tkannem idebnan i ennebiten, windɣ neqqen abbaten nwn ! 48Temosem dédih imašhaden n abbaten nwn, sakném in terḍam asn, édét entenéḍ a-d tn inaqqen, kewenéḍ a ibunnun idebnan ! » 49Fol awéndɣ as tenna elmiɣna n Yaḷḷah : « Éd hasn siwyeɣ ennebiten d inemmahalen, éd dsn eŋɣin wiyeḍ, éd dsn esteɣen wiyeḍ, 50ǎddunet win dimaɣ éd erẓemen ahni n ennebiten wa yeŋɣelen wa fol tenta eddunya, 51mn ahni wan Habel ar wan Zakariya, wa yemmuten ǧér ǎseɣres wan tikutawén d éhen wan Yaḷḷah. Tidet ! Eḍmaneɣ awn as ǎddunet win ezzeman waɣ, erreẓam a hé eǧin ! 52Elƹib folwn, elmuƹlimin win eššeréƹa, édét tekkesem ǎsaru n musnet ! Kewenéḍ wr teggehem, wi erenén éd eggehen, tekkesem asnt ! » 53As yegmeḍ déngam, elmuƹlimin wi kettebnén d Elfarisiten ewwiššenen, ǎkkusen fols, eqqimen sastanent fol hereten ǎǧǧotnén, 54egmeyen édt ermesen, eran édt seḍlemen fol awal ennét.

12

1Émér héndɣ, ǎddunet emelent s ǎgut, ǎmosen iǧiman, ad eqqelen timekukalen. Yenna Ƹisa i inelkimen ennét ezzar : « Uksaḍet elxemméra n Elfarisiten, awén telmenufeɣa. 2A yeɣrehen, yelkam éd yeffuker, a yefferen, yelkam éd yuman. 3Fol awén awa tennem dɣ tihay éd yegmeḍ dɣ taffawt, awa testektekem dɣ temeẓẓuk n iyyen dɣ éhen yergalen éd has teslim fol isfelen. »

Awa hé tuksaḍém

4Yenna Ƹisa daɣ : « Gannéɣ awn tn imidiwenin : wr teksoḍem wi wrn eddobet ar téneɣé n taɣessa ɣas, beššan ula eddobén sl awén. 5Éd hawen leɣteɣ wa hé tuksaḍem : uksaḍet-t Enta, as kewen yeŋɣa, yeddobet éd kewen yenḍu dɣ jahennama. Enneɣ awén tn, Enta as uksaḍet ! 6Weggén essin sinkuten as nazzen semmos eẓẓerẓoren, méɣ ? Beššan, wl iyyen, wrt ititaw Yaḷḷah. 7Aked imẓaden nwn emdan win éɣef teḍanen. Adih wr termǧɣem : tokeyem ǎtuǧ ǎǧut eẓẓerẓoren ! 8Éd hawen tn enneɣ : éré yennen dat ǎddunet in nk ad-t ilan, Ag ǎwadem éd yešhed dat ǎngelosen n Yaḷḷah as innét. 9Beššan éré yennen dat ǎddunet in wr hi yezzéy, Ag ǎwadem éd yešhed dat ǎngelosen n Yaḷḷah in wrt yezzéy. 10Eré yeǧen erk awal fol Ag ǎwadem, yessoref, beššan éré yesikaferen fol Unfas Heddigen wr ilkem in éd yesoref. 11Ahel wa-d éd tasim tanaṭ dɣ éhen n téɣeré, méɣ ɣor imenokalen d imɣaren n elḥukuma, wr teksoḍem menék d awa hé tegim méɣ awa hé tennim baš éd tedafƹim fol iman nwn, 12édét Unfas Heddigen éd kewen iselmed awa hé tennim émér héndɣ. »

Tera n heret sagraw heret

13Yenna iyyen dɣ ǎddunet i Ƹisa : « Muƹalim, en as i eɲɲa éd dɣi yoẓan tǎkasit. » 14Yenna has Ƹisa : « Ales key ! Mi hi yeǧen deh éd umaseɣ elqaḍi nwn, wa itoẓanen awa tlem ? » 15Ezzar yenna hasn emdan : « Uksaḍet ! Zigẓet iman nwn fol tera n heret, édét aked kud yeɣmar weggén errezɣen n ǎwadem a yeḍmanen tǎmeddort ennét. » 16Iǧa sn Ƹisa tangalt tah : « Ales iyyen yeɣmaren, ila ǎmǎḍal t ikfen ǎǧut n etteɣam, 17itaxemmam iganna : -Ma hé eǧeɣ ? Ǎbas eléɣ édeg dɣ eǧéɣ etteɣam-. 18Yenna awah : -Nɣwah awa hé eǧeɣ : éd erẓeɣ izeɣrahin, éd ebnuɣ wiyyeḍ heḍnén meqqornén, éd dsn eǧeɣ etteɣamin d awa eléɣ imda. 19Ezzar éd enneɣ dɣ imanin : ǎmidihin, teɣmared i iwetyan ǎǧǧotnén, sunfu dimaɣ, ekš, esu d tezhud-. 20Beššan yenna has Yaḷḷah : -Tǎmosed ǎnebzuǧ key ! Éheḍ waɣ a dk emmukkesin iman. Mi hé yenfu awa teɣrahed imda ?- » 21Yenna Ƹisa : « Awéndɣ a iǧarrewen éré yegmayen éd iseɣmer iman ennét, wrn tn iseɣmir dat Yaḷḷah. »

22Yenna Ƹisa i inelkimen-nét : « Awéndɣ a fol hawen gannéɣ : wr teksoḍem, wr texxemmemem i tǎmeddort awa hé tekšim méy i taɣessa awa hé telsim. 23Édét iman ogeren téteté d taɣessa tuf iselsa. 24Eynet iɣalgiwen, wr seŋŋilen, wr ferresen, wr elén izeɣrah, beššan Yaḷḷah izakšen ! Kewenéḍ tokeyem ǎtuǧ igḍaḍ s a yeggén ! 25Ma yǎmos dewen wa yeddoben éd isit tǎmeddort ennét folin yermaɣ fols ? 26Fol awéndɣ kud ula teddobém i awa wrn yǎmos heret yeggén, mafol texximmemem awa heḍen ? 27Ekidet menék awa taggenet téṭṭawén n iškan éd enkkernet, wr xeddemnet, wr kenninet iselsa. Beššan, aked Suleyman, a eǧenet tihusay ennét, a yewa wr yekréh iselsa ufenen ula iyyet dɣ téṭṭawén tiɣ. 28Yaḷḷah, ahel waɣ izihusuy ula iškan dɣ tinariwén, wis tufat eddobén éd eqqeden dɣ témsé beršéɣ kewenéḍ ! Éd kewen isels. Ǎddunet win taflest meḍriyet ! 29Kewenéḍ ! Wr teqqimem tegmayem abedǎh awa hé tekšim d awa hé teswim, wr teššewwešem. 30Awén ellametén n eddunya taɣ wrn ezzéy Messineɣ emdanet ad-t igmayen. Kewenéḍ telam Abba yessanen engom awa temixatarem. 31Yuf awn tegmeyem Elmelek ennét, dédih éd tegrewem aked awa heḍen imda. 32Wr teksoḍem, kewenéḍ éheré hin wa derusen ! Édét yeɣhel awn Abba nwn isuf n Elmelek. 33Zenhetin tela nwn d tekfim i wi ǎsimexaternén. Eget aẓref nwn dɣ eẓẓeṭamen wrn fettek, sedwet dɣ iǧennawen elmal wa wrn itemendu : imekeren wrt éd akrin, melul wrt éd yeɣhed. 34Édét tidet as édeg wa-d illa elmal nwn déndɣ ad illa ul nwn. »

Γeymet teknam taɣera

35« Zewwejedet iman nwn, egbeset, suket énéren nwn. 36Kewenéḍ ! Ulut d éklan wi eqqelnén i messisn, messisn wadih yegla, yekka aẓli iyyen, entenéḍ eqqelen as, éd has arin taflut émér wéndɣ d éd yas éd yeqqebqeb. 37Tengeḍ i éklan wi hé yas messisn okayen émér wad hin éd yeqqel, émér s d yosa ! Awén tidet a hawen gannéɣ : éd yegbes, éd tn iseqqayem, éd hasn-d yawiy ǎmekši. 38Kud yos-d ammas n éheḍ méɣ ɣor ihokhaken, yosén okayen, tengeḍ asn ! 39Elmedet awah : kud yessan messis n éhen émér wad hin itas ǎmeker, wr éd yey taflut ennét édt terraẓ. 40Aked kewenéḍ ! Γaymet teziwejjedem iman nwn, édét Ag ǎwadem éd-d yas émér héndɣ dɣ wr has teqqélem. » 41Yessestent Betrus, yenna has : « Émeli, tagged tangalt taɣ i nekkenéḍ ɣas méɣ tagged tt i ǎddunet emdan ? » 42Yenna has Ƹisa : « Ma yǎmos amɣar n éklan wa teha ellemana, ilan tayetté ? Weggén was yenna messis éd yexkem yageẓ éklan wi heḍnén, éd tn ihak tiful nsn n ǎmekši ? 43Tengeḍ i akli wén kud yosé hin messis, émér wa hin yeqqel, itag awa has yenna ! 44Awa hawen gannéɣ tidet : édt iseɣlef messis awa ila imda. 45Beššan kud akli yenna dɣ iman ennét : -Messi wr-d iteqqel hik-, kud inaq éklan d téklatén wi heḍnén, kud itat isas ixabbeṭ, 46dédih messis éd-d yeqqel ahel iyyen méɣ émér iyyen d wr fols yessén akli, éd-t yeŋɣ hullan, éd-t isteɣ, éd has yeǧ awa itaweggén i imaɣdaren. 47Akli yessanen awa yera messis, beššan wrt itéǧ, wr izewejjid ula enḍerren, éd yeǧrew tiwit ǎǧǧotnén. 48Beššan akli wa wrn yessén awa yera messis, kud iǧa a yexlan, wrt éd newet hullan. Wa yegrewen a yeggén, éd ds negmey a yeggén. Wa nesseɣlef a yeggén éd ds negmey denneg awén.

49Oseɣ-d éd serɣeɣ témsé fol ǎmǎḍal, ǎsiderheneɣ in éru terɣa ! 50Ilkam dɣi ǎlǎmaɣ dɣ toẓẓért, wr éd eǧreweɣ imnay ad yakiy.

51Teɣélem oséɣ-d éd-d awyeɣ elɣafyet fol ǎmǎḍal ? Kela ! Ganneɣ awén tn, ǎzemmezziy ad-d éwayeɣ. 52Mn émér waɣ, ǎddunet n éhen iyyen ǎmosnén semmos éd emmezeyen, éd eknesen essin fol keraḍ, keraḍ fol essin. 53Abba éd yeknes d rurés, arraw d tis, anna d yellés, tarrawt d mas, tǎḍeggalt d tǎḍeggalt ennét. »

54Yenna Ƹisa i ǎddunet : « As teneyem aẓyar d yefalen ǎgǎḍel n tǎfuk, éd tennim : -Ǎhamol n aǧenna-, awén a hé yeǧin. 55As tofreyem i ǎhoḍ, éd tennim : -Ǎhamol n tuksé-, awén a hé yeǧin. 56Kewenéḍ wi elenén essin udmawen ! Kewenéḍ essennén téɣeré n ihmal n aǧenna d ǎmǎḍal, mafol wr tessénem téɣeré n awa itaǧǧen dɣ ezzeman waɣ ? 57Adih mafol wr teddobém éd telmedem ɣor iman nwn ǎẓemmeẓli n awa yeẓẓelen d awa wrn yeẓẓél ? 58Adih as teknased d iyyen, tekkem elmaḥkama, essen wr éd tased a fol tenmeknem animér wr hin téweḍem. Éd tennejed iman ennek ékét-dih wr key yéwey dat elqaḍi, yessewey key elqaḍi ɣor wa isatbaten tinaḍén key isiwyin s tǎkormut. 59Éd hak tn enneɣ, wr éd-d tegmeḍed déndɣ ad terẓemed ǎmerwas ennek imda ar sinku wa yehreyen. »

13

1Émér héndɣ, ennen ǎddunet wiyeḍ i Ƹisa menék awa iǧa Bilaṭes yeŋɣa kél Jalila, isartay ahni nsn d wan tikutawén nsn. 2Yenna hasn Ƹisa : « Tordam as in etweŋɣen kél Jalila wih hund awéndɣ folin ǎmosen inesbekkaḍen ogernén kél Jalila wi heḍnén emdan ? 3Kela, gannéɣ awn tn, beššan kud wr tetubem aked kewenéḍ temdam éd temmetim. 4Méɣ ma tordam daɣ, kuttum ǎddunet win meraw d ettam fol d yoḍa elburj wan Silwam, dɣ Yerušelem, tordam as inaḍlamen ogernén ǎddunet wi heḍnén n Yerušelem a ǎmosen ? 5Kela, ennéɣ awn tn, beššan kud wr tetubem aked kewenéḍ temdan éd temmetim. »

6Yegasn Ƹisa tangalt tah : « Ales iyyen ila tahart yessinker tt iyyen ǧér tizzebab ennét. Ahel iyyen yegmey ds aharen, wr tn yosé. 7Adih yenna has i ǎnaxdam wa yogeẓen tizzebab : -Ekid, keraḍ iwetyanin, taseɣ d déɣ gammeyeɣ aharen dɣ tahart taɣ, wr tn tiseɣ. Enkeḍ tt dédih ! Mafol tenkar fol ǎmǎḍal bennan ?- 8Yenna has ǎnaxdam : -Sidi, eyyét ǎwetay waɣ arweh ad éd has ebrekeɣ, éd has egeɣ elɣebar. 9Dédih tigenén éd taru iwetyan wid eglenén, kud kela, dédih en ahi éd tt enkeḍeɣ-.

Ƹisa yezozey tǎmǎṭ ahel wan tesonfat

10Ahel iyyen n essebet yǎmosen ahel wan tesonfat, isaɣra Ƹisa dɣ éhen n téɣeré. 11Adih, tella dén tǎmǎṭ iyyet, tela meraw iwetyan d ettam yeṭṭaf tt ag ǎsuf, yesikerembey tt, wr teddobet éd tǎẓẓel iman ennét fo. 12As tt yeney Ƹisa, yeɣrét, yenna has : « Tǎmǎṭ kem ! Tereǧed dɣ torna ennem ! » 13Yeswer tt ifassen ennét. Émér héndɣ tebded, teqqim tamel Yaḷḷah. 14Beššan amɣar wan éhen wan téɣeré yewweššen dɣ érét in yezozey Ƹisa ahel n essebet, yenna i ǎddunet widt ellenén : « Ellant seḍis iheḍan dɣ wis neddobet elxedmet, aset-d iheḍan windɣ baš éd dsn tezzeyem, beššan weggén ahel wan essebet ! » 15Yenna Ƹisa : « Ikét n ǎddunet n essin udmawen ! Ahel wan essebet, ak iyyen dwn itar ésu ennét méɣ eyhéḍ ennét baš éd-t isesu, tidet méɣ bahu ? 16Tǎmǎṭ taɣ, welt Ibrahim, yekraf tt Eššeyṭan meraw iwetyan d ettam, mafol wr yenhegga éd tt etreǧeɣ ahel n essebet ? » 17Awa yenna yezɣeššem imiksenen ennét, beššan ǎddunet wi heḍnén ezhan fol tikunén-nét.

Tangalén tin Elmelek n Yaḷḷah

18Yenna Ƹisa : « Ma-d yola Elmelek n Yaḷḷah ? Ma-dt éd suluɣ ? 19Yola d taḍaq tan elxerdel yeṭkel ales iyyen, yesseŋɣel tt dɣ ǎfǎraǧ ennét : Tenker, tǎmos ašek, eknen igḍaḍ essuken nsn fol éẓlan ennét. »

20Yenna Ƹisa daɣ : « Ma-d éd suluɣ Elmelek n Yaḷḷah ? 21Yola d elxemméra téway tǎmǎṭ éd tt serti d keraḍ modaten n eǧel, elxemméra édt sekef eǧel imda. »

Uǧuh dɣ Elmelek n Yaḷḷah

22Yessokel Ƹisa, itaggeh iɣerman d téɣermén, isaɣra dsn, yennihel Yerušelem. 23Yessestent ǎwadem iyyen : « Émeli, wrt illé ar heret n ǎddunet n bennan a hé yennejjin ? » Yenna hasn Ƹisa : 24« Egmeyet s eṣṣahet nwn éd teggehim s taflut ta kerroẓet, édét éd hawen tn enneɣ, eggeten éd egmeyen éd eggehen, beššan éd hasn yender. 25As éd yenker messis n tǎɣǎhamt yergel taflut s esaru, éd teqqeymim dɣ ténéré, éd teqqimem taqebqabem, ganném : -Émeli, ar anɣ-. Ed hawen yen : -Wr esséneɣ mi kewen ilen !- 26Dédih éd has tennim : -Nekša, neswa nertay dk, tesseɣred dɣ eẓẓegagen n aɣrem nnɣ-. 27Beššan éd hawen yen daɣ : -Wr esséneɣ i kewen ilen. Enkehet in foli, kewenéḍ wi teggenén a wrn yeẓẓél-. 28Déndɣ ad éd tselfim, éd ẓekkeẓeẓim timɣas nwn, as éd teynim Ibrahim, Isḥaq, Yaƹqub d ennebiten emdam dɣ Elmelek n Yaḷḷah, a yekka kewenéḍ tenḍawem-in dɣ ténéré ! 29Éd-d asin ǎddunet d efalnén foy d ǎnǎhol, aǧmoḍ d aǧeḍel n tǎfuk, éd eqqeymin i ǎmǎǧaru dɣ Elmelek n Yaḷḷah. 30Dédih, wiyeḍ dɣ wi ehreynén éd izaren, wiyeḍ dɣ wi ezzarnén éd ehreyen. »

Yekka Ƹisa Yerušelem

31Émér héndɣ oheẓent-in Elfarisiten wiyeḍ ennen as : « Erwel, efel édeǧ waɣ, Hérodes yera éd key yeŋɣ. » 32Yenna hasn Ƹisa : « Aset ǎxorhi wah, ennet as : Satteɣeɣ kél ǎsuf, zuzuyeɣ imérenen ahel waɣ d tufat, ahel wan keraḍ éd semmenduɣ awa kanneɣ. 33Beššan ahel waɣ, tufat d ahel hén ilzam ahi éd akyeɣ ǎbǎreqqa hin, édét ennebi wr has yemmukken tǎmettant dɣ édeǧ wrn yǎmos Yerušelem-. 34Yerušelem, Yerušlem kem, kem ta tnaqqet ennebiten, kem ta teggaret éẓẓeden fol ǎddunet wi ham-d yessewey Yaḷḷah ! Menekét iméren eɣheleɣ éd sedweɣ meddanek ɣori hund awa tag tekehit tsadaw ifellusen dag tifakfakén ennét, beššan tuǧeyem ! 35Adih, tǎɣǎhamt nwn édt tetwenḍaw. Beššan, ennéɣ awn tn, wr hi éd teynim ar émér wad éd tennim : Tǎbareka wad yosen dɣ isem n Émeli. »

14

Tineqqas ti yeǧa Ƹisa dɣ ǎmegaru iyyen

1Ahel iyyen n essebet, yǎmosen ahel n tesonfat, ikka Ƹisa berén amɣar iyyen n Elfarisiten baš éd yekš ɣors. Wi-t ellenén déndɣ eknan as ǎkeyad. 2Adih yeqqim dats ales yerinen, tehiḍeḍey taɣessa ennét. 3Yesséwel Ƹisa, yessesten Elfarisiten d elƹulama win eššereƹa, yenna hasn : « Yessérrex anɣ méɣ kela éd nezuzey ahel n assebet ? » 4Ǎqqimen essôsemen. Dédih yeḍes Ƹisa ǎméren, yezozey-t ezzar yenna has éd yegel. 5Ezzar yenna hasn : « Ma yǎmos dwn was kud ila rurés méɣ ésu yoḍen dɣ anu, wrn t-id éd yekkes hik aked ahel wan essebet ? » 6Aked déɣ wr essenen a has éd ennin.

7As yeney Ƹisa imegaren sanefranen ideggen wi ufenén éd dsn eqqeymin, yeǧa sn adih tangalt wah : 8« As key yesimagaret iyyen dɣ aẓli, wr éd teqqeymed dɣ édeg wa yufen. Édét kud yera illé iyyen key yufen yetiweƹraḍ. 9Éd key in yas wa yeƹraḍen éd hak yenn : -Ey as édeg waɣ-. Dédih s teɣaššimt éd teqqeymed dɣ édeg wa yehreyen. 10Kela, as tetiweƹraḍed, ɣeyem dɣ édeg wa yehreyen, baš as éd yas wa yeƹreḍen, éd hak yen : -Ǎmidihin, eyow, aheẓ ahid-. Dédih éd hak yumas a yehoseyen dat imegaren emdan wi ɣork ellenén. 11Édét éré yeṭkalen iman ennét, éd yeres, éré yesiresen iman ennét éd yeṭkel. » 12Ezzar yenna Ƹisa i wa-t yeƹreḍen : « As teknéd ameklu méɣ amensu, uksaḍ éd teƹreḍed imidiwen ennek, ula ayet-mak, ula ǎddunet ennek, ula inaraǧen ennek wi eɣmernen, édét eddoben éd key eƹreḍen aked entenéḍ, éd hak errin awa teǧéd. 13Kela, as tkanned ǎmegaru mǎqqeren, yuf ak éd semmegured tilaqqiwen d inebdonen d wi asiketewnén d imeddorɣal. 14Éd teddewéd édét wr eddoben éd hak eẓẓelen elxér wa hasn teǧéd. Éd terẓemed ahel wan tébeddé n wi ehenén ǎbǎreqqa yeẓẓalen. »

15As yesla i awal wah, iyyen dɣ imegaren yenna i Ƹisa : « Tengeḍ i wa yeddoben éd yeqqayem dɣ Elmelek n Yaḷḷah, éd ds yekš ! » 16Yegas Ƹisa tangalt tah : « Ales iyyen yekna ǎmegaru mǎqqeren, yenna éd isemmensu ǎddunet aggotnén. 17As yeweḍ émér n amensu yessewey akli ennét s imegaren, yenna hasn : -Eyawet, taɣera temda tekna-. 18Beššan emdan s iyyen iyyen eqqimen eǧmayen ǎsaruf baš wr hin éd asin, wa yezzaren yenna has : -Ezzenheɣ ǎfǎraǧ, ilzam ahi éd-t aseɣ éd-t eyneɣ, inhod a hi tessorefed-. 19Iyyen heḍen yenna : -Ezzenheɣ meraw éswan, ilzam éd dsn emhihiɣ, inhod a hi tessorefed-. 20Iyyen heḍen yenna : -Nk ékét d eǧéɣ éhen, wr eddobéɣ éd hin aseɣ-. 21Yeqqel akli ɣor messis, yegas isǎlan. Adih amɣar n tǎɣǎhamt wah, yewweššen, yenna has i akli ennét : -Enker, ek aɣrem hik, ek eẓẓegagen emdan, wi meḍruynén aked wi meqqornén, wr toyyéd tilaqqiwén ula inebdan ula wi asiketewnén ula imeddorɣal-. 22As yokey émér iyyen, yos-d akli yenna has : -Eǧéɣ awa hi tennéd, beššan yellé édeg arwah-. 23Yenna has messis : -As ibereqqaten, ilal ifarran, en asn i ǎddunet éd-d asin s tekereṭ ad teṭker tǎɣǎhamtin. 24Ennéɣ awn tn adih, wl iyyen dɣ wi ezzarnén eƹreḍeɣ wr yelkém as yorem ǎmegaru !- »

Išerriḍen wi ehenén alkum i Ƹisa

25Ǎddunet aggotnén eddéwen d Ƹisa. Yeznehlemin ssn, yenna : 26« Wa dɣi yeddéwen, wrn yeksén d tis d mas d hennis d meddans d ayet-mas d eššét mas d aked iman ennét, dédih wr éd yumas ǎnalkamin. » 27Eré wrn yeṭkél tǎgettewt-nét, awén yewwijjed in éd yemmet hund nk baš éd hi yelkem wr yeddobet éd yeqqel ǎnalkamin. 28Adih, kud iyyen dwn yera éd yebnu tǎɣǎhamt toggat, weggéɣ tǎɣimit a hé yeǧ éd iséḍen aẓref ennét, éd yessen yegdeh has baš ed isemmendu elbeni ezzar ? 29As wr iǧé awén, yessenta elbeni beššan yender as ǎsemmendu-nét, éd ds eḍsin ǎddunet. 30Éd ennin : -Ales wah yessenta elbeni beššan yendar as ǎsemmendu-nnét !- 31Méɣ daɣ, kud ǎmenokal iyyen yera éd yek enmeŋɣi, weggéɣ tǎɣimit a hé yeǧ éd yessen ezzar kud yeddobet s meraw iǧiman n ales éd yeŋɣ ǎmiksen ennét ilan senatet temerwén n aǧim n ales ? 32Kud wrt yeddobet, isiwyét ǎmahal i ǎmenokal wa heḍen animér yoggeg, éd yessen wr éd eǧin elɣafyet. 33Fol awén, wl iyyen dwn wr yeddobet éd yeqqel ǎnalkamin kud wr itiy awa ila imda ḍeffers.

34Tésemt tenfa. Beššan kud ǎbas tela ténḍé, menék awa hé neǧ éd has tt ner ? 35Ǎbas tenfa heret, wr tenfé ǎmǎḍal ula ezzebel, éd tt in nenḍew dɣ ténéré. Eré ilan tǎmeẓẓuk isegdét ! »

15

Tangalén tin téhélé d erriyal wi exreknén

1Taheẓen inarmasen n tiwsé d inesbekkaḍen ǎǧǧotnén emdan ɣor Ƹisa, sagaden as. 2Beššan Elfarisiten d elƹulama wi kettebnén estekteken, gannén : « Ales waɣ itarexxab inesbekkaḍen, yertay dsn s téteté ! »

3Adih yega sn Ƹisa tangalt tah : 4« Ma yǎmos dwn ilan téméḍé n téhelé, ezzar texrek as iyyet, weggéɣ éd yey teẓẓahet temerwén d teẓẓa ti eqqimnén dɣ tinariwén baš éd yegmey ta texreket ad tt yas ? 5As tt éd yas, éd yeddewet, éd tt isewer éẓéren ennét, 6éd yeqqel ihenan ennét, éd yeɣer imidiwen ennét d imehreǧen ennét, éd hasn yen : « Ahret dɣi tǎdǎwit, édét oséɣ téhelé hin, ta hi texreket ! » 7Hund awéndɣ as éd hawen tn gannéɣ, togǎr tǎdewit dɣ aǧenna i ǎnesbekkaḍ iyyen yetuben i teẓẓahet temerwén d teẓẓa eẓẓalnén wrn eré tetubt.

8« Méɣ adih ma tǎmos tǎmǎṭ ta tlet meraw erriyalen, kud yexrek as iyyen, dédih wr éd tsuk énér, éd tefreḍ tǎɣǎhamt, éd teken ǎgǎmay ad tas erriyal wa yexreken ? 9Ast tegrew, éd teɣer timidiwén ennét d tinaragén ennét, éd hasnt ten : « Ahermet dɣi tǎdǎwit, édét oséɣ erriyalin wa yexreken ! » 10Enneɣ awn tn, hund awéndɣ as temmal tǎdǎwit ǧér ǎngelosen n Yaḷḷah i ănesbekkaḍ iyyen yetuben. »

Tangalt tan ales iyyen d meddans essin

11Yenna Ƹisa daɣ : « Ales iyyen ila meddans essin. 12Wa meḍriyen yenna has i tis : -Abba, ekf ahi tafoltin dɣ tǎkasit-. Yenker tisn yeẓun tǎkasit ǧér meddans. 13As okeyen iheḍan wiyyeḍ, yeṭkel wa meḍriyen kaya ennét imda ezzar yegla dɣ ikallen ogegnén. Yebxes awa ila imda, aẓref dɣ ǎǧut ennét, yebxest, itag a yexlan. 14As yeŋɣa awa yeṭṭef imda, tos-d menna mǎqqeret dɣ ǎkal wah, yemxater. 15Yosa ɣor ales iyyen n ǎkal, yessoḍent elḥellufen dɣ tinariwén. 16Igas laẓ ǎsemmenenneḍ wa dɣ fol d yeqqel isaderhan téteté n elxernub wa tetten elḥellufen, beššan wrt illé i hast ikfen. 17Ezzar yessoɣel-d, yenmeqqal d iman ennét, yenna dɣ iman ennét : « Elxeddamen win abba hin emdan kannen téteté, nk elléɣ déɣ inaq ahi laẓ ! 18Éd enkereɣ, éd egleɣ éd has enneɣ i abba hin : -Abba, ǎbodereɣ-key, egéɣ awn ǎbekkaḍ, key d Yaḷḷah, 19ǎbas ǎniheggeɣ éd umaseɣ rurék. Eken dɣi ǎnaxdam ennek. » 20Yenker, yegla, yekka awas illa tis.

Yeneyt tis dɣ igeg, yeŋɣé s tamella, yohel ss, yeṭṭeft dɣ ifassen ennét itimellut as. 21Yelleɣet as : « Abba, ǎbodereɣ-key, eǧéɣ ǎbekkaḍ i Yaḷḷah, ǎbas ǎniheggeɣ éd umaseɣ rurék. » 22Beššan yenna tis i inaxdamen ennét : « Ermaḍet awyet-d tikemsén ti tnt ufenen, d selsimt, eget as tiseq dɣ aḍaḍ d iɣetémen dɣ éḍaren. 23Awyet-d ǎloki wa yedderén, eŋɣet, éd has neǧ ǎmǎǧaru d teramman, 24édét arrawin wa eba yeqqel-d tǎmeddort, yexrak yettegrew-d. » Eǧen teramman. 25Émér héndɣ rurés wa mǎqqeren iha iferǧan. As-d yeqqel, yoheẓ in tǎɣǎhamt, yesla i teramman d ǎrekkoḍ. 26Yeɣra iyyen dɣ inaxdamen , yessestent fol awa itaggen. 27Yenna has ǎnaxdam : Ǎmeḍray ennek yeqqel-d, abba ennek yeŋɣas ǎloki wa yedderén édét yegrew-d yeslam. » 28Yewweššen, ezzar yugey éd yeggeh tǎɣǎhamt. Yosé hin tis baš éd-t ilɣed éd yeggeh. 29Yenna has i tis : « Nk, eléɣ iwetyan exdameɣ ɣork, a ewéɣ wr key ǎbodereɣ. Beššan a ewéɣ wr hi tekféd ula éɣeyd baš éd egeɣ teramman nk d imidiwenin. 30Dimaɣ as-d yeqqel rurék waɣ, enta wa yekšen aẓref ennek ɣor timasrayén, enta teŋɣéd as ǎloki wa yedderén ! » 31Yenna has tis : « Arrawin, key telléd abedǎh ɣori, a eléɣ innek. 32Beššan ilzam anɣ éd neddewet, éd neǧ teramman édét ǎmeḍray ennek waɣ eba teqqelt id tǎmeddort, yexrak, dimaɣ yettegrew. »

16

Tangalt tan ǎnaẓraf wan ǎmaɣdar

1Yenna Ƹisa awah daɣ i inelkimen ennét : « Kelad t-illa ǎnesbeɣor iyyen ilan ǎnaẓraf, yehéwel as in ǎnaẓraf wah ibaxxes as tela ennét. 2Yeɣré hid, yenna has : -Ma itahawalen folk ? Ǎréɣ éd hi telleɣéd emmek was texdemed tela hin, édét ǎbas ǎréɣ eššeɣel ennek. 3Yenna ǎnaẓraf dɣ iman ennét : -Ma hé eǧeɣ, yekkes dɣi messi elxedmetin ? Elxedmet n ǎmǎḍal, wr has eléɣ eṣṣahet ; ǎǧemay n édél, yeziɣeššem ahi. 4Essaneɣ awa hé eǧeɣ baš éd hi tarrexabben ǎddunet ɣorsn, as ebas eléɣ elxedmetin ! 5Yessosin ǎddunet emdan wi yellil messis. Yenna i wa yezzaren : -Menekét a key yellil messi ? 6Yenna has : -Téméḍé n elbeteyyet n ǎhatim. Yenna has ǎnaẓraf : -Γeyem ekteb in hik fol elkaḍ ennek wan ǎmerwas semmoset temerwén-. 7Yessesten iyyen heḍen : -Key menekét ?- Yenna : -Téméḍé n eššekaret n éred-, yenna has ǎnaẓraf : -Eṭṭef elkaḍ ennek, ekteb ettamet temerwén-.

8Yomel messis ǎnaẓraf wan ǎmaɣdar édét yessimsed tayetté ennét. Yenna Ƹisa : « Kél eddunya taɣ oǧeren tela n tayetté dɣ tumast ǧérésn i kél taffawt.

9Nk éd hawen tn enneɣ, egmeyet imidiwen dɣ aẓref wrn yeẓẓél n eddunya taɣ, ahel wa-dt éd iba, éd tegrewem édeg dɣ ihenan eɣlalnén. 10Eré yeɣdalen dɣ awa feroren, yeɣdal dɣ awa mǎqqeren, éré wrn yeẓẓél dɣ awa feroren wr yeẓẓél dɣ awa mǎqqeren. 11Kud wr teɣdélem dɣ aẓref wrn yeẓẓél n eddunya taɣ, mi hawen éd iseɣlefen errezɣen win tidet ? 12Kud wr teɣdélem dɣ éheré n wi heḍnén, mi kewen éd yekfin éheré nwn ? 13« Wrt illé akli yeddobén elxedmet i essin imelan : éd yakeḍ d iyyen éd yeɣhel wa heḍen, méɣ éd yekf iman ennét i iyyen yekyeḍ wa heḍen. Wr yeddobet ǎwadem éd yumas akli n Messineɣ aked akli n aẓref. »

14Elfarisiten esigeden i awén hǎret, ḍazzen ds, édét entenéḍ eran aẓref. 15Yenna hasn Ƹisa : « Kewenéḍ, tsakném iman nwn dat ǎddunet in teẓẓalem, beššan Messineɣ yessan awa ihen ulawen nwn. Awa eṭkalen ǎddunet, yeššaḍ ɣor Messineɣ. 16Ezzeman wan eššeriƹa d wan ennebiten yemmenda ɣor Eḥya. Dédih, mn déndɣ taweggén Isǎlan n Elxér fol Elmelek n Yaḷḷah. Ak iyyen yera ds uǧuh s eṣṣahet. 17Beššan nehil iba n aǧenna d ǎmǎḍal i artuk n tetbeqqét ta metteket dɣ eššeriƹa. 18Eré yellefen hennis, yewey iyyet heḍet, wadih izna, méɣ éré yeweyen tǎmǎṭ yellef ales iyyen heḍen, wadih izna. »

Tǎnǎqqést n ǎnesbeɣor d talǎqqé

19« Kelad-t illa ǎnesbeɣor, ilassen iselsa wi tn ufenén, wi eɣlenén. Ak ahel itag ezzeho, itat imekšan ǎẓédnén. 20Dat émi n tǎɣǎhamt ennét, tenḍaw taleqqé iyyet, isem ennét Lazar. Taɣessa ennét teṭkar ibuysen. 21Isaderhan téteté n awa-d iratteken dɣ imekšan n ales wanǧam. Aked iyyeḍan talleɣen as ibuysen ennét. 22Temmut talǎqqé, éweyen tt ǎngelosen ɣor Ibrahim. Ǎnesbaɣor aked enta yemmut, yetwenbal. 23Iha ǎkal wan inemmuttan dɣ ihanney ǎɣena, yeṭkel esawaḍ ennét yeney Ibrahim dɣ igeg, illa ɣors Lazar. 24Yesɣeret : « Abba Ibrahim, aḍen ahi tǎhanint, zemmihel-d seri Lazar éd yeselmeɣ aḍaḍ ennét dɣ aman éd isesmeḍ ilesin, toẓar ahi témsé ta ehéɣ. » 25Yenna has Ibrahim : « Arrawin, semmektu in kelad teǧrawed a yeggén dɣ tǎmeddort ennek, Lazar wr yenéy ar ǎɣena. Dimaɣ enta yella déɣ, yessismeḍ, key toẓared. 26Yota fol awén in gér énɣ dewen yellé édér mǎqqeren, wi erenén éd haneɣ eflin ekkan kewen wrt eddobén, wi erenén éd kewen eflin ekkananeɣ-d wrt eddobén. 27Yenna ales : « Inhod, abba, siwiy Lazar s tǎɣǎhamt n ti, 28eléɣ ds semmos ayet ma. Yasét tn, éd tn isemmeter, baš wr-d éd asin aked entenéḍ dɣ édeg waɣ iha ǎɣena. » 29Yenna has Ibrahim : « Ayet mak elan Musa d ennebiten : segdin asn ! » 30Yenna ales : « Kela, abbahin Ibrahim, wr hasn yegdeh awén. Beššan kud yosén in éré d yefalen ɣor inemmuttan, éd utaben. » 31Yenna has Ibrahim : « Kud wr segiden i Musa d ennebiten wr éd segdin aked i éré d ifalen ɣor inemmuttan. »

17

Ǎsaruf d taflest

1Yenna Ƹisa i inelkimen ennét : « Wr yemmukken in wrt éd yemel essebab n ǎbekkaḍ, beššan yokel wadt id itaweyen ! 2Yuf as tetwekred as tǎhunt ta mǎqqeret dɣ éri ennét, ezzar yetwegar dɣ geréw, ula yǎmos essebab n ǎbekkaḍ ula wa meḍriyen dɣ wiɣ. 3Uksaḍet fol iman nwn !

Kud yeǧa eɲɲak ăbekkaḍ, siwel as. Kud yetub, soref as. 4Kud iǧak ăbekkaḍ essa iméren dɣ ahel iyyen, kud ak émér itaqqel keyd iganna : -Ǎtubeɣ-, soref as. »

5Ennen as inemmahalen i Ƹisa : « Sit taflest nnɣ. » 6Yenna hasn : « Kud taflest nwn togda d taḍaq n elxerdel, teddobém éd tennim i ašek waɣ n ettut : -Estef iman ennek d tekked ǧeréw emel ds-, éd hawen iseged, éd yeǧ awa has tennem. »

7Kud iyyen dwn ila akli has yexdamen iferǧan méɣ has yeḍḍanen éheré, kud yeneyt yeqqal-d ihenan, éd has yen méɣ : -Ermaḍ, as-d éd tekšed ?- 8Kela, éd has yen : -Seɲ ahi amensu hin, egbes ezzar ekf ahi-d a ekšéɣ d a eswéɣ. As esmendɣ dédih éd tekšed éd teswed-. 9Tordam as in ales wéndɣ éd yummay i akli ennét fol awad-t iweren. 10Kewenéḍ daɣ, as tesmendem elxedmet nwn, ennet : -Wr nemos ar éklan wrn enfé heret, wr negé ar awa haneɣ iweren-. »

Yezozey Ƹisa meraw médden

11A yekka Ƹisa yennihel Yerušelem, yellil ǎbǎreqqa ǧér Samira d Jalila. 12As yoheẓ aɣrem iyyen enkeden asin meraw médden teǧraw torna tan élem mellen. Ebdeden dɣ igeg. 13Ezzar eqqimen esiɣerén : « Ƹisa, Muƹalim, aḍen anɣ tǎhanint ! » 14As tn yeney Ƹisa, yenna hasn : « Eglet, seknet iman nwn i imerubay. » Eglen, dɣ ǎbǎreqqa ezzeyen. 15Iyyen dsn as yeney iman ennét yezzey, yeqqel-d fol tikkal ennét, itamel Yaḷḷah yeṭkal emesli ennét. 16Yenḍew iman ennét dag éḍaren win Ƹisa, yekfa udem ǎmǎḍal, yemmoy i Ƹisa. Ales wéndɣ yǎmos Samari. 17Yenna Ƹisa : « Meraw éssen ezzeyen, tidet méɣ kela ? Ma eǧen wi heḍnén teẓẓa ? 18Wl iyyen wr-d yeqqél éd yamel Yaḷḷah ar ǎɣerib waɣ ? » 19Ezzar yenna has Ƹisa : « Enker, egel, tennejjik taflest ennek. »

Ihmal n Elmelek n Yaḷḷah

20Essetenen Elfarisiten Ƹisa d émér wa-d éd yas Elmelek n Yaḷḷah. Yenna hasn : « Emelek n Yaḷḷah wr iteǧ tisit temunet. 21Wr éd yehawel : -Enyet, yos-d deh- méɣ -Illa deh !- Ekidet adih Elmelek n Yaḷḷah illa ǧeréwen. » 22Ezzar yenna i inelkimen ennét : « Ilkam ahel wad éd tsedderhenem ǎhǎnay ula ahel iyyen n ihilan n Ag ǎwadem, beššan wrt éd teynim. 23Éd hawen yehawel : -Enyet, yos-d deh- méɣ -Illa deh !- Beššan wrt tekkém, wr tohélem. 24Hund éssam wa yokeyen dɣ aǧenna, yemlewlew ds seh ar seh, ad éd yulu Ag ǎwadem dɣ ahel ennét. 25Beššan ilkam as éd yaẓer hullan, éd yetweksan ɣor ǎddunet n ezzeman waɣ. 26Awa iǧen dɣ ezzeman n Noḥ, a hé yeǧin arweh dɣ ezzeman n Ag ǎwadem. 27Ǎddunet tatten, sassen, tidawen, sidawen eššéššen ar ahel wa-d yeǧǧeh Noḥ dɣ essendoq wa itaggehen aman : yos-d anǧi wa mǎqqeren, yeŋɣén emdan. 28Awa iǧen dɣ ezzeman wan Loṭ, a hé yeǧin arweh. Ǎddunet tatten, sassen, zanhén, saŋŋalen, bunnun. 29Beššan ahel wa-d ifel Loṭ Sodoma, yewet-d aǧenna yǎmosen ahes d awḍis, yeŋɣén emdan. 30Awéndɣ a hé yeǧin ahel wa-d éd yuman Ag ǎwadem. 31Ahel héndɣ, wa yeqqimen fol asfel n tǎɣǎhamt ennét, ilen kaya ennét dɣ édér, wr yerris yegmayt, méɣ wa ihen iferǧan wr iteqqelét tǎɣǎhamt ennét. 32Ektuhet awa yegrewen hennis n Loṭ ! 33Wa yegmeyen éd yennej iman ennét éd tn yeɣser, wa iɣasseren iman ennét éd yennej. 34Éd hawen tn enneɣ, éheḍ héndɣ essin ǎddunet ensanén dɣ édeg iyyen, iyyen éd yemawey wa heḍen éd yeqqayem. 35Senatet téḍéḍén eẓẓadnén ertaynet : iyyet éd temawey ta heḍet éd tetwey. 36Essin médden ehanén ǎfǎraǧ : iyyen éd yemawey wa heḍen éd yeqqayem. 37Essestenent inelkimen : « Menék deh Émeli ? » Yenna hasn : « Édeg wa teha tǎmeɣsoyt, ad emmalen iẓaẓẓen. »

18

Tangalt n erk elqaḍi d tǎmǎṭ tas eba ales ennét

1Yeǧa Ƹisa tangalt tah i inelkimen ennét baš éd elmeden in ilzam asn timuhuden abedǎh, bela wr ekkésen eṭṭema : 2« Dɣ aɣrem iyyen illé elqaḍi wrn yeksoḍ Yaḷḷah, wr yekkul dɣ wl iyyen. 3Dɣ aɣrem wah tellé tǎmǎṭ iyyet s eba ales ennét, tasé hin abedǎh, tganna as : -Ekkes ahi tekeréṭ dɣ ǎwadem wa hi yeḍlamen-. 4Yugay as elqaḍi ad iǧa a yeggén, ezzar ahel iyyen yenna dɣ iman ennét : -Kud yera wr eksoḍeɣ Messineɣ, wr ekkuleɣ dɣ wl iyyen ; 5beššan tǎmǎṭ taɣ teẓẓoḍeh ahi, éd esseneɣ wr has éd ekkeseɣ tekeréṭ baš wr éd tales tas ahi-d, tessersen ahi-. » 6Yenna Ƹisa : « Sallem i ǎdewenné n erk elqaḍi wah ! 7Adih tordam as Messineɣ wr éd yekkes tekeréṭ i innét as ǎsiɣerén ahel d éheḍ ? Tordam as éd ihel baš éd hasn yilal ? 8Elleɣéɣ awn as éd hasn yekkes tekeréṭ hik. Beššan tordam as, as éd yas Ag ǎwadem éd yas dɣ ǎmǎḍal ǎddunet tha taflest hund téndɣ ? »

Tangalt tan Elfarisi d ǎnarmas n tiwsé

9Yesseɣley Ƹisa tangalt tah i wi ǎsilekennén in eẓẓalen dat Yaḷḷah, elkan ǎddunet wi heḍnén : 10« Essin médden éwenen s éhen wan ǎmud ekkan ds ǎmuhed, iyyen yǎmos elfarisi wa heḍen yeqqal ǎnarmas n tiwsé. 11Elfarisi yebdad itimuhud dɣ iman ennét hund awah, iganna : -É Messineɣ, emmoyeɣ ak in wr oléɣ d ǎddunet wi heḍnén, wi ǎmosnén imǎkeren, inesbekkaḍen, kél ezzina, ǎmmoyyéɣ ak in wr oléɣ d ǎnarmas n tiwsé wén. 12Toẓameɣ essin iméren fol essa iheḍan, takkeseɣ ak tafolt fol merawet n awa garreweɣ iket ennét-. 13Ǎnarmas n tiwsé yebdad dɣ igeg, awa has tega tekrakéṭ wr yeṭkél aked ǎsewaḍ ennét s aǧenna, beššan iggat idmaren ennét iganna : -É Messineɣ, sismeḍ foli, nk wan ănesbekkaḍ-. » 14Yenna Ƹisa : « Elleɣéɣ awn as u-tiwsé yeqqel tǎɣǎhamt ennét yeǧraw udem ɣor Yaḷḷah, wr igréw Elfarisi. Eré yeṭkalen iman ennét, éd yeres, éré yesiresen iman ennét, éd yeṭkel. »

Ƹisa d arrawen wi enḍuknén

15Taweyen in ǎddunet i Ƹisa aked arrawen enḍuknén baš éd isansa ifassen ennét folsn. As eneyen inelkimen ennét awén eɣtelen-tn. 16Beššan yeẓẓoheẓ-tn in Ƹisa ezzar yenna : « Eyyet arrawen wi enḍuknén éd hi-d asin, wr hasn tuǧeyem édét Elmelek n Yaḷḷah elant wi dsn olenén. 17Elleɣéɣ awn tn, awén tidet : wa wrn iɣebbel Elmelek n Yaḷḷah hund arraw wa enḍukken wr yeddobet éd-t yeggeh ar abedǎh. »

Ǎnesbeɣor

18Yessesten amɣar iyyen Ƹisa, yenna : « Muƹalim wa yoleɣen, ma hé egeɣ baš éd ekreheɣ tǎmeddort tan abedǎh ? » 19Yenna has Ƹisa : « Mafol tgannéd ahi wa yoleɣen ? Wrt illé i yolaɣen ar Yaḷḷah ɣas. 20Tezzayed eššeriƹa : -Wr tegged ezzina, wr tegged iman, wr tikred, wr tegged tǎǧuhé teɣlaḍet, simɣer tik d mak-. » 21Yenna has ales : « Taggeɣ awa tenna eššeriƹa wa fol meḍriyeɣ. » 22As yesla Ƹisa i awah, yenna : « Tosared heret iyyen arweh : zenhin awa tléd imda d tekfed aẓref ennét i tilǎqqiwén, dédih éd teɣmered dɣ iǧennawen, ezzar telkemed ahi. » 23As yesla ales i awén eɣheden iman ennét édét yelwa s tela. 24Yeney Ƹisa as eɣheden iman n ales yenna : « Eṣṣahet a yeǧa uǧuh dɣ Elmelek n Yaḷḷah fol wi eɣmernén ! 25Edét yeṣṣohet fol amis akkay dɣ téṭ n estenfus, beššan yerné eṣahu wa iǧen fol wi eɣmernén uǧuh dɣ Elmelek n Yaḷḷah. » 26Wi has esigednén gannén : « Adih, mi yeddobén éd yennej ? » 27Yenna Ƹisa : « Awa wr ǎddobén ǎddunet, yeddobet Yaḷḷah. » 28Yenna Betrus adih : « Eniy, nefel awa nela [imda] baš éd hak nelkem. » 29Yenna hasn Ƹisa : « Elleɣéɣ awn tn, tidet awén, éré yoyyen tǎɣǎhamt ennét méɣ hennis méɣ meddans méɣ tis méɣ mas méɣ ayet-mas dɣ érét n Elmelek n Yaḷḷah, 30éd yegrew a yeggén dɣ tǎmeddort taɣ, d dɣ eddunya ta-d teglet éd igrew tǎmeddort tan abedǎh. »

Isǎlan fol tǎmettant n Ƹisa dɣ Yerušelem

31Yeẓmeẓley Ƹisa inemmahalen ennét win meraw d essin, yenna hasn : « Segdeti, éd nk Yerušelem, éd yeǧ ds imda awa ekteben ennebiten fol Ag ǎwadem. 32Éd hin yetwegar ɣor tawsitén wrn ǎmos kél Elyehud, éd ds eḍsin, édt tessebbin, éd fols sutfin. 33Éd-t ewtin ezzar éd-t eŋɣin. Beššan ahel wan keraḍ éd-d yenker ǧer inemmuttan. » 34Beššan inelkimen ennét wr egrehen awas yera éd tn yen ; tifér ennét effarnet asn, wr essénen elmeƹna nsnt.

Yezozey Ƹisa ǎmeddérɣel dɣ Yariḥo

35Ḍeffer awéndɣ yoheẓ Ƹisa aɣrem wan Yariḥo. Yellé ales derɣalen yeqqimen fol ǎbǎreqqa, yegmay takuté. 36Yesla i ǎddunet errigehen ezzar yessesten ma itaǧǧen. 37Yehéwel as Ƹisa wan Ennaṣira a yokayen deh. 38Yesɣeret, yenna : « Ƹisa, ag Dawud, aḍen ahi tǎhanint ! » 39Wi erregehnén dɣ éɣef eɣtelent, ennen as éd yesusem, beššan yeqqim yesiɣeret denneg awén : « Ag Dawud, aḍen ahi tǎhanint ! » 40Yebded Ƹisa, yenna éd has-d awyin ales wah. As in yoheẓ yessestent Ƹisa : 41« Mas tered éd hak-t egeɣ ? » Yenna has : « Émeli, ǎhenay a ǎréɣ. » 42Yenna has Ƹisa : « Eniy ! Taflest ennek tezzozey key. » 43Émér héndɣ yeney, yelkem i Ƹisa itamel Yaḷḷah. As eneyen ǎddunet awén eqqimen tamelen Yaḷḷah emdan.

19

1Yeggah Ƹisa dɣ aɣrem wan Yariḥo, yejjert. 2Yella deh, ǎnesbeɣor iyyen iǧan isem Zakka, enta yǎmos amɣar iyyen wan inarmasen n tiwsé. 3Yegmey éd yeney ma yǎmos Ƹisa beššan yendar as édét ǧezzul, eɣlayen as ǎddunet ǎǧǧotnén. 4Yohel yezzar asn, yéwen fol ašek iyyen baš éd yeney Ƹisa hé akyin deh. 5As in yéweḍ edeǧ wéndɣ, yeṭkel Ƹisa ǎsewaḍ ennét ezzar yenna has : « Zakka key, ermaḍ eres, ilzam éd enseɣ ɣork éheḍ waɣ. » 6Yeres-d Zakka hik yerrexebt yeddiwet. 7As eneyen ǎddunet awén, emdan taẓemen Ƹisa gannén : « Ales waɣ yekka éd yens ɣor ǎnesbekkaḍ ! » 8Zakka yebdad dat Émeli, yenna has : « Émeli, hakkeɣ aɣil n éheré hin i tilaqqiwén, kud oheɣeɣ iyyen tarreɣ ast ar ekkoẓ iméren. 9Yenna has Ƹisa : « Ahel waɣ elɣelas yeggah éhen waɣ édét aked enta aheya n Ibrahim a yǎmos. 10Édét Ag ǎwadem yos-d ed igmiy d éd yennej wa yexreken. »

Tangalt tan erriyalen

11Folin esigeden ǎddunet i tifér ennét, yeǧa sn Ƹisa tangalt iyyet édét folas yoheẓ Yerušelem, ǎɣélen ǎddunet in émér waɣ ad éd yuman Elmelek n Yaḷḷah. 12Yenna awah : « Ales iyyen n ǎddunet win imenokalen yosa ǎkal yoggegen baš éd ds yumas ǎmenokal ezzar éd-d yeqqel ḍeffer adih. 13Arweh wr yeglé, yeɣra meraw dɣ éklan ennét, yekfén ak iyyen erriyal n oreɣ, ezzar yenna hasn : -Sexdemet s oreɣ waɣ ar d eqqeleɣ-. 14Ǎddunet win ǎkal ennét okaḍen ds, esselkemen as eljemat baš éd ten : -Wr neré éd imnukel folnɣ ales waɣ-. 15Beššan yǎmos ǎmenokal, yeqqel-d ǎkal ennét. Yeɣra éklan ennét winǧam yekfa oreɣ, baš éd yessen awa ds eknen. 16Wa yezzaren yos-in yenna : -Messi, erriyal wa hi tekféd, yéweyey-d meraw erriyalen-. 17Yenna has ǎmenokal : -Awén a yeknan ! Key akli yolaɣen a tǎmosed, éré yeɣdalen dɣ hereten wi ferornén, fol awén éd dk ekneɣ amɣar n meraw iɣerman-. 18Wan essin yosin yenna : -Messi, erriyal wa hi tekféd, yéweyey-d semmos erriyalen-. 19Yenna has ǎmenokal : -Aked key éd dk ekneɣ amɣar n semmos iɣerman-. 20Yosin iyyen heḍen yenna : -Messi, erriyal wa hi tekféd ogezeɣt dɣ tikest, nɣwah. 21Eksodeɣ key, édét ales yeṣṣohén a tǎmosed, taweyed awa wr tessensed, tameded awa wr tesseŋŋeled-. 22Yenna has ǎmenokal : -Erk akli a tǎmosed, éd key eššereɣeɣ fol awal ennek. Tessaned as ales yeṣṣohén a ǎmoseɣ, taweyeɣ awa wr essenseɣ, tamedeɣ awa wr esseŋŋeleɣ. 23Mafol wr tessensed aẓrefin ula dɣ elbanka ? As-d eqqeleɣ éd-t awyeɣ enta d awa yesserbeḥ-. 24Ezzar yenna i wi-t ellenén déndɣ : -Ekkeset ds erriyal ekfet i wa yerbeḥen meraw-. 25Ennen as : -Messi, beššan ila meraw !- 26Yenna hasn : -Elleɣéɣ awén tn, éré ilen, éd yegrew a yeggén ; éré wrn ilé, éd ds yemmukkes aked awa ila. 27Ihenǧa hin widih, windin wrn yeré in éd umaseɣ ǎmenokal nsn, awyeten-d déɣ, eɣreset asn dati-. » 28As yenna Ƹisa awén, yegla dat ǎddunet, yéwey ǎbǎreqqa wa yéwenen s Yerušelem.

Uǧuh n Ƹisa dɣ Yerušelem

29As yoheẓ Beytfaji d Beytƹanya, ɣor tadreq tas itahawal tan Ezzeytun, yessewey dats essin dɣ inelkimen ennét, 30yenna hasn : « Aset taɣremt tén tellet datwn. As in téweḍem éd tasim érwel yekras, a yewa wrt yéwén wl iyyen. Aret d tawyimt-id déɣ . 31Kud yessesten kewen iyyen, iganna : -Mafol taremt ?- Ennet as : -Yemixatart Émeli-. » 32Eglen wi ǎméhelnén, osent hund awa hasn yenna Ƹisa. 33A yekka taren érwel, messawes ennen asn : « Mafol tarem érwel waɣ ? » 34Ennen asn : « Émeli adt yemixataren. » 35Ezzar eweyenin érwel i Ƹisa, essensen ibernah nsn fols ezzar esséwenen Ƹisa. 36A yekka yerǧéh sansén ǎddunet dats ibernah nsn fol ǎbǎreqqa. 37Deroɣ yoheẓ Yerušelem, s ǎbǎreqqa wa yeresen dɣ tadraq tan Ezzeytun, inelkimen eddewén, eqqimen tamelen Yaḷḷah fol tikunén ti eneyen eṭkalen ǎmesli. 38Gannén :

« Tebareka ǎmenokal,

wad yosen dɣ isem n Émeli,

esselamet dɣ aǧenna,

elmejd n Yaḷḷah dɣ iǧennawen win afella. »

39Ellant Elfarisiten wiyeḍ déndɣ ǧér ǎddunet, ennen as i Ƹisa : « Muƹalim, eɣtel inelkimen ennek. » 40Yenna hasn Ƹisa : « Elleɣéɣ awén tn, kud entenéḍ essosemen, ikedéwen éd seqqerin ! »

41As deroɣ hin yéweḍ Ƹisa Yerušelem, yeney aɣrem ezzar yeslef dɣ érét ennét, 42yenna : « Kem, enner ula ahel waɣ, aked kem tessaned ǎbǎreqqa n esselamet ! Beššan dimaɣ yeffar fol téṭṭawén ennem ! 43Elkamen dm iheḍan wi dɣ ham éd seɣleyen ihenǧa ennem elxiyaḍen, éd ham eɣliyen, éd kem eẓmemen. 44Éd kem etteɣteɣen ékét ennem, kem d araten ennem, wr ham éd eyyin ula aẓẓed yensan fol ămidi ennét, édét tugeyed éd telmeded émér wa kem-d yosa Yaḷḷah ! »

Ƹisa dɣ Éhen wan Ǎmud

45Ḍeffer adih, yeggeh Ƹisa dɣ Éhen wan Ǎmud, yeqqim isatteɣ ds ettejjar, 46iganna sn : « Yektab : -Tǎɣǎhamtin tǎmos tǎɣǎhamt n ǎmud-. Beššan kewenéḍ teknem ds ekǎhǎm n imekeren ! » 47Ak ahel isaɣra Ƹisa dɣ Éhen wan Ǎmud. Ad gammeyen imɣaren n imerubay d elƹulama wi kettebnén d imɣaren n ǎkal édt eŋɣin. 48Beššan wr essénen menék awa hé eǧin édét ǎddunet emdan yegraẓ asn awa iganna hullan, ekfant tǎmeẓẓuk.

20

1Ahel iyyen dɣ windɣ ihilan, isaɣra Ƹisa ǎddunet dɣ éhen wan ǎmud, itag asn Isǎlan n Elxér as-d osen imɣaren n imerubay d elƹulama wi kettebnén eddéwen d imɣaren n ǎkal, 2essestenent : « En anɣ ma tǎmos terna ta fol tagged awaɣ, méɣ mi key yekfen terna tareɣ ? » 3Yenna hasn Ƹisa : « Éd kewen sesteneɣ aked nk. Leɣtet ahi : 4Mi has innen i Eḥya éd isalmaɣ ǎddunet dɣ aman. Messineɣ méɣ dg Adem ? » 5Exxemmemen ǧérésn, ennen : « Kud nenna : Messineɣ a-d yezimahelen Eḥya, éd hanɣ yesesten : Mafol wrt teflésem ? 6Kud nenna : « Dg Adem a yezimahelen Eḥya, ǎddunet emdan éd haneɣ egrin eẓẓeden baš éd hanɣ eŋɣin, édét wr eǧén eššek as Eḥya ennebi a yǎmos. » 7Ennen dédih : « Wr nessén. » 8Yenna Ƹisa : « Aked nk wr hawen éd elleɣéɣ emmek was eléɣ elḥikma tas taggeɣ awa taggeɣ. »

Tangalt tan tizzebab

9Yeqqim Ƹisa isaɣlay tangalt tah i ǎddunet : « Ales iyyen yeẓẓa tizzebab, yekrey tnt i inaxdamen wiyyeḍ ezzar yekka ǎsikel mǎqqeren. 10As teŋŋa tǎzzebibt, yezmahel akli ennét iyyen éd has in yawiy tafolt ennét dɣ ǎzzebib. Beššan inaxdamen eŋɣen ǎnemmahal wah, ezzar esteɣent wr yéwey ula enḍerren. 11Yezmahel akli iyyen heḍen, eŋɣent aked enta, essebbent, esteɣent wr yewey ula enḍerren. 12Yezmahel akli wan keraḍ daɣ, aked enta eŋɣent, eɣḍement, esteɣent. 13Yenna messis n tizzebab : « Ma hé egeɣ ? Éd zemmiheleɣ ruré was ekneɣ tera, tigenén enta éd tewweqqeren. » 14Beššan as-t eneyen inaxdamen, ennen ǧérésn : « Enyet awén rurés, messis n tǎkasit, neŋɣét baš éd eqqelnet tizzebab tineneɣ. » 15Esteɣent dɣ tizzebab, eŋɣent, yemmut.

Yessesten Ƹisa : « Dimaɣ ma hasn éd yeǧ messis n tizzebab ? 16Éd-d yeqqel, éd yehheddem inaxdamen wih éd yeǧ wiyyeḍ heḍnén. » As eslen ǎddunet i tifér tih, ennen : « Awén wr éd yeǧ fo ! » 17Yekna sn Ƹisa akeyad ezzar yenna : « Ma tǎmos elmeƹna n tifér tih dɣ elkettab : -Ékedé wa enḍewen wi bunnunén, enta a yeqqelen ékedé wa yekbelen éhen-. 18Ékedé wéndɣ kud toḍéd fols éd key yeŋɣ, kud yoḍa folk éd key yerẓ. » 19Elƹulama wi kettebnén d imerubay wi mǎqqornén egmeyen éd ermesen Ƹisa émér héndɣ, édét essanen as tangalt tah entenéḍ as teɣlay, beššan eksoḍen ǎddunet wit ellenén.

Iǧemayen n ittermisen n Ƹisa

20Eqqimen eƹƹissen Ƹisa. Sawayen as imaɣlayen elmet ǎddunet olaɣnén. Ǎddunet wih egmayen éd ermesen Ƹisa s tifér ennét baš édt awyin, édt eǧin dɣ ifassen n amɣar wa yeḥkemen dɣ ǎkal. 21Essestenent, ennen : « Muƹalim, nessan as awa tsaɣréd yeẓẓal, wr teẓmeẓleyed ǎddunet édét tidet fol ǎbǎreqqa n Yaḷḷah ɣas a tsaɣréd. 22En anɣ dédih, xelal anɣ ǎrreẓam n tiwsé i Elqayser méɣ kela ? » 23Beššan yelmed Ƹisa tittéwén nsn, yenna hasn : 24« Seknet ahi erriyal iyyen. Udem d isem wi ewernén erriyal waɣ mi tn ilen ? » Ennen as : « In Elqayser. » 25Yenna hasn Ƹisa dédih : « Adih erret i Elqeyser heret ennét, d i Yaḷḷah awa ennét. » 26Yender asn édt seḍlemen fol wl iyyet dɣ tifér ennét dat ǎddunet. Ǎkunen dɣ awa yenna ezzar essosemen.

27Osent-in wiyeḍ dɣ Essaduqiten. Entenéḍ a igannén in wrt tellé tanekra ǧér inemmuttan. Essestenent, 28ennen as : « Muƹalim, ennebi Musa yekteb anɣ awah : -Ales yeddéwen ilan eŋŋas, ebat wr ilé meddans, ilzam i eŋŋas éd yawiy tǎmǎṭ n wa eba baš éd ds yekreh arrawen wi hé eqqelnén in wa yemmuten. 29Ellant essa aŋŋaten. Wa yezzaren yeddew, yemmut wr yekréh arrawen. 30Wan essin yéwey tǎmǎṭ n wa eba, yemmut wr yekréh arrawen. 31Yelkem as wan keraḍ. Essa aŋŋaten emdan éweyen tǎmǎṭ tanǧam beššan emmuten emdan wr ekréhen arrawen. 32Ezzar temmut tǎmǎṭ aked enta. 33Ahel wan tébeddé mis tǎmos hennis édét eweyen tt emdan ? » 34Yenna hasn Ƹisa : « Kél eddunya taɣ neha tidawen, 35beššan wi eniheggenén d tanekra ǧér inemmuttan, d tǎmeddort dɣ eddunya tad teglet wr tidawen. 36Edét ǎbas eddobén tǎmettant, olen d ǎngelosen. Ǎmosen dg Yaḷḷah, ǎmosen dg elqiamet. 37Fol inemmuttan wi-d éd enkernén, Musa iman ennét isalmad anɣ-t dɣ aẓel wa yesséwelen fol elweška terɣat s temsé, iɣar Émeli s : Messineɣ n Ibrahim, Messineɣ n Isḥaq, Messineɣ n Yaƹqub. 38Adih Yaḷḷah wr yǎmos Messineɣ n inemmuttan, kela, yǎmos Messineɣ n wi eddernén édét ɣors emdan eddaren. » 39Esséwelen elƹulama wi kettebnén wiyeḍ, ennen as : « Tekned awal Muƹalim. » 40Aqquššemen éd sestenin arweh.

Isekwar i imerubay

41Yenna hasn Ƹisa : « Menék emmek was éd itahawal, Elmesiḥ ag Dawud ? 42Édét Dawud iman ennét iganna dɣ elkettab wan Tisiway : Yenna Émeli i Emelihin : Ǎyew ɣayem fol aɣil in,43ad erreɣ ihenǧa ennek dag éḍaren ennek.

44Kud igannas Dawud : -Émeli- ; menék awa hé yeg éd yumas Ag Dawud dédih ? »

45A ekken emdan ǎddunet winǧam esigeden as, yenna Ƹisa i inelkimen ennét : 46« Uksaḍet elƹulama wi kettebnén, wis tegraẓ téklé dɣ iselsa ahobetnén, wis igraẓ iseslamen dɣ ideggen wi eṭkernén ǎddunet, sanefranen ideggen wi amunnén dɣ ihenan n téɣeré d dɣ imekliwen. 47A yekka tatten tela temda tan téḍéḍén tis eba médden nsnt, timuhuden imadden heǧretnén eran temunt. Elmedet as telkam dsn tanaṭ teknat ǎṣahu. »

21

1Yeṭkel Ƹisa ǎsewaḍ, yeney inesbeɣar sansén tikutawén nsn dɣ essendoq wa taǧǧehnet. 2Yeney aked tǎmǎṭ s eba ales ennét tǎmoset taleqqé tega ds essin sinkuten. 3Yenna Ƹisa : « Éd hawen enneɣ tidet : taleqqé taɣ teǧa a yogeren awa eǧen wi heḍnén. 4Édét wiɣ endam ekfen dɣ a yélwan ɣorsn, enta, dɣ elleqqu ennét, tekfa ǎmeddor ennét. »

Awal fol adrar wan Ezzeytun

5Yesla Ƹisa i wi esséwelnén, tamelen éhen wan ǎmud folin edlagent éẓẓeden d tikutawén ti taǧǧen ǎddunet i Yaḷḷah, yenna hasn : 6« Yelkam ahel was, dɣ awa thanneyem, wr éd yeqqayem aẓẓed fol aẓẓed wrn yehheddem. »

7Essestenent dédih : « Muƹalim, emmey d-éd yeǧ awén ? Ma yǎmos ǎhamol n in yebok éd yeǧ awén ? » 8Yenna Ƹisa : « Uksaḍet, wr toyyém iman nwn éd kewen seɣleḍen. Édét ǎddunet ǎǧǧotnén éd asin s isem-in, éd ennin : -Nk as Elmesiḥ- méɣ : -Émér yoheẓ !- Beššan wr hasn telkémem. 9As teslem in ellant ǎnmeŋɣiten d išiwwiššen aggotnén, wr terméɣem, awén ilzam éd yeǧ ezzar, beššan wr yéwéḍ ǎsemdu animér. » 10Yenna daɣ : « Ed teknes ellamet d iyyet heḍet, éd yeknes ǎkal d iyyen heḍen, 11éd-t emlin ezzelzalen maqqornén, dɣ ikallen ǎǧǧotnén, éd temel menna d tornawén, éd t emlin hereten essukseḍnén d ihmal huharnén d efalnén aǧenna. 12Beššan dat awén, éd tetwermasem, éd tetweŋɣim, éd hawen neǧ eššeriƹa dɣ ihenan n téɣeré, éd tetwenḍawem dɣ tǎkormut, éd temawyim dat imenokalen d imɣaren dɣ érét-in. 13Awén éd yeǧ baš éd tešhedem foli. 14Eǧet dɣ ulawen nwn in wr éd tzewwejjedem ǎmestan nwn. 15Fol as, nk imanin, éd kewen ekfeɣ iyyen awal d iyyet elmiƹna wis wr eddobén imiksenen nwn éd tn emɣennanen ula hawen errin awal. 16Éd kewen settermesen aked imerawen nwn d aŋŋaten nwn d ǎddunet nwn d imidiwen nwn ; wiyeḍ dewen éd etweŋɣin. 17Éd kewen ekyeḍen ǎddunet emdan dɣ érét n isemin. 18Beššan wr hin éd iba ula amẓad n éɣef nwn. 19Tǎẓidért nwn as éd tagẓim iman nwn.

20As teynim Yerušelem s eɣlay elɣeskeren, elmedet émér héndɣ as deroɣ éd tehhedem. 21Dédih wi ehenén Yehudiya erwelnét s idraren, wi ellenén ammas n Yerušelem zérehnetin, wi ehenén iferǧan wr teggehnét aɣrem. 22Édét iheḍan n éɣa nɣwindɣ baš éd yetbet awa yektaben imda.

23Okelnet téḍéḍén ti essimrewnén d ti sankasnén ezzeman wéndɣ ! Édét éd teǧ toẓẓért mǎqqeret fol ǎkal, éd teɣtes tanaṭ n Yaḷḷah fol ǎddunet. 24Éd emmeten ǎddunet wiyeḍ s tikobawén, wiyeḍ éd emahɣin éd emawyin s ikallen, éd ǎkukelnet tawsitén wrn ǎmos tin Elyehud Yerušelem, awén ad yemmendu ezzeman wa tn ikfa Yaḷḷah.

25Éd-t emlinet tikunén fol tǎfuk, fol tallit d fol itran. Dɣ ǎmǎḍal ellametén d ermeɣnet fol tekat d išewwišen win geréw. 26Éd teŋɣ tǎremméq ǎddunet dɣ érét n awa hé yegin fol ǎmǎḍal. Édét tehkeḍkeḍ terna n iǧennawen. 27Dédih éd neney Ag ǎwadem yegla-d iha aẓyar elkamen as a-yeggén n elmejd d terna. 28As yessenta awén, ebdedet, eṭkelet iɣefawen nwn édét elɣelas nwn yoheẓ. »

29Ezzar yesseɣley Ƹisa tangalt tah : « Ekyedet tahart d iškan wi heḍnén : 30as tn teneyem eggaren dédih telmedem iman nwn as ǎwélen yoheẓ. 31Hund awéndɣ, as teneyem hereten windɣ, elmedet as Elmelek n Yaḷḷah yoheẓ-d. 32Éd hawen tn enneɣ s tidet : ǎddunet win ezzeman wéndɣ wr tn eba emdan as éd yeg awa itaggen. 33Aǧenna d ǎmǎḍal éd tn iba beššan tiferin wr tnt éd iba ar abedǎh. »

34« Uksaḍet fol iman nwn ! Wr toyyém iman nwn xarreken dɣ tirammanén d tésesé teggét d dɣ elhemmen n edduniya, méɣ ahel héndɣ éd kewen yeɣder 35hund elxeniyyet, édét éd teres fol ǎddunet emdan wi aqqimnen fol ǎrori n ǎkal. 36Eǧet enniyet, muhdet abedǎh, baš éd tekrehem eṣṣahet éd terwélem fol awa hé yeǧin, baš éd tudabem tébeddé dat Ag ǎwadem. »

37S ahel Ƹisa isaɣra dɣ éhen wan ǎmud, s éheḍ itak tadreq tan Ezzeytun inas-in séndɣ. 38Tasent-in ǎddunet emdan déndɣ d yeffo baš éd has segdin dɣ éhen wan ǎmud.

22

Tǎmettant d tanekra n Ƹisa

22.1-24.53

Taɣdert tan Yehudas

1Yoheẓ-d ǎmud wan Elyehud, wa dɣ tamekšénet tiǧelwén ti wr thé elxemméra, iǧan isem Ǎsuref. 2Imerubay wi mǎqqornén d elƹulama wi kettebnén egmayen emmek was éd eŋɣin Ƹisa beššan eksoḍen ellamet. 3Adih yeǧǧeh Iblis Yehudas was itahawal Elisxeryuṭi, yǎmosen iyyen dɣ inemmahalen n Ƹisa win meraw d essin. 4Yosa Yehudas imerubay wi mǎqqornén d imɣaren n wi ogeẓnén éhen wan ǎmud, enmeknen fol emmek was éd ermesen Ƹisa. 5Yegreẓ asn awén hullan, ennefhemen fol éd-t ekfin aẓref. 6Yerḍa sn Yehudas ezzar yegmey émér wa-d éd isettermes Ƹisa bla wr ss essénen taxlek.

Téséq ta teynayet

7As yéweḍ ahel wan tiǧelwén ti wr thé elxemméra, wa dɣ tɣarres Tefaské. 8Yezmahel Ƹisa Betrus d Eḥya yenna hasn : « Eglet zewwejjedet Tefaské baš éd tt nekš. » 9Essestenent : « Mi-d teréd éd tt neken ? » 10Yenna hasn : « Segdet : Émér héndɣ hin éd tawḍim aɣrem, éd temheyyum d ǎwadem yehraǧen dɣ teqqelilt. Elkemet as dɣ tǎɣǎhamt ta hé yeggeh, 11ennét i messis n tǎɣǎhamt : -Yenna hak elmuƹalim : ma iǧa édeg wa dɣ éd ekšeɣ Tefaské, nk d inelkimenin ?- 12Éd kewen iseken, afella dɣ tǎɣǎhamt, éhen mǎqqeren iha ak heret, déndɣ ad éd tzewwejjedim. » 13Eglen osen awa hasn yenna Ƹisa, ezwejjeden Tefaské. 14As yeweḍ elwǎq, yesɣemer Ƹisa i amensu enta d inemmahalen [ennét win meraw d essin]. 15Yenna hasn : « Ekneɣ ǎsedderhen émér waɣ dɣ éd ekšeɣ Tefaské nk d kewenéḍ arweh wr oẓéreɣ ! 16Édét gannéɣ awn tn, ǎbas éd ekšeɣ iyyet heḍet ad tetbet elmeƹna ennét temda dɣ Elmelek n Yaḷḷah. » 17Yeṭkel elkas, yemmoy i Yaḷḷah, yenna : « Hékwet, ahret awa ihen elkas waɣ, 18édét, gannéɣ awn tn, ǎbas éd esweɣ ad igmaḍen ǎzzebib ad-d yaweḍ Elmelek n Yaḷḷah. » 19Ezzar yeṭkel tagella, yemmoy i Yaḷḷah, yerẓét ezzar yeẓun asn tt, yenna : « Awaɣ taɣessa hin, tegrawem tt. Eǧet awéndɣ tǎketutin. » 20As esmenden téteté yekfén aked elkas wanǧam, yenna : « Elkas waɣ yǎmos téséq ta teynayet s ahni hin wa hawen yeŋŋalen. »

21« Beššan, enyet ! Wa hi éd yeɣderen, yeqqim déɣ yertay dnɣ, 22Ag ǎwadem éd yegel hund awa yekteben beššan yokel wat yeɣderen ! » 23Ad tinmesestinen inelkimen ennét gérésen tassenen ma yǎmos dsn wa hé yeɣderin Ƹisa.

24Ezzar yenker ǎkennas ǧér inemmahalen, tassenen ma yǎmos wa mǎqqeren ǧérésn. 25Yenna hasn Ƹisa : « Imenokalen ǎminakelen fol ikallen nsn, wi dsn exkamenén, itahawal asn dg elxér. 26Kewenéḍ kela ! Wr teggim awén. Wa mǎqqeren ǧéréwn yumasét enta wa meḍreyen, wa yexkamen yumasét hund d akli. 27Ma yǎmos wa mǎqqeren, wa yeqqimen itat méɣ wa fols yexdamen ? Wa yeqqimen, tidet méɣ kela ? Beššan nk, ǎmoseɣ ǧéréwn hund akli. 28Kewenéḍ, telkamem ahi abedash dɣ térmiténin. 29Awéndɣ a fol taggeɣ Elmelek ǧér ifassen nwn hund emmek was-t iǧa Abbahin ǧér wihin : 30baš éd tekšim éd teswim édésin dɣ Elmelekin, baš éd teqqeymim fol elkorsiten n elqaḍiten tenniheḍem fol tawsitén tin merawet d senatet tin Israyil. »

31« Simƹun key ! Seged : yegmey kewen Iblis, baš éd kewen yeɣɣerben hund allon. 32Beššan ettereɣ i Yaḷḷah in wr hak éd tiba taflest. Key, as-d teqqeled sri, sebded ayet-mak. » 33Yenna has Betrus : « Émeli, eknéɣ imanin éd dk idaweɣ s tǎkormut d tǎmettant. » 34Yenna has Ƹisa : « Ed hak tn enneɣ Betrus, éheḍ waɣ arweh wr yesɣeyyet ǎkehi, éd tenned ar keraḍ iméren in wr hi tezzéyed. »

35Ezzar yenna Ƹisa : « As kewen ezmaheleɣ wr telém aẓref ula ǎbelboḍ ula iɣetémen, ma hawen yoseren ? » Ennen as : « Ula. » 36Yenna hasn Ƹisa : « Dimaɣ, wa ilen aẓref méɣ ǎbelboḍ yawyét, wa wrn ilé tǎkoba, izenhét-in aselso ennét baš éd izenh iyyet. 37Éd hawen elleɣoɣ as awa yehéwelen foli dɣ elkettab n Yaḷḷah éd yetbet : -Yeṭṭin ǧér ineḍḍullam-. Edét imda awa foli yekteben éd yemmendu. » 38Ennen as : « Émeli, ellanet senatet tikobawén. » Yenna : « Egdehnet. »

Armus n Ƹisa

39Yegmeḍ Ƹisa yosa, hund elɣada, adrar n Ezzeytun, elkemen as inemmahalen ennét. 40As in yeweḍ yenna hasn : « Muhdet baš éd tagẓim fol térmitén. » 41Ezzar yezzenkeh-in folsn Ƹisa s édeg yéwaḍen tégéré n aẓẓed, yegen, yeqqim itimuhud, 42yenna : « Abba, kud teréd awén, sefel ahi ǎkus wan toẓẓért. Beššan eǧ awa teréd key, weggén awa ǎréɣ nk. » 43Émér héndɣ yemun as-d ǎngelos n aǧenna, yekfé eṣṣahet. 44Idgeẓ hullan, ezzar yeqqim itimuhud denneg awén. Teffey ds tidé hund ahni iratteken fol ǎmǎḍal. 45As yesmenda ǎmud ennét, yenker, yeqqel-d ɣor inemmahalen ennét, yosén eṭṭasen, yeẓẓoḍeh tn elhem, 46yenna hasn : « Mas teṭṭasem ? Enkeret muhdet, baš éd tagẓim iman nwn fol térmitén. »

47Yesséwel arweh as in osen ǎddunet. Yezzar asn Yehudas, iyyen dɣ inemmahalen win meraw d essin, yoheẓ Ƹisa baš éd has yemmullet. 48Yenna has Ƹisa : « Yehudas key, tǎmullét as tɣaddered Ag ǎwadem ? » 49As eneyen imidiwen n Ƹisa awa itaǧǧen, essestenent : « Émeli, éd neŋɣ s tikobawén nnɣ ? » 50Iyyen dsn yewet akli n ǎmerabu wa mǎqqeren, yenkeḍ as tǎmeẓẓuk tan aɣil. 51Yenna Ƹisa : « Yegdeh ! Wr teǧém adih ! » Yeḍes tǎmeẓẓuk n akli, yezzozeyt. 52Ezzar yesséwel Ƹisa i wi-t-d osenen éd-t ermesen, imerubay wi mǎqqornén d imɣaren n wi ogeẓnén éhen wan ǎmud d imɣaren, yenna hasn : « Mafol tosem-d téwayem tikobawén d tiboryawén hund as tegmayem ǎmeker ? 53Ak ahel elléɣ ɣorwn dɣ éhen wan ǎmud, wr hi termésem. Elmedet as émér waɣ, émér nwn d émér n terna n tihay. »

Ƹisa dat elmejles wa mǎqqeren

54Ermesen Ƹisa, éweyent dɣ tǎɣǎhamt tan ǎmerabu wa mǎqqeren. Yelkam as Betrus dɣ iǧeǧ. 55Essoken témsé dɣ ammas n axxam, yeqqim Betrus ǧér ǎddunet wi eɣleynén i témsé. 56Teneyt taklit iyyet dɣ taffawt n témsé, teknas ǎkeyad, tenna : « Ales waɣ aked enta yeddéw ds ! » 57Beššan yenna has Betrus : « Kela kela, tǎmaṭ, wrt ezzéyeɣ !. » 58Émér iyyen heḍen yeneyt iyyen, yenna : « Aked key, tǎmosed iyyen dsn ! » Yenna has Betrus : « Kela kela, ales, wr ǎmoseɣ iyyen dsn ! » 59As tokey essaɣet iyyet ɣor déndɣ, ales iyyen heḍen yenna : « Igmaḍt eššek, ales waɣ insen, édét in Jalila. » 60Beššan yenna Betrus : « Ales, key, wr esséneɣ a fol tesséweled. » Émér héndɣ, animér yesséwel, yesɣeyyet ǎkehi. 61Adih yeznehlemin ss Émeli, yekna ds ǎsewaḍ. Déndɣ ad yekta Betrus awa has yenna : « Arweh wr yesɣeyyet ǎkehi, éd tenned ar keraḍ iméren in wr hi tezzéyed. » 62Yegmeḍ Betrus, yekna tǎkelélt.

63Médden wi ogeẓnén Ƹisa, ḍaẓẓen ds, eggatent. 64Sawaren as udem tikest ezzar édt sestenen : « Key wan ennebi, en anɣ mi key yeweten ? » 65Sikufuren fols a a yeǧǧén s awalen ǎǧǧotnén.

66As yeffo, imɣaren n elyehud -imerubay wi mǎqqornén d elƹulama wi kettebnén- ǎddukkelen. Éweyen Ƹisa s elmejles nsn wa mǎqqeren. 67Essestenent : « Key as Elmesiḥ ? En anɣ tn. » Yenna hasn : « Kud ennéɣ awn tn wr hi éd teflesem, 68kud essestenɣ kewen, wr hi éd tejawbim, [wr hi éd teyyim]. 69Elmedet as, mn dimaɣ Ag ǎwadem éd yeqqayem fol aɣil n Yaḷḷah ilan terna. » 70Ennen emdan : « Key as Ag Yaḷḷah ? » Yenna hasn : « Iman nwn tennem tn, amoseɣt. » 71Ezzar ennen : « Ǎbas nera imašhaden ! Neslas iman nnɣ igannén s émi ennét ! »

23

Ƹisa dat Bilaṭes d Hérodes

1Tenker ejjemƹiya temda, éweyen Ƹisa dat Bilaṭes. 2Eqqimen saḍlament gannén : « Nosa ales waɣ yegmay éd isexrek ǎddunet nnɣ, yera aked éd tn iseǧmeḍ ǎbǎreqqa n Elqaysar : iganna sn wr has reẓẓemen tiwsé, iganna aked in yǎmos Elmesiḥ wan ǎmenokal. » 3Yessestent Bilaṭes : « Tǎmosed ǎmenokal n Elyehud ? » Yenna has Ƹisa : « Tennéd tn iman ennek. » 4Yenna Bilaṭes dédih i imerubay wi mǎqqornén d ǎddunet : « Wr henneyeɣ eddelil wl iyyen a fol ewweddebeɣ ales waɣ. » 5Ennen as arwǎh : « Yegmay éd isewweǧ i ǎddunet ettowra, isaɣra dɣ Yehudiya temda, yessenta dɣ Jalila ar déɣ. »

6As yesla Bilaṭes awén, yessesten : « Ales waɣ in Jalila ? » 7As yelmed in Ƹisa yefal-d ǎkal wa dɣ yeḥkam Hérodes, yesséweyas-t, édét iha Yerušelem iheḍan windɣ. 8Yekna Hérodes tǎdewit hullan as yeney Ƹisa. Edét yeslas, yeɣhal édt yeney a ilan a yeǧǧén, yera éd yeney Ƹisa itaǧǧen tikunén. 9Yeǧas isestanen ǎǧǧotnén ad iǧa a yeggén beššan wr has yenné Ƹisa heret. 10Imerubay wi meqqornén d elƹulama wi kettebnén ebdaden deh saḍlament s eṣṣahet. 11Elkent Hérodes d jonditen ennét, eṭsen ds, esselsent aselso yeknan tihusay ezzar errent ɣor Bilaṭes. 12Dɣ waɣ ahel ǎqqelen Bilaṭes d Hérodes imidiwen, fol enǧom ǎmosen ihenǧa.

13Yesdew Bilaṭes imerubay wi meqqornén d imɣaren n ǎkal d ǎddunet emdan, 14yenna hasn : « Téweyem ahid ales waɣ, tǧanném yessexrek ǎddunet. Essesteneɣt datwn, tesséḍlememt beššan wr enéyeɣ eddelil wl iyyen a fol ewweddebeɣ ales waɣ. 15Aked Hérodes wrt yosé yeḍlam, yerra nɣt-id. Dedih, ales waɣ wr yeǧé heret yeniheggen d tǎmettant. 16Adih éd-t ewweddebeɣ ezzar éd-t eyyeɣ. » 17[Ak ǎmud n Ǎsuref -Tefaské n Elyehud-, yewar Bilaṭes éd-d hasn iseǧmeḍ ales iyyen dɣ tǎkormut]. 18Esiɣeren as emdan, gannén : « Ekf ales waɣ tǎmettant ! Segmeḍ anɣ-d Barabbas ! » 19Barabbas iha tǎkormut fol in iǧa iman d yessinker ettowra dɣ aɣrem. 20Bilaṭes yera éd iseǧmeḍ Ƹisa, yesséwel asn daɣ. 21Beššan esiɣerén as : « Tǎmettant fol tǎgettewt ! Tǎmettant fol tǎgettewt ! » 22Yesséwel Bilaṭes s émér wan keraḍ, yenna : « Ma yeɣhed ? Wr enéyeɣ eddelil wl iyyen st esséweyeɣ s tǎmettant. Éd-t ewweddebeɣ ezzar éd-t eyyeɣ. » 23Beššan esiɣerén in eran éd yewer Ƹisa tǎgettewt. Tǎɣerit nsn teṣṣohet. 24Yerḍa sn Bilaṭes, yoyya sn awa eran. 25Yessegmeḍ tǎkormut ales was as ennen, wa iǧan iman yessinker ettowra. Yoyya sn Ƹisa éd ss eǧin awa eren.

Tǎmettant n Ƹisa fol tǎgettewt

26A yekka éwayen Ƹisa emheyyén d Simƹun, ales iyyen n Qeyrawan, yefal-d iferǧan. Ermesent, eswerent tǎgettewt baš éd tt yeway ḍeffer Ƹisa. 27Ǎddunet eknanén ǎǧut elkamen as, aked téḍéḍén ǎǧǧotnén esilefnén dɣ érét ennét. 28Yesweḍin dsnt Ƹisa yenna : « Eššét Yerušelem, wr teslefmet foli ! Selefmet fol iman nekmet d meddankmet ! 29Édét yéweḍ émér wa fol éd yehawel :-Tengeḍ i timeǧǧuǧra, tengeḍ i tisattén ti wrn éréw, tengeḍ i ifefan wi wrn essenkes !- 30Adih éd ennin ǎddunet i tidreɣén : -Oḍumet folnɣ !- Méɣ i iménḍeḍen : -Efferet anɣ- 31édét kud taǧǧem awaɣ i isǎɣéren ebdagnén, ma hé yegrewen wi eqqornén ? » 32Eméweyen-d essin erk aytadem eddéwen d Ƹisa s tǎmettant. 33As éweḍen édeg was itahawal « Ǎkerkor", ezzogehen jonditen dɣ ifassen n Ƹisa d éḍaren ennét teẓoli t-teṭṭafet fol tǎgettewt. Eǧen awén aked i erk aytadem winǧam, iyyen fol aɣil ennét wa heḍen fol tehalǧé. 34Yenna Ƹisa : « Abba, sorf asn, édét wr essénen awa taggen. » Ǎẓunen iselsa ennét ǧérésn s iseɣéren. 35Ǎddunet eqqimen ekyaden. Imɣaren n Elyehud eqqimen ḍazzen ds, gannén : « Yennejja ǎddunet wiyeḍ heḍnén, yennejjét iman ennét kud enta as Elmesiḥ, wa yesnefren Yaḷḷah ! » 36Ḍazzen ds aked jonditen, osent-in, eẓẓoheẓen as elxel, 37ennen as : « Kud key ǎmenokal n elyehud a tǎmosed, nej iman ennek ! » 38Dennegs, yektab [s elyunaniya, ellatiniya d elƹibraniya]: « Awaɣ ǎmenokal n Elyehud. » 39Iyyen dɣ erk aytadem iwaren tǎgettewt ennét, yessebé yenna : « Wr tǎmosed Elmesiḥ key ? Nej iman ennek d tennejed anɣ ! » 40Beššan yeɣtelt wa heḍen : « Wr teksoḍed Yaḷḷah key wa ds yoheren tanaṭ ? 41Eššeriɣa ta nnɣ teẓẓal, nenihegga ds édét neɣhad heret, beššan enta ula yeɣhed. » 42Ezzar yenna : « Ƹisa, teqqimed tkuttud ahi as-d tosed teminakeled. » 43Yenna has Ƹisa : « Éd hak tn enneɣ, édét tidet, ahel waɣ éd dɣi tidawed s eljennet. »

44As itag awéndɣ ihwer teǧa terut, elsenet tihay ǎrori n ǎkal imda ar deroɣ tewer tézzar. 45Tettunkel tǎfuk, tenxer teǧǎfayt ta huheret n Éhen wa Heddigen dɣ ǧéréǧéré. 46Yesɣeret Ƹisa, yenna : « Abba, eǧéɣ imanin ǧer ifassen ennek. » As yenna awén efelent iman. 47As yeney elqebtan n errumaniten awén, yomel Yaḷḷah ezzar yenna : « Wrt iǧméḍ eššek, ales waɣ i yolaɣen ! » 48Emdan ǎddunet wi hin osenen éd eynin awa hé yeǧin, as eneyen awa iǧen, eglen eggaten idmaren nsn. 49Imidiwen n Ƹisa emdan, d téḍéḍén ti ds eddéwnén mn Jalila, emalen dɣ igeg baš éd hanneyen awa itaggen.

Aẓekka wan Ƹisa

50Yellé ales iyyen igan isem Yusef. Ales yolaɣen, yeẓẓalen. Yǎmos iyyen dɣ imɣaren win elmejles wa mǎqqeren, 51beššan enta wr yerḍé fol tinaḍén n wi heḍnén ula fol iǧiten nsn. Yefal-d aɣrem wan Erramata, ihan ǎkal n elyehud, yeqqal i Elmelek n Yaḷḷah. 52Yosa Bilaṭes, yegmey ds tafekka tan Ƹisa. 53Yesres-t id, yesseɣley as téfit, yeǧé dɣ teɣaɣit eɣahen ǎddunet eknan ds aẓekka, édeg wa dɣ wrt imél animér wl iyyen. 54Awén ahel n ǎzewwejjed, deroɣ éheḍ n essebet, ahel n tesonfat. 55Téḍéḍén ti-d eddéwnén d Ƹisa mn Jalila, elkemnet i Yusef, ekyednet aẓekka tassennet taɣera ta tega tafekka ennét tensa. 56Ezzar eqqelnet aɣrem éd ekninet elɣeṭren d ihewayen wi hé eginet fol tafekka ennét. Ahel n essebet wr eknénet ula enḍerren, essunfenet édét awéndɣ a tenna eššeriƹa.

24

Tanekra tan Ƹisa

1Déndɣ d yeffo ahel wan elḥad, ahel wa yelkamen i wan tesonfat, ekkenet téḍéḍén aẓekka dɣ édeg wa iha Ƹisa éwaynet ihewayen d elɣetren wi eknenet. 2Osenet adih aẓẓed wa-t illen dat émi n aẓekka yeɣirarew-in. 3Eggehnet beššan wr osenet tafekka tan Émeli Ƹisa. 4Adih ǎbas essennet awa hé exxemmemnet as d ǎmunen datsnt essin médden elsanén iselsa ǎmilewlewnén. 5Eknenet taremmeq, esweḍnet dɣ ǎmǎḍal, ennen asnt médden : « Mafol tegmaymet éré yeddarren ǧér inemmutan ? 6Wr illé déɣ, beššan yedder. Semmektumet awa yenna animér iha Jalila : 7-Ag ǎwadem éd yetweɣdar, éd iggeh ifassen n ǎddunet win inesbekkaḍen, éd-t etteyteyen fol tǎgettewt, éd-d yefel tǎmettant ahel wan keraḍ-. 8Ektenet-d tifér tin Ƹisa. 9Efelnet aẓekka osenet inemmahalen n Ƹisa win meraw d iyyen d inelkimen wi heḍnén, egenet asn isǎlan wiɣ emdan. 10Entenetéḍ Meryem Elmejdaliya, Yuwenna d Meryam mas n Yaƹqub d téḍéḍén ti heḍnén dsnt eddéwnen, ennenet awén imda i inemmahalen. 11Beššan eɣélen wr essénnet awa gannénet, wr tnt eflésen. 12Beššan Betrus yenker yohel ad yeweḍ aẓekka, yeneh-in beššan wr yenéy ar téfit [tensa fol ǎmǎḍal]. Yeqqel ihenan ennét yekun fol awa iǧen.

Dɣ ǎbǎreqqa n Ƹimwas

13Ahel héndɣ, essin dɣ inelkimen win Ƹisa ekkan taɣremt tegat isem Ƹimwas, temel fol senatet essaɣeten n téklé mn Yerušelem. 14Esséwelen fol awa iǧen imda. 15A yekka eglan, esséwelen, yoheẓ-in Ƹisa yeqqim yeddéy dsn. 16Hanneyent beššan yekkas asn heret iyyen éd-t ezzeyen. 17Yessesten tn Ƹisa : « Ma fol tesséwelem a yekka terǧéhem? » Ebdeden, udmawen nsn yewar tn ezerri. 18Iyyen dsn igan isem Kelyubas, yenna has : « Key ɣas dɣ wi ehenén Yerušelem a wrn yessén awa iǧen iheḍan wiɣ ? » 19Yenna : « Ma iǧen ? » Ennen as : « Awa yeǧrewen Ƹisa wan Ennaṣira ! Enta ennebi mǎqqeren a yǎmos, yessekné s iǧiten ennét d awal ennét dat Yaḷḷah d ǎddunet emdan. 20Imerubay wi mǎqqornén d imɣaren nnɣ ekfent in baš éd yemmet fol tǎgettewt. 21Nekkenéḍ nemos wiyeḍ dɣ wi egernén eṭṭema n as enta a hé yennejjin Israyil. Beššan, dimaɣ okeyen keraḍ iheḍan ḍeffer tǎmettant ennét. 22Tidet as ahel waɣ eskerebbetnet anɣ téḍéḍén tiyyeḍ dnɣ eddéwnén. Ekkenet aẓekka ennét déndɣ d yeffo 23wr osénet tafekka ennét. Eqqelnet anɣ-d, ennenet eneynet ǎngelosen hasnt innen in yeddar. 24Wiyeḍ dɣ imidiwen nnɣ osen aẓekka ennét, eneyen awa ennenet téḍéḍén beššan enta wr ds-t osén. » 25Yenna hasn Ƹisa : « Kewenéḍ iba n tayetté a kewen yegrawen ! Ulawen newen eẓẓayen ed eflesen awa ennen ennebiten ! 26Wr yelzém in éd iney Elmesiḥ ǎɣena waɣ arweh wrt yezzoǧeh Yaḷḷah dɣ elmejd ennét ? » 27Ezzar yenna hasn awa yehéwelen fols dɣ elkettaben, yessenta s wan Musa yokey s ennebiten emdan. 28As eweḍen aɣrem wa ekkan, yesseknén Ƹisa in yokay. 29Ermesent, ennen as : « Γeyem ɣornɣ, deroɣ iǧa éheḍ. » Yeggeh aɣrem yeddéw dsn. 30Yeqqim, yertey dsn s ǎmekši, yeṭkel tagella, yomel Yaḷḷah, yerẓa tagella ezzar yekfasen tt. 31Émér héndɣ emérenet téṭṭawén nsn ezzeyent, beššan yettunkel asn in. 32Ennen ǧérésn : « Weggén yeḍḍas ulawen nnɣ a yekka itar anɣ téṭṭawén fol Elkettaben dɣ ǎbǎreqqa ? » 33Enkeren émér héndɣ ǎqqelen Yerušelem. Osen inemmahalen win meraw d iyyen entenéḍ d imidiwen nsn, 34gannén : « Itbat as Émeli nnɣ yenker-d dɣ tǎmettant, yemun-d i Simƹun ! » 35Dedih aked entenéḍ eǧen asn isǎlan n awa iǧen dɣ ǎbǎreqqa d menék awa eǧen ezzeyen Ƹisa émér wa-d iraẓ tagella.

Yemun-d Ƹisa i inelkimen

36Esséwelen fol awéndɣ arweh as in yebded Ƹisa ǧérésn, yenna hasn : « Esselamet folwn ! » 37Eknen tǎremméq d ǎmettesu édét eɣélen hanneyen ag ǎsuf. 38Yenna hasn Ƹisa : « Mafol termaɣem ? Mafol yeggeh eššek dɣ ulawen nwn ? 39Ekidet ifassenin d éḍarenin, awarɣ nk ! Eḍset ahi d tekidem, ag ǎsuf wr ilé éɣesan ula isan, hanneyem as nk léɣ-tn. » 40A yekka iganna awéndɣ, isaknén ifassen ennét d éḍaren ennét. 41Awa hasn tega tǎdewit, wr eflésen awa hanneyen, ekunen, adih yessesten tn : « Wr telém a yemmekšen déɣ ? » 42Ekfent ǎsolmi yeŋŋan d heret n torawet. 43Yeṭkel tn, yekšén datsn. 44Ezzar yanna hasn : « Arweh elléɣt ǧéréwn, ennéɣ awen in yelzam éd yetbet awa yektaben foli dɣ eššeriƹa tan Musa, dɣ elkettaben win ennibiten d dɣ Tisiway. » 45Dédih yora sn tayetté baš éd egrehen Elkettaben, 46yenna hasn : « Weggéɣ iktab as Elmesiḥ ilzam as éd yaẓer, ezzar éd yenker ǧér inemmuttan ahel wan keraḍ. 47Ezzar ilzam in isǎlan n tetubt d ǎsaruf n ibekkaḍen dɣ érét n isem ennét éd eǧin i ellametén emdanet, yenta awéndɣ Yerušelem. 48Tešhadem fol awén. 49Imanin as hawen-d éd siwyeɣ elɣahed wa iǧa Abbahin. Kewenéḍ ɣeymet dɣ aɣrem a-dt teǧrewem terna tan afella.

Aṭkul n Ƹisa s aǧenna

50Yelwey tn Ƹisa s aɣrem wan Beytƹanya, yeṭkel ifassen, yeǧa sn elbaraka. 51A yekka itag asn elbaraka, yefel tn, yetweṭkal s aǧenna. 52Entenéḍ, erkeƹen ezzar eqqelen Yerušelem eknan tǎdewit. 53Eqqimen abedǎh dɣ éhen wan ǎmud xammeden Yaḷḷah.