МАРКДИ КТИБТУ УЖУВЛАН ХАБАР
Гьаму Ужувлан хабар, «Марцци вакиларин ляхнар» кІуру китабдиан ачухъ шулайиганси, саб вахтна Павелихъди гъаши Маркди Гирами Рюгьнан кюмекниинди гъибикІуб ву. Му Хабар Маркди, чавна Павел Римдиъ айиган, Исайихъ хъугъну имбу жара халкьариз кІури, 60-пи – 65-пи йисари гъибикІуб вуди гьисаб апІура. Му Хабарнаъ кІулин фикир, Иса Месигь Аллагьдин Бай вуди, Дугъан гъурдаъ гьарсаб уьзриин, табиаьтдиин, аьжалиин гьюкум айиб улупна. Аллагьдин шагьидвалиинди Исайи Чаз айи гьюкум гьич саб вахтнара Чан хайирназ ишлетмиш гъапІундар – Дугъу Чан вари кьувват инсан гунагьвалин гьялкьяйиан азад апІуз харж гъапІну. Автори Исайин гьаму жилариин гъабхьи уьмрин аьхиримжи йигъарикан, Дугъан аьзабарикан, аьжалнакан ва Думу чІиви хьуваликан ктибтура. Гьаму Ужувлан хабарну Иса аьжалиин гъалиб хьуваликан лап ачухъди шагьидвал апІура.
1Штуан апІру Ягь’яйи халкь Месигь гъювалихьна гьязур апІуб
1 Аллагьдин Балкан, Иса Месигьдикан вуйи Ужувлан хабар гьамци ккебгъра. 2 Ишая пайгъамбрин китабдиъ дибикІна:
«Магьа, Яв улихьди Узу Йиз дюн’яйиз кас гьаъраза.
Дугъу Увуз рякъ гьязур апІиди.
3 ИчІи чюлиъ дих атІабгура, „Агъайиз рякъ ккабалгай.
Дугъаз рякъяр-жилгъйир дишдар апІинай!“»
4 ИчІи чюлиъ, адмийир штуан апІури, гьар касди чан тахсрар гардандиъ дисбан, инсанар штуан апІбан ва гьамци чпин гунгьарилан хил алдабгъбан бадали, аьгъювалар рагъури, Ягь’я ачмиш шулу.
5 Дугъахьна вари Ягьудия жиларилан ва Ерусалимдиан халкьар гъюйи, чпин гунгьариин швумал духьну, дурари чпин гунгьар гардандиъ дисуйи, ва дугъу дурар Ярдан нириъ штуан апІуйи.
6 Ягь’яйиин девейин хьайин палат алийи ва юкьвнаан гъидкьин яркьу чІул идибтІнайи. Дугъу елгнагарна чІурдин йиччв ипІуйи. 7 Дугъу адмийириз кІуйи: «Йиз кьяляхъди узутІан Кьудратлур гъюра. Узу, ис алахъну, Дугъан шаламарин гъахмйир гъядарчузкьан лайикь дарза. 8 Узу учву штуан гъапІунзачву, хъа Дугъу учву Гирами Рюгьнахьди цІийи алаидичву».
Иса штуан хьуб
9 Гьадму йигъари Галилей уьлкейин Назарет шагьриан Иса гъюру, Ягь’яйи Думу Ярдан нириъ штуан апІуру. 10 Иса штуан удучІвурайиган, аьршар гьатІарццну, Дугъаз Чаина Гирами Рюгь луфси ис шули рякъюру, 11 зав’ан дих шулу: «Уву Йиз масан Бай вува, Узу Ув’ин гизаф рази вуза!»
Иса ахтармиш апІуб
12 Ва гьадму сяаьт Рюгьну Исайиз ичІи чюлиз гъягъюз амур апІуру. 13 Иблисди ахтармиш апІури, Исайи ягъчІвур йигъ ичІи чюлиъ гьапІру. Думу чІурдин гьяйванатарин арайиъ яшамиш шулу, ва малайикар Исайин гъайгъушнаъ дийигъуру.
Исайи ученикар ктагъуб
14 Ягь’я дустагъдиъ итбахъан, Ужувлан хабар рабгъури, Иса Галилей уьлкейиз гъягъюру.
15 Дугъу кІуйи: «Вахт улубкьна. Аллагьдин Паччагьлугъ багахь дубхьна! Ичв гунгьар гардандиъ дидисну, уьмур дигиш апІинай, Ужувлан хабарнахъ хъугъай!»
16 Иса Галилей гьюлхъантина гъягъюрайиган, Дугъаз гьюликк чулар ккирчрайи Симон ва дугъан чве Андрей рякъюру. Дурар балугъчйир вуйи.
17 Исайи дурариз кІуру:
– Узухъди гъачай ва Узу учвкан инсанарин юкІвар дисру балугъчйир ктаурза.
18 Дурар, гьадмусяаьт чпин чулар дирчну, Гьадгъахъди гъягъюру.
19 СацІиб тина гъушган, Дугъаз Зеведейин бай Якьубна дугъан чве Югьан рякъюру. Дурари люткейиъ чулар рас апІурайи. 20 Дугъу дурариз дих апІуру, ва дурар, чпин адаш Зеведей ва дугъан балугъчйир люткейиъ гъитну, Гьадгъахъди гъягъюру.
Жин кайир сагъ апІуб
21 Дурари Кафернагьум шагьриз рякъ бисуру. Султ йигъан Иса жугьдарин мистаз гъюру ва душваъ Дугъу адмийириз аьгъювалар улупуру. 22 Дурар Дугъан улупбариин мюгьтал духьнайи, фицики Исайи къанунчийириси ваъ, хъа гьюкум хлиъ айириси улупуйи.
23 Сабпну мистаз жин кайи адми гъюру, дугъу чІигъар апІуру:
24 – Учкан фу ккундувуз, Назаретдиан вуйи Иса? Учу пуч апІуз дуфнана? Узуз Уву аьгъязуз – Аллагьдин гьаънайи Гирамир!
25 Исайи жиндиз буйругъ тувру:
– ХъючІюбкь ва дугъ’ан удубчІв!
26 Гьадмуган жин, думу дутІурччвну, чІветІ дапІну, дугъ’ан удубчІвуру. 27 Вари русвагь шулу, сари-сарихьан гьерхуз хъюгъру:
«Мурар гьапІру цІийи аьгъювалар ву? Мугъу жинаризра кмиди амур апІураки, хъа дурар Мугъаз мютІюгъ шулира а». 28 Мугъкан аваза вари Галилей уьлке вуйибси рабгъуру.
Исайи гизаф адмийир сагъ апІуб
29 Мист’ан удучІвган, Иса Якьубна Югьан хъади Симондинна Андрейин хулаз гъягъюру. 30 Симондин сижарбаб цІа алди дахънайи. Дугъкан Исайиз кІуру. 31 Иса багахьна дуфну, хил дибисну, дугъаз гъудужвуз кюмек апІуру. ЦІа дишла улдубчІвуру, ва дишагьли хяларин гъайгъушнаъ учІвру.
32 Хябяхъдихъна ригъ алабхъиган, Исайихьна вари иццрудар ва жинар кайидар хуру. 33 УрчІарихъна вари шагьур уч дубхьнайи. 34 Жюрбежюр уьзрари ккагънайи гизафдар сагъ гъапІнийи ва гизафдариан жинар утІурккнийи. Исайи жинариз Учв ашкар апІуб гъадагъа гъапІнийи, фицики дурариз, Думу фуж вуш, аьгъяйи.
35 Сигьринган, гьеле мучІуди имиди, Думу хул’ан удучІвну, архаин йишвахьна гъягъюру ва гьадушвахь ккарагуру. 36 Симонна Дугъахъди хъайидар Думу агуз гъягъюру 37 ва, гъидихъган, Дугъаз кІуру:
– Варидари Уву агура.
38 – Гъачай багахь хьайи шагьрариз гъягъюрхьа, Узхьан душвариъра аьгъювалар улупуз шлуси. Узу гьаддиз дуфнайир вуза, – кІуру Исайи дурариз.
39 Гьамци Думу вари Галилей вуйибси, мистариъ аьгъювалар улупури ва жинар утІурккури, лицуру.
Хамран аьзар кайир сагъ апІуб
40 Хамран аьзар кайир Исайихьна дуфну, кьамкьарихъди Дугъан улихь дусну, кюмек ккун апІури, ккарагуз хъюгъру:
– Эгер Увуз ккун гъабшиш, узу марцц апІуз шулвухьан.
41 Дугъан язухъ гъабхьи Исайи хил гьачІабккну, дугъак кубкІну, кІуру:
– Ккундузуз, марцц йихь!
42 Хамран аьзар гьадму сяаьт дугълан улдубчІвуру ва марцц шулу. 43 Исайи, ижмиди гьамци дупну, думу гьаъру:
– Лиг гьа, мидкан гьич саризра макІан, хъа маллайихьна душну, жвув улуп, халкьдиз уву марцц хьпан шагьидвал вуди, Муса пайгъамбри дупнайиганси, гъурбан апІуз ужуб гъайибх.
45 Хъа дугъу, душну, гьеле чаз макІан гъапнушра, варишвариъ чаин улубкьуб ктибтуру, гьаддиз Исайихьан сарун ашкарди шагьриз гъюз шули гъабхьундайи, Думу адмийир адрушвариъ гъузуйи. Гьадушваризра кмиди Дугъахьна варишвариан гъюйи.
2Паралич кайир сагъ апІуб
1 Сакьюдар йигъарилан Иса Кафернагьумдиз кьяляхъ гъюру. Думу хулаъ а, кІури, хабар абхъру. 2 Дина гьадмукьан халкь уч шулуки, гьеле урчІарихъкьан йишв бихъури гъабхьундар. Дугъу дурариз аьгъювалар улупуйи.
3 Саб кьадар адмийир Дугъахьна гъюру, дурарикан юкьури паралич кайир хурайи. 4 Аммаки дурарихьан халкьдигъянмина Исайихьна рукьуз шуладайи. Гьадмуган дурари хулан гъваъ алдабгъну, паралич кайир дахънайи ахин Думу хьайи йишвахьинди ибхру.
5 Дурарин хъугъвал гъябкъю Исайи иццурайириз кІуру:
– Йиз бай, яв гунгьарилан хил алдабгъураза!
6 Мушваъ сакьюдар къанунчйир деънайи. Дурари чиб-чпикди фикир гъапІу:
7 – Му Касди гьаз мици кІура? Думу Аллагьдиз къаршуди улхура! Сар Аллагьдилан гъайри сарун шлихьан гунгьарилан хил алдабгъуз шул?
8 Хъа Исайи, Чан Рюгьнахьди дишла дурарин кІван фикрар аьгъю дапІну, кІуру:
– Гьаз дицдар фикрар ичв юкІвариъ тІаърачва? 9 Паралич кайириз фу пуб рягьятди ву: «Яв гунгьарилан хил алдабгъураза», даршиш: «Гъудужв, яв ахин гъадабгъ ва гъарах?» 10 Инсаниятдин Бализ жилиин гунгьарилан хил алдабгъуз гьюкум айиб учвуз аьгъю хьпан бадали, магьа лигай – пну, Дугъу паралич кайириз:
11 – Гъудужв кІуразавуз, гъадабгъну яв ахин, яв хулаз гъарах, – кІуру.
12 Думу дишла гъудужвуру ва, гъадабгъну чан ахин, варидарин улхьантина гьудучІвну гъягъюру. Халкьди, гучІбаан зегьле дубшну, Аллагьдин тярифар апІури, гьамци кІуру:
– Учуз гьич зат мидиз ухшар аьламат гъябкъюб дарчуз!
13 Иса хъана гьюлихъна удучІвуру, вари халкь Дугъахьна гъюру, ва Дугъу дурариз аьгъювалар улупуру.
14 Саб йишвхьантина гъягъюрайиган, Дугъаз налукар уч апІрушв’ин деънайи Алфейин бай Левий кІуру кас рякъюру ва дугъаз кІуру:
– Узухъди гъач!
Думу, гъудужвну, Исайихъди гъягъюру.
15 Саб ражари Исайи Левийин хулаъ лисун апІурайи. Исайихъдина Чан ученикарихъди налукар уч апІрудари ва хъана гизаф гунагькрари уьл ипІурайи, дурар гьаци Исайихъди хъахънайидар гизаф вуйи. 16 Фарисйирикан вуйи къанунчйири, Думу гунагькрарихъди ва налукар уч апІрударихъди уьл ипІури дяркъну, Дугъан ученикариз кІуру:
– Мугъу налукар уч апІрударихъдина гунагькрарихъди гьаз уьл ипІура?
17 Му гъеебхьган, Исайи кІуру:
– Духтир сагъидариз ваъ, хъа аьзарлуйириз лазим ву. Узу марцци касар дюз рякъюз хуз дуфнайир дарза, хъа гунагькрар.
Ушвар дисбакан гьюжат
18 Гьадму вахтна Ягь’яйинна фарисйирин ученикари ушвар дисурайи. Сакьюдар адмийири Исайихьна дуфну, гьерхру:
– Ягь’яйин ученикарина фарисйири ушвар дисури шулу, хъа Яв ученикари гьаз ушвар дисурадар?
19 Исайи дурариз кІуру:
– Сумчрин хялари, швушв хурайир чпихъди хъимбукьан гагьди, ушвар дисдар! 20 Хъа дурарихьан швушв хурайир гужназ гъадагъру вахт гъибди, хъа гьадму йигъан дурари ушвар дисиди. 21 Гьич сарира йирси палатдик цІийи парчайикан кадабтІну цІил ктривур, даршиш цІилну, палатдиз зигури, урхъ хъана аьхю апІиди. 22 Гьич сарира таза чяхир йирси иржариъ удрубзур, даршиш таза чяхри иржар гьутІурччвиди, чяхирра удубзиди, иржарра пуч хьиди. Таза чяхир цІийи иржариъ убзру.
Султ йигъкан
23 Султ йигъан Исайиз дяхин дубзнайи хутІлариантина гъягъюб алабхъуру. Гьадмуган Дугъан ученикари дяхнин кІулар улдутІуз хъюгъру.
24 Гьаци гъябкъю фарисйири Исайиз кІуру:
– Лиг, гьаз мурари султ йигъан Къанунди гъадагъа дапІнайи ляхин апІура? 25 Дугъу дурариз жаваб туву:
– Мегер учву, Давудри, чаз ва чахъди хъайидариз гаш гъабшиган, гьапІнуш Гирами китабариан гъурхундаринчва? 26 Авиафар кІуру аьхю маллайин девриъ думу Аллагьдин хулаъ учІвну, маллйирилан гъайри шликІа итІуз ихтияр адру, Аллагьдиз бахш дапІнайи уьлер гъадагъну итІбакан ва чахъ хъайидаризра тувбакан аьгъдаринчвуз?
27 Исайи давам апІуру:
– Султ йигъ адмийиз дапІнайиб ву, хъа султ йигъаз адми – ваъ. 28 Гьаци вуйиган, Инсаниятдин Бай султ йигъ’инра Агъа ву.
3Гъеебццу хил хъайир сагъ апІуб
1 Иса хъа ражарира мистаз гъюру. Душваъ хил деебццнайи сар кас айи. 2 Сакьюдар адмийири, чпиз рябкъюри сар фужкІа гьаму султ йигъан сагъ апІидайкІан, кІури, ва гьаддилантина тахсир кипуз, Исайихъ ул хъипнайи. 3 Дугъу хил дебццнайи касдиз кІуру:
– Варидарин улихь дийигъ.
4 Хъа Исайи гьатмундариз кІуру:
– Султ йигъан гьапІну ккунду: уж’вал ясана писвал? Уьмур уьбхну ккундин, дарш пуч дапІну?
Хъа дурар ккебехъну гъузнийи. 5 Исайи хъял кади ул дурарилан илбицуру ва, дурарин инсафсуз юкІвар вуйивалин хажалат зигури, гьадму адмийиз кІуру:
– Яв хил гьачІабкк.
Дугъу хил гьачІабккуру, ва му хилра гьатмунубси сагъ шулу. 6 Хъа фарисйири, удучІвну, гьадму сяаьт Гьироддин терефкрарихъди, Иса фици пуч апІуруш, йикьрар йитІуру.
Ученикар Исайилан илтІишуб
7 Иса Чан ученикарра хъади гьюлихъна гъюру. Дугъахъди гизаф кьадар халкьар Галилей ва Ягьудия уьлкйириан хъайи. 8 Дугъу гъапІкьандарикан деебхьну Ерусалимдиан, Идумея уьлкейиан, Ярдан нирин гьатмуну патариан, Тир ва Сидон шагьраринишвариан гъатар-гъатарди адмийир Дугъахьна ахмиш шуйи. 9 Гизаф халкь уч духьнайивализ дилигну, дурарикк Учв ккадрахъбан бадали, Дугъу Чан ученикариз лютке гьязурди гъитуб табшурмиш апІуру. 10 Дугъу гизафдар сагъ гъапІнийи, гьаддиз иццурайидар Гьадгъак кучузкьан шулуш кІури, Исайилан илтІишуйи. 11 Гьар ражари жинариз Думу рякърубкьан, дурар Дугъан улихь машнахъди икрамназ дахьуйи ва гьамци кІури чІигъар апІуйи: «Уву Аллагьдин Бай вува!» 12 Хъа Дугъу ижмишнаан дурариз, Учв фуж вуш, ашкар апІуб гъадагъа апІуйи.
ЙицІикьюр вакил ктагъуб
13 Иса, Чав дих дапІну ктагъдарра, хъади дагъдиина улдучІвуру. 14 Дурар йицІикьюр кас вуйи, Дугъу дурариз Чан вакилар кІуйи. Дурар Дугъахъди гьаммишан духьну ккундийи. Дугъу дурар Ужувлан хабар рабгъуз гьаъди, 15 ва дурариз жинар утІурккуз шлу гьюкум тувди. 16 Магьа Дугъу ктагъу йицІикьюр: Симон (Дугъу мугъаз Петр кІуру ччвур тувнийи), 17 Зеведейин бай Якьуб ва Якьубдин чве Югьан (Дугъу мурариз «Воанергес», яна «Кьюркьлин цІин баяр» кІуру ччвур тувнийи), 18 Андрей, Филип, Варфоломей, Матта, Фома, Алфейин бай Якьуб, Фадей, Кананит кІуру лакІам хъайи Шимон, 19 ва хъасин Иса масу туву Искариот кІуру лакІам хъайи Ягьуда.
Жугьдарин аьхюдари, Исайик жин ка, пуб
20 Мурар хулаз хътакуру. Хъана халкь уч шулу, Исана Чан ученикар ушв гьибтузкьан хъуркьнадайи. 21 Дугъан багахьлуйириз мидкан гъеебхьган, дурар дуфну, Иса гужназ мушв’ан хъади гъягъюз ккун шулу, фицики дурари, Думу абдал духьна, кІуйи.
22 Ерусалимдиан гъафи къанунчйири кІуйи:
– Мугъаъ Велзевул убчІвна! Мугъу жинар дурарин аьхюрихьан вуйи кьувватниинди ктаура.
23 Гьадмуган Исайи дурариз Чахьнаси дих дапІну, тахалусариинди кІуру:
– ШейтІнихьан шейтІан фици утІубккуз шулу? 24 Эгер паччагьлугъдин айитІ дявйир аш, дициб паччагьлугъ сагъди гъубзидар. 25 Эгер хизандин айитІ дявйир аш, дициб хизан сагъди гъубзидар. 26 Эгер шейтІан учв чаина гъедебгнуш, диди чав чахъди дяви гъубхнуш, дидхьан чан-учвди гъубзуз хьибдар – дидин аьхир хьибди. 27 Сарихьанра, гуж кайирин хулаз дуфну, душв тІараш апІуз хьибдар – эгер эйси йитІну адарш; гъийитІган, хал тІараш апІуз шул. 28 Гьякь кІуразачвуз: адмийири Аллагьдиз фициб къаршу гаф гъапишра, варибдилан хил алдабгъиди, 29 хъа Гирами Рюгьназ къаршу гаф гъапирилан гьич зат, саб вахтнара хил алдабгъидар, дугъан гунагь гьаммишандиз гъубзди!
30 Адмийири: «Мугъаъ жин убчІвна» кІурайиган, Исайи гьаци гъапнийи.
Исайин хизан – чан ученикар
31 Хъасин Дугъан дадана чвйир гъюру; чІатинди дугъужвнамиди, дурари Дугъаз гъач пуз гьаъру. 32 Дугълан халкь илтІибшнайи, ва Дугъаз гъапнийи:
– ЧІат, кючейиъ Яв дада, чвйир ва чйир дугъужвна, Уву гьерхра.
33 Исайи дурариз жаваб туву:
– Йиз дадана чвйир фужар ву? – 34 Чалан илтІишнайидарилан ул илбицну, Дугъу кІуру:
– Магьа Йиз дада ва чвйир! 35 Аллагьдин гаф тамам апІрур Йиз чвера, чира, дадара вуйиз.
4Тум убзрурикан тахалус
1 Исайи хъана гьюлихъ аьгъювалар улупурайи. Дугълан гьадмукьан халкь илтІибшнайики, Думу люткейиъ эуз мажбур шулу, ва лютке гьюл’инаси цІиб хъапІру, хъа халкь гьюлихъ гъузру. 2 Исайи дурариз тахалусариинди гизафдарикан аьгъювалар тувуйи, ва Чан улупбариъ кІуйи:
3 – Хъебехъай: нежбер тум убзуз удучІвуру. 4 Убзурайиган, гьацІар удрар рякъюхъ дахьру – дурар, жакьвар дуфну, удуру. 5 Сакьюдар удрар гъван ккайи, руг цІибтІан алдру йишв’ин дахьру, ва дурар ухди ктучІвуру, гьаз гъапиш ругдин гъат чІиллиб вуйи. 6 Ригъ гъапІган, дурар чурхуру ва, ччивар зяифди хьпаз лигну, ерццуру. 7 ГьацІар удрар зазарин тумрягъ гъяхьру, аьхю гъахьи зазари дурар ккаъру, ва дяхни кІул апІдар. 8 Хъа жара удрар авадан ругдик кахьру, ктучІвуру, аьхю шулу ва сумчІур, йирхьцІур ва варж ражари артухъ бегьер тувру.
9 Хъасин Исайи гъапи:
– Шлин ибариз ебхьураш, гъит ебхьри!
Исайи тахалусдин мяна ачухъ апІуб
10 Чпи ялгъузди гъузиган, йицІикьюрид ученикарина Исайихъди хъайидари Дугъхьан, гьаз гьамци, тахалусариинди кІураш, гьерхру.
11 – Учвуз Аллагьдин Паччагьлугъдин сир аьгъю хьуб тувначвуз, – кІуру дурариз Исайи, – хъа аьгъдрудариз тахалусариинди кІура. 12 Фицики дурар лигури шулу, хъа рябкъюрдар, хъпехъури шулу, хъа гъавриъ ахъурдар. Жараси вуйиш, дурарихьан Аллагьдихьинди илтІикІуз шуйи ва дурарилан хил алдабгъидийи.
Тум убзрурикан вуйи тахалус ктибтуб
13 Хъа Дугъу дурариз кІуру:
– Мегер учву гьаму тахалусдин гъавриъ ахъундарнучва? Хъа учву жара тахалусарин фици гъавриъ ахъдичва? 14 Убзрури Аллагьдин гаф убзуру. 15 ГьацІар адмийир рякъюхъинди дахьу удрариз барабар ву. Дурариз Аллагьдин гаф ебхьуру, ва гьадму сяаьт, иблис дуфну, дурарин кІваъ гъубзу гаф гьитІибкІуру. 16 ГьацІар адмийир гъван ккайи йишв’ина ахьу удрариз барабар ву. Дурари, гаф гъеебхьубси, дишла шадди кьабул апІуру. 17 Хъа дурарикк ччив ккадар, гьаддиз дурар цІиб вахтназтІан вуйидар дар. Аллагьдин гафналантина чпихъ хъергруган, ясана саб хатІа-бала гъядябхъруган, дурар гьадму сяаьт гафнахьан гьудучІвуру. 18 ГьацІар зазаригъ гъяхьу удрариз барабар ву. Мурар гаф ебхьрудар ву, 19 хъа гьар йигъандин гъайгъушнари, девлетнахъ хъергували ва жара тямягьари Аллагьдин гаф кІваълан гьапІуз гъитру, ва диди бегьер хури шулдар. 20 Хъа гьацІар авадан ругдик кахьу удрариз барабар ву. Мурар гаф ебхьрудар ва думу кьабул апІрудар ву, ва диди саспиган сумчІур ражари, саспиган йирхьцІур ражари, хъа саспиган варж ражари артухъ бегьер хури шулу.
Учвуз айиб ишлетмиш апІури гъузай
21 Исайи хъана дурариз кІуру:
– Чирагъ хулаз, дид’ин гъаб иливуз, ясана краватдикк ккивуз, хруб вуйин? Ваъ, думу чан йишв’ин дивру! 22 ЧІатинди удудубчІвди гъубзру фукІа жиниб адар ва фукІара гьитІибкІнайиб адар. 23 Шлик ибар каш, гъит ебхьри!
24 Хъа Дугъу гьамцира кІуру:
– Учвуз ебхьурайибдиз фикир тувай. Фициб уьлчмейиинди учву ебцураш, гьацибдиинди учвузра ебциди ва артухъдира кади иливиди. 25 Шлиз аш, дугъаз хъана тувди, хъа шлиз адарш, айибра тадабгъиди.
Хъубкьру удрикан тахалус
26 Дугъу кІуру:
– Аллагьдин Паччагьлугъ, думу фициб ву? Думу адмийи ругдиз тум гатІабхьувалсиб ву. 27 Йишвну адми ахуру, йигъ шулади гъудужвуру, хъа тум гьадму вахтна ктубчІвуру ва аьхю шулу – хъа думу фици аьхю шулаш, адмийизра аьгъдар. 28 Ругди чав-чалан бегьер хуру: сифте чар ктубчІвуру, хъа кІул апІуру, хъасин кІул удрарихьди абцІру. 29 Удар хъубкьиган, адми дишла дагьрихъан хъчІихуру, гьаз гъапиш иган хъубкьна.
Диликан тахалус
30 Исайи хъана кІуру:
– Аллагьдин Паччагьлугъ фтихь тевуз шул? Ясана фициб тахалусдиинди дидкан пуз шул? 31 Думу дюн’яйиин варитІан бицІи дилихь тевуз шул. 32 Хъа думу кивган, ктубчІвуру ва бистниъ айидарик варитІан аьхю шулу. Дид’ин гьацисдар аьхю кюлер илиршуруки, дурарин сирнарикк жакьварихьанра кмиди дусуз шулу.
33 Гьамцдар гизаф тахалусариинди Дугъу дурарихьан аннамиш апІуз шлукьан аьгъювалар улупуйи. 34 Тахалусариинди дарди Дугъу фукІара кІурдайи, хъа Учв Чан ученикарихъди гъузиган, дурариз вари ктибтуйи.
Исайи тІурфан дебккуб
35 Гьадму йигъан хябяхъган, Дугъу дурариз кІуру:
– Гъачай, гьюлин тмуну гъирагъдихъинди сирнав апІухьа.
36 Дурар, халкь гъитну, Исайихъди люткейиъ эъру. Дурарихъди жара люткйирра хъайи. 37 Гужал микІ утІубччвуру ва лепйир люткейикан йивури, думу шту абцІрайи. 38 Иса люткейин кьялхъян йишваъ, кІуликк гутара ккивну даахнайи. Люткейиъ айидари Думу хъиргру ва кІуру:
– Мялим! Ухьу ккахьрайиваликан Увуз вижна ктарнуз дарш?!
39 Гьадмуган Думу гъудужвну, микІлаз сикин хьуз амур апІуру ва штуз кІуру:
– Сикин йибхь! Мирибшван!
40 МикІ сикин шулу, ва архаинвал абхъру.
– Гьаз гьамкьан гучІбяхяр вучва? – кІуру дурариз Исайи. – СацІибкьан хъугъвал адаринчвуз дарш?
41 Дурарик лап яман гучІ кабхъру, ва чиб-чпикна кІуру:
– Му фуж ву, эгер микІра, гьюлра Мугъахъ хъпехъураш?
5Жинар кайир сагъ апІуб
1 Дурари гьюлин тмуну гъирагъдихъна Герасин юрдназ сирнав апІуру. 2 Иса люткейиан удучІвубси, Дугъан гъаншаризди накьваригъ яшамиш шулайи жинар кайи адми утІурччвуру. 3 Думу сарихьанра дирккуз шуладайи – гьеле зунжрарииндикьан. 4 Дугъан хилар-ликар зунжрарихьди швнуб-сабан гъийитІнийи, аммаки дугъу зунжрар ва гьялкьйир кьатІар апІуйи – гьич сарихьанра думу дерккуз шулдайи. 5 Зат сикин дарди йигъ-йишв накьварин хьарар-дюрхъяригъ ва гъярар-тепйиригъ дугъу чІигъар апІуйи ва учв гъванарикан йивуйи.
6 Ярхлаан Иса гъяркъюбси, думу Дугъахьна жаргъну дуфну, икрам апІури, кьамкьариинди дахъру 7 ва аьхю дихниинди кІуру:
– Яв узухъди фу вуяв, ВаритІанзаанур, Аллагьдин Бай Иса? Аллагьисан, Увуз миннат вуйиз: йиз зегьле мабхан! 8 Исайи: «УдубчІв гьаму адмийиан, чиркин рюгь!» – гъапиган, диди гьаци гъапнийи. 9 Хъа Исайи дугъхьан гьерхру:
– Ччвур фуж вуяв?
– Йиз ччвур кьушум вуйиз, гьаз гъапиш учу гизаф жинар вуча, – жаваб туву дугъу. 10 Жинар, му юрдариан чпи муутІурккан кІури, Исайиз миннат апІуз хъюгъру.
11 Хъа душвахь таблик силарин аьхю лиж дарабгънайи.
12 – Учхьан силариъ учІвуз шлуси, учу гьадраризди гъягъюз гъит, – кІури, жинари Исайикан тІалаб апІуру.
13 Дугъу ихтияр тувру. Ва адмийиан удучІву чиркин рюгьяр силариъ учІвру. Хъа силарин лиж гъарзарилансина гьюлизди убсру ва ккабхьру. Дурарин кьадар кьюд агъзурихьна вуйи.
14 Силарин габнари, жаргъну душну, шагьриъ ва гъирагъариъ айи гъулариъ, гъабхьибдикан ктибтуру. Агьлар, фу гъабхьнуш, лигуз гъюру. 15 Дурар Исайихьна гъюру ва, фу лигурва: кьушумкьан жинар кади гъашир, палтар алди, чан фикрихъ хъади деъна. Дурарик гучІ кабхъру. 16 Му аьламат гъябкъдари дурариз, жинар кайирикан ва силарикан фу гъабхьнуш, ктибтнийи. 17 Гьадмуган Исайикан дурари, чпин юрдариан удучІвну гъягъюб, ккун апІуру.
18 Иса люткейиъ эърайиган, чакан жинар ктІурккури учвра гъадагъуб ккун апІуру.
19 Хъа Дугъу ихтияр тувундайи.
– Хулаз гъарах явдарихьна. Аллагьди фици яв язухъ гъизигнуш ва Дугъу увуз гъапІубдикан дурариз кидибт, – кІуру Исайи. 20 Думу гъягъюру ва ЙицІубшагьрин юрднан агьлариз Исайи чакан гьапІнуш, ктибтуру – вари аьламат гъахьнийи.
Ягьирин риш чІиви ва иццрур сагъ апІуб
21 Исайи хъана гьамуну гъирагъдихъна сирнав гъапІиган, Дугълан аьхючІвеъ адмийир илтІишнийи. Иса гъирагъдихъ гъузнайи.
22 Дугъахьна жугьдарин мистан аьхюр, Ягьир кІурур, гъюру. Иса гъяркъюбси, думу Дугъан ликарикк икрамназ дахъру 23 ва, Дугъкан миннат апІури, кІуру:
– Йиз риш йикІура. Миннат вуйиз, дуфну дугъ’ин хилар илив, думу сагъ хьиди, чІивиди гъузди.
24 Иса дугъахъди гъягъюру. Дугъахъди гизаф халкьра гъябгъюрайи ва юкьуб тереф Думу кьялаъ тІаънайи.
25 Дураригъди сар дишагьлира гъяйи. ЙицІикьюд йисандин арайиъ дугъан ифи хътабтІурадайи. 26 Фукьан хъюгънийишра, гьич сар духтрихьанра думу сагъ апІуз гъабхьундайи. Дугъу чаз айи-адруб вари харж гъапІнушра, дугъаз кюмек гъабхьундайи, хъа гьял айибтІан пис гъабхьнийи. 27 Дугъаз Исайикан гъеебхьиган, думу гужназ адмийиригъ гъючІву ва, Исайин кьялхъянди дуфну, Дугъан ккурттарик куркІу, 28 фицики дугъу фикир дапІнайи: «Эгер узу Мугъан ккурттарик саб тикисикьан куркІиш, сагъ хьидизу». 29 Гьадму сяаьт дугъан ифи хътабтІуру, ва дугъаз чан вари жан сагъ хьувал гьисс шулу. 30 Исайиз дишла Чаан кьувват удубчІвуб аьгъю шулу ва, халкьдихьинди илтІикІну, гьерхру:
– Узук фуж куркІну?
31 – Рябкъюрадарнуз, учІукьну, халкьди Уву фици хъуржраш, хъа Увук фуж куркІну кІури, гьерхрира ава! – кІуру Дугъаз ученикари. 32 Хъа Дугъу ул алдатбиинди Чак куркІур агурайи. 33 ГучІ дубхьнайи ва гукІнишин кабхънайи дишагьлийи, чав гъапІубдин гъавриъ ахъну, халкьдигъян гъюдучІвну, икрам апІури, Исайин ликарикк ккархьну, вари вуйибси ктибтуру. 34 Дугъу дишагьлийиз кІуру:
– Йиз риш, уву яв хъугъвали сагъ гъапІунву. Архаин духьну гъарах, ва сагъвалиъ хьидива.
35 Исайи му гафар кІурамиди, мистан аьхюр вуйи Ягьирин хул’ан адмийир дуфну кІуру:
– Яв риш гъакІну. Мялим инжик мапІан!
36 Хъа Исайи дурарин гафариз фикир тутрувди, мистан аьхюриз кІуру:
– ГучІ мапІан, анжагъ хъугъну гъуз!
37 Дугъу Петризна, Якьубдизна, Якьубдин чве ЮгьандизтІан ктарди, сарун саризра Чахъди гъюз ихтияр тувундайи. 38 Дурар мистан аьхюрин хулаъ учІвру. Исайиз, душваъ гъалабулугъ ади, яманди ишурайидар ва ишлар апІурайидар рякъюру.
39 – Учву гьаз дерд зигурачва, – кІуру учІву Исайи. – Риш дукІнадар, хъа даахна.
40 Дурар Дугъ’ин аьлхъюз хъюгъру. Хъа Дугъу дурар вари адауру. Чахъди Чан ученикарна шуран адашна дада гъадагъну, риш дитнайи хулаъ учІвру. 41 Шуран хил дибисну, Дугъу дугъаз кІуру:
– Талифа, куми! (яна «Риш, увуз кІураза, гъудужв!»)
42 Риш дишла гъудужвуру ва гъягъюз хъюгъру. Дугъан йицІикьюд йискьан вуйи. Вари гъах гъахьнийи. 43 Исайи мидкан саризра дарпуб ижмишнаан ккун апІуру ва, шураз ипІруб тувай, кІуру.
6Иса Чан гъахи шагьриз гъягъюб
1 Душв’ан удучІву Иса Чан гъахи шагьриз гъягъюру. Дугъахъди Чан ученикарра хъайи. 2 Султ йигъан Исайи мистаъ аьгъювалар улупуз хъюгъру. Дугъахъ хъпехъурайи гизафдари, мюгьтал духьну, кІуйи:
– Гьамгъан гьаму аьгъювалар наънан ву? Мугъаз мициб фагьум шли тувна? Гьамцдар аьламатнан ляхнар Гьамгъан хилариинди фици шула?! 3 Му харатчи уста, Мар’ямдин Бай, Якьубдин, Юсуфдин, Ягьудайин ва Симондин чве дарин? Мугъан чйир гьамшваъ, ихь арайиъ, адаринхъа?
Гьаци вуйиган, дурариз Исайихъ хъугъуз ккунди адайи.
4 – Гьюрмат адру пайгъамбар хьуб мумкин дар, – кІуру Исайи, – хъа чан багъри шагьриъ ва хулаъ, жвуван багахьлуйиригъ ва хизандиъ пайгъамбриз гьюрмат ади шулдар.
5 Гьаддиз Дугъхьан душваъ, сакьюдар иццурайидариин хилар иливну сагъ гъапІдар ктарди, сану сабкьан аьламат улупуз гъабхьундайи. 6 Думу дурарин хътругърайивалиин мюгьтал духьнайи.
Хъасин Думу гъул’ан-гъулаз гъягъюри, адмийириз аьгъювалар туври шулу.
7 Исайи Чахьна йицІикьюрид вакилариз дих дапІну, дурариз чиркин рюгьяр утІурккуз шлу гьюкум тувну, кью-кьюрди аьгъювалар улупуз гьаъру. 8 Дугъу дурариз, чумакъ ктарди, фукІара гъададабгъуз амур апІуру: я уьл, я тавра, я пул – 9 анжагъ чпин ликариин али шаламартІан.
– Я гьич саб жара палатра магъадабгъанай, – кІуру Исайи дурариз. – 10 Учву фунуб гъулаъ кьабул гъапІиш, гьадму йишвариан гъягъяйизкьан, гьадушваъ гъузай. 11 Хъа учву фунуб йишваъ-вушра кьабул дарапІиш ва учвухъ хъпебехъиш, душв’ан удучІвну гъягърудари, ичв ликарик кайи бишируг кадабхьай. Гъит му дурариз чпиин улубкьрубдин улихьмиди дебккрайи лишан ибшри.
12 Дурар гъягъюру ва, адмийир чпин гунгьариин швумал хьпан бадали, дурариз аьгъювалар улупуру. 13 Дурари гизаф жинар утІурккуру ва, хифарин ччим ктатури, хайлин иццурайидар сагъ апІуру.
Гьирод паччагьди, Иса штуан апІру Ягь’я ву кІури, гьисаб апІуб
14 Чан нубатнаъ Исайикан Гьирод паччагьдиз ебхьуру, гьаз гъапиш Дугъан аваза варишвариъ атІабгуру. ГьацІари: «ДукІнайи штуан апІру Ягь’я чІиви гъахьну ва гьаддиз аьламатар улупура» – кІуйи. 15 Жарадари: «Думу Ил’яс ву» – кІуйи, хъа шубурпидари: «Думу кюгьне пайгъамбрарикан сарсир ву» – кІури тасдикь апІуйи. 16 Гьамци гъеебхьу Гьиродди: «Узу кІул алдабтІу Ягь’я чІиви гъахьну» – гъапнийи.
Штуан апІру Ягь’я йикІуваликан
17 Гьиродди чав буйругъ тувну, Ягь’я дидисну, чан чве Филипдин хпир Иродиадайин кІуллан дустагъдиъ итру. Хъасин Гьиродди Иродиада чаз шивди дитнийи. 18 Фицики Ягь’яйи Гьироддиз: «Яв чвуччвун хпир увуз хай шулдар» – гъапнийи. 19 Гьамци гъапну кІури, Иродиадайи Ягь’яйиин хъял иливнийи ва дугъаз думу йикІуз ккун гъабхьнийи, амма шуладайи, 20 гьаз гъапиш Ягь’яйихьан Гьироддиз гучІуйи, фицики дугъаз думу гьякьлу ва гирами кас вуйивал аьгъяйи ва, гьаддиз, думу уьрхюрайи. Гьирод Ягь’яйин аьгъювалар улупбахъ, саспиган дурарикан учв инжик шулушра, иштагьниинди хъпехъуйи.
21 Ужуб дюшюш ккабхъру: Гьироддин бабкан гъахи йигъ улубкьну ва гьаддиз гюре гешт хъапІуз ханар-беглар, юзбашйир ва Галилей уьлкейин аьхюдар уч апІуру. 22 Думу шадлугъназ ялхъвнар апІуз Иродиадайин ришра гъюру. Дугъан ялхъван Гьироддиз ва хялариз гизаф бегелмиш шулу ва паччагьди шураз кІуру:
– Узкан увуз фу ккундуш вари туварзавуз! – 23 Хъа паччагьди ху апІуру. – Фу ккун гъапІиш, вари тувурзавуз, гьеле йиз айи паччагьлугъдин гьацІ пай вушра.
24 Думу шуру душну дадайихьан гьерхру:
– Фу ккун апІуза?
– Штуан апІру Ягь’яйин кІул, – жаваб тувру Иродиадайи. 25 Шуру, паччагьдихьна душну:
– Узуз штуан апІру Ягь’яйин кІул ленгерийиъди ккундузуз, думу узуз гьаму сяаьт ча! – кІуру.
26 Паччагь яманди пашман шулу, хъа чав хяларин улихь ху апІбаз лигну, дугъхьан, ккун гъапІуб тамам дарапІди гъибтуз гъабхьундайи. 27 Дугъу дишла эскер гьаъну, чахьна Ягь’яйин кІул хуз буйругъ тувру. Эскри дустагъдиъ Ягь’яйин кІул алдабтІуру, 28 ва ленгерийиъди кІул дубхну, шурахьна тувру, хъа дугъу – дадайихьна. 29 Мидкан аьгъю гъабхьи Ягь’яйин ученикари дугъан жандак гъадабгъуру ва кивру.
Исайи хьуд агъзур кас тухъ апІуб
30 Вакилар Исайихьна хътакуру ва Дугъаз чпи гъапІдарикан ва туву аьгъюваларикан варибдикан ктибтуру. 31 Дугъу дурариз кІуру:
– Хъа гьамус, адмийир адру фунуб-вушра йишваз гъягъидихьа, гьадушваъ ялгъузди гъузай ва сацІиб рягьятвал гъадабгъай.
Гьаз гъапиш, дурар айишваъ гизаф халкь айи, дурариз гьеле уьл ипІузкьан мажал шуладайи. 32 Гьаддиз дурар люткейиъди халват йишваз гъушу. 33 Гьаци вушра гизафдариз дурар люткейиъди гъягъюри рякъюру, фужар вуш, аьгъю шулу, ва гьюлин гъирагъ вуйибси вари шагьриан адмийир хъергру ва вакилартІан ухди гъюру. 34 Люткейиан удучІву Исайиз аьхючІвеъ халкь рякъюру. Дугъаз дурарин язухъ шулу, гьаз гъапиш дурар марччлихъан хътру марччарси айи. Дугъу дурариз гизаф ляхнарикан ктибтуру.
35 Йигъар хябяхъ шулайи, ва Дугъан ученикари, багахьна дуфну, кІуру:
36 – Мушвайишв ичІи йишв ву, ва сарун йигъарра хябяхъ ву, мурар деет, гъит багахь гъулар-хулариз гъарахри, чпиз ипІруб гъадабгъри.
37 – Учву дурариз ипІруб тувай, – кІуру Исайи.
– Гьамус учу, душну, дурариз уьл гъадабгъурайин? Ухьу вари саб вазли гъилихишра, гьациб пулихъ дурариз уьл гъадабгъну удудукьур! – кІуру вакилари.
38 – Учвухь фукьан уьл хьачвухь? – пну, гьерхру Исайи. – Гъарахай, лигай гьеле.
Дурар лигуру ва кІуру:
– Хьуб уьлна кьюб балугъ.
39 Гьадмуган Дугъу дурариз, халкь десте-дестеди чру укІ’ин дитай, кІуру.
40 Халкь хьу-хьуцІур ва варж-варж кас ади, жергйириъди деъру.
41 Исайи, хьуб уьлна кьюб балугъ гъадагъну, завузди дилигну, Аллагьдин ужувлакк ккахьри, дупну, уьлер гьудутІну, халкьдиз пай апІуз ученикарихьна тувру. Дугъу варидаригъна кьюб балугъра пай апІуру. 42 Вари халкьди ипІуру, тухъ шулу 43 ва балугъаринна уьлин хъригъу кьацІари йицІикьюб тавра ацІру. 44 Хъа вари гъипІдар хьуд агъзур кас вуйи.
Иса штуинди гъягъюб
45 Мидин кьяляхъ Исайи, Чав сабан халкь гьаъри имиди, Чан ученикариз люткейиъ эъну, гьатмуну гъирагъдихъ хъайи Вифсайда гъулаз сирнав апІуб амур апІуру. 46 Халкь деетну, Думу ккарагуз дагъдиз удучІвуру.
47 Хябяхъдин вахт дубхьнайиган, ученикар айи лютке гьюлин гьацІ кьялариъ айи, хъа Иса сарна-сарди гъирагъдихъ гъузнийи. 48 МикІлаз къаршуди сирнав апІбу кьувватнахъан душнайи ученикар дяркъну, Иса, акв алабхьуради, гьюлилантина дурарихьна гъягъюру. Думу дурарин люткейиз багахь шулайи. 49 Иса гьюлленмина гъюри гъяркъдариан, думу чпиз гьугъубжвурайи гъаранту вушул, пну, варидариан сабпну гьарай утІубччвуру, 50 гьаз гъапиш дурариз, Думу гъяркъюбси, гучІ гъабхьнийи. Хъа Иса дишла дурарихъди улхуз хъюгъру:
– ЮкІв ижми апІинай, Узу вуза. ГучІ мапІанай! – 51 пну, дурарин люткейиъ учІвган, микІ яваш гъабхьи. Мици хьували дурар хъана артухъ гъах апІуру. 52 Уьлерихъди гъабхьи аьламатнан дурар гъавриъ ахъундайи, ва дурарин юкІвар курди гъузнийи.
53 Сирнав апІурайидар Геннисарет юрдназ гъюру. 54 Дурар люткейиан эдеубси, гъирагъдихъ хъайидариз Иса аьгъю шулу, 55 ва жаргъну душну, варишвариъ мидкан хабар ипру. Думу наан аш деебхьну, дурари гьадина ахнарииндира кмиди иццрудар хуйи. 56 Иса наанди гъушишра: гъулариз, шагьрариз, ятгъариина – варишвариъ иццурайидар духну дитуйи ва Дугъкан Чан ккурттарин канчІарик куркІузкьан гъитуб тІалабар апІуйи. Вари Дугъак куркІрудар сагъ шуйи.
7Инсанари деркку аьдатартІан Аллагьдин законар заан ву
1 Ерусалимдиан Исайихьна саб кьадар фарисйирна къанунчйир гъюру. 2 Дурариз ученикарикан сари дижрикІу хиларихьди ипІури гъябкънийи. 3 Хъа фарисйиринра, вари жугьдаринси, чпин абйириланмина гъубзнайи хъуршлихънакьан хилар дижрикІди уьлихъ дедреъру аьдат айи. 4 Базариан гъафидари сабан хилар дижрикІкьан гагьди уьл ипІдар. Гьамцдар хъана гизаф аьдатар дурари уьрхюйи, мисалназ, захар, гажнар ва йифрин гъаб-гъажагъ жикІбан аьдатар.
5 Фарисйирина къанунчйири Исайихьан гьерхру:
– Яв ученикари абйирин аьдатар гьаз хъаърадар? Хилар дижрикІди уьл ипІура.
6 Хъа Дугъу дурариз жаваб тувру:
– Гирами китабариъ Ишая пайгъамбри учвкан, кьюб маш гъяйидарикан, ужуди гъапну:
«Гьаму адмийири Узуз гьюрмат ушвниинди апІура,
хъа дурарин юкІвар Узхьан ярхла ву.
7 Давди дурари Узуз икрам апІура,
фицики дурари инсанарин аьдатар уьрхюз улупура».
8 Учву адмийири ктагъу къайдйирихъан хъичІихначва, хъа Аллагьдин табшуругъар тина апІурачва. 9 Учву гьисаб апІурашалчва: ичв къайдйир тамам апІбан бадали Аллагьдин табшуругъар батІул апІуб фагьумлу ляхин вуйич, кІури! – давам апІуру Исайи.
10 – Магьа мисал. Мусайи гъапну: «Адашдизна дадайиз гьюрмат апІинай» ва «адашдизна дадайиз люкьнар апІрур аьжализ лайикь ву». 11 Хъа учву фу кІури шулчва? Эгер сари чан дадайиз вая адашдиз «Узу увуз буржлу вуйиб Аллагьдиз гъурбан гъапІунза», гъапиш, 12 дугъхьан сарун чан адашдизна дадайиз кюмек дарапІрира гъузуз шулу, кІурачва. 13 Гьамци учву Аллагьдин гаф ичв аьдатназ илтІибкІунчва ва наслариз гьаци ктибтурачва. Гьаму мисалназ ухшар гизаф чІуру ляхнар апІури шулучва.
14 Исайи, хъана Чахьна халкьдиз дих дапІну, кІуру:
– Вари узухъ хъебехъай ва гъаври йихьай. 15 Инсандиъ чІатан убчІвру гьич сабдихьанра думу чиркин апІуз даршул. Инсандиан удубчІвруб – магьа думу чиркин апІруб. [16 ]+ 7:16 Грекарин саспи БикІбариъ гьамци кІура: «Ибар кайириз гъит ебхьри».
17 Думу, халкь гъитну, хулаз гъафиган, ученикари Дугъхьан гьадму гафарин мяна ачухъ апІуб ккун апІуру. 18 Дугъу дурариз ктибтуру:
– Учву гьамдин гъавриъ ахъраданчва? Инсандиъ чІатан убчІвру гьич сабдира думу чиркин дарапІрайивал рябкъюраданчвуз? 19 Фицики думу адмийин кІваз гъябгъюрадар, хъа – фуниз, ва хъасин удубчІвуру (Гьамдиинди Дугъу ипІруб вари марцциб вуйивал улупура). 20 Инсандиан удучІврудари, – кІуру Исайи, – думу чиркин апІуру. 21 «Самбал алдапІувалар», яна хил’ан адахъувалар, тІафалвалар, йивну йикІувалар, кьяппавалар, тямягькарвалар, угъраш’валар, инсафсузвалар, машнаъ ягь адрувалар, гъанихвал ва хъял, футна, фурс, ахмакьвалар – гьамрарихъна хру пис фикрар инсандин кІваан удучІвуру. 23 Гьаму вари писвалар инсандин айтІан удучІвуру ва дурари инсан чиркин апІуру.
Исайи жугьуд даруриз кюмек апІура
24 Гьадму йишвар дирчну, Иса Тир юрднан жилариина гъягъюру. Душваъ Думу садар хулариъ дергру. Дугъаз мидкан гьич саризра аьгъю дубхьну ккундайи, аммаки гьитІибкІну гъибтуз гъабхьундайи. 25 Исайикан чиркин рюгь убчІвнайи сар шуран дадайиз аьгъю шулу. Думу дишла Дугъахьна гъюру ва ликарикк, икрам апІури, ккархьру. 26 Хъа думу дишагьли жугьуд дайи, думу Сирофиникияйин миллетдикан вуйи. Дугъу Исайикан чан шур’ан жин утІубккуб тІалаб апІурайи.
27 Исайи гъапи:
– Сифте баяр-шубар ацІри. Дурарихьан тадабгъну, уьл хуйириз ккипуз хай даршул.
28 Хъа дишагьлийи кІуру:
– Йиз Агъа, хуйирира баяр-шубари тадахьу уьлин урклар итІуру, аьхир.
29 – Яв гьамциб жавабназ лигну увхьан мясляаьтниинди хулаз гъягъюз шулвухьан. Яв шур’ан жин удубчІвну, – кІуру Исайи.
30 Фу лигурва, хулаз хътаку дишагьлийиз чан риш, сагъ духьну, ахниъ дахънади рякъюру ва жинра дугъ’ан удубчІвна.
Исайи кар сагъ апІуб
31 Тир юрднан жиларилан кьяляхъ хътаку Иса Сидон ва ЙицІубшагьрин жилариланмина Галилей гьюлихъинди гъюру. 32 Дугъахьна кар ва цІибтІан улхуз даршлу сар кас хъади гъюру, дугъ’ин хилар иливуб ккун апІуру.
33 Исайи думу халкьдихьан гьадауру, дугъан ибариъ Чан тІубар урччвру, хъасин Чан тІубарик шуруш кабтІну, дугъан мелзнак кучру. 34 Хъа завузди дилигну, дериндиз ил хъадабгъну, кІуру:
– Эффата! (яна «Арцц!») 35 Гьадму сяаьт дугъаз ебхьуз хъюгъру ва дибиснайи мелз либхуз хъюбгъну, дугъан чІал ачухъ шулу. 36 Исайи дурариз мидкан гьич саризра дарпуб ккун апІуру. Хъа Дугъу дарпуз гъадагъа апІбахъ, дурари артухъ рабгъуйи. 37 Адмийири, гизаф аьламат духьну, кІуйи:
– Мугъу вари ужу апІуру. Мугъу гьеле кардариз ебхьузра гъитру, улхуз даршлудариз чІалра улупуру!
8Юкьуд агъзур кас тухъ апІуб
1 Гьадму йигъари хъана бегьем халкь уч шулу, хъа дурарихь ипІруб хьадайи. Исайи, ученикариз дих дапІну, кІуру:
2 – Узуз адмийирин язухъди вузуз. Магьа, дурарин Узухъди хъади шубуд йигъ ву, хъа дурариз ипІруб адар. 3 Эгер Узу дурар хулариз гашди гьаиш, рякъюъ зяиф хьиди, хъа гьацІар ярхлариан дуфнайидар даринхъа.
4 – Гьаму ичІи йишваъ варидариз гьубкІрубси уьл наънан апІуру? – жаваб апІуру ученикари.
5 Исайи дурарихьан гьерхру:
– Учвухь швнуб уьл хьачвухь?
– Ургуб уьл, – кІуру дурари.
6 Гьаци вуйиган, Дугъу халкьдикан жилиин деуб ккун апІуру. Ургуб уьл гъадагъну, Аллагьдиз чухсагъул кІури ккарагну, Дугъу уьл гьудубтІуру ва халкьдиз пай апІуз ученикарихьна тувру. Хъа дурарира пай апІуру. 7 Дурарихь сакьюдар балугъарра хьайи. Исайи дурариин чухсагъулин ккарагуб дапІну, гьадрарра пай апІуз тувру. 8 Адмийири гъипІу, дурар арцІу. Дидихьна хъиригъу кьацІари ургуб таврара ацІнийи. 9 Хъа дурар вари юкьуд агъзурихьнакьан вуйи. Исайи дурар чпин хулариз деетуру. 10 Хъа Учв, ученикарра хъади, дишла люткейиъ эъру ва Далманут юрднан жилариина сирнав апІуру.
Аьламатнан лишан тІалаб апІуб
11 Фарисйир гъюру ва Исайихъди гьюжатнаъ учІвру. Дурари Думу ахтармиш апІури, Дугъкан аьршариан лишан улупуб тІалаб апІуру. 12 Исайи, гъагъиди ил хъадабгъну, дурариз кІуру:
– Гьаз му наслин адмийири лишан ккун апІура? Дюзди кІуразачвуз: му касариз лишан хьибдар.
13 Хъасин, дурар гъитну, Думу хъана люткейиъ эъру ва гьатмуну гъирагъдихъинди сирнав апІуру.
«Фарисйирин ва Гьироддин дунихьан ихтият йихьай»
14 Ученикариз чпихьди люткейиз уьл гъадабгъуз кІваълан гьархнийи. Дурарихь саб уьлтІан хьтайи. 15 Дурарихъди сюгьбатнаъ айи Исайи ихтият хьуб ккун апІру:
– Лигай-гьа, фарисйирин ва Гьироддин дунихьан ихтият йихьай.
16 Хъа дурари чиб-чпин арайиъ гъапи: «Мугъу мици, ухьухь уьл хьадруган, кІурайиб ву».
17 Дурар фтикан улхураш аьгъяди, Исайи кІуру:
– Учву уьл хьтарчухь кІури, гьаз гъалабулугънаъ ахъначва? Мегер учву гьамусра гъаври ахънаданчва? Ва учвуъ фукІара убчІвнадарин? Ичв юкІвар гьамусра курди имийин? 18 Мегер учвуз, улар ади рябкъюраданчвуз, ибар кади ебхьураданчвуз? Мегер гъаври аданчва? 19 Узу хьуб уьл хьуд агъзуригъна пай гъапІиган, хъиригъу уьлерин швнуб тавра ацІунчва?
– ЙицІикьюб, – жаваб тувру дурари.
20 – Хъа ургуб юкьуд агъзуригъна пай гъапІиган, швнуб тавра хъиригъу уьлерихьди ацІунчва?
– Ургуб, – жаваб тувру дурари.
21 – Мегер учву гьамускьан гъаври ахъунданчву? – кІуру дурариз гьадмуган Исайи.
Вифсайда гъулаъ Исайи кур сагъ апІуб
22 Дурар Вифсайда гъулаз гъюру. Исайихьна кур хуру ва дугъак куркІуб ккун апІуру. 23 Исайи курин хилхъан дибисну, гъул’ан адауру, ва дугъан улар Чан шурушнахьди кьяши дапІну, хилар кІул’ин иливну, гьерхру:
– ФукІа рябкъюрануз?
24 Дугъу дилигну кІуру:
– Рякъюразуз адмийир, рякъюразуз гьарарси гъягъюрайидар.
25 Гьадмуган хъана Исайи хилар дугъан уларихь гьивру, ва думу сагъ шулу, уччвуди рябкъюри шулу. 26 Хъа Исайи думу:
– Лиг-гьа, му гъулазди удручІвди, ичв хулаз гъарах, – пну, гьаъру.
Иса Месигь ву, – кІуру Петри
27 Иса мушв’ан, Чан ученикарра хъади, Филип паччагьдин Кесария юрднан гъулариз гъягъюру. Рякъюъ Дугъу ученикарихьан гьерхру:
– Адмийири Узу фуж ву кІури, гьисаб апІура?
28 – Садари Уву штуан апІру Ягь’я ву, кІура, тмундари – Ил’яс, хъа шубудпидари – пайгъамбрарикан сар, – пну, жаваб тувру дурари.
29 – Хъа учву Узу фуж ву кІури, гьисаб апІурачва? – гьерхру Дугъу дурарихьан.
– Уву Месигь вува, – жаваб тувру Петри. 30 Исайи дурариз Чакан гьич саризра дарпуб ккун апІуру.
«Шлиз Узухъди гъягъюз ккундуш...»
31 Хъа Дугъу дурариз, Инсаниятдин Бал’ин гизаф аьзабар улукьиди, аьхюдари, маллйири ва къанунчйири Думу нигь апІиди ва йикІиди, хъа шубуд йигълан накьвдиан, чІиви духьну, удучІвиди, кІури, аьгъювалар улупуйи. 32 Дугъу мидкан дурариз ачухъди кІуйи. Хъа Петри Иса гъирагъдиз гьадаъну, Дугъан гафар гьадатІуз хъюгъру. 33 Хъа Дугъу, илдицну, ученикарихьинди лигури, Петрин гафар кьатІ апІуру.
– ГьудубчІв Узхьан, иблис! Яв фикрар адмийирин фикрар вуяв, хъа Аллагьдин – ваъ!
34 Чахьна халкьдизна ученикариз дих дапІну, Исайи гъапи:
– Шлиз Узухъди гъягъюз ккундуш, думу, чан тямягьяр дирчну, чан хач гъадабгъну, Узухъди гъюри. 35 Шлиз чан уьмур уьбхюз ккундуш, дугъан думу дубгди. Хъа шли Узу ва Ужувлан хабар бадали чан уьмур пуч гъапІиш, дугъу думу уьбхиди. 36 Фу мянфяаьт а адмийиз, уьмрихьан гъахьиган, вари дюн’я туври гъабшишра? 37 Чан уьмур кьяляхъ апІбан бадали, дугъу фициб кьимат тувди? 38 Гьаму гунагькар ва Аллагь аьгъдру халкьдин улихь шли Узхьан ва Йиз гафарихьан нач гъапІиш, дугъхьан Инсаниятдин Балира, Чан Адашдин аднаъди гирами малайикарихъди му жилиина гъафиган, нач апІиди.
91 Хъа Исайи кІуру
– Гьякьди кІуразачвуз: мушв’ин дийигънайидарикан сакьюдариз чпин аьжал хъубкьайиз Аллагьдин Паччагьлугъ гьубкІну чан кьувватнаъ ади рябкъиди.
Исайин Мусайихъдина Ил’ясдихъди сюгьбат
2 Йирхьуд йигълан Иса, Чахъди Петрна, Якьубна, Югьан гъадагъну, ягъли дагъдиина хъади гъягъюру. Душв’ин жара кас алдайи. Хъа Иса дурарин улихь дигиш шулу. 3 Дугъан палтар, улин нур гъабхури, кьадар адрубкьан лизи шулу – гъурччну пну, гьич сарихьан дици лизи апІуз даршлийи. 4 Дурарин улихьна Исайихъди гафар апІурайи Ил’ясна Муса ачмиш шулу. 5 Хъа Петри Исайихьинди илтІикІну кІуру:
– Мялим! Учуз мушвахь ужуди вучуз! Гъач, шубуб паж апІуча: саб Увуз, саб Мусайиз ва саб Ил’ясдиз.
6 Петри мици, фу кІуруш ва гьапІруш аьгъдрури, гъапиб вуйи, фицики ученикариз яман гучІ дубхьнайи. 7 Гьадмуган диф арайиз гъюру ва диди дурар чан сирникк ккаъру, хъа дифрагъян сес шулу: «Му Йиз масан Бай вуйиз. Гьамгъахъ хъебехъай!»
8 Гьадму сяаьт дурар вари терефаризди лигуру, амма дурариз чпин багахь Исайилан гъайри фужкІа гъяркъюндайи.
9 Дурар дагъдилан гъюруган, Исайи Чан ученикарикан чпиз гъябкъюбдикан, Инсаниятдин Бай дукІну чІиви хьайиз, саризра даркІуб, ккун апІуру.
10 Дурари му гьядиса чпин арайиъ гъибтру, аммаки дурар чиб-чпигъ: «ЧІиви дархьикьан гагьди», – фу кІуру гафар вуйкІан, кІури, улхурайи. 11 Дурари Исайихьан гьерхру:
– Къанунчйири сифте Ил’яс дуфну ккунду гьаз кІура?
12 Исайи дурариз жаваб тувру:
– Ав, дугъридан, Ил’ясди, улихьмиди дуфну, вари ккабалгну ккунду. Хъа Гирами китабариъ Инсаниятдин Балкан Дугъ’ин гизаф аьзабар улуркьиди ва Думу ужуз апІиди кІури, гьаз дибикІна? 13 Хъа Узу учвуз кІуразачвуз: Ил’яс гъафну, ва дугъкан чпиз ккуниб гъапІну. Гьаци дибикІна Гирами китабариъра.
Исайи иццурайи бай сагъ апІуб
14 Дурариз, имбу ученикарихьна гъафиган, дурарилан халкь илтІишну, гьюжатар апІурайи къанунчйир рякъюру. 15 Гьадму сяаьт Иса гъяркъю халкь аьжайиб шулу ва, Думу тебрик апІури, Дугъахьна жаргъуру.
16 Исайи ученикарихьан гьерхру:
– Фтин кІуллан мурарихъди гьюжатар апІурачва?
17 Халкьдигъян сар касди жаваб тувру:
– Мялим! Увухьна йиз бай духназа. Дугъаъ чиркин рюгь а. Диди дугъахьди гафар апІуз гъитрадар. 18 Жин алабхъруган, думу жилиина гатІахьури шулу, кІвантІаригъна каф гъядапІуру ва, сппар илчІигури, жан дичІибгну дебккру. Узу яв ученикарихьан думу жин утІубккуб ккун гъапІунза, хъа дурарихьан гъабхьундар.
19 – Эй хътругъру инсанар! – кІуру гьадмуган Исайи. – Узу учвухъди филадизкьан гъузди кІурачва?! Узу учву филадиз аьгь апІуза?! Думу Узухьна аькъинай!
20 Бай Дугъахьна хуру. Жинди, Иса гъяркъюбси, бай жилиина гатІархьуз гъитру ва кІвантІаригъна каф гъютІубччвну, мина-тина диргъуз гъитру.
21 – Мици дубхьну мугъан гизаф вахт вуйин? – гьерхру Исайи дугъан адашдихьан.
– БицІидихъанмина, – жаваб тувру дугъура.
22 – Гизаф ражари жиндиз думу пуч апІуз ккун гъабхьну: саспиган цІигъна гатІархьури, саспиган – штуз. Хъа эгер Увхьан фукІа-мукІа апІуз шулуш, ич язухъ зиг, кюмек апІин!
23 – Фу кІуру гаф ву «Эгер шулуш?!» – кІуру дугъаз Исайи. – Хъугъвал айирихьан вари шулу.
24 Балин адашди ишури кІуру:
– Хъугъурза! Хъа узхьан хъугъуз шулдарш, кюмек апІин!
25 Халкь Чахьна гъюри дябкъну, Исайи чиркин рюгьназ буйругъ тувру:
– Ебхьуз гъидритру ва чІал бисру жин, Узу увуз буйругъ тувраза: удубчІв дугъ’ан ва сану муубчІван!
26 Жин, балин жан яманди дутІубччвну, чІигъар апІури, удубчІвуру. Думу дукІнайирси дитнайи, ва гизафдари думу гъакІну кІуйи. 27 Хъа Исайи думу, хилхъан дидисну, заъру, ва бай гъудужвуру.
28 Иса хулаз гъафиган, Дугъахъди гъузу ученикари гьерхру:
– Хъа учхьан думу утІубккуз гьаз гъабхьундайи?
29 – Мицдар жинар ккарагбииндитІан утІурккуз шлудар дар, – гъапи Исайи.
Исайи Чан аьжаликан пуб
30 Душв’ан удучІвдар Галилей уьлкейиантина гъягъюру. Исайиз мидкан жарадариз аьгъю дубхьну ккундайи, 31 гьаз гъапиш Дугъаз Чан ученикариз аьгъювалар улупуз ккундийи. Дугъу дурариз гъапнийи:
– Инсаниятдин Бай багарихьди инсанарин хилиз тувди ва йикІиди. Думу йикІиди, амма шубуд йигълан чІиви хьиди. 32 Дурар Исайи гъапибдин гъаври шуладайи, хъа Дугъхьан гьерхуз гучІуйи.
Исайи аьхюрикан пуб
33 Дурар Кафернагьумдиз гъюру. Хулаъ айиган, Исайи ученикарихьан гьерхру:
– Мина гъюрайиган, гьюжатар гьапІрудар вуйичв?
34 Дурар ккебехъну гъузу, гьаз гъапиш рякъюъ айиган дурари, чпикан гъуллугъниинди фуж аьхюр вуш, гьюжат гъитІибккнайи. 35 Иса деъру, Чахьна ЙицІикьюриддизра дих дапІну кІуру:
– Шлиз учв сарпирди духьну ккундуш, гъит думу варитІан аьхиримжир ишри ва варидарин лукІ ишри.
36 Дугъу бицІир гъадагъну, дурарин кьялаъ дерккру ва, хабаъ тІаъну, ученикарихьинди кІуру:
37 – Шли Узу бадали гьамцдар бицІидарикан саркьан кьабул гъапІиш, дугъу Узу кьабул апІура. Хъа шли Узу кьабул гъапІиш, неинки Узу кьабул апІура, хъа гьацира – Узу Гьаурра.
Ухьуз къаршу дарур ухьхъанди ву
38 – Мялим, – кІуру Дугъаз Югьанди, – учуз Яв ччвурниинди жинар утІурккурайи сар кас гъяркъюнчуз, ва учу дугъаз, ухьухъди хътруган, гъадагъа гъапІунча.
39 Исайи жаваб туву:
– Машат мапІанай дугъаз. Шли Йиз ччвур дибисну, аьламат улупиш, думу Узкан чІуруди улхидар. 40 Фуж ухьуз къаршу дарш, думу ухьхъанди ву! 41 Шли учвуз, Месигьдин ученикар вуди хьпаз лигну, саб кІиф шид тувиш, хъугъай Узухъ, дугъаз чан пешкеш хьибди. 42 Хъа шли саркьан гьамцдар аьдатидарикан ва зяифдарикан хъугъувалихъан хътаиш, дугъаз чан гардандиъ рягънин ахал ипну, гьюлизди гатІархьнийиш, ужу шуйи. 43 Эгер яв хили уву тямягьнахьна гъахураш, хъадабтІ думу! Увуз саб хил хъади женнетдиъ учІвуб ужу ву, кьюб хил хъади зат ктІрубшвру цІа айи жегьеннемдиъ ахъайиз. [44 ]+ 9:44,46 Грекарин саспи БикІбариъ гьамци кІура: «Душваъ зат дийийигъди мялхъвяри итІури шулу ва ктІрубшвру цІигъ ургури шулу».45 Эгер яв ликри уву тямягьнахьна гъахураш, ккадабтІ думу! Увуз саб лик ккади женнетдиъ учІвуб ужу ву, кьюб лик ккади жегьеннемдиъ ахъайиз. 47 Эгер яв ули уву тямягьнахьна гъахураш, адабгъ думу! Увуз саб ул ади Аллагьдин Паччагьлугъдиъ учІвуб ужу ву, кьюбиб уларра амиди жегьеннемдиъ ахъайиз. 48 Душваъ зат дийийигъди мялхъвяри итІури шулу ва ктІрубшвру цІигъ ургури шулу. 49 Гван кьилахьди тартиб апІруганси, гьарсар цІихьди марцц апІиди. 50 Кьил ужуб мутму ву. Хъа эгер кьилан кьилзишин гъудубгиш, фти думу кьилзи апІидичва. Учвук кьил кади йибхьай! Ва сар-сарихьди мясляаьтнаъ йихьай.
10Нюкягь чІюбгъбакан
1 Му йишв’ан Иса Ягьудия юрдназ ва Ярдан нирин тмуну жилариина гъягъюру. Дугъахьна хъана халкьар гъюйи, Дугъу, гьарганси, дурариз аьгъювалар улупуйи.
2 Иса ахтармиш апІуз ккунди, фарисйир гъюру ва Дугъаз суал тувру:
– Къанундиинди жилириз хпир адауз ихтияр айин?
3 – Хъа Мусайи фици табшурмиш гъапІунчвуз? – кІуру Исайи.
4 – Мусайи, жара хьпан кагъазра дибикІну, хпир адауз ихтияр тувну, – жаваб тувру дурари.
5 – Мусайи, ичв гъициркъу юкІвариз дилигну, гьаци гъапунчвуз, – кІуру Исайи. 6 Хъа дюн’я ккебгъхъанмина Аллагьди жилирна хпир халкь дапІна. 7 Гьаддиз жилир, чан адашна дада гъитну, чан хпирик карсди, 8 ва дурар кьюрид саб беден хьиди. Гьаци вуйиган, дурар сарун кьюб ваъ, хъа саб беден ву. 9 Гьамци Аллагьди китІдар инсанди жара дапІну ккундар
10 Хъасинси дурар хулаз гъафиган, ученикари Исайихьан хъана нюкгьикан гьерхру.
11 Дугъу жаваб туву:
– Шли, чан хпир гьадаъну, жарар гъахиш, дугъу кьяппавал апІура. 12 Хъа эгер дишагьли, чан жилирихьан гьудучІвну, жарариз гъушиш, гьадму дишагьлийира кьяппавал апІура.
Исайи бицІидариз уж’вал ккун апІуб
13 Исайихьна, Дугъу кІуллан карк алдатбан бадали, бицІидар хуру, хъа ученикари хуз гъитри гъахьундар. 14 Гьамци гъябкъю Исайик хъял кубчІвру ва Дугъу дурариз кІуру:
– БицІидар узухьна гъюз гъитай, гъадагъа мапІанай. Аллагьдин Паччагьлугъ гьацдаринуб ву. 15 Гьякь кІуразачвуз: шли Аллагьдин Паччагьлугъ бицІириси кьабул дарапІиш, думу душваъ учІвидар.
16 Хъа Исайи бицІидар хабаъ тІаъну, дурариин хилар иливури, уж’вал ибшричвуз, кІуру.
Девлетлуйин суал
17 Иса рякъюъ учІврайиган, сар касди, Дугъахьна жаргъури дуфну, икрам апІури, кьамкьариина дусну, гьерхру:
– Я гъяни Мялим, узу женнетдиъ ахъбан бадали гьапІну ккунду?
18 – Гьаз Узуз гъянир кІурава? – кІуру Исайи. – Сар Аллагьдилан гъайри саркьан гъянир дар. 19 Увуз Дугъан табшуругъар аьгъявуз: адми миликІан, кьяппавал мапІан, мигьитІибкІан, кучІлин шагьидвал мапІан, алдатмиш мапІан, адашдизна дадайиз гьюрмат апІин.
20 – Мялим, узу дурар вари бицІидихъанмина тамам апІураза, – жаваб гъабхьи Исайиз.
21 Иса дугъахьинди лигуру ва дишла Дугъаз думу ккун шулу. Исайи кІуру:
– Сабсана увуз гьубкІрадар: гъарах, увуз айиб вари масу тув ва пул касибариз пай апІин, гьадмуган аьршариъ яв девлет хьибдивуз. Хъасин Узухъди гъач.
22 Хъа думу му гафарикан пашман шулу ва гьудучІвну гъягъюру, гьаз гъапиш думу гизаф девлетлу вуйи.
23 Исайи, ул илбицну, ученикариз кІуру:
– Девлетлуйириз фукьан читин дарин Аллагьдин Паччагьлугъдиъ учІвуз!
24 Дугъан гафариин ученикар аьжайиб духьнайи, хъа Исайи дурариз хъана гъапи:
– Йиз веледар, фукьан читин дарин Аллагьдин Паччагьлугъдиъ учІвуз! 25 Девлетлуйиз Аьршарин Паччагьлугъдиъ учІвубтІан девейиз рубдин гъюн’ан удубчІвуз рягьят ву.
26 Дурар хъана артухъ аьжайиб гъаши ва сари-сариз гъапи:
– Дици вуйиган, шилхьан учв уьрхюз хьиди?
27 Дурарихьинди дилигну, Исайи кІуру:
– Инсанарихьан му удукьруб дар, хъа Аллагьдихьан удудукьруб адар.
28 Гьадмуган Петри пуз хъюгъру:
– Хъа магьа, учу, вари гъибтну, Увухъди хъача.
29 – Гьякь кІуразачвуз, – кІуру Исайи, – Шли Узу ва Ужувлан хабар бадали чан хал, чвйир, чйир, дада, веледар, хутІлар гъитнуш, дугъаз му дюн’яйиин 30 варж ражари артухъ хулар, чвйир, чйир, дадйир, веледар, хутІлар, хъа гьацира жвувахъ хъчІирккувалар хьиди, хъа гъюз ккимбу уьмриъ – гьаргандин уьмур. 31 Аммаки, гьаму ражари гизаф сарпидар думуган аьхиримжидар хьиди, хъа аьхиримжидар – сарпидар.
Исайи хъана чан аьжаликан пуб
32 Гьамус дурари Ерусалимдиз рякъ дибиснайи. Улихьди Иса гъягъюрайи. Исайихъди гъягъюрайи ученикарик гъалабулугъ кабхънийи, хъа дурарихъди хъайи имбудар гучІбу ккагънайи. Исайи, ЙицІикьюридра гъирагъдиз гьадаъну, Чаз фу шулуш, пуз хъюгъю:
33 – Магьа ухьу Ерусалимдиз гъягъюрахьа. Инсаниятдин Бай аьхю маллйиринна къанунчйирин хилиз тувди. Думу, карсну йикІуз жаза адабтІну, жугьуд дарударин хилиз тувди. 34 Хъа дурар Дугъак кялхъди, рихшанд апІиди, тутйир катІди, гъирмажарихьди урччвиди ва йикІиди. Аммаки шубуд йигълан Думу чІиви хьиди.
Югьандинна Якьубдин тІалаб
35 Зеведейин баяр Якьубна Югьан Исайиз багахь улучІвуру ва кІуру:
– Мялим! Учу кІурайи тІалаб тамам апІина.
36 – Узу учвуз гьапІну ккундучвуз? – гьерхру Дугъу.
37 Дурари жаваб тувру:
– Яв аднаъ Уву учІвган, учу Яв гъвалахъ деърубси апІин – сар арччул, тмунур гагул терефнаъ.
38 – Учву фу тІалаб апІураш, учвуз аьгъдарчвуз, – кІуру Исайи. – Уз’ина гъюз ккайи аьзабар учвхьан аьх апІуз хьибдин? Ясана, Узу марцц шлуганси, учвхьан шулин?
39 Дурари: «Ав, шулчухьан», – гъапнийи.
Хъа Исайи дурариз гъапи:
– Дугъриданна, Узу кьабул апІуз ккайи аьзабар учвура аьх апІарчва, 40 хъа Йиз арччулну ва гагулну терефарихъинди дитувал Узлан асиллу дар: думу йишвар, Йиз Адашди шлиз улупнаш, гьадрариндар ву.
41 Якьубдинна Югьандин гафар гъеерхьиган, имбу йицІбидарик хъял кубчІвру. 42 Хъа Исайи дурариз Чахьна дих дапІну кІуру:
– Халкьарин гьякимарди гьисаб апІурайидари халкьарин зиин агъавал апІурайивал ва аьхюдари дурарин зиин чпин гьюкум улупурайивал учвуз аьгъячвуз. 43 Хъа ичв арайиъ дици дарибшри: шлиз ичв арайиъ кІулинур хьуз ккундуш, гъит думу ичв гъайгъушнаъ ишри, 44 ва шлиз ичв арайиъ сарпир хьуз ккундуш, дицирикан варидарин лукІ ишри. 45 Инсаниятдин Байра Чаз жарадари гъуллугъ апІбан бадали ваъ, хъа Чав гъуллугъ апІбан бадали ва, гизафдарин гунгьарилан хил алдабгъуз кІури, Чан уьмур тувбан бадали Дуфнайир ву.
Исайи кур сагъ апІура
46 Хъасин дурар Ерихон шагьриз гъюру. Иса Чан ученикар ва гизаф халкь хъади Ерихондиан удучІвурайиган, рякъюхъ, тувру садакьайиз ккилигури, кур вуйи касиб, Тимейин бай Вартимей деънайи. 47 Дугъу, душвхьантина Назарет шагьриан вуйи Иса гъягъюра кІури деебхьну, чІигъ апІуру:
– Давудгъярин Бай Иса, йиз язухъ апІина!
48 Гизафдари дугъаз ккебехъ кІуйи, хъа кур вуйири айибтІан артухъ чІигъар апІуз хъюгъю:
– Давудгъярин Бай, йиз язухъ апІина!
49 Иса хъугъужвуру ва Дугъу кІуру:
– Мина гъач йипай дугъаз.
Куриз дих апІуру:
– Чкиди гъудужв, Исайи увуз Чахьна гъач кІура!
50 Вартимей, чуха хъидипну, гъедергуру ва Исайихьна жаргъуру.
51 – Узкан фу ккундувуз? – гьерхру Исайи.
– Мялим, узуз рябкъюз ккундузуз! – жаваб тувру кури.
52 – Гъарах, яв хъугъвали уву гъюрхюнву, – кІуру Исайи.
Дугъаз дишла рябкъюри шулу, ва думу Исайихъди гъягъюру.
11Иса Ерусалимдиз гъюб
1 Дурар Ерусалимдиз багахь шулайиган, Вифагия ва Вифания гъуларихьан ярхла дарди, Элион кІуру дагъдин багахь хьимиди, Исайи гьамци дупну, кьюр ученик гьаъру:
2 – Гьатму ихь гъаншариъ айи гъулаз гъарахай. Гъулаъ учІвайиз ярхла дарди, дибтІнайи жигьил дажи рябкъидичвуз. Дид’ин мегьел фужкІара элеундар. Тудубчну, думу гьамина аьбкъинай. 3 Хъа эгер учвхьан шли: «ГьапІрачва?» кІури гьерхиш, «Думу Агъайиз лазимди ву, Дугъу думу дишла кьяляхъ апІиди», йипай.
4 Дурар гъягъюру, ва кючейиъ урарин багахь дибтІнайи жигьил дажи рябкъюру. Думу тудубчуз хъюгъру. 5 Душвахь дийигънайи адмийири: «ГьапІрачва? Гъудугъ гьаз тудубчурачва?» – гъапи. 6 Хъа дурари чпиз Исайи гъаписи кІуру, ва дурариз ихтияр тувру. 7 Дурари дажи Исайихьна хуру. Дурари чпин палтар дид’ин иличуру, ва зиълан Иса элеуру. 8 Гизафдари чпин палтар, хъа имбудари хутІлиъ гьарарикан ктатІу кюлер Думу гъягъру рякъюкк ккирчуйи. 9 Улихьдира ва кьяляхъдира гъябгъюрайи халкьди гьарйир апІурайи:
– Аллагьдиз тяриф!
Агъайин ччвурнахъ Гъюрайириз
уж’вал ибшри!
10 Ихь аба Давудрин улубкьурайи Паччагьлугъдиз
уж’вал ибшри!
Аьршариз тяриф!
11 Иса Ерусалимдиъ учІвру ва Аллагьдин хулаз гъягъюру. Варишварилан ул илбицну, хябяхъган кьанди, Думу, йицІикьюрид вакиларра хъади, Вифанияйиз хътакуру.
12 Хъайигъан, дурар Вифанияйиан удучІвган, Исайиз гаш хьувал гьибгъру. 13 Ярхлаъ инжирин гьар гъябкъю Думу, дидигъ йимишар гъяш лигуз кІури, багахьна гъягъюру, амма Дугъаз, гьаригъ фукІара гъибихъундайи, фицики инжирар хъуркьру вахт улубкьнадайи. 14 Гьадмуган Дугъу гьариз кІуру:
– Сану гьич сарира сабанра яв йимишар диритІри!
Мици кІури ученикаризра гъеебхьнийи.
Иса Аллагьдин хулаз гъюб
15 Дурар Ерусалимдиз гъюру. Иса Аллагьдин хулан гьяятдиз гъафи, ва душваъ ариш-вериш апІурайидар утІуккуз хъюгъру. Дугъу пул дигиш апІурайидарин устлар, луфар масу туврайидарин кусрийир ккитІикІуру, 16 ва гьич сарира чан шей’ар Аллагьдин хул’антина гъахуз гъитдар. 17 Хъасин Исайи дурариз аьгъювалар улупуз хъюгъю. Дугъу кІуру:
– Гирами китабариъ дибикІнадаринхъа: «Йиз хулаз вари миллетар ккарагру хал пиди». Хъа учву дидкан тІарашчйирин мугъара дапІначва!
18 Аьхюдаризна къанунчйириз гьамци кІури гъеебхьиган, Думу йикІуз, дурар саб чара абгуз хъюгъю. Дугъхьан дурариз гучІуйи, гьаз гъапиш вари халкь Дугъан аьгъюваларихъ аьхю иштагьниинди хъпехъуйи.
19 Хябяхъ гъабшиган, Иса ученикарра хъади, шагьриан удучІвну гъягъюру.
Хъугъвалин кьувватнакан
20 ГвачІинган инжирин гьарин багхьантина гъягъюрайидариз думу ччиварианзина тап кІакІаризкьан вари деебццну рябкъюру. 21 Петри, накь гъапиб кІваин дубхьну, Исайиз кІуру:
– Мялим, лиг, Уву накь чаз люкьян гъапІу инжирин гьар гъеебццну!
22 Исайи дурариз жаваб туву:
– Аллагьдихъ хъугъай! 23 Гьякь кІуразачвуз: эгер шли гьаму дагъдиз «Яв йишв’лан улдубчІвну, гьюлиъ убс!» гъапиш ва, кІваъ шаклу даршиди, хъугъиш, гьадмура тамам хьибди. 24 Гьаддиз Узу кІуразачвуз: учву ккарагури фу ккун гъапІиш, вари учвухьна рубкьрувалихъ хъугъай, рубкьидичвухьна ва думу ичв хьибди. 25 Аьршарин ичв Адашдихьан ичв гунгьарилан хил алдабгъуз шлуси, ккарагруган, шлик ичв хъял каш, гьадгъулан хил алдабгъай. [26 ]+ 11:26 Грекарин саспи БикІбариъ гьамци кІура: «Хъа жарадарилан хил алдадабгъиш, Аьршариъ айи ичв Адашдира ичв гунгьарилан хил алдабгъидар».
Исайин гьюкум наънан ву?
27 Дурар хъана Ерусалимдиз гъюру. Иса Аллагьдин хулан гьяятдиъ лицурайиган, Дугъахьна аьхю маллйирна, къанунчйирна, аьхюдар гъюру.
28 Дурари гьерхру:
– Уву му ляхнар фициб гьюкмиинди апІурава? Шли Увуз гьациб гьюкум тувну?
29 Исайи дурариз кІуру:
– Узу учвуз саб суал тувдиза. Жаваб тувай – Узура, мурар фициб гьюкмиинди апІураш, пидизачвуз. 30 Ягь’яйин штуан апІувал Аллагьдихьан вуйин, даршиш инсанарихьан? Гьан, жаваб тувай!
31 Дурар, фикрарикк ккахъну, чиб-чпикди гьамци пуз хъюгъру: «Эгер ухьу „аьршариан“ гъапиш, Дугъу: „Хъа учву дугъахъ гьаз хъугъундайчва?“ пну, гьерхди. 32 Хъа адмийирихьан гъапиш...»
Дурариз халкьдихьан гучІуйи, гьаз гъапиш варидари Ягь’я дугъриданра пайгъамбар ву кІурайи. 33 Гьаддиз дурари гьамциб жаваб тувру:
– Аьгъдарчуз.
– Дици вуш, Узура учвуз, фициб гьюкмиинди гьамцдар апІураш, пидарзачвуз, – жаваб тувру Исайи.
12Абайи чан бай гьаъра
1 Иса дурариз тахалус ктибтуз хъюгъру:
– Сар касди тІумтІин багъ ибтру, арчил илтІибкІуру, ичІ ебккну, тІумтІар кчІюкьрушв ва паж апІуру. Хъасин багъ арендайиз тІумутІчйирихьна тувну, учв удучІвну жара йишвариз гъягъюру. 2 Вахт гъабхьиган, дугъу тІумутІчйирихьна чан пай тІумтІар хуз лукІ гьаъру. 3 Хъа дурари думу дисуру, урччвуру ва, фукІара тутрувди, утІуккуру. 4 ТІумтІин багъдин эйсийи сарсана лукІ гьаъру, аммаки мугъан кІул уьбгъюру ва, аьйиб алапІну, утІуккуру. 5 Сарсана гьаъру – му йивну, йикІуру. Хъана гизаф жарадарра гьаъру – садар урччвуйи, тмундар йивну гъядауйи. 6 Эйсийиз хъайина-хътру сар бай ади шулу. Ва аьхиримжи ражари дурарихьна «Йиз балхьан нач апІурда» пну, гьадму гьаъру. 7 Хъа тІумутІчйири чиб-чпин арайиъ гьамци кІуру: «Му эйсийин ирсчи ву. Гъачай, думу йивну йикІухьа, ва ирс ухьуз гъубзди!» 8 Дурари думу дисуру, йикІуру ва тІумтІин багъдиан гатІахьуру. 9 ТІумтІин багъдин эйсийи гьапІди? Думу хъадакну гъиди ва тІумутІчйир йихиди, хъа багъ жарадарихьна тувди.
Мурччван гъван
10 Мегер учву Гирами китабариъ гъурхунданчва:
«Устйири гатІабхьу гъван мурччвануб гъабхьну.
11 Му ухьуз гъябкъю аьламат Агъайи гъапІуб ву».
12 Жугьдарин аьхюдариз му тахалус чпиз къаршуди дупнайиваликан аьгъю шулу ва Иса дисуз ккун шулу, аммаки халкьдихьан гучІуйи. Гьаддиз дурар, Думу гъитну, гъягъюру.
Исайи фукІа дюз даруб кІайиз ккеуб
13 Хъасин Исайихьна, Дугъу фукІа дюз даруб кІайиз ккеъбан бадали, сакьюдар фарисйирна Гьироддин терефкрар гьаъру. 14 Дурари дуфну кІуру:
– Мялим, учуз аьгъячуз Уву гьякь кІурайиб, гьич сарихьанра гучІдарвуз, гьич саризра гучІар ккаурдарва, хъа дишди ва ачухъди Аллагьди кІурайиси яшамиш хьуз аьгъювалар улупурава. Йип гьеле, Рим паччагьдиз налук туврувал дюз вуйин, дарш дарин? Учу налук туврин, дарш тувурдарин?
15 Дурарин чІуру ниятарин гъаври айи Исайи кІуру:
– Гьаз Узу ахтармиш апІурачва? Аьбкъинай Узухьна манат, лигуза дидиз.
16 Дурари хуру. Исайи дурарихьан гьерхру:
– Мидик шлин шикилна ччвур ка?
– Римдин паччагьдин, – жаваб тувру дурари.
17 Исайи кІуру:
– Паччагьдинуб паччагьдиз, хъа Аллагьдинуб Аллагьдиз тувай.
Дурар Дугъан жавабниин гъах гъаши.
Саддукйир ва Иса
18 Гьадму вахтна гъачІидар чІиви шлуб дар кІурайи саддукйири дуфну гьерхру.
19 – Мялим! Мусайи учуз, эгер хпир айи чве веледар даршиди гъачІиш, гьадгъан хпир тмуну чвуччву гъадагъну, чан чвуччвун тум арайиз дубхну ккунду, кІури дибикІна. 20 Ургур чве гъахьну. Сарпи чвуччву шив хуру, амма, веледар дархьиди, йикІуру. 21 Кьюрпи чвуччву дугъан хпир чаз дитру, ва мура, веледар дархьиди, йикІуру, шубурпирра – гьаци. 22 Ургрид чвйирикан гьич саризра веледар гъахьундар. Вардарилан кьяляхъ гьадму дишагьлира йикІуру. 23 Гъиямат йигъан вари чІиви шлуган, думу шлин хпир хьиди? Ургрид чвйиризра думу швуваз гъушнийи аьхир!
24 Исайи дурариз гьамциб жаваб апІуру:
– Учву, я Гирами китабар, ясана Аллагьдин кьудрат аьгъдарди, улдугурачва. 25 Гъийихдар чІиви гъахьиган, дурари я швушвар хурдар, я швуваз гъягъюрдар. Дурар аьршариъ айи малайикарси хьиди. 26 Хъа гъийихдар чІиви хьуваликан кІури гъабшиш, учву Мусайин китабдиъ, Аллагьди фици убгурайи рукнаан дугъаз «Узу Ибрагьимдин Аллагь, Исакьдин Аллагь ва Якьубдин Аллагь вуза» кІури дибикІнайиб гъурхунданчва, дарш? 27 Аллагь дийихнайидарин ваъ, хъа чІивидарин Аллагь ву. Учву гизаф улдугурачва.
ВаритІан заан табшуругъ
28 Гьюжат апІурайишвахь сар къанунчира хьайи. Исайи дурариз фукьан уччвуди жавабар тувраш, дугъаз гъеебхьнийи, ва думу, Дугъахьна дуфну, гьерхру:
– Фуну табшуругъ варитІан заануб ву?
29 – ВаритІан заан вуйи табшуругъ, – кІуру Исайи. – «Хъебехъай, эй жугьдар! Ихь Агъа Аллагь – сар АгъатІан дар. 30 Яв Агъа Аллагь, вари юкІв хъипну, вари рюгьнаан, вари фагьмиан ва вари жвуван кьувватнаан ккун апІин». 31 Хъа магьа кьюбпиб: «Багахь хьайир увуз жвуваз жвувси ккун апІин». МурартІан аьхю табшуругъар сарун адар.
32 – Ужуди дупна, Мялим, – кІуру къанунчийи. – «Думу сар ву ва, Дугълан гъайри, сану гьич фужкІара адар», – кІури, гьякь гъапунва. 33 «Думу вари юкІв хъипну, вари фагьмиинди ва вари жвуван кьувватниинди» гьацира «багахь хьайир жвуваз жвувси ккун апІин» кІуру гафар, вари урккру ва ургру гъурбнартІан зиина ву.
34 Дугъу фагьумлуди жаваб тувувал дябкъну, Исайи дугъаз кІуру:
– Уву Аллагьдин Паччагьлугъдихьан ярхла дарва.
Гьамдихъан сарун сарира Исайихьан гьич сабдиканра гьерхуз кІубанвал гъапІундар.
35 Аллагьдин хулаъ халкьдиз аьгъювалар улупурайиган, Исайи кІуру:
– Къанунчйирихьан, Месигь Давудгъярин Бай ву, пуз, фици удубкьуру? 36 Гирами Рюгьну ацІнайи чав Давудри гъапну, аьхир:
«Агъайи йиз Агъайиз гъапну:
„Узу Яв душмнар, духну,
Яв ликарикк дахьайизкьан
Йиз арччул гъвалахъ деъ“».
37 – Чав Давудри Дугъаз, Думу чан Агъа вуйиз, кІура. Гьаци вуйиган, Думу дугъан Бай фици хьидихъа?
Гизаф халкь Дугъахъ аьхю иштагьниинди хъпехъурайи.
38 Дугъу халкьдиз Чан улупбариъ кІуйи:
– Ярхи палтар алди лицру къанунчйирихьан ихтият йихьай. Дурариз, чпин тяриф апІури, халкьар уч шлушвариъ чпи тебрик апІури ккунду, 39 дурар мистариъ ва ипІру-убхърушвариъ варитІан гьюрматлу йишвариин деуз ккунидар ву. 40 Гьадрар ву дурар, ачІни хпарин мутму хътипІурайидар, хъа халкьдин уларихьан ярхи гъудгнар апІрудар. Гъиямат йигъан дурариз варитІан пис жаза ккилибгура!
Касиб ачІни хпирин садакьа
41 Иса, садакьади пул ипру ишкІин багахь деъну, фици пул ипраш, лигурайи. Аьхю пай девлетлуйири гизаф пул ипуйи. 42 Хъа сар касиб ачІни хпир дуфну, душваъ кьюб кепек ирчру. 43 Гьадмуган Исайи, ученикариз Чахьна дих дапІну, кІуру:
– Гьякь кІуразачвуз: гьаму касиб ачІни хпири варидаритІан артухъ пул ипну. 44 Пул ипдари варидари чпиз артухъди вуйиб ипну, хъа мугъу, гьамцир касибри, чаз ипІрубдихъ тувру айи-адруб вари ипну.
13Исайи Аллагьдин хал дабгъруваликан пуб
1 Иса Аллагьдин хул’ан удучІвурайиган, ученикарикан сари Дугъаз кІуру:
– Мялим, лиг, фицдар гъванар, фукьан уччву дараматар дарин!
2 – Уву гьаму зурба дараматдиин гьяйран духьнана? – кІуру Исайи. – Мидин гъван-гъвандиин гъубзидар, вари дабгъиди.
3 Хъасинси, Думу Элион дагъдиин Аллагьдин хулаз гъаншарди деънайиган, ялгъузди гъузнайи Петрина, Якьубдина, Югьандина Андрейи Дугъхьан гьерхру:
4 – Йип учуз, дици фила хьибди? Думу дабгърубдикан учуз фици аьгъю хьибди? Фициб лишниинди аьгъю хьибди?
5 Исайи кІуру:
– Лигайгьа, шликІа учву алдатмиш дарапІбан бадали, ихтият йихьай. 6 Фицики гизафдар: «Гьадму узу вуза» кІури, Йиз ччвурнаккди гъиди ва гизаф халкьар алдатмиш апІиди. 7 Учвуз багахь ва ярхла дявйирикан гъеебхьиш, гучІ мапІанай: гьаци дубхьну ккунди айиб ву, хъа гьаци хьувал сабан аьхир вуди хьибдар. 8 Халкь халкьдиин ва паччагьлугъ паччагьлугъдиин алархьиди, варишвариъ жилар тІурччвури хьиди, гаш абхъди. Мурар бедбахтваларин, бицІир апІругандин аьзабарси, сифте кІулар ву. 9 Ихтиятди гъузай, гьаз гъапиш мажлисариъ жазйир гьадатІидичвуз, мистариъ урччвидичву; Узкан шагьидвал апІбан бадали, Узлантина паччгьарин ва гьякимдрарин улихьна гъахидичву. 10 Хъа сабан аьхир гъяйиз вари миллетариз Ужувлан хабар деебхьну ккунду. 11 Учву суддиз гъухиган, фу кІуруш, дидин гъайгъушнаъ махьанай: гьадму сяаьт учвуз кІуруб, фу тувнади гъабшиш, гьадму йипай – учву кІури хьидичва, хъа Гирами Рюгьну ичв мелзниинди пиди. 12 Чвуччву чве йикІуз масу тувди, хъа адашди – бай. Веледари, абйир-бабариз къаршу удучІвну, дурар йихиди. 13 Йиз ученикар хьпаз лигну, учву варидариз даккун хьиди. Хъа шли аьхиризкьан аьгь гъапІиш, думу дюрхну хьиди. 14 Учвуз, Аллагь гьясбикк ккадру алчагъвал лайикь дарушваъ шули гъябкъиган (урхурайир, мидин мяна фу вуш, гъаври ахъну ккунду), Ягьудия уьлкейиъ айидар дагълариз гьергри. 15 Хъа фуж гъваин алди гъабшиш, улдудучІври ва чан хулаз фукІа гъадабгъуз дурушри. 16 Фуж хутІлиъ ади гъашиш, чан палтариз хулаз дурушри. 17 Гъагъдиъ айидаринна нанайихъ бицІидар хъайидарин гьадму йигъари гьял пис хьибди! 18 Мици кьюрдну дарибшри пну, ккарагай. 19 Гьадму йигъари гьациб бедбахтвал хьибдики, дициб Аллагьди дюн’я арайиз гъабхихъанмина гьамусдиз гъабхьундар, ва гьамдихъантинара хьибдар! 20 Ва эгер гьадму йигъар Агъайи кам гъапІундайиш, гьич фужкІара ккадархьидайи. Хъа Чан кадагънайидар бадали Дугъу гьадму йигъар кам гъапІну. 21 Эгер учвуз думуган «Лиг, Месигь гьамшвахь хьа», вая «Лиг, гьатушвахь хьа» гъапиш, мухъугъанай. 22 Гьаз гъапиш кучІлин месигьар ва кучІлин пайгъамбрар ачмиш хьиди. Эгер удукьуруш, гьеле кадагънайидарра чпихъинди илтІикІуз дурари аьламатнан лишнар ва аьжайиб ляхнар улупиди. 23 Гьаци вуйиган, ихтиятди гъузай. Узу учвуз вари улубкьруб улихь имиди гъапунзачвуз. 24 Хъа гьадму йигъари пис бедбахтваларин кьяляхъ «Ригъ ктІубшвиди, вазли акв тувидар, завариан 25 хядар ахьди ва завар ккадаршвиди». 26 Гьадмуган дифариинди зурба кьувват ва гьяйбат хъади Инсаниятдин Бай гъюри рякъиди. 27 Гьадмуган Дугъу, дюн’яйин юкьбиб терефарихъан жилин саб кІулхъан тап гьатмунуб кІулихъна кадагънайидар уч апІуз малайикар гьаъди. 28 Инжирин гьархъан мисал гъадабгъай: дидин кюлери кьюкьяр апІруган ва кІажар адашвруган, хьад багахь шулайивал аьгъю шулучвуз. 29 Гьаци учвузра, гьамрар гъяркъган, гьадму вахт, ичв раккнихъ хъайиси, багахь дубхьнайивал аьгъю апІинай. 30 Гьякь кІуразачвуз: му вари улубкьайиз гьамусдин насил гъубзди. 31 Заварна жилар ккадахьиди, хъа Йиз гафар дургидар! 32 Я аьршарин малайикариз, я Бализ – саризра йигъ ва сяаьт аьгъдар, хъа сар Адашдиз аьгъя. 33 Гьаци вуйиган, лигай, ккилигури ва гьязурди гъузай. Думу вахт фила улубкьуруш, учвуз аьгъдарчвуз. 34 Думу вахт, чан хал ва гьардиз рубкьру ляхин лукІариин гъибтну, хъа гъаравлиз «ул иливну маахан» дупну, гъушу хулан эйсийихь тевуз шулу. 35 Учвура ул иливну мааханай! Учвуз аьгъдарчвуз, аьхир, хулан эйси фила гъюруш: хябяхъган, гьацІишваринган, сяаьт сабди, даттари уьъйир апІруган, даршиш гьиринган. 36 Хабарсузди Думу хъадакну гъафиган, учву даахнади Дугъаз дярякъри-гьа! 37 Узу учвуз кІурайиб варидариз кІураза: ул иливну мааханай.
14Иса йикІбан ниятар
1 Кьюд йигълан Пасха ва ЛичІван лавшарин машкврар улукьурайи. Аьхю маллйирина къанунчйири Иса дидисну йикІуз чарйир агурайи. 2 «Хъа анжагъ машквар йигъан ваъ, – кІуйи дурари, – даршиш халкьдин арайиъ гъалабулугъ абхъди». 3 Думу Вифания гъулаъ хамран аьзар кади гъахьи Шимондин хулаъ гештнаъ айиган, душваъ, лизи ругдин бетисибдиъди, нард гьарин багьа марцци ягъ хьади, сар дишагьли учІвру, ва дугъу дидиъ айи ицци ниъ хъайи ягъ Исайин кІул’ин улубзуру. 4 Душваъ айи хяларикан сакьюдари наразиди чиб-чпикди гьамци кІуйи:
5 – Гьамкьан ицци ниъ хъайи ягъ мугъу гьаз чІур гъапІу? Гьаму ччим шубудварж динар пулихъ масу тувну, хъа гьадму пул касибариз пай апІуз шуйи, аьхир!
Дурари дишагьлийиз люкьнар апІуз хъюгъю, 6 хъа Исайи кІуру:
– Думу сикинди гъитай! Фу кІури учву дугъак кудукьначва? Узуз дугъу ужуб ляхин гъапІну! 7 Касибар гьарган учвухъди хьиди, ва учвхьан дурариз кюмекар апІуз хьибдичвухьан, хъа Узу учвухъди гьарган хьидарза. 8 Дугъу чахьан шлуб гъапІну: улихьмиди дугъу Йиз жан, ччим кадатну, накьвдиъ ивуз гьязур гъапІну. 9 Гьякь кІуразачвуз: дюн’яйиъ му Ужувлан хабар наан рабгъури гъабшишра, думу кІваин апІиди ва дугъу гъапІубдикан ктибтиди.
Ягьудайи Иса масу тувуб
10 Гьадмуган ЙицІикьюрикан сар, Искариот лакІам хьайи Ягьуда, аьхюну маллйирихьна, Иса масу тувбан бадали, гъягъюру. 11 Ягьудайихъ хъпехъдар шад шулу ва, дици гъабшиш, пул тувуз гаф тувру. Гьаддихъан думу Иса масу тувуз гъулай вахт абгури шулу. 12 ЛичІван лавшарин машквран садпи йигъан, пасхайин ччил гъурбан апІруган, ученикари Исайихьан гьерхру:
– Увуз пасхайин хураг учу наан гьязур дапІну ккундувуз? Йип, гьязур апІуз гъягъюча.
13 Гьадмуган Дугъу, гьамци дупну, кьюр ученик гьаъру:
– Шагьриз гъарахай. Учвуз шид айи гажин гъабхурайи сар кас гьахъдичвуз, гьадгъан кьяляхъди гъарахай, 14 ва думу учІву хулан эйсийиз: «Мялимди гьерхра: „Узу ученикарихъди пасхайин хураг ипІру хал набши?“» йипай. 15 Дугъу учвуз ккабалгнайи, машквраз вари гьязурди айи, заан аьхю хал улупиди. Гьадушваъ ухьуз вари гьязур апІинай. 16 Ученикар гъягъюру. Шагьриз гъафидариз Исайи гъапибси вари шулу ва пасхайин хураг гьязур апІуру. 17 Хябяхъ гъабхьибси, йицІикьюридра хъади, Иса гъюру. 18 Дурари, суфрайихъ деъну, уьл ипІурайиган, Исайи кІуру:
– Гьякь кІуразачвуз: учвкан сари, Узухъди ипІурайири, Узу масу тувди.
19 Дурар пашман шулу, ва гьарури гьерхуз хъюгъру:
– Думу узу дарза аьхир?
20 Хъа дугъу дурариз жаваб тувру:
– Думу йицІикьюрикан сар, Узухъди саб гъабрак уьл кубсрайир ву! 21 Гьамци Инсаниятдин Бай, Гирами китабариъ улупнайиганси, масу тувди, амма шли Инсаниятдин Бай масу тувраш, дугъаз бала хьибди – думу касдиз, учв бабкан гъахьундайиш, ужу шуйи!
Агъайин хябяхъ
22 Дурари хураг ипІурайи вахтна, Исайи уьл гъадабгъну, ужуб сяаьт ибшри дупну, думу гьудубтІуру ва, ученикарихьна туври, кІуру:
– Ма гъадабгъай, му Йиз беден вуйиз.
23 Зах гъадабгъну, чухсагъулин ккарагуб дапІну, дурарихьна тувру. Хъа варидари дид’ан убхъуру. 24 Дугъу дурариз кІуру:
– Му цІийи йикьрар йитІурайи ва гизафдарихъанди удубзурайи Йиз ифи вуйиз. 25 Гьякь кІуразачвуз: Узу сарун тІумтІарин му чяхир убхъидарза. Узу цІийи чяхир Аллагьдин Паччагьлугъдиъ убхъидиза.
26 Хъасин Аллагьдин тярифназ мяъли дапІну, дурар Елион дагъдиз удучІвуру.
Ученикари Учв нигь апІрубдикан Исайи улихьмиди пуб
27 Исайи дурариз кІуру:
– Учву варидари Узлан хъугъвал алдабгъидичва, Гирами китабариъ дупнайиси:
«Марччлихъан йикІидиза,
ва марччар даргъиди».
28 Хъа Узу чІиви гъашиган, Узу Галилейиз гъягъидиза ва душваъ учвуз ккилигури хьидиза.
29 – Варидари хъугъвал алдабгъишра, узу алдабгъидарза! – кІуру Петри.
30 – Гьякь кІуразавуз, – кІуру дугъаз Исайи, – гъи, гьаму йишван, даттли кьюб ражари уьъйир апІайиз, шубуб ражари Узу аьгъюр дарзуз, пидива.
31 Хъа Петри айибтІан артухъ гьисс кади текрар апІуру:
– Узуз Увухъди йикІуб алабхъурушра, Уву «аьгъюр дарзуз» пидарза!
Имбударира гьамцдар гафар гъапнийи.
Исайин ккарагуб
32 Мидхъан дурар Гефсимания кІуру йишваз гъюру, ва Исайи ученикариз кІуру:
– Узу ккарагури имиди гьамшвахь деай.
33 Дугъу Чахъди Петрна, Якьубна Югьан гъадагъуру. Дугъан кІваъ дердна гъалабулугъ абхъру. 34 Исайи дурариз кІуру:
– Йиз юкІв яман хажалатнаъ абхънайиз, гьамшвахь гъузай, гъафил махьанай!
35 Думу сацІиб тина гьудучІвуру, жилиина кьамкьарихъди ис духьну, му аьзаб, эгер шулуш, Чахьан гьадапІбан бадали, ккарагуз хъюгъру. 36 Дугъу кІуйи:
– Авва! Адаш! Увхьан вари шулвухьан! Гьаму аьзабнаккан Узу ккадаъ! Аммаки Узуз ккунибси дарибшри, хъа – Увуз.
37 Хъасин ученикарихьна гъафиган, лигуруш, дурар нивкІуз душнади рякъюру. Дугъу Петриз кІуру:
– Симон, уву даахнана? Саб сяаьтдикьан нивкІ дарди гъузуз гъабхьундарнухьан? 38 Гъафил махьанай. Учву тямягьвалариъ адрахъбан бадали ккарагай. Рюгь кІубан ву, хъа беден – зяиф!
39 Иса хъана гьудучІвуру ва гьацдар гафариинди хъана ккарагуру. 40 Кьяляхъ гъафириз, дурар хъана даахну рякъюру. Дурарин улар гъагъи духьнайи. Дурарихьан Дугъаз саб жавабра тувуз шуладайи.
41 Шубубпи ражарира Иса кьяляхъ гъюру, Дугъу кІуру:
– Гьамусра даахну имичва, рягьятвал гъадабгъуранчва? ИкибаштІан! Вахт хътубкьну: магьа Инсаниятдин Бай гунагькрарин хилиз тувра. 42 Гъудужвай, гъачай гъягъюрхьа! Лигай, масу туврайир багахь хьа.
Иса дисуб
43 Дугъу гьамци кІайизра, ЙицІикьюрикан сар Ягьуда кказагуру, ва дугъахъди аьхю маллйирина, къанунчйирина, аьхюдари ханжларна маргъар хьади гьаънайи адмийирин гъварчра хъайи. 44 Иса масу тувуз дуфнайи Ягьудайи дурариз гьамци дупнайи: «Салам тувруган, узу шлиз мак гъапІиш, гьадму Иса ву, ари Гьадму дисай, ва дишла, дидисну, мюгькам гъаравликкди гъайихай».
45 Ягьуда диш дапІну Исайихьинди гъюру.
– Мялим! – кІуру дугъу, ва Исайиз мак апІуру.
46 Гьадму сяаьт Иса дисуру ва гъаравлиъ уьрхюру. 47 Хъа багахь дугъужвнайи сар ученикди ханжал уьчІюбгъну, аьхю маллайин гъаравшин иб ктабтІуру. 48 Гьадмуган Исайи кІуру:
– Учву Уз’ин ханжларна маргъар хьади алжагъуз Узу гъачагъ вуйин? 49 Гьар йигъан Узу учвухъди, аьгъювалар улупури, Аллагьдин хулаъ айза, ва учву Узу гъидисундайчва. Хъа гъит Гирами китабариъ дупнайиси ибшри!
50 Гьадмуган Думу сарди гъитну, ученикар вари гьергну гъягъюру.
51 Исайин терефкрарихъди хъади гъахьи сар жигьил, гъяцІли жандиин ирин чарч илипну, Иса дидисну гъахурайидарин кьяляхъди гъягъюру. Думу дурари дисуру, 52 амма думу, чарч дурарин хилиъ гъибтну, гъютІурччвну, гъяцІалди гьергну гъягъюру.
Иса аьхюдарин улихь дерккуб
53 Иса аьхю маллйирихьна гъахуру. Душвахьна аьхю маллйирна, агъсакъларна къанунчйир уч духьнайи. 54 Хъа Петр ярхла-ярхлади дурарин кьяляхъди гъюру, аьхюну маллайин гьяятдизди учІвну, гъаравшарихъди учвра цІихъ мани апІуз деъру.
55 Аьхю маллйирина вари дурарин мажлисди Исайиз аьжал адабтІбан бадали Дугъаз къаршу шагьидвалар агурайи. 56 Гьеле кучІлин шагьидар гизаф удучІвнийишра, дурарин улупбар дюзди алахьурадайи.
57 Гьадмуган гьамцдар кучІлин шагьидвалар улупру касар дихъуру:
58 – Ич ибариинди гъеебхьунчуз, Мугъу: «Хилариинди гъапІу гьаму Аллагьдин хал дабгъурза ва шубуд йигъандин арайиъ, хилариинди дарди, жараб дивурза», – кІура.
59 Гьеле гьаму улупбаркьана дурарин дюзди алахьдайи.
60 Гьадмуган аьхюну маллайи, кьялазси дуфну, Исайихьан гьерхру:
– Увуз къаршуди кІурайидариз гьаз жаваб туврадарва?
61 Амма Исайи, ккебехъну, жаваб туврадайи.
Аьхюну маллайи хъана Дугъхьан гьерхру:
– Уву Месигь вуна, ВаритІанзаанурин Бай?
62 – Ав, вуза, – жаваб тувру Исайи. – Ва учвуз, вари Удукьрурин арччул хилихъинди деъну, аьршарин дифариинди Инсаниятдин Бай гъюри рякъидичвуз.
63 Аьхюну маллайи, хъял кубчІвбаан чан ккурттар дячІяргъну, кІуру:
– Ихь сарун шагьидар гьаз ву? 64 Аллагьдикан рихшанд апІури учвузра гъеебхьунчвуз! Ичв къарар фициб хьибди?
– Тахсиркар ву, ва аьжал адабтІну ккунду, – кІуйи варидари.
65 Дурарикан бязидари Дугъак тутйир катІуйи, Дугъан маш илибкну, кІуллан йивуйи, хъа кІуйи:
– Эй, Пайгъамбар! Увуз шли гъивнуш, йип гьеле!
Петри Иса аьгъюр дарзуз пуб
66 Хъа гьадму вахтна Петр тинаси хьайи гьяятдиъ айи. Дина аьхюну маллайин гъараваш дишагьлийирикан сар гъюру. 67 Дугъаз цІихъ чаз мани апІурайи Петр рякъюру ва, дугъахьинди дикъатниинди дилигну, кІуру:
– Хъа увура хъайва гьаму Назаретжви Исайихъди.
68 Амма Петри кІул’ин бисдар:
– Узуз аьгъюб фукІара адарзуз, узу гъаври адарза, уву фтикан кІураш. – Думу чІатинди улихь гьяятдизди удучІву. Гьадмуган даттли уьуь гъапІу.
69 Гъараваш дишагьлийиз думу душваъ дяркъну, душваъ айи адмийириз хъана кІуру:
– Гьаму гьадрарикан сар ву.
70 Петри хъана кІул’ин бисдар. СацІиб хъугъужвну, гьяятдиъ дугъужвнайидари Петриз кІуру:
– Хъа уву дугъриданра гьадрарикан вува. Уву Галилейиан вува, аьхир.
71 Хъа Дугъу хуйир апІуйи:
– Учву кІурайи Кас узуз аьгъюр дарзуз!
72 Гьадмуган кьюбпи ражнура даттли уьъйир апІуру. Петрин, Исайи гъапи гьаму гафар, кІваин шулу: «Даттли кьюб ражари уьъйир апІайиз, шубуб ражари Узу аьгъюр дарзуз пидива». Ва ишуру.
15Пилатди Исайихьан силис гъадабгъуб
1 ГвачІнин ухди аьхю маллйир, агъсакълар, къанунчйир ва вари заан диванханайин членар мажлисдиз уч шулу ва къарар адабгъуру. Иса, хилар йитІну, духну, Пилатдин хилиз тувру.
2 Пилатди Дугъхьан гьерхру:
– Уву «жугьдарин Паччагь» вуна?
– Увура гьаци кІурадарна, – пну, жаваб тувру Исайи.
3 Аьхюну маллйири Дугъак гизаф тахсрар кирчуйи, 4 гьадмуган Пилатди Дугъхьан хъана гьерхру:
– Уву гьаз жаваб туврадарва! Лиг, Увук фукьан тахсрар кирчраш.
5 Амма Исайи дугъазра фукІа гъапундайи, хъа Пилат мид’ин гизаф мюгьтал гъахьнийи.
Пилатдин Иса азад апІуз дав чалишмиш’валар
6 Халкьдин тІалабназ лигну, Пасхайин машкварган дурари ккун гъапІу сар дидиснайир деетру аьдат ади гъабхьнийи. 7 Наразивалар ахьнайиган, адми йивну гъачІи, гъалабулугъ гъитІибккдарихъди дидиснайи сар Варава кІурурра дустагъдиъ айи. 8 Халкьди, Пилатдихьна дуфну, дугъкан муганайиз айи аьдат тамам апІуб ккун апІуру. 9 Пилатди дурариз гъапи:
– Учвуз ккундуш «жугьдарин Паччагь» деетуза?
10 Пилатдиз аьхю маллйири Иса бахилвалиан масу тувнайиваликан аьгъяйи.
11 Хъа аьхю маллйири халкь, Варава деетбан бадали, Пилатдикан тІалаб апІуз алауру.
12 – Учву «жугьдарин Паччагь» кІурайирикан гьапІза? – кІуру хъана Пилатди.
13 – Думу хачрак карс! – кІури, чІигъар апІуру дурари.
14 – Фу чІуруб гъапІнухъа Мугъу? – кІуру дурариз Пилатди.
Амма дурари имбубсан артухъ чІигъар апІуйи:
– Думу хачрак карс!
15 Халкьдиз учв ужур хьузди, Пилатди Варава деетуру, хъа Иса гъирмажарихьди урччвуз гъитну, хачрак карсуз эскрарин хилиз тувру.
16 Гъаравлари Думу айитІ гьяятдизди, паччагьдин тахт шлушвазди гъахуру ва эскрарин дестейиз дих апІуру. 17 Дурари Дугъ’ин аку-элвен халат алабхьну, хъа кІул’ин зазарикан гъубху тажсиб улубкІуру, 18 ва Думу «тебрик» апІуз хъюгъру: «Яшамиш ишри „жугьдарин Паччагь“!»
19 Хъасин Дугъан кІуллан маргъар йивуйи, Дугъак тутйир катІуйи ва, Дугъан улихь кьамкьарихъди дусну, хътІерццури, икрам апІуйи. 20 Чпиз ккунибкьан Исайикан рихшанд дапІну, Дугъхъан халат хътибтуру ва хачрак карсуз гъахуру.
Хачриин Исайин аьзабар
21 Думу дариз зигуз гъахуру. Сар багхьантина гъягъюрайирихьди (Думу гъул’ан гъюрайи Александринна Рауфдин адаш, Киринея кІурушв’ан вуйи Симон вуйи) Дугъан хач гъабхуз гъитру. 22 Думу Голгофа кІурушвахьна хуру (илтІибкІиган, душван ччвур «Келле» кІуру гаф ву). 23 Дугъаз фикрихъан хътаъру дармнар кайи чяхир убхъуз теклиф апІуйи, хъа Дугъу гъубхъундайи. 24 Думу хачрак карсру. Эскрари, чпиз гьардиз фунуб алабхъуруш, Дугъан палтар пай апІури, тупут ипру.
25 Иса дариз зигурайиган, гвачІин сяаьт урчІвуб вуйи. 26 «Жугьдарин Паччагь» ву кІури тахсир кипну, гьамци дибикІнайи кьул Дугъан кІулихъ кибхнайи. 27 Дугъахъди сатІиди кьюр гъачагъра дариз гъизигнийи: Дугъхьан сар – арччул, тмунур – гагул терефназди. [28 ]+ 15:28 Грекарин саспи БикІбариъ гьамци кІура: «Гьамци Гирами бикІбариъ дибикІнайиб тамам гъабхьнийи: „Думу гъачгъарин арайиъ дерккнийи“».
29 Душвхьантина гьудучІвну гъягърудари Дугъаз люкьнар апІуйи, намуссуз кІуруганси кІулар тІурччвуйи ва кІуйи:
– Эй Аллагьдин хал дабгърур ва шубуд йигъан диврур! 30 Уву Жвуву Жвув уьрх, кудучІв хачракан! – 31 гьамци зивзивар кчІикьуйи Дугъкан къанунчйирра хъади аьхю маллйири.
– Жарадар уьрхюйи, – кІуйи дурари, – хъа Чахьан Учв уьрхюз шуладар! 32 Месигь, Израилин Паччагь! Ич уларикк, гъит, учуз рякъюри, хачракан кудучІври – гьадмуган учу Дугъахъ хъугъдича!
Гьеле Дугъахъди сатІиди дариз дизигнайидарра кмиди Дугъак кялхъюйи.
Исайин аьжал
33 Лисхъантина тап сяаьт шуббаризкьан вари дюн’яйиин мучІушин алабхъуру. 34 Хъа сяаьт шубубди Исайи аьхю дихниинди гьарай апІуру:
– Элахи, Элахи, лама шевактани? (яна «Йиз Аллагь, Йиз Аллагь! Гьаз Уву Узу гъитунва?»)
35 Душван багахь дийигънайидарикан бязидари, Дугъан гафар гъеерхьиган, кІуйи:
– Ебхьурайчвуз, Ил’ясдиз дих апІура!
36 Хъа сар кас, жаргъну дуфну, бамбагсибдиз сирке зигуз гъитну, маргълик кибтІну, Дугъаз убхъуз туври, кІуру:
– Гьамус лигухьа, Му ктагъуз Ил’яс гъюруш – гъюрдарш.
37 Исайи, чІветІ дапІну, рюгь деебтуру.
38 Аллагьдин хулаъ, Гирамишвахь гьибхнайи чарч зиълансина кІаназкьан кьюб йишв’ина чІябгъюру. 39 Хачран багахь дийигънайи юзбашийиз, Исайилан фици ил алдабгънуш, рябкъюру ва кІуру:
– Дугъриданна Му Кас Аллагьдин Бай вуйи.
40 Душвахь, ярхлаан лигури, сакьюдар дишагьлийирра хьайи. Дурарин арайиъ Магдалайиан вуйи Мар’ям, бицІирнур Якьубдинна Юсийин дада Мар’ям ва Саломея айи. 41 Иса Галилейиъ айиган, мурар Гьадгъахъди ва Гьадгъан гъайгъушнаъ шуйи. Дугъахъди Ерусалимдиз гъафи хъана жара дишагьлийирра мушвахь хьайи.
Исайин беден накьвдиъ ивуб
42 Сарун хябяхъ шулайи. Хъа му йигъ, султ йигъан улихь хьимбу жвуми йигъ вуди хьпаз дилигну, 43 жугьдарин заан диванханайиъ кьувват айи, гьацира Аллагьдин Паччагьлугъдиз ккилигурайи Аримафейиан вуйи Юсуфди, кІубанвал кади Пилатдихьна дуфну, Исайин беден чан ихтиярназ тІалаб апІуру. 44 Думу гьамкьан ухди йикІбиин Пилат мюгьтал духьнайи ва, юзбашийиз дих дапІну, Иса ухди дукІнаш, гьерхру. 45 Юзбашийикан гьаци вуйиб аьгъю дапІну, дугъу Юсуфдиз дубкІнайи беден гъадабгъуз ихтияр тувру. 46 Дугъу кафан гъадабгъну, беден кадабгъну, дидгъян гъибиржуру ва гъарзариъ утІубкнайи накьвдиъ ивну, душваз учІврушвахь гъван гьипру.
47 Хъа Магдалайиан вуйи Мар’ямна Юсийин дада Мар’ям, Думу наан кивраш, лигурайи.
16Ученикариз Иса чІиви хьуб аьгъю шулу
1 Султ йигъ улдукьиган, Магдалайиан вуйи Якьубдин дада Мар’ямди ва Саломеяйи Исайин бедендикан ктатуз ицци ниъ хъайи ччимар гъадагъуру. 2 Гьяфтайин садпи йигъан, яна элгьетган, гвачІнин ухди, ригъдин сабпи нурарихьди, дурар накьвдихьна гъюру.
3 – Ухьуз накьвдихьан гъван шли гьадабгъиди, – кІуйи чиб-чпиз дурари, гьаз гъапиш душвахь гьипнайи гъван гизаф аьхюб вуйи.
4 Лигуруш, гъван гьидипна.
5 Накьвдиъ учІвдариз, арччул терефнаъ лизи палтар алди деънайи жигьил рякъюру ва сабпну гучІ шулу.
6 – ГучІ мапІанай! – кІуру дугъу дарариз. – Дариз гъизигу Назаретдиан вуйи Иса учву агурачва. Думу чІиви гъахьну, мушваъ имдар. Магьа Думу дитну гъахьи йишвра. 7 Сарун учву гъарахай, Дугъан ученикариз, иллагьки Петриз, Думу Галилейиъ дурариз ккилигура, йипай.
8 Дурар, накьвдиан удучІвдар, гучІбаан гьергну гъягъюру. Дурари гьич саризра фукІара гъапундайи – дурариз гучІуйи.
Сакьюдар ученикариз Иса рякъюру
9 Гьяфтайин садпи йигъан гвачІинган чІиви гъахьи Иса сифте чаан ургуб жин утІукку Магдалайиан вуйи Мар’ямдиз ачмиш шулу. 10 Дугъу мидкан гъам зигурайи ва ишурайи ученикариз хабар дебккру. 11 Хъа дурар Думу чІиви духьнайивалихъ, му дишагьлийи чаз гъяркъюнзуз гъапнушра, хъугъундайи. 12 Мидхъан Думу жара суратнаъди дурарикан кьюриз, чпи шагьриан удубчІвурайи рякъюъ айиган, ачмиш гъахьнийи. 13 Дурар кьяляхъ хътакнийи ва мидкан имбударизра хабар дебккнийи. Амма дурар мурарихъра хъугъундайи.
Исайи вакиларихъди гафар апІуб
14 Аьхирки, йицІисар ученик суфрайихъ деъну уьл ипІурайиган, Иса Учв ачмиш шулу ва, кІван курвализ ва хътругъувализ дилигну, Дугъу дурариз тягьна йивуру, гьаз гъапиш дурар Думу чІиви духьну гъяркъдарихъ хъугъундайи. 15 Дугъу дурариз кІуру:
– Вари дюн’я вуйиси гъарахай ва Ужувлан хабар вари инсаниятдиз дебккай. 16 Шли, хъугъну, штуан апІувал кьабул гъапІиш, думу женнетдиъ ахъди, хъа фуж хътругъиш, думу жегьеннемдиъ итди. 17 Хъугъдарихьан аьламатар улупуз хьибди: дурарихьан Йиз ччвурниинди жинар утІурккуз хьиди, цІийи чІалариинди кІури хьиди. 18 Эгер битІ гъибисиш, ясана агъу гъубхъиш, дурариз саб зарарра хьибдар; иццрудариин хилар иливиди – ва дурар сагъ хьиди.
19 Гьамци дупну, Агъа Иса завариз за шулу ва Аллагьдин арччулну хилихъ деъру. 20 Хъа дурар гъягъюру ва варишвариъ Ужувлан хабар рабгъуру. Дурарин му ляхниз Агъайи кюмек апІуру, ва дурари улупру аьгъювалар аьжайиб лишнариинди мюгькам шуйи.