Ijităn n-inəmmušal

n-Ɣisa Ălmasex

1

Ăšajəš

1A-wa năkk hin-iktabăn i-enəssemɣăr-in Tăyofil:

Dăɣ-əlkəttab-in wa ăzzarăn, ăssoɣălăɣ-ak isălan n-a-wa s-issəntă Ɣisa iji-net d-a-wa issăɣra iket-net 2hundăɣ har ašăl wa d-imməḍkăl s-išənnawăn, ḍarăt a-s ăsimătăr inəmmušal wi ăsnăfrăn s-tărna n-Unfas Šăddijăn. 3Ǝntăneḍ-en-dăɣ a-s dd-ăsnăfalăl iman-net s-tizarăt ḍarăt tamăttant-net i-ad-tăn-isəlməd s-timtăr ăjjootnen a-s iddar. Ija ḍarăt tanăkra-net jer-inəmmuttan əkkoẓăt timərwen n-ašăl izzaɣ jer-inəṭṭulab-net, itajjʼ-asăn isălan n-Təmmənəya n-Măssinăɣ.

Ărkăwăl wa ija Măssinăɣ i-aratăn-net

4Ašăl iyyăn, ohar dăr-săn amənsi har šik-dăɣ, innʼ-asăn: «Wăr felăm aɣrəm wa n-Yărussălam, əqqəlăt i-a wa s-hi-təslăm saɣreɣ-t s-hawăn-ijjăš Abba ărkăwăl-net; 5tidət, Exya, aman a dăɣ-issəlmăɣ ăddinăt măšan kăwăneḍ, dăɣ-hărăt n-išilan, ad-tətwəsəlmăɣăm dăɣ-Unfas Šăddijăn-i dd-e-izzubben fălla-wăn.»

(Marqəs 16:19-20; Luqa 24:50-53)

6Ăžžiimmăɣăn dihen-dăɣ a-s t-əssəstănăn, ənnăn-as: «Emăli, ajăn ăzzăman wa dăɣ-dd-taqqăl təmmənukəla Iṣrayil, osă-dd?» 7Innʼ-asăn: «Wădden kăwăneḍ a iwar almud n-tăqqăn wăla ăssaɣăt wa iɣtăs Abba dăɣ-ălxikmăt-net; 8kăwăneḍ, ad-təjrəwăm tărna, ad-fălla-wăn dd-izzubbət Unfas Šăddijăn, tumasăm tijuhawen-in dăɣ-aɣrəm wa n-Yărussălam, dăɣ-teje ta n-Ălyăhudəyăt iket-net d-ta n-Sămari təkkəm har diha dd-təmda ăddunya.»

9Innʼ-asăn a-wen ɣas, imməḍkăl data-săn s-išənnawăn; əbdadăn, əswaḍăn dăɣ-s har hasăn-t tənjăr tejărăkt. 10Ăjoẓăyăn išənnawăn-i s-imməḍkăl a-s hasăn-dd-ănfalălăn əssin meddən ăssiimlălnen, ənnăn-asăn: 11«Ya kăl-Galila, ma s-təbdadăm tăjoẓăyăm išənnawăn? Ɣisa wa imməḍkălăn jere-wăn s-išənnawăn, ilkam a dd-iqqəl s-əmmək-wa-dăɣ s-t-tənhăyăm ikkʼ-en.»

12Fălăn inəmmušal ḍarăt-a-wen taḍaɣt ta n-əzzăytunităn, əqqălăn aɣrəm wa n-Yărussălam-i hasăn-t-illăn əḍḍəkuḍ n-tăẓune n-ăssaɣăt n-răjjoš. 13Ǝwwăḍăn-in aɣrəm, əkkăn soro n-ehăn-wa s-əzzăyăn ažəmmăɣ dăɣ-s. A-wen: Bəṭrus, Exya, Yaqub, Idris, Fəlibb, Tomi, Bartălămma, Mătti, Yaqub ăgg Ălfa, Simyon wa s-itawănna Ăššažeɣ, Hudd wa n-ăgg Yaqub. 14Ǝjlayăn iket-dăɣ-năsăn dăɣ-a-wa hăn, oharăn iyyăn n-ulh dăɣ-temădilt n-Măssinăɣ əntăneḍ d-tiḍeḍen təha Măryăma ta n-ma-s n-Ɣisa d-ayətma-s n-Ɣisa.

Ănăṭṭalib wa ijjăšăn edăgg n-Yăhudəs Isxaryut

15Ăžžiimmăɣăn dihen-dăɣ, ămoosăn temeḍe n-ăwadəm d-sănatăt timərwen a-s dd-ibdăd Bəṭrus jere-săn, innʼ-asăn: 16«Ayətma-ɣ, a-wa innă Unfas Šăddijăn s-emm n-ănnăbi Dawəd, dăɣ-isălan n-Yăhudəs-i dd-ăslălăn ăddinăt wi ărmăsnen Ɣisa, ijă; 17kăla dăɣ-năɣ ăḍḍiin, kăla t-illa ijraw folăt-net dăɣ-ămašal wa hanăɣ-issăɣlăf Măssinăɣ.

18Aẓrəf-wa xăramăn irmăs i-ad-ămašăl abăkkaḍ wa ofa, ižžənšă săr-s ašəkrəš wa dăɣ-dd-iha ăsikăṭṭăy făll-eɣăf-net, ăsfătăqqăt iman-net, ăẓun dăɣ-ammas, ăbrăẓẓăt-dd a-wa ihăn tăsa-net iket-net făll-ăkall; 19wăr t-illa ere izzaɣăn Yărussălam s-wădden han-t isălan n-a-wen-dăɣ, əglăn ăddinăt făw har ašəkrəš-wen-dăɣ dăɣ-t-ăba, əjăn-as isəm dăɣ-tawalt-năsăn: ‹Hăqqăldăma›, a-wen ălmăɣna-net: ‹Ašəkrəš wa n-ašni›.

20Ămăra, iktab dăɣ-əlkəttab wa n-Ăẓẓăbur a-s:

‹Iqqəlet ehăn-net timšar,

wăr t-itiləset ăwadəm uzăɣ.›

Iktab daɣ a-s:

‹Ijjəšet iyyăn edăgg-net.›

21Ilzam ămăra ad-nəsənnəfrən iyyăn dăɣ-meddən wi hanăɣ-hănen s-alkum i-Ɣisa dăɣ-takliwen-net d-uɣlawăn-net dăɣ-a-wa ikkăs Emăli Ɣisa illʼ-e jere-năɣ, 22a-wen, ɣur-ašăl wa t-issəlmăɣ Exya dăɣ-aman har ašăl wa dd-inkăr jer-inəmmuttan təkkəd ašăl wa d-imməḍkăl jere-năɣ s-išənnawăn.»

23Ăsnăfrănăn-dd əssin meddən, iyyăn Yusəf wa s-itawănna Bărsabas, jannen-as iyyăḍ Istus, wa iyyăḍăn Matiyas.

24Dălăn Măssinăɣ ḍarăt-a-wen, ənnăn: «Emăli, kăyy a issanăn a-wa ihăn ulh n-e d t-illăm ăgg-adəm, səlməd-anăɣ wa tăsnăfrănăd jer-meddən-wi-dăɣ n-əssin 25i-ad-ijjəš edăgg wa n-tənnəmušəla irfăḍ Yăhudəs, ikkʼ edăgg wa ija i-iman-net.» 26Jăn tisăɣeren ḍarăt-a-wen, oḍănăt făll-Matiyas, ăḍḍin ya făll-inəmmušal wi n-măraw d-iyyăn.

2

Ăzabbu wa dd-ija Unfas Šăddijăn făll-inəṭṭulab

1A-s dd-iwwăḍ ašăl n-ămudd n-kăl-Ălyăhud wa s-itawănna Fantăkawt, ăžžiimmăɣăn inəṭṭulab iket-dăɣ-năsăn dăɣ-iyyăn n-edăgg.

2Wăla a hin-əjrăhăn a-s dd-ifăl emăsli iyyăn olăhăn d-i n-tamăḍalt tăṣṣoohet išənnawăn, ănhăynăhăy edăgg-ənnin-dăɣ dăɣ-ăqqiimăn iket-net; 3ibdăd-dd făll-hak iyyăn dăɣ-săn a olăhăn d-ilsawăn n-imămmălăn n-efew əbḍanen, 4iḍnăy-tăn Unfas Šăddijăn ălwăqq-wen-dăɣ, ad-tamăjradăn awalăn ăynaynen s-əmmək wa s-hasăn-issărɣăs Unfas turhajăt n-a-wen.

5A-s ităjj a-wen-dăɣ, ăhhujjăjăn-dd kăl-Ălyăhud ăjjootnen ăddinnen s-Yărussălam, wăr t-illa ăkall s-wădden falăn-t-dd. 6Təslă tamətte n-aɣrəm i-emăsli wa ijăn, tošăl-dd iket-net s-edăgg wa dăɣ-ija, təjraw-tăt tăkunt n-emăsli-wa-dăɣ d-a-wa s-hak ăwadəm-dăɣ, isall i-inəmmušal ămmijrădăn tawalt n-ăkall-wa-dăɣ dd-ifăl.

7Ǝqqălăn-dd ăddinăt ɣas, oran imawăn, təjraw-tăn tăkunt, jannen: «Kăhh! Wi ăddinăt hanăɣ-ămmiijrădnen, ajăn wădden teje ta n-Galila a tăn-lăt? 8Ma n-əmmək n-a-s hasăn-nəsall ămmiijrădăn tawalen-nănăɣ?

9Han-anăɣ ăddinăt dd-falnen Bartas, Midyas, Ilam, Mizəbbuṭamya, Ălyăhudəyăt, Kafadusya, Fon, Azya; 10Frižya, Banfilya, Miṣra, Libya, Qərwan, Roma, 11iyyăḍ dăɣ-năɣ kăl-Ălyăhud s-alăṣăl, iyyăḍ inalkimăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud, iyyăḍ dăɣ-năɣ kăl-Kritus, iyyăḍ Arabăn; măšan, nəsallʼ-asăn iket-dăɣ-nănăɣ tiimələn tihusay n-ijităn n-Măssinăɣ dăɣ-tawalen-nănăɣ.»

12Ǝqqălăn-dd ăddinăt ɣas oran imawăn, iqqan a-wa ijăn iɣăfawăn-năsăn, tinmənnin: «Ma ămoos ălmăɣna n-a-wa-dăɣ?»

13Ǝggădăn-dd iyyăḍ, jăn inəṭṭulab tekăškăšt, ad-jannen: «A-di, asməd a dăɣ-ăyyiwănăn.»

Ălxuṭbat wa ija Bəṭrus ašăl wa n-Fantăkawt

14Ibdăd-dd Bəṭrus jer-imidiwăn-net wi n-măraw d-iyyăn, iḍkăl emăsli-net, innă i-tamətte: «Meddən, kăwăneḍ-i n-iməhhujjaj, kăwăneḍ-i n-kăl-Ălyăhud əzzăɣnen Yărussălam, săjdăt-ahi iket-dăɣ-năwăn, təjrăhăm a-wa hawăn-e-ănnăɣ dăɣ-ălmăɣna n-a-wa ijăn jere-wăn ašăl-i-dăɣ. 15Wădden a-wa tordăm a ijan, meddən wi hannăyăm, wăr-əswen asməd dăɣ-săn ikkasăn ənniyăt, wăr-ămmukkăn a-wen ed agdəlset-dăɣ iket ija. 16A-wa ijăn ašăl-i-dăɣ, wăr-ămoos ɣas ar tasətbat n-a-wa innʼ ănnăbi Yuwil2:16 A-wa ănnăbi dd-ăzzarăn i-Ɣisa, ălolăy dăɣ-isălan-net səmmosăt timaḍ n-awătay dat-tiwit-net. ăzzăman wa d-ălolăy, innă; innă Măssinăɣ:

17‹Ǝnta da a-wa ilkămăn dăɣ-išilan wi dd-malənen,

A dd-zəzzubbuɣ Unfas-in făll-e d t-illăm ăgg-adəm,

ad-ăkfăɣ măjrăd-in mədda-wăn d-ešše-wăn,

səssiwəḍăn-t-in dăgg-adəm,

ad-dd-ənfilələn hărătăn ăttunkălnen i-imawaḍăn-năwăn,

əhhərjun imɣarăn-năwăn tikunen;

18išilan-en, a dd-zəzzubbuɣ Unfas-in

făll-eklan-in d-tiklaten-in,

əluləyăn iket-năsăn.

19Ad-dd-əjmăḍăn hărătăn ăssuksăḍnen išənnawăn,

ăjăɣ ijităn n-Măssinăɣ făll-ărori n-ăkall,

inɣəl ašni, ărɣ efew, inkăr ăho s-išənnawăn.

20Ad-tămaɣăy tăfukt, əjənăt tihay,

išwaɣ ewăr šund ašni təzzar,

ass-dd ašăl wa măqqărăn n-ălxurmăt iɣtăs Emăli.

21Ašăl-en, ere iɣrăn isəm n-Emăli i-tinahăɣen, ad-iɣləs.›

22Ya kăl-Iṣrayil, săjdăt i-isălan-wi-dăɣ: Ɣisa wa n-Năṣirăt, təssanăm kăwăneḍ iman-năwăn a-s ăhaləs ăsinăfrăn Măssinăɣ a ămoos, issətbăt a-wen dat-tiṭṭawen-năwăn s-tikunen d-tišušab d-ijităn n-Măssinăɣ wi ija jere-wăn, 23dăɣ-a-wa ităjj Măssinăɣ d-təlluləya-net, oyyʼ-iwăn tărmăsăm-t, jăm iman-net s-ifassăn n-inəẓẓulam2:23 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). wi t-əṣlăbnen făll-tajəttewt; 24tidət, ămmut măšan, ikkăs-t-dd Măssinăɣ dăɣ-tamăttant ta t-təẓbăbăt, ed wăr t-illa əmmək s-t-təṭṭăf dăɣ-tišəm-net. 25Isălan n-a-wen-dăɣ a dăɣ-ălolăy ănnăbi Dawəd a-s innă:

‹Hannăyăɣ hak ăssaɣăt Emăli dat-i;

iwar aɣil-in i-ad-ozja ənniyăt-in.

26Ăsidăwăt a-wen ulh-in,

olwa iləs-in ed jarăɣ ăṭṭăma

n-ad-tăns tafəkka-nin dăɣ-ălxer,

27wăr-e təyyəd iman-in ənsan dăɣ-ider n-ăkall,

wăr-e təyyəd Eməššeddəj-năk

rakkăh tafəkka-net dăɣ-aẓəkka.

28Kăyy a hi-issəknăn tabarăt ta ha tămudre,

sămmeḍ ulh-in, ăddiwăt ed təlled-t edes-in.›

29Meddən, kăwăneḍ-i n-ayətma-ɣ, əkkasăɣ ăššăk dăɣ-a-wa hawăn-janneɣ: Amɣar n-amăzzaɣ Dawəd, ăba-t, iẓka; aẓəkka-net daɣ har ašăl-i-dăɣ, illʼ-e diha-dăɣ jere-năɣ. 30Ǝnta-i n-ănnăbi, issan făll-ărkăwăl wa has-ihăḍ Măssinăɣ a-s has-innă:

‹Ilkam ad-isəbdəd dăɣ-edăgg-net iyyăn

dăɣ-ihăyawăn-net dăɣ-təmmənukəla.›

31A-s ijănna Dawəd a-wen, ihannăy dăɣ-ijəj tanăkra n-Ălmasex jer-inəmmuttan ed ăru d-ălolăy Dawəd dăɣ-isălan n-a wa s-ilkam ad-ăj. Ǝnta-en-dăɣ a dăɣ-ăssewăl Dawəd a-s innă:

‹Wăr-e təyyəd tafəkka-nin təjar-in dăɣ-aẓəkka,

wăr-e təyyəd tafəkka-nin rakkăh dăɣ-aẓəkka.›

32Ɣisa-i s-hawăn-heɣ isălan-net, năjjəyha i-asənkar wa t-dd-ija Măssinăɣ jer-inəmmuttan təzzar 33iḍkăl-t s-išənnawăn, ăsɣăymʼ-e daw-aɣil-net i-ad-imnukəl, ikfʼ-e Abba Unfas Šăddijăn wa s-ijjăš ărkăwăl-net, ăzzăbbăt-t-dd daɣ fălla-năɣ, ăsnăflăy-anăɣ dăɣ-s, ənta-den-dăɣ a-wa dd-orăwăn a-wa s-săllăm d-a-wa hannăyăm ašăl-i-dăɣ.

34Ănnăbi Dawəd ya, təssanăm a-s wăr-imməḍkăl s-išənnawăn ed ənta iman-net a innăn:

‹Innă Emăli Măssinăɣ i-Emăli-nin:

Ǝyyăw, ɣayəm, tăxkəmăd daw-aɣil-in

35hundăɣ har ăjăɣ išənja-năk isəkkukal daw-iḍarăn-năk.›

36Ašăl-i, əlmədnet kăl-Iṣrayil iket-dăɣ-năsăn a-s Ɣisa wa təṣlăbăm făll-tajəttewt, ənta a ija Măssinăɣ Emăli d-Ălmasex!»

Ălmăssexităn wi ăzzarnen

37Iḍăs măjrăd wa ija Bəṭrus ulhawăn n-ăddinăt wi has-ăsijădnen, ənnăn-as ənta d-inəmmušal wi iyyăḍnen: «Ayətma-năɣ, ma hanăɣ-iwarăn?»

38Innʼ-asăn Bəṭrus: «Utabăt, tətwəsəlmăɣăm iket-năwăn dăɣ-aman s-isəm n-Ɣisa Ălmasex, i-ad-təjrəwăn tenăšše n-ibăkkaḍăn-năwăn, ăkfʼ-iwăn Măssinăɣ Unfas Šăddijăn, 39ed ărkăwăl wa ijjăš Măssinăɣ, kăwăneḍ d-ihăyawăn-năwăn d-ăddinăt wi əzzăɣnen dăɣ-ijəj, d-e d t-illăm ere dd-iɣra Emăli-nănăɣ Măssinăɣ s-iman-net a-s t-ija.»

40Ijʼ-asăn Bəṭrus isălan ăjjootnen, isatbat hărătăn data-săn, isamătar-tăn, ijannʼ-asăn: «Agəẓăt iman-năwăn dăɣ-əzzurəyăt-ta-dăɣ təfrăɣăt.»

41Ăddinăt wi omănnen s-a-wa ătwănnăn, ătwăsălmăɣăn dăɣ-aman; ămoos a-s, kăraḍ afḍăn n-ăwadəm ašăl-wen-dăɣ a dd-əwwăḍnen făll-imumənăn.

Anməṭṭaf wa t-illăn jer-imumənăn

42Ǝkfăn imumənăn iket-dăɣ-năsăn iman-năsăn i-a-wa tăn-săɣren inəmmušal, oharăn ittus, tuẓanăn amənsi wa šăddijăn n-tasăktot, təddalăn Măssinăɣ. 43Təjjăš tuksəḍa n-Măssinăɣ tamətte iket-net, făl-a-s tamašalăn inəmmušal tišušab d-ijităn n-Măssinăɣ ăqqannen eɣăf.

44Ănimăṭṭafăn imumənăn iket-dăɣ-năsăn jer-iman-năsăn, əzzaɣăn iyyăn n-edăgg, tihərən a-wa əṭṭăfăn, 45žănšʼ-en-in a-wa lăn dăɣ-ehăre, ad-tuẓanăn ălqim-net s-a-wa dăr-ogdăhnăt timɣutar n-hak iyyăn dăɣ-săn.

46Ăkoyădăn hak ašăl s-iyyăn n-ənniyăt dăɣ-ažəmmăɣ dăɣ-təfărre n-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, tihərən imənsiwăn dăɣ-ihănan-năsăn s-iman ăddiwătnen; a-wa tăjjăn iket-net, ilʼ əmmək, 47tiimələn Măssinăɣ, ăssiimɣărăn-tăn ăddinăt iket-năsăn. Isawaḍ-dd Emăli hak ašăl făll-ălžămaɣăt-năsăn ăddinăt wi iɣallăs.

3

Anăbdon wa ăzozăyăn inəmmušal

1Ašăl iyyăn, ikka Bəṭrus ehăn n-ămudd wa măqqărăn, ăddeew d-Exya i-ămudd wa n-tezzar. 2Ălwăqq-wen-dăɣ daɣ, ad-dd-ămewăy s-emm n-ehăn n-ămudd wa s-itawănna: «Tihusay», ăhaləs s-a-s dd-iwa-dăɣ ibdan. Hak ašăl dihen-dăɣ a t-sănsen ăddinăt-net i-ad-itattăr takute dăɣ-ăddinăt wi dd-tajjăšnen ehăn n-ămudd. 3Inhăy Bəṭrus d-Exya ăbokăn ujəš n-ehăn n-ămudd ɣas, iẓẓăl-asăn ăfuss.

4Iknʼ-e Bəṭrus d-Exya azəjjəzz təzzar, innʼ-as Bəṭrus: «Ǝkən dăɣ-năɣ akăyad.»

5Iknă dăɣ-săn ăhaləs akăyad, ijar ăṭṭăma n-ad-t-əkfən hărăt 6măšan, innʼ-as Bəṭrus: «Wăr leɣ orăɣ wălʼ aẓrəf măšan, a-wa leɣ, hakkăɣ-ak-t s-isəm n-ƔisaĂlmasex wa n-Năṣirăt: əbdəd, ărjəš.»

7Ăshătăl-as-dd Bəṭrus s-ăfuss-net wa n-aɣil, issəbdăd-t. Iqqăl-dd ăṣṣahăt iḍarăn-net d-timẓəẓẓəden-net ăssaɣăt-wen-dăɣ; 8ijă-dd tiyyăt teggedt, irjăš, ănmăjjaš dăr-săn ehăn n-ămudd, itaggăd a-wa-dăɣ has-təja tedăwit, itiiməl Măssinăɣ.

9Ǝnhăyăn-t ăddinăt iket-năsăn irjaš, itiiməl Măssinăɣ, 10əzzăyăn-t ɣas, ad-jannen: «Ak, wa wădden emădăl wa s-hărkuk ăqqiima dat-emm wa ăhusken n-ehăn n-ămudd wa măqqărăn.»

Ǝnhăyăn a-wa dăɣ-s ijăn ɣas, ăqqănăn iɣăfawăn-năsăn, tofʼ-en tăkunt n-a-wa ijăn.

Iffəssăr Bəṭrus i-tamətte ălmăɣna n-azuzi wa jăn i-ănabdon

11Iltăɣ ăhaləs-ənnin Bəṭrus d-Exya, unjăy făw dăr-săn ibḍa. Tošăl-dd tamətte iket-net s-edăgg wa dăɣ-əbdădăn s-itawănna tisuḍaf n-ehăn wa n-Sulăyman, ăɣlăyɣălăyăn-tăn-dd ăddinăt tufa tăkunt n-a-wa ijăn. 12Inhăy Bəṭrus awnaf wa hasăn-ămoosăn ɣas, innʼ-asăn: «Kăl-Iṣrayil, ma s-dăɣ-năɣ təkyadăm s-əmmək-wa-dăɣ šund a-s năkkăneḍ d-iman-nănăɣ, meɣ s-iqqud-nănăɣ dat-Măssinăɣ a-s năzozăy ăhaləs-i-dăɣ? 13Măssinăɣ wa n-Ibrahim d-Isxaqq d-Yaqub, ənta-i n-Măssi-s n-abbatăn-nănăɣ, ənta a iḍkălăn s-ălxurmăt-net, akli-net Ɣisa-wa tăstărmăsăm təzzar, tăkkuddălăm-t dat-Bilatəs-i a-s ităjj a-wen-dăɣ, ăbook ad-t-in-isəwwəyy măšan, 14kăwăneḍ tăkkuddălăm Eməššeddəj d-Ămaɣdal, təttărăm dăɣ-ămănokal ad-hawăn-dd-isəwwəyy emăjj n-iman, 15jăm iman n-ămănokal wa ihakkăn tămudre măšan, issənkăr-t-dd Măssinăɣ jer-inəmmuttan, năkkăneḍ a-s tijuhawen-net.

16Ǝlmədăt a-s s-tărna n-isəm n-Ɣisa d-təssəba n-immun wa săr-s nəja, a făl hannăyăm ăhaləs-wa-dăɣ təzzayăm, har t-dd-iqqăl ăṣṣahăt-net data-wăn; immun s-isəm n-Ɣisa a ăzozăyăn ăhaləs-i-dăɣ hannăyăm ibdăd data-wăn.

17Ămăra ayətma-ɣ, əssanăɣ a-s a-wa təjăm kăwăneḍ d-imizărăn-năwăn, ălžăhalăt a dăɣ-t təjăm, 18a-wa ijăn, a otas Măssinăɣ i-ad-isətbət a-wa s-ăru d-ălolăyăn ănnăbităn dăɣ-isălan-net, a-s ənnăn a-s Ălmasex, ad-inhəy aɣăna təzzar imnukəl. 19A-wa ənnăn, ijă, a-wen-dăɣ a făl ămăra, mujrəẓăt ibăkkaḍăn-năwăn, tutabăm i-ad-hin-aməs Măssinăɣ ibăkkaḍăn-năwăn, 20izəzzubbət-dd fălla-wăn išilan n-ălxer, i-ad-hawăn-dd isuɣəl Ɣisa-i n-Ălmasex ăsnăfrăn-i s-ămăra-dăɣ, 21ihʼ išənnawăn har ašăl wa d-mad-isəynəy Măssinăɣ hărăt iket-net, s-əmmək wa s-ăru tăn-innă s-imawăn n-ănnăbităn-net wi n-iməššeddəjăn.

22Dăɣ-isălan n-a-wen-dăɣ, ad-innʼ ănnăbi Mosa:

‹Ad-hawăn-dd-isəssiwəy Emăli Măssinăɣ

ănnăbi dăr-toharăm temiḍt, dăr-i olăhăn,

săjdăt i-a-wa hawăn-e-ănn iket-net.

23Ere unjăyăn s-asjəd-has,

ad-ăbas ăḍḍiin dăɣ-tamətte n-Măssinăɣ, ămmătet.›

24Ămăra, ănnăbităn iket-năsăn, ɣur-Sumăyla har wi t-dd-əšrăynen, ălolăyăn iket-dăɣ-năsăn dăɣ-isălan wi s-hanăɣ-sallăm nəttajjʼ-awăn-tăn ašăl-i-dăɣ. 25Kăwăneḍ a-s iməkkusa n-ănnăbităn-win-dăɣ ed tăkosăm ărkăwăl wa ohăr Măssinăɣ d-abbatăn-nănăɣ ašăl wa d-innă i-Ibrahim:

‹S-isəm n-əzzurəyăt-năk a-s mad-ijjəš

ălbăraka tiwsaten n-ăkall iket-năsnăt.›

26Təssəba-năwăn kăwăneḍ, s-tizarăt, a făl dd-issənkăr Măssinăɣ akli-net, Ɣisa Ălmasex, ăšmašăl-t-dd săr-wăn i-ad-dăɣ-wăn ăj ălbăraka, təbḍəwăm d-erk imojjan-năwăn.»

4

1Ămmiijrăd Bəṭrus d-Exya hărwa i-tamətte a-s tăn-dd-osăn hărăt dăɣ-kăl-tikutawen, ăddewăn d-emănnăhăḍ n-ehăn n-ămudd wa măqqărăn d-kăl-sadus. 2Ăsɣăf-tăn asəɣăr wa tăjjăn inəmmušal i-tamətte ed, jannen i-ăddinăt a-s Ɣisa Ălmasex, inkăr-dd jer-inəmmuttan, 3ărmăsăn-tăn, jăn-tăn dăɣ-takărmut har ăffăw ed a-s ităjj a-wen-dăɣ, ijjaš-dd ehăḍ. 4Omănăn ăddinăt ăjjootnen əslanen i-măjrăd wa jăn, a-wa ătubăn dăɣ-ašăl-wen-dăɣ, iwwăḍ səmmos afḍăn n-ăwadəm.

5Ăffăw ɣas, əžžəmmăɣăn-dd imizărăn n-kăl-Ălyăhud d-inušămăn d-ălɣulam n-Ăṭṭăwrăt wi hănen Yărussălam 6d-Hənnan wa n-ămănokal n-kăl-tikutawen d-Qayăf d-Exya d-Ălxaḍer d-kăl-ehăn n-ămănokal n-kăl-tikutawen iket-năsăn. 7Ǝssəbdădăn-dd Exya d-Bəṭrus jere-săn, ənnăn-asăn: «Kăwăneḍ, ma tămoos tărna d-isəm wa s-tăjjăm a-wa tăjjăm?»

8Ăzzubbăt-dd Unfas Šăddijăn s-ăṣṣahăt făll-Bəṭrus ăssaɣăt-wen-dăɣ, innʼ-asăn: «Imizărăn n-kăl-Ălyăhud, kăwăneḍ-i n-inušămăn, 9asəstan a hanăɣ-tajjăm ašăl-i-dăɣ, dăɣ-isălan n-a-wa ăhusken ătwăjjăn i-anăbdon d-əmmək wa s-iɣlăs. 10Nărha ad-təlmədăm iket-năwăn, kăwăneḍ hakd kăl-Iṣrayil wi iyyăḍnen a-s tărna n-isəm n-Ɣisa Ălmasex wa n-Năṣirăt təṣlăbăm făll-tajəttewt măšan, issənkăr t-dd Măssinăɣ jer-inəmmuttan, tărna-net ənta-en-dăɣ a tăzozăyăt ăhaləs wa hannăyăm ibdad data-wăn.

11Ɣisa, ənta a-s tăhunt ta hin-jărăm

kăwăneḍ-i n-ălbănnatăn măšan,

tămoos-dd tăhunt ta n-aɣmăr făll-insa ehăn iket-net.

12Wăr t-illa əlɣəllas ar s-isəm wa-net făl-a-s wăr t-illa isəm ikfa Măssinăɣ daw-išənnawăn i-əlɣəllas n-dăgg-adəm săl wa-net.»

13Islă ălžămaɣăt i-əṣṣuhu n-măjrăd wa hasăn-ija Bəṭrus d-Exya ɣas, tofʼ-en tăkunt-năsăn, ed jan-tăn ăddinăt əžhalnen wăren əɣra măšan, əlmădăn a-s Bəṭrus d-Exya, ămoosăn inalkimăn n-Ɣisa. 14Ḍarăt-a-wen daɣ, anăbdon-wa izzăyăn, ənta-da-dăɣ ibdădăn edes-hasăn, ăbas əssanăn a mad-ənnən.

15Ǝzzəzjărăn Bəṭrus d-Exya ehăn wa dăɣ-ɣattăsăn ăššăreɣa iket-di d-tamănhayăn əntăneḍ. 16Dăɣ-taɣimit-năsăn, ənnăn: «Wi ăddinăt, ma hasăn-e-năj? Iji n-Măssinăɣ wa ijăn, wăr t-iha ăššăk ed əssanăn săr-s kăl-Yărussălam iket-dăɣ-năsăn, wăr năddoobăt akuddəl-net. 17Ămăra, i-ad-wăr səməlsin isălan-wi-dăɣ făll-tamətte, nəsəmmăhăḍet fălla-săn i-ad-ăbas ilkam ad-jan isălan n-isəm n-Ɣisa i-ăwadəm wălʼ iyyăn, olasăn ɣas, ămminănhayăn d-iman-năsăn.»

18Ǝssăɣrăn-dd Bəṭrus d-Exya ḍarăt-a-wen, ăsmăqqăn fălla-săn i-ad-ăbas ilkam ad-ăɣran wăla ăssiɣrăn isəm n-Ɣisa i-ăwadəm wălʼ iyyăn. 19Ăwwežăbăn-asăn, innʼ-asăn Bəṭrus d-Exya: «Ǝssənăt kăwăneḍ iman-năwăn kunta ma ufăn asjəd-hawăn kăwăneḍ, meɣ asjəd i-Măssinăɣ? 20Dăɣ-a-wa hanăɣ-dd-iqqălăn năkkăneḍ, wăr năddobăt asusəm făll-isălan nənhay, nəslʼ-asăn.» 21Olăs ălžămaɣăt asəmmăhəḍ dăɣ-săn təzzar, oyyăn-tăn-in ed wăr t-illa uḍlem fălla-săn əjrawăn. Tăqqăl-dd tamətte iket-net, tiiməl Măssinăɣ făl təssəba n-a-wa ija. 22Anăbdon-wa izzăyăn, ăhaləs ilan a okăyăn əkkoẓăt timərwen n-awătay.

Tittar ti jăn imumənăn ḍarăt a-s dd-ătiwăyya Exya d-Bəṭrus

23Ătwăyyăn-in inəmmušal ɣas, əkkăn imidiwăn-năsăn, əjăn dăɣ-săn isălan n-a-wa ənnăn imănokalăn n-kăl-tikutawen d-inušămăn.

24Ǝslăn i-isălan-en-dăɣ ɣas, əṭṭăfăn iyyăn n-emm, ad-təddalăn Măssinăɣ s-afălla, jannen: «Emăli, kăyy a dd-ixlăkăn išənnawăn d-ăkall d-ejărew wa səmmăn d-a-wa tăn-ihăn iket-net, 25kăyy a innăn s-tărna n-Unfas Šăddijăn s-emm n-abba-nănăɣ Dawəd-i n-akli-năk:

‹Ma dăɣ-ədgaẓnăt tiwsaten?

Ma ijan ăddinăt dăɣ-a wăren infa hărăt?›

26Ma ăsihălăn imănokalăn əššənju-năk,

tihərən d-imănnăhăḍăn emm făll-Emăli d-Ălmasex-net.

27Itbat a-s ijăḍ Bunəs Bilatəs d-Harudəs akli-năk Ɣisa Wa n-Eməššeddəj tăsnăfrănăd i-ad-umas Ălmasex. Ohărăn fălla-s emm əntăneḍ d-tiwsaten ti n-inəẓẓulam4:27 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). d-kăl-Iṣrayil dăɣ-Yărussălam. 28A-wen jăn-t i-ad-itbat erhet-năk d-a-wa s-ăru t-dd-tăɣtăsăd. 29Ămăra Emăli, agəẓ-anăɣ dăɣ-ăššar-năsăn, təkfəd eklan-năk ənniyăt ozjan s-ăxṭăbăn măjrăd-năk. 30Ilal-anăɣ s-tărna n-ăfuss-năk i-ad-nəzizuy ăddinăt, năj tikunen d-tišušab s-isəm n-akli-năk Ɣisa Wa Šăddijăn.»

31Diha-dăɣ d-əssəmdăn tamădilt n-Măssinăɣ, ad-ăškăḍkăḍ edăgg-wənnin-dăɣ dăɣ-ăžžiimmăɣăn, iḍnay-tăn Unfas Šăddijăn iket-năsăn, ad-xaṭṭăbăn măjrăd n-Măssinăɣ s-ənniyăt ozjan.

Tassaɣt ta t-təllăt jer-ălmăssexităn

32Iṭṭaf ălžămaɣăt wa n-imumənăn iyyăn n-ulh d-iyyăn n-ənniyăt, wăr tăn-iha făw ere ijannen a-wa i-nin wăla a-wa i-nin, ănn-ak tihərən a-wa lăn iket-net jer-iman-năsăn. 33Tajăyhen inəmmušal s-tărna tăṣṣohet, xaṭṭăbăn i-ăddinăt tanăkra-ta dd-ija Emăli Ɣisa jer-inəmmuttan, ăssinsa daɣ Măssinăɣ ănnuɣmăt-net s-ăṣṣahăt fălla-săn iket-năsăn. 34Wăr tăn-iha făw ere ămiɣatărăn s-hărăt, žănšʼ-en-in dăɣ-săn wi lănen išəkraš d-ihănan, 35tiwəyən-dd ălqim n-a-wa tăn-in-əžžənšăn, sansʼ-en-t dat-inəmmušal i-ad-t-uẓanăn jer-imumənăn. Hak ăwadəm, ijraw s-a-wa dăr-ogdăhnăt timɣutar-net.

36Osă-dd Yusəf wa n-ahăya n-Lewi, ilʼ ăkall wa n-Qəbrus, ɣarrăn-t inəmmušal s-isəm Bărnăbbas, a-wen ălmăɣna-net: enəssesmăḍ n-talɣiwen. Ižžənša-hin ašəkrəš-net, 37iwwăy-dd a-wa t-in-ižžənša, ikfʼ-e inəmmušal.

5

A-wa ija Ănanyas d-hănne-s Săfiɣa

1Dăɣ-a-wen-dăɣ a dd-iggăd Ănanyas ənta d-hănne-s Săfiɣa, ižžənša-hin ašəkrəš-net 2măšan, ănmănnăk d-hănne-s făll-ad-hin-iṭṭəf aɣil n-ălqim n-inăzzan-net, awəy-dd a-wa iyyăḍăn i-inəmmušal.

3Osă-dd ɣas, innʼ-as Bəṭrus: «Ănanyas! Mafăl təyyəd Iblis itajj erk ənniyăt ogdăhăn d-a-wa-dăɣ dăɣ ulh-năk? Ma kăy-isawănnen bahu i-Unfas Šăddijăn a-s hin-taṭṭăfăd aɣil n-ălqim n-ašəkrəš-năk? 4Mi kăy-ăšhăššălăn inăzzan-net? Ajăn wădden jer-inša-hin wăla, i n-năk ɣas, tăddobed ad-has-təjəd a-wa s-tărhed. Ma dd-orăwăn săr-k erk əššăɣəl-wa-dăɣ? Ǝlməd a-s wădden dăgg-adəm a-s tənned bahu, Măssinăɣ a-s tăn-tənned.»

5Islă Ănanyas i-tifer-tin-dăɣ ɣas, oḍa, əjmăḍăn-t iman. Ămoos a-wen isəksaḍ i-ăddinăt wi əslănen i-a-wen-dăɣ. 6Osăn-dd hărăt dăɣ-imawaḍăn, əssəlsăn-in tafəkka-net, əglăn dăr-s, ənbălăn-t-in.

7Okăy a iwwăḍăn kăraḍ ăssaɣătăn ḍarăt-a-wen ɣas, tosă-dd hănne-s n-Ănanyas, wăr tăt-təha tijya n-a-wa ijăn. 8Təjjăš-dd ɣas, issəstăn-tăt Bəṭrus, innʼ-as: «Săfiɣa, lăɣăt-ahi, ak ajăn ălqim-wa-dăɣ a-s hin-təžžənšăm ašəkrəš meɣ?» Tənnʼ-as: «Ǝyya!» 9Innʼ-as Bəṭrus: «Ma săr-wăn dd-orăwăn tanmənnakt šund-ta-dăɣ, tiirəməm Unfas Šăddijăn? Ǝnhəy adăriš n-ăddinăt wi s-iket hin-ənbălăn ăhaləs-năm, əqqalăn-dd, əbdadăn dat-emm n-ehăn i-ad-kăm-awəyăn kămm-dăɣ.» 10Toḍă ălwăqq-wen-dăɣ daw-iḍarăn n-Bəṭrus, tămmut ənta-dăɣ s-iyyăt. Ǝḍkălăn-tăt imawaḍăn, əẓkăn-tăt edes i-ăhaləs-net.

11Orăw-dd a-wen-dăɣ taksăḍt-i-dăɣ măqqărăt făll-ălkănisăt iket-net d-ăddinăt wi iyyăḍnen əslănen i-a-wa ijăn.

12Ǝjăn inəmmušal ijităn n-Măssinăɣ d-hărătăn ăssuksăḍnen ăjjootnen dat-ăddinăt. Tažămmaɣăn imumənăn n-Ɣisa hak ašăl dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn edes i-tăfala ta s-itawănna ta n-Sulăyman. Ǝknan tassaɣt, əṭṭafăn iyyăn n-emm, 13wădden ere dd-iggădăn-dăɣ, ad-fălla-săn dd-iwwaḍ, ăssiimɣărăn-tăn ăddinăt. 14Tiwwaḍăn-dd fălla-săn meddən d-tiḍeḍen ăjjootnen omannen s-Emăli. 15Tiwəyăn-dd săr-săn ăddinăt imarhinăn, sănsʼ-en-tăn făll-isəftaɣ dăɣ-ittus n-ad-tăn-tăls kud-dăɣ tele n-Bəṭrus afăl okăy, ed ere təlsa tele-net dăɣ, ad-izzəy. 16Təffalăn-dd ăddinăt iɣărman wi ohăẓnen, tišələn-dd s-Yărussălam ăwwayăn imarhinăn d-iməlšan, zizuyăn-tăn inəmmušal iket-dăɣ-năsăn.

17Iggăd-dd ămănokal n-kăl-tikutawen, osăm hullan ənta d-iyyăḍ săr-s oraknen n-taggayt ta təglăt făll-tidət n-iman-net, s-itawănna ta n-kăl-sadus, ănmănnakăn i-ad-əjrəwăn əmmək s-ăɣšădăn hărăt i-inəmmušal. 18Ăstărmăsăn-tăn, əjăn-tăn dăɣ-takărmut ta măqqărăt. 19Măšan, osă-dd ănjălos dd-ăšimašăl Măssinăɣ s-ehăḍ, ora tishar n-takărmut, izzəzjăr-tăn-dd təzzar, innʼ-asăn: 20«Ăkkăt ehăn n-ămudd wa măqqărăn, tăxṭəbăm i-tamətte isălan n-tămudre ta tăɣlălăt.»

21Ǝjăn inəmmušal a-wa hasăn-ătwănnăn, ənšăyăn ehăn n-ămudd wa măqqărăn ad-dăɣ-s saɣren ăddinăt. Ălwăqq wa dd-osa ămănokal n-kăl-tikutawen ənta d-ăddinăt wi săr-s orăknen, issăɣră-dd kăl-Sinhidrin wi n-imizărăn n-kăl-Ălyăhud ɣattăsnen ăššăreɣa, d-inušămăn n-kăl-Iṣrayil wi iyyăḍnen, omărăn s-ad-dd-ăttălwăyăn inəmmušal dăɣ-takărmut.

22Ǝglăn əssărdusa măšan wăr tăn-in-ogeẓăn dăɣ-səllul-năsăn, əqqălăn-dd, əjăn isălan dăɣ-ălžămaɣăt wa ăqqimăn, ənnăn-asăn: 23«A-s hin-nosa takărmut, ăṭṭubben imawăn-net, əbdadăn əssardusa wi tăt-ăɣlăfnen dăɣ-idăggan-năsăn măšan, ălwăqq wa d-nora səllul, wăr t-təha tiṭṭ.»

24Islă kumănda wa ănniihăḍăn dăɣ-əssărdusa wi jănen ənniyăt i-ehăn n-ămudd wa măqqărăn d-ămănokal n-kăl-tikutawen i-a-wen ɣas, ăqqănăn iɣăfawăn-năsăn har ăbas əssanăn a mad-ənnən. 25Osă-dd ămaway n-isălan, innʼ-asăn: «Meddən wi jăm dăɣ-takărmut, han ehăn n-ămudd wa măqqărăn, saɣren dăɣ-s tamətte.» 26Iggăd-dd kumănda ăddew d-ejhăn n-əssărdusa, əlwăyăn-dd inəmmušal s-tilăqqad, ed ăksuḍăn ad-fălla-săn dd-təggəd tamətte əntăneḍ-en-dăɣ, tăkfʼ-en sămmăjori n-tihun. 27Osăn-dd ɣas, ăššojăšăn-tăn ehăn wa dăɣ-ăqqiima ălžămaɣăt wa n-imănokalăn. Iḍkăl ămănokal n-kăl-tikutawen măjrăd, innă i-inəmmušal: 28«Ajăn wădden ăru d-fălla-wăn năsmăhăḍ i-ad-ăbas ilkam ad-tăssiɣrăm ăwadəm wălʼ iyyăn s-isəm-wa-dăɣ? Ǝnhəywăt ɣas a-wa jăm ămăra, təḍkărăm-anăɣ Yărussălam iket-net teɣăre-năwăn, tărham daɣ ḍarăt-a-wen, ad-hanăɣ-səwərəm iman n-ăhaləs wa s-jannem.»

29Ăwwežăb-asăn Bəṭrus d-inəmmušal: «Ufa amišəl n-a-wa innă Măssinăɣ uhən asjəd i-a-wa jănnen dăgg-adəm. 30Măssi-s n-abbatăn-nănăɣ, ad-dd-issənkărăn Ɣisa wa s-jăm iman-net a-s t-təṣlăbăm făll-tajəttewt, 31təzzar iḍkăl-t s-iman-net, ăsɣăymʼ-e daw-aɣil-net i-ad-imnukəl, umas Ămaɣlas făll-hărăt iket-net. A-wen ijʼ-e Măssinăɣ i-ad-utabăn kăl-Iṣrayil, əjrəwăn tenăšše n-ibăkkaḍăn-năsăn. 32A-wen, năjjəyhʼ-as iket-net, ăjjəyhʼ-as daɣ Unfas Šăddijăn-i ikfă ăddinăt wi tamašalnen erhet-net.»

33Ăfḍănḍărrăy ălžămaɣăt dăɣ-ălhăm a-s islă i-a-wen-dăɣ, ad-tattărăn əmmək s-tăn-in-olămăn făll-ărori n-ăkall.

34Kittəwăn a-wen-dăɣ a-s, dd-ibdăd jere-săn iyyăn dăɣ-săn la taggayt ta n-kăl-faris s-isəm-net Gamălyăl, ălɣalim ăzizăbben alămăr wa n-ănnăbi Mosa a ămoos, tăssiimɣăr-t daɣ tamətte iket-net. Omăr s-ad-zəzjărăn inəmmušal i-hărăt n-ăssaɣăt təzzar, innʼ-asăn: 35«Kăl-Iṣrayil, ăjăt ənniyăt i-a-wa s-tăbokăm ad-t-təjəm i-meddən-wi-dăɣ; 36əktəwăt-dd ɣas Tadi wa s-a ilan ăzzăman dd-osa, iji iman-net hărăt dat-ăddinăt, ăslăl ḍara-s a iwwăḍăn əkkoẓăt timaḍ n-ăwadəm măšan, wăr-ăhoja a-s ătwăjjăn iman-net, əmmăhăšăn inalkimăn-net, ăbă-dd isălan-năsăn ḍarăt-a-wen. 37Ḍara-s daɣ, dăɣ-ăzzăman wa n-tăḍint n-ăddinăt, osă-dd Yăhudəs wa n-Galila, ăslăl ənta-dăɣ tamətte tăjjeet ḍara-s măšan, ămmut ənta-dăɣ, əmmăhăšăn inalkimăn-net.

38Ămăra, ăyyăt-ahi ad-hawăn-ăjăɣ ăddăbara: əjmăḍăt isălan n-ăddinăt-wi-dăɣ, ăkfăt-tăn ălɣafyăt, təyyəm-tăn ad-əglun făl-a-s tiyyăt-i-dăɣ, kunta a-wa tăn-išlăn, erhet n-ăgg-adəm meɣ a dd-ifalăn dăgg-adəm, adiš, ad-t-in-iba 39măšan, kunta Măssinăɣ ad-dd-ifal a-wa tăn-išlăn, adiš, wăr has-lem tărna. He kăwăneḍ! Wăr-itumaset a-s Măssinăɣ a dăr-tăt-jam.» Ăsjăd ălžămaɣăt iket-net i-ăddăbara-wen-dăɣ hasăn-ija Gamălyăl.

40Ǝssăɣrăn-dd inəmmušal, ăswăjjăn dăɣ-săn tiwit s-ibărtăkăn, ăsmăhăḍăn dăɣ-săn i-ad-ăbas ilkam ad-ămmijrădăn s-isəm n-Ɣisa təzzar, ăswăyyăn-tăn-in.

41A-s fălăn inəmmušal ehăn-en-dăɣ, əknan dăɣ-tedăwit făl təssəba n-turhajăt ta tăn-ikfa Măssinăɣ n-ad-ənhəyăn erk əmmək šund wa-dăɣ, dăɣ-idəm n-Ɣisa. 42Tažămmaɣăn ḍarăt-a-wen hak ašăl dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, d-ihănan n-imumənăn wi iyyăḍnen. Wăr t-illa edăgg s-wădden xaṭṭăbăn dăɣ-s, saɣren dăɣ-s Ălənžil n-ƔisaĂlmasex.

6

Ǝssa inušămăn wi ənnəfrănnen

1Ăzzăman-en, hak ašăl tiwwaḍăn-dd imaksaḍăn n-Măssinăɣ dăɣ-wi əlkamnen i-ăttăbeɣa wa n-kăl-Ălyunan6:1 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit. făll-ălžămaɣăt wa n-imumənăn. Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-ikka măjrăd jer-kăl-Ălyăhud wi əzzăɣnen jer-kăl-Ălyunan d-kăl-Ălyăhud wi sawalnen Ɣăbranəyya. Ǝnnăn wi n-kăl-Ălyunan, timəddun wi n-Ɣăbranităn tinuḍăfen-năsăn dăɣ-isălan n-tiẓunawen n-tadhəlt ta tajjăn hak ašăl.

2Ǝssăɣrăn-dd inəmmušal wi n-măraw d-əssin tamətte ta n-inəṭṭulab, ənnăn-asăn: «Wăr-ănhăjja ad-năyy ălxuṭbăt n-isălan n-Măssinăɣ, năqqəl-dd nănnuṭṭăf d-tiẓunawen n-imənsiwăn. 3A-wen-dăɣ a făl, sənnəfrənăt jere-wăn əssa meddən ătiwăsămɣărnen, iḍnay Unfas Šăddijăn n-iməssorha, ănnuṭṭăfnen d-əššăɣəl-wen-dăɣ, 4dihen, năkkăneḍ, ad-năkf iman-nănăɣ tamădilt n-Măssinăɣ d-ălxuṭbăt hak ašăl n-măjrăd-net.»

5Ijrăẓ ăddăbara-wen-dăɣ i-ălžămaɣăt iket-net, innəfrăn-dd Stifan,6:5 Jannen-as iyyăḍ: Ălmuṣtafa. a-wen ăhaləs n-immun imdan, iḍnay Unfas Šăddijăn d-Fəlibb d-Brukurus d-Nikanur d-Timun d-Bărmenas d-Nikola wa n-teje ta n-Intyuš s-kăla ilkam i-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud. 6Meddən-win-dăɣ a dd-issəbdăd ălžămaɣăt dat-inəmmušal, əttărăn-asăn s-Măssinăɣ təzzar, ăswărăn-tăn ifassăn-năsăn, jăn dăɣ-săn ălbăraka.

7Ad-xaṭṭăbăn əntăneḍ măjrăd n-Măssinăɣ, tijatăn-dd fălla-săn hak ašăl imumənăn ăynaynen dăɣ-Yărussălam. Omănăn făw kăl-tikutawen ăjjootnen, ad-tamašalăn əntăneḍ-dăɣ, a-wa innă măjrăd n-Măssinăɣ.

Ajəyh wa ija Stifan dat-tamətte

8Stifan, ămoos ăhaləs s-tidət-dăɣ, făll-ăssinsa Măssinăɣ ănnuɣmăt-net d-tărna-net, itamašal hărătăn ăqqannen eɣăf d-ijităn n-Măssinăɣ dat-tamətte iket-net. 9Ǝggădăn-dd meddən ila ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud s-itawănna «Idărfan», əntăneḍ d-iyyăḍ dd-falnen Qərwan d-Iskăndərya d-tajiwen ti n-Silisi d-ti n-Azya, ad-tamăzaɣăn d-Stifan, 10măšan indăr-asăn ad-t-siḍəwən dăɣ-măjrăd făl tihusay n-sărho wa t-ikfa Unfas Šăddijăn.

11Ǝglăn, əžžənšăn imawăn n-ăddinăt iyyăḍ i-ad-t-səḍləmăn, ənnăn, əslan-asăn har ăskafar, innă daɣ a lăbasăn făll-ănnăbi Mosa d-Măssinăɣ. 12Ǝntăjăn-dd s-a-wen-dăɣ tamətte d-imizărăn-net d-ălɣulam n-Ăṭṭăwrăt. Wăla a hin-ijrăh Stifan a-s fălla-s oḍăn ăddinăt, əwwăyăn-t s-kăl-Sinhidrin wi n-imizărăn n-kăl-Ălyăhud ɣattăsnen ăššăreɣa. 13Ăwwăyăn-dd daɣ tijuhawen n-bahu ənnănen: «Ăhaləs-i-dăɣ, wăr kăla okăy ašăl d-wăr-innă a lăbasăn făl ehăn n-Măssinăɣ wa šăddijăn d-alămăr wa n-Mosa.» 14Təhhaḍăn, jannen: «Ijmaḍ-t ăššăk a-s nəslʼ-as har innă a-s ilkam, ad-ărẓ Ɣisa wa n-Năṣirăt ehăn n-ămudd wa măqqărăn, isəmməskəl ălɣadatăn wi hanăɣ-dd-oyya ănnăbi Mosa.»

15Iqqăl-dd ălžămaɣăt iket-net ăsibălalăɣ dăɣ-Stifan, iqqăl-dd săr-săn a-s ănjălos a dăɣ-əkyadăn făl tihusay-i-dăɣ dd-ija idəm-net.

7

Ălxuṭbăt wa ija Stifan i-kăl-Ălyăhud i-ad-tăn-dd-isəktəw a-wa innă Măssinăɣ

1Issəstăn ămănokal n-kăl-tikutawen wa măqqărăn Stifan7:1 Jannen-as iyyăḍ: Ălmuṣtafa. ḍarăt-a-wen, innʼ-as: «Kăyy, a-wa ătwănnăn fălla-k, ak tidət meɣ bahu?» 2Innʼ-asăn Stifan:

«Ayətma, abbatăn, săjdăt-ahi: Măssinăɣ-i ilăn ălxurmăt iket-net, ənta a dd-ănfalălăn i-abba-nănăɣ Ibrahim hărwa izzaɣ ăkall wa n Mizəbbuṭamya, hărwa wăr dd-iddek ăkall wa n-Haran. 3A-s has-dd-ănfalăl Măssinăɣ, innʼ-as:

‹Ǝfəl ăkall-năk d-imărawăn-năk,

tăhanəd s-ăkall wa kăy-mad-săknăɣ.›

4Ăhona ya Ibrahim, ifăl ăkall wa n-Kăldăyăn, iddăk wa n-Haran. 5Ăba abba-net dihen ɣas, innʼ-as Măssinăɣ, ad-ăhan s-ăkall-wa-dăɣ, təzzaɣăm ašăl-i-dăɣ. Ăkall-en, wăr dăɣ-s ikfa Măssinăɣ Ibrahim tăkasit n-wăla edăgg dăɣ-ăssinsa aḍăr-net măšan, ijjăš-as ărkăwăl n-ad-t-ăkf ăkall-en-dăɣ ənta d-ihăyawăn-net. A-s has-ijănna Măssinăɣ a-wen-dăɣ, wăr-ila Ibrahim ara.

6Innʼ-as Măssinăɣ ăzzăman-en:

‹Ihăyawăn-năk ad-umasăn imăjarăn dăɣ-ăkall wăr len,

ad-ăkkălen, ənhəyăn aɣăna har əkkoẓăt timaḍ n-awătay

7măšan, ad-hasăn-əkkəsăɣ tekăriḍt,

əšrăɣăɣ ăkall-en tăn-ăskălen,

zəzjărăɣ-asăn-t-dd, ăɣbədăn dăɣ-edăgg wa-dăɣ tăn-əkfeɣ.›

8Ijjăš Măssinăɣ ărkăwăl n-tassaɣt i-Ibrahim, ărkăwăl-en, amili a-s tamătart-net. A-wen-dăɣ a făl ikrăš Ibrahim Isxaqq, ăsmalăy-t ašăl wa s-əttam; a-wen-dăɣ daɣ a ija Isxaqq i-rure-s Yaqub, ijʼ-e daɣ Yaqub i-məddana-s wi n-măraw d-əssin i n-imɣarăn n-imăzzaɣăn n-tiwsaten-nănăɣ ti n-mărawăt d-sănatăt.

9Osămăn ḍarăt-a-wen məddana-s n-Yăqub wi n-imɣarăn n-imăzzaɣăn făll-Yusəf-i n-ăŋŋa-săn, əžžənšăn-t-in i-ad-ăkkălăt dăɣ-Miṣra măšan, issăn Măssinăɣ dăɣ-Yusəf dăɣ-ăkall-wen-dăɣ. 10Wăr t-illa erk əmmək dăɣ-wăr t-dd-ikkes Măssinăɣ, issənsă fălla-s ănnuɣmăt-net d-sărho i-ad-ikrəš idəm dat-Firɣăwna-i n-ămănokal n-Miṣra-i has-ijăn tafləst-ta-dăɣ făl t-ăsmănakăl dawa-s făll-ăkall d-a-wa ihăn eɣewən-net iket-net. 11Dăɣ-a-wen-dăɣ a dd-oḍa laẓ lăbasăn făll-Miṣra d-Xăna, ămɣatărăn ăddinăt hullan har ăbas əṭṭafăn imărawăn-nănăɣ a əkšăn. 12Isla Yaqub a-s ihʼ əttăɣam Miṣra ɣas, ăšmašăl săr-s məddana-s wi hanăɣ-ăshăyăwnen. 13Osăn-dd, əqqălăn, šămad dd-jan asikəl wa s-əssin a tăn-ăzozăy Yusəf iman-net, ilmăd daɣ Firɣăwna s-a-wen-dăɣ, tumast n-Yusəf. 14Ăssotăr Yusəf ti-s d-imărawăn-net iket-năsăn, ămoos a-wen-dăɣ əssayăt timərwen n-ăwadəm d-səmmos. 15Iddăk-dd ya Yaqub Miṣra, ăba-t daɣ dihen-dăɣ ənta d-imărawăn-nănăɣ wi hanăɣ-ăshăyăwnen. 16Ǝmməḍkălnăt tifəkwen-năsăn ḍarăt tamăttant-năsăn s-aɣrəm wa n-Sišăm i-ad-ənbəlăn dihen dăɣ-təfărre ta ižžənša Ibrahim făll-məddana-s n-Hămmăr dăɣ-Sišăm. 17A-s dd-tăwwăḍ tăqqăn n-ărkăwăl wa ijjăš Măssinăɣ i-Ibrahim, təkna tamətte-nănăɣ əjut dăɣ-Miṣra. 18Inăy-dd ăzzăman-en Firɣăwna ăynayăn wărăn izzey Yusəf. 19Ijjăš săr-năɣ erk ălxal, issəknă tumast-nănăɣ aɣăna, ijă a wărăn ijreẓ i-imărawăn-nănăɣ, ăsmăḍrăy-tăn hullan s-ălxidmăt wa dăɣ-tăn-ijă, iglă dăɣ-tăllăbăst-net har hasăn-innă ad-hin-ənḍəwăn aratăn-năsăn wi n-eyyan i-ad-ămmătăn.

20Ăzzăman-en-dăɣ ad-iwa Mosa-i ikrăšăn idəm dat-Măssinăɣ; kăraḍ orăn ɣas a jăn imărawăn-net əṭṭafăn-t, təzzar, ăšhăššăl-tăn a-wa inna Firɣăwna tăbəḍḍawt dăr-s. 21Jărăn-t-in ɣas, təkkəmăt-t-dd elle-s n-Firɣăwna, təjʼ-e-hi-dd s-iman-net, təjʼ-as asədwal wa mad-tăj i-ara n-tăsa-net. 22Ămoos Mosa ere iɣran dăɣ-təlɣuləma d-musnăt wa n-kăl-Miṣra, ikfʼ-e Măssinăɣ ăṣṣahăt dăɣ-măjrăd hakd dăɣ-timašalen.

23Ikrăš əkkoẓăt timərwen n-awătay ɣas, ijjăs-t-dd ənniyăt n-ad-ăkk ayətma-s wi n-Iṣrayil, idhəl-tăn, əntăneḍ-i n-tumast-net. 24Ašăl iyyăn, inhăy iyyăn dăɣ-săn isalmaḍ u-Miṣra t-irnan ɣas, ohăɣ-as tinahăɣen, ijă iman n-wa n-u-Miṣra. 25Ăɣel afăl ija a-wen, ad-əjrăhăn ayətma-s a-s Măssinăɣ a t-dd-ăšmašălăn săr-săn i-ad-tăn-ikkəs dăɣ-əkkəlu wa hăn măšan, wăr əjrehăn a-wen.

26Ašăl wa ilkamăn i-wen, inhăy əssin meddən n-kăl-Ălyăhud əknasnen, ittăr ad-ăkk jere-săn, ibḍəw-tăn, əjən ălxer. Innʼ-asăn: ‹Imidiwăn, kăwăneḍ wădden ayətmatăn a tămoosăm, mafăl tinməjjim a lăbasăn jer-iman-năwăn.›

27Iggăd-dd săr-s wa irnăn, imhăl-t-in, innʼ-as: ‹Kăyy, mi kăy-ijăn ămizăr d-ălqaḷḷi-hanăɣ, 28əyya, a tărhed ad-hi-tănɣəd šund a wa jed i-u-Miṣra wa s-jed iman-net ənḍəšel.› 29Islă Mosa i-măjrăd-wen-dăɣ ɣas, irmăɣ, ăjewăḍ ălwăqq-wen-dăɣ s-ăkall wa n-Mădyan, izzăɣ, ădobăn ya dihen-dăɣ, ikrăš əssin ilyaḍăn.

30Šămad okaynăt əkkoẓăt timərwen n-awătay ad-has-dd-ănfalăl ănjălos n-Măssinăɣ dăɣ-tenere făll-aḍaɣ wa n-Săynay dăɣ-tabsăɣt ta tăhijăljălăt wăr răqq. 31Tăqqăn tănăfalilt-ta-dăɣ ihannăy eɣăf-net, iknă-dd ihəẓ n-tabsăɣt i-ad-ikən asənnəfli dăɣ-a-wa ihannăy măšan, izjăr-tăt-dd emăsli n-Emăli has-innăn:

32‹Năkk a-s Măssinăɣ n-imɣarăn wi kăy-ăshăyăwnen,

năkk a-s Măssinăɣ wa n-Ibrahim d-Isxaqq d-Yaqub.›

Ihă-dd ɣas Mosa ăšikăḍkăḍ a-wa-dăɣ has-ja tarəmmeɣt har ăbas ihăl wăla-dăɣ ad-iḍkəl idəm-net, ikyəd. 33Innʼ-as Emăli daɣ:

‹Ǝkkəs tifădelen-năk făl-a-s

edăgg wa dăɣ-təbdadăd, edăgg šăddiijăn,

34ənhăyăɣ tisnant ta tărmăsăt tamətte-nin dăɣ-Miṣra,

əsleɣ i-tihnəffa-năsăn,

a-wen-dăɣ a făl dd-ăzzubbeɣ i-ad-tăn-səddărfeɣ.

Ămăra, əgləw, kăyy a he-šəmməsəlăɣ s-ăkall wa n-Miṣra.›

35Wădden hannăyăm a-s Mosa-wa-dăɣ ăkkuddălăn a-s has-ənnăn: ‹Mi kăy-ijăn ămizăr d-ălqaḷḷi-hanăɣ?› Ǝnta-en-dăɣ a dd-ăšmašăl Măssinăɣ i-ad-izar i-kăl-Iṣrayil, isəddărfʼ-en-dd s-tărna n-ănjălos wa has-dd-ănfalălăn dăɣ-tabsăɣt ta tăhijăljălăt wăr răqq. 36Ǝnta-en-dăɣ a tăn-dd-izzəzjărăn Miṣra itajj s-tărna n-Măssinăɣ hărătăn ăqqannen eɣăf d-ijităn n-Măssinăɣ har əjlăyăn ejărew wa səmmăn šăggăɣăn, əjăn ḍarăt-a-wen əkkoẓăt timərwen n-awătay ăhonăn dăɣ-tenere.

37Mosa, ənta a-s kăla innă i-kăl-Iṣrayil:

‹Ilkam ad-săr-wăn dd-išəmmišəl Măssinăɣ

ănnăbi dăr-i olăhăn,

ănnăbi dăr-wăn oharăn temiḍt.›

38Ǝnta-en-dăɣ daɣ a ibdădăn dăɣ-tenere ta n-Săynay jer-ănjălos wa has-ămmiijrădăn făll-afălla n-aḍaɣ wa n-Săynay d-tamətte, ikfʼ-e Măssinăɣ măjrăd wa ihakkăn tămudre i-ad-hanăɣ-t-dd isəssiwăḍ 39măšan, unjăyăn abbatăn-nănăɣ s-asjəd-has, ăsɣărăn-as ulhawăn-năsăn, ənnăḍăn fălla-s, ad-sadărhanăn uɣəl n-Miṣra-i dd-əzjărăn. 40Dăɣ-a-wen-dăɣ, a dd-təggăd tamətte s-Harun, tənnʼ-as:

‹Ăjʼ-anăɣ imălan ăynaynen ărjăšnen data-năɣ făl-a-s

Mosa wa hi-hanăɣ-dd-izzəzjărăn Miṣra, ăbas nəssan a ija.›

41Ǝṣṣəwwărăn-dd ḍarăt-a-wen i-iman-năsăn ehădăl n-orăɣ, ad-tajjăn tikutawen i-ăṣṣănăm wa jăn s-ifassăn-năsăn, ad-t-ɣabbădăn, tiimələn-t, sănkarăn iẓəjraẓ d-isudal dat-a-wa dd-əknăn ifassăn-năsăn.

42Ǝssəksănăn iman-năsăn Măssinăɣ s-a-wen-dăɣ tăn-išlăn, oyyʼ-en ənta-dăɣ s-ăṣṣănăm-năsăn d-ălɣibadăt wa tăjjăn i-ajhanăn wi n-išənnawăn: tăfukt, ewăr d-etran; ămoos a-wen a ăssiitbătăn a-wa innă ănnăbi Ɣămmosa7:42 A-wa ănnăbi ălolăyăn dăɣ-isălan n-Ɣisa, a okăyăn səmmosăt timaḍ n-awătay dat-tiwit-net. a-s inna dăɣ-əlkəttab-net, innă Măssinăɣ:

‹Ya kăl-Iṣrayil!

Ǝkkoẓăt timərwen n-awătay a jăm dăɣ-tenere,

ɣarrăsăm i-taɣsiwen, təkkatăm-tănăt,

ak ăssistănăɣ-kăwăn, ajăn năkk a-s tănăt-kătăm?

43Wădden ehăket n-ăṣṣănăm wa s-isəm-net Molax

d-atăr wa s-isəm-net Rufan-i jăm emăli-năwăn,

tahanem dăr-s siha d-siha, a-s tănăt-kătăm,

tăqqălăm-dd ɣabbădăm-tăn.

Dăɣ-təssəba n-a-wen-dăɣ tămešălăm

a făl mad-ărẓən kăl-Băbilun ăkall-năwăn,

tăkkălem dăɣ-ikallăn wi hasăn-in-əllanen.›

44A-s hăn imɣarăn-nănăɣ tenere, əṭṭafăn ehăket wa n-tămuqqest n-Măssinăɣ ămoosăn tajuhe i-ărkăwăl n-tassaɣt wa ijjăš Măssinăɣ i-Mosa a-s, has-innă, ad-ikrəs ehăket-en s-əmmək wa s-has-omăr s-a-wen. 45Ehăket-en, togăẓ-t-dd əzzurəyăt ta hasăn-təlkămăt har ăzzăman wa d-hasăn-ăzzar Yešwa, əjjăšăn d-ehăket ăkall wa tăn-ikfa Măssinăɣ, ohăɣăn dăɣ-əddəwəlăn wi iyyăḍnen; əṭṭafăn ehăket-en dăɣ-ăkall-en-dăɣ har ăzzăman wa n-Dawəd-i 46ijrăwăn idəm d-ănnuɣmăt dat-Măssinăɣ. Ǝnta-en-dăɣ a ittărăn dăɣ-Măssinăɣ turhajăt n-ad-isəkrəs ehăn i-Măssi-s n-Yaqub 47măšan, turhajăt-ten-dăɣ, Sulăyman-i n-rure-s n-Dawəd a tăt-ijrăwăn. 48Ikrăs ehăn-en măšan, issəlmăd-t Măssinăɣ s-hărăt iyyăn, 49innʼ-as Emăli:

‹Išənnawăn a-s tasăqqaymut-in,

ăkall a-s isəkkukal n-iḍarăn-in.

Ma ămoos ehăn wa s-tăddobem

a hi-t-tədəyəm i-ad-hi-awəy, sunfăɣ dăɣ-s?

50Ajăn wădden ăfuss-in a dd-ixlăkăn hărăt iket-net.› »

51Olăs daɣ innʼ-asăn Stifan: «Ya meddən-i-dăɣ n-iɣăfawăn ăqqurnen n-ulhawăn wăren ătub s-ăṭṭubbătnăt timəẓẓujen-năsăn, tunjayăm s-Unfas Šăddijăn šund a-wa jăn abbatăn-năwăn, 52ijmaḍ-t ăššăk a-s a-wa əjăn abbatăn-năwăn ɣas a kăwăn-išlăn kăwăneḍ-dăɣ, wăr t-illa ănnăbi s-wădden ăqquzzăben-t, jăn iman n-wi hasăn-ălolăynen n-a-s ilkam a dd-ass wa n-iyyăn n-Ămaɣdal ăsnăfrăn Măssinăɣ, təttəlălăm-tăn kăwăneḍ-dăɣ ed təssăɣdărăm-t ənta-dăɣ təzzar, tănɣăm-t kərəf, 53ăzzăbbăt-dd Măssinăɣ fălla-wăn alămărăn-net, əmməjrădăn-awăn săr-săn ănjălosăn măšan, tunjăyăm s-asjəd-hasăn.»

Tamăttant n-Stifan

54Islă ămănokal n-ălžămaɣăt wa iɣattăsăn ăššăreɣa i-a-wen-dăɣ ɣas, ad-isamădad ənta d-ăddinăt-net, ẓimkărkəweẓăn isenăn, făll-ălhăm-i-dăɣ măqqărăn tăn-ijjăšăn făll-Stifan. 55Ǝnta ălwăqq-wen-dăɣ, iḍnăy-t Unfas Šăddijăn, iḍkăl asăwaḍ-net s-išənnawăn, inhăy ălxurmăt n-Măssinăɣ d-Ɣisa ibdad daw-aɣil n-Măssinăɣ. 56Iḍkăl emăsli-net ălwăqq-wen, innă i-ălžămaɣăt: «Săjdăt, ənhəywăt išənnawăn, ămerăn, ibdad Ăgg-ăgg-adəm daw-aɣil n-Măssinăɣ.» 57Ǝslăn i-a-wen ɣas, ăsɣăyyăn dăɣ-išənnawăn, hărăn timəẓẓujen-năsăn, ošălăn-dd šund iyyăn n-ăwadəm săr-s iket-dăɣ-năsăn, oḍăn fălla-s, 58ăšrăwrăwăn-t har dăr-s əzjărăn aɣrəm, ad-t-hakkăn sămmăjori n-tihun har t-ănɣăn kərəf. Ăddinăt wi jănen a-wen-dăɣ, ămawaḍ s-isəm-net Sawəl a əssăɣlăfăn isəlsa-năsăn təzzar ăšewăjăn s-Stifan. 59Hakkăn-t sămmăjori n-tihun wăr dd-išrey, itəddal ənta Măssinăɣ, ijanna: «Emăli Ɣisa, ăssiɣlăfăɣ-kăy iman-in.» 60Irkăɣ ḍarăt-a-wen, iḍkăl emăsli-net s-afălla, innă: «Emăli, wăr tăn-tăswărăd abăkkaḍ-wa-dăɣ.» Innă a-wen-dăɣ ɣas, əjmăḍăn-t iman.

8

Ălɣizabăt d-amšănḍu n-imumənăn ăzzăman-wen-dăɣ

1A-wa ijăn ašăl-wen-dăɣ iket-net issan-as Sawəl hărăt, iqqăs i-tamăttant ta ija Stifan.8:1 Jannen-as iyyăḍ: Ălmuṣtafa. Ɣur-ašăl-wen-dăɣ, ad-intă ălɣizabăt səmmăn făll-ălkănisăt ta təhăt Yărussălam, əmmăhăšăn imumənăn dăɣ-tajiwen ti n-Ălyăhudəyăt d-Sămari, inəmmušal ɣas a dd-ăqqimănen dăɣ-Yărussălam. 2Osăn-dd meddən ăddinnen, əṣtărăn-in Stifan, əṭṭăfăn iba-net dăɣ-tisnant. 3Iggăd-dd Sawəl dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-itammăɣ i-əmmək s-hin-olăm ălkănisăt edăgg t-təlla-dăɣ, wăr t-illa ehăn wăr-ijješ, isatărmas ăddinăt wi omănnen s-Ɣisa jer-ămoosăn meddən wăla tiḍeḍen, itəjjar-tăn-in dăɣ-tikărmuten.

Ălxuṭbăt wa ija Fəlibb dăɣ-Sămari

4Imumənăn wi dd-əzjărnen Yărussălam, əmmăhăšăn ɣas, ăllilăn ăkall iket-net, xaṭṭăbăn Ălənžil i-ăddinăt. 5Dăɣ-a-wen-dăɣ ad-ikkă Fəlibb aɣrəm iyyăn ihan teje ta n-Sămari ad-dăɣ-s ixaṭṭăb i-tamətte isălan n-Ălmasex. 6Sajadăn-as ăddinăt ăjjootnen s-ijraẓ măjrăd wa ităjj d-ijităn n-Măssinăɣ wi itamašal data-săn, 7itakkăs alšinăn naḍḍăwnen iɣăran dăɣ-ăddinăt, izizuy daɣ inaɣyabăn d-inəbdan ăjjootnen. 8Ja tedăwit măqqoorăt dăɣ-aɣrəm-wen-dăɣ.

9Izzaɣ dihen ăhaləs n-emăssăxăr s-isəm-net Simon, ămoos a-wa ităjj awnaf i-kăl-Sămari, ăssimɣăr iman-net hullan, 10əltaɣăn-t wi măḍroynen hakd wi wăššarnen, jannen fălla-s: «Wa ăhaləs, tărna ta tojărăt n-Măssinăɣ a iṭṭaf.» 11Ǝltăɣăn-t ya ăddinăt ăjjootnen dăɣ-təssəba n-əssăxăr wa ităjj, itaqqăn iɣăfawăn-năsăn. 12Inhăy Simon a-s omănăn ăddinăt s-Ălənžil wa hasăn-ixaṭṭăb Fəlibb făl Təmmənəya n-Măssinăɣ d-Ɣisa Ălmasex ɣas, ad-titwəsəlmiɣăn meddən hakd tiḍeḍen dăɣ-aman, 13omăn ənta-dăɣ, ătwăsălmăɣ dăɣ-aman. Iltăɣ ya Fəlibb ḍarăt-a-wen făl təssəba n-ijităn n-Măssinăɣ d-tikunen ti s-t-ihannăy itajjʼ-enăt, ăqqănnen eɣăf-net ənta-dăɣ.

Ajăraw wa jăn kăl-Sămari i-Unfas Šăddijăn

14Ǝslăn inəmmušal wi hănen Yărussălam a-s kăl-Sămari-dăɣ omănăn s-măjrăd n-Măssinăɣ ɣas, ăšmašălăn-dd săr-săn Bəṭrus d-Exya. 15Ǝwwăḍăn-in ɣas, dălăn Măssinăɣ i-ad-dd-izəzzubbət Unfas Šăddijăn făll-ăddinăt wi ătubnen dihen 16ed, dat-a-wen-dăɣ, wăr tăn-iha-i făll-dd-ăzzubbăt Unfas Šăddijăn, atwəsəlmaɣ ɣas a ătwăjjăn dăɣ-aman s-isəm n-Emăli Ɣisa. 17Ăswăr-tăn Bəṭrus d-Exya ifassăn-năsăn, ăzzubbăt-dd fălla-săn Unfas Šăddijăn.

18Inhăy Simon a-s šămad tăn-ăsiwărăn inəmmušal ifassăn-năsăn, ad-fălla-săn dd-ăzzubbăt Unfas Šăddijăn ɣas, ittăr ad-tăn-ăkf aẓrəf, ijannʼ-asăn: 19«Ăkfăt-ahi năkk-dăɣ tădabit-ta-dăɣ i-ad-umas a-s ere ăswărăɣ ifassăn-in năkk-dăɣ, ad-fălla-s dd-izzubbət Unfas Šăddijăn.»

20Innʼ-as Bəṭrus: «Təkšăfăd, kăyy hakd aẓrəf-năk ed torded a-s a-wa ikfa Măssinăɣ bănnan, tăddoobed ažənš-net. 21Šămad kăyy ənniyăt-năk da-dăɣ, əlməd a-s a-wa ijăn, ăbas t-iha folăt-năk ed ifraɣ ulh-năk dat-Măssinăɣ. 22A-wen-dăɣ a făl utab dăɣ-amsud-năk iket-di, tədəlăd Emăli kunta ămmukkăn a-wen, ad-hak-ănš erk ənniyăt wa innăhăḍăn dăɣ-ulh-năk 23ed, hannăyăɣ a-s ulh-năk, wăr-iḍney a săl tăllăbăst d-iba n-iqqud.»

24Ăwwežăb Simon, innʼ-asăn: «Ǝttărăt-ahi-in kăwăneḍ-di-dăɣ dăɣ-Emăli i-ad-wăr hi-irəmməs a-wa s-tənnăm.»

25Ăjjəyhăn inəmmušal, ăxṭăbăn măjrăd n-Emăli i-ăddinăt ăjjootnen təzzar, əqqălăn Yărussălam. Dăɣ-asikəl-năsăn, tajjăn isălan n-Ălənžil dăɣ-tidbi ăjjootnen n-Sămari.

Mənistăr n-Ityobya wa omănăn s-Ɣisa Ălmasex

26Imməjrăd ḍarăt-a-wen ănjălos n-Emăli i-Fəlibb, innʼ-as: «Fəlibb, tărur, təjəd tabarăt ta fălăt Yărussălam təkka Gaza ed wăr dăɣ-s əjjətăn iməssukal ămăra-dăɣ.» 27Iglă, wăr-ăhoja a-s ăhaləs iyyăn n-ămudăš n-minəstăr-da-dăɣ, ənta a ănnihăḍăn dăɣ-a-wa la Kăndas ta n-tămănokalt n-ăkall wa n-Ityobya. Ăhhujjăjj-dd ənta-dăɣ s-Yărussălam i-ad-dăɣ-s iɣbəd Măssinăɣ. 28Issəmda ăhujjəj ɣas, iqqăl ăkall-net dăɣ-turăft-net əlwayăn ibəjwan. Ăssookal minəstăr-di iɣarr əlkəttab wa n-ănnăbi Saya8:28 A-wa ănnăbi dd-ăzzarăn i-Ɣisa, ălolăy dăɣ-isălan-net əssayăt timaḍ n-awătay dat-tiwit-net. a-s dăr-s ămmuqqăs Fəlibb.

29Innă Unfas Šăddijăn i-Fəlibb ad-hin-ahəẓ turăft-net. 30Ošăl Fəlibb har dăr-s ămsadăɣ, islʼ-as iɣarr əlkəttab wa n-ănnăbi Saya ɣas, innʼ-as: «Ăhaləs, ak a-wa ɣarrăd, təjrahăd ălmăɣna-net meɣ?» 31Innʼ-as ăhaləs: «Ǝndek a-wa he-ăjăɣ əjrăhăɣ-t a-s wăr t-illa ere hi-t-iffəssărăn.» 32Ăsnăy-t-dd ăhaləs edes-has ad-has-iɣarr edăgg wa dăɣ-iktăb a-s:

«Olăh ɣas d-tiɣse tăttilwăyăt s-asăɣrəs,

olăh d-takəndəmt s-təllasăn ăddinăt,

wăr t-illa emăsli dd-izjarăn emm-net,

33imməḍrăy bănnan,

wăr has-ătwăjja ăššăreɣa wa dăr-ăniihăjja.

Mi s-ilkam ad-dd-iḍkal isălan-net i-ihăyawăn-net

ed tărẓa taɣrəst-net dăɣ-ăddunya?»

34Issəstăn ăhaləs wa n-ămudăš n-Ityobya Fəlibb, innʼ-as: «Lăɣăt-ahi, mi s-iha ănnăbi ti-net dăɣ-edăgg-wa-dăɣ? Ak iman-net a dăɣ-ămmijrăd meɣ isălan n-ere s-ilkam ad-dd-ass a-s iha ti-net?»

35Irmăs-as-dd Fəlibb tifer-ti-dăɣ, ad-has-itafăssar a-wa inna Ălənžil n-Ɣisa.

36Ǝglan har dd-əkkăn edes i-edăgg han aman ɣas, innʼ-as ăhaləs wa n-ămudăš: «Aman da, ma igdalăn ad-ətwəsəlmăɣăɣ?» [ 37Innʼ-as Fəlibb: «Amən ɣas s-ulh imdan.»] Innʼ-as ăhaləs wa n-ămudăš: «Omanăɣ a-s Ɣisa Ălmasex a-s Rure-s n-Măssinăɣ38Omăr ălwăqq-wen-dăɣ i-ad-təbdəd turăft, ijjăš dăr-s Fəlibb aman, issəlmăɣ-t. 39Diha-dăɣ dd-əzjărăn aman ad-iḍkăl Unfas n-Emăli Fəlibb, wăr t-oles ămudăš-ənnin-dăɣ ahănay, iglă ənta dăɣ-zăbo-net, ikna tedăwit.

40A-s hin-ijrăh Fəlibb iman-net ḍarăt-a-wen, iha ăkall wa n-Ašdud, ifăl dihen, ikkʼ aɣrəm wa n-Qăyṣăra. Tadăbayt immăr-dăɣ, ad-dăɣ-s ăj isălan n-Ălənžil.

9

Tătubt n-Sawəl

(Ijităn 22:6-16; 26:12-18)

1Ăzzăman-en-dăɣ, a dd-iggăd Sawəl, isamădad, isamăhaḍ, wăr t-illa anəzjum ila săl wa n-iji n-iman n-inəṭṭulab n-Ɣisa. Dăɣ-isălan n-a-wen-dăɣ a dăɣ-ikka ămănokal n-kăl-tikutawen2i-ad-t-ăkf tikarḍiwen issəknă dăɣ-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud hănen Dămašăq i-ad-ijrəw s-asəttărməs n-e d t-illăm ere ăllilăn tabarăt-ten-dăɣ n-Emăli, jer-ăhaləs wăla tamăḍt, i-ad-t-dd-awəy dăɣ-tišəm s-Yărussălam.

3Ăssookal Sawəl dăɣ-a-wen a-s hin-ohăẓ aɣrəm wa n-Dămašăq. A ənḍărrăn, ămlăwlăw ănnur-i-dăɣ ăṣṣoohen dd-ifalăn išənnawăn; 4ihă-dd oḍa, islʼ ălwăqq-wen-dăɣ i-emăsli has-innăn: «Sawəl, Sawəl, ma kăy-orămăn săr-i tiɣəzzəbud-ahi?» 5Innʼ-as Sawəl: «Mi tămoosăd Emăli?» Innʼ-as Emăli: «A-wa năkk Ɣisa wa tiɣəzzəbud, ad-hak-indăr amẓəẓẓaj dăr-i hărkuk. 6Ămăra, əbdəd, əjjəš aɣrəm wa n-Dămašăq, ad hak-itwənn dihen a-wa s-led s-ad-t-təjəd.» 7Ǝqqălăn-dd ɣas meddən wi ăddewnen d-Sawəl oran imawăn, ăbas əssanăn a he-ənnən ed əslan i-emăsli-wənnin-dăɣ măšan, wăr t-illa ere hannăyăn. 8Ibdăd Sawəl ḍarăt-a-wen făll-iman-net, ittăr ad-arr tiṭṭawen-net măšan, wăr t-illa a ihannăy. Ǝlwăyăn-t imidiwăn-net har dăr-s əjjăšăn aɣrəm wa əkkăn. 9Ija kăraḍ išilan ḍarăt-a-wen dărɣal, wăr-ikša, wăr-iswa. 10Aɣrəm wa n-Dămašăq, ihʼ-e ănăṭṭalib n-Ɣisa s-isəm-net Ănanyas, ănfalăl-as-dd Măssinăɣ, innʼ-as: «Ănanyas!» Innʼ-as Ănanyas: «Năkk da Emăli.» 11Innʼ-as Emăli: «Ăkk tăšarrit ta s-itawănna ‹ta toɣădăt›, təjjəšăd ehăn wa n-Yăhudəs, səstənăd d-ăhaləs n-taɣrəmt ta n-Tarša s-isəm-net Sawəl.» A-s ităjj a-wen-dăɣ, itəddal Sawəl Măssinăɣ, 12ănfalăl-as-dd dăɣ-a-wen-dăɣ a-s ikkʼ-e-hi-dd ăhaləs s-isəm-net Ănanyas-i t-madăn-isəwăr ifassăn-net i-ad-t-dd-iqqəl ahănay-net. 13Innă Ănanyas: «Emăli, əsleɣ a ăjjeen făll-ăhaləs-i-dăɣ, əllăɣen-ahi ăddinăt ăjjootnen erk əmmək wa issəkna iməššeddəjăn wi hănen Yărussălam, 14wăla Dămašăq-i dd-ikka, ikkʼ-et-dd ăwway tikarḍiwen t-dd-əkfan imănokalăn n-kăl-tikutawen has-əjrawnen ad-isəttărməs e d t-illăm ere iɣarrăn isəm-năk.» 15Innʼ-as Emăli: «Ǝgləw, ăhaləs-di, năkk a t-ăsnăfrănăn i-ad-awəy isəm-in, isəlməd tiwsaten ti n-inəẓẓulam9:15 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). d-imănokalăn d-kăl-Iṣrayil a-wa ămoosăɣ, 16ad-t-săknăɣ aɣăna wa mad-inhəy dăɣ-təssəba-nin.» 17Iglʼ Ănanyas, ikkʼ ehăn wa s-has-ătwănna ihʼ-e Sawəl, osʼ-in, ăswăr-t ifassăn-net, innʼ-as: «Ăŋŋa-ɣ Sawəl, Emăli Ɣisa-i hak-dd-ănfalălăn dăɣ-tabarăt ta dd-jed, ənta a hi-dd-ăšmašălăn săr-k i-ad-kăy-dd-iqqəl ahănay-năk, iḍnəy-kăy Unfas Šăddijăn.»

18Tamăzăyyat-ten-dăɣ a dăɣ-dd-ătrăkkăt a olăhăn d-tifrənkawen dăɣ-tiṭṭawen n-Sawəl təzzar iqqăl-t-dd ahănay-net, 19ibdăd ḍarăt-a-wen, ătwăsălmaɣ dăɣ-aman, immənsăw, iqqăl-t-dd ăṣṣahăt-net, izzăɣ Sawəl ɣur-inəṭṭulab wi n-aɣrəm-en-dăɣ har ɣur-săn ăssakăy a lăn išilan.

Ămoos Sawəl ămăra tajuhe n-Ɣisa Ălmasex

20Wăr-ăhoja a-s issəntă axăṭab n-isălan n-Ɣisa dăɣ-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud, isatbat dat-tamətte iket-net a-s, Ɣisa a-s, Rure-s n-Măssinăɣ. 21Ăkunăn ăddinăt wi has-sallănen, əqqălăn-dd ɣas, jannen: «A-wa, wădden Sawəl wa izzănăn s-wi ɣarrănen isəm wa n-Ɣisa hănen Yărussălam? Ajăn wădden ass-net i-aɣrəm-wa-dăɣ, i n-təssəba n-ad-tăn-isəttărməs, ăjʼ-en dăɣ-ifassăn n-ămănokal n-kăl-tikutawen22Sawəl ənta, itiiṣuhut immun-net s-Măssinăɣ hak ašăl, isimxəlxil kăl-Ălyăhud wi əzzăɣnen Dămašăq, isikus-tăn ăššăk a-s Ɣisa a-s Ălmasex. 23Okăy ăzzăman ɣas, ănmănnakăn kăl-Ălyăhud făll-əmmək wa s-t-mad-săɣdărăn, ănɣən-t kərəf. Ǝssəbdădăn ḍarăt-a-wen meddən dăɣ-imawăn n-aɣrəm iket-net i-ad-ăqqaymən has-ăɣtafăn i-ad-əjrəwăn əmmək s-t-ănɣăn 24măšan, əjjăšăn-t isălan n-taɣdărt ta s-ăbokăn ad-has-tăt-əjən. 25Ǝnkărăn inəṭṭulab s-ehăḍ, jăn Sawəl dăɣ-deke hərəwăn, ăstărarăn-t s-ašrut n-ăɣalla wa iyyăḍăn iɣlăyăn aɣrəm, əssəjmăḍăn-t, ikkă Yărussălam. 26Iwwăḍ-in ɣas, ikkă inəṭṭulab wi iyyăḍnen i-ad-dăr-săn irtəy măšan, ăksuḍăn-t iket-năsăn ed wăr-əflesăn hărwa a-s iyyăn dăɣ-săn a ămoos. 27Irmăs-t-dd Bărnăbbas s-iman-net, ilwăy-t s-inəmmušal, illăɣăt-asăn əmmək wa s-inhăy Sawəl Emăli Ɣisa dăɣ-tabarăt ta n-Dămašăq d-əmmək wa s-has-imməjrăd Măssinăɣ d-turhajăt ta t-ikfa n-ad-ămmăjrăd s-ənniyăt ozjan dăɣ-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud i-ad-ăjjăyh a-s Ɣisa a-s Ălmasex. 28Ăsbărrăkăn-t ălwăqq-wen-dăɣ, irtăy dăr-săn; edăgg əkkăn dăɣ-Yărussălam-dăɣ, ăddeew dăr-săn, itajăyha s-ənniyăt ozjan ənta-dăɣ făll-isəm n-Emăli, 29itidwənnit, itamăzaɣ d-kăl-Ălyăhud wi sawalnen Tălyunanit măšan, əggădăn-dd săr-s, ad-tammăɣăn əntăneḍ-dăɣ i-tašləlt s-əjăn iman-net. 30Ǝslăn ayətma-s dăɣ-ăddin i-a-wen ɣas, əssəjmăḍăn-t s-aɣrəm wa n-Qăyṣăra təzzar, ikkă ḍarăt-a-wen wa n-Tarša.

Ikkă Bəṭrus ălkănisăt ta n-teje ta n-Ălyăhudəyăt

31Ăzzăman-en, təjraw ălkănisăt ălɣafyăt dăɣ-tajiwen ti n-Ălyăhudəyăt d-Galila d-Sămari, tiṣuhun inəṭṭulab dăɣ-immun-năsăn, tinməkfin tayətte, tamašalăn hărăt iket-net dăɣ-tuksəḍa n-Emăli, idhal-tăn Unfas Šăddijăn, isawaḍ-dd fălla-săn hak ašăl ăddinăt wi iɣlăs Măssinăɣ.

32Ălliil Bəṭrus ənta ăkall iket-net har dd-osa iməššeddəjăn wi əzzăɣnen tadăbayt ta n-Ludd. 33Illʼ-e dihen ăhaləs s-isəm-net Inyas s-a ilan əttam iwətyan ibdan, wăr kăla ifăl asəftăɣ-net. 34Osʼ-e-hi-dd Bəṭrus, innʼ-as: «Inyas, ăzozăy-kăy Ɣisa Ălmasex, əbdəd, aḍh asəftăɣ-năk.» Ibdăd Inyas ăssaɣăt-wen-dăɣ. 35Ǝnhăyăn kăl-Ludd əntăneḍ d-ăddinăt wi əzzăɣnen telămse ta n-Sarun a-wen ɣas, omănăn s-Emăli iket-dăɣ-năsăn.

36A-s ităjj a-wen-dăɣ, təzzaɣ tănăṭṭalibt s-isəm-net Tăbita aɣrəm wa n-Žafa, tawăɣra daɣ s-isəm wa n-Dorkas, a-wen ălmăɣna-net: «Tašənkăḍt.» Tămoos tamăḍt n-wălăt-ălxer, tajj imărkedăn ăjjootnen, təkkat. 37Išilan-en-dăɣ ad-tărhin, ăba-tăt, əknăn ăddinăt tafəkka-net, əssənsăn-tăt dăɣ-ehăn n-soro.

38Ǝslăn inəṭṭulab wi hănen taɣrəmt-en wărăt tănmăjjaj d-Ludd a-s dd-ijjaš Bəṭrus ăkall ɣas, ăšmašălăn săr-s əssin meddən i-ad-dăr-săn dd-idaw šik.

39Ăddew dăr-săn Bəṭrus, əwwăḍăn-dd ɣas, əlwăyăn-t s-soro wa dăɣ-tənsa tafəkka n-tamăḍt, əlkăḍnăt-as-dd tinuḍăfen əṭṭafnăt iba-net, hallănăt, saknenăt isəlsa wi hasnăt-təẓẓəẓmăy Dorkas dăɣ-a-wa təkkăs təllʼ-e jere-snăt. 40Izzəzjăr-tănăt əntănăteḍ d-tamətte iket-net, irkăɣ ḍarăt-a-wen jənnəj-s, idăl Măssinăɣ. Issəmdă tittar ɣas, innăḍ-dd săr-s, innʼ-as: «Tăbita, ənkăr-dd!» Toră-dd tiṭṭawen-net ălwăqq-wen-dăɣ, tənhăy Bəṭrus, tăqqimă-dd. 41Ăshătăl-as-dd s-ăfuss-net, issəbdăd-tăt, iɣră-dd iməššeddəjăn d-tinuḍăfen ḍarăt-a-wen, issəknʼ-asăn-tăt, təddar.

42Šik-dăɣ a-s dd-əssăɣlăyăn isălan n-a-wen-dăɣ aɣrəm wa n-Žafa iket-net, omănăn ăddinăt ăjjootnen s-Emăli. 43Ija Bəṭrus ăzzăman dăɣ-Žafa izzaɣ dăɣ-ehăn n-Simyon wa isafalăn ilămawăn.

10

Ikka Bəṭrus ehăn wa n-Kărnəlyus

1Aɣrəm wa n-Qăyṣăra, izzaɣ-t kăbtăn n-kăl-Roma s-isəm-net Kărnəlyus, ănnihăḍ dăɣ-ejhăn n-əssărdusa wi hănen taggayt ta s-itawănna: Iṭali. 2Ăhaləs ăddiinăn a ămoos ənta hakd kăl-eɣewən-net, itəkkat, infa tamətte s-a ăjjeen, hărkuk daɣ itəddal Măssinăɣ. 3Ašăl iyyăn, ebre n-tezzar, ɣur ăssaɣăt wa s-kăraḍ, ănfalăl-as-dd ănjălos n-Măssinăɣ dăɣ-ehăn-net s-ălmăɣna ăsisăjrăhăn, innʼ-as: «Kărnəlyus!» 4Issəjrăh Kărnəlyus dăɣ-ănjălos dăɣ-a-s irmaɣ, innʼ-as: «Emăli, năkk-da, ma tənned?» Innʼ-as ănjălos: «Tittar-năk, d-tikutawen-năk, əwwăḍnăt Măssinăɣ, wăr kăy-in-ittəwa, 5šəmmišəl ămăra meddən s-Žafa i-ad-hak-dd aɣrən Simyon wa s-itawănna Bəṭrus, 6ăzzubbăt ɣur-Simyon wa isafalăn ilămawăn s-t-illa ehăn-net dăɣ-asălim n-ejărew wa səmmăn.»

7Ifăl-t ănjălos wa hasăn-imməjrădăn ɣas, issăɣră-dd Kărnəlyus əssin dăɣ-inaxdimăn-net, ăsdăw-tăn d-əssărdasi ăddinăn dăɣ-wi ăɣlăfnen ehăn-net, ikna tafləst. 8Ijă dăɣ-săn isălan n-a-wa ijăn iket-net təzzar, ăšmašăl-tăn s-Žafa.

9Hărwa han tabarăt ašăl wa iyyăḍăn, ad-iwwăn Bəṭrus afălla n-ehăn s-tarăhut, ad-itəddal Măssinăɣ. 10Itəddal Măssinăɣ dihen-dăɣ a-s ălluẓ, ăsdărhăn a ikša. Samăjnen-as ăddinăt imənsiwăn dihen-dăɣ a-s t-irmăs hărăt, 11ojja išənnawăn a-s dd-ămerăn, ifăl-tăn-dd ăssărer măqqoorăn ătiwăṭṭăfăn s-əkkoẓ išrutăn-net, insă-dd data-s. 12Ăssărer-en, iskar fălla-s a-wa t-illăn dăɣ-irəzzejăn d-iẓlulam d-igḍaḍ.

13Innʼ-as emăsli iyyăn ălwăqq-wen: «Bəṭrus, ăɣrəs, ăkš.» 14Innʼ-as Bəṭrus: «Făw Emăli! Năkk, wăr kăla əkšeɣ a xăramăn wăla a ămmiḍăsăn.» 15Innʼ-as emăsli daɣ: «Wăr kăy-iwer asăxrəm n-a-wa issăxlăl Măssinăɣ.» 16Itajj ănjălos măjrăd-wənnin-dăɣ i-Bəṭrus har kăraḍ ihăndăggan təzzar, imməḍkăl data-s ăssărer s-išənnawăn.

17Iqqăn a-wen-dăɣ eɣăf-net, ad-isiməktəw, itassăn ad-ijrăh ălmăɣna n-a-wa has-dd-ănfalălăn. Tamăzăyyat-ten-dăɣ a dăɣ-dd-əbdădăn meddən dăr-s sastannen dat-emm n-ehăn wa n-Simyon-i ɣur-ăzzubbăt, 18əssəstănăn s-afălla kunta ehăn-wen-dăɣ a dăɣ-izzaɣ Simyon wa s-itawănna Bəṭrus.

19Isiməktəw Bəṭrus dăɣ-isălan n-tănăfalilt-ta-dăɣ a-s has-innă Unfas Šăddijăn: «Sastanăn dăr-k kăraḍ meddən, 20wăr tăsmăsăndădăd tidawt dăr-săn ed năkk a tăn-dd-ăšmašălăn săr-k.»

21Ăzzubbăt-dd săr-săn Bəṭrus, ăzozăy-tăn iman-net, issəstăn-tăn d-ăddălil wa făl dăr-s sastanăn. 22Ǝnnăn-as: «Kărnəlyus wa n-kăbtăn n-Roma a hanăɣ-dd-ăšmašălăn săr-k, ăhaləs n-ămaɣdal n-ămaksaḍ n-Măssinăɣ, ăssiimɣărăn kăl-Ălyăhud iket-năsăn a ămoos. A ilan išilan d-has-dd-ănfalăl ănjălos n-eməššeddəj n-Măssinăɣ t-ăsmătărăn d-ad-kăy-dd-isəssăɣăr, isəjəd i-a-wa has-mad-tənnəd afăl t-dd-tosed.»

23Ăsbărrăkăt Bəṭrus meddən wi dd-ăšmašăl Kărnəlyus, ăsmăjarăt-tăn. Ăffăw ɣas, ărkăbăn, ăddewăn dăr-săn hărăt dăɣ-ayətma-săn dăɣ-ăddin əzzaɣnen Žafa.

Ajəyh wa ija Bəṭrus dat-ăddinăt wăren ămoos dăgg-Ălyăhud

24Ǝwwăḍăn-in ašăl wa iyyăḍăn Qăyṣăra. A-s hin-osăn, iqqal-asăn Kărnəlyus ənta d-kăl-eɣewən-net d-inaflisăn-net. 25Irăs-dd Bəṭrus ehăn ɣas, ilkăḍ-as-dd Kărnəlyus, oḍa daw-iḍarăn-net, irkăɣ data-s 26măšan, issəbdăd-t-dd Bəṭrus, innʼ-as: «Ahaa, wăr jed a-di, năkk-dăɣ ăgg-adəm ɣas a ămoosăɣ.»

27Ădiiwănnen har-əjjăšăn făll-ălžămaɣăt wa ăqqiimăn dăɣ-ammas n-ehăn. 28Iḍkăl Bəṭrus măjrăd, innʼ-asăn: «Təssanăm kăwăneḍ iman-năwăn a-s ăssixrăm alămăr wa n-kăl-Ălyăhud i-iyyăn dăɣ-săn ujəš n-ehăn, wăla təmmidəwa d-ere d-wăr-oher ăddin măšan, năkk-i-hi, innʼ-ahi Măssinăɣ a-s wăr leɣ s-ad-səjrăhăɣ ăwadəm wălʼ iyyăn i-ad-t-ăjăɣ a xăramăn wăla a ămmiḍăsăn. 29Təssəba n-a-wen-dăɣ afăl wăr jeɣ ăsaru wălʼ iyyăn i-ad-wăr kăwăn-dd-əkkeɣ, lăɣătăt-ahi ămăra, ăddălil wa făl hi-dd-təssăɣrăm.»

30Innʼ-as Kărnəlyus: «A ilan kăraḍ išilan, s-ăssaɣăt šund-wa-dăɣ, təddalăɣ Măssinăɣ s-tezzar dăɣ-ehăn-in, har šik-dăɣ, ibdăd-dd ăhaləs ilsan imălsan ăsimăɣmăɣnen dat-i, 31innʼ-ahi: ‹Kărnəlyus, tittar-năk d-tikutawen-năk, əwwăḍnăt Măssinăɣ, wăr kăy-in-ittəwa, 32šəmmišəl ămăra meddən s-aɣrəm wa n-Žafa i-ad-dd-idawăn d-ăhaləs s-isəm-net Simyon wa s-itawănna Bəṭrus, ăzzubbăt dăɣ-ehăn n-Simyon wa isafalăn ilămawăn, ehăn-net, ihʼ asălim n-ejărew wa səmmăn.› 33Ăšmašălăɣ-in săr-k ălwăqq-wen-dăɣ meddən-in, irăš-ak Măssinăɣ ass wa hi-dd-jed. Ămăra, iket-dăɣ-nănăɣ da-dăɣ, Măssinăɣ a dăɣ-nəjar ăṭṭăma, năsijăd daɣ iket-nănăɣ i-a-wa s-hak-inna Emăli ad-hanăɣ-t-səlmədăd.»

34Iḍkăl Bəṭrus măjrăd, innă: «Tidət-dăɣ a-s, iket əjrăhăɣ a-s, Măssinăɣ, wăr-iẓley ăddinăt, 35ănn-ak, e d t-illăm ere t-ăksuḍăn, itamašal erhet-net s-iqqud, tawset t-təlăt-dăɣ, ijraẓ-as. 36Măssinăɣ, ăssawăy-dd s-tizarăt măjrăd-net i-kăl-Iṣrayil i-ad-tăn-isəlməd s-ălxer wa tăn-mad-ăkf ƔisaĂlmasex-i n-Emăli n-e d t-illăm ăgg-adəm. 37Təssanăm a-wa ijăn dăɣ-Galila d-Ălyăhudəyăt ḍarăt asəlmaɣ wa ijʼ Exya i-ăddinăt dăɣ-aman. 38Ɣisa wa n-Năṣirăt, ăsnăfrăn-t Măssinăɣ, ikfʼ-e Unfas, issăɣlăy-dd ăkall iket-net, itajj ălxer, izizuy ăddinăt iket-năsăn wi ăssirmăɣ Iblis.

39Năjjəyh i-a-wa ija iket-net dăɣ-teje ta n-Ălyăhudəyăt d-aɣrəm wa n-Yărussălam hundăɣ har ašăl wa d-t-ărmăsăn kăl-Ălyăhud, əṣlăbăn-t făll-tajəttewt 40măšan, issənkăr-t-dd Măssinăɣ s-tărna-net jer-inəmmuttan ašăl wa s kăraḍ i-ad-t-ənhəyăn ăddinăt, iddar, 41wădden ăddinăt iket-năsăn a t-ənhăynen, wăr t-inhey ar wi ăsnăfrăn ənta iman-net i-a-wen. Ăddinăt-en, nəhʼ-en năkkăneḍ-i ohărnen išəkša d-isəswa d-Ɣisa ḍarăt a-s t-dd-ăssinkăr Măssinăɣ jer-inəmmuttan. 42Ǝnta-en-dăɣ a hanăɣ-ăsnăfrănăn, omăr-anăɣ s-axăṭṭab n-isălan-net i-ăddinăt, nəsəlməd-tăn a-s Ɣisa a ăsnăfrăn Măssinăɣ i-ad-išrăɣ e d t-illăm ăgg-adəm, wi ăba hakd wi əddărnen. 43Dăɣ-isălan-net ənta-en-dăɣ a dăɣ-ăjjəyhăn, ənnăn ănnăbităn iket-dăɣ-năsăn a-s, ere săr-s omănăn-dăɣ, ad-ijrəw tenăšše n-ibăkkaḍăn-net s-tărna n-isəm-net.»

Ajăraw wa jăn inəẓẓulam i-Unfas Šăddijăn

44Ijanna Bəṭrus a-wen-dăɣ a-s dd-ăzzubbăt Unfas Šăddijăn făll-ălžămaɣăt-en iket-net. 45Iqqăn a-wen eɣăf n-imumənăn wi n-kăl-Ălyăhud ămelăynen ăddewnen d-Bəṭrus ed ənhăyăn Unfas Šăddijăn har dd-ăzzubbăt făll-ăddinăt s-alăṣăl-năsăn, inəẓẓulam a ămoosăn. 46Sallăn-asăn daɣ ămmiijrădăn awalăn ăynaynen, samɣarăn Măssinăɣ. 47Innʼ-asăn Bəṭrus ḍarăt-a-wen: «Ak, ma igdalăn i-ăddinăt făll-dd-ăzzubbăt Unfas Šăddijăn s-əmmək wa s-fălla-năɣ dd-ăzzubbăt ad-ətwəsəlmăɣăn dăɣ-aman?» 48Omăr ălwăqq-wen-dăɣ s-ad-ətwəsəmăɣăn dăɣ-aman s-isəm n-Ɣisa Ălmasex.

Ittăr Kărnəlyus d-ălžălmaɣăt-net dăɣ-Bəṭrus ad-ɣur-săn isəssikəy a lăn išilan.

11

Isălan wi ija Bəṭrus dat-imumənăn wi n-Yărussălam

1Ǝslăn inəmmušal d-ayətma wi iyyăḍnen hănen teje ta n-Ălyăhudəyăt a-s iyyăḍ dăɣ-inəẓẓulam11:1 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). omănăn s-măjrăd n-Măssinăɣ. 2Ălwăqq wa dd-iqqăl Bəṭrus Yărussălam, ămẓăyẓăyăn-t imumənăn wi n-dăgg-Ălyăhud jănen amili hărăt, ənnăn-as: 3«Kăyy, ma kăy-ăsihălăn ujəš n-ehăn n-ăddinăt wăren ămelăy tihərəd dăr-săn imənsiwăn?»

4Issəntʼ-asăn Bəṭrus afəssăr n-isălan s-iyyăn-iyyăn ɣur-alăṣăl-năsăn har ašăl-i-dăɣ, innʼ-asăn: 5«Heɣ aɣrəm wa n-Žafa, təddalăɣ Măssinăɣ a-s dd-heɣ oḍeɣ, irmăs-ahi hărăt, ănfalăl-ahi-dd ăssărer dd-ifalăn išənnawăn 6făll-ənsanăt taɣsiwen d-tawăqqast d-iẓlulam d-igḍaḍ. Zajăzzeɣ a-wa insăn făll-ăssărer-en-dăɣ 7a-s əsleɣ i-emăsli hi-innăn: ‹Bəṭrus, ăɣrəs, ăkš› 8măšan, ənneɣ-as: ‹Făw Emăli! Năkk, wăr kăla əkšeɣ a xăramăn wăla a ămmiḍăsăn.› 9Innʼ-ahi emăsli-ənnin daɣ: ‹Wăr kăy-iwer asăxrəm n-a-wa issăxlăl Măssinăɣ.›

10Itajj a-wen har kăraḍ ihăndăggan təzzar, imməḍkăl dat-i ăssărer s-išənnawăn.

11Iqqan a-wa ijăn eɣăf-in dihen-dăɣ a-s dd-əbdădăn kăraḍ meddən dd-falnen Qăyṣăra dat-emm n-ehăn wa ɣur-ăzzubbeɣ, 12innʼ-ahi Unfas Šăddijăn ad-dăr-săn idawăɣ šik. Ăddewăɣ dăr-săn, ăddeewăɣ daɣ d-săḍis ayətma wi t-əllănen data-wăn ămăra-dăɣ s-ehăn n-Kărnəlyus-i hi-dd-issăɣrăn.

13Năwwăḍ-in ɣas, ija dăɣ-năɣ Kărnəlyus isălan n-əmmək wa s-has-dd-ănfalăl ănjălos wa has-innăn: ‹Šəmmišəl ămăra ăwadəm s-aɣrəm wa n-Žafa i-ad-dd-idaw d-ăhaləs s-isəm-net Simyon wa s-itawănna Bəṭrus. 14Afăl dd-osa, ad-hak-ăllăɣăt əmmək wa s-mad-tăɣləsăd kăyy d-eɣewən-năk.›

15Ămmiijrădăɣ-asăn dihen-dăɣ, a-s fălla-săn dd-ăzzubbăt Unfas Šăddijăn iket-năsăn s-əmmək wa s-fălla-năɣ dd-ăzzubbăt năkkăneḍ ašăl ăzzarăn. 16Ǝkteɣ-dd ălwăqq-wen măjrăd n-Emăli Ɣisa a-s inna: ‹Exya, issəlmăɣ dăɣ-aman măšan, kăwăneḍ, ad-tətwəsəlmăɣăm dăɣ-Unfas Šăddijăn.› 17Ɣas šămad ijʼ-asăn Măssinăɣ ihuk šund wi hanăɣ-ija a-s nomăn s-Emăli ƔisaĂlmasex, mi ămoosăɣ timsəgəggiyăɣ d-Măssinăɣ?» 18Islʼ ălžămaɣăt i-isălan-win-dăɣ ɣas, sămmeḍ ənniyăt-net ad-tiimələn Măssinăɣ, jannen: «Itbat a-s inəẓẓulam-dăɣ, ikfʼ-en Măssinăɣ turhajăt n-ad-utabăn, amənăn săr-s, əjrəwăn əntăneḍ-dăɣ tămudre ta n-tidət.»

Ătwăjjăn isălan n-ălxer dăɣ-taɣrəmt ta n-Intyuš

19Imumənăn wi əmmăhăšnen ḍarăt tissust ta təlkămăt i-tamăttant n-Stifan,11:19 Jannen-as iyyăḍ: Ălmuṣtafa. əkkăn dăɣ-săn iyyăḍ ăkall wa n-Finisya, əkkăn iyyăḍ awtəl wa n-Qəbrus, əkkăn iyyăḍ aɣrəm wa n-Intyuš, măšan wăr xəṭṭəb təššəm-năsăn ar i-kăl-Ălyăhud. 20Dăɣ-a-wen-dăɣ a dăɣ-săn əkkăn iyyăḍ əwanen dăɣ-ăkall wa n-Qəbrus d-wa n-Libya aɣrəm wa n-Intyuš, ad-xaṭṭăbăn dihen isălan n-ălxer n-Emăli Ɣisa i-kăl-Ălyunan. 21Idhal-tăn Emăli dăɣ-a-wa tăjjăn. Omănăn ăddinăt ăjjootnen dăɣ-a-wen-dăɣ, əkfăn iman-năsăn i-Emăli.

22Təslʼ ălkănisăt ta hăt Yărussălam i-a-wen ɣas, tăšmašăl-dd Bărnăbbas s-aɣrəm wa n-Intyuš. 23Osa-hin, inhăy tihusay n-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ ɣas, ăsdăwăt-t a-wen, ad-isamătar imumənăn d-ad-əknən uḍəf n-Emăli s-ulhawăn əjlaynen. 24Ămoos ənta iman-net ăhaləs n-emăssărho, iḍnay Unfas Šăddijăn, ăṣṣoohăt daɣ dăɣ-immun-net. Išilan-en-dăɣ, omănăn ăddinăt ăjjootnen s-Emăli. 25Dăɣ-a-wen-dăɣ ad-ikka Bărnăbbas taɣrəmt ta n-Tarša itammăɣ i-Sawəl, ijrăw-t ɣas, ilwăy-t-dd s-Intyuš. 26Jăn dihen awătay imdan ănniixdămăn d-ălkănisăt n-aɣrəm-en, saɣrʼ-en tamətte tăjjet. Aɣrəm-wen-dăɣ n-Intyuš a dăɣ-ătwăɣrăn inəṭṭulab n-Ɣisa s-isəm wa n-ălmăssexităn s-tizarăt.

27Ăzzăman-en-dăɣ ad-dd-fălăn ănnăbităn iha Ăggăbbas aɣrəm wa n-Yărussălam, əkkăn-dd Intyuš. 28Ǝnta-en-dăɣ a ibdădăn, ălolăy s-tărna n-Unfas Šăddijăn n-a-s ilkam ad-ăj laẓ lăbasăn făll-ărori n-ăkall iket-net. Ija daɣ a-wen s-əmmək-wen-dăɣ s-tăn-innă dăɣ-ăzzăman wa d-ămoos Kəlod ămănokal n-ăkall. 29Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl, ănmănnakăn imumənăn wi hănen Intyuš i-ad-arəj hak iyyăn dăɣ-săn s-a-wa iṭṭăf d-a-wa s-ăddoobăt i-ayətma-săn dăɣ-ăddin wi hănen Ălyăhudəyăt. 30Ǝjăn a-wen s-əmmək-en-dăɣ təzzar, jăn tasəssiwit-ten-dăɣ jer-ifassăn n-Bărnăbbas d-Sawəl i-ad-tăt-in-səssiwəḍăn inušămăn n-ălkănisăt ta hăt Ălyăhudəyăt.

12

Iɣlăs-dd Măssinăɣ Bəṭrus dăɣ-tamăttant

1Ăzzăman-wen-dăɣ, ad-izzăn ămănokal Harudəs Ăgribba s-iyyăḍ dăɣ-ăddinăt n-ălkănisăt ta hăt Yărussălam, ad-tăn-itiɣəzzəbut. 2Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-inɣa s-tăkoba Yaqub wa n-ăŋŋa-s n-Exya. 3Inhăy a-s a-wa ija, ijraẓ i-kăl-Ălyăhud ɣas, ăstărmăs Bəṭrus ašăl n-ămudd wa n-Faṣka-i-dăɣ tattăn ăddinăt tijəlwen ti wăr ha tăẓẓa, 4ijʼ-e dăɣ-takărmut təzzar, issəbdăd əkkoẓăt taggayen n-əkkoẓ-əkkoẓ əssărdusa i-ad-t-ăɣləfăn ed irha ad-t-dd-isəbdəd dat-kăl-ăššăreɣa afăl okăy ašăl wa n-Faṣka.

5Iha Bəṭrus takărmut-en-dăɣ măšan, a-s ija a-wen-dăɣ, ălkănisăt ənta, tăžžiimăɣ, tajăynan dat-Măssinăɣ, tattăr dăɣ-s ad-t-dd-ăswăyyăn. 6Dăɣ-ehăḍ wa n-dat-wa d-ila Harudəs ad-t-išrăɣ, insa Bəṭrus dăɣ-takărmut jer-əssin əssărdusa dăɣ-s janen sănatăt tišəm, əbdadăn daɣ əssărdusa iyyăḍ dat-emm n-takărmut.

7Har šik-dăɣ, osă-dd ănjălos n-Emăli edăgg-en, ămlăwlăw səllul wa iha, ăkrăttăt ănjălos tasăja n-Bəṭrus, issənkăr-t, innʼ-as: «Tărmaḍ, əbdəd šik!» Sărnăt fălla-s tišəm ăssaɣăt-wen-dăɣ, oḍănăt. 8Innʼ-as ănjălos daɣ: «Tărmaḍ, əjbəs taməntəka-năk, əsəl tifădelen-năk, uhən, ăj anăkăbba-năk, əlkəm-ahi.» Ija Bəṭrus a-wa has-innă ănjălos iket-net.

9Izjăr-dd Bəṭrus takărmut, ilkăm i-ănjălos măšan har ămăra-dăɣ, ija ɣur-s a-s tăharjit ɣas a-wa-dăɣ iket-net. 10Ǝkkăn-dd edes i-əssărdusa wi ăzzarnen, əkkăn-dd daɣ edes i-taggayt ta s-sănatăt har dd-ohăẓăn tashărt ta n-tăẓoli təkfăt emm-net aɣrəm, tămera d-iman-net data-săn, əzjărăn, əjjăšăn ammas n-tăšarrit ɣas, ifăl ănjălos Bəṭrus.

11Ălwăqq-wen-dăɣ, ad-t-dd-iqqăl ənniyăt-net, ikkăs ăššăk a-s Măssinăɣ a săr-s dd-ăšmašălăn ănjălos-net i-ad-t-dd-ikkəs jer-ifassăn n-Harudəs, d-a-wa lăbasăn s-ărhăn kăl-Ălyăhud ad-has-t-əjən.

12Ijrăh taɣărha-net ămăra ɣas, ikkă ehăn n-Măryăma ta n-ma-s n-Exya wa s-itawănna Marqəs, ăžžiimmăɣăn ɣur-s imumənăn ăjjootnen təddalnen Măssinăɣ. 13Ikkəwkăw emm n-ehăn, tošăl-dd săr-s tămawaḍt n-tănaxdimt s-isəm-net Roda, təssəstăn-t d-ere wa ămoos, 14təzzăy temăslăɣt-net măšan, təja tedăwit-ta-dăɣ făl hin-təttəwa wăla-dăɣ ad-has-tarr emm n-ehăn, tošăl, tăqqăl ammas n-ehăn, təja isălan dăɣ-ălžămaɣăt n-a-s Bəṭrus a itakăwkawăn emm n-ehăn. 15Ǝslăn i-a-wa jănna ɣas, əjăn-tăt tenəbbeddəlt, ənnăn-as: «A-di ănjălos-net ɣas a-s təsled.» Măšan, tənnʼ-asăn: «Tidət-in, əjlayăɣ a-s ənta.»

16Jannen a-wen-dăɣ, itakăwkaw-asăn Bəṭrus emm n-ehăn. Ǝglăn, orăn-as-t, əqqălăn-dd ɣas, tofʼ-en tăkunt n-a-s tidət-dăɣ a-s ənta a-wa. 17Ăswăr-asăn assəkăḍ emm-net, ăstafăy-asăn d-ad-susəmăn, ad-hasăn-itajj ḍarăt-a-wen isălan n-əmmək wa s-t-dd-ikkăs Emăli dăɣ-takărmut. Innʼ-asăn daɣ: «Ăglăt, ăjăt ămăra isălan dăɣ-Yaqub d-ayətma-năɣ dăɣ-ăddin wi iyyăḍnen.» Ifăl-tăn ḍarăt-a-wen, ikkʼ edăgg iyyăn.

18Ăffăw ɣas təjă tămdărwăy măqqoorăt dăɣ-əssărdusa, hak iyyăn isastan amidi-net d-a-wa ija Bəṭrus. 19Ăssomăɣ-asăn-t Harudəs măšan, ăba-hasăn-t-dd. Issăɣră-dd əssărdusa wi s-kăla t-ăɣlăfăn, omăr s-ad-ətwəsəstənăn təzzar, ămmătăn. Ifăl Harudəs ḍarăt-a-wen teje ta n-Ălyăhudəyăt, ikkʼ aɣrəm wa n-Qăyṣăra i-ad-dăɣ-s isəssikəy a lăn išilan.

Tamăttant n-ămănokal Harudəs

20A-s ităjj a-wen-dăɣ, ihʼ aḍkăr n-iɣărman wi n-Tir d-Săyda ămănokal Harudəs. Təssəba n-ad-ăj ălxer dăr-săn a făl dd-ăšmašălăn iɣărman-en ălžămaɣăt n-ălɣafyăt. Ănmănnakăn d-Blastas-i ănnihăḍăn dăɣ-ehăn n-ămănokal Harudəs d-a-wa t-dd-iqqălăn iket-net. Ǝnta-en-dăɣ a dăɣ-əttărăn ad-ilɣəd ămănokal i-ad-ăj ălxer ed isudar-năsăn teje-ten-dăɣ făll-ixkăm Harudəs a dd-təffalăn. 21Ašăl wa d-əlăn s-ad-sətbətən ălxer jere-săn, ăssahăɣ-dd Harudəs ašăl dăɣ-isəlsa-net wi n-təmmənukəla, ăqqima făll-tasăqqaymut-net ta n-təmmənukəla, imməjrăd i-tamətte. 22Təsla tamətte i-măjrăd-net ɣas, tăsɣăyya dăɣ-išənnawăn, ad-janna: «Ašăl-i, Măssinăɣ iman-net a hanăɣ-ămmijrădăn, wădden ăgg-adəm.»

23Diha-dăɣ d-tənna tamətte a-wen-dăɣ, ad-has-ăẓẓuggăt ănjălos n-Măssinăɣ ed unjăy ikfa Măssinăɣ semɣar wa dăr-ănihăjja. A-s t-in-əjrăhăn ăddinăt, əfradnăt dăɣ-s tiwəkkawen har ămmut.

24Intăj măjrăd n-Măssinăɣ dăɣ-idăggan ăjjootnen, omănăn ăddinăt dăɣ-išilan-win-dăɣ. 25Ăssawăḍ-in Bărnăbbas d-Sawəl ămašal-năsăn i-kăl-Yărussălam ɣas, əqqălăn siha s-dd-hăn, ăddeewăn ămăra d-Exya wa s-itawănna Marqəs.

13

Asikəl wa ăzzarăn ija Sawəl ăddew d-Bărnăbbas

1Ălkănisăt ta hăt aɣrəm wa n-Intyuš, ănnăbităn-net d-imăsăɣran-net da: Bărnăbbas, Simyon wa s-itawănna «Ekăwel», Lisyus wa n-ăkall wa n-Qərwan, Mănahin wa s-ənta d-Harudəs Intibbas a ədwălnen dăɣ-iyyăn n-ehăn d-Sawəl.

2Ašăl wa n-ălɣibadăt n-Emăli, ăẓuumăn imumənăn, ăžžiimmăɣăn dăɣ-iyyăn n-edăgg, ɣabbădăn Emăli a-s hasăn-innă Unfas Šăddijăn. «Ăjăt-ahi Bărnăbbas d-Sawəl s-edes i-ămašal wa s-tăn-dd-ăɣreɣ.»

3Ăẓumăn, dălăn Măssinăɣ təzzar, ăswărăn ifassăn-năsăn Bărnăbbas d-Sawəl, oyyăn-tăn, əglăn. 4Oɣăd-tăn Unfas Šăddijăn, ăzzubben s-aɣrəm wa n-Slukya təzzar əjjăšăn turăft n-aman, jăn tamdujt ta n-Qəbrus; 5əwwăḍăn-in taɣrəmt s-isəm-net Sălamin ɣas, jăn isălan n-măjrăd n-Măssinăɣ dăɣ-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud, ămoos-asăn Exya Marqəs ămadhal.

Ɣəlimas wa n-emăssăxăr

6Ǝjlăyăn awtəl wa n-Qərwan iket-net har Bafus, əjrăwăn dihen ăgg-Ălyăhud n-emăssăxăr s-isəm-net Bărɣisa, ijanna s-bahu, ănnăbi a ămoos, 7izzaɣ ɣur-Saržus Buləs-i n-ămănokal n-awtəl, ăhaləs, a-wen, iknan terše n-tayətte. Isla ămănokal Bărnăbbas d-Sawəl ɣas, issăɣrʼ-en-dd dăɣ-derhan n-ad-t-səslən măjrăd n-Măssinăɣ. 8Iggăd-dd Ɣəlimas wa n-emăssăxăr, a-wen isəm-net dăɣ-Tălyunanit, ăšmăšăkkăt-asăn măjrăd, ad-itattăr ad-hin-išəšləl ămănokal făll-isălan n-immun. 9Ibdăd-dd săr-s Sawəl-i s-itawănna daɣ Buləs, iḍkar-t Unfas Šăddijăn, ikna asəns n-akăyad-net făll-Ɣəlimas, 10innʼ-as: «Ǝyya isəm n-ăgg-Iblis, kăyy wăr təḍneyăd a săl amsud d-təlmənufăɣa, ašănjo n-a-wa oɣădăn a tămoosăd, isəm n-eməkkerrəs, ɣas ăba-hak a kăy-išilləwăn ar asəfraɣ n-tabarăt ta toɣădăt n-Emăli. 11Ămăra, səjəd-ahi: ad-fălla-k isăns Emăli ăfuss-net, tăddărɣălăd, tăhajəd wăr tənheyăd tăfukt s-tiṭṭawen-năk.» Wărnăt tihay d-tăhoẓt tiṭṭawen-net ăssaɣăt-wen-dăɣ, ad-isikluluf siha d-siha, itammăɣ i-ere t-ilwăyăn.

12Inhăy ămănokal n-ăkall a-wa ijăn ɣas, omăn, təḍăs teɣăre ta s-islă făll-Emăli ulh-net.

Ălxuṭbăt wa ija Buləs dăɣ-taɣrəmt ta n-Intyuš

13Ijjăš Buləs d-imidiwăn-net turăft n-aman dăɣ-Bafus, əkkăn aɣrəm wa n-Birga dăɣ-ăkall wa n-Bănfəli, dihen-dăɣ a dăr-săn ibḍa Marqəs, ăssof ad-iqqəl Yărussălam. 14Fălăn Birga, əkkăn Intyuš ta n-teje ta n-Bəssidi. Ijʼ-en ašăl wa n-əssəbət dihen ɣas, əkkăn ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud. 15Ăqqimăn dihen-dăɣ, itawăɣra alămăr n-Măssinăɣ d-a-wa ənnăn ănnăbităn dăɣ-əlkəttabăn ɣas, ənnăn-asăn imizărăn n-ehăn wa n-ăddin: «Meddən, ayətma-năɣ, kunta lam isəmməterăn s-tărham ad-tăn-təjəm i-ăddinăt, ăxṭəbăt-asăn.»

16Ăstafăy Buləs i-ălžămaɣăt, ibdăd, innʼ-asăn: «Kăl-Iṣrayil d-imaksaḍăn n-Măssinăɣ, săjdăt-ahi. 17Măssinăɣ n-tamətte-ta-dăɣ n-Iṣrayil, ənta a ăsnăfrănăn abbatăn-nănăɣ, ăssetʼ-en hărwa han ăkall wa n-Miṣra təzzar, izzəzjăr-asăn-t-dd s-tărna n-ăfuss-net, 18wăr t-illa erk ălxal wăr has-əjješăn măšan, ăẓẓăydăr fălla-săn har jăn əkkoẓăt timərwen n-awătay dăɣ-tenere. 19Ḍarăt a-s tăn-ikfa tărna făll-əssa əddəwəlăn dăɣ-Xăna a tăn-ikfa tăkasit ta hasăn-ămoos ăkall-wen-dăɣ. 20Okăy ḍarăt-a-wen a ojărăn əkkoẓăt timaḍ n-awătay d-səmmosăt timərwen təzzar, ikfʼ-en ălqaḷḷităn-i fălla-săn ămnakălnen hundăɣ har ăzzăman wa n-ănnăbi Sumăyla. 21Ǝnta-en-dăɣ a dăɣ-əttărăn kăl-Iṣrayil ere fălla-săn ămnakălăn, ijʼ-asăn a-wa dăɣ-s əttărăn, ikfʼ-en Măssinăɣ Sayəl ăgg Kis wa n-tawset ta n-Bănyamin. Ămnakăl fălla-săn əkkoẓăt timərwen n-awătay 22măšan, innăḍ fălla-s Măssinăɣ, ijă-dd Dawəd ăgg Yasa-i s-ənta a făll inna Măssinăɣ:

‹Ǝjrăwăɣ Dawəd ăgg Yasa,

ənta a-s ăhaləs-wa s-ulh-net ilkam i-wa-nin,

ad-ămašăl erhet-in iket-net.›

23Ijəllan n-Dawəd-en-dăɣ a dăɣ-dd-ikkăs Măssinăɣ Ɣisa-i s-ənta a-s Ămaɣlas wa s-ijjăš ărkăwăl-net i-kăl-Iṣrayil. 24Ɣisa, a-s ija Exya isălan-net hărwa wăr-issənta ămašal-net ălwăqq wa d-ixaṭṭăb asəlmaɣ dăɣ-aman i-ad-umas a-wen ašămol n-tătubt i-tamətte n-Iṣrayil iket-net. 25Ălwăqq wa dd-tohăẓ tamăttant n-Exya, innă i-tamətte: ‹Mi s-tordam ămoosăɣ-t? Wăr teɣalăt năkk a-s ătwănna ilkam a dd-asăɣ; wa s-ătwănna ilkam a dd-ass, imal-dd, ənta-en, wăr-ănhăjjăɣ wăla-dăɣ d-ad-əkkəsăɣ tifădelen dăɣ-iḍarăn-net.›

26Ayətma-ɣ wi n-ihăyawăn n-Ibrahim, kăwăneḍ-i ăksuḍnen Măssinăɣ, năkkăneḍ a-s dd-ăssawăy Emăli măjrăd wa n-əlɣəllas.

27Ădduuttăt a-s Yărussălam d-imizărăn-net, əžžəžhălăn iman-năsăn i-Ɣisa, wăr t-illa a əfhamăn dăɣ-a-wa ənnăn ănnăbităn dăɣ-əlkəttabăn wi titwăɣrinen hak əssəbət n-ălɣibadăt dăɣ-ihănan n-ăddin, ăswărăn Ɣisa uḍlem, ittărmăs, 28a-s ija a-wen, wăr t-illa uḍlem fălla-s ăttijrăwăn, hakd a-wen-dăɣ, əttărăn dăɣ-Bilatəs ad-ətwəjjən iman-net. 29Ǝssətbătăn a-wa fălla-s ənnăn əlkəttabăn ɣas, əkkăsăn-t-dd făll-tajəttewt, jăn-t dăɣ-aẓəkka 30măšan, issənkăr-t-dd Măssinăɣ jer-inəmmuttan. 31Ănfalăl-dd i-ăddinăt ăjjootnen dăɣ-wi dăr-s ăddewnen wa-dăɣ n-Galila har Yărussălam, ija išilan ăjjootnen illʼ-e jere-săn. Ămăra, ăddinăt-win-dăɣ s-dd-ănfalăl a tajăyhanen i-isălan-win-dăɣ data-wăn.

32Năkkăneḍ ămăra, nətajjʼ-awăn isălan-win-dăɣ n-ălxer s-ătwăjja ărkăwăl-năsăn i-abbatăn-nănăɣ. 33Ărkăwăl-en, năkkăneḍ-i ămoosnen ihăyawăn-năsăn a-s t-ijjăš Măssinăɣ ənta-i dd-issənkărăn Ɣisa jer-inəmmuttan s-əmmək wa s-iktăb dăɣ-əlxəsəb-wa s-əssin n-əlkəttab wa n-Ăẓẓăbur, innă Măssinăɣ dăɣ-isălan n-Ɣisa:

‹Kăyy a-s Rure-ɣ, orăwăɣ-kăy ašăl-i-dăɣ.›

34Ăywa, Ɣisa ya, Măssinăɣ iman-net a innăn, a t-dd-issənkărăn jer-inəmmuttan hărwa wăr-inhey mărkăhaw wa n-aẓəkka. A-wen-dăɣ daɣ a făl innă dăɣ-isălan-net:

‹Ad-kăwăn-ăkfăɣ ălbăraka wa šăddijăn itbătăn

s-jeɣ ărkăwăl n-ad-t-ăkfăɣ i-ănnăbi Dawəd.›

35Iktab daɣ a-s:

‹Wăr-e təyyəd Eməššeddəj-năk irakkăh dăɣ-aẓəkka.›

36Təssanăm a-s Dawəd ənta iman-net ămešăl a-wa fălla-s irha Măssinăɣ dăɣ-ăzzăman-net təzzar, ămmut, inhăy mărkăhaw wa n-aẓəkka šund a-wa jăn abbatăn-net wi has-dd ăzzarnen 37măšan Ɣisa ənta, wăr-inhey mărkăhaw-wen-dăɣ ed, issənkăr-t-dd Măssinăɣ jer-inəmmuttan.

38Ayətma, əlmədăt a-s Ɣisa-i, ənta a ɣur-hawăn-t-təlla tenăšše n-ibăkkaḍăn, ənta a-s sămdo n-a-wa hawăn-ihăn alămăr wa dd-ăzzăbbăt Măssinăɣ făll-ănnăbi Mosa iket-net, 39ənta a ɣur-ijarrăw e d t-illăm amumən idəm dat-Măssinăɣ, 40a-wen-dăɣ a făl, agəẓăt iman-năwăn iket-di d-wăr fălla-wăn oḍa ăššar-wa s-ənnăn ănnăbităn. Innă Măssinăɣ:

41‹Ǝnhəywăt, kăwăneḍ-i əḍnăynen kəssən,

tărməset-kăwăn tăqqăn n-eɣăf,

ibăhet-kăwăn făl-a-s

ad-əjən ijităn dăɣ-ăzzăman-năwăn s-kud-dăɣ

ijʼ-awăn ăwadəm isălan-năsăn, wăr mad-t-təfləsăm.› »

42Izjăr-dd Buləs d-Bărnăbbas ehăn n-ăddin ɣas, əttărăn dăɣ-săn ăddinăt a dd-aləsăn uɣəl əssəbət-wa ilkămăn i-ad-hasăn-aləsən iji n-isălan-wi-dăɣ. 43Immăhăš ălžămaɣăt ɣas, əlkămăn-asăn kăl-Ălyăhud ăjjootnen d-iyyăḍ əlkamnen i-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud, ădwănnen dăr-săn, sisibuyunăn-tăn, sikusăn-tăn ăššăk n-ad-ăqqăymən əṭṭafăn ănnuɣmăt n-Măssinăɣ.

Ija Buləs d-Bărnăbbas isălan n-ălxer i-ăddinăt wăren ămoos dăgg-Ălyăhud

44Ijă ašăl wa n-əssəbət-i n-tăsonfat ɣas, ăddew-dd aɣrəm iket-dăɣ-net i-ad-isəjəd i-măjrăd n-Emăli. 45Ǝnhăyăn kăl-Ălyăhud əjut n-tamətte ɣas, osămăn, ad-šimšəkken măjrăd i-Buləs, jannen isikufor.

46Buləs d-Bărnăbbas ămoosăn meddən ozjanen s-itbat immun-năsăn, ənnăn-asăn: «Kăwăneḍ a-s ăniihăjja ad-hawăn-itwăxṭəb măjrăd n-Măssinăɣ s-tizarăt măšan, tunjăyăm săr-s ed, wăr tăsnăhăjjăm iman-năwăn d-tămudre ta tăɣlălăt, a-wen-dăɣ a făl ămăra, əlmədăt a-s ad-nənnăḍ s-inəẓẓulam.13:46 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ).47Ǝnta-den-dăɣ a-wa s-hanăɣ-omăr Emăli dăɣ-əlkəttab-net a-s innă:

‹Jeɣ kăy-ănnur i-tiwsaten

i-ad-hin-səssiwăḍəd

əlɣəllas ifăyyăn n-ăkall iket-net.› »

48Ǝslăn inəẓẓulam i-a-wen ɣas, əddəwen, ad-timələn măjrăd n-Emăli, omănăn wi s-ătiwatăs ad-əjrəwăn tămudre ta tăɣlălăt iket-năsăn. 49Intăj măjrăd n-Emăli dăɣ-ăkall iket-net. 50Jăn kăl-Ălyăhud erk iman dăɣ-tiḍeḍen ătiwăsămɣărnen d-imuzărăn n-aɣrəm, oḍă-dd ălɣizabăt səmmăn făll-Buləs d-Bărnăbbas, ăsmăhăḍăn dăɣ-săn ăddinăt i-ad-əzjărăn isăɣlay n-ăkall-năsăn.

51Ǝbbəkbăkăn ăboqqal n-iḍarăn-năsăn făll-aɣrəm-en təzzar, əkkăn aɣrəm wa n-Ikanyun. 52Ăqqimăn-dd inəṭṭulab wi n-Intyuš ḍarăt tekle-năsăn, əknan dăɣ-tedăwit, iḍnay-tăn daɣ Unfas Šăddijăn.

14

Ija Buləs d-Bărnăbbas isălan n-ălxer dăɣ-Ikanyun

1Olăs Buləs d-Bărnăbbas dăɣ-Ikanyun iji n-a-wa s-əzzăyăn iji-net dăɣ-ăzzăman-en-dăɣ, əjjăšăn ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud, jăn dăɣ-s măjrăd-wa-dăɣ făl omănăn kăl-Ălyăhud ăjjootnen d-tamətte tăjjeet dăɣ-ta n-kăl-Ălyunan,14:1 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit.2măšan, əssənkărăn-dd kăl-Ălyăhud wi s-ăqqurăn ulhawăn-năsăn inəẓẓulam,14:2 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). jăn dăɣ-săn erk iman i-ad-əššunjen ăddinăt-wi omănnen s-Ɣisa. 3Ădwănnăt Buləs d-Bărnăbbas dăr-săn har jăn ăzzăman, tajjăn-asăn măjrăd ădduutten, tajăyhen-asăn făll-Emăli. Ikfʼ-en daɣ Măssinăɣ ănnuɣmăt s-tajjăn ijităn n-Măssinăɣ d-hărătăn ăssuksăḍnen, wăr t-illa a tăn-ăssirmăɣăn, ed ăsiwăr-tăn Emăli tărna-net.

4Təbḍa tamətte n-aɣrəm iket-net, əlkămăn iyyăḍ i-kăl-Ălyăhud, əlkămăn wi iyyăḍnen i-inəmmušal. 5Ǝjjăšăn-dd erk iman inəẓẓulam d-kăl-Ălyăhud iyyăḍ d-imizărăn-năsăn, ad-tattărăn əmmək s-ăsmăḍrăyăn Buləs d-Bărnăbbas, əkfən-tăn sămmăjori n-tihun, 6əlmădăn inəṭṭulab s-a-wen ɣas, ăjewăḍăn s-Likawni d-Listra d-Darba d-attayăn n-tidbi-tin-dăɣ.

Ija Buləs d-Bărnăbbas isălan n-ălxer dăɣ-Listra

7Jăn isălan n-Ălənžil dăɣ-iɣărman-win-dăɣ iket-năsăn. 8Aɣrəm wa n-Listra, ihʼ-e ăhaləs n-anăbdon s-a dd-iwa-dăɣ, ibdan. 9Islă i-Buləs ămmijrăd ɣas, ăsjăd-as. Inhăy Buləs dăɣ-tiṭṭawen-net a-s ila immun t-ăzozăyăn, iɣləs ɣas, 10innʼ-as s-afălla: «Ǝbdəd făll-iman-năk.» Iggăd ăhaləs, irjăš.

11Ǝnhăyăn ăddinăt a-wa ija Buləs ɣas, ăsɣăren, ənnăn dăɣ-tawalt ta n-Likawni: «Ašăl-i, məssaw-năɣ dd-falnen išənnawăn dăɣ-taɣəssa n-dăgg-adəm a dd-ăzzubbătnen fălla-năɣ.»

12Jăn i-Bărnăbbas isəm Zuss, jăn i-Buləs isəm Armas14:12 A-wa ismawăn n-hărăt dăɣ-asmel n-imakrašăn wi jan kăl-Ălyunan i-iman-năsăn. ed, ənta a ămmijrădăn ăssaɣăt-wen-dăɣ.

13Ošăl-dd u-tikutawen wa n-Zuss ila ehăn-n-ămudd wa ihăn emm n-aɣrəm, ilwăy-dd iwdesăn d-tăboyt n-isəhhəska, ad-itattăr ənta d-tamətte əmmək s-jăn hărătăn-win-dăɣ takute i-Buləs d-Bărnăbbas.

14Ǝlmădăn inəmmušal s-a-wen ɣas, ăsɣărrawen inkubba-năsăn făll-iman-năsăn, ošălăn s-tamətte ăseɣăren, 15jannen: «Ya meddən! Wăr jem a-di, ma ămoos a-wa s-tăbokăm iji-net? Năkkăneḍ dăgg-adəm ɣas a nămoos, wăr t-illa a dăr-wăn nəẓlay. Isălan n-ălxer a hăwăn-năwway i-ad-təbḍəwăm d-mălayăɣna, tutabăm s-Măssinăɣ-i n-Ămaɣlal dd-ixlăkăn išənnawăn d-ăkall d-ijərwan d-a-wa tăn-ihăn iket-net. 16Ibda, oyya əzzurəyyatăn-ti okăynen əlkamnăt i-erhet n-iman-năsnăt 17măšan hakd a-wen-dăɣ, wăr hin-issəbdăd fălla-snăt ălxer-net. Ǝnta a fălla-wăn dd-ăzzăbben ijənnawăn, iɣmăr-kăwăn s-ăzzămanăn olaɣnen, ikfʼ-iwăn isudar, ijʼ ălxer dăɣ-ulhawăn-năwăn.» 18Jannen-asăn a-wen-dăɣ măšan, šărnaš d-əgdălăn tikutawen-ti s-ărhan ăddinăt a tănăt-əjən dăɣ-təssəba-năsăn.

19Osăn-dd hărăt dăɣ-kăl-Ălyăhud dd-falnen Intyuš d-Ikanyun, əzzănăn s-Buləs. Ǝkfăn-t sămmăjori n-tihun təzzar, ăšrăwrăwăn-t har t-əzzəzjărăn aɣrəm ed, ăɣelăn ăba-t. 20Ǝlkămăn-as-dd inəṭṭulab-net, ăɣlăyɣălăyăn-t ɣas, inkăr-dd, olăs ujəš n-aɣrəm. Ăffăw ɣas, ăddew d-Bărnăbbas s-Darba.

Iqqăl-dd Buləs d-Bărnăbbas taɣrəmt ta n-Intyuš

21Ăslănžen aɣrəm-wen-dăɣ, jăn dăɣ-s inəṭṭulab ăwwăḍnen hărăt təzzar, əqqălăn Listra d-Ikanyun d-Intyuš. 22Samătarăn inəṭṭulab dăɣ-idăggan-win-dăɣ d-ad-əṭṭəfăn immun s-Măssinăɣ ed, itbat a-s ujəš n-Təmmənəya n-Măssinăɣ, ăddeew daɣ d-ălɣizabăt ăjjeen.

23Ălkănisăt əmmărăn-dăɣ, a dăɣ-s səbdədăn inušămăn, ədələn-asăn Măssinăɣ, uẓamăn təzzar, săɣləfăn-tăn i-tărna n-Emăli-i s-omănăn i-ad-dăɣ-săn ăj ălbăraka.

24Ǝjlăyăn ḍarăt-a-wen teje ta n-Bəssidi, okăyăn s-ta n-Bănfəli, 25ăxṭăbăn dăɣ-aɣrəm wa n-Birga təzzar ătrarăn s-Antalya. 26Ǝjjăšăn turăft n-aman dihen, jăn tamdujt ta n-Intyuš-i-dăɣ dd-ămešălăn ḍarăt a-s ăssiiɣlăfăn imumənăn i-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ.

27Osăn-in ɣas, ăsdăwăn-dd ălkănisăt, ad-siɣulăn i-imumənăn isălan n-a-wa s-tăn-ikfa Măssinăɣ turhajăt n-iji-net, d-əmmək wa s-ora Măssinăɣ emm n-ehăn n-immun i-inəẓẓulam. 28Ăhojăn ḍarăt-a-wen əzzaɣăn ɣur-inəṭṭulab wi n-dihen.

15

Măjrăd wa ikkăn jer-imumənăn dăɣ-isălan n-a-wa iɣallăsăn

1Ăzzăman-en-dăɣ a dd-fălăn meddən iyyăḍ teje ta n-Ălyăhudəyăt, ad-saɣren imumənăn n-a-s ere wărăn ămelăy s-ălɣadăt wa dd-oyya ănnăbi Mosa, wăr-e iɣləs.

2Ija dăr-săn Buləs d-Bărnăbbas tamɣənnant tăṣṣoohet təzzar, ănmărḍăn imumənăn făl ad-sukən Buləs d-Bărnăbbas d-hărăt dăɣ-meddən n-ălkănisăt-năsăn Yărussălam i-ad-əjən isălan n-tamɣənnant-ta-dăɣ i-inəmmušal d-inušămăn wi t-əllănen dihen i-ad-hasăn-tăt-arən. 3Ăssofăḍăn-tăn-in imumənăn n-ălkănisăt ta n-Intyuš-i tăn-tăšmašălăt s-tizarăt, răsăn teje ta n-Finisya d-ta n-Sămari, siɣulăn isălan n-əmmək wa s-ătubăn inəẓẓulam15:3 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). i-Măssinăɣ. Ămoos umăr wa tăn-dd-jăn a iknan asəddəwi n-ayətma-săn dăɣ-ăddin dăɣ-idăggan-win-dăɣ.

4Ǝwwăḍăn-in Yărussălam, tăsbărrăk-tăn ălkănisăt d-inəmmušal d-inušămăn, jăn dăɣ-săn isălan n-a-wa s-tăn-ikfa Măssinăɣ turhajăt n-iji-net s-ifassăn-năsăn. 5Ǝggădăn-dd meddən iyyăḍ hanen taggayt ta n-kăl-faris təglăt făll-tidət n-iman-net, ənnăn əflasăn a-s ămoos amili d-alkum i-alămăr wa n-ănnăbi Mosa a ifraḍăn făll-inəẓẓulam i-ad-əjjəšăn Təmmənəya n-Măssinăɣ.

6Ǝžžəmmăɣăn inəmmušal d-inušămăn i-ad-əjrəwăn ăddăbara dăɣ-isălan-wi-dăɣ. 7Təja dăɣ-săn tamăzaɣt tăṣṣoohet. Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-dd-ibdăd Bəṭrus jere-săn, inna: «Ayətma-ɣ, təssanăm a-s ăru d-hi-ăsnăfranăn Măssinăɣ jere-wăn i-ad-săslăɣ inəẓẓulam isălan n-Ălənžil i-ad-amənăn s-Măssinăɣ.

8Măssinăɣ i issănăn a-wa ihăn ulh n-ăgg-adəm a hasăn-imməjrădăn, ikfʼ-en Unfas Šăddijăn s-əmmək wa s-hanăɣ-t-ikfa năkkăneḍ-i n-kăl-Ălyăhud, 9wăr t-illa a-s hanăɣ-aẓimăẓlăy dăr-săn ed, immun s-Măssinăɣ a iššəšdăjăn ulhawăn-năsăn.

10Šămad tidət a-wen, adiš mafăl tirəməm Măssinăɣ, tajjăm făll-errawăn n-inəṭṭulab ăẓuk s-năkkăneḍ wăla abbatăn-nănăɣ, indăr-anăɣ ălănji-net? 11Wădden ănnuɣmăt n-Emăli Ɣisa-i s-nomăn, iɣlăs-anăɣ, ənta daɣ a-s omănăn əntăneḍ-dăɣ.»

12Tăssosăm tamətte iket-net, ăsjădăn ăddinăt ḍarăt-a-wen i-Bărnăbbas d-Buləs siɣulăn isălan n-ijităn n-Măssinăɣ wi jăn d-hărătăn wi ăssuksăḍnen jăn jer-inəẓẓulam. 13Ǝssəmdăn măjrăd ɣas, iḍkăl-t Yaqub, inna: «Ayətma-ɣ, săjdăt-ahi. 14Ija dăɣ-năɣ Simyon Bəṭrus isălan n-əmmək wa s-dd-ăšbašăj Măssinăɣ s-inəẓẓulam i-ad-dăɣ-săn isənnəfrən tamətte təlkamăt i-isəm-net ed, 15ămoos a-wen a ănimănnakăn d-a-wa ənnăn ănnăbităn ed, iktab a-s, innă Măssinăɣ:

16‹Ḍarăt-a-wen, ilkam a dd-ăqqəlăɣ

i-ad-aləsăɣ edey n-ehăn n-Dawəd-wa oḍăn,

səbdədăɣ-t-dd dăɣ-timšar-net, ădyăɣ-t.›

17A-wen, dăɣ-təssəba n-ad-immăɣ a-wa t-illăn dăɣ-ăddinăt i-Emăli, əmmăɣnăt-as daɣ tiwsaten-ti făll-itawăɣra isəm-in. A-wen, Emăli a tăn-innăn, erhet-net daɣ den-dăɣ ənta-i ilăn tărna n-iji n-hărătăn-win-dăɣ daɣ den-dăɣ, 18wăr t-illa daɣ a has-idrajăn dăɣ-a-wen-dăɣ, ed issăn-t ɣur-alăṣăl-net.

19Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl hawăn-janneɣ a-s, wăr tăsmăɣatărăm inəẓẓulam-wi maden-utab s-Măssinăɣ 20măšan, nəktəbet-asăn tăkarḍe n-tamătert i-ad-əbḍəwăn d-hărăt iket-net ăddooben asəmmăḍəs-năsăn, əbḍəwnet d-ălɣibadăt n-ăṣṣănămăn d-əzzəna d-tetăte n-măɣsoy d-tesăse n-ašni. 21Ădduuttăt a-s ila ănnăbi Mosa dăɣ-əzzurəyatăn-ti-dăɣ hakd-dăɣ ti-okăynen ăddinăt dăɣ-iɣărman iket-năsăn ɣarrănen əlkəttabăn-net hak əssəbət-i n-tăsonfat dăɣ-ihănan n-ăddin.»

22Ănmănnakăn inəmmušal d-inušămăn d-ălkănisăt ḍarăt-a-wen făll-ad-sənnəfrənăn hărăt dăɣ-meddən-năsăn maden-idaw d-Buləs d-Bărnăbbas s-Intyuš, ăsdăwăn dăr-săn daɣ Yahudəs wa itawăɣren s-isəm Bărsabas d-Sillas, əssin meddən a-wen ătiwăsămɣărnen jer-ayətma-săn dăɣ-ăddin. 23Ǝkfăn-tăn tăkarḍe əktabăn s-ifassăn-năsăn. Ǝnnăn dăɣ-s:

A-wa năkkăneḍ inəmmušal d-inušămăn wi n-ayətma-wăn dăɣ-ăddin. Năhuul-in ayətma-năɣ wi s-kăla ămoosăn inəẓẓulam hănen Intyuš d-Surya d-Silisi.

24Ijmaḍ-t ăššăk a-s nəššəwwăš a-s nəslă ass wa kăwăn-in-jăn meddən hanăɣ-in-falnen wăr hin-năšmašăl, nəssan a-s, ənxăsăn iman-năwăn. 25A-wen-dăɣ a făl nohăr iyyăn n-ăddăbara iket dăɣ-nănăɣ i-ad-kăwăn-in-nəsuk meddən năsidaw d-Bărnăbbas d-Buləs-i nəkna tărha ed, 26ămoosăn meddən jănen iman-năsăn dăɣ-miši făl təssəba n-isəm n-Emăli-nănăɣ ƔisaĂlmasex. 27Năšimašăl-in daɣ săr-wăn Yăhudəs d-Sillas i-ad-hawăn-aləsăn asuɣəl n-isălan-wi-dăɣ. 28Issəlmăd-anăɣ Unfas Šăddijăn, nărḍa daɣ s-ad-wăr nətəjj fălla-wăn ăẓuk wălʼ iyyăn săl wa ămoosăn fărəḍ, 29a-wen a t-ămoosăn, asăxrəm n-tetăte n-takute jat i-ăṣṣănămăn, asăxrəm n-tesăse n-ašni d-tetăte n-măɣsoy d-tăbəḍḍawt d-iji n-əzzəna. Afăl təṭṭăfăm iman-năwăn făll-hărătăn-win-dăɣ, ad-təjəm a ăhuusken ed, wăr mad-iɣšəd isəm-năwăn dat-ăddinăt.

Năhuul-kăwăn-in, wăssălam!

30Ărkăbăn ḍarăt-a-wen, əqqălăn Intyuš, ăwwayăn tăkarḍe-tənnin-dăɣ. Ǝwwăḍăn-in ɣas, ăsdăwăn-dd ălkănisăt, əkfăn ălžămaɣăt tăkarḍe, 31tătwăɣra, ămoosăn isălan-wi tăt-hănen əssəbab n-tedăwit măqqoorăt.

32Ăsmătăr-tăn daɣ Yăhudəs d-Sillas ed ănnăbităn a ămoosăn s-iməjridăn ăjjootnen, sasmaḍăn ulhawăn n-imumənăn, siṣuhun-tăn dăɣ-immun-năsăn. 33Ăssakăyăn hărăt n-išilan dihen ɣas, fălăn-tăn imumənăn-wi dd-fălnen Yărussălam dăɣ-ălxer, əqqălăn ălkănisăt ta tăn-dd-tăšmašălăt [ 34măšan, ăqqima Sillas ḍara-săn]. 35Izzăɣ Buləs d-Bărnăbbas dăɣ-Intyuš-en-dăɣ, saɣrʼ-en əntăneḍ d-iyyăḍ, xaṭṭăbăn s-ălxalăn ăjjootnen isălan n-Emăli.

Tăbəḍḍawt n-Buləs d-Bărnăbbas

36Hărăt n-išilan ḍarăt-a-wen, innă Buləs i-Bărnăbbas: «Năqqəlet ayətma-năɣ dăɣ-ăddin wi hănen iɣărman wi dăɣ-nəja isălan n-măjrăd n-Emăli, nəssən əndek əmmək-năsăn.»

37Ittăr Bărnăbbas a-dăr-săn aləs Exya Marqəs tădiwt 38măšan, wăr has-irḍa Buləs s-a-wen. Innʼ-as, wăr-ănhăjja a-dăr-săn idaw ed, ənta iman-net a hin-iɣtăsăn iman-net dăr-săn a-s ḍara-săn ibḍa dăɣ-Bănfəli.

39Tăkkus talɣa jere-săn har dd-orăw a-wen-dăɣ tăbəḍḍawt-năsăn s-iyyăt. Ăddew Bărnăbbas d-Marqəs ḍarăt-a-wen, əjjăšăn turăft n-aman, əkkăn Qəbrus. 40Iɣră-dd Buləs Sillas s-iman-net, iglă ḍarăt a-s t-ăsseɣlăfăn ayətma-s dăɣ-ăddin ănnuɣmăt n-Emăli.

41Immăr Buləs ăkall wa n-Surya d-Silisi, isiṣuhut immun n-ălkănisăten dăɣ-idăggan-win-dăɣ iket-năsăn.

16

U-Măsidunya wa ittărăn tinahăɣen dăɣ-Măssinăɣ

1Immăr Buləs aɣrəm wa n-Darba d-wa n-Listra, illʼ-e dihen-dăɣ a-s ănăṭṭalib iyyăn da-dăɣ s-isəm-net Timoti, ma-s tamumənt lan kăl-Ălyăhud măšan, ti-s, i n-kăl-Ălyunan,16:1 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit.2jannen fălla-s imumənăn wi n-Listra hakd-dăɣ wi n-Ikanyun a ăhuusken. 3Iɣrʼ-e-hi-dd Buləs s-iman-net i-ad-dăr-s idaw măšan, ăsmalăy-t təzzar i-ad-wăr jărrəwăn kăl-Ălyăhud wi t-əllănen dihen a fălla-s ənnăn ed, əssanăn iket-năsăn a-s abba-net, i n-kăl-Ălyunan.16:3 Gərik (Grec) dăɣ-Təfrănsit.4Aɣrəm əmmărăn-dăɣ ḍarăt-a-wen, ad-dăɣ-s səmmətărăn imumənăn dăɣ-alkum d-uḍəf n-ăddăbaratăn-wi hasăn-ăɣtăsăn inəmmušal d-inušămăn dăɣ-Yărussălam. 5Samătarăn ălkănisăten i-ad-iṣṣuhət immun n-inəṭṭulab, isajat-dd Măssinăɣ hak ašăl ăddinăt ăynaynen dăɣ-ălkănisăt əkfanen iman-năsăn i-Emăli.

6Ijlăy Buləs d-imidiwăn-net Frižya d-teje ta n-Gălasya măšan, wăr hasăn-irḍa Unfas Šăddijăn jan isălan dăɣ-ăkall wa n-Azya, 7əwwăḍăn-dd Masi, əttărăn ad-əkkən Bətni măšan, igdal-asăn daɣ Unfas n-Ɣisa s-a-wen, 8əjlăyăn Masi, ăzzubben dăɣ-Tărwas. 9Ǝllan-t dihen-dăɣ a-s ăhhurjăt Buləs u-Masidunya iyyăn t-iɣarrăn, ibdad, iddal Măssinăɣ, ijannʼ-as: «Ya Măssinăɣ! Šəmmišəl-dd săr-năɣ ere hanăɣ-ohăɣăn tinahăɣen, năɣləs.»

10Nəfhăm s-a-wen-dăɣ dd-ănfalălăn i-Buləs, a-s irha fălla-năɣ Măssinăɣ ad-nəsəllənžət teje-ten-dăɣ, ad-nətammăɣ ya i-əmmək s-nəkka Masidunya. Ɣur-dihen-dăɣ ad-tăn-dd-əjjăšăɣ, ohărăɣ d-Buləs asikəl năkk-i iktăbăn isălan-wi-dăɣ.

11Nəjjăš turăft n-aman dăɣ-Tărwas, nəja s-iyyăt tamdujt ta n-Somătras, ăffăw nəkka Năyyabolis; 12nəfăl dihen, nəkka aɣrəm wa n-Fəlibb-i s-ənta a itammăr ere dd-ijjăšăn Masidunya s-tizarăt, ămoos daɣ aɣrəm făll-ixkam Roma, năssakăy hărăt n-išilan dihen.

Ija Buləs isălan n-ălxer dăɣ-taɣrəmt ta n-Fəlibb

13Ašăl wa n-əssəbət-i n-tăsonfat, nəzjăr aɣrəm, nəkka asălim n-ejărew ed, norda s-ad-dăɣ-s nəjrəw edăgg iṣtarăn dăɣ-nədăl Măssinăɣ, nogăẓ-in dihen tiḍeḍen ăžžiimmăɣnen, năqqima ad-hasnăt-nətajj isălan.

14Tăsjăd-anăɣ tiyyăt dăɣ-snăt n-tămaksaḍt n-Măssinăɣ s-isəm-net Lidya, tu-mamălat n-aɣrəm wa n-Təyatir hin-žănšet măṣăr wa n-nefran n-ini šăggăɣăn. Oră Emăli ulh-net, tomăn s-a-wa has-ijănna Buləs, 15tătwăsălmăɣ dăɣ-aman ənta d-kăl-ehăn-net. Tənnă i-Buləs d-imidiwăn-net ḍarăt-a-wen: «Kunta təflasăm a-s tamumənt n-Emăli a ămoosăɣ, məjurətăt-ahi». Laqqăd-anăɣ har hanăɣ-tăšhăššăl s-a-wen.

16Nolăs daɣ nəkka edăgg n-tittar a-s hanăɣ-dd-təlkăḍ tănaxdimt tiyyăt ihʼ alšin iknan tăllăbăst, tămoos i-məssaw-s əssəbab n-ărrəzăɣ ed, itiləɣut alšin wa tăt-ihăn a-wa ilkămăn, təẓẓalăn-as ăddinăt. 17Tənhăy-anăɣ ɣas, təltăɣ-anăɣ, e-s nəkka-dăɣ tăseɣărăt ḍara-năɣ, janna: «Ya ăddinăt, əlmədăt a-s meddən-wi-dăɣ hannăyăm, eklan n-Măssinăɣ wa iknăn aḍkul, isălan n-tabarăt ta n-əlɣəllas a-s dd-osăn i-ad-tăn-əjən.»

18Təjʼ-anăɣ alkum-wen-dăɣ har ja išilan, təglă făw har tăsɣăf Buləs; ămlăllăy-dd săr-s, ăsmăhăḍ făll-alšin wa tăt-ihăn, innʼ-as: «Omarăɣ-kăy s-isəm n-Ɣisa Ălmasex, əsjăr-tăt!» Izjăr-tăt alšin ăssaɣăt-wen-dăɣ.

19Ǝnhăyăn məssaw-s a-s taklit-năsăn ăbas-hasăn-dd-saɣsal ehăre ɣas, ărmăsăn Buləs d-Sillas, əlwăyăn-tăn s-eɣărɣăr wa n-tamɣənnant s-itawănna Larofaž dăɣ-itamăr ăššăreɣa, əssəbdădăn-tăn dat-ălqaḷḷităn, 20əssəknăn-tăn ḍarăt-a-wen daɣ i-kăl-ăššăreɣa wi n-Roma, ənnăn-asăn: «Meddən-i n-kăl-Ălyăhud hannăyăm, wăr dd-ăwweyăn a săl ăḍḍărora s-aɣrəm-nănăɣ, 21sasăɣren ăddinăt ălɣadatăn s-năkkăneḍ-i n-kăl-Roma wăr hanăɣ-t-illa uḍəf-năsăn wăla alkum-hasăn.»

22Təsla tamətte i-a-wen ɣas, təzzăn săr-săn. Ǝnnăn kăl-ăššăreɣa, ətwəkkəsnet isəlsa dăɣ-Buləs d-Sillas, ăttăwătnet.

23Ǝknăn-tăn asəsnan təzzar, jărăn-tăn-in dăɣ-takărmut dăɣ-a-s ənnan i-əssărdusa ad-hasăn-əknən iji n-ənniyăt. 24Ătwănnă a-wen i-emănnăhăḍ n-takărmut ɣas, ija dăɣ-săn tišəm, ijʼ-en dăɣ-səllul.

25Ebre n-ammas n-ehăḍ, irmăs Buləs d-Sillas ăsahăɣ n-təmmal i-Măssinăɣ, ăsijădăn-asăn kăl-takărmut wi iyyăḍnen.

26A ənḍărrăn-dăɣ ăškăḍkăḍ-dd ăkall daw-săn s-ăṣṣahăt hăr ăsnăhăynăhăy issas n-takărmut, ămerăn isăɣfal n-takărmut iket-dăɣ-năsăn ăssaɣăt-wen-dăɣ, ămerănăt daɣ tišəm-năsăn. 27Inkăr-dd emănnăhăḍ n-takărmut dăɣ-eḍəs, inhăy tishar n-takărmut ămerănăt ɣas, ilbăy-dd takoba-net i-ad-săr-s idəj iman-net ed, ăɣel kăl-takărmut wi iɣlăf, əjmăḍăn.

28Măšan, ăsɣărăt-as Buləs s-afălla, innʼ-as: «Ahaa! Wăr jed a-di, nəllʼ-e diha iket-nănăɣ.»

29Irmăs-dd emănnăhăḍ n-takărmut emămmăl n-efew s-inhăy data-s, ošăl-dd, irkăɣ dat-Buləs d-Sillas ăšikăḍkăḍ, 30ikkăs-tăn-dd dăɣ-ammas n-takărmut təzzar, innʼ-asăn: «Meddən, ma s-leɣ s-ad-t-ăjjăɣ i-ad-ăɣləsăɣ?» 31Ǝnnăn-as: «Amən kăyy d-ejădăš-năk s-Emăli Ɣisa, ad-tăɣləsăm.»

32Ăxṭăbăn-as măjrăd n-Emăli ənta d-kăl-ehăn-net ălwăqq-wen-dăɣ.

33Ilwăy-tăn dăɣ-tăkkăwălt n-ehăḍ-en-dăɣ s-ehăn-net, issəfăr ibuyəsăn-năsăn, ătwăsălmaɣ dăɣ-aman ḍarăt-a-wen ənta hakd kăl-ehăn-net iket-năsăn. 34Ăsmăjarăt-tăn dăɣ-a-s ikna tedăwit ənta d-kăl-ehăn-net n-a-wa s-omănăn iket-năsăn s-Măssinăɣ.

35Ăffăw ɣas, ăšmašălăn-dd kăl-ăššăreɣa meddən s-emănnăhăḍ n-takărmut i-ad-hin-isəwwəy Buləs d-Sillas. 36Ija dăɣ-săn emănnăhăḍ isălan n-a-wa ənnăn kăl-ăššăreɣa măšan, 37innʼ-as Buləs: «Făw, šămad jăn dăɣ-năɣ tiwit dat-tamətte, a-s ija a-wen, wăr nătwăšrăɣ, năkkăneḍ-i ăḍḍinnen făll-Roma, jărăn-anăɣ-in dăɣ-takărmut s-əmmək-wa-dăɣ, ămăra ărhan ad-hin-nətwəyy dăɣ-ufăr, wăr nărḍa s-a-wen, asənet-dd əntăneḍ iman-năsăn, səwwəyyən-anăɣ-in.»

38Ǝqqălăn meddən-wi dd-ămešălnen, ăssoɣălăn isălan n-a-wa inna Buləs i-imănnăhăḍăn. Ǝslăn i-isălan n-a-s Buləs d-Sillas ăḍḍinăn făll-Roma ɣas, ărmăɣăn. 39Osăn-tăn-dd ḍarăt-a-wen əntăneḍ iman-năsăn, əttărăn tenăšše dăɣ-Buləs d-Sillas, əkkəsăn-tăn-dd dăɣ-takărmut dăɣ-a-s dăɣ-săn əttarăn ad-əfələn aɣrəm-năsăn.

40Ǝzjărăn-dd takărmut ɣas, əkkăn ehăn wa n-Lidya, ad-samătarăn dihen ayətma-săn dăɣ-ăddin d-alkum i-Măssinăɣ təzzar, əglăn.

17

Buləs d-Sillas dăɣ-aɣrəm wa n-Tăslonika

1Ǝjlăyăn Ănfibbolis d-Abuləbbis, osăn-dd Tăslonika ɣas, ijjăš Buləs ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud2ed a-wen-dăɣ a-s izzay ad-t-ăj. Ija dihen kăraḍ əssəbətăn itidwənnit d-kăl-Ălyăhud dăɣ-isălan n-a-wa ənnăn əlkəttabăn n-Măssinăɣ. 3Itafăssar-asăn-tăn, isatbat-asăn a-s iktab dăɣ-săn a-s Ălmasex, ilzam-t ad-inhəy tersəmmawen, ămmăt təzzar, inkăr-dd jer-inəmmuttan. Ijannʼ-asăn daɣ a-s Ɣisa-wa hasăn-ixaṭṭăb a-s Ălmasex.

4Ǝkkăsăn iyyăḍ dăɣ-săn ăššăk dăɣ-a-wa hasăn-ijanna, əlkămăn-asăn daɣ kăl-Ălyunan17:4 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit. ăjjootnen ăddinnen d-tiḍeḍen ăjjootnen lanen isəm dăɣ-aɣrəm.

5Măšan, osămăn fălla-săn kăl-Ălyăhud, əglăn, ăsdăwăn-dd hărăt dăɣ-erk ăddinăt, ăsmădărwăyăn aɣrəm təzzar, əkkăn ehăn wa n-Yazun, əmmaɣăn i-Buləs d-Sillas i-ad-tăn-səbdədăn dat-tamətte, təšrăɣ-tăn. 6Wăr tăn-in-ogeẓăn dihen ɣas, oḍăn făll-Yazun iman-net, ăšrăwrăwăn-t ənta d-imumənăn iyyăḍ, əssəbdădăn-tăn dat-imănnăhăḍăn n-aɣrəm, ad-tăn-sawarăn kăl-Ălyăhud uḍlem, jannen: «Ăddinăt-wi-dăɣ, ăkall iket-net a ăsnăxănbălăn siha d-siha təzzar, əwwăḍăn-anăɣ-dd ămăra, 7əntăneḍ-da-dăɣ ăsmăjarăt Yazun, ad-tajjăn hărătăn əšlaynen i-a-wa innă ămănokal wa măqqărăn ed, jannen illʼ-e ămănokal săl Qăyṣăr s-isəm-net Ɣisa.»

8Wăr-əjreẓăn isălan-wi-dăɣ i-tamətte wăla i-imănnăhăḍăn n-aɣrəm, 9ăɣtăsăn i-Yazun d-imumənăn wi iyyăḍnen ăddăyyăt s-lan s-ad-t-əẓələn i-əlxəkum təzzar, ətwəyyən-in.

Buləs d-Sillas dăɣ-aɣrəm wa n-Biri

10Ǝnhăyăn imumənăn tukəse n-talɣa-ta-dăɣ ɣas, əssəjmăḍăn Buləs d-Sillas ehăḍ-wen-dăɣ, ăssokăn-tăn aɣrəm wa n-Biri. Ǝwwăḍăn-in dihen ɣas, əkkăn ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud. 11Ǝssəknăn-tăn kăl-aɣrəm wa n-Biri tărha tojărăt ta n-kăl-Tăslonika, ed əntăneḍ, əslăn i-măjrăd n-Măssinăɣ ɣas, omănăn săr-s šik, ad-ɣarrăn hak ašăl əlkəttabăn, tassănăn a-wa hasăn-itawănnen tidət meɣ. 12Omănăn dăɣ-săn ăddinăt ăjjootnen hanăt tiḍeḍen ăjjootnen n-Tălyunaniten lanen isəm d-meddən daɣ ăjjootnen.

13Ǝslăn kăl-Ălyăhud wi n-Tăslonika a-s itajj Buləs isălan n-măjrăd n-Măssinăɣ dăɣ-Biri ɣas, əlkămăn-as-dd, ad-tattărăn daɣ asənkar n-tamətte fălla-s ənta d-imidiwăn-net; 14əssəglăn imumənăn Buləs ḍarăt-a-wen dăɣ-armuḍ, əssəjmăḍăn-t aɣrəm s-ašrut wa n-ejărew măšan, ăqqimă-dd ɣur-săn Sillas d-Timoti. 15Ăddewăn meddən wi hin-ăssofăḍnen Buləs har hin-əwwăḍăn aɣrəm wa n-Atinya təzzar, ənnăḍăn-dd, ăssawăy-tăn Buləs ămašal i-ad-has-dd-ilkəm Sillas d-Timoti dăɣ-armuḍ.

Buləs, dăɣ-aɣrəm wa n-Atinya

16Isimăqqul-asăn Buləs dăɣ-Atinya dihen-dăɣ a-s inxăs a-wa ihannăy iman-net făl əjut-i-dăɣ jăn ăṣṣănămăn dăɣ-aɣrəm-en-dăɣ. 17Iglă, ădwănnăt d-kăl-Ălyăhud dăɣ-ehăn n-ăddin-năsăn, ad-itidwənnit daɣ hak ašăl d-inaɣbadăn n-Măssinăɣ wi hănen eɣărɣăr wa n-tamɣənnant s-itawănna Larofaž. 18Ădwănnen dăr-s dihen kăl-fălṣăfa wi s-itawănna kăl-Ibbikur d-iyyăḍ s-itawănna kăl-Stoyis. Jannen dăɣ-săn iyyăḍ: «Ak i n-iləs šəjren-wa, ma ijanna?» Jannen wi iyyăḍnen: «A-wa məssaw-năɣ iyyăḍ făll-wăr nəssen əzzaɣnen išənnawăn a-s hanăɣ-ixaṭṭăb isălan-năsăn.» Jannen a-wen făl-a-s ijʼ-asăn Buləs isălan n-ălxer n-Ɣisa d-isălan n-tanăkra jer-inəmmuttan.

19Ărmăsăn Buləs ḍarăt-a-wen, əlwăyăn-t s-Larofaž, ənnăn-as. «Săsəl-anăɣ ya ămăra isălan n-teɣăre ta tăynayăt dăr-hanăɣ-dd-tosed 20făl-a-s kăyy, tikunen ti s-hanăɣ-săsled, wăr kăla hasnăt-nəsla dăɣ-ăddunya, făssăr-anăɣ ălmăɣna-năsnăt.»

21Ăzzăman-en, kăl-Atinya hakd-dăɣ imăjarăn-năsăn, wăr t-illa ere s-wădden issan a-s wăr-oren timəẓẓujen ar dăɣ-umaɣ n-isălan d-iji-năsăn.

22Ibdăd-dd Buləs dăɣ-ămmas n-Larofaž, eɣărɣăr wa n-tamɣənnant, innă: «Ya kăl-Atinya, dăɣ-a-wa hannăyăɣ, ijmaḍ-t ăššăk a-s təjlayăm hullan dăɣ-ăddin wa hăm, 23əssăɣlăyăɣ-dd dăɣ-aɣrəm-năwăn, əkneɣ azəjjəzz n-idăggan n-ălɣibadăt-năwăn, əgleɣ făw har oḍeɣ făll-edăgg n-tikutawen-năwăn făll-iktăb:

‹I-Ămakraš wa wăr nəzzey›.

Ǝlmədăt ašăl-i, a-s Wa ɣabbădăm wăr t-təzzeyăm a-wa hawăn-ija ălžăhalăt, ənta a-s hawăn-tajjăɣ isălan-net.

24Măssinăɣ-i dd-ixlăkăn ăddunya d-a-wa tăt-ihăn iket-net, ənta-i n-Emăli n-išənnawăn d-ăkall, wăr-itəzzăɣ ehăn dayăn ifassăn-n-ăgg-adəm, 25wăr-ămɣatăr s-tadhəlt n-ifassăn n-ăgg-adəm wăla s-hărăt wălʼ iyyăn ed, ənta a ihakkăn e d t-illăm ăgg-adəm tămudre, ənta daɣ a ihakkăn unfas d-tămudre i-hărăt iket-net. 26Ǝnta a dd-ixlăkăn ăhaləs-wa dd-ăshăyăwăn e d t-illăm ăgg-adəm iwarăn ărori n-ăkall, ənta a iɣtăsăn tăkost n-ikallăn wi tazzăɣăn, ənta daɣ a hanăɣ-dd ijăn ăzzămanăn.

27A-wen, ijʼ-e Măssinăɣ i-ad-has-əmmăɣăn ăddinăt kud-dăɣ s-ekălelaf i-ad-t-əjrəwăn ed, ijmaḍ-t ăššăk a-s Măssinăɣ, wăr hanăɣ-iha i ujəj. 28Ǝnta a hanăɣ-ikfăn tămudre d-emăremar d-tumast. Măjrăd-wen-dăɣ, tăsdăttăt tăsawit-năwăn ta tənnăt:

‹Nolăh dăr-s ed nămoos aratăn-net.›

29Ɣas, šămad nămoos aratăn-net, adiš təlăš fălla-năɣ torda n-a-s Măssinăɣ ănifăqqa d-a ămoosăn orăɣ meɣ aẓrəf meɣ tăhunt meɣ ăṭṭăṣwer dd-izjarăn tăhore wăla tayətte n-ăgg-adəm.

30Ǝlmədăt a-s Măssinăɣ, iwətyan-wi ăssakăyăn ăddinăt dăɣ-ălžăhalăt, wăr tăn-ixseb făll-errawăn-năsăn, a-wen-dăɣ a făl ămăra, omar i-e d t-illăm ăgg-adəm dăɣ-e d-t-illăm edăgg s-ad-utab 31făl-a-s ăssiibdăd ašăl dăɣ-mad-išrăɣ ăddunya-ta-dăɣ s-ăhaləs-wa ăsnăfrăn tat-madăn-išrăɣ s-iqqud. A-wen, issətbăt-t Măssinăɣ i-tamətte iket-net s-əmmək wa s-dd-issənkăr Ɣisa jer-inəmmuttan.»

32Təslă tamətte i-isălan n-tanăkra jer-inəmmuttan ɣas, jăn-t iyyăḍ tekăškăšt, ənnăn-as iyyăḍ: «Ǝgləw, tăqqəlăd-anăɣ-dd ašăl iyyăn săl wa i-ad-naləs asjəd i-isălan-wi-dăɣ.» 33Ifăl Buləs jere-săn ălwăqq-wen-dăɣ măšan, əlkămăn-as iyyăḍ omănnen s-a-wa innă. 34Ăddinăt-en, ihʼ-en Denis wa ijăn ənniyăt i-Larofaž d-tamăḍt tiyyăt s-isəm-net Dămaris d-iyyăḍ daɣ săl-win-dăɣ.

18

Akilas d-Briska

1Ifăl Buləs Atinya ḍarăt-a-wen, ikkă aɣrəm wa n-Kurənta. 2Ămmoqqăs dihen d-ăgg-Ălyăhud n-ăkall wa n-Fon s-isəm-net Akilas. Iket-dd ifăl Iṭali ənta d-hănne-s s-isəm-net Briska făl-a-s ăzziizjăr-dd ămănokal n-ăkall Kəlod alămăr dăɣ-iktab a-s, əzjărnet kăl-Ălyăhud iket-năsăn Roma. 3Ămedăw Buləs d-Akilas ed oharăn ălxidmăt wa n-iji n-ihəktan.

Buləs d-Sillas, dăɣ-aɣrəm wa n-Kurənta

4Hak əssəbət-i n-tăsonfat, isatbat Buləs isălan i-ăddinăt dăɣ-ehăn n-ăddin i-kăl-Ălyăhud hakd-dăɣ kăl-Ălyunan.18:4 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit.5Iwwăḍ-dd Sillas d-Timoti Buləs, falăn-dd Masidunya ɣas, oyyă iji n-ihəktan, ikfă iman-net axăṭab n-măjrăd n-Măssinăɣ, itajăyha i-kăl-Ălyăhud a-s Ɣisa a-s Ălmasex.

6Ăšmăšăkken a-wa hasăn-ijanna, ad-sikuforăn. Ibbəkbăk Buləs isəlsa-net, innʼ-asăn: «Ǝḍmanăn dăɣ-wăn iman-năwăn, ăbas dăɣ-i əḍmanăn, ămăra, inəẓẓulam a-s e-ənnăḍăɣ, ăjăɣ-asăn isălan.»

7Ifăl Buləs dihen, ikkʼ ehăn n-ăhaləs s-isəm-net Titus Istus, ănaɣbad n-Măssinăɣ s-ănimăltaɣ ehăn-net d-wa n-ăddin. 8Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-omăn Krisbus wa n-ălfăqqi n-ehăn n-ăddin s-Emăli ənta hakd d-ejădăš-net d-kăl-Kurənta ăjjootnen ăsijădnen i-Buləs; omănăn, ad-titwəsəlmiɣăn dăɣ-aman.

9Ehăḍ iyyăn, ănfalăl-dd Emăli i-Buləs, innʼ-as: «Buləs, wăr kăy-isărmaɣet hărăt, măjrăd, wăr tăssosămăd, 10əlleɣ-t edes-hak, ədhalăɣ-kăy, wăr t-illa ere hak madăn-iɣšəd hărăt făl-a-s leɣ tamətte tăjjeet s-ărheeɣ ad-tăt-ăɣləsăɣ dăɣ-aɣrəm-wa-dăɣ.» 11Izzăɣ Buləs dihen har ija awătay d-săḍis orăn, isaɣra ăddinăt măjrăd n-Măssinăɣ.

12Ăzzăman wa d-ămoos Galyon gəfar n-Akaya, ănmănnakăn kăl-Ălyăhud făll-Buləs, ăɣrăn-t s-ălqaḷḷităn i-ad-t-əšrăɣăn. 13Ăswărăn-t uḍlem dat-gəfăr, ənnăn-as: «Ăhaləs-i, isaɣra ăddinăt ălɣibadăt n-Măssinăɣ s-ălɣadăt ănimăšrayăn i-a-wa innă alămăr.»

14Ittăr Buləs ad-arr emm-net i-ad-ămmăjrăd ɣas, innă Galyon i-kăl-Ălyăhud: «Ǝnnăr anməšri i-ăššăreɣa meɣ erk ămašal a făl hi-dd-təkkăm i-ad-hawăn-arăɣ ăššăreɣa-net, ăjăɣ-awăn-t 15măšan, šămad a-wa tamădašt jat fall-tijəttewen n-teɣăre-năwăn d-ismawăn wi əktăbnen dăɣ-alămăr-năwăn, wăr-ărheɣ ad-umasăɣ ălqaḷḷi-năwăn dăɣ-isălan-win-dăɣ, əšrăɣăt-tăn kăwăneḍ iman-năwăn.»

16Ăsfăl-tăn Galyon ehăn wa n-ăššăreɣa ḍarăt-a-wen. 17Təzzăn tamətte iket-net s-Sustin wa n-ălfăqqi n-ehăn n-ăddin, ad-t-təggatăn dat-ălqaḷḷităn măšan, wăr t-illa a hasăn-inna Galyon wa n-gəfăr.

18Ăhoja Buləs dăɣ-Kurənta təzzar, ăssăllăm făll-imumənăn, əkfăn-t turăft n-aman ijjăš s-ăkall wa n-Surya, igla, ăddew d-Briska d-Akilas. Ǝwwăḍăn-in aɣrəm wa n-Sănkərya ɣas, ăstăbălbăl Buləs i-ad-umas a-wen a ăssitbătăn ărkăwăl wa ijjăš. 19Osăn-dd aɣrəm wa n-Ifăsus ɣas, ibḍa dăr-săn Buləs, ijjăš ehăn n-ăddin, ad-itidwənnit d-kăl-Ălyăhud. 20Ǝttărăn dăɣ-s ad-ɣur-săn ăhaj 21măšan, wăr hasăn-irḍa s-a-wen ed, innʼ-asăn: «Kunta otăs Măssinăɣ a-wen, ilkam ad-kăwăn-dd-ăqqəlăɣ.» Ifăl-tăn, ijjăš turăft n-aman, 22ăzzubbăt dăɣ-Qăyṣăra ḍarăt-a-wen. Ijjăš aɣrəm, ăssăllăm făll-ălkănisăt təzzar, okăy s-Intyuš. 23Ija hărăt n-išilan dihen ɣas, ijlăy s-teje ta n-Gălasya d-ta n-Frižya. Edăgg immăr-dăɣ, ad-dăɣ-s isəmmətăr inəṭṭulab i-ad-isəṣṣuhət immun-năsăn.

Isălan n-Ăbbăloš

24A-s ităjj a-wen-dăɣ, aɣrəm wa n-Ifăsus, ihʼ-e ăhaləs n-ăgg-Ălyăhud ilʼ aɣrəm wa n-Iskăndərya s-isəm-net Ăbbăloš. Ălɣalim iknan musnăt n-măjrăd a ămoos, ikna daɣ teɣăre n-a-wa ənnăn əlkəttabăn. 25Han-t isălan n-tabarăt n-Emăli, ijlay hullan dăɣ-a-wa iha, itamăjrad, isaɣra s-ălmăɣna oɣadăn isălan n-Ɣisa dăɣ-a-s wăr t-təha tijya ar ta n-asəlmaɣ dăɣ-aman wa n-Exya. 26Təslʼ-as Briska d-Akilas a-s ixṭăb s-tihusay dăɣ-ehăn n-ăddin wa n-Ifăsus ɣas, ăɣrăn-t-dd s-iman-năsăn, ad-t-sasaɣadăn, tafăssarăn-as tabarăt n-Măssinăɣ. 27Ăsdărhăn Ăbbăloš ḍarăt-a-wen tikawt n-ăkall wa n-Akaya, ədhălăn-t imumənăn dăɣ-derhan-net wen-dăɣ, əkfăn-t tăkarḍe i-inəṭṭulab wi n-ăkall-en i-ad-t-səbbărrəkăn afăl tăn-in-iwwăḍ. Iwwăḍ-in ɣas, ămoos tadhəlt măqqoorăt i-ăddinăt-wi omănnen s-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ. 28Isibəggut s-tayətte kăl-Ălyăhud dat-tamətte, isasăjrăh-tăn a-s Ɣisa a-s Ălmasex.

19

Ijjăš Buləs aɣrəm wa n-Ifăsus

1Ăzzăman-wen-dăɣ d-iha Ăbbăloš Kurənta, ad-ijlăy Buləs ejărew s-afălla n-ăkall, ikka Ifăsus. Ijrăw dihen hărăt dăɣ-inəṭṭulab, 2innʼ-asăn: «Ak kăwăneḍ, a-s tomănăm, təjrăwăm Unfas Šăddijăn?» Ǝnnăn-as: «Wăr kăla nəslă făw a-s t-illa a-s itawănna Unfas Šăddijăn.» 3Innʼ-asăn: «Adiš ma ămoos asəlmaɣ wa hawăn-ătwăjjăn?» Ǝnnan-as: «Asəlmaɣ wa n-Exya.» 4Innʼ-asăn Buləs: «Exya, issəlmăɣ tamətte dăɣ-aman i-ad-umas a-wen ašămol n-tătubt-năsăn măšan, illăɣăt i-ăddinăt a-s ilkam iyyăn wăr-ămoos, a-wen a t-ămoosăn Ɣisa, ənta-en-dăɣ a-s lan ăddinăt ad-săr-s amənăn.»

5Ǝslăn meddən-en i-măjrăd-wen-dăɣ ɣas, əttărăn ad-ətwəsəlmăɣăn dăɣ-aman s-isəm n-Emăli Ɣisa. 6Ăswăr-tăn Buləs ḍarăt-a-wen ifassăn-net, ăzzubbăt-dd Unfas Šăddijăn fălla-săn, ad-tamăjradăn tawalen ăynaynen, tamajradăn dăɣ-isălan n-Măssinăɣ. 7Meddən-en, măraw-essăn d-əssin.

8Itakk Buləs ehăn n-ăddin wa n-kăl-Ălyăhud, ixaṭṭăb dăɣ-s tidət s-ăṣṣahăt har ăssakăy dihen kăraḍ orăn, itidwənnit d-ăddinăt, isatbat-asăn isălan wi n-Təmmənəya n-Măssinăɣ. 9Măšan, ăsɣărăn iyyăḍ dăɣ-săn ulhawăn-năsăn, unjăyăn omănăn s-a-wa ijanna, əglăn făw har jannen a lăbasăn făll-tabarăt-ta-dăɣ s-ităjj Buləs isălan-net dat-tamətte. Ikkăs-dd Buləs iman-net dăɣ-săn, ad-isaɣra hak ašăl inəṭṭulab dăɣ-lăkkol n-ăddin ora ăhaləs s-isəm-net Tiranus.

10Išlʼ-e a-wen-dăɣ dihen har əssin iwətyan, əmmək-wen-dăɣ a-s əslăn kăl-Azya iket-năsăn i-măjrăd n-Emăli jer-wi n-kăl-Ălyăhud-năsăn hakd-dăɣ wi n-kăl-Ălyunan.19:10 Itawannʼ-asăn: Gəriktăn. (Les Grecs dăɣ-Təfrănsit). Ǝzzaɣăn Erobba dăɣ-ăkall wa itawănna: Gəris (La Grèce dăɣ-Təfrănsit). Tawalt-năsăn: Tălyunanit.11Itajj Măssinăɣ s-ifassăn n-Buləs tikunen ăjjootnen, ăqqannen eɣăf, 12tišələn-dd ăddinăt săr-s, tazăwen imălsan d-ikăršăyăn t-ḍasnen, sănsen-tăn făll-imarhinăn, tazzăyăn, zajjărăn daɣ alšinăn iməlšan.

13Ǝggădăn-dd imăssăxărăn n-kăl-Ălyăhud takkănen jer-ikallăn, ad-ɣarrăn əntăneḍ-dăɣ făll-iməlšan isəm n-Emăli Ɣisa-wa ixaṭṭăb Buləs.

14Meddən-wi išla a-wen-dăɣ, əssa-essăn, abba-năsăn u-tikutawen s-isəm-net Žibba. 15E-d əttărăn teɣăre n-isəm n-Ɣisa făll-iməlšan, ad-hasăn-ănn alšin: «Năkk ya əzzaɣăɣ Ɣisa, əssanăɣ daɣ a-wa ămoos Buləs-i t-ixaṭṭăbăn măšan kăwăneḍ, mi tămoosăm?»

16Oḍa fălla-săn amălšon iyyăn, iknăs-tăn ed irnʼ-en ăṣṣahăt, iknʼ-en asəlmaḍ hundăɣ har a-s əzjărăn ehăn-en-dăɣ, əzzafăn, šarăn.

17Ǝslăn kăl-Ălyăhud hakd kăl-Ălyunan-wi hănen Ifăsus i-isălan-en-dăɣ ɣas, ărmăɣăn ad-samɣarăn isəm n-Emăli Ɣisa. 18A dd-tisən ăddinăt ăjjootnen omannen s-Măssinăɣ, safăkkarăn-dd terk timašalen-năsăn. 19Ăwwăyăn-dd imăssăxărăn ăjjootnen əlkəttabăn-năsăn, ad-tăn-sarɣen dat-tamətte iket-net, ăḍkăḍăn ălqim n-a-wen-dăɣ irɣăn, osăn-t, iwwăḍ səmmosăt timərwen n-efăḍ n-ărriyal n-aẓrəf. 20Ǝmmək-wen-dăɣ a-s təntăm tărna n-Măssinăɣ d-ăṣṣahăt n-măjrăd n-Emăli dăɣ-ulhawăn n-ăddinăt, ad-nattăjăn daɣ isălan-net.

21Ijjăš-dd ḍarăt-a-wen ənniyăt n-Buləs tărha n-ad-ijləy Masidunya d-Akaya, ăkk Yărussălam, ijanna dăɣ-iman-net a-s afăl-hin-iwwăḍ dihen, ad-ittăr əmmək s-ikka Roma. 22Ăšmašăl Timoti d-Errast wi n-imadhalăn-net s-Masidunya, ija ənta ăzzăman dăɣ-Azya.

Aẓwi n-iji n-isălan dăɣ-Ifăsus

23Ăzzăman-en-dăɣ ad-təja tamdərwayt măqqoorăt făl təssəba n-tabarăt n-Emăli-ta isaɣra Buləs. 24Iggăd-dd enhăḍ iyyăn s-isəm-net Dimitrus, ikanna ăṭṭăṣwerăn n-aẓrəf făll-ăṣṣiwwwăr idəm n-temălit tiyyăt s-isəm-net Artamis, ămoos a-wen a ihʼ ălfăyda măqqoorăn i-inhăḍăn ed, itiirəw-dd săr-săn ehăre n-tikunen. 25Ăsdăw-dd inhăḍăn-wi dăr-ohăr ălxidmăt, innʼ-asăn: «Meddən, nəhlăk, təssanăm a-s ălxidmăt-nănăɣ, a-s terše-nănăɣ, wădden hannăyăm, sallăm daɣ dăɣ-Ifăsus hakd-dăɣ dăɣ-Azya iket-net a-s Buləs-wa-hi, 26ăsmăttăy tamətte tăjjeet ed edăgg osa-dăɣ, ad-dăɣ-s ănn a-s: ‹Imakrašăn wi nəkann s-ifassăn-nănăɣ, mălayăɣna ɣas.› 27Ămoos-anăɣ a-wa t-išlăn săbxas, ămoos-t daɣ i-ehăn n-ămudd wa n-Artamis făl-a-s išwar ăba s-tăt-ăssimɣărăn ăddinăt wi tăt-ɣabbădnen dăɣ-Ifăsus d-ikallăn n-ăddunya wi iyyăḍnen.»

28Ǝslăn i-a-wen ɣas, ijjăš-tăn aḍkăr, ad-saɣăren dăɣ-išənnawăn, jannen: «Artamis ta n kăl-Ifăsus, ənta a-s măssa-năɣ ta tojărăt dăɣ-išənnawăn d-ăkall.»

29Ămdărwăy aɣrəm iket-net, ad-dd-tidaw tamətte s-ehăn wa n-ăddăl d-iẓəjraẓ. Təzzăn tamətte s-Gayəs d-Aristarăq wi n-Masidunya n-imidiwăn n-Buləs dăr-ohăr asikəl, əlwăyăn-tăn. 30Ittăr Buləs ənta-dăɣ ad-ăkk ehăn wa n-ăddăl d-iẓəjraẓ măšan, əgdalăn-as inəṭṭulab s-a-wen, 31ăsmătărăn-t daɣ imizărăn n-Azya n-imidiwăn-net t-əllanen dihen-dăɣ d-ad-wăr-ikka ehăn-en. 32A-s ităjj a-wen-dăɣ, tăseɣărăt tamətte dăɣ-išənnawăn, ămidărwăy a-wen-dăɣ iket-net s-iɣăran, wăr t-illa-i s-olăhăn iɣăran-net d-wi n-amidi-net, făl-a-s təššəm n-tamətte-ten-dăɣ, wăr təssen wăla-dăɣ ăddălil n-tamdərwayt-ta-dăɣ təjăt. 33Ǝmhălăn-dd kăl-Ălyăhud ăhaləs s-isəm-net Ălxaḍer i-ad-iməl dat-tamətte, jăn-as isălan n-a-wa ijăn, ăstafăy-asăn i-ad-hasăn-ămmăjrăd 34măšan, təlmăd tamətte a-s i n-kăl-Ălyăhud ɣas, ad-saɣăren, jannen: «Artamis ta n-kăl-Ifăsus, ənta a-s măssa-năɣ ta tojărăt dăɣ-išənnawăn d-ăkall.» Tăseɣăyya tamətte s-əmmək-wen-dăɣ hundăɣ har okăyăn əssin ăssaɣătăn.

35Iggăd-dd ălmer n-aɣrəm wa n-Ifăsus, ad-isasmaḍ tamətte, ijannʼ-as: «Ya kăl-Ifăsus, mi wărăn issen dăɣ-ăddunya a-s năkkăneḍ-i-dăɣ n-Ifăsus a iɣlafăn ehăn wa-dăɣ titwăɣbid Artamis ta tojărăt, ənta d-tele-net ta tăṣṣiwwărăt dăɣ-tăhunt ta dd-tătrăkket dăɣ-išənnawăn? 36Ɣas, šămad a-wen, wăr t-ihʼ ăššăk, adiš, sănsăt ənniyăt-năwăn, wăr tăjjăt a išlayăn, 37meddən-wi dd-tăwwăyăm, wăr-ăskafărăn, wăr-ənnen daɣ a lăbasăn făll-măssa-năɣ, 38kunta ăɣšadăn a lăbasăn i-Dimitrus d-imidiwăn-net, adiš, əqqəlnet i-išilan wi dăɣ-itaɣătăs ăššăreɣa ed, əllan-t ălqaḷḷităn i-a-wen, əškəwnet săr-săn; 39kunta daɣ tăsiwărăm-tăn uḍlem săl wen-dăɣ, ad-itwăɣtəs ăššăreɣa-net dăɣ-ălžămaɣăt wa ilăn s-a-wen. 40Afăl wăr nəlkem i-ăddăbara-wen-dăɣ, ad-hanăɣ-isəwăr əlxəkum uḍlem ed ažəmmăɣ-nănăɣ ămăra-dăɣ, wăr-ila ăddălil.» 41Innă ălmer a-wen ɣas, innă i-tamətte, ad-tămmăhăš.

20

Asikəl n-Buləs s-Masidunya d-Ălyuna

1Tokăy tamdərwayt, sămmiḍ tanfust ɣas, issăɣră-dd Buləs inəṭṭulab, ad-tăn-isamătar, isasmaḍ ulhawăn-năsăn, issəllăm fălla-săn ḍarăt-a-wen, ikkă teje ta n-Masidunya. 2Issăɣlăy-dd dăɣ-s iket-net, isamătar imumənăn. Ifăl dihen, ikkʼ ăkall wa n-Ălyuna,20:2 Gəris (Grèce) dăɣ-Təfrănsit.3ăssakăy dihen, kăraḍ orăn; ălwăqq wa d-itəffal ăkall-en, ăkk wa n-Surya, əjjăšăn-t isălan n-taɣdărt ta s-ărhăn kăl-Ălyăhud ad-has-tăt-əjən ɣas, olăs uɣəl n-teje ta n-Masidunya, 4ăddeew d-Subatir ăgg Birus wa n-aɣrəm wa n-Biri, d-Aristarăq d-Skăndus wa n-Tăslonika d-Gayəs wa n-Darba d-Timoti, d-Tušik d-Tirfim wa n-teje ta n-Azya. 5Ăzzarăn-as meddən-win-dăɣ, əqqălăn-asăn dăɣ-aɣrəm wa n-Tărwas, 6okăy-anăɣ ămudd wa dăɣ-tattăn ăddinăt tijəlwen ti wăr ha tăẓẓa ɣas, nəjjăš turăft n-aman dăɣ-aɣrəm wa n-Fəlibb, năssakăy səmmos išilan făll-ejărew təzzar, năwwăḍ-tăn-in dăɣ-Tărwas-i-dăɣ năssakăy əssəboɣ imdan.

7Ijʼ-anăɣ ašăl wa n-ălxad-i n-ašăl wa ăzzarăn dăɣ-əssəboɣ dihen ɣas, năžžiimăɣ iket-nănăɣ, nətatt amənsi wa n-tasăktot šăddijăn. Issan Buləs, a-s ašăl wa ilkămăn i-wen, iglă. Dăɣ-təssəba n-a-wen-dăɣ a făl ăssakăy ehăḍ-wen-dăɣ, ădiwănnăt d-imadhalăn-net d-ăddinăt. 8Năžžiimmăɣ iket-nănăɣ făll-afălla n-ehăn n-soro ăsimălăwlăwnăt tiftəl ăjjootnen, 9ădiwănnăt Buləs i-ălžămaɣăt dihen-dăɣ, a-s ija a-wen-dăɣ, ăsihătăl ămawaḍ s-isəm-net Itikus făll-fənetăr ămerăn. Ămmiijrăd Buləs ehăḍ-en-dăɣ a-s hin-ilɣăd eḍəs Itikus, ătrăkkăt-dd făll-afălla n-soro wa s-kăraḍ. A-s săr-s dd-ăzzubben imumənăn, əjmaḍăn-t iman. 10Ăzzubbăt-dd săr-s Buləs ənta-dăɣ, ibdăd jənnəj-s, irmăs-t-dd s-ăfuss təzzar, innă i-ăddinăt: «Ănset ənniyăt-năwăn, iddar.» 11Iqqăl ḍarăt-a-wen afălla n-ehăn, ăẓun amənsi wa n-tasăktot šăddijăn, olăs-asăn edăwănne har tănfărarăw tifawt. 12Iqqăl ămawaḍ ənta ehăn-net, iddar-iɣlas. Ămoos a-wen əssəbab n-tedăwit ăssismăḍăn ulhawăn n-tamətte iket-net.

Ifăl Buləs Tărwas, ikkă Milati

13Năzzar năkkăneḍ i-Buləs, nəjjăš turăft n-aman, nəkka Asus-i dăr-s nohăr ed, ăssof ənta ad-ăj asikəl-en făll-iḍarăn-net. 14Iwwăḍ-anăɣ-dd dăɣ-Asus ɣas, nămohăr dăr-s asikəl har năsjăn dăɣ-Mittilăn, 15nokăy ašăl wa iyyăḍăn s-Šayo, təzzar, nokăy s-Samos d-Milati. 16Ăssof Buləs ad-wăr-immer aɣrəm wa n-Ifăsus i-ad-wăr t-ăwweɣăn dăɣ-s ăddinăt wi n-teje ta n-Azya ed, ărorăd Yărussălam i-ad-dăɣ-s isəssikəy ămudd wa n-Fantăkawt.

Isəmməterăn wi ija Buləs i-inušămăn n-ălkănisăt ta n-Ifăsus

17Ălwăqq wa d-năsjăn dăɣ-Milati, ăssoka Buləs inušămăn n-ălkănisăt ta n-Ifăsus.

18Osăn-t-dd ɣas, innʼ-asăn: «Təssanăm kăwăneḍ iman-năwăn tămudre ta əṭṭăfăɣ ɣur-wăn dăɣ-a-wa əkkăsăɣ əlleɣ jere-wăn ašăl wa d-kăwăn-dd-oseɣ dăɣ-teje ta n-Azya, 19təssanăm əmmək wa s-ăsrăsăɣ iman-in data-wăn dăɣ-ălxidmăt wa heɣ i-Emăli. A-wen, jeɣ-t s-imeṭṭawăn d-ahănay n-talɣiwen sămumnen săr-i dd-orawăn kăl-Ălyăhud. 20Təssanăm daɣ a-s wăr t-illa a hawăn-əffarăɣ, ăxṭăbăɣ-awăn, əssăɣrăɣ-kăwăn dăɣ-ihănan-năwăn hakd tifărrawen a-wa hawăn-iha ălfăyda iket-net, 21wăr kăla hi-okăy ašăl d-wăr-ăsmătărăɣ kăl-Ălyăhud hakd inəẓẓulam20:21 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). d-ad-utabăn i-Măssinăɣ, əjən immun-năsăn dăɣ-Emăli Ɣisa.

22Ămăra năkk da-hi, izzəlzăm Unfas Šăddijăn tikawt n-Yărussălam, wăr-əssenăɣ a hi-iqqălăn dăɣ-s 23măšan, ikkas-ahi Unfas Šăddijăn dăɣ-taɣdărt n-a-s taɣrəmt oseɣ-dăɣ, ăjăɣet făll-ujəš n-tišəm d-ahănay n-aɣăna. 24Diha t-əlleɣ, wăr-əjeɣ tămudre-nin hărăt, wăr fălla-s ărmeɣăɣ ed, wăr hənnəyăɣ a săl ittus wa s-ošalăɣ i-ad-hin-səssiwəḍăɣ amăšal wa hi-issăɣlăf Emăli Ɣisa, ăxṭəbăɣ isălan n-Ălənžil-i hăn isălan n-ănnuɣmăt n-Măssinăɣ. 25Ămăra, kăwăneḍ-i jer-ăxṭăbăɣ isălan n-Təmmənəya n-Măssinăɣ, əssanăɣ a-s ăbas ilkam ad-tənhayăm idəm-in, 26əkkasăɣ-kăwăn dăɣ-taɣdărt iket-dăɣ-năwăn, ăbas dăɣ-i əḍmanăn iman-năwăn ed, a-wa ămoosăn ălmăɣna n-əlɣəllas n-Măssinăɣ wa hawăn-irha, 27əssăɣrăɣ-kăwăn tayətte-net iket-net, wăr dăɣ-s-in-oyyeɣ hărăt. 28Ămăra, ăjăt ənniyăt i-iman-năwăn, tagəẓăm daɣ ălžămaɣăt n-imumənăn wa kăwăn-issăɣlăf Unfas Šăddijăn, umasăt šund imăḍanăn ăɣdalnen, agəẓăt ălkănisăt n-Măssinăɣ ta ikfă iman-net s-ašni-net wa inɣălăn. 29Ǝssanăɣ a-s afăl kăwăn-əfălăɣ, ad-jere-wăn dd-əlmuməsnăt tiɣəs wăren-e-aḍən tăhanint i-tahrut ta n-imumənăn. 30Ad-kăwăn-dd-əzjărăn meddən n-inəsbuha maden-əttăr ere ăslălăn ḍara-săn, 31a-wen-dăɣ a făl, ăjăt ənniyăt, əktəwăt-dd a-s kăraḍ iwətyan-wi əkkăsăɣ jere-wăn, ehăḍ d-ašăl, samătarăɣ-kăwăn s-iyyăn-iyyăn, dehiyyăn făw, imeṭṭawăn a-s jeɣ a-wen.

32Ămăra, ayətma, ăssiiɣlăfăɣ-kăwăn i-Măssinăɣ d-ănnuɣmăt n-măjrăd-net, Măssinăɣ a ilan tărna n-ad-kăwăn-isədwəl dăɣ-immun-năwăn, isətbət tăkasit ta itwăr i-iməššeddəjăn iket-dăɣ-năsăn. 33A-s t-əlleɣ jere-wăn, wăr-ăsdărhănăɣ aẓrəf wăla orăɣ wăla isəlsa n-wălʼ iyyăn dăɣ-wăn, 34səjrăhăt ifassăn-in, təssanăm kăwăneḍ iman-năwăn a-s ifassăn-in a-s ăxdămăɣ i-a-wa s-ămiɣatărăɣ, năkk d-meddən-wi dăr-i ăddewnen, 35əssəknăɣ-kăwăn hak ašăl a-s a-wen-dăɣ a-s təlam s-ad-t-təjəm i-ad-tədhəlăm tilăqqiwen. Ǝktəwăt-dd a-wa innă Emăli Ɣisa a-s innă:

‹Ojăr ălxer ihăn isuf uhən ajăraw.› »

36Issəmdă Buləs d-timtăr-tin-dăɣ ɣas, ărkăɣăn iket-dăɣ-năsăn, ad-hasăn-itəddal Măssinăɣ. 37Hallăn iket-dăɣ-năsăn, tikrirəyăn dăɣ-s, tisəsăn-t dăɣ-idmarăn-năsăn, 38ăsniinăn iman-năsăn făll-a-wa s-hasăn-innă, ăbas ilkam ad-t-ənhayăn. Ăssofăḍăn-t-in ḍarăt-a-wen hundăɣ har ijjăš turăft n-aman təzzar, əqqălăn.

21

Tikawt n-Buləs d-imidiwăn-net i-Yărussălam

1Nəbḍa dăr-săn ɣas, nəjjăš turăft n-aman, nărmăs tamdujt n-awtəl wa n-Kus, ăffăw-anăɣ, nokăy s-Rudus təzzar, nəkkă Batara.

2Nəjrăw dihen turăft n-aman tiyyăt təkkat teje ta n-Finisya, nəjjăš-tăt, 3nohăẓ-in awtəl wa n-Qəbrus, noyyʼ-e făll-tăšalje-nănăɣ, nokăy s-Surya, năzzubbăt dăɣ-aɣrəm wa n-Tir-i dăɣ-la turăft s-ad-zəzzubbət ilalăn wi tăt-əhănen.

4Nəjrăw hărăt dăɣ-inəṭṭulab, năssakăy ɣur-săn əssa išilan. Nəllʼ-e ɣur-săn dihen-dăɣ a-s tăn-dd-imhăl Unfas Šăddijăn s-Buləs, ad-t-salɣadăn d-ad-wăr-ikka Yărussălam.

5Okăyăn-anăɣ išilan-en-dăɣ dihen ɣas, ăssofăḍăn-anăɣ-in imumənăn-win-dăɣ, meddən, tiḍeḍen d-aratăn har nəzjăr aɣrəm, nărkăɣ dăɣ-asălim n-ejărew, ad-nətəddal Măssinăɣ. 6Nəssəmdă tittar d-isənnăɣlaf dăr-săn ɣas, nəjjăš turăft n-aman, əqqălăn əntăneḍ ihănan-năsăn. 7Nəfăl năkkăneḍ Tir, nəkkă Bătlomis. Năsjăn dăɣ-s ɣas, nəkkă ayətma-năɣ dăɣ-ăddin wi t-əllănen dihen, năssăllăm fălla-săn təzzar, năssakăy ašăl ɣur-săn.

8Ăffăw-anăɣ ɣas, nəkkʼ ehăn wa n-Filəbb wa n-amăllănžal,21:8 — Isəm n-ăwadəm wa ikkəlăf Măssinăɣ dăɣ-ălkănisăt d-ălxuṭbăt n-Ălənžil. — Afăl əjjətăn a hasăn-itawănnen: Imăllănžalăn. izzaɣ aɣrəm wa n-Qăyṣăra, ənta a-s iyyăn dăɣ-meddən wi n-əssa ənnəfrănnen dăɣ-Yărussălam, năzzubbăt ɣur-s. 9Ila əkkoẓăt tilyaḍen wăren əzzey meddən, jarrăwnăt măjrăd ɣur-Măssinăɣ i-ad-t-in-səssiwəḍnăt ăddinăt. 10Năssakăy hărăt n-išilan dihen-dăɣ a-s hanăɣ-dd-osa ănnăbi dd-ifalăn Ălyăhudəyăt s-isəm-net Ăggăbbas. 11Osʼ-anăɣ-dd ɣas, iḍkăl taməntəka n-Buləs, osăɣ săr-s ifassăn-net d-iḍarăn-net, inna: «Ǝnta da a-wa innă Unfas Šăddijăn: măssi-s n-taməntəka-ta-dăɣ, ilkam ad-t-əkrədăn kăl-Ălyăhud s-əmmək-wa-dăɣ dăɣ-Yărussălam, əjən-t jer-ifassăn n-inəẓẓulam.21:11 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ).»

12Nəslă i-isălan-win-dăɣ ɣas, ad-nəlaqqăd năkkăneḍ hakd imumənăn wi əzzăɣnen Qăyṣăra Buləs i-ad-wăr ikkă Yărussălam 13măšan, innʼ-anăɣ: «Ma ămoos a-wa kăwăn-išlăn, naxxăsăm ulh-in s-imeṭṭawăn-năwăn? Năkk, diha t-əlleɣ, ăsidăwăɣ i-tišəm hakd-dăɣ i-tamăttant dăɣ-Yărussălam făl təssəba n-isəm n-Emăli Ɣisa.» 14Issəndăr-anăɣ ɣas, nəkfʼ-e ălɣafyăt, nənn-as: «Ija Măssinăɣ erhet-net.»

15Năssakăy ăzzăman dăɣ-Qăyṣăra təzzar, năsdăw, năjoẓăy s-Yărussălam. 16Ăssofăḍăn-anăɣ-in hărăt dăɣ-inəṭṭulab n-aɣrəm-en, ăwwăyăn-anăɣ s-ehăn n-amumən s-isəm-net Mănasun ila awtəl wa n-Qəbrus, năzzubbăt ɣur-s.

Amuqqəs n-Buləs d-Yaqub

17Năwwăḍ-in Yărussălam ɣas, ăsbărrăkăn-anăɣ dăɣ-s ayətma-năɣ dăɣ-ăddin s-tedăwit. 18Ăffăw, năddew d-Buləs s-ehăn wa n-Yaqub-i ɣur-ăžžimmăɣăn inušămăn n-ălkănisăt iket-năsăn. 19Nănmăjja dăr-săn isofan təzzar, illăɣăt-asăn Buləs isălan s-iyyăn-iyyăn n-a-wa ija Măssinăɣ iket-net jer-inəẓẓulam s-ălxidmăt wa ija jere-săn.

20Ǝslăn i-isălan-en-dăɣ ɣas, ad-tiimələn Măssinăɣ. Ǝnnăn-as ḍarăt-a-wen: «Ăŋŋa-năɣ Buləs, ənhəy ɣas afḍăn făll-afḍăn n-kăl-Ălyăhud wi omănnen s-Măssinăɣ, əṭṭafăn iket-dăɣ-năsăn alkum i-alămăr wa n-Mosa dăɣ-isălan n-asəmmili n-aratăn d-ălɣadatăn wi-iyyăḍnen; 21nəssan a-s ămăra d-əslăn a-s dd-tosed, ilkam dăɣ-săn tənna n-hărăt ed əslăn a-s kăyy, tănimăšrayăd i-alămăr wa n-Mosa. 22Nărha fălla-k ămăra ad-tăn-təkkəsăd dăɣ-tăqqăn n-eɣăf-ten-dăɣ.

23Ămăra, ăddăbara-nănăɣ hak da: hann-anăɣ əkkoẓ meddən əjjašnen ărkăwăl, 24idawnet dăr-k s-edăgg wa dăɣ-šašdajăn ăddinăt iman-năsăn, šəšdəjăd iman-năk dăr-săn, təkkəsăd-asăn ehăre wa n-asəttəbəlbəl-năsăn, dihen, ad-əlmədăn ăddinăt a-s a-wa fălla-k itawănnen, wădden a ijan ed, a-wa mad-təjəd, ăsijăyha a-s wăr tănmăšrăyăd i-alămăr wa n-Mosa. 25Dăɣ-isălan n-inəẓẓulam wi s-ămăra, omanăn s-Ălmasex, nəktab-asăn tăkarḍe n-tamătert dăɣ-hasăn-nənnă, wăr tăttănet isan ămoosnen takute i-ăṣṣănăm, wăr săssănet ašni, wăr tăttănet măɣsoy, əbḍəwnet d-e d t-illăm a isamăḍasăn taɣəssa.»

26Ăffăw, ăddew Buləs d-meddən wi n-əkkoẓ, ijjăš dăr-săn edăgg wa n-təšədje, illăɣăt i-ăddinăt tăqqăn ta mad-səssikəyən təzzar išdajăn, təzzar ăkt hak iyyăn dăɣ-săn făll-iman-net.

Atărməs n-Buləs

27Išwar imda əssəboɣ wa n-təšədje-năsăn, ənhăyăn hărăt dăɣ-kăl-Ălyăhud n-ăkall wa n-Azya Buləs dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn ɣas jăn-dd erk iman dăɣ-tamətte, toḍa fălla-s, 28saɣăren ăddinăt, jannen: «Ya kăl-Iṣrayil, əyyăwăt! Ǝnhəywăt ăwadəm-wa s-edăgg osa-dăɣ, išinməšrəy tamətte-nănăɣ s-a-wa ixaṭṭăb făll-alămăr wa n-Mosa d-a-wa ijăn făll-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, ənhəywăt-ak, igla făw har dd-ăššojăš dăgg-Ălyunan21:28 Gərik (Grec) dăɣ-Təfrănsit. iyyăḍ ehăn n-ămudd wa măqqărăn, ăsmăḍăs-t.» 29Ǝnnăn a-wen făl-a-s innin, ənhayăn Tirfim wa n-Ifăsus ăddeew d-Buləs dăɣ-ammas n-aɣrəm, ăɣelăn, ăššojăs-t-dd ehăn n-ămudd wa măqqărăn.

30Iwăs aɣrəm-ənnin-dăɣ iket-net, tošăl-dd tamətte, ărmăsăn ăddinăt Buləs, ăšrăwrăwăn-t har t-əzzəzjărăn ehăn n-ămudd təzzar, ăɣfălăn tishar-net ḍara-săn. 31Tattărăn iji n-iman-net dihen-dăɣ a-s osăn isălan n-tamdərwayt ta jat dăɣ-aɣrəm kumănda wa ănnihăḍăn dăɣ-əssărdusa wi n-kăl-Roma hănen Yărussălam. 32Issăɣră-dd ălwăqq-wen-dăɣ kăbtănăn d-əssărdusa, ăddew dăr-săn šik s-tamətte. Tənhăy-t tamətte imal-dd ənta d-əssărdusa-net ɣas, əbḍăn d-Buləs. 33Ikkă-dd kumănda Buləs, omăr s-ad-dăɣ-s ətwəjjənăt sănatăt tišəm təzzar, issəstăn-t d-ere wa ămoos d-a-wa iɣšăd. 34Tăsiɣărăt tamətte iket-net, hak ašrut-dăɣ wăr-oher d-amidi-net iɣăran, indăr i-kumănda ad-isəl i-a-wa has-ijanna Buləs. Omăr ḍarăt-a-wen s-ad-ăttălwăy Buləs s-ehăn wa n-əlɣəskăr.

35Ălwăqq wa d-itiwən Buləs asəggaggən wa išijušăn ăwadəm ehăn wa n-əlɣəskăr, amsiwi a t-əjăn əssărdusa făl təssəba n-ašunəj-i-dăɣ săr-s təja tamətte i-ad-t-tănɣ. Issəntă Buləs ujəš n-ehăn, təzzăn săr-s tamətte har dd-əqqălăn əssărdusa jan-as afăraj. 36Tăsiɣărăt tamətte iket-dăɣ-net, janna: «Ămmătet, ămmătet.»

Ămewăy Buləs s-ehăn wa n-əlɣəskăr

37Ălwăqq wa d-ăbok Buləs ujəš n-ammas n-ehăn wa n-əlɣəskăr, innă i-kumănda: «Ak ăddobeɣ ad-hak-ănnăɣ hărăt meɣ?» Innʼ-as kumănda: «Kăhh! Ɣas kăyy təssanăd Tălyunanit? 38Adiš kăyy, wădden u-Miṣra-wa s-a ăynayăn d-ăsfăllăg əkkoẓ afḍăn n-ăwadəm wi has-əlkămnen s-tenere?» 39Innʼ-as Buləs: «Năkk, ăgg-Ălyăhud, əweɣ dăɣ-taɣrəmt ta n-Tarša dăɣ-teje ta n-Silisi, a-wen taɣrəmt təlat isəm. Ămăra, ărheeɣ dăɣ-k, ad-hi-təkfəd turhajăt n-ad-ăjăɣ hărăt n-măjrăd i-tamətte-ta-dăɣ.»

40Ikfʼ-e kumănda măjrăd ɣas, ibdăd Buləs, ikkă-dd tamətte, ibdăd făll-isəgguggan n-ehăn, illăf i-tamətte i-ad-susəm, tăssosăm. Imməjrăd-asăn ălwăqq-wen dăɣ-Ɣăbranəyya, tawalt ta-dăɣ ənkăsăn. Innʼ-asăn:

22

Măjrăd wa ija Buləs i-ad săr-s iɣləs iman-net

(Ijităn 9:1-9; 26:12-18)

1«Ayətma-ɣ, abba-tăn-in, săjdăt ămăra i-măjrăd wa s-ărheɣ ad-hawăn-t-ăjăɣ i-ad-săr-s əkkəsăɣ uḍlem făll-iman-in.» 2Ǝslăn a-s Ɣăbranəyya-ta-dăɣ əttăḍăn a dăɣ-hasăn-ăssewăl, əṭṭăfăn ṭăbb, ăsjădăn-as. Innʼ-asăn: 3«Năkk, ăgg-Ălyăhud, əweɣ dăɣ-taɣrəmt ta n-Tarša təhăt Silisi măšan, aɣrəm wa n-Yărussălam a dăɣ-ədwălăɣ. A-wa əlmădăɣ iket-net, əlmădăɣ-t daw-təlɣuləma n-Gamălyăl. Ǝnta a hi-issăɣrăn alkum i-a-wa innă alămăr n-abbatăn-nănăɣ iket-net. Ǝjjəluyăt-in dăɣ-tuksəḍa n-Măssinăɣ a hi-iwwăyăn s-əššənju n-tabarăt ta-dăɣ n-Ɣisa s-əmmək wa s-tăt-tăššunjem ašăl-i-dăɣ. 4Ǝgleɣ dăɣ-əššənju wa has-jeɣ har tajjăɣ iman n-ăddinăt wi əlkămnen i-zăbo-wen-dăɣ, tajjăɣ tišəm dăɣ-iyyăḍ, təjjarăɣ-tăn dăɣ-takărmut, wăr-əẓleyăɣ meddən d-tiḍeḍen. 5A-wen, ăjjəyhʼ-as ămănokal n-kăl-tikutawen, ăjjəyhăn-as daɣ inušămăn wi ɣattăsnen ăššăreɣa ed əntăneḍ iman-năsăn a hi-əkfănen tikarḍiwen əkkanen kăl-Ălyăhud wi n-aɣrəm wa n-Dămašăq i-ad-əjrəwăɣ tabarăt n-asəttărməs n-ăddinăt-wi əlkămnen i-tabarăt-ta-dăɣ, ăjăɣ dăɣ-săn tišəm təzzar, əlwəyăɣ-tăn-dd s-Yărussălam.

(Ijităn 9:1-19; 26:12-18)

6Ăssokalăɣ dăɣ-isălan n-a-wen-dăɣ har hin-ohăẓăɣ Dămašăq. Diha-dăɣ tăt-in-ohăẓăɣ s-tarăhut, wăla a hin-əjrăhăɣ, a-s făll-i dd-ăzzubbăt ănnur, dd-ifalăn išənnawăn, ijan amləwləw n-tikunen, 7əheɣ-dd oḍeɣ, əsleɣ i-emăsli hi-innăn: ‹Sawəl, Sawəl! Ma kăy-orămăn săr-i, tiɣəzzubud-ahi?› 8Ǝnneɣ: ‹Emăli, mi tămoosăd?› Innʼ-ahi: ‹Năkk a-wa Ɣisa wa n-Năṣirăt tiɣəzzəbud.›

9Ǝnhăyăn meddən wi dăr-ăddewăy ănnur wa dd-ămlăwlăwăn măšan, wăr-əslen i-emăsli wa hi-ămmijrădăn. 10Ǝnneɣ-as: ‹Emăli! Ma s-leɣ s-ad-t-ăjăɣ?› Innʼ-ahi Emăli: ‹Ǝbdəd, ăkk aɣrəm wa n-Dămašăq, ad-hak-itwənn dihen a-wa s-led s-ad-t-təjəd.›

11A-s ităjj a-wen-dăɣ, wăr t-illa a hannăyăɣ ed, ăsdărɣăl-ahi ănnur wa făll-i dd-ăzzubben. Ǝlwăyăn-ahi imidiwăn-in s-ăfuss har nəjjăš Dămašăq. 12Illʼ-e dihen ăhaləs ăddiinăn dăɣ-a-wa innă alămăr wa n-Mosa, ăssiimɣărăn kăl-Ălyăhud s-isəm-net Ănanyas, 13ənta-en-dăɣ a hi-dd-osăn, ăzozăy-ahi iman-net, innʼ-ahi: ‹Ăŋŋa-ɣ Sawəl, arr tiṭṭawen-năk›. Ămerănăt-dd tiṭṭawen-in, ənhăyăɣ-t.

14Innʼ-ahi daɣ: ‹Măssinăɣ-i s-əlkămăn abbatăn-nănăɣ a-s ăru d-kăy-ăsnăfrăn i-ad-kăy-isəlməd erhet-net, tənhəyăd wa s-itawănna Ămaɣdal, təsləd i-a-wa fălla-k irha s-emm-net, 15tumasăd tajuhe-net dat-dăgg-adəm, tăllăɣed-asăn a-wa tənhăyăd d-a-wa s-təsled iket-net. 16Ămăra, ma kăy-iwwaɣăn? Ǝbdəd, tətwəsəlmăɣăd dăɣ-aman, săɣləfăd iman-năk Măssinăɣ i-ad-kăy-išəšdəj dăɣ-ibăkkaḍăn-năk.›

17Ălwăqq wa d-ăqqălăɣ Yărussălam ḍarăt-a-wen, təddalăɣ Măssinăɣ dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn ašăl iyyăn a-s hi-tăssoḍa tănăfalilt dd-falăt Măssinăɣ. 18Ǝnhăyăɣ Emăli, innʼ-ahi: ‹Tărmaḍ, əzjăr Yărussălam šik făl-a-s wăr mad-ărḍən imuzăɣăn-net s-tajuhe ta făll-i mad-təjəd.› 19Ǝnneɣ-as: ‹Emăli, wădden, əssanăn imumənăn əmmək wa s-əkkeɣ jer-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud, naqqăɣ iyyăḍ dăɣ-săn, tajjăɣ tiwit s-ebărtăk dăɣ-iyyăḍ, təjjarăɣ-in wi iyyăḍnen dăɣ-takărmut. 20Ašăl wa d-inɣăl ašni n-Stifan22:20 Jannen-as iyyăḍ: Ălmuṣtafa.-i n-tajuhe-năk, əbdadăɣ, taqqăsăɣ i-wi t-naqqănen, năkk făw a əssăɣlăfăn isəlsa-năsăn.›

21Innʼ-ahi Emăli ălwăqq-wen: ‹Ǝgləw, ad-kăy-sukăɣ tiwsaten n-inəẓẓulam22:21 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). ti hănen ikallăn wi ujəjnen.,› »

Ujəš n-Buləs i-takărmut

22Ăsijădăn-as ăddinăt hundăɣ har ten-dăɣ ɣas, ăsɣăren dăɣ-išənnawăn, ad-jannen: «Ǝlhəsăt fălla-năɣ ăwadəm-wa-dăɣ, wăr-ilă s-ad-ăqqayəm iddar.»

23Naḍḍăwăn iɣăran, tăkkăsăn isəlsa-năsăn făll-iman-năsăn, nabbăsăn-as ăkall. 24Omăr kumănda ălwăqq-wen i-ad-t-šujəšăn əssărdusa ammas n-ehăn wa n-əlɣəskăr, əjən dăɣ-s tiwit i-ad-t-šəhhəššəlăn tənna n-ăddălil-wa făl fălla-s saɣărat tamətte.

25Karrădăn-t əssărdusa dihen-dăɣ i-ad-dăɣ-s əjən tiwit a-s innă Buləs i-kăbtăn wa t-illăn dihen: «Ajăn, ijraw-awăn ălqanun ad-təjəm tiwit dăɣ-u-Roma wăr-ăswăr ăššăreɣa uḍlem.» 26Isla kăbtăn-en i-a-wen ɣas, ošăl s-kumănda, innʼ-as: «Hekăyy! Ăj ənniyăt i-a-wa s-tărhed iji-net, ăhaləs-i, i n-Roma.» 27Ikkă-dd kumănda Buləs, innʼ-as: «Ɣas, tidət kăyy u-Roma?» Innʼ-as Buləs: «Ǝyya.» 28Innʼ-as kumănda: «Năkk, aẓrəf ăjjeen a ẓălăɣ i-ad-əjrəwăɣ tumast-ten-dăɣ.» Innʼ-as Buləs: «Năkk, a əweɣ-dăɣ, ămoosăɣ-t.»

29Ǝššənkăšăn fălla-s əssărdusa wi s-ihənnin ărhan ad-t-əkrədăn, əjən dăɣ-s tiwit. Irmăɣ kumănda ed, ija tišəm dăɣ-ere la Roma iket-di d-ititwəšreɣ.

Ătwăɣră-dd Buləs s-imizărăn n-kăl-Iṣrayil

30Ăffăw ɣas, ad-itammăɣ kumănda i-ăddălil n-ăḍḍărora wa t-ăswărăn kăl-Ălyăhud, ikkăs Buləs dăɣ-tišəm, issăɣră-dd ḍarăt-a-wen imănokalăn n-kăl-tikutawen d-inušămăn-wi ɣattăsnen ăššăreɣa təzzar, issăɣră-dd Buləs, ijʼ-e jere-săn.

23

1Ikna Buləs akăyad n-inušămăn wi n-Sinhidrin23:1 A-wa ălžămaɣăt n-inušămăn d-imizărăn n-kăl-Iṣrayil wa itirən ăššăreɣa, əntăneḍ a-s ălqaḷḷităn, osaɣăn daɣ tamətte d-əlxəkum d-ăddin. ɣattăsnen ăššăreɣa təzzar, innʼ-asăn: «Ayətma-ɣ, wăr t-illa a dăɣ-əššakăɣ iman-in, a-wa s-ila ăgg-adəm s-iji-net dăɣ-isălan n-ta n-jere-s d-Măssinăɣ, wăr kăla has-ănmăšrăyăɣ har năkk-da-dăɣ.» 2Iggăd-dd săr-s Ănanyas wa n-ămănokal n-kăl-tikutawen, omăr i-əssărdusa wi t-əllanen edes i-Buləs s-ad-has-ənfăẓăn, isusəm s-iyyăt. 3Ǝnfăẓăn əssărdusa i-Buləs ɣas, innă i-ămănokal n-kăl-tikutawen: «Infăẓ-ak Măssinăɣ isəm n-erk ăwadəm; ənde d-ămmukkăn a-s kăyy-i s-ăniihăjja d-ad-hi-təšrăɣăd s-iqqud s-a-wa innă alămăr, kăyy-da-dăɣ ămăra has-itinməšriyăn, sasănɣed-ahi.»

4Ǝnnăn-as ăddinăt: «Kăyy, ma kăy-ăsihălăn tigəggar n-ămănokal n-kăl-tikutawen n-Măssinăɣ?» 5Innʼ-asăn Buləs: «Ayətma, ănšăt-ahi-dd, wăr-əssenăɣ a-s ənta-i-dăɣ a-s ămănokal n-kăl-tikutawen ed əssanăɣ a-s iktab a-s:

‹Wăr tənned a lăbasăn făll-ămănokal-năk.› »

6Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-ilmăd Buləs a-s ašrut n-tamətte iyyăn, i n-taggayt ta n-kăl-sadus, wa iyyăḍăn, i n-ta n-kăl-faris. Iḍkăl emăsli-net dat-kăl-Sinhidrin,23:6 A-wa ălžămaɣăt n-inušămăn d-imizărăn n-kăl-Iṣrayil wa itirən ăššăreɣa, əntăneḍ a-s ălqaḷḷităn, osaɣăn daɣ tamətte d-əlxəkum d-ăddin. innă: «Ayətma-ɣ, năkk u-faris n-ăgg-u-faris a ămoosăɣ, kunta illʼ-e uḍlem hi-iwarăn ašăl-i-dăɣ, wăr t-illa a ămoos kunta wădden wa n-ăṭṭăma-i jărăɣ n-a-s təlkam tanăkra jer-inəmmuttan.»

7Innă a-wen ɣas, tənkăr tamɣənnant jer-kăl-faris d-kăl-sadus, tăẓun tamətte. 8Ămoos ašrut iyyăn wa n-kăl-sadus-i jannănen wăr təlkem tanăkra n-inəmmuttan, wăr t-əllen ănjălosăn wăla alšinăn; ămoos ašrut wa iyyăḍăn wa n-kăl-faris-i ăssiitbătăn emel n-hărătăn-win-dăɣ iket-năsăn.

9Təwăs tamətte iket-net, ja tăkat. Ǝggădăn ălɣulam wi n-taggayt ta n-kăl-faris, əwărăn s-ăṣṣahăt s-ašrut wa n-Buləs, ad-jannen: «Ăhaləs-i-dăɣ, wăr t-illa uḍlem fălla-s nəhannăy, ak mi issanăn făw kunta wădden a dd-ifalăn išənnawăn meɣ ănjălos iyyăn a has-imməjrădăn?»

10Inhăy kumănda tukəse n-talɣa ta dd-təšrăyăt ɣas, irmăɣ făll-ad-t-təmẓəyẓəy tamətte, tənkăḍnəkăḍ-t. Omăr i-əssărdusa s-ad-t-əlwəyăn s-ehăn wa n-əlɣəskăr i-ad-t-səssijəjăn tamətte.

11Ehăḍ wa ilkămăn i-wen, ănfalăl-dd Emăli i-Buləs, innʼ-as: «Buləs, kuyəd, wăr kăy-išăšlalet hărăt făll-ămašăl wa kăy-əssăɣlăfăɣ, əmmək wa s-hi-tămoosăd tajuhe dăɣ-Yărussălam, əmmək-wen-dăɣ daɣ a-s mad-hi-tumasăd tajuhe dăɣ-Roma.»

Taɣdărt ta s-əttărăn kăl-Ălyăhud ad-tăt-əjən i-Buləs

12Ăffăw ɣas, hăḍăn kăl-Ălyăhud n-a-s wăr t-illa a mad-əkšən wăla a mad-əswən a əkkăn wăr-əssăɣdărăn Buləs, əjən iman-net. 13Ǝkkoẓăt timərwen n-ăhaləs a jănen tahuḍe-ten-dăɣ. 14Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-əkkăn ămănokal n-kăl-tikutawen d-imănnăhăḍăn n-tamətte, ənnăn-asăn: «Nəjʼ-awăn tahuḍe, ilɣăn-anăɣ daɣ Măssinăɣ kunta illʼ-e a he-năkš wăla a he-nəsəw a nəkkăs wăr nəja iman n-Buləs. 15Nărha dăɣ-wăn ămăra, ad-təttărăm dăɣ-kumănda d-kăl-Sinhidrin, ad-dd-səbdədăn Buləs data-wăn dăɣ-ăsaru n-a-s tărham asəstan-net, afăl təjăm a-wen, ad-năj năkkăneḍ əmmək făll-has-in-nəssəmdă.»

16Təsla tejăše n-Buləs i-taɣdărt-năsăn ɣas, ikka ehăn n-əssărdusa wa iha Buləs, ija dăɣ-s isălan.

17Iɣră-dd Buləs iyyăn dăɣ-kăbtănăn, innʼ-as: «Ǝlwəy alyaḍ-i-dăɣ s-kumănda făl-a-s ila a-s irha ad-has-tăn-ănn.» 18Ăddew dăr-s kăbtăn-en s-kumănda, innă i-kumănda: «Buləs wa n-u-takărmut a hi-innăn ad-săr-k dd-əlwəyăɣ ămawaḍ-i-dăɣ făl-a-s ăwway isălan s-irha ad-dăɣ-k tăn-ăj.» 19Ikkăs-dd kumănda alyaḍ s-takše təzzar, issəstăn-t d-isălan wi ăwwăy. 20Innʼ-as alyaḍ: «Ănmănnakăn kăl-Ălyăhud făll-ad-dăɣ-k əttărăn ašəkka ad-dd-təyyəd Buləs săr-săn i-ad-t-səbdədăn dat-kăl-Sinhidrin ălmăt ărhan ad-t-əknən asəstan d-a-wa iɣšăd, 21wăr kăy-săswadnet făl-a-s, a iwwăḍăn əkkoẓăt timərwen n-ăhaləs a ihăḍăn n-a-s wăr mad-əkšən, wăr mad-əswən a əkkăn wăr jen iman-net, wăr-ăqqelăn ămăra ɣas ar i-ad-săr-săn t-dd-təyyəd.»

22Ălwăqq wa d-isigləw kumănda ămawaḍ-ənnin-dăɣ, ăsmătăr-t d-ad-wăr ija isălan-wi-dăɣ i-ăwadəm wălʼ iyyăn.

Ujəš n-Buləs i-takărmut dăɣ-aɣrəm wa n-Qăyṣăra

23Issăɣră-dd ḍarăt-a-wen əssin kăbtănăn, innʼ-asăn: «Sădwăt-dd sănatăt-timaḍ n-əssărdusa, əssayăt timərwen n-əssărdasi dăɣ-wi năynen ibəjwan d-sănatăt timaḍ dăɣ-wi ărjašnen, ăwwayăn allaɣăn, sədəwəm afăl okăynăt tisuḍəsen i-tikawt n-Qăyṣăra, 24əstəjăt i-tisnay, səssiwəḍăm-in Buləs iddar-iɣlas Filiks wa n-gəfăr.»

25Iktăb kumănda tăkarḍe ḍarăt-a-wen-dăɣ innă:

26A-wa năkk Kəlod Lisyas hin-ăhuulăn gəfăr Filiks-i əkneɣ semɣar.

27Ăhaləs-i-dăɣ săr-k-in-ăssiiglăɣ, ărmăsăn-t kăl-Ălyăhud, əttărăn ad-əjən iman-net. Ǝlmădăɣ a-s ăḍḍiin făll-Roma ɣas, ăssokăsăɣ-t-dd jer-ifassăn-năsăn s-ejhăn n-əssărdusa. 28Dăɣ-derhan-in n-almud n-a-wa făl ărhăn tenăɣe-net, əssəbdădăɣ-t-dd dat-inušămăn-wi ɣattăsnen ăššăreɣa i-ad-əlmədăɣ ăddălil n-uḍlem wa t-ăsiwărăn, 29əlmădăɣ a-s a ihalăn ebre n-tijəttewen n-alămăr-năsăn ɣas, wădden a ănihăjjăn d-tamăttant wăla takărmut. 30Iket hi-əjjăšăn isălan n-a-s ărhan kăl-Ălyăhud asăɣdăr-net i-ad-əjən iman-net. Dăɣ-təssəba n-a-wen-dăɣ a făl t-in-əssărmăḍăɣ săr-k, səlmədăɣ daɣ wi has-dd-əškănen a-s kăyy a ănnihăḍăn dăɣ-isălan-net.

Wăssălam!

31Ǝjăn əssărdusa ălwăqq-wen-dăɣ a-wa hasăn-innă kumănda, əglăn d-Buləs ehăḍ-en-dăɣ har t-in-ăssawăḍăn taɣrəmt ta n-Antibatris. 32Ăffăw ɣas, əqqălăn əssărdusa wi ărjăšnen Yărussălam, ăssofăḍăn-in wi năynen ibəjwan Buləs s-Qăyṣăra.

33Ǝwwăḍăn-in ɣas, jăn tăkarḍe-tənnin-dăɣ ifassăn n-gəfăr, əssəbdădăn-dd daɣ Buləs data-s.

34Iɣra gəfăr tăkarḍe təzzar, issəstăn d-teje ta lăt Buləs. Ilmăd a-s Silisi a t-lăt ɣas, innʼ-as: 35«Ad-kăy-dd-săɣrăɣ afăl dd-əwwăḍăn ăddinăt wi hak-dd-əškănen.» Omăr ḍarăt-a-wen i-əssărdusa i-ad-t-əjən dăɣ-ehăn s-ătiwăjja ənniyăt, dăɣ-ehăn n-təmmənukəla wa ăsdăy ămănokal Harudəs.

24

Tebădde n-Buləs dat-ămănokal Filiks

1Səmmos išilan ḍarăt-a-wen, osă-dd Ănanyas wa n-ămănokal n-kăl-tikutawen ifal-dd Yărussălam, ăddeew d-hărăt dăɣ-inušămăn d-ănabdid s-isəm-net Tartăloš. Osăn-dd ɣas, əškăn i-Buləs s-gəfăr.

2Ătwăɣră-dd Buləs. Diha-dăɣ dd-osa, ad-săr-s ăšonăj Tărtăloš, ad-t-isawar uḍlem, ijanna: 3«Ămănokal-nănăɣ Filiks, nămmoy-ak ălxal wa ăhusken d-ălɣafyăt wa s-tăzozăɣăd ăkall-nănăɣ, a-wen, wăr t-illa ăwadəm s-wădden issan săr-s. 4Ămăra, wăr nărha asɣəf-năk s-măjrăd ăjjen, ărheeɣ dăɣ-k dăɣ-milɣaw-năk, ad-hanăɣ-təkfəd ăssaɣăt ənḍărrăn n-măjrăd. 5Ăhaləs-i-dăɣ n-ăgg-ăḍḍărora, edăgg osa-dăɣ, ad-dăɣ-s isəffəlləg kăl-Ălyăhud, ittăr ašənnəməšri-năsăn, ămoos iyyăn dăɣ-imizărăn n-taggayt ta təglăt făll-tidət n-iman-net s-itawănna ta n-kăl-Năṣirăt. 6Dăɣ-təmɣăre n-anməšri-i-dăɣ ija, ittăr făw ad-isəmmăḍəs ehăn n-ămudd wa măqqărăn. Năstărmăs-t s-a-wa innă alămăr-nănăɣ [ 7măšan, ohăɣ-t dăɣ-năɣ Kumănda Lisyas s-ăṣṣahăt. 8Tăddobed kăyy iman-năk ad-t-səstənnăd d-uḍlem wa t-năswăr ed ənta iman-net, illʼ-e diha].»

9Ohărăn kăl-Ălyăhud wi iyyăḍnen iket-năsăn iyyăn n-emm, ad-jannen isălan-den-dăɣ.

10Ăstafăy gəfăr ḍarăt-a-wen i-Buləs, innʼ-as ad-ămmăjrăd. Iḍkăl Buləs măjrăd, innă: «Ǝssanăɣ ămănokal-in a-s kăyy ăru tămoosăd ăgg-ăššăreɣa i-kăl-ăkall-i-dăɣ, a-wen-dăɣ daɣ a făl əflasăɣ a-s ad-hi-təkkəsăd tekăriḍt. 11A ilan măraw išilan d-əssin dd-əjjăšăɣ Yărussălam i-ad-dăɣ-s ăɣbədăɣ Măssinăɣ, tăddoobed kăyy iman-năk ad-səbbuyənăd isălan-win-dăɣ, 12wăr t-illa ere hi-inhayăn əntajăɣ tamətte, wăla ămiiɣănnanăɣ d-ăwadəm dăɣ-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, wăla dăɣ-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud, wăla dăɣ-aɣrəm, 13wăr t-illa daɣ dăɣ-ăddinăt wi-hi-sawarnen uḍlem data-k-i ăddooben asətbat n-a-wen ed, wăr len tijuhawen. 14Hakd a-wen-dăɣ, hărăt iyyăn, ădduuttăt, janneɣ-t daɣ data-k: năkk, Măssinăɣ wa n-abbatăn-nănăɣ a-s əlkamăɣ s-əmmək wa s-tăn-innă alămăr d-əlkəttabăn n-ănnăbităn. A-wen-dăɣ a-s jannen əntăneḍ taggayt təglat făll-tidət n-iman-net. 15Măssinăɣ a dăɣ-jarăɣ ăṭṭăma, jarăn-t dăɣ-s əntăneḍ-dăɣ n-a-s təlkam tanăkra n-inəmmuttan, jer-wi olăɣnen, wăla wi lăbasnen. 16Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl tattărăɣ, ad-wăr-itəmmil a dăɣ-əššakăɣ iman-in, dat-Măssinăɣ wăla dat-dăgg-adəm.

17A ilan iwətyan d-əzjărăɣ ăkall-i-dăɣ, a-s t-dd-ăqqălăɣ, ăwwayăɣ takute n-aẓrəf tămoosăt tadhəlt i-imumənăn n-ăkall-in, ăwwayăɣ daɣ năkk a-wa s-ărheɣ ad t-əkətăɣ i-Măssinăɣ. 18Ašăl wa d-əssəmdăɣ a-wa iktăbăn dăɣ-alămăr dăɣ-isălan n-təšədje-nin, əbdadăɣ dăɣ-ammas n-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, wăr ɣur-i t-təlla tamətte wăla tamdərwayt wălʼ-iyyăt. Ǝbdadăɣ dihen-dăɣ a-s făll-i toḍa tamətte. 19A-wa wăr-ihʼ ăššăk ənta da: kăl-Ălyăhud wi dd-fălnen Azya a făll-i oḍănen, a-wen-dăɣ a făl ăniihăjja daɣ a-s kunta illʼ-e uḍlem hi-iwarăn, əntăneḍ-en-dăɣ a lanen s-ad-hi-səwrən uḍlem data-k i-ad-səddəttun a-wa făll-i itawănnen. 20Kunta a-wen, wăr-ija, adiš, lăɣătnet meddən-wi əbdădnen diha uḍlem wa hi-iwarăn a-s dd-əbdădăɣ dat-kăl-Sinhidrin-wi24:20 A-wa ălžămaɣăt n-inušămăn d-imizărăn n-kăl-Iṣrayil wa itirən ăššăreɣa, əntăneḍ a-s ălqaḷḷităn, osaɣăn daɣ tamətte d-əlxəkum d-ăddin. ɣattăsnen ăššăreɣa. 21Wăr t-illa uḍlem hi-iwarăn săl wa n-a-s ənneɣ: təlkam tanăkra jer-inəmmuttan, tənna daɣ n-a-wen-dăɣ a făl əbdadăɣ data-k ašăl-i-dăɣ.»

22Ăsfăl Filiks ăddinăt iman-net ḍarăt-a-wen ed issan a ăjjeen făll-taggayt-ta-dăɣ təglăt făll-tidət n-iman-net, innʼ-asăn: «Afăl dd-osa Lisyas wa n-ămănokal n-əssărdusa, ad-kăwăn-dd-săɣrăɣ.»

23Omăr ḍarăt-a-wen i-kăbtăn iyyăn i-ad-ăj ənniyăt i-Buləs măšan, ăkfet-t turhajăt n-ad-t-dd-tisən ăddinăt-net, tassănăn dăɣ-s.

24Hărăt n-išilan ḍarăt-a-wen, iqqăl-dd Filiks ăddeew d-Dərusil ta n-hănne-s lăn kăl-Ălyăhud. Issăɣră-dd Buləs, ăsjăd i-isălan-wi ităjj făll-immun s-ƔisaĂlmasex.

25Itajjʼ-as Buləs isălan har dd-iwwăḍ edăgg-wa dăɣ-has-ijanna əmmək wa s-ila ăgg-adəm ad-săr-s iddăr dat-Măssinăɣ, ijrəw ălɣafyăt, isədəw i-ăššăreɣa wa dd-imalăn, ănnăhăḍ dăɣ-iman-net ɣas, irmăɣ Filiks, innă i-Buləs: «Ǝgləw ămăra, afăl săr-k əjrăwăɣ, ad-kăy-dd-aləsăɣ asăɣăr.»

26E-d ăhoj a dd-isăɣăr Buləs, isəddəwənnət-t, dăɣ-a-s, ijar ăṭṭăma n-ad-t-ăkf Buləs a ila aẓrəf.

27Ija a-wen-dăɣ har okăyăn əssin iwətyan, izjăr Filiks Təmmənəya, ijjăš Bursəs Fistus edăgg-net. Ăssof ənta, ad-iṭṭəf Buləs dăɣ-takărmut i-ad-iẓəjrəẓ iman-net i-kăl-Ălyăhud.

25

Iɣra Buləs Qăyṣăr i-ad-has-ikkəs tekăriḍt

1Kăraḍ išilan ḍarăt a-s iḍkal Fistus tanăya, ifăl-dd Qăyṣăra, teje ta făll-ixkăm, ikkă Yărussălam. 2Ǝškăn-dd săr-s imănokalăn n-kăl-tikutawen d-imizărăn n-Ălyăhud dăɣ-isălan n-Buləs, 3laqqădăn-t d-ad-hasăn-dd-isəwwəyy Buləs i-ad-t-əšrăɣăn dăɣ-Yărussălam, jannen a-wen, a-s ija a-wen, ăru d-əjăn ăddăbara n-ad-t-săɣdărăn dăɣ-tabarăt, ănɣən-t kərəf.

4Innʼ-asăn Fistus: «Buləs iha takărmut dăɣ-Qăyṣăra, ḍarăt-a-wen daɣ, năkk iman-in, əkkeɣ Yărussălam dăɣ-išilan-i-dăɣ, 5idawnet dăr-i iyyăḍ dăɣ-wăn təflasăm i-ad-əbdədăn fălla-wăn, umasăn tijuhawen-năwăn dăɣ-isălan n-ăhaləs-wa-dăɣ sawarăn uḍlem.»

6Ikkă Fistus Yărussălam, ija dăɣ-s a t-illan jer-əttam təkkəd măraw išilan təzzar, iqqăl-dd Qăyṣăra. Ašăl wa ilkămăn i-wa n-uɣəl-net, issăɣră-dd Buləs s-edăgg wa dăɣ-iɣattăs ăššăreɣa. 7Ijjăš-dd Buləs ehăn-en ɣas, ăɣlăyɣălăyăn-t-dd kăl-Ălyăhud wi-dd fălnen Yărussălam, ad-t-sawarăn bahutăn d-uḍlemăn s-wăr t-illa ere ăddoben asəddəttu-năsăn.

8Iḍkăl Buləs măjrăd i-ad-ihəl iman-net, isəbbuggət a-wa fălla-s itawănnen, inna: «Wăr t-illa uḍlem hi-iwarăn, wăr t-illa a lăbasăn ăɣšadăɣ wăla ənneɣ făll-alămăr n-kăl-Ălyăhud, wăla făll-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, wăla făll-Qăyṣăr-i n-ămănokal wa măqqărăn.»

9Innă Fistus ălwăqq-wen i-Buləs i-ad-ijrăẓ i-kăl-Ălyăhud: «Ak tărḍed s-ad-təkkəd Yărussălam i-ad-kăy dăɣ-s əšrăɣăɣ meɣ?» 10Innʼ-as Buləs: «Năkk, ămăra, Qăyṣăr-i n-ămănokal wa măqqărăn ihăn Roma, ənta a-s ărheɣ tebădde data-s i-ad-hi-išrăɣ. Kăl-Ălyăhud-i săr-k dd-əškănen, wăr t-illa a hasăn-ăɣšadăɣ, a-wen, kăyy iman-năk, hannăyăd-t. 11Kunta illʼ-e a ăɣšadăɣ wăla a jeɣ lăbasăn, ărḍeeɣ s-tamăttant măšan, kunta a wa făll-i itawănnen bahu, adiš, wăr-əleɣ s-ad-ətwəjjăɣ jer-ifassăn-năsăn. Ămăra, šămad tanfust-da-dăɣ, ăɣreɣ Qăyṣăr wa n-ămănokal măqqărăn.»

12Ănmănhăy Fistus d-inušămăn wi ɣattăsnen ăššăreɣa təzzar, innă i-Buləs: «Šămad kăyy iman-năk a iɣrăn ămănokal wa măqqărăn, adiš, ad-hak-sukăɣ.»

Tebădde n-Buləs dat-Fistus d-Ăgribba

13Hărăt n-išilan ḍarăt-a-wen-dăɣ, osă-dd ămănokal iyyăn s-isəm-net Ăgribba ăddeew d-wălătma-s s-isəm-net Berenis, jan-dd tăbošăjt s-Fistus dăɣ-Qăyṣăra. 14Jăn išilan dihen ɣas, iḍkăl-asăn-dd Fistus isălan n-Buləs, innʼ-asăn: «Illʼ-e diha ăhaləs dd-oyya Filiks dăɣ-takărmut, 15əškăn-dd săr-i fălla-s imănokalăn n-kăl-tikutawen d-inušămăn n-kăl-Ălyăhud, əttărăn dăɣ-i ad-t-siḍəwăɣ dăɣ-ăššăreɣa 16măšan, əllăɣeɣ-asăn a-s ălqanun-nănăɣ năkkăneḍ-i n-kăl-Roma, wăr hanăɣ-ijrew ad-nəsiḍəw ăwadəm dăɣ-ăššăreɣa ar s-ad-t-dd-năssibdăd dat-ăššăreɣa təzzar, nəlməd kunta a-wa fălla-s itawănnen tidət meɣ. 17Osăn-ahi-dd dăɣ-Qăyṣăra ɣas, əssăɣrăɣ-asăn-dd năkk iman-in ăhaləs wa s-săr-i dd-əškăn.

18Ăɣelăɣ dăɣ-a-wa fălla-s jannen, iɣšad a măqqoorăn măšan, oseɣ-t wăr-ija a-wen 19ed, isălan n-ăddin-năsăn d-isălan əkkanen ăhaləs iyyăn ămmun s-isəm-net Ɣisa, s-orda ənta a-s inkăr-dd jer-inəmmuttan, ənta-den-dăɣ a-wa ikkăn jere-săn, 20wăr-əssenăɣ a has-e-ăjăɣ, əttărăɣ dăɣ-s ad-ăkk Yărussălam i-ad-dăɣ-s itwəšrăɣ ed, năkk iman-in, wăr hənnəyăɣ uḍlem t-ăswărăɣ 21măšan, ăssof teɣăre n-Qăyṣăr wa n-ămănokal măqqărăn ed, ijraw-as ălqanun-nănăɣ a-wen.»

22Iggăd-dd Ăgribba ălwăqq-wen, inna i-Fistus: «Ăhaləs-wa-dăɣ, săslʼ-ahi-has năkk-dăɣ.» Innʼ-as Fistus: «Ašəkka, ad-t-dd-səbdədăɣ data-k, təsləd-as.»

23Ăffăw ɣas, ăssahăɣ-dd Ăgribba ašăl s-ălxal wa n-imănokalăn ənta d-Berenis ta n-wălătma-s, əjjăšăn ehăn wa n-ăššăreɣa ăddewăn d-kumănda d-inušămăn n-aɣrəm. Issăɣră-dd Fistus Buləs, ittəlwăy-dd.

24Imməjrăd Fistus, innă: «Ămănokal Ăgribba, kăwăneḍ-i dd-əžžəmmăɣnen diha-dăɣ ašăl-i, ăhaləs-i-dăɣ hannăyăm, wăr t-illa dăɣ-Yărussălam hakd diha-dăɣ, ere s-wădden innă, ăbas ănihăjja d-tămudre. 25Dăɣ-a-wa hi-dd-iqqălăn năkk, wăr t-illa uḍlem fălla-s əjrawăɣ t-ăsinăhăjjăn d-tamăttant măšan, šămad ənta iman-net a ăsnăfrănăn ad-t-išrăɣ ămănokal wa măqqărăn, adiš ad-has-t-sukaɣ i-ad-t-išrăɣ. 26Hakd a-wen-dăɣ, wăr-ărheɣ, ad-has-t-sukaɣ ar s-ad-t-ăsidăwăɣ d-tăkarḍe dăɣ-iktab uḍlem wa t-iwarăn. Təssəba n-a-wen-dăɣ a făl ăssofăɣ ad-t-dd-səbdədăɣ data-k i-ad-hi-təkfəd tayətte n-a-wa mad-əktəbăɣ dăɣ-tăkarḍe i-ămănokal wa măqqărăn ḍarăt isəstanăn wi t-mad-ăjăɣ 27ed, wăr-ilʼ əmmək n-ad-sukaɣ ămănokal u-takărmut s-wăr-ătwăssăn a-wa iɣšăd.»

26

Edăwănne wa ija Buləs i-ad-ikkəs uḍlem făll-iman-net

(Ijităn 22:6-16; 26:12-18)

1Iḍkăl Ăgribba măjrăd, inna i-Buləs: «Măjrăd! Ǝkkəs uḍlem făll-iman-năk.» Iḍkăl Buləs ăfuss-net i-ad-has-səjəd tamətte, innă: 2«Ămănokal Ăgribba, ămoos-ahi a măqqorăn turhajăt n-măjrăd wa hi-təkfed ašăl-i-dăɣ i-ad-əkkəsăɣ făll-i uḍlem wa hi-ăswărăn kăl-Ălyăhud wi hi-dd-əškănen săr-wăn. 3Ǝssanăɣ a-s wăr t-illa a hak-idrajăn dăɣ-ălɣadatăn-năsăn, wăla dăɣ-tijəttewen n-ăddin-năsăn, a-wen-dăɣ a făl əttarăɣ dăɣ-k taẓidert n-ad-hi-səjədəd.

4Năkk, wăr t-illa ăgg-ăkall-i-dăɣ wărăn issen a-s təmmăḍrit-in iket-net, jeɣ-tăt jer-kăl-tumast-in dăɣ-Yărussălam-i-dăɣ ədwălăɣ. 5Ăru əzzayăn-ahi, əssanăn daɣ a-wa ămoosăɣ kunta ăbokăn i-a-wen, tămudre-nin iket-net, əjeɣ-tăt dăɣ-alkum i-a-wa saɣra taggayt ta n-kăl-faris, wăr t-təlla taggayt tăt-tojărăt isəm, wăla ălɣădalăt dăɣ-ăddin-nănăɣ.

6Ašăl-i, əbdadăɣ dat-ăššăreɣa făl təssəba n-ăṭṭăma wa jărăɣ dăɣ-ărkăwăl-wa ijjăš Măssinăɣ i-abbatăn-nănăɣ wi n-ibda, 7ăṭṭăma-en-dăɣ, a-s ăqqalnăt tiwsaten-nănăɣ ti n-mărawăt d-sănatăt n-Iṣrayil ed, a-wen-dăɣ a săr-snăt dd-orăwăn ălɣibadăt n-Măssinăɣ ehăḍ d-ašăl. Ămănokal-in, wăr t-illa uḍlem hi-ăsiwărăn kăl-Ălyăhud wi hi-dd-əškănen săl wen-dăɣ. 8Ak ajăn ămoos-awăn tăkunt a-wa s-ilkam ad-dd-isənkăr Măssinăɣ inəmmuttan?

9Dăɣ-a-wa hi-dd-iqqălăn năkk, wăr t-illa a-wa-dăɣ wăr-əjeɣ i-ad-hin-aləmăɣ s-iyyăt isəm wa n-Ɣisa wa n-Năṣirăt. 10A-wen, jeɣ-t dăɣ-aɣrəm wa n-Yărussălam-i dăɣ-hi-əjrăwăn imănokalăn n-kăl-tikutawen asəttărməs n-e d t-illăm ere ilkamăn i-Ɣisa Ălmasex, ăjăɣ-t dăɣ-takărmut. Afăl ənhăyăɣ i dăɣ-săn ăniihăjjăn d-tamăttant, ifassăn-in a-s tajjăɣ iman-net. 11Ǝkkeɣ jer-ihănan n-ăddin wi n-kăl-Ălyăhud i-ad-tăn-săknăɣ dăɣ-săn aɣăna, šahăššalăɣ-tăn s-asəkkufăr, dăɣ-təmɣăre n-aḍkăr-năsăn wa hi-ihăn, ăhoreɣ-tăn har ikallăn wi iyyăḍnen dăɣ-əzzaɣăn.

(Ijităn 9:1-19; 22:6-16)

12Dăɣ-isălan n-a-wen-dăɣ a făl əkkeɣ Dămašăq, ăwwayăɣ tikarḍiwen hi-əkfăn imănokalăn n-kăl-tikutawen, hi-əjrawnen tădabit n-a-wa s-ărheɣ iji-net. 13Ămănokal-in, əgleɣ dăɣ-a-wen-dăɣ a-s hin-ohăẓăɣ Dămašăq s-ammas n-tarăhut, wăla a hin-əjrăhăɣ năkk d-imidiwăn-in a-s ənhăyăɣ ănnur dd-ifalăn išənnawăn ojărăn tăfukt amləwləw. 14Nəhă-dd noḍa iket-dăɣ-nănăɣ, əsleɣ dihen i-emăsli hi-innăn dăɣ-Ɣăbranəyya: ‹Sawəl, Sawəl! Ma kăy-orămăn săr-i, tiɣəzzəbud-ahi? Ad-hak-indăr amẓəẓẓaj dăr-i hărkuk.›

15Ǝnneɣ-as: ‹Emăli, mi tămoosăd?› Innʼ-ahi Emăli: ‹Năkk a-wa Ɣisa wa tiɣəzzəbud. 16Ămăra, əbdəd făll-iman-năk, ănfalălăɣ-ak-dd i-ad-tumasăd ănămmašul-in, tumasăd daɣ tajuhe-nin dăɣ-a-wa tənhăyăd ašăl-i-dăɣ d-a-wa hak dd-madăn-infiləl ḍarăt a-wa, 17ad-kăy-dd-ăɣləsăɣ dăɣ-kăl-Ălyăhud d-inəẓẓulam26:17 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). šəmmišəlăɣ-kăy săr-săn, 18i-ad-tarəd tiṭṭawen-năsăn, əzjărăn-dd tihay s-ănnur, əzjărăn-dd tărna n-Iblis s-Măssinăɣ, amənăn săr-i i-ad-tăn-ăkfăɣ tenăšše n-ibăkkaḍăn i-ad-ahərən tăkasit d-iməššeddəjăn wi iyyăḍnen.›

19Ămănokal-in Ăgribba, wăr-ətterăɣ anməšri i-a-wa hi-dd-ănfalălăn dd-ifălăn išənnawăn ed, Măssinăɣ ad-dd-ifal. 20Ǝmməjrădăɣ s-tizarăt i-kăl-Dămašăq d-kăl-Yărussălam təzzar, okăyăɣ s-Ălyăhudəyăt d-iɣărman wi iyyăḍnen hăn inəẓẓulam, xaṭṭăbăɣ-asăn iket-dăɣ-năsăn isălan n-a-s lan s-ad-utabăn, əjən tămudre tăddewăt d-imărkedăn olaɣnen ăssiitbătnen tiynəya ta dd-təšrăyăt fălla-săn. 21Təssəba n-a-wen dăɣ, a făl făll-i oḍăn kăl-Ălyăhud dăɣ-ammas n-ehăn n-ămudd wa măqqărăn, əttărăn tenăɣe-nin 22măšan, idhăl-ahi Măssinăɣ, ikkăs-ahi-dd dăɣ-ifassăn-năsăn i-ad-udabeɣ tebădde, ăjjayhăɣ făll-isălan-net har ašăl-i-dăɣ i-wi lănen isəm hakd wi t-wăren əla. A-wa jănneɣ daɣ ašăl-i-dăɣ, wăr-ămoos a ăynayăn, ăru dăɣ-s ăssewălăn ănnăbităn d-Mosa-i əssətbătnen a-s əlkamăn isălan-wi-dăɣ hawăn-tajjăɣ. 23A-wen a t-ămoosăn, a-s ilkam ad-inhəy Ɣisa Ălmasex tersəmmawen təzzar, umas teɣăfădde n-ăddinăt wi dd-maden-ənkăr jer-inəmmuttan i-ad-ətwəjjən isălan n-ănnur n-əlɣəllas i-kăl-Ălyăhud hakd inəẓẓulam.»

Ălwižab n-Ăgribba i-Buləs

24Ămmiijrăd Buləs itakkăs uḍlem făll-iman-net dihen-dăɣ a-s iḍkăl Fistus emăsli-net, innă: «Kăyy Buləs, ăbas təssanăd a jănned, təkkas dăɣ-k təmɣăre n-təlɣuləma tayətte.» 25Innʼ-as Buləs: «Ămănokal-in Fistus, năkk ɣas ozja ənniyăt-in, əjrahăɣ a-wa heɣ; a-wa jănneɣ iket-net, wăr-ămoos ɣas ar tidət lat ujreh. 26Kăyy daɣ ămănokal-in Ăgribba, wăr hak-ədrejăn isălan-win-dăɣ, a-wen-dăɣ daɣ a făl wăr-ăksuḍăɣ măjrăd data-k, ed wăr t-illa dăɣ-isălan-wi-dăɣ a-s wădden təssanăd săr-s e-d, əkkasăɣ ăššăk a-s isălan-wi-dăɣ, wăr jen dăɣ-ufăr. 27Ămănokal-in Ăgribba, tomanăd s-a-wa ənnăn ănnăbităn, wădden?»

28Iggăd-dd Ăgribba ălwăqq-wen s-Buləs, innʼ-as: «Kăyy, hannăyăɣ-kăy, a ənḍărrăn ɣas teɣalăd ămoosăɣ ălmăssexi.» 29Innʼ-as Buləs: «Jer-a ənḍărrăn wăla a hin-illan i-ad-tumasăd a-wen, dalăɣ-ak Măssinăɣ kăyy hakd ălžămaɣăt wa hi-ăsijădăn, ad-dăr-i taləhəm hărăt iket-net, a săl tišəm-ti-dăɣ hi-hănen.»

30Issəmdă Buləs măjrăd-wen-dăɣ ɣas, ibdăd ămănokal Fistus hakd Ăgribba d-Berenis, təlkăm-asăn daɣ tamətte, 31zajjărăn ăddinăt, tinmənnin: «Ăhaləs-i-dăɣ, wăr t-illa a iɣšad t-ăsinăhăjjăn d-tamăttant wăla tišəm.»

32Inna Ăgribba i-Fistus ălwăqq-wen: «Ǝnnăr wădden teɣăre-i ija ăhaləs-i-dăɣ i-Qăyṣăr wa n-ămănokal măqqărăn, itwəyyʼ-in.»

27

Asikəl n-Buləs s-Roma

1Tăwwăḍ-dd tăqqăn ta n-tikawt n-ăkall wa n-Iṭali ɣas, jăn kăl-əlxəkum Buləs d-kăl-takărmut wi iyyăḍnen dăɣ-ifassăn n-kăbtăn s-isəm-net Yulyus, ənta a ănnihăḍăn făll-ejhăn n-əlɣəskăr wa s-isəm-net: «Wa tăn-ojărăn». 2Nəjjăš turăft n-aman jat isəm Adăramit, nəkkă ăkall wa n-Azya, năddeew dăɣ-asikəl-nănăɣ d-Aristarăq wa n-Tăslonika.

3Ašăl wa ilkămăn i-wen, năsjăn dăɣ-teje ta n-Sidon. Ămoos kăbtăn Yulyus ăwadəm s-ikna Buləs əjjăruẓăt, iglă făw har t-ikfă turhajăt n-ad-ăkk imuzăyăn-net wi hănen aɣrəm-en i-ad-has-arəjăn dăɣ-asikəl. 4Nəfăl dihen, năllil asălim n-aman, nămsadăɣ i-awtəl wa n-Qəbrus i-ad-nəmjušət d-aḍu d-tinăzzămăren-ti dd-bahhălnen i-turăft. 5Nəjlăy ḍarăt-a-wen ejărew wa səmmăn ošălăn dăɣ-ăkall wa n-Silisi d-Banfəli, năsjăn dăɣ-taɣrəmt ta n-Mira təhăt ăkall wa n-Lisya. 6Ijrăw kăbtăn-nănăɣ dihen turăft n-aman təkkat Iṭali, ijʼ-anăɣ dăɣ-s.

7Nəjă išilan năsilalăm sollan făll-aman har šărnaš d-nănmawăḍ d-aɣrəm wa n-Kănida, igdăl-anăɣ əṣṣuhu n-aḍu ad-nakəy ɣas, nărmăs tamdujt ta n-ajus n-ăkall wa n-Kritus, nəkka dawa-s har nămsadăɣ d-Sălmuni. 8Šărnaš d-năllil asălim n-ejărew har dd-năwwăḍ edăgg ijan isəm: tasjənt ta n-tihusay, a-wen edăgg, ănimahăẓăn d-taɣrəmt ta n-Lazaya.

Anməntaš n-ejărew făll-turăft n-aman ta iha Buləs

9Nəja išilan s-əmmək-en-dăɣ a-s fălla-năɣ ănmăntaš ejărew, nəjjăš miši, okăy fălla-năɣ daɣ ăẓum wa n-tajrəst. 10Dihen-dăɣ, ad-ăsmătăr Buləs iməssukal wi iyyăḍnen hănen turăft n-aman, innʼ-asăn: «Meddən, hannăyaɣ a-s asikəl-nănăɣ wăr-mad-ăj wăla šăɣšad d-miši; năkkăneḍ hakd a-wa ihăn turăft, nəha miši d-šăɣšad-wen-dăɣ.»

11Măšan ojăr tafləst ija kăbtăn a-wa has-innă u-taɣăya-net a-wa innă Buləs. 12Ǝnhăyăn a-s edăgg-wa-dăɣ ăsjănăn wădden edăgg dăɣ-isasakay ăwadəm tajrəst ɣas, ăssoɣălăn tisdas n-turăft, ărmăsăn tamdujt n-aɣrəm wa n-Fənikus daw-awtəl wa n-Kritus i-ad-dăɣ-s səssikəyăn tajrəst. 13Ǝllan-t dihen-dăɣ a-s dd-isrăj aḍu dd-ifalăn ajus, orăn-dd turăft, ărkăbăn dăɣ-a-s ăllilăn tasăja n-ejărew ed, ăɣelăn ăɣlăsăn dăɣ-ăššar-net.

14A ənḍărrăn ḍarăt-a-wen-dăɣ, toḍă-dd fălla-săn tăšikwalt tăṣṣoohet s-itawănna dăɣ-Tălyunanit: Erakilun. 15Izzəwăt ăṣṣahăt-net turăft, iglă dăr-s emănăn, ăbas t-illa ere dăɣ-s ănnihăḍăn. 16Ija a-wen-dăɣ har nokăy afălla n-awtəl wa n-Kluda, ijʼ-anăɣ aɣrəm-en eff ɣas, nəttăr ăddăbara s-nănmawăḍ d-isăɣlas wi hănen turăft. 17Ǝjrăwăn meddən aḍkul n-asăɣləs wa n-ənḍărrăn ihăn turăft, ăstărăkken-t dăɣ-aman, əkrăsăn-t dăɣ-turăft s-iɣunan, nəḍkăl tisdas i-ad-tănăt-isəkəf aḍu i-ad-ăbas hanăɣ-ăzziwăt aḍu. Năšinanăj s-əmmək-wen-dăɣ har nănmawăḍ d-Libya, noyya iman-nănăɣ s-ašrut wa dăɣ-wăr šəjrətăn aman.

18Okăy fălla-năɣ ašăl imdan năbbillăn d-aḍu s-əmmək-wen-dăɣ, har hanăɣ-ilzăm ašăl wa iyyăḍăn, ad-hin-nəjăr ilalăn wi hănen turăft i-ad-tifsas. 19Ašăl wa s-kăraḍ, jărăn-in inaxdimăn a-wa ăẓẓayăn ihăn turăft iket-net. 20Nəjă ăzzăman wăr nənhey tăfukt wăla etran, a ija a-wen-dăɣ, itiwwaḍ-dd fălla-năɣ ăṣṣahăt n-aḍu har ăbas hanăɣ-iha ere ijarăn ăṭṭăma n-tămudre.

21Išilan-win-dăɣ, năssakăy-tăn wăr t-illa a nəkša, dăɣ-a-wen-dăɣ ad-dd-ibdăd Buləs, innă i-ăddinăt: «Imidiwăn-in, ənnăr hi-tăsijădăm ihənnin a-s hawăn-əmməjrădăɣ dăɣ-awtəl wa n-Kritus, wăr nətəjjəš miši d-šăɣšad ogdăhăn d-a-wa-dăɣ. 22Ărheeɣ fălla-wăn ămăra, ad-hi-səjdəm: sănsăt ənniyăt-năwăn, əḍmanăɣ-awăn a-s wăr t-illa i dăɣ-năɣ mad-iba măšan, turăft ənta, əkkəsăt ăṭṭăma-net. 23Ănfalăl-ahi-dd ănjălos n-Măssinăɣ ənḍăhaḍ, 24innʼ-ahi: Buləs, wăr tărmeɣăd ed, wăr t-illa ad-wăr təbdedăd dat-Qăyṣăr wa n-ămănokal măqqărăn. Ad kăy-iɣləs Măssinăɣ kăyy d-iməssukal wi dăr-tăddewăd. 25Ɣas, imidiwăn-in, kuyədăt, wăr təkkesăm ăṭṭăma, əflasăɣ a-s Măssinăɣ a-wa hi-innă, ad-ăj, 26ilkam dăɣ-năɣ ad-nəsəjən făll-awtəl iyyăn.»

27Nəja ehăḍ-nănăɣ wa s-măraw d-əkkoẓ măšan, ăzziwăt-anăɣ aḍu hărwa făll-ejărew wa səmmăn s-itawănna Adərya, a-wen, dăɣ-ejărew wa səmmăn măqqărăn n-Miditerani. Ebre n-ammas n-ehăḍ, ofrăyăn kăl-taɣăya n-turăft a-s ohaẓăn edăgg dăɣ-wăr əknen aman əjut. 28Jărăn aɣan dăɣ-aman i-ad-săr-s əkətən təššəjrət n-aman, osăn aman jan təššəjrət n-kăraḍăt timərwen n-metăr d-əssa. Ǝglăn har dihen, olăsăn daɣ ejer n-aɣan-ənnin dăɣ-aman, imăl-asăn ider n-aman ămăra, dăɣ-sănatăt timərwen n-metăr d-əttam. 29Ăksuḍăn kăl-taɣăya ad-tiḍəw turăft-năsăn, tənkəf i-tihun, ɣas, jărăn əkkoẓăt tiẓolyawen dăɣ-aman i-ad-əhəlnăt turăft, əqqălăn ḍarăt-a-wen i-tebădde n-ašăl. 30Dăɣ-a-wen-dăɣ, ad-tattărăn kăl-taɣăya əmmək s-əjmăḍăn, ăsrăsăn dăɣ-aman asăɣləs ənḍărrăn, jăn ăsaru n-a-s ărhan ad-hin-šəššənkəšăn tiẓolyawen ti jăn dăɣ-aman i-ad-əknənăt antum, əṭṭəfnăt turăft.

31Ilmăd Buləs făll-amsud-năsăn ɣas, innă i-kăbtăn d-əssărdusa: «Ănn i-meddən-năk, afăl wăr-ăqqimăn meddən-wi-dăɣ dăɣ-turăft, adiš, əkkəsnet ăṭṭăma n-tămudre.» 32Ăɣtăsăn əssărdusa ḍarăt-a-wen iɣunan n-asăɣləs wa ənḍărrăn, oyyăn-t iglă, ăwwăyăn-t aman. 33A ənḍărrăn dat-ăbaqqu n-tifawt, ăsmătăr Buləs imidiwăn-net i-ad-əkšən hărăt făl-a-s lan a iwwăḍăn măraw išilan d-əkkoẓ wăr t-illa a ikkan imawăn-năsăn. 34Innʼ-asăn Buləs: «Ǝnfəwăt iman-năwăn s-hărăt iyyăn, əfləsăt a-s wăr t-illa dăɣ-wăn-i s-mad-hin-iba wăla-dăɣ emẓăd iyyăn ɣas dăɣ-eɣăf-net.»

35Innʼ-asăn Buləs a-wen-dăɣ ɣas, iḍkăl-dd tijəlwen, ămmoy i-Măssinăɣ dat-ăddinăt wi hanen turăft, ăẓun-tănăt ḍarăt-a-wen, ad-itatt. 36Tokăy-tăn tarəmmeɣt, ad-tattăn əntăneḍ-dăɣ. 37Dăɣ-turăft-en-dăɣ, năwwăḍ sănatăt timaḍ n-ăhaləs d-əssayăt timərwen d-săḍis. 38Ălwăqq wa d-əyyəwănăn ăddinăt, əssănɣălăn-in ălkăma dăɣ-ejărew i-ad-səfsəsăn turăft.

39Ja tifawt, əšlămăn dăɣ-ijəj taɣmărt dăɣ-ijjət ăkall măšan wăr-əssenăn ma ămoos ăkall-wen-dăɣ. Ǝnnăn ad-săr-s ənnăḍăn turăft, səjnən-tăt dihen-dăɣ kunta ămmukkăn a-wen. 40Ǝkkăsăn isăssărăn wi iṭṭăfnen turăft, oyyăn-tăn-in s-aman, orăn iɣunan wi n-taɣăya sasaɣadnen turăft, jăn tisdas i-aḍu s-data n-turăft i-ad-tăn-in-imhəl aḍu s-edăgg wa ăqqurăn əšlămăn. 41Diha-dăɣ d-əkkăn s-data a ənḍărrăn ad-oḍăn făll-hărăt n-tejeft, təntăm-asăn turăft dăɣ-ăkall. Ittəytăy ăkumkum-net dăɣ-ăkall hundăɣ har ăbas timtəkwəy, irẓă-dd daɣ ajilal-net făll-ăṣṣahăt wa ija anməntaš n-ejărew wa səmmăn.

42Ǝnhăyăn əssărdusa a-wen ɣas, ănmănnakăn i-ad-əjən iman n-kăl-takărmut i-udaɣ ad-ijmăḍ wălʼ iyyăn dăɣ-eššaf, 43măšan unjăy-asăn kăbtăn s-a-wen făl tărha-i ija i-Buləs. Dihen-dăɣ ad-innă kăbtăn i-ăddinăt wi əssănnen eššaf, ad-əyyən iman-năsăn s-tizarăt s-aman, əšyəfăn s-asălim. 44Innă i-wi iyyăḍnen, ad-əjən ăddăbara făl năyăn iferəsăn n-tisəjwen n-turăft wi dd-irẓa aḍu. Ǝmmək-wen-dăɣ a-s hin-əwwăḍăn iket-dăɣ-năsăn asălim n-aman, əddarăn-ăɣlasăn.

28

Tăsjăn turăft n-aman ta iha Buləs dăɣ-awtəl wa n-Malta

1Năɣlăs-dd dăɣ-a-wen-dăɣ iket-dăɣ-nănăɣ, nəzjăr-dd aman ɣas, nəslă a-s awtəl wa dăɣ-năsjăn, isəm-net Malta. 2Ăsmăjaren-anăɣ kăl-awtəl-en, əssărɣăn-anăɣ efew, nəzzăh săr-s iket-nănăɣ ed, iwat ajənna, ija esămeḍ.

3Ikkəmăt-dd Buləs isuksukăn s-ăshăjăljăl efew măšan, tăkwăttăt-t taššălt dd-təstaɣ tukəse n-efew, tărmăm dăɣ-ăfuss-net. 4Ǝnhăyăn kăl-awtəl a-wen ɣas, ad-tinmənnin: «Ăhaləs-i-dăɣ, wăr t-ihʼ ăššăk a-s emăjj n-iman, ənta da-dăɣ s-iket dd-iɣlăs dăɣ-aman măšan, ilkăm-as-dd əlɣədăr n-a-wa iɣšăd i-Măssinăɣ.»

5Irsăy-in Buləs taššălt ḍarăt-a-wen făll-iman-net, ănnunnăẓăt-tăt dăɣ-efew, wăr t-illa a has-tăɣšad.

6Ija a-wen ɣas, ăsbălalăɣăn kăl-awtəl dăɣ-Buləs, ija ɣur-săn a-s a ənḍărrăn ɣas a has-in-ăqqimăn ihḍəḍi, meɣ ămmut ălwăqq-wen-dăɣ. Ăhojăn wăr t-illa a ijan dăɣ torda-năsăn ɣas, əqqălăn s-a-wa ənnăn, ad-jannen ămăra: «A-wa, hărăt dăɣ-imălan wi n-išənnawăn.»

7Edăgg-en, ohaẓăn-t išəkraš n-ămănokal n-awtəl s-isəm-net Bubləs. Islʼ-anăɣ ɣas, ăsmăjarăt-anăɣ s-ehăn-net, năssakăy ɣur-s kăraḍ išilan. 8Nəllʼ-e dihen-dăɣ a-s tărmăs tenăde tăddewăt d-tanănăɣat abba n-ămănokal. Osʼ-e Buləs, ăswăr-t ifassăn-net, ittăr-as dăɣ-Măssinăɣ, izzăy. 9Ăwwăyăn-dd kăl-ăkall ḍarăt-a-wen imarhinăn-năsăn, ăzozăy-tăn Buləs əntăneḍ-dăɣ. 10Ǝssəmɣărăn-anăɣ kăl-awtəl en-dăɣ făl təssəba n-a-wen-dăɣ. Năssawăḍ tekle ɣas, jăn-anăɣ ăzzad igdăhăn i-a-wa hanăɣ-in-ăqqimăn dăɣ-asikəl.

Ujəš n-Buləs i-aɣrəm wa n-Roma

11Šămad fălla-năɣ okayăn kăraḍ orăn n-asikəl, ad-nəjrăw turăft n-aman tăṣṣiwwărăt idmawăn d-ismawăn n-imălan n-eknewăn wi s-itawănna: Kăstur d-Bolăkəs dd-falăt Iskăndərya, nəjjăš-tăt, tăssakăy dăr-năɣ tajrəst dăɣ-awtəl-wen-dăɣ. 12Nəfăl dihen, năsjăn kăraḍ išilan dăɣ-Sirakuz, 13təzzar năllil asălim n-aman har Rajyo. Ašăl wa ilkămăn i-wen, inkăr-dd fălla-năɣ aḍu dd-ifalăn ajus, izzəwăt-anăɣ emănăn har năsjăn dăɣ-Băzula. 14Nəjrăw dihen hărăt dăɣ-ayətma-năɣ dăɣ-ăddin, ăsmăjaren-anăɣ; năssakăy ɣur-săn əssəboɣ imdan. Ɣur-săn en-dăɣ, ad-nărmăs tamdujt ta n-Roma. 15Ǝslăn-anăɣ hărăt dăɣ-ălmăssexităn n-Roma ɣas, əlkăḍăn-anăɣ-dd s-ăssuk n-aɣrəm wa n-Abyud, əssəlkăḍăn-anăɣ-dd daɣ iyyăḍ s-ăssuk wa n-aɣrəm wa n-kăraḍăt tihənzubba. Inhăy-tăn Buləs ɣas, irăš i-Măssinăɣ, ikfʼ-e a-wen-dăɣ ăṭṭăma d-ăṣṣahăt ăynayăn.

16Năwwăḍ-in Roma ɣas, irḍa əlxəkum i-Buləs s-ad-ifăr ehăn n-iman-net, izzăɣ dăɣ-s ənta d-əssărdasi wa has-ijăn ənniyăt.

Ajəyh wa ija Buləs dăɣ-aɣrəm wa n-Roma

17Kăraḍ išilan ḍarăt-a-wen, issăɣră-dd Buləs inušămăn n-kăl-Ălyăhud wi əzzăɣnen Roma. Ǝžžəmmăɣăn-dd săr-s ɣas, innʼ-asăn: «Ayətma-ɣ, wăr t-illa a ăɣšadăɣ s-ănimăšrăyăɣ i-tumast-nănăɣ, wăla i-ălɣadatăn-nănăɣ. Aɣrəm wa n-Yărussălam a dăɣ-dd-əttărmăsăɣ, əjjăšăɣ dăɣ-s takărmut, ătwăjjăɣ jer-ifassăn n-kăl-Roma, 18əttărăn əntăneḍ almud n-a-wa ăɣšădăɣ ḍarăt a-s hi-ăsimăjrădăn măšan, wăr t-illa ăḍḍărora făll-i əjrawăn hi-ăsinăhăjjăn d-tamăttant, əttărăn făw ad-hin-səwwəyyən măšan, 19ənkărăn-dd kăl-Ălyăhud dihen făll-i, unjăyăn ărḍăn a-wa hi-ăɣtăsăn kăl-Roma. Ǝnhăyăɣ a-s wăr t-illa a ărhan săl tamăttant-in ɣas, tămoos-ahi teɣăre n-Qăyṣăr wa n-ămănokal măqqărăn ihăn Roma tăhaššilt. Măšan, hakd a-wen-dăɣ, wăr-iha ənniyăt-in n-ad-săwrăɣ tumast-in uḍlem wălʼ iyyăn. 20A-wa-dăɣ a făl ăsdărhănăɣ ahănay-năwăn, səfhəmăɣ-kăwăn a-s tišəm-ti-heɣ, wăr tănăt-dd-orew săr-i a săl ăṭṭăma wa ohărăɣ d-kăl-Iṣrayil iket-năsăn.»

21Innʼ-as ălžămaɣăt wa săr-s dd-ăddewăn: «Dăɣ-a-wa hanăɣ-dd-iqqălăn năkkăneḍ, wăr t-təlla tăkarḍe hanăɣ-dd-tosat dd-falăt Ălyăhudəyăt hanăɣ-təjat isălan-năk, wăr t-illa daɣ ere nənhay dăɣ-ayətma-năɣ dd-ifalăn dihen hanăɣ-kăy-omalăn wăla i hanăɣ-kăy-oẓamăn. 22Ămăra, năssof, ad-hak-nəsəll năkkăneḍ iman-nănăɣ ed taggayt ta hed təglăt făll-tidət n-iman-net, nəssan a-s wăr t-illa edăgg s-wădden ăššunjen-tăt dăɣ-s ăddinăt.»

23Ohărăn dăr-s ḍarăt-a-wen ašăl dăɣ-t-dd-mad-ăqqəlăn ăddewăn d-ăddinăt ojărnen wi dd-osănen ăsihe-wa. Osăn-dd ašăl-en, imməjrăd-asăn wa-dăɣ n-tifawt har toḍa tăfukt, itafăssar-asăn tijəttewen n-a-wa isaɣra, ixaṭṭăb-asăn isălan n-Təmmənəya n-Măssinăɣ d-a-wa innă alămăr wa n-Mosa d-ănnăbităn wi iyyăḍnen, isafham-tăn daɣ a-wa ənnăn făll-ƔisaĂlmasex. 24Issətbăt ašrut iyyăn dăɣ-săn tənna-net, ăsɣăr-as ašrut wa iyyăḍăn ulh-net, unjăyăn omănăn s-măjrăd n-Măssinăɣ.

25A-s t-fălăn ăddinăt, ăẓunăn dăɣ-a-wa ordăn făll-Ɣisa Ălmasex. Inhăy Buləs tăẓune ta jăn ɣas, innʼ-asăn: «Ijmaḍ-t ăššăk a-s tidət a-wa innă Unfas Šăddijăn i-imărawăn-nănăɣ s-emm n-ănnăbi Saya28:25 A-wa ănnăbi dd-ăzzarăn i-Ɣisa, ălolăy dăɣ-isălan-net əssayăt timaḍ n-awătay dat-tiwit-net. a-s t-ăšmašăl Măssinăɣ. Ăzzăman-en, innʼ-as:

26‹Ǝgləw, ăkk ăddinăt-i-dăɣ, tənnəd-asăn:

ad-sallăm s-timəẓẓujen-năwăn măšan,

wăr t-illa a mad-təfhəmăm,

ad-təswaḍăm s-tiṭṭawen-năwăn măšan,

wăr t-illa a mad-tənhəyăm

27făl-a-s tamətte-i, tăsɣăr-ahi ulh-net,

tăɣfăl-ahi timəẓẓujen-net,

tăhăr-ahi tiṭṭawen-net i-ad-wăr hənnəy,

wăr səll,

i-ad-wăr t-illa a isalmaḍăn ulh-net,

i-ad-săr-i dd-tənnăḍ, zuzəɣăɣ-tăt.› »

28Innʼ-asăn Buləs ḍarăt-a-wen: «Ǝlmədăt, ɣur-ašăl-i-dăɣ a-s, əlɣəllas wa kăwăn-ikfa Măssinăɣ, ikfʼ-e daɣ i-inəẓẓulam28:28 — Ɣur-kăl-Ălyăhud, ere wărăn ămoos ăgg-Ălyăhud s-alăṣăl meɣ ere wărăn ilkem i-ăddin-năsăn, iket-net, ănăẓẓalim a ămoos. A-wen-dăɣ a făl tiwsaten ti iyyăḍnen iket-năsnăt, ti n-inəẓẓulam. — Ašăl-i-dăɣ, ănăẓẓalim, ăkafăr (ere wărăn issen s-Măssinăɣ). -i has-e-səjədnen.» [ 29Issəmda Buləs tənna n-a-wen ɣas, fălăn-t kăl-Ălyăhud ămiiɣănnăn jer-iman-năsăn.]

30Izzăɣ Buləs dăɣ-ehăn-wen-dăɣ ifăr har dăɣ-s ăssakăy əssin iwətyan əmdanen. Ijraw iman-net, ehăn-en-dăɣ, a dăɣ-t-dd-tisən ăddinăt iket-năsăn wi ărhănen ahănay-net, 31ixaṭṭăb-asăn isălan n-Təmmənəya n-Măssinăɣ, isaɣrʼ-en, wăr t-illa daɣ ere has-igdalăn tənna n-a-wa s-irha, ad-tăn-ănn făll-Emăli Ɣisa Ălmasex.