Tăkarḍe ta n-Ɣăbranităn

1

Ɣisa a ija Măssinăɣ enəmmejrəd-net

1Măssinăɣ ibda, wăr t-illa ăzzăman d-ălmăɣna s-wădden imməjrăd dăɣ-s i-imărawăn-nănăɣ s-imawăn n-ănnăbităn 2măšan, dăɣ-ăzzămanăn-wi-dăɣ n-ajilal n-ăddunya, Rure-s a-s imməjrăd. Rure-s en-dăɣ a ija amăkkasu n-hărăt iket-net, s-tărna-net ənta-en-dăɣ a-s dd-ixlăk ăddunya. 3Ǝnta a-s ănnur n-ălxurmăt n-Măssinăɣ, ănifăqqa d-Măssinăɣ dăɣ-hărăt iket-net. Tărna n-măjrăd-net a-s iṭṭaf, ihal a-wa ihăn ăddunya iket-net. Ǝnta a ijrăwăn i-dăgg-adəm əmmək s-šăddijăn dăɣ-tilušawen n-abăkkaḍ, təzzar ikkʼ išənnawăn, ăqqima dihen daw-aɣil n-Măssinăɣ-i n-ămănokal ilăn tărna iket-net.

Ɣisa, ojăr ănjălosăn

4Rure-s n-Măssinăɣ, ojăr ănjălosăn; təmɣăre n-tifut-i tăn-ija a făl ijrăw isəm ojărăn wa-năsăn. 5Ǝndek ɣas dăɣ-ănjălosăn-i s-kăla has-ătwănnă?

«Kăyy a-s Rure-ɣ,

ɣur-ašăl-i-dăɣ, năkk a-s Abba-năk.» Wăr t-illa!

Ǝndek daɣ-i s-kăla has-ătwănnă?

«Ad-hak-umasăɣ Abba,

tumasăd Rure-ɣ.» Wăr t-illa!

6Măšan, Rure-s n-Măssinăɣ-i n-teɣăfădde, ašăl wa t-dd-ăšmašăl s-ăddunya, innă:

«Ărkăɣnet data-s ănjălosăn n-Măssinăɣ iket-dăɣ-năsăn.»

7Ămăra, dăɣ a-wa dd-iqqălăn ănjălosăn, ənta da a-wa fălla-săn innă Măssinăɣ:

«Ănjălosăn, inəmmušal-in, eklan-nin;

jan armuḍ wa ja tăšikwălt,

olăhăn d-efew ăhijăljălăn.»

8Măšan, Rure-s n-Măssinăɣ ənta, innʼ-as:

«Kăyy a-s Măssinăɣ,

təmmənukəla-năk, tăɣlal;

wi hănen Təmmənəya-năk,

tăxkamăd fălla-săn s-iqqud;

9ijraẓ-ak a-wa oɣădăn,

wăr səggəḍăd dăɣ-a-wa lăbasăn.

A-wen-dăɣ a făl kăy-ăsnăfrăn Măssinăɣ-i n-Măssi-k,

iknʼ-ik asəddəwi,

ăssof kăyy imidiwăn-năk.»

10Olăs daɣ innă Măssinăɣ dăɣ-isălan n-Rure-s:

«Emăli, s-alăṣăl dat-hărăt iket-net,

kăyy ad-dd-ibnăn ăkall,

ifassăn-năk a-s dd-tăxlăkăd išənnawăn.

11Išənnawăn d-ăkall,

ilkam ad-tăn-iba,

iyyən-kăy-dd hed edăgg-năk;

ilkam ad-əjən amənd wa n-ebărḍăy

12taḍhəd-tăn-in šund abărnuš,

səmməskəlăd-tăn-dd šund temăslit

isamăskal ăwadəm,

măšan, kăyy, wăr təmiskilăd,

hed edăgg-năk,

tăɣlal taɣrəst-năk.»

13Ǝndek ɣas dăɣ-ănjălos-i s-kăla has-innă Măssinăɣ a olăhăn d-a-wa innă i-Rure-s a-s has-innă:

«Ǝyyăw, ɣayəm daw-aɣil-in

hundăɣ har kăy-ăkfăɣ tărna făll-išənja-năk,

ăjăɣ-tăn isəkkukal dawa-k.»

14Ak, ănjălosăn-i-dăɣ făw ma ăqqalăn? Ajăn wădden unfasăn ija Măssinăɣ inəmmušal has-ăxdamnen išamašal i-ad-ahăɣăn tinahăɣen i-ăddinăt wi s-irha Măssinăɣ ad-tăn-iɣləs dăɣ-ibăkkaḍăn-năsăn?

2

Təmɣăre d-tihusay n-əlɣəllas wa ikfă Măssinăɣ dăgg-adəm

1A-wen-dăɣ a făl əlɣəllas wa hanăɣ-ikfa Măssinăɣ, nəjləyet dăɣ-s i-ad-wăr hanăɣ-itəzəwit emănăn wa n-tanməšrayt săr-năɣ dd-e-arəwăn əlhəllak. 2Dăɣ-ăzzăman hin-okayăn, măjrăd wa jăn ănjălosăn i-imărawăn-nănăɣ, itbăt, wi dăɣ-săn ănmăšrăynen, hakd wi unjăynen s-asjəd i-măjrăd-wen-dăɣ, ănmănhăyăn d-iman-năsăn s-a-wa dăr-ogdăh a-wa ăɣšădăn. 3Ǝlɣəllas wa hanăɣ-ikfa Măssinăɣ, Emăli iman-net a săr-năɣ dd-ăzzarăn, ijʼ-anăɣ isălan n-təmɣăre-net. Ḍara-s, ăsdătten-anăɣ-t inəmmušal wi ăjjihănen i-a-wa innă. Ak əlɣəllas ogdăhăn d-a-wen-dăɣ, afăl has-in-năšbăššăḍ, ma t-illan daɣ hanăɣ-e-iɣləsăn dăɣ-ăššar wa ilkămăn? 4Ăddinăt wi hanăɣ-ăjjihănen s-əlɣəllas-wen-dăɣ, ăsdăttăt Măssinăɣ a-wa ənnăn s-ijităn n-Măssinăɣ d-ănnuɣăn n-hărătăn ăssuksăḍnen wi ămešălăn, ijʼ-asăn daɣ Unfas Šăddijăn isuf wi ităjj i-ăddinăt dăɣ-erhet-net.

5Ǝnhəywăt! Ăddunya ta dd-malăt s-hawăn-nəha isălan-net, dăgg-adəm a dăɣ-s-e-izarăn wădden ănjălosăn. 6Isălan n-a-wen-dăɣ a dăɣ-innă əlkəttab n-Măssinăɣ dăɣ-edăgg iyyăn:

«Măssinăɣ! Ak ăgg-adəm-i-dăɣ, ma ămoos, kittəwăd-t-dd?

Ak ma iqqal rure-s n-Adəm, ḍanăd-t?

7Tidət-dăɣ a-s jed-t daw-ănjălosăn

i-hărăt n-ăzzăman dăruusăn,

təkfed-t ălxurmăt d-semɣar,

8jed-t jənnəj-hărăt iket-net.»

Dăɣ-tărna ta ikfa Măssinăɣ i-ăgg-adəm făll-hărăt iket-net, wăr t-illa a hin-oyya s-wădden ijʼ-e jənnəj-s măšan, hakd a-wen-dăɣ, nəhannăy a-s ămăra-dăɣ, wădden hărăt iket-net a făll-ila tărna, hărăt ilkamăn a-wen. 9Ɣisa, ămăra-dăɣ, ijʼ-e Măssinăɣ i-hărăt n-ăzzăman dăruusăn daw-ănjălosăn i-ad-ămmăt dăɣ-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ dăɣ-təssəba n-ibăkkaḍăn n-ăddinăt iket-dăɣ-năsăn. A-wen-dăɣ a făl ašăl-i-dăɣ, ijʼ-as Măssinăɣ ălxurmăt d-semɣar ălhăk.

10Wăr t-illa a t-illan s-wădden Măssinăɣ a t-iṭṭafăn s-emel. Ǝnta a irhăn ad-inhəy Ɣisa tersəmmawen, imdəw-dd săr-s semɣar iket-net, umasăn ăddinăt ăjjootnen aratăn n-Măssinăɣ, əjrəwăn ălxurmăt ed tăɣlăs-tăn tărna n-Ɣisa-i 11iššəšdăjăn dăgg-adəm dăɣ-ibăkkaḍăn-năsăn, ohăr dăr-săn Abba. A-wen-dăɣ a făl wăr tăn-ăssajăr iman-net, iglă har tăn-iɣarr s-isəm: «Ayətma-ɣ.» 12Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl innă Ɣisa i-Măssinăɣ, iktab a-wen dăɣ-əlkəttab, innă:

«Măssinăɣ! Ad-ăjăɣ isălan-năk i-ayətma-ɣ,

Aməlăɣ-kăy dăɣ-ammas n-idăggan wi dăɣ-tažămmaɣăn.»

13Olăs daɣ innă:

«Ăsifăllăɣ făll-Măssinăɣ»,

təzzar ăssewăḍ făll-a-wen:

«Măssinăɣ, tamətte ta hi-təkfed,

năkk d-ənta da, năžžimmăɣ data-k.»

14Ɣisa, əlɣəllas n-dăgg-adəm a-s dd-osa, a-wen-dăɣ a făl ənta-dăɣ, ămoos-dd ăgg-adəm. Osă-dd, ămmut; tamăttant-net-en-dăɣ a t-təkfăt ašăl făll-Iblis-i ănnihăḍăn dăɣ-tamăttant, 15ikkăs-dd ăddinăt iket-năsăn dăɣ-əkkəlu wa dăɣ-tăn-ja tuksəḍa n-tamăttant. 16Ɣisa, wădden ănjălosăn a-s dd-osa i-ad-hasăn-ahăɣ tinahăɣen, ihăyawăn n-ănnăbi Ibrahim a-s dd-osa. 17A-wen-dăɣ a făl ămoos-as tăhaššilt, ad-dd-umas ere olăhăn d-ayətma-s dăɣ-hărăt iket-net, umas U-tikutawen wa măqqărăn s-ha tăhanint ulh-net, ămašăl a-wa fălla-s irha Măssinăɣ i-ad-əjrəwăn ɣur-Măssinăɣ tenăšše n-ibăkkaḍăn-năsăn. 18Ɣisa, ittăr Iblis a-wa dăɣ he-ăj ižžurrəb-t, idgăẓ-t hullan măšan, indăr-as ad t-isiḍəw. A-wen-dăɣ a-s ašăl-i-dăɣ, ăddoobăt ad-ahăɣ tinahăɣen i-wi itižărrub Iblis.

3

Ɣisa, ojăr ănnăbi Mosa

1Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl, ayətma-ɣ, kăwăneḍ-i dd-iɣră Măssinăɣ s-iman-net, ijʼ-iwăn iməššeddəjăn, zəjjəzzăt tămudre ta iṭṭăf Ɣisa, ɣaymăt t-dd-kittəwăm, ənta-i n-ănămmašul d-U-tikutawen măqqărăn hanăɣ-itajjăn isălan n-tijəttewen ti făll-igla immun-nănăɣ.

2Ăsnăfrăn-t Măssinăɣ, iɣdăl dăɣ-ălxidmăt wa t-issăɣlăf s-əmmək wa s-ibda, iɣdal ănnăbi Mosa dăɣ-ehăn-net. 3Măšan, semɣar wa dăr-ăniihăjja Ɣisa, ojărnăt tisenen-net wa n-Mosa s-a ăjjeen ed ere wa idăyăn ehăn, ojărnăt tisenen-net ehăn wa idăy.

4A-wen ălmăɣna-net a-s, ehăn, a ămoos-dăɣ, ăgg-adəm n-ălbănna ɣas a t-idăyăn măšan, Măssinăɣ ənta, wăr t-illa a t-illan s-wădden ənta a t-idăyăn. 5Ănnăbi Mosa, akli n-Măssinăɣ, ənta a ăsnăfrăn i-ad-izar i-tamətte dăɣ-ălxidmăt wa ija dăɣ-ehăn n-Măssinăɣ; a innă Măssinăɣ-dăɣ, ənta a iwar ad-t-in-isəssiwăḍ tamətte. 6Măšan Ălmasex ənta, ăzzăr-t Măssinăɣ dăɣ-ehăn-net, ijʼ-e jənnəj-hărăt iket-net ed ənta a-s Rure-s. Ašăl-i-dăɣ, năkkăneḍ a-s ehăn n-Măssinăɣ-wen-dăɣ a nəkkăs wăr nəja ăššăk dăɣ-immun-nănăɣ, ăsihălăylăy-anăɣ ăṭṭăma wa hanăɣ-ăsjăr.

7Isălan n-a-wen-dăɣ a dăɣ-imməjrăd Unfas Šăddijăn a-s innă:

«Ašăl-i-dăɣ, afăl təslăm i-măjrăd dd-ifalăn Măssinăɣ,

8wăr has-tăsɣărăm ulhawăn-năwăn

šund a-wa jăn imărawăn-năwăn-i

hi-jănen təmmaẓ n-tihăyyen dăɣ-tanəẓruft.

9Ăzzăman-en orămăn-ahi imărawăn-năwăn,

kud-dăɣ wăr t-illa iji n-Măssinăɣ

s-wădden jeɣ-t data-săn har əkkoẓăt timərwen n-awătay.

10Ijjăš-ahi fălla-săn aḍkăr, ənneɣ-asăn:

‹Ǝfraɣăn ulhawăn-năwăn hahi,

tabarăt ta s-ăɣelăɣ, ad-tăt-tărməsăm, tunjăyăm săr-s.›

11A-wen-dăɣ a făl, a-wa dăɣ hi-ija aḍkăr-năsăn,

hăḍăɣ-asăn kud ilkam

ad-əjjašăn ăkall wa dăɣ-hasăn-kittəwăɣ i-tăsonfat.»

Ǝjləyăt dăɣ-immun-năwăn

12Ayətma-ɣ, ăjăt ənniyăt i-iman-năwăn; wăr-itătăjrawet wălʼ iyyăn dăɣ-wăn s-lăbas wăla-i s-ăqqur ulh-net, igdal-as a-wen-dăɣ asjəd i-tənna n-Măssinăɣ-i iddărăn. 13Măssinăɣ a innă: «Ašăl-i-dăɣ», a-wen-dăɣ a făl hak iyyăn dăɣ-wăn, ăqqaymet hak ašăl isamatăr amidi-net i-ad-wăr-ăsɣăr wălʼ iyyăn dăɣ-wăn ulh-net, itiḍəw dăɣ-abăkkaḍ. 14Ădduuttăt ămăra a-s nămeedăw d-Ălmasex a nəkkăs nəjlay dăɣ-alkum-has s-əmmək wa s-săr-s nomăn ašăl ăzzarăn.

15Innʼ-anăɣ əlkəttab n-Măssinăɣ:

« ‹Ašăl-i-dăɣ›,

afăl təslăm i-măjrad dd-ifalăn Măssinăɣ,

wăr has-tăsɣărăm ulhawăn-năwăn

šund a-wa jăn imărawăn-năwăn ibda

a-s has-ănmăšrăyăn.»

16Ămăra, ma ămoosăn ăddinăt-win-dăɣ əslănen i-măjrăd n-Emăli măšan ănmăšrăyăn-as? Wăr t-illa a ămoosăn ar tamətte-tədi-dăɣ dd-izzəzjăr ănnăbi Mosa ăkall wa n-Miṣra. 17Mi făll t-ijjăš aḍkăr har ijă əkkoẓăt timərwen n-awătay? Ăddinăt wi di-dăɣ ofănen abăkkaḍ s-ašăl-i-dăɣ, ăba-tăn, ənsănăt tifəkwen-năsăn dăɣ-tanəẓruft. 18Mi s-iha Măssinăɣ ti-net a-s ihăḍ innă: «Wăr-ilkem ad-əjjašăn ăkall wa dăɣ-hasăn-kittəwăɣ i-tăsonfat?» Ăddinăt-wi-dăɣ fălla-s ăffulăgnen, a-s iha ti-năsăn. 19A-wa isalmad-anăɣ a-s ăddinăt-en, tăɣart n-ulhawăn-năsăn a hasăn-igdălăn ad-əjjəšăn ăkall wa n-tăsonfat.

4

Tăsonfat ta ihakk Măssinăɣ

1Măssinăɣ iman-net a hanăɣ-ijjăšăn ărkăwăl n-a-s ilkam ad-ɣur-s nəjrəw tăsonfat, adiš năjet ənniyăt i-iman-nănăɣ; wăr kăwăn-ităjjăšet wălʼ iyyăn inkaẓăn i-iman-net ujəš n-ăkall-wen-dăɣ n-tăsonfat. 2Ălənžil-wa-dăɣ s-nəsla a-s əslăn imărawăn-nănăɣ măšan, wăr tăn-infa s-hărăt, ăsjădăn-asăn măšan wăr săr-s omenăn i-ad-tăn-infəw s-hărăt. 3Nəẓlay dăr-săn năkkăneḍ-i omănnen s-Ɣisa ed nəjjăš tăsonfat ta hanăɣ-ikittəw Măssinăɣ a-s innă i-imărawăn-nănăɣ ibda: «Ijjăš-ahi fălla-săn aḍkăr, hăḍăɣ-asăn a-s wăr-ilkem ad-əjjašăn ăkall wa dăɣ-hasăn-kittəwăɣ i-tăsonfat.» Wen-măjrăd, a-s t-ija Măssinăɣ, ixlak-dd a-wa t-illăn iket-net. 4Illʼ-e edăgg dăɣ-əlkəttab n-Măssinăɣ innăn făll-ašăl-wen-dăɣ n-əssa:

«Ašăl wa s-əssa,

ăssunfa Măssinăɣ dăɣ-a-wa t-išlăn iket-net.»

5Ătwănnă daɣ a-s:

«Ăkall wa s-hasăn-əjjăšăɣ ărkăwăl-net,

wăr dăɣ-săn ilkem ad-t-əjjašăn i-tăsonfat.»

6Ăddinăt wi ăzzarnen s-măsăllăt n-Ălənžil, wăr əjješăn tăsonfat-net ed unjăyăn s-asjəd-has. Măšan, wăr hin-ikkes a-wen a-s əllan-t iyyăḍ he-ijjəšnen tăsonfat-ten-dăɣ. 7A-wen-dăɣ a făl issəbdăd Măssinăɣ ašăl iyyăn daɣ s-ijă isəm: «Ašăl-i-dăɣ.» Okăy ăzzăman-wen-dăɣ s-a ăjjeen, olăs daɣ măjrăd-wen-dăɣ atwənn s-emm n-ănnăbi Dawəd, ătwănnʼ-anăɣ, innă Măssinăɣ:

«Afăl təslăm i-măjrăd dd-ifalăn Măssinăɣ ašăl-i-dăɣ,

wăr has-tăsɣărăm ulhawăn-năwăn.»

8Ăkall wa s-ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl-net i-kăl-ibda, ənnar ijraw Yešwa i-tamətte-net ujəš-net i-ad-dăɣ-s sunf, wăr-itəmɣutor Măssinăɣ s-ad-ăj isălan n-ašăl n-tăsonfat ilkamăn. 9Tăsonfat šund-ten-dăɣ a təlkamăt dăɣ-tamətte ta n-Măssinăɣ. 10Ăwadəm wa ijjăšăn tăsonfat ta dd-ijă Măssinăɣ, ad-ijrəw tăsonfat dăɣ-a-wa t-išlăn iket-net šund əmmək wa s-ăssunfa Măssinăɣ dăɣ-a-wa t-išlăn ənta iman-net. 11A-wen-dăɣ a făl, rurədăt-anăɣ ujəš n-tăsonfat-ten-dăɣ, wăr hanăɣ-ităjjăšet ăwadəm wălʼ iyyăn hin-oḍan făl-a-s innin unjăy s-asjəd i-a-wa innă Măssinăɣ šund a-wa jăn imărawăn-nănăɣ ibda.

12Măjrăd n-Măssinăɣ, ihakk tămudre, ila tărna, ojăr tăkoba n-əssin imawăn əmsădnen amsud, ibiḍḍəw iman d-unfas, itakk jer-izəmmuz d-axărăbba; wăr t-illa derhan wăla anəzjum ihan ăgg-adəm s-wădden ihannăy-t, issan săr-s. 13Wăr t-illa făw a ihan ăddunya idrajăn i-Măssinăɣ. Wăr t-illa a dd-ixlakăn s-wădden izzaf data-s, ənta-en-dăɣ daɣ a-s ilkam a data-s dd-nəbdəd iket-dăɣ-nănăɣ, iffukkăr-dd a-wa nămešăl iket-net.

Ɣisa a-s U-tikutawen wa măqqărăn

14Šămad, wăr t-ihʼ ăššăk a-s nəla U-tikutawen ijan təmɣăre-ten-dăɣ, irăs išənnawăn, ikkă wa dăɣ-săn-in-illan, ămoos-anăɣ ănabdid ɣur-Măssinăɣ, a-wen a t-ămoosăn Ɣisa-i n-Rure-s n-Măssinăɣ, adiš, năknet uḍəf n-tijəttewen n-immun-nănăɣ. 15U-tikutawen wa măqqărăn nəla, wădden-i s-wăr ha tăhanint ulh-net wăla-i wărăn ăddobăt ad-hanăɣ-idhəl dăɣ-iba n-ăṣṣahăt-nănăɣ. Ăžžurrăb-t Iblis s-əmmək wa s-hanăɣ-itižărrub dăɣ-hărăt iket-net măšan, wăr t-illa abăkkaḍ ămešăl. 16Wăr hanăɣ-isărmaɣet hărăt, nahəẓet-in tasăqqaymut n-Măssinăɣ ta n-ănnuɣmăt s-ənniyăt ozjan i-ad-hanăɣ-aḍən tăhanint, ăkfʼ-anăɣ ănnuɣmăt, ilal-anăɣ ălwăqq wa d-nămɣatăr s-tidət-dăɣ s-a-wen.

5

1U-tikutawen wa măqqărăn, jer-tamətte ta n-kăl-Iṣrayil a dăɣ-dd-itanăfran, isăxdəm-t Măssinăɣ, umas ănabdid n-dăgg-adəm jere-săn d-Măssinăɣ. A-wa ihakk ăgg-adəm i-Măssinăɣ, hakd tikutawen ti ităjj i-Măssinăɣ, u-tikutawen a iwar ad-ikət a-wen i-Măssinăɣ i-tenăšše n-ibăkkaḍăn.

2U-tikutawen wa măqqărăn, ăddobăt ad-aḍən tăhanint i-wi əžhălnen i-a-wa innă alămăr d-wi has-tinməšriynen ed ənta iman-net ăgg-adəm šund əntăneḍ. 3A-wen-dăɣ a făl t-iwar ənta iman-net ad-ikkəs takute făll-iman-net i-ibăkkaḍăn s-tizarăt s-əmmək wa s-itəkkat făll-ăddinăt wi iyyăḍnen i-ad-əjrəwăn tenăšše. 4Wăr t-illa ăwadəm ăddooben ad-dd-iggəd ɣas, ăj iman-net u-tikutawen wa măqqărăn, ed Măssinăɣ a dd-iɣarrăn ăwadəm s-a-wen, s-əmmək wa s-dd-iɣra ibda Harun s-iman-net.

5Ălmasex daɣ, wăr dd-igged ɣas, ijă iman-net ămănokal n-kăl-tikutawen, Măssinăɣ a t-ikfăn turhajăt-ten-dăɣ ed iɣrʼ-e-hi-dd, innʼ-as:

«Kăyy a-s Rure-ɣ,

ɣur ašăl-i-dăɣ,

năkk a-s Abba-năk.»

6Olăs daɣ innă Măssinăɣ dăɣ-edăgg iyyăn dăɣ-əlkəttab:

«Tumast-năk n-u-tikutawen wa măqqărăn,

tăɣlal ed təlkam i-ta n-Mălkăssăddiq.»

7Ăzzăman wa ikkăs Ɣisa făll-ărori n-ăkall-i-dăɣ, ikkas ăššăk n-a-s Măssinăɣ ila tărna s-t-iɣlăs-dd dăɣ-tamăttant; a-wen-dăɣ a făl ijjəynăn Măssinăɣ, ittăr dăɣ-s ălhimmăt s-ăṣṣahăt, iɣlăs-t Măssinăɣ, iqbăl tittar-net ed ăsrăs iman-net data-s. 8Ɣisa, tidət, Rure-s n-Măssinăɣ a ămoos măšan a-wen wăr fălla-s in-iwweɣ ahănay n-aɣăna. 9Šămad ămešăl a-wa fălla-s irha Măssinăɣ iket-net ad-ijrăw turhajăt n-ad-umas i-ăddinăt wi has-sajadnen Ămaɣlas wa tăn-ihakkăn əlɣəllas iɣlalăn. 10Măssinăɣ a t-ijăn U-tikutawen wa măqqărăn ilkamăn i-tumast ta n-Mălkăssăddiq.

Ehel n-s-data dăɣ-immun

11Ayətma! Illʼ-e a ăjjeen s-nărha ad-hawăn-tăn-nănn dăɣ-isălan-wi-dăɣ măšan wăr hanăɣ-lămmiḍ asəssəjrah-năwăn ed wăr-irmeḍ ujreh-năwăn. 12Kăwăneḍ-i s-ašăl-i-dăɣ, ănihăjja s-aru d-tămoosăm imusănăn saɣranen, nəhannăy a-s hărwa-dăɣ tămiɣatărăm s-ere kăwăn-issăɣrăn tijəttewen ti ăzzarnen n-măjrăd n-Măssinăɣ. Tolăhăm hărwa d-aratăn tattăḍnen, wăr tăddobem tetăte n-imənsiwăn ăẓẓaynen. 13Ăwadəm ya itattăḍăn, amărkəs a ămoos; amărkəs daɣ, təssanăm a-s wăr t-illa a ijrah dăɣ-tămudre băršeɣ ad-ilməd a-wa oɣădăn. 14Imənsiwăn wi ăẓẓaynen, ăddinăt ăɣradnen lanen tayətte s-əbḍăn a-wa olăɣăn d-a-wa lăbasăn a tăn-tattănen.

6

1A-wen-dăɣ a făl tijəttewen ti ăzzarnen, răqqisnen făll-nătt teɣăre dăɣ-isălan n-Ălmasex, nakəyet-tănăt s-a-wa hanăɣ-itajjăn meddən ăɣradnen. Tijəttewen-en-hi, a tănăt-ămoosăn: tătubt dăɣ-timašalen ti wăren ənfa hărăt, immun s-Măssinăɣ, 2itwəsəlmiɣăn dăɣ-aman, isălan n-asəwăr n-ifassăn iɣăfawăn n-ăddinăt i-ad-dăɣ-săn ijăn ălbăraka, tanăkra jer-inəmmuttan d-isălan n-ašăl wa n-tebădde. 3Ămăra, năhəlet data-năɣ; a-wen-dăɣ daɣ a he-năj kunta irḍă Măssinăɣ.

Udaɣăt i-anməšri

4Ămăra, ăddinăt wi s-ora ănnur n-măjrăd n-Măssinăɣ tiṭṭawen-năsăn, ăkrăbben tiẓudawen ti ihăkk Măssinăɣ, osăɣăn d-Unfas Šăddijăn, 5ăžžorrăben tăẓude ta ija măjrăd n-Măssinăɣ, əlmădăn s-təmɣăre n-ăddunya ta dd-malăt, 6măšan hakd a-wen-dăɣ iket-net, əqqălăn ḍara-s, oḍăn dăɣ-erk imojjan-năsăn wi n-ibda, a-di, ăbas hasăn-t-təlla tămujriẓt tăn-dd-siɣulăt Ălmasex ed a-wa jăn, wăr-iẓley d-a-s atwəṣləb ăynayăn a tajjăn i-Rure-s n-Măssinăɣ, tajjăn-t isəḍsa dat-ăddunya iket-net.

7Ăkall, wădden, e-d t-iwăt ajənna har dăɣ-s ăddomăt ăwadəm hărăt, ad-dd-isədwəl teyəšše tənfat ăddinăt wi t-əjyăknen măšan, Măssinăɣ ad-dd-izizəbben ărrăxmăt-net făll-ăkall-en. 8Afăl wăr dd-isədwəl ăkall-en ar isənnanăn d-tabəŋŋənt, adiš, wăr-infa hărăt, wăr has-in-ăqqima ar ad-t-ilɣən Măssinăɣ, isəntəs terk teyəšše ta dd-issədwăl.

9Ayətma-i nəkna tărha, a hawăn-ija măjrăd wa hawăn-nətăjj dăɣ-tăkmo-dăɣ, insa ənniyăt-nănăɣ dăɣ-isălan-năwăn, wăr nəkkes ăṭṭăma, ed nəssan a-s ašrut wa olăɣăn a warăm, ənta-den-dăɣ daɣ ašrut wa ihʼ əlɣəllas. 10Măssinăɣ, oɣad dăɣ-a-wa ităjj iket-net, wăr hin-ittəwa a-wa kăwăn-išlăn d-tărha ta jăm i-iməššeddəjăn; a-wen jăm-t, ənta-den-dăɣ daɣ a-wa kăwăn-išlăn har ašăl-i-dăɣ.

11Derhan-nănăɣ hawăn da: Ǝdgəẓăt dăɣ-a-wa hăm hărkuk i-ad-kăwăn-ăkf Măssinăɣ a-wa ihʼ ăṭṭăma-năwăn imda.

12Ăyyăt fălla-wăn sendad, tălălăt immun d-akuyəd wa jăn ăddinăt wi omănnen s-Măssinăɣ s-ijjăš ărkăwăl n-ad-tăn-ăkf a-wa s-hasăn-innă.

Ărkăwăl wa ijjăš Măssinăɣ i-imumənăn a iha ăṭṭăma wa n-tidət

13Ăzzăman wa d-ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl i-ănnăbi Ibrahim, inhăy a-s wăr t-illa ere t-illan jənnəj-s s-has-ihăḍ ɣas, ihăḍ-as s-iman wi-net, innʼ-as: 14«Ibrahim, haḍăɣ-ak a-s ad-dăɣ-k ăjăɣ ălbărăka, tətəy əzzurəyăt-năk.»

15A-wa innă Măssinăɣ i-Ibrahim, ăẓẓăydăr-as, iqqăl-as, ijrăw-t daɣ. 16Dăgg-adəm ăzzăman-en, e-d itəhhaḍ ăwadəm i-iyyăn, ad-əjən tahuḍe s-ere tăn-ojărăn; tahuḍe daɣ ten-dăɣ a he-tumasăt ăḍḍimmana n-ărkăwăl wa ănmăjjăšăn. 17A-wen-dăɣ a făl Măssinăɣ iman-net, irha ad-isəkən iməkkusa wi təkka tənfa n-ărkăwăl wa hasăn-ijjăš, issəlmăd a-s wăr-ilkem ad-irẓa dăɣ-tənna-net, a-wa innă, ad-ăj. 18Ǝllan-t əssin ijităn s-wăr-ilkem ad-săr-săn iqqal Măssinăɣ wăla ad-ăbbuggăt a-wa innă: ărkăwăl wa ijjăš d-tăhuḍe ta ăssewăḍ făll-a-wen i-ad-isədduttət ărkăwăl-en.

A-wen-dăɣ a făl năkkăneḍ-i əjrăwnen tinahăɣen ɣur-Măssinăɣ, măjrăd-wa-dăɣ, ăsikoyăd-anăɣ s-ăṣṣahăt i-ad-nəjrəw ăṭṭăma wa hanăɣ-ăsjăr Măssinăɣ. 19Ăṭṭăma daɣ wa-hi, olăh d-asəmdi wa ăṣṣohen n-ti n-ăho, intam dăɣ-ulhawăn-nănăɣ, wăr-ijənn bahu. A-wen-dăɣ a făl ărido wa ibḍăn edăgg wa šăddijăn d-wa iknăn təšədje dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, ămerʼ-anăɣ ămăra i-ad-nəjjəš har ammas-net. 20Edăgg-en-hi, ăzzar-anăɣ săr-s Ɣisa, ămoos U-tikutawen wa măqqărăn iɣlălăn, ilkamăn i-tumast ta n-Mălkăssăddiq.

7

Tumast ta n-Ɣisa, tănifăqqa d-ta n-Mălkăssăddiq

1Mălkăssăddiq, ənta a-s kăla ămoos ămănokal n-aɣrəm wa n-Saləm, ənta a-s u-tikutawen n-Măssinăɣ-i iknăn aḍkul. Dăɣ-ăzzăman-net ad-ijăḍ Ibrahim imănokalăn n-ikallăn iyyăḍ, irẓʼ-en-dd. Ălwăqq wa dd-iqqăl Ibrahim ifal-dd akənnas, ilkăḍ-as Mălkăssăddiq, ittăr-as dăɣ-Măssinăɣ a dăɣ-s ijăn ălbărăka.

2Dăɣ-a-wen-dăɣ ad-t-ikfa Ibrahim tămukăst n-a-wa ila dăɣ-ehăre. Mălkăssăddiq, ălmăɣna n-isəm-net: «Ămănokal n-iqqud»; aɣrəm daɣ wa n-Saləm-i făll-ăminakal, ălmăɣna-net: «Ămănokal n-ălxer.» 3Mălkăssăddiq, wăr hanăɣ-jen əlkəttabăn isălan n-abba-net wăla anna-net wăla ăṭṭarex-net; wăr-ătwăssăn əmmək wa s-iwa wăla əmmək wa s-ijmăḍ ăddunya, ătiwăssăn ɣas a-s olăh d-Rure-s n-Măssinăɣ ed tumast-net i-u-tikutawen, tăɣlal.

4Ăhaləs-i-dăɣ, tidət-dăɣ a-s i măqqărăn. Təmɣăre-net a dd-torăwăt a-s wăla Ibrahim-i n-amɣar n-amăzzaɣ, ikkăs-as tămukăst n-a-wa dd-ohăɣ dăɣ-akənnas iket-net. 5Dăgg-Lewi-i n-kăl-tikutawen, innă alămăr wa n-ănnăbi Mosa, əntăneḍ a he-rammăsnen timukăsen n-tamətte ta n-kăl-Iṣrayil-i n-temiḍt-năsăn kud-dăɣ iket-dăɣ-năsăn ijəllan n-Ibrahim a dd-əzjarăn. 6Mălkăssăddiq ənta, kud-dăɣ, wăr-ihʼ ăṭṭarex wa dd-itrăn tumast n-u-tikutawen, irmăs dăɣ-Ibrahim-i s-ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl, tămukăst, olăs daɣ ḍarăt-a-wen, ittăr dăɣ-Măssinăɣ a ijăn ălbăraka dăɣ-Ibrahim. 7Wăr t-ihʼ ăššăk a-wen a-s ăwadəm wa ojărăn, a itajjăn ălbăraka dăɣ-wa ojăr. 8Dăgg-Lewi i-n-kăl-tikutawen, tidət, əntăneḍ a rammăsnen timukăsen măšan dăgg-adəm ɣas a ămoosăn făll-la tamăttant tărna, a-s ija a-wen, Mălkăssăddiq-i irmăsăn tămukăst făll-Ibrahim, ənnăn-anăɣ əlkəttabăn a-s iddar hărkuk. 9Năddoobăt făw ămăra-dăɣ ad-nănn a-s dăgg-Lewi-i rammăsnen tămukăst, əntăneḍ iman-năsăn, əkkasăn-tăt i-Mălkăssăddiq ed ikkăs-as-tăt Ibrahim-i tăn-dd-ăshăyăwăn. 10A-wen, ma t-ijăn? Ijʼ-e a-wa s-a-s ităjj a-wen-dăɣ, iha Lewi tiktukar n-ti-s Ibrahim ăzzăman wa d-ămmoqqăs d-Mălkăssăddiq.

Ɣisa, ojăr Lewi wa n-U-tikutawen

11Alămăr wa ikfă Măssinăɣ tamətte ta n-kăl-Iṣrayil, tikutawen ti tăjjăn kăl-Lewi-i n-kăl-tikutawen, a făl igla. Ǝnnăr əjrawnăt tikutawen-tin-dăɣ tenăšše n-ibăkkaḍăn, iket-di, wăr-itəmɣutor Măssinăɣ s-asəssiwi n-u-tikutawen iyyăn dăr-săn iẓlayăn ijan alădăb wa n-Mălkăssăddiq, ănn-ak, ad-ăqqayəm-wen-dăɣ ilkămăn i-Lewi-i dd-ijmăḍăn alădăb wa n-Harun.

12Ămăra, šămad imməskăl ălxal wa n-kăl-tikutawen, adiš, ăhhuušsăl daɣ ad-ămmăskăl alămăr wa tăn-dd-iqqălăn. 13Emăli-i s-hawăn-nəha ti-net, isălan-net hakd-dăɣ tawset ta dd-izjăr, wăr tăt-iha ere s-kăla iqqăl u-tikutawen; wăr t-illa ere ihan temiḍt-net s-kăla ăshaha aḍutăn wi n-tikutawen dăɣ-edăgg wa dăɣ-raqqănăt. 14Ădduuttăt a-s Emăli-nănăɣ, tawset ta n-Yăhuda ad-dd-izjăr. Ăzzăman daɣ wa d-imməjrăd ănnăbi Mosa dăɣ-isălan n-kăl-tikutawen, wăr dd-iḍkel isălan n-tawset ta n-Yăhuda.

Ɣisa, u-tikutawen wa măqqărăn iɣlalăn

15Tumast n-Ɣisa i-u-tikutawen, tămoos a iglan făll-tumast ta n-Mălkăssăddiq; ăssiitbăt a-wen a-s ənta d-Lewi, wăr-olehăn. 16Tumast-net i-u-tikutawen, wădden erhet n-ăgg-adəm a tăt-dd-orăwăn; ijrăw-tăt s-ăṣṣahăt n-tămudre-net ta tăɣlălăt. 17Ăjjəyha Măssinăɣ dăɣ-isălan-net dăɣ-əlkəttab a-s innă:

«Ad-kăy-ăjăɣ u-tikutawen iɣlalăn

iglan făll-tumast ta n-Mălkăssăddiq.»

18Alămăr wa dd-ăzzarăn, izjăr-in ed wăr-ila tărna s-iɣlăs ăddinăt dăɣ-ibăkkaḍăn-năsăn, wăr t-illa ălfăyda t-ihan. 19Alămăr wa n-ănnăbi Mosa, indăr-as ad-săr-năɣ dd-isəmdəw təšədje, a-wen-dăɣ a făl ămăra, nəkrăš ăṭṭăma ufăn wa hanăɣ-ăsjăr alămăr. Ǝnta-den-dăɣ a-wa hanăɣ-ikfăn turhajăt d-ad-nənmihăẓ d-Măssinăɣ.

20Ḍarăt-a-wen daɣ, Măssinăɣ iman-net a ihăḍăn n-a-s ad-umas Ɣisa u-tikutawen wa măqqărăn. Tahuḍe šund ten-dăɣ, wăr t-illa u-tikutawen s-kăla has-tăt-ija. 21A-wen-dăɣ a făl ašăl wa d-ămoos Ɣisa u-tikutawen, ihăḍ-as Măssinăɣ, innʼ-as: «Năkk Emăli a ihăḍăn, a-wa ənneɣ daɣ wăr-ilkem ad-săr-s ăqqalăɣ: ad-tumasăd u-tikutawen iɣlalăn.» 22Ămăra, Ɣisa a-s tasətbat n-tassaɣt ta nəja d-Măssinăɣ, ənta a hanăɣ iḍmănăn ărkăwăl n-tassaɣt ufăn wa n-ibda.

23Kăl-tikutawen, əjjətăn, nəssan a-s wăr tăn-iha-i ăhojăn dăɣ-tumast n-u-tikutawen, ed təgdal-asăn tamăttant a-wen. 24Ɣisa ənta, iddar hărkuk. A-wen-dăɣ a făl tumast-net i-u-tikutawen, wăr-ilkem ad-t-təjmaḍ tăɣlal. 25A-wen-dăɣ a făl ăddinăt wi jănen Ɣisa əssəbab n-tassaɣt-năsăn d-Măssinăɣ, ila tărna s-tăn-dd-iɣlăs dăɣ-e d t-illăm abăkkaḍ ed hărkuk iddar, itəddal-asăn daɣ Măssinăɣ.

26Ijmaḍ-t ăššăk a-s ămănokal n-kăl-tikutawen šund-wen-dăɣ a-s nămiɣatăr itəmmalăn jere-năɣ d-Măssinăɣ. Ɣisa, ăddoobăt a-wen ed šăddiij, wăr t-illa iššaki t-iwarăn, wăr-ilʼ ălɣib, ibḍʼ-e Măssinăɣ d-inăsbăkkaḍăn, iḍkăl-t s-diha dd-əmdăn išənnawăn. 27Wăr-ămɣatăr daɣ šund a-wa jăn kăl-tikutawen wi iyyăḍnen-i s-ămoos fărəḍ ad-təkkatăn făll-ibăkkaḍăn-năsăn hak ašăl təzzar, əkətăn făll-wi n-tamətte. Ɣisa ənta, ikfʼ-iman-net s-iyyăt, takute ta ija təgdăh hărkuk, ăbas təlkam daɣ tiyyăt săl ten-dăɣ.

28Ăddinăt wi ija Ăṭṭăwrăt wa n-ănnăbi Mosa kăl-tikutawen wi măqqornen, han-tăn ăddinăt rəkkəmnen măšan, măjrăd wa ija Măssinăɣ a-s ihăḍ ḍarăt a-s dd-ăzzăbbăt alămăr, măjrăd-wen-dăɣ a-s əssəbab wa dd-orăwăn a-s ămoos Rure-s n-Măssinăɣ u-tikutawen wa măqqărăn iɣlalăn s-wăr t-illa ălɣib t-iwarăn.

8

Isălan n-Ɣisa, U-tikutawen wa măqqărăn d-ărkăwăl n-tassaɣt wa ăynayăn

1Ămăra, edăgg-wa-dăɣ, ăknăt-t ujreh, ila tənfa: «U-tikutawen wa măqqărăn nəla, wăr t-illa a dăr-ănifăqqa; ăqqiima dăɣ-išənnawăn daw-aɣil n-Măssinăɣ i-ilăn tărna.»

2Ămašal wa t-iwarăn, itajjʼ-e dăɣ-edăgg wa šăddijăn ihăn ehăn n-ămudd wa măqqărăn n-tidət, wen ənta, Emăli a t-idăyăn, wădden dăgg-adəm. 3Kăl-tikutawen wi măqqornen, ăsmănakăl-tăn Măssinăɣ i-ad-hakkăn, təkkatăn făll-iman wi-năsăn; a-wen-dăɣ daɣ a făl u-tikutawen wa măqqărăn nəla, ăhhuuššăl-as ənta-dăɣ ad-ikət hărăt i-Măssinăɣ. 4Ǝnnăr iwar Ɣisa ărori n-ăkall, iket-di, wăr-itumas u-tikutawen ed făll-ărori n-ăkall-i, əllan-t ăddinăt wi tajjănen a-wen s-əmmək wa s-t-ifrăḍ alămăr 5măšan ăddinăt-en, a-wa tăn-išlăn, taliwen n-a-wa dăr-olăhăn išənnawăn a ămoos făl-a-s ănnăbi Mosa iman-net, a-s has-innă Măssinăɣ ad-idəy ehăket wa šăddijăn n-tămoqqest, innʼ-as:

«Ǝqqən ehăket olăhăn d-wa kăy-əssəknăɣ făll-taḍaɣt.»

6Ămašal wa ufăn iẓlăyăn d-wen-dăɣ, ijrăw-t Ɣisa, făl-a-s, ămoos ămăra, ănabdid n-ărkăwăl n-tassaɣt ufăn wa ăzzarăn.

7Ǝnnăr wăr-ihʼ ălɣib ărkăwăl n-tassaɣt wa ăzzarăn, wăr-itəməskil ijjəš-dd iyyăn ăynayăn edăgg-net. 8Ăsmăqqa Măssinăɣ făll-tamətte-net, innʼ-as:

«Ǝlkamăn išilan dăɣ-e-ăjăɣ d-ehăn wa n-kăl-Iṣrayil

d-ehăn wa n-kăl-Yăhuda ărkăwăl n-tassaɣt ăynayăn.

9Ărkăwăl iẓlayăn d-wa jeɣ d-tăy-săn

ašăl wa tăn-dd-ărmăsăɣ s-ăfuss,

əzzəzjărăɣ-tăn-dd Miṣra.

Jeɣ dăr-săn ărkăwăl-wen-dăɣ măšan, ărfăḍăn-t;

jăn a-wen ɣas, əšlăyăɣ-asăn.

10Afăl okăyăn ăzzăman,

ad-ahărăɣ ărkăwăl d-ehăn wa n-Iṣrayil;

ărkăwăl-en, ənta da a-wa făll-ibdăd:

ad-ăjăɣ tijəttewen n-alămărăn-in dăɣ tiyətwen-năsăn,

əktəbăɣ-tănăt făll-ulhawăn-năsăn,

umasăɣ Măssinăɣ-i n-Măssi-săn, umasăn tamətte-nin.»

11Ad-ăbas-tăn-iha wălʼ iyyăn ămiɣatărăn s-ad-isăɣăr ăgg-ăkall-net, wăla i-he-innən i-ăŋŋa-s: «Uksaḍ Emăli» făl-a-s ad-hi-əzzəyăn iket-dăɣ-năsăn, ɣur-wa ənḍărrăn har tawəḍăd wa wăššărăn; 12ad-hasăn-in-ănšăɣ ălɣibăn-năsăn iket-dăɣ-năsăn, itawăɣ-in daɣ ibăkkaḍan-năsăn iket-dăɣ-năsăn.

13A-wen-dăɣ ija Măssinăɣ a ăssiilmădăn a-s ărkăwăl n-tassaɣt wa ăynayăn ufa wa ărəwăn ed wăššar. Hărăt-i-dăɣ daɣ, e-d wăššar, išwar t-in-ăba.

9

Tassaɣt ta tăynayăt t-təllăt jer-imumənăn d-Măssinăɣ

1Ărkăwăl wa ăzzarăn, ila alămărăn-net tiɣədnen tamətte dăɣ-isălan n-ălɣibadăt d-edăgg wa s-irha Măssinăɣ ad-t-tăɣbəd tamətte dăɣ-s. 2Edăgg n-ălɣibadăt ăzzăman-en, a has-itawănnen: ehăket wa n-tămuqqest. Ehăket-en, ija sănatăt tiẓunawen: tăẓune ta s-itizar ăwadəm, isəm-net: edăgg wa šăddijăn. Ǝnsanăt dăɣ-s tisəskar n-imămmălăn əẓwaynen d-tasəskărt tiyyăt făll-ənsanăt tijəlwen n-tikutawen i-Măssinăɣ. 3Illa-hin i-edăgg-en, illʼ-e ărido wa s-əssin ḍarăt t-illa edăgg wa s-itawănna: Wa iknăn təšədje. 4Insa ăkoss n-orăɣ wa dăɣ-răqq matălxer ta n-ălɣibadăt. Dăɣ-ammas n-edăgg wa iknăn təšədje, tənsa takbat ta n-ărkăwălăn n-tassaɣt s-ilsa orăɣ ifăyyăn-net. Takbat-en n-ărkăwăl, ənta a iha ăkoss n-orăɣ wa iha mana,9:4 A-wa isəm n-amənsi wa dd-ăzzăbbăt Măssinăɣ făll-kăl-Iṣrayil ăzzăman wa d-hăn tanəẓruft. Itawănnʼ-as dăɣ-Tălyunanit: Mana; itawănnʼ-as dăɣ-Tămašăɣt: Taləmmiẓt n-Măssinăɣ. talimmiẓt n-Măssinăɣ ta dd-ăzzăbbăt făll-kăl-Iṣrayil ăzzăman wa d-əzzăɣăn tanəẓruft. Tənsa dăɣ-s tăborit ta dd-tənšărăt s-kăla tăt-iṭṭăf Harun d-isəllumăn n-tihun wi făll-iktab a-wa innă Măssinăɣ. 5Jənnəj-takbat-en, ăṣṣiiwărăn əssin ănjălosăn n-ălxurmăt janen tele s-afrewăn-năsăn i-ashăr n-takbat ta n-ărkăwăl. A-wen a isalmadăn tamətte s-ălxurmăt n-Măssinăɣ d-emel-net. Ashăr n-takbat n-ărkăwăl en-dăɣ a făll inaqqăl ašni n-tikutawen i-tenăšše n-ibăkkaḍăn-năsăn. Măšan, wăr hawăn-e-əjjəšăɣ asiḍən n-hărătăn wi hănen edăgg-en ămăra.

6Ǝmmək-wen-dăɣ a-s ənsan hărătăn dăɣ-ehăket wa n-tămuqqest. Edăgg wa ăzzarăn, tajjăšăn-t kăl-tikutawen hak ašăl i-ad-əjən ălxidmăt-năsăn 7măšan edăgg wa iknăn təšədje, u-tikutawen wa măqqărăn ɣas a ilan s-ujəš-net iyyăn n-ašăl dăɣ-awătay, wăr has-t-illa daɣ ujəš n-edăgg-en ar s-ad-ăssinɣăl ašni dăɣ-təssəba n-ibăkkaḍăn wi-net hakd-dăɣ dăɣ-təssəba n-inməšriyăn wi s-wăr totes tamətte amišəl-năsăn.

8Ǝnta den-dăɣ daɣ əmmək wa s-hanăɣ-isalmad Unfas Šăddijăn a-s dăɣ-ăzzăman-en a ikkăs ehăket n-tămuqqest-wen-dăɣ illʼ-e, wăr tămera tabarăt s-edăgg wa iknăn təšədje. 9Ămoos a-wen tele dd-tăssiktăt ăzzăman-wa-dăɣ nəha, isalmad-anăɣ a-wen a-s ăddinăt wi sănɣalnen ašni wăla wi tajjănen tikutawen ti iyyăḍnen, wăr hasăn-ijrew a-wen iba n-iššaki n-iman-năsăn wăla təšədje n-ulhawăn.

10Ălɣibadăt-năsăn, insa făll-ălɣadatăn n-dăgg-adəm har ašăl wa d-isimtəttəy Măssinăɣ hărăt iket-net. Ălɣadatăn-en, ənsan făll-ălwăḷḷatăn d-isălan n-a-wa s-ila ăwadəm s-ad-t-ăkš d-a-wa s-ila s-ad-t-isəw.

Ašəšdaj wa ităjj ašni n-Ɣisa i-ăgg-adəm

11Igla a-wen-dăɣ s-əmmək-en-dăɣ har dd-osa ăzzăman wa d-ăsmăttăy Măssinăɣ talɣa, išrăy-dd a ăynayăn. Osă-dd Ălmasex, ənta a-s ămănokal n-kăl-tikutawen wa hanăɣ-ijrăwăn a-wa s-hanăɣ-ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl-net, ənta a ijjăšăn ehăn n-ămudd wa ojărăn ufăn wa ăzzarăn ikrăs ăgg-adəm; wen-hi, wăr t-la daɣ ăddunya-ta-dăɣ dd-tătwăxlăkăt. 12Ehăn-en-hi, iyyăn n-ujəš a has-ija Ălmasex, wăr t-ijješ s-ašni n-išulaɣ wăla iwdesăn, ašni-net ənta iman-net a inɣălăn i-ad-hanăɣ-išəšdəj, nəjrəw tenăšše n-ibăkkaḍăn təmdat.

13Ăddinăt wi ănmăšrăynen, təšədje ta fălla-săn ifrăḍ alămăr, ašni n-išulaɣ d-iwdesăn d-iməkkărora n-iwan a fălla-săn inaqqălăn i-ad-išdajăn dăɣ-ibăkkaḍăn-năsăn, 14ăbʼ ăṭṭăma n-ămăra-i s-ašni n-Ălmasex-i ojărăn a-wen a hanăɣ-iššəšdăjăn dăɣ-ibăkkaḍăn-nănăɣ. Tărna n-Unfas Šăddijăn-i iɣlălăn a t-ikfăn tădabit ta s-ikfʼ iman-net, ămoos takute wăr iwer ălɣib. Ašni-net ənta-en-dăɣ a ăddooben ad-hanăɣ-ikkəs dăɣ-iššaki n-iman-nănăɣ d-erk imojjan wi wăr hanăɣ-iha a săl tamăttant, nudabăt ălxidmăt i-Măssinăɣ-i iddărăn.

15A-wen-dăɣ a făl ărkăwăl n-tassaɣt wa ăynayăn, Ɣisa a ămmun i-ad-umas ănabdid-nănăɣ dat-Măssinăɣ i-ad-iɣləs dăgg-adəm dăɣ-ibăkkaḍăn wi ămešălăn dăɣ-ărkăwăl wa ăzzarăn, əmmək-wen-dăɣ a-s ikfa Măssinăɣ ăddinăt wi dd-iɣră d-wi s-ijjăš ărkăwăl turhajăt n-ad-əjrəwăn ɣur-Măssinăɣ tăkasit tăɣlalăt.

16Ămăra, isălan n-tăkasit a nəha. Tăkasit ya, nəssan a-s wăr t-illa əmmək s-tăẓun ar s-ad-iba ăwadəm wa itətwəkusun təzzar dihen, ad-e-tuẓan s-a-wa innă. 17Ălmăɣna n-a-wen a-s a ikkʼ ăwadəm iddar, wăr dd-iḍəkkəl iyyăn isălan n-əlkənnaš wa n-tăkasit, har t-iba təzzar. 18A-wen-dăɣ a făl ărkăwăl n-tassaɣt wa ăzzarăn, wăr t-illa a infa dăɣ-ăzzamăn-net ar s-ašni wa sănɣalăn ăddinăt. 19Ăzzăman wa n-ănnăbi Mosa, iffəssăr i-tamətte tijəttewen n-alămăr n-Măssinăɣ təzzar iḍkăl ašni n-iwdesăn d-išulaɣ d-ălxărer wa šăggăɣăn, issărtăy a-wen-dăɣ iket-net d-aman, təzzar ănfăsnăfăs săr-s s-tisiḍseḍen əlkəttab wa n-alămăr hakd tamətte iket-net. 20Innă i-tamətte ḍarăt-a-wen: «Ǝnta da ašni n-ărkăwăl n-tassaɣt ta dăr-wăn ija Măssinăɣ i-ad-tumasăm tamətte-nin.» 21Ănfăsnăfăs daɣ Mosa ḍarăt-a-wen ehăket wa n-tămuqqest d-ikassăn wi n-ălɣibadăt iket-năsăn s-ašni. 22Ašni, iẓẓəwăt a t-illan wăr-išəšdəj, a ikka daɣ ašni wăr-inɣel, wăr t-təlla tenăšše n-ibăkkaḍăn.

Takute ta ija Ɣisa, wăr t-illa a dăr-tănifăqqa

23Hărătăn-wi-dăɣ dd-nokăy iket-dăɣ-năsăn, taliwen a ămoosăn ănifăqqănen d-hărătăn wi hănen išənnawăn, a-wa ihăn ehăn wa n-tămuqqest, ašni a t-išašdajăn, əmmək-wen-dăɣ daɣ a-s hărătăn wi hănen išənnawăn, ămiɣatărăn əntăneḍ-dăɣ s-ad-tăn-šəšdəj takute tojărăt ta jăt făll-ărori n-ăkall.

24Ălmasex, wădden ehăn n-ămudd dayăn ifassăn n-dăgg-adəm ănifăqqăn d-wa ihăn išənnawăn a ijjăš, ănn-ak, ehăn n-ămudd wa n-tidət ihăn išənnawăn a ijjăš i-ad-umas ănabdid-nănăɣ dat-Măssinăɣ.

25Ɣur-kăl-Ălyăhud, U-tikutawen wa măqqărăn, wăr has-t-illa ar iyyăn n-ujəš dăɣ-awătay i-edăgg wa iknăn təšədje-i s-a-s t-itajjăš daɣ, ăwway ašni măšan, Ălmasex, wăr-ămɣatăr s-ad-itajjăš dihen hak awătay; iyyăn n-ujəš a has-ija, iknă-dd əššăɣəl. 26Ǝnnar wăr ija a-wen, adiš, ad-dd-tənta ăddunya har ašăl-i-dăɣ, wăr has-təgdeh tiyyăt tamăttant; adiš, ăhhuuššăl-as ad-wăr t-itəffil aɣăna măšan Ălmasex, dăɣ-ajilal n-ăddunya-i-dăɣ, iyyăn n-ass ɣas a dd-ijă, ikfă iman-net, ămoos takute ta jarrăwăt tenăšše n-ibăkkaḍăn. 27Dăgg-adəm, tiyyăt tamăttant a hasăn-tăqqalăt, ḍara-s tebădde dat-Măssinăɣ. 28Dăɣ-isălan n-a-wen-dăɣ a făl, Ălmasex, ikfʼ iman-net s-iyyăt i-ad-dd-ikkəs dăgg-adəm ăjjootnen dăɣ-ibăkkaḍăn, wăr dăɣ-s təlkem tiyyăt săl-ten-dăɣ. Ilkam dăɣ-s ad-dd-ăj ass wa s-əssin măšan ăsihe-wa, wădden dăɣ-isălan n-tenăšše n-ibăkkaḍăn, ăddinăt wi has-ăqqălnen a-s dd-e-ass i-ad-tăn-iɣləs.

10

Ašni n-Ɣisa, ojăr wa n-irəzzejăn

1Ămăra, hărătăn-wi hanăɣ-issəkna Măssinăɣ dăɣ-alămăr-net, taliwen ănifăqqănen d-tidət a ămoosăn. Wăr hanăɣ-sənnəfliyăn dăɣ-ujreh n-a-wa dăr-olăhăn. A-wen-dăɣ a făl ăddinăt wi jărnen ăṭṭăma-năsăn dăɣ-a-wa innă alămăr, indăr-as ad-tăn-ăj ăddinăt ăɣradnen ed hak awătay-dăɣ, sanalasăn tikutawen-tin-dăɣ. 2Tikutawen-tin-dăɣ əšlănen ăddinăt, ənnar jarrăwnăt tenăšše n-ibăkkaḍăn i-ăddinăt s-iyyăt, iket-di, iba-tănăt-in; ad-ăbas tănăt-sanalasăn; ad-ăbas əššakăn ăddinăt iman-năsăn abăkkaḍ. 3Măšan tikutawen-en-hi, hak awătay-dăɣ, siktunăt-dd tamətte ibăkkaḍăn-net 4făl-a-s, wăr t-illa əmmək făw s-hin-omăs ašni, jer-wa n-iwdesăn wăla wa n-išulaɣ, ibăkkaḍăn n-ăddinăt.

5A-wen-dăɣ a făl Ălmasex, a-s dd-ijjăš ăddunya, innă i-Măssinăɣ:

«Wăr hak-təjrəẓ takute ta jăt s-ašni wăla ta wărăt ja săr-s,

măšan təkfed-ahi taɣəssa s-ăddoobeɣ ad-tăt-ăktăɣ.

6Wăr hak-əjreẓnăt tikutawen ti răqqănen

har tănăt-akš efew,

wăla ti jarrăwnen tenăšše n-abăkkaḍ.»

7Ǝnhăyăɣ a-wen ɣas ənneɣ:

«Măssinăɣ, năkk da!

Oseɣ-dd i-ad-ăjăɣ erhet-năk.»

8Innă Ɣisa ḍarăt-a-wen:

«Wăr hak-təjrəẓ takute ta jăt s-ašni wăla ta wărăt ja săr-s,

wăr hak-əjreẓnăt tikutawen ti răqqănen

har tănăt-akš efew,

wăla ti jarrăwnen tenăšše n-abăkkaḍ.»

Ǝnta-den-dăɣ a-wa innă Ɣisa kud-dăɣ illʼ-e a-wa ifrăḍ Măssinăɣ dăɣ-isălan n-tikutawen. 9Olăs daɣ Ɣisa innă:

«Măssinăɣ, năkk da!

Oseɣ-dd i-ad-ăjăɣ erhet-năk.»

Ikkăs-in Ɣisa s-a-wen-dăɣ ălɣibadăt wa ăzzarăn, iššəšrăy t-dd i ăynayăn. 10Dăɣ-erhet n-Măssinăɣ a dăɣ-hanăɣ-iššəšdăj Ălmasex s-iyyăt, išəšdăj-anăɣ s-iman-net wi ija takute.

11Kăl-tikutawen iket-năsăn, iqqal-asăn ăššil hak ašăl ad-əbdadăn ɣarrăsăn i-tikutawen ti s-kăla tănăt-jăn olăsăn wăren šəšdij dăɣ-ibăkkaḍăn. 12Măšan Ɣisa ənta, ikfa taɣəssa-net s-iyyăt, ămoos takute ta takkăsăt ibăkkaḍăn, ăqqima ḍarăt-a-wen hărkuk daw-aɣil n-Măssinăɣ, 13iqqal dihen i-ad-ətwəjjən išənja-net iket-năsăn daw-iḍarăn-net. 14Ikfa tiyyăt takute, təgdăh harkuk i-ăddinăt wi išăšdaj.

15A-wen-dăɣ a hanăɣ-ăsdăttăt Unfas Šăddijăn făl-a-s innă Emăli s-tizarăt:

16«Ǝnta da arkăwăl-in n-tassaɣt wa dăr-săn mad-ahărăɣ ḍarăt išilan-win-dăɣ:

‹Afăl tăn-əkfeɣ fărəḍăn-in,

ad-tăn-əktəbăɣ făll-ulhawăn-năsăn

d-ənniyătăn-năsăn.› »

17Inna daɣ ḍarăt-a-wen:

«Ad-ăbas dd-ḍakkălăɣ

isălan n-ibăkkaḍăn-năsăn,

itawăɣ-in s-iyyăt tinməšriyen-năsăn.»

18Tenăšše ya, e-d ja, ad-ăbas təlkam takute n-ašni tiyyăt dăɣ-təssəba n-abăkkaḍ.

Isəmmăqq d-isəmməterăn

19Ayətma-ɣ, ămoos-anăɣ ašni n-Ɣisa takute tətbatăt s-ənta a hanăɣ-torăt emm n-ehăn wa n-Măssinăɣ wa iknăn təšədje, 20orʼ-anăɣ tabarăt tăynayăt ha tămudre t-təllat ḍarăt ărido, a-wen a t-ămoosăn taɣəssa-net. 21Ămăra, nəla U-tikutawen ifranăn ixkămăn făll-ehăn n-Măssinăɣ.

22Ɣas nahəẓet-t-dd s-ulhawăn ădduuttănen d-immun imdan, dăɣ-a-s ărridăn ulhawăn-năwăn dăɣ-inəzjam wi lăbasnen, ărridnăt tiɣəswen-năwăn dăɣ-aman šăddijnen, wăr t-illa făw a dăɣ-nəššak iman-nănăɣ. 23Wăr nətăqqălet s-ḍarăt, wăr nəsisumet dăɣ-isălan n-ăṭṭăma-nănăɣ ed ere wa hanăɣ-ijjăšăn ărkăwăl-wen-dăɣ, emărkăwăl, wăr-irăẓẓ dăɣ-tənna-net. 24Nənməjjet ənniyăt jer-iman-nănăɣ, nənməsəmmətăret tărha jer-iman-nănăɣ d-imărkedăn. 25Wăr nəzăjjăret ălžămaɣăt wa nəha s-ălɣibadăt n-Măssinăɣ šund a-wa tăjjăn iyyăḍ, ănn-ak, nəmsəkkuyədet jer-iman-nănăɣ, hullan ămăra-dăɣ d-nəhannăy a-s dd-ohăẓ ašăl wa n-uɣəl n-Emăli.

26Afăl nofa abăkkaḍ dăɣ-erhet n-iman-nănăɣ ḍarăt a-s nəlmad tidət iket-net, ăbas t-təlla takute tăddoobet ad-hin-taməs abăkkaḍ-nănăɣ, 27ad-ăbas-hanăɣ-in-ăqqim ɣas ar asəmmoqqəl i-ăššăreɣa wa dd-imalăn d-efew wa ăhjăljălăn he-ikšən inămăšrayăn.

28Təssanăm a-s e-d ănmăšrăy ăwadəm i-Ăṭṭawrăt ta n-Mosa, wăr has-t-təlla tăhanint, igdăh ɣas ad-dd əzjărnăt sănatăt tijuhawen meɣ kăraḍăt i-ad-ămmăt ălwaqq-wen-dăɣ. 29Ǝmmək-wen-dăɣ daɣ a-s, ăwadəm wa ăfkălfăkălăn Rure-s n-Măssinăɣ, ăsmăḍrăy-t meɣ ăsbănnăn ašni-net wa hanăɣ-iššəšdăjăn, săr-năɣ dd-orăwăn ărkăwăl n-tassaɣt d-Măssinăɣ, meɣ daɣ, wăr-issəfrăr Unfas wa n-ănnuɣmăt, ajăn wădden ăwadəm-wen-dăɣ, ănihăjja d-tisnant tojărăt, ta dăr-ănihăjja wa ănmăšrăyăn i-a-wa innă alămăr wa n-ănnăbi Mosa. 30Năkkăneḍ, nəzzay wa innăn:

«Eɣa, i-nin, ukəs n-ălxăr, ɣur-i.»

Inna daɣ:

«Emăli a-s ilkam ad-išrăɣ tamətte-net.»

31Asuksăḍ ija ejăḍăl dăɣ-ifassăn n-Măssinăɣ-i iddărăn.

Akuyəd dăɣ-immun

32Ǝktəwăt-dd a-s ibda, kăla təzzăɣăm tihay, təbbəlănăm dăɣ-a-wa ămoosăn immun-năwăn, tənhăyăm aɣăna, 33əkwărăn-kăwăn ăddinăt, ăqquzzăben-kăwăn, jăn-kăwăn isəḍsa dat-tamətte; ăddinăt wi tənhăyăm hannăyăn aɣăna-wen-dăɣ, tăwwăɣăm-asăn timudda. 34Wi hănen tikărmuten dăɣ-təssəba n-Ɣisa, tănɣʼ-iwăn tăhanint-năsăn, ohăɣăn dăɣ-wăn išənja a-wa təṭṭăfăm, măšan, wăr-ifneẓ a-wen tisrawt-năwăn s-Măssinăɣ ed təkkasăm ăššăk a-s a-wa ihăn ifassăn-năwăn, ufa a-wen-dăɣ iket-net ed iɣlal. 35A-wa făl tăsifăllăm, ăknăt-t uḍəf ed əjjətăn imraš-net. 36Hărwa-dăɣ, əšmărăt dăɣ-amišəl n-erhet n-Măssinăɣ, afăl jăm a-wen, ad-săr-wăn dd-isăɣsəl Măssinăɣ ărkăwăl wa hawăn-ijjăš. 37Innă əlkəttab n-Măssinăɣ a-s:

«A ənḍărrăn, a ənḍărrăn ɣas a hin-ăqqimăn ass-dd

wa s-ătwănnă ilkam ad-dd-ass, osʼ-iwăn făw!

38Ăddinăt wi oɣădnen dăɣ-zăbo-nin,

ad-hasăn-ijrəw immun-năsăn tămudre ta n-tidət

măšan wi əšlăynen i-zăbo-en,

wăr-ilkem ad-hi-ijraẓ ălxal-năsăn.»

39Năkkăneḍ, wăr nəha ăddinăt wi šallăynen, hakkănen iman-năsăn i-əlhəllak, ănn-ak, nəha wi taṭṭăfnen immun i-ad-tăn-iɣləs Măssinăɣ.

11

Isălan n-immun d-imumənăn wi n-ibda

1Immun, ălmăɣna-net a-s a-wa dăɣ-ijăr ăwadəm ăṭṭăma, ad-has-umas šund a-s insa data-s; meɣ daɣ, a-wa-dăɣ wăr-ihənnəy s-tiṭṭawen-net, ad-has-umas šund ăsiḍălalăk dăɣ-s. 2Immun-wen-dăɣ a ikfăn imɣarăn-nănăɣ idəm ɣur-Măssinăɣ.

3Immun a hanăɣ-issəflăsăn a-s ăddunya-ta-dăɣ, măjrăd n-Măssinăɣ a has-dd-issəbăbăn. A-wen-dăɣ a făl a-wa nəhannăy dăɣ-ăddunya, wăr dd-izjer a ilan mănhoy.

4Immun a ijrăwăn i-Xăbălla ad-ăj i-Măssinăɣ takute tufăt ta n-ăŋŋa-s, Kayin. Təssəba n-immun-net-en-dăɣ a făl t-ăssiḍăn Măssinăɣ dăɣ-ăddinăt wi oɣădnen, iqbăl takute-net. Tidət, Xăbălla, ăru t-ăba măšan, har ašăl-i-dăɣ, ixaṭṭăb-anăɣ s-immun-net.

5Immun a-s əssəbab wa făl imməḍkăl Inuk s-išənnawăn har əjud-i iddar. Wăr t-oles ăwadəm ahănay ed, iḍkăl-t Măssinăɣ. Dat-aməḍkəl-net, Măssinăɣ iman-net a innăn, ijraẓ-as Inuk.

6Immun, wăr t-illa iba-net ed ere t-wărăn ila, wăr t-illʼ əmmək făw s-ijrăẓ i-Măssinăɣ. A-wen-dăɣ a făl ere wa irhăn anmihaẓ d-Măssinăɣ, ămoos-as immun fărəḍ, ifləs a-s Măssinăɣ illʼ-e, ənta daɣ a ɣur-t-əllan imraš i-wi has-tammăɣnen.

7Immun a ikfăn Nox tafləst s-Măssinăɣ a-s has-ijă isălan n-a-wa dd-imalăn wăr ihənnəy. Tuksəḍa-net i-Măssinăɣ a săr-s dd-orăwăn ad-ikən turăft n-aman ta măqqărăt dăɣ-e-iɣləs ənta d-ejădăš-net. Immun-net ad-dd-ăsfăkkărăn terk timašalen n-tamətte, ăḍḍin dăɣ-ăddinăt wi oɣădnen, ămoos ya ălqaḷḷi n-ăddunya, ăssoḍʼ-et dăɣ-ăššareɣa wa n-Măssinăɣ.

8Immun a dd-orăwăn akiwən wa ija Ibrahim i-Măssinăɣ a-s t-iɣră, ibdăd, ikkʼ ăkall wa s-has-innă ad-t-ikus iket-di d-ilămmăd ma tămoos tamdujt ta ihʼ ăkall-wen-dăɣ.

9Immun a t-ăzozăɣăn dăɣ-ihəktan šund amăjar dăɣ-ăkall wa s-has-ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl-net. Taməzzuɣt-ten-dăɣ ijă, a ijă Isxaqq d-Yaqub-i dăr-s ohărnen tăkasit n-ărkăwăl wa has-ijjăš Măssinăɣ. 10A-wen, ma t-ijăn? Ijʼ-e a-wa s-ijʼ Ibrahim ənniyăt-net dăɣ-aɣrəm wa n-tidət s-intăm ăssas-net, s-Măssinăɣ iman-net a t-dd-iknăn dăɣ-anəzjum-net, ibnʼ-e-dd ənta iman-net.

11Immun daɣ a ijrăwăn i-Sarăta kud-dăɣ wăššar, tămoos teməjjejrut ad-təkrəš ənniyăt, təkrəš ihăyawăn ed tomăn a-s Măssinăɣ-i has-ijjăšăn ărkăwăl, wăr-irăẓẓ dăɣ-tənna-net.

12Immun a ijrăwăn i-Ibrahim šămad wăššar, wăr has-in-ăqqima ar tamăttant, ad-ikrəš ihăyawăn janen əjut wa jăn etran d-tiblalen n-ăkall dăɣ-asălim n-ejărew wa səmmăn, wăr t-illa ere ăddooben asiḍən-năsăn.

13Ăddinăt-wi-dăɣ, ăba-tăn əṭṭafăn immun iket-dăɣ-năsăn hărwa wăr-əjrewăn ărkăwăl wa hasăn-ijjăš Măssinăɣ măšan, wăr săr-săn iẓley d-a-s t-ənhayăn, əllăfăn-as dăɣ-ijəj, əddəwen, əlmădăn a-s əntăneḍ imăjarăn n-iməssukal a ămoosăn făll-ărori n-ăkall-i-dăɣ. 14Ǝntăneḍ-i ăddoobătnen tənna n-a-wen-dăɣ, salmadăn-anăɣ a-s ăkall ăynayăn a-s əmmaɣăn ed, 15ənnar jan tărha n-hărăt dăɣ-ăkall wa dd-fălăn, iket-di, əqqəlăn-t ɣas 16măšan, wăr jen a-wen ed ăkall ufăn wa dd-fălăn a-s əmmaɣăn; a-wen a t-ămoosăn, ăkall ihan išənnawăn. Ǝnniyăt-wen-dăɣ əṭṭăfăn a făl hasăn-irḍa Măssinăɣ, wăr t-ăskărakăḍ a-wa s-t-jăn-t Măssi-săn ed, əntăneḍ a-s idăy aɣrəm wa hasăn-itwăr.

17Immun a ijrăwăn i-Ibrahim ašăl wa t-oyăs Măssinăɣ i-ad-has-ikət Isxaqq, rure-s wa n-iyyăn t-ikfă. Măssinăɣ a t-omărăn s-ad-ăj a-wen, a-s ija a-wen, dat-a-wen, ijjăš-as ărkăwăl, innʼ-as: 18«Isxaqq a he-isətəyən əzzurəyăt ta he-iwăr isəm-năk s-hak-əjjăšăɣ ărkăwăl-net.» 19Ijă Ibrahim a-wa has-innă Măssinăɣ ed ikkas ăššăk a-s kud-dăɣ ăba Isxaqq, ila Măssinăɣ tărna s-t-dd-issənkăr jer-inəmmuttan. Ǝnta-den-dăɣ a-wa ămoosăn əssəbab wa făl t-dd-ăssoɣăl Măssinăɣ rure-s iket-di d-t-itəkkat Ibrahim ed inhăy Măssinăɣ a-s wăr unjăy s-a-wa s-has-innă. Ămoos a-wen, tangalt n-a ilkamăn.

20Immun a ijrăwăn i-Isxaqq ad-ittăr dăɣ-Măssinăɣ a ijăn ălbărăka dăɣ-məddana-s, Yaqub d-Iso, dăɣ-iwətyan wi əlkămnen.

21Immun a ijrăwăn i-Yaqub ăssaɣăt wa d-ijammăḍ ăddunya ad-dd-isəhhətəl s-tăborit-net, irkăɣ, təzzar ittăr dăɣ-Măssinăɣ a ijăn ălbăraka dăɣ-hak iyyăn dăɣ-məddana-s n-Yusəf-i n-rure-s.

22Immun a ijrăwăn i-Yusəf a-s dd-tohăẓ tamăttant-net ad-ăllăɣăt i-kăl-Iṣrayil s-ilkam ad-əzjărăn ăkall wa n-Miṣra, omăr-tăn s-ad-hin-əmmărăn iɣăsan n-tafəkka-net s-ăkall wa əkkăn afăl t-ăba.

23Immun a ijrăwăn i-imărawăn n-Mosa ad-t-əffărăn har kăraḍ orăn ḍarăt tiwit-net ed ənhăyăn tihusay ti ija rure-săn, wăr tăn-issărmăɣ ălhăm n-Firɣăwna-i dd-izzəzjărăn alămăr dăɣ-isălan n-tamăttant n-aratăn wi n-eyyan n-kăl-Iṣrayil.

24Immun a ijrăwăn i-Mosa šămad ămoos ăhaləs ad-unjəy s-ad-itawăɣră s-isəm: rure-s n-elle-s n-Firɣăwna, 25ăssof ad-ahăr aɣăna d-tamətte n-Măssinăɣ, uhən tămudre jer-inămăšrayăn dăɣ-tănoflayt wărăt la ušreyăn. 26Inhăy a-s ufa aɣăna wa ohar ăwadəm d-Ălmasex uhən ărrăxmăt n-Miṣra făl-a-s, ənniyăt-net, ijʼ-e dăɣ-imraš wi dd-malənen wădden dăɣ-a-wa t-illăn data-s. 27Immun-net a has-ijrăwăn ad-wăr has-təgdel tuksəḍa n-ămănokal efel n-Miṣra, ikna tebădde făll-iman-net dăɣ-a-wa iha, ikyad ɣas dăɣ-Măssinăɣ-i wărăn itətwənhəy. 28Immun a has-ijrăwăn ad-ikət Faṣka ta dd-saktet azăjor n-kăl-Iṣrayil i-əkkəlu, omăr-tăn s-ad-səwərən ašni n-išɣal imawăn n-ihănan-năsăn i-ad-wăr-iɣəššəd ănjălos wa iṭṭăfăn tamăttant hărăt i-tiɣăffaddiwen-năsăn.

29Immun a ijrăwăn i-kăl-Iṣrayil ad-ărəsăn ejărew wa səmmăn šăggăɣăn, əjlăyăn-t šund ăkall ăqqurăn a făll-ărjašăn; a-s əttărăn kăl-Miṣra ad-əjləyăn ejărew ḍarăt-a-wen, ămlămmalăt-dd fălla-săn, əkšăn-tăn aman.

30Immun a ijrăwăn i-kăl-Iṣrayil asiḍəw n-ăɣalla wa ifrăjăn aɣrəm wa n-Žărriko šămad jan əssa išilan tiɣləyɣələyăn-t.

31Immun a ijrăwăn i-Rahab ta n-tălkăxbat ad-wăr toher tamăttant d-inămăšrayăn wi n-ăkall-net, ənta a tăsmăjaret inaramăn wi dd-ăzzarnen i-ad-zəjjəzzən aɣrəm wa təzzăɣ.

32Ma săl a-wen? Iket iyyăn dăɣ s-ăddoobeɣ ad-hawăn-dd-əḍkəlăɣ isălan-net, măšan hannăyăɣ a-s osăs-ahi-dd ălwăqq. Ǝnnăr wădden a-wen, siwəlăɣ-awăn dăɣ Žădyon d-Bărăyka d-Samsun d-Yăfti d-Dawəd d-Sumăyla d-ănnăbităn wi iyyăḍnen. 33Immun-năsăn a tăn-ikfăn ašăl făll-əddəwəlăn əmdanen, ărẓăn-tăn; əkfăn iman-năsăn iqqud, ənhăyăn tisətbat n-ărkăwălăn wi hasăn-ijjăš Măssinăɣ, ătwăjărăn-in iyyăḍ dăɣ-săn i-ehran măšan, ăɣlăsăn-dd dăɣ-săn; 34ănnunnăẓen iyyăḍ dăɣ-săn dăɣ-efew măšan, wăr tăn-issărɣa; iyyăḍ, ăɣlăsăn-dd dăɣ-imawăn n-tikobawen; ijmăḍ ăṣṣahăt iyyăḍ dăɣ-săn măšan, iqqăl-tăn-dd. Iyyăḍ əbbărăḍăn dăɣ-amjăr har data-săn ošălăn ajhanăn wi dd-jăḍnen ăkall-năsăn. 35Tiḍeḍen tiyyăḍ, issənkăr-asnăt-dd Măssinăɣ ăddinăt-năsnăt ăba, ăsɣărrawen iyyăḍ dăɣ-săn măšan, wăr-ətterăn ad-ăɣləsăn iman-năsăn dăɣ-a-wen, ăssofăn tamăttant i-ad-dd-aləsăn tanăkra ɣur-Măssinăɣ. 36Jăn ăddinăt iyyăḍ dăɣ-săn tekăškăšt, ăslălăn iyyăḍ dăɣ-săn tiwit s-ebărtăk, jăn tišəm dăɣ-iyyăḍ, jărăn-in iyyăḍ dăɣ-takărmut. 37Iyyăḍ, ănɣăn-tăn s-sămmăjori n-tihun, iyyăḍ kăškăši a-s tăn-əblăjăn, jăn iman n-iyyăḍ s-tăkoba; tămudre-năsăn iket-net, jăn-tăt dăɣ-amtənjăr, wăr-əlsen a săl ilămawăn n-tihatten d-ulli; ənhăyăn iyyăḍ əllăqqu lăbasăn, ăqquzzăben-tăn ăddinăt, ăsmăḍrăyăn-tăn. 38Han a-wen-dăɣ iket-net, a-s ija a-wen, wăr tănhăjja ăddunya-ta-dăɣ făw d-ad-tənhəy ăddinăt janen milɣaw-wa-dăɣ; iyyăḍ dăɣ-săn, ăwwăyăn tinariwen, əzzăɣăn iḍaɣăn d-isəlwan d-unan.

39Ăddinăt-wi-dăɣ, ijrăw-asăn immun-năsăn idəm dat-Măssinăɣ kud-dăɣ, ărkăwăl wa hasăn-ijjăš, wăr săr-săn dd-ixsel. 40A-wen, ma t-ijăn? Adiš făl-a-s innin itwarʼ-anăɣ Măssinăɣ iket-nănăɣ a ufăn a-wen, irha ad-dăr-săn nəmzəyyət ujəš n-ărkăwăl-wen-dăɣ hasăn-ijjăš.

12

Ɣisa Ălmasex a-s ălmital i-imumənăn

1Ămăra, năkkăneḍ-i-hi, šămad ăzzar-anăɣ ălžămaɣăt n-imumənăn ijan əjut-wen-dăɣ, adiš, nəbḍəwet d-e d t-illăm a ăddoben ad-hanăɣ-umas ăẓuk dăɣ-akuyəd dăɣ-immun, nărsiyet-in fălla-năɣ e d t-illăm abăkkaḍ hanăɣ-iltaɣăn, nərurədet ămašal wa hanăɣ-issăɣlăf Măssinăɣ, nəšmăret dăɣ-a-wa nəhannăy. 2Năjet asăwaḍ-nănăɣ iket-net dăɣ-Ɣisa-i s-ənta a-s ekew n-immun-nănăɣ, ənta a has-iṭṭafăn tămudre har ašăl wa dd-e-iqqəl. Ɣisa, oyyʼ-in tedăwit ta ila, ătwăṣlăb făll-tajəttewt, iqbăl ad-ăj tamăttant tăsikărakăḍăt. A-wen-dăɣ a făl ašăl-i-dăɣ, ăqqiima daw-aɣil n-Măssinăɣ.

3Zənəzjumətăt ɣas dăɣ-Ɣisa, təktum-dd əmmək wa s-t-ənkărăn inăsbăkkaḍăn d-aɣăna wa inhăy măšan, išmăr i-a-wen-dăɣ iket-net, dihen wăr fălla-wăn-e-tămmăt taɣəssa-năwăn, wăr-e ismaḍ ašni-năwăn.

Ere kăy-irhan a kăy-isasaɣadăn

4Akənnas wa hăm d-abăkkaḍ, wăr săr-wăn dd-iwwey hărwa tamăttant, 5təttəwăm-in a-s Emăli, asəmmətăr wa ităjj abba i-ara-net a hawăn-ija, ənta a innăn:

«Alyaḍ-in, wăr kăy-isăɣafet asənnəmənhəy

wa kăy-ităjj Emăli d-iman-năk,

wăr kăy-iẓăẓẓăkănẓaret asənnəmhəl wa hak-ităjj,

6ed Emăli, isasaɣad ere irha,

ara wa dd-ija s-iman-net a isinmənhəy d-iman-net.»

7Ǝšmărăt dăɣ-tisnant ta s-Măssinăɣ a tăt-dd-orăwăn săr-wăn ed ənta asənnəmənhəy kăwăn-ija d-iman-năwăn dăɣ, iṭṭaf-kăwăn šund amăraw d-aratăn-net, i n-ad-taɣədăm. Ḍarăt-a-wen daɣ, əndek ɣas ara wa wăr-inăqq ti-s? 8Afăl wăr kăwăn-isənnəmənhəy Măssinăɣ d-iman-năwăn s-əmmək wa s-isinmənhəy aratăn-net iket-năsăn d-iman-năsăn, adiš wădden aratăn-net a tămoosăm, ikẓewăn a tămoosăm. 9Ǝktəwăt-dd abbatăn-nănăɣ-i hanăɣ-tadăbbarnen, wădden naqqăn-anăɣ măšan ajăn a-wen a hin-ikkasăn semɣar wa hasăn-nəja? Ăniihăjja a-s ojăr semɣar wa nəja Abba-nănăɣ-i ihăn išənnawăn wa tăn-nəja ed ənta tămudre ta tăɣlălăt a hanăɣ-ihakk. 10Abbatăn-nănăɣ, tajjăn dăɣ-năɣ tiwit wăren təhijj s-əmmək wa s-ărhăn a-wen măšan, Măssinăɣ ənta, asənnəmənhəy hanăɣ-ija d-iman-nănăɣ dăɣ, i n-tənfa-nănăɣ i-ad-nišdaj s-əmmək wa s-šăddij ənta iman-net. 11Ădduuttăt a-s tiwit, a ămoosnăt-dăɣ, wăr-ămoosnăt əssəbab n-tedăwit i-ere wa itămătten, ănn-ak tekenẓart a săr-năɣ dd-tirəwnăt măšan afăl ijrăh ăwadəm ăddălil wa făll-itamăttat, ušreyăn-net, ălxer d-tămudre toɣadăt.

12A-wen-dăɣ a făl, ăjăt ăṣṣahăt dăɣ-ifassăn-năwăn, təkkəsăm tisas dăɣ-ifaddăn-năwăn, təhələm s-data, 13ărjəšăt dăɣ-zăbo wa oɣădăn i-ad-əṣṣuhun iḍarăn n-wi jănen aḍăr dăɣ-immun-năsăn.

Wăr tăsboṭṭălăm ănnuɣmăt n-Măssinăɣ

14Ămlet-t ălxer jere-wăn d-ăddinăt, tišdajăm ed ere wărăn šăddij, wăr-ilkem ad-inhay Emăli. 15Nəməssənăt hărăt jer-iman-năwăn i-ad-wăr dd-inəttəš wălʼ iyyăn dăɣ-wăn iman-net dăɣ-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ, wăr toyyem təsəmme naššăr-dd dăɣ-ulhawăn-năwăn, tumas-awăn əssəbab n-ikənnasăn d-tagăršăt jer-ăddinăt, 16wăr kăwăn-ităjjăšet enămmăḍăs wăla ăkafăr šund a-wa ija Iso-i ăsmălkăwăn tumast-net n-amăqqar telleɣt, 17təssanăm a-s ḍarăt-a-wen, ihall, itattăr dăɣ-ti-s ad-has-ittăr, ăj dăɣ-s ălbăraka i-ad-t-ikus măšan, unjăy-as s-a-wen, ămmujrăẓ a-wa ija kud-dăɣ wăr t-illa a săr-s dd-ăssiɣsăl a-wen.

Ărkăwăl n-tassaɣt wa ărəwăn d-wa ăynayăn

18Kăl-Iṣrayil ăzzăman-wen-dăɣ d-əzzăɣăn tanəẓruft, ărheeɣ ad-kăwăn-səssəjrăhăɣ a-s tassaɣt ta jăm d-Emăli ƔisaĂlmasex, wăr toleh d-ta s-kăla tăt-jăn əntăneḍ dăɣ-tanəẓruft. Dăɣ-ăzzăman-năsăn, əzzaɣăn edes i-taḍaɣt s-ere irhăn eḍes-net dăɣ-ad-tăt-iḍəs, taḍaɣt-en, iraqq dăɣ-s efew, ăɣlaynăt-tăt tijărăken kăwalnen d-tihay d-aḍu ăṣṣoohen. A-wen iket-net, wăr fălla-wăn ija kăwăneḍ, 19wăr təslem i-tăsinsăɣt ta n-emăsli ăṣṣoohen d-emăsli wa ăssuksăḍăn s-əslăn hasăn-ijăn asărmaɣ wa dăɣ făl hărăn timəẓẓujen-năsăn i-ad-ăbas has-sallăn. 20Issărmăɣ-tăn hullan a-wa s-ătwănna: «Ere iḍăsăn taḍaɣt-dăɣ, jer-ămudăr wălʼ ăgg-adəm, ămmătet s-sămmăjori n-tihun.» 21A-wa ənhăyăn, ijʼ-asăn asărmaɣ-wa-dăɣ făl ănnăbi Mosa-i hasăn-ăzzarăn, ija tarəmmeɣt ta-dăɣ făl dd-iha ɣas ăšikăḍkăḍ.

22Kăwăneḍ, wăr fălla-wăn ija a-wa tăn-irmăsăn ed taḍaɣt ta n-Sayon s-dd-mălăm edes-has, aɣrəm wa n-Măssinăɣ, a-wen a t-ămoosăn, Yărussălam ta n-išənnawăn dăɣ-əzzăɣăn afḍăn făll-afḍăn n-ănjălosăn əzhanen, 23təjjăšăm ălžămaɣăt n-tiɣăffaddiwen s-əktabăn ismawăn-năsnăt dăɣ-išənnawăn; ašăl-i, tohăẓăm-dd Măssinăɣ i-išarrăɣăn ăddinăt iket-dăɣ-năsăn, tărtăyăm dăɣ-iyyăn n-edăgg d-iman n-imumənăn wi hin-ăwwăḍnen dihad izzaɣ Măssinăɣ. Ǝntăneḍ-en-hi, ašăl-i-dăɣ, wăr t-illa ălɣib tăn-iwarăn. 24Tărtăyăm d-Ɣisa-i ămoosăn ănabdid n-ărkăwăl n-tassaɣt wa ăynayăn, imăl jere-năɣ d-Măssinăɣ, infăs-kăwăn s-ašni-net wa iknăn mijraw n-wa n-Xăbălla.

25Ăjăt ənniyăt, wăr tăẓmăẓẓăjăm iman-năwăn i-ere wa hawăn-ămmijrădăn. Kăl-Iṣrayil wi unjăynen s-asjəd-has, ăssoḍă-dd fălla-săn ălmăṣṣibăt, ɣas, šămad ənta-den-dăɣ a-wa tăn-ijrăwăn, əndek əmmək wa s-e-năɣləs năkkăneḍ afăl nunjăy s-asjəd i-Măssinăɣ-i hanăɣ-ămmijrădăn dăɣ-išənnawăn. 26Ăzzăman-en, ijʼ emăsli n-Măssinăɣ əṣṣuhu wa dăɣ făl ăššăkăḍkăḍ ăkall, măšan ămăra, ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl dăɣ-innă: «Ăsihe wa dd-imalăn, wădden ăkall ɣas a he-iškăḍkəḍăn, išənnawăn iman-năsăn ad-əškəḍkəḍăn.» 27Ma ămoos ălmăɣna n-«ăsihe wa dd-imalăn»? A-wen a hanăɣ-ikkasăn dăɣ-taɣdărt n-a-s ăddunya-ta-dăɣ d-a-wa tăt-ihăn iket-net, ilkam ad-iškəḍkəḍ, iba-t i-ad-wăr dd-ităɣiməy ar a-wa iknăn antum, wărăn itənhəynəhəy.

28Šămad Təmmənəya ta dăɣ-năɣ təlkamăt, ja antum ogdahăn d-a-wen-dăɣ, adiš numayet i-Măssinăɣ, naməlet-t s-a-wa has-ijrăẓăn dăɣ-semɣar d-tuksəḍa-net. 29He kăwăneḍ! Măssinăɣ-i hanăɣ-ilăn, olăh d-efew itattăn.

13

Isəmməterăn i-imumənăn

1Nəmărhăt jer-iman-năwăn šund ăŋŋatăn. 2Ijjəšet-kăwăn amăjaru, wăr hin-təšlelăm făl a-wen; wi ijjăš amăjaru, dăɣ-ăzzăman hin-okayăn, ăsmăjaren ănjălosăn dăɣ-a wăr-əssenăn.

3Ɣaymăt kittəwăm ăddinăt wi hănen tikarmuten šund ɣas a-s toharăm dăr-săn takărmut-ten-dăɣ. Ɣaymăt daɣ kittəwăm wi irammăs ălɣizabăt šund a-s tiɣəswen-năwăn a irmas ălɣizabăt-wen-dăɣ.

4Səmɣărăt adubən, tənhirəjəm dăɣ-təšədje. Wăr itikăret ăhaləs i-hănne-s, wăr tikăret daɣ tamăḍt i-ăhaləs-net ed asəmmăḍəs n-iman-năsăn a-wen. Hewăt! Măssinăɣ, ăssiilkăm dăɣ-iməzzəna d-iməkkərukaḍ.

5Wăr tăggădet tărha n-aẓrəf d-ənniyătăn-năwăn, wăr tăẓoẓăm a-wa lăm ed Măssinăɣ, innă:

«Wăr kăy-e-əžɣəlăɣ,

wăr kăy-e-ăyyăɣ d-iman-năk.»

6A-wen-dăɣ a făl wăr nəkkes ăṭṭăma, năkoyăd, năddobăt făw ad-nănn dăɣ-hărăt iket-net:

«Emăli a-s ămadhal-in, ma ăksuḍăɣ?

Ma s-ăddobăt ad-hi-t-iɣšəd ăgg-adəm?»

Asjəd i-imizărăn

7Ǝktəwăt-dd imizărăn-năwăn wi n-ibda kăwăn-in-ăssawăḍnen măjrăd n-Măssinăɣ, əṭṭəfăt a-wa dd-oyyăn, tăttălălăm immun-năsăn.

8ƔisaĂlmasex, a-wa ămoos ənḍəšel, ămoos-t ašăl-i-dăɣ, ămoos-t daɣ hărkuk.

9Săjdăt, wăr toyyem ăddinăt šiškin-kăwăn s-ălmăt teɣăre tăynayăt wărăt toher hărăt d-măjrăd n-Măssinăɣ. Səṣṣuhətăt ulhawăn-năwăn dăɣ-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ. A-wen, ufʼ-awăn asəṣṣuhu n-iman-năwăn dăɣ-uḍəf n-iba n-tetăte n-imənsiwăn s-ăddinăt wi əṭṭăfnen iba n-tetăte-năsăn, wăr t-illa ad-dd-ăššišrăy a-wen săr-săn.

10Ɣur-năɣ năkkăneḍ-i n-kăl-Ălyăhud, kăl-tikutawen wi ɣarrăsnen i-tikutawen dăɣ-ehăket n-tămoqqest, wăr hasăn-t-təlla tetăte n-a-wa s-ăɣrăsăn. 11Taɣsiwen ti s-itiwəy U-tikutawen wa măqqărăn ašni-năsnăt s-edăgg wa iknăn təšədje i-ad-ətwənšən ibăkkaḍăn n-tamətte, asărɣ a titwəjjin isan-năsnăt dăɣ-edăgg hin-ăššinkăšăn făll-amăzzaɣ. 12A-wen-dăɣ a făl Ɣisa, inɣăl ašni-net illa-hin i-aɣrəm sihen i-ad-išəšdəj tamətte dăɣ-ibăkkaḍăn. 13Ămăra, năkkăneḍ-dăɣ, nəlkəmet-as s-edăgg-en-dăɣ, nahăret dăr-s əmmăḍri wa inhăy. 14Ăddunya-ta-dăɣ, wăr dăɣ-s nəla aɣrəm iɣlalăn, ănn-ak, aɣrəm wa ilkămăn, ufăn a ḍarăt nošal. 15Năkfet s-isəm wa n-Ɣisa i-Măssinăɣ hak ašăl təmmalen ăɣbadnen isəm-net. Takute-nănăɣ has-den-dăɣ. 16Wăr hin-təttəwăm tanmədhalt d-anməkkas n-tămăɣatert jer-iman-năwăn ed əntănăteḍ-den-dăɣ tikutawen ti əjrăẓnen i-Măssinăɣ.

Ălxer wa ihăn amišəl n-a-wa innă Măssinăɣ

17Săjdăt i-a-wa hawăn-jannen imizărăn-năwăn, ɣaymăt-hasăn bălluhăm ed əntăneḍ a dăɣ-ăssiḍmăn Măssinăɣ iman-năwăn, ilkam daɣ ad-tăn-isəstən d-isălan n-iman-năwăn. Afăl hasăn-sajadăm, ad-hawăn-əjən ənniyăt s-iman ăsriwnen, wăr-e ẓəkkənẓărăn. Afăl wăr jem a-wen, kăwăneḍ a ikma.

18Ǝttărăt-anăɣ-in dăɣ-Măssinăɣ. Dăɣ-a-wa hanăɣ-dd-iqqălăn, wăr t-illa a dăɣ-nəššak iman-nănăɣ. Wăr t-illa a năsidărhăn ar tekle dăɣ-iqqud dăɣ-hărăt iket-net. 19Ǝttărăt-ahʼ-in hullan dăɣ-Măssinăɣ i-ad-hin-ətwəyyăɣ, ăqqəlăɣ-kăwăn-in šik.

Ajilal n-măjrăd

20Dalăɣ Măssinăɣ-i n-Măssi-s n-ălxer, dalăɣ-t ənta-i dd-issənkărăn jer-inəmmuttan Amăḍan-nănăɣ wa măqqărăn Emăli Ɣisa-i s-hanăɣ-ikfă ašni-net ărkăwăl n-tassaɣt tăynayăt d-Măssinăɣ. 21Idhăl-kăwăn Măssinăɣ iket-dăɣ-năwăn i-ad-tudabem amišəl n-a-wa olăɣăn iket-net, tamašalăm erhet-net, təjəm hărkuk a has-ijraẓăn dăɣ-isəm n-Ɣisa Ălmasex-i ăniihăjjăn d-semɣar hărkuk. Amin!

22Ayətma! Wăr-ətterăɣ ad-hawăn-šəššəjreɣ măjrăd dăɣ-isəmməterăn-wi-dăɣ hawăn-in-əktăbăɣ i-ad-wăr kăwăn-kəmmun iman. 23Ǝlmədăt a-s ăŋŋa-năɣ dăɣ-ăddin Timoti, ătwăyy-dd; osʼ-ahi-dd ɣas, năddew-in săr-wăn.

24Tăhuulăm-anăɣ-in imizărăn-năwăn d-iməššeddəjăn iket-dăɣ-năsăn. Ăhuulăn-kăwăn-in ayətma-wăn wi n-imumənăn əzzăɣnen Iṭali.

25Issənsa Măssinăɣ ănnuɣmăt-net fălla-wăn iket-dăɣ-năwăn. Amin!