Og Piginang

nog Sosuguꞌonanan ni Isukristu

Og Piuna Taluꞌ paꞌali sog Piginang nog Sosuguꞌonanan ni Isukristu

Og Piginang nog Sosuguꞌonanan koni, og sukpat pa nog Gombaꞌis nog Guksugan kituꞌ nog sinulat ni Luk. Og tugyu nog sinulat ni Luk koni, og moguksug paꞌali sog mikuna kituꞌ tumabuk dia ni Isus, nog pinuluꞌan ilan nog Bolakat nog Mikpongon mokpulonag nog Gombaꞌis nog Guksugan sog gotowanan dituꞌ sog Jerusalem, bu sog tibuk nog Judia bu sog Samaria, bu asta sog gliwag nog dunya koni. Og guksugan dosop ini, paꞌali sog piginang nog poktanudanan kituꞌ dia ni Isus nog miktolipun dia sog bansa Hudyu. Bu bianan dianilan, mipulonag og Gombaꞌis nog Guksugan dia sog gotowanan sog ainain nog bonua.

Og Piginang nog Sosuguꞌonanan koni binahagiꞌ sog tolu kobahagiꞌ nog inunut dia sog bonuaanan kituꞌ nog pikpulonagan ni Isus nog Gombaꞌis nog Guksugan, bu dia sog ain kibotangan nog poglumpukan nilan moktamuy dia sog Mikpongon: (1) Og tiganaꞌ piginang nog poktanudanan dituꞌ sog Jerusalem dangan piiknat na si Isus dituꞌ sog glangit. (2) Og kopogdungag nilan sog duma bonuaanan dituꞌ sog Judia bu Samaria. (3) Bu asta midopot dituꞌ sog molayuꞌ nog binonsaan nog maꞌ nog Roma.

Dini sog sulat koni motongow bog olo bayuꞌbayuꞌ nog gininang nog Bolakat nog Mikpongon kituꞌ nog sinumangon dunut og kotas nog bayaꞌ non dia sog poktanudanan dituꞌ sog Jerusalem nog mitang sog gondow nog kologyaꞌan nilan nog iningolanan Pentikos, bu minonayun monuluꞌ bu mondoloꞌisog dia sog poktanudanan bu asta sog kounutananan nilan dia sog tanud.

Bu og gustalan nog pikpulonag nilan, motongow dini sog sulat koni bog andun og dasig non dia sog ain tinumud dun, dia sog kotubuꞌ nilan bu dia sog kopoksolabuk nilan sog glumpuk nilan.

1. Og sinimpan sog koponaksiꞌ, 1:1-26.

a. Og gimpusan nog dondagan ni Isus bu og pasad non, 1:1-14.

b. Og ginantiꞌ dia ni Judas, 1:15-26

2. Og taksiꞌ nog sosuguꞌonanan dituꞌ sog Jerusalem, 2:1–8:3.

3. Og taksiꞌ nog sosuguꞌonanan dituꞌ sog Judia bu sog Samaria, 8:4–12:25.

4. Og piginang ni Paul, 13:1–28:31.

a. Og tiganaꞌ ginongayan ni Paul mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan, 13:1–14:28.

b. Og gupakat nog bogolalanan sog tanud dituꞌ sog Jerusalem, 15:1-35.

c. Og koduaꞌ ginongayan ni Paul mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan, 15:36–18:22.

d. Og kotolu ginongayan ni Paul mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan, 18:23–21:16.

e. Kinolubusu si Paul dituꞌ sog Jerusalem, sog Sasaria, bu dituꞌ sog Roma, 21:17–28:31.

1

1Sog tagnaꞌ libru u kituꞌ, Teopilus, sinulat u paꞌali sog glam nog kohinangan bu og pianad ni Isus, nog tidu pa sog tolipunan, 2asta sog gondow kituꞌ nog pitolabang ion dituꞌ sog glangit. Mangka siꞌoy ion tolobangoy, bianan sog Bolakat nog Mikpongon, mimilin ion dia sog sosuguꞌonanan non kituꞌ nog piniliꞌ non. 3Poꞌ tidu ion potubuꞌon tidu matoy, sog solod nog pat puluꞌ ondow, tatap pa ion mokpotongow dianilan bu modakol og pitongow non dianilan bagun motintu og tud nilan nog ion mitubuꞌ dodaꞌ puliꞌ. Mikpotongow ion dianilan bu pimolian non ilan paꞌali sog pigdotuꞌan nog Mikpongon. 4Dadi, sog solod nog pat puluꞌ ondow kituꞌ, ngon gondow non nog sonuk nilan kuman, mimilin si Isus dianilan nog, “Naꞌ amu mawaꞌ sog koliwagan bonua koni nog Jerusalem, sugaꞌid non, bogadoy niu pa og bogoy nog pinasad nog Gamaꞌ u kituꞌ nog tinaluꞌ u na sibon dianiu.” 5Poꞌ si Jan, mimunyag bianan sog tubig. Tibua, sog gunanunan koyon og Bolakat na nog Mikpongon og bunyagon dianiu.

Dangan mitubus si Isus mogustal, pitolabang ion sog glangit

6Dangan miglumpuk ilan nosop, miksak ilan dia ni Isus nog, “Kounutan, oksudon mu notaꞌ mokpuliꞌ numun koni nog maꞌ nog kobon nituꞌ og bansa ta nog Hudyu nog mogdatuꞌ mokpuliꞌ?”

7Tinabal ilan ni Isus nog, “Og Gamaꞌ u da og moto mogbayaꞌ nog timpu, diꞌ ini pokposun dianiu. 8Tibua, bogayan amu da nog tunung bila tosopan amu na nog Bolakat nog Mikpongon. Bu amu na mimung nog monaksiꞌ dianakon dini sog Jerusalem, bu sog gliwag nog Judia, bu sog gliwag nog Samaria, bu asta sog gliwag nog glupaꞌan.” 9Dadi, dangan miluksad tibua og taluꞌ ni Isus koyon, piiknat ion sog gawang mangka ion lumpakoy nog ginampol bu milingod na ion dia sog tinontongan nilan kobal nog ginampol kituꞌ.

10Sintak nilan moktongal dia sog kitolopan ni Isus koyon, gomonsunoy pa ngon og duaꞌ kotow pogindog sog molani nilan nog minapot ilan nog putiꞌ mangka poktaluꞌ dianilan nog, 11“Amu, gotow Galili, olo pogindogon niu koyon dini kobon niu moktongal sog glangit? Si Isus, inawaꞌ siꞌoy dianiu bu pitolabang dituꞌ sog glangit, mokpuliꞌ da ion dini maꞌ da nog kotongow niu kituꞌ dianon.”

Og gantiꞌ ni Judas

12Dadi, minuliꞌ og sosuguꞌonanan ni Isus koyon dituꞌ sog Jerusalem tidu sog bulud koyon nog Olibu. Og glayuꞌ non tidu sog Jerusalem sala kilumitru. 13Dangan minatong ilan sog Jerusalem, migdangan ilan sog ditas sog koduaꞌ lingkat nog baloy sog dugu kituꞌ nog dinokunan nilan. Glam nilan, dion na. Si Piter, si Jan, si Jems, si Andriu, si Pilip, si Tomas, si Bartolomi, si Matias, si Jems og bataꞌ ni Alpius bu si Simun, og omboluꞌ kituꞌ tumindog nog salu bansa non. Tubus nion, si Judas og bataꞌ ni Jems og sangoy non og bataꞌ ni Alpius kituꞌ nog si Jems. 14Bu dion ilan kobon non pogyakin bu asta og kolibunanan kituꞌ nog dumaanan ni Maria og ginaꞌ ni Isus bu asta og pigilugan non.

15Dadi, daꞌ kobon golot non, miglumpuk ilan nosop mokpuliꞌ dituꞌ. Bu og dakol nog pigilugananan sog tanud dion sogatus bu duaꞌ puluꞌ kotow. Si Piter minindog sog titongaꞌ nilan mangka ion poktaluꞌ dia sog glam nilan koyon. 16“Ati pigilugan ku, maꞌ nini. Sumboy motuman og tinaluꞌ nog Mikpongon nog sinulat dia sog Kitab. Og taluꞌ nog Bolakat non koyon pibian dia ni Apuꞌ Dabid kobon nituꞌ paꞌali dia ni Judas nog ion minuluꞌ dia sog gotowanan kituꞌ nog minukpaꞌ dia ni Isus. 17Si Judas og duma ta da bosia. Poꞌ ion piniliꞌ dosop bosia ni Isus nog dumuma dia sog ginang ta koni.”

18(Og tindanan kituꞌ dia ni Judas sog ginang non kituꞌ nog molaton, piksaluy non nog glupaꞌ nog ion non ion og kikoloban non kituꞌ nog mibogyang tian non dun nog boyaꞌan mibuyus og tene non. 19Dadi, dangan migdongogan ion sog Jerusalem, og glupaꞌ koyon iningolanan nilan nog Akeldama. Somoꞌ ita da og Glupaꞌ nog Duguꞌ.)

20Taluꞌ ni Piter dun paꞌali dia ni Judas nog, “Poꞌ sinulat dia sog libru nog Salmu, nog maꞌ nini, ‘Bolongon na og pogonongan non koyon bu daꞌidun na og mogonong dun.’1:20 Salmu 69:25 Bu sinulat dosop maꞌ nini, ‘Gontiꞌan nog len gotow og polosukuꞌan non.’1:20 Salmu 109:8

21“Dadi bila maꞌ nituꞌ, sumboy momiliꞌ ita nog gantiꞌ ta dia ni Judas. Og pomiliꞌon ta ain og duma ta kituꞌ mogunutunut dia ni Isus 22nog tidu pa sog kobunyag ni Jan kituꞌ dianon, bu asta sog kopoktolabang non tidu dini nita asta sog glangit. Sumboy maꞌ nituꞌ og kopomiliꞌ ta dun poꞌ bagun mokoduma dianita tumaksiꞌ nog si Isus pitubuꞌ dodaꞌ puliꞌ tidu matoy.”

23Dadi, ngon og duma nilan dion duaꞌ kotow si Matias bu si Jusep. Og Jusep koni, koduaꞌ ngalan non, si Barsabas bu iningolanan dosop ion si Justus. 24Tubus nituꞌ, migyakin ilan nog maꞌ nini, “Kounutan, kosunan mu og dialom pikilan nog glam nog gotowanan. Potampal mu pa dianami bog sima sog duaꞌ kotow koni og kolegan mu nog 25mokogantiꞌ dia ni Judas moginang nog polosukuꞌan non kituꞌ nog ion bosia og sosuguꞌon mu. Saka, ginonatan non poꞌ ion pidayun na sog bonua kituꞌ nog ain og pibonaꞌan dianon.” 26Tubus nituꞌ, mimiliꞌ ilan sog duaꞌ kotow koyon bianan sog moglogindanan. Sokaliꞌ og misugat nog gindanan nilan koyon si Matias. Dadi, og mikogantiꞌ dia ni Judas si Matias bu ion og pigoktub dia sog kosopuluꞌ bu sala nog sosuguꞌonanan ni Isus.

2

Og Bolakat nog Mikpongon tinumosop dianilan

1Dangan minatong gondow nog kologyaꞌan nog bansa Hudyuanan kituꞌ nog iningolanan og Pentikos,2:1 Og Pentikos koni og Ginirik. Somoꞌ ita da, og kolima puluꞌ ondow non tidu nilan inangon og kologyaꞌan nilan kituꞌ nog iningolanan nilan og Liniusan bu og posolomat nilan nog glam nog songukuꞌ nilan. og glam nog poktanudanan dia ni Isus, miglumpuk ilan dia sog solabuk baloy. 2Sintak nilan moglumpuk dion, gomonsunoy pa mikodongog ilan nog gonek mamaꞌ nog dogus nog galuꞌ nog mosikad nog miktidu sog glangit bu mipulonag sog dialom nog baloy koyon nog piglumpukan nilan. 3Bu mikotongow ilan nog mamaꞌ nog gligaꞌ nog gapuy nog migatul sog monala kotow dianilan. 4Bu glam nilan koyon dion, tinosopan ilan nog Bolakat nog Mikpongon. Bu glam nilan koyon, mikpoktaluꞌ ilan nog miglologinis nog ponoluꞌon nog daꞌ nilan sibon konadoy. Bu og ponoluꞌon nilan koyon, og Bolakat nog Mikpongon og mikpotaluꞌ dun dianilan.

5Sog koliwagan bonua nog Jerusalem koyon, modakol og Hudyuanan dion nog polotanud nog miktidu sog ainain nog bonua. 6Dangan midongog nilan og gonek nog gotowanan koyon dion sog baloy koyon, minangoy ilan mokinongog dun. Dangan minatong ilan dituꞌ, kisobuꞌan ilan poꞌ monala kotow dianilan, midongog nilan og dili ponoluꞌon nilan nog piktaluꞌ nog gotowanan koyon dion. 7Dadi, miksinaksakoy ilan nog, “Konaꞌ taꞌ og mikpoktaluꞌ koyon og gotow Galilianan? 8Olo gidoy migandun dun nog modongog ta ma dianilan og dili ponoluꞌon ta? 9Og glam ta koni dini, diadia ita mikpoktidu nog bonua, sog Partia, sog Midia, sog Ilam. Bu ngon dosop mikpoktidu dituꞌ sog bonua nog Misopotamia, sog Judia, sog Kapadosia, sog Pontus, bu asta sog Bataꞌbataꞌ Asia.2:9 Og Bataꞌbataꞌ Asia koni, numun koni iningolanan nog Turkey. 10Bu ngon miktidu sog Prigia, sog Pampilia, sog Ihiptu, bu sog bonua kituꞌ nog molani sog Sirini nog misakup nog Libia. Bu ongon miktidu dosop sog koliwagan bonua nog Roma, 11bu asta konaꞌ Hudyu nog minuliꞌ na sog tanud nog bansa ta Hudyu. Ngon dosop gotowanan nog miktidu sog puluꞌ nog Krit, bu sog Arabia. Og glam ta koni midongog ta dia sog gotow Galilianan koyon og dili ponoluꞌon ta nog piktaluꞌ nilan paꞌali sog kohinangan nog Mikpongon nog kosobuꞌsobuꞌ.” 12Dadi, glam nilan dion, kisobuꞌan ilan bu mibabong pikilan nilan dun, kobon nilan moksinaksakoy bog olo maꞌana nini. 13Tibua, og dumaanan nilan koyon dion, pigwanwan nilan og poktanudanan koyon dia ni Isus kobon nilan moktaluꞌ nog, “E! Og gotowanan koyon mikpoglangu.”

Og gustalan ni Piter

14Dadi, si Piter bu dumaanan non kituꞌ nog sopuluꞌ bu sala, mikpongindog ilan mangka si Piter poktaluꞌ nog mosikad dia sog glam nog gotowanan koyon dion nog, “Ati maꞌ nini. Glam nog salu bansa u nog Hudyu nog migonong dini sog Jerusalem otawaka ondaꞌ pogonong dini, amoyamoy tokodoy dianiu, pokinongogoy niu mahatul og poktoluꞌon ku koni bog olo og maꞌana non. 15Baluꞌ niu dun mikpoglangu ami. Daꞌidun milangu dianami, poꞌ ginongaꞌ monek pa gondow. Konaꞌ pa tang nog ngon molangu. 16Sugaꞌid non, og maꞌana nog mitongow niu koyon maꞌ nini, ion non ion og taluꞌ nog Mikpongon kituꞌ nog pilatas non dia sog polomolatas non kituꞌ nog si Joel kobon nituꞌ. Maꞌ long nog Mikpongon dun,

17‘Sog matong daliꞌ na bungkas, maꞌ nini og ginangon ku. Potosopon ku og Bolakat u sog glam nog gotow. Dadi, og glibun laki nog ganakapuꞌanan niu mokopomitua nog taluꞌ nog Mikpongon. Og kolitowan koyon, mokotongow ilan nog potongowon ku dianilan. Bu og mokogulang sop nog gotow, ngon og potoginopon ku dianilan. 18Minsan siꞌoy og sosoligananan ku, og glibun laki, potosopon ku dianilan og Bolakat u sog tang koyon. Bu mokopomitua ilan na. 19Bu potongowon ku sog gotowanan og gingyataꞌanan dia sog glangit bu og siꞌat dia sog glupaꞌan. Tumuaꞌ og duguꞌ bu gapuy bu gobol nog motomuk tokodoy. 20Og gondow ondiꞌ na sumilow bu og bulan mimung ompula mamaꞌ nog duguꞌ mangka siꞌoy datong og gondow kituꞌ nog bololagaꞌ tokodoy nog ion non og gondow nog mongukum og Pogbayaꞌ sog glam nog gotowanan. 21Bu minsan sima og mokitabang bianan sog ngalan nog Pogbayaꞌ, tobangan da ion.’2:21 Joel 2:28-32

22“Dadi, amu Hudyuanan, pokinongogoy niu mahatul og poktoluꞌon ku koni! Si Isus, og gotow Nasaret kituꞌ, bianan sog ginang non kituꞌ nog kosobuꞌsobuꞌ bu og gingyataꞌanan nog piinang nog Mikpongon dianon, pitampal nog Mikpongon dianiu nog ion miktidu dianon. Kisunan niu da ituꞌ poꞌ amu dili og mikotongow dun. 23Og Mikpongon, donsamaꞌ non na kisunan, bu bianan dia sog dili glegan non, inuakil na si Isus dianiu. Bu bianan sog gotowanan kituꞌ nog mokolaton, pibunuꞌ niu ion bianan sog kolansang nilan dianon sog kudus. 24Tibua, pitubuꞌ da ion nog Mikpongon tidu matoy. Piluas non ion sog sinsaan nog patoy, poꞌ ondiꞌ nododaꞌ mogusoy nog pogboyaꞌan ion nog patoy. 25Poꞌ kobon nituꞌ, si Apuꞌ Dabid miktaluꞌ paꞌali dianon nog,

‘Kobon non og Mikpongon, motongow u dia sog molani u. Saꞌan ondiꞌ u mosusa poꞌ kobon non dia ion sog glintu u. 26Dadi, saꞌan kobon non mogdaꞌdaꞌ og dialom pikilan ku nog boyaꞌan motaluꞌ u og daꞌdaꞌan ku koni poꞌ minsan siꞌoy matoy u, ngon da og dodomaan ku. 27Poꞌ diꞌ mu potiangon og glimukud u dituꞌ sog molimotayan poꞌ diꞌ mu kumboyon moludak og glawas nog sosoligan mu koni nog midulus. 28Bu pinosun mu dianakon og bianan posunguꞌ sog kotubuꞌ kituꞌ nog daꞌ kopus non. Bu sabap nog diaan ka kobon non sog molani u, miponuꞌ u nog daꞌdaꞌan.’2:28 Salmu 16:8-11

29“Dadi pigilugan, diꞌ u mogalangalang moktaluꞌ dun dianiu, nog og pigolong non koni konaꞌ non dili glawas poꞌ og mokogulang ta kituꞌ nog si Apuꞌ Dabid, miobon na ion matoy bu globong non dion potanan asta numun koni. 30Tibua, ion og polomolatas nog taluꞌ nog Mikpongon. Dadi, kisunan non og pinasad nog Mikpongon dianon. Poꞌ og pasad bu dunut og sapa nog Mikpongon nog ngon gondow non, og solabuk pangkat ni Apuꞌ Dabid pindogon non mogdatuꞌ nog maꞌ nog kopogdatuꞌ non. 31Bu kisunan non dosop bog olo og ginangon nog Mikpongon paꞌali sog solabuk piniliꞌ non kituꞌ nog mogdatuꞌ. Dadi, saꞌan ituꞌ linabit non paꞌali sog kopokpotubuꞌ dianon tidu matoy.

“Poꞌ si Isus, daꞌ non nododaꞌ potiangoy og glimukud non dia sog molimotayan bu daꞌ nododaꞌ koludak og glawas non. 32Dadi, og glam nami koni mokotaksiꞌ nog maꞌ nini koni, nog si Isus pitubuꞌ dodaꞌ nog Mikpongon mokpuliꞌ tidu matoy. 33Dadi, numun koni, si Isus, piotas na ion dituꞌ sog glintu nog Mikpongon bu mitabuk non na og Bolakat nog Mikpongon nog pinasad kituꞌ nog Gamaꞌ non dianon. Bu Bolakat kituꞌ pitosop non na dianami. Ion non ion og mitongow niu bu midongog niu koyon dianami. 34Poꞌ si Apuꞌ Dabid, daꞌ ion poktolabang dituꞌ sog glangit. Saka miktaluꞌ ion nog maꞌ nini,

‘Og Pogbayaꞌ miktaluꞌ dia sog kounutan ku nog, dinian ka ingkud sog glintu u 35asta imungon ku og bantaanan mu nog gindogan nog botis mu.’2:35 Salmu 110:1

36“Dadi, og glam nog gotow Hudyuanan, sumboy kosunan nilan mahatul nog si Isus, og binunuꞌ niu kituꞌ dia sog kudus, ion og inimung nog Mikpongon nog Pogbayaꞌ bu ion dosop og Kristu.”

37Dangan, midongog nog gotowanan koyon, misusa ilan tokodoy dun, mangka ilan poksak dia ni Piter bu sog duma sosuguꞌonanan koyon bog olo og pondayan nilan dun? 38Dadi, tinabal ilan ni Piter nog, “Sumboy, monala kotow dianiu, moglilaꞌ amu nog dusaanan niu dia sog Mikpongon mangka amu pokpobunyag dia sog ngalan ni Isukristu poꞌ bagun da kompunan og dusaanan niu. Bu kobogayan amu nog bogoy nog ion non ion og Bolakat nog Mikpongon. 39Poꞌ kituꞌ og pasad nog Pogbayaꞌ nog ion og Diwata ta, sog glam nog sobion non tidu dianita, bu sog glam nog ganakapuꞌanan ta asta sog duma binonsaan.”

40Pindonsamaꞌ ni Piter tumaluꞌ dianilan. Bu modakol pa og tinaluꞌ non dianilan bagun ilan bosia ondiꞌ tokodoy moglogiling sog gotowanan koyon numun koni nog mokolaton og kohinangan non poꞌ bagun ilan diꞌ mosunuꞌ poliholaꞌoy dun. 41Ain tinumud nog gustalan non koyon binunyagan ilan. Dadi, migdungag og tinumud dia ni Isus lagaꞌ tolu ngibu kodakol sog sondow koyon. 42Bu og gotowanan koyon, migapas ilan moglumpuk bu moganad nog pikpanad nog sosuguꞌonanan ni Isus koyon. Bu kobon non daꞌ ilan lotaꞌ mogyakin bu moksolabuk ilan kuman nog Globungan ni Isus.

43Bu og sosuguꞌonanan koyon, modakol piginang nilan nog kosobuꞌsobuꞌ bu og gingyataꞌanan. Dadi, glam nog gotowanan, kisobuꞌan ilan tokodoy dun. 44Bu glam nog pigilugan sog tanud, minonayun og kopoksolabuk nilan boyaꞌan nog piksomasomaan nilan og gakodanan nilan. 45Bu piksaluy nilan og gakodanan nilan mangka nilan pobobohogiꞌoy dia sog pigilugan nilan kituꞌ sog tanud nog ain kilogonan. 46Bu gondow gondow moglumpuk ilan sog glomalomaan nog Baloy kituꞌ nog Poktomuyan dia sog Mikpongon. Bu moglumpuklumpuk ilan dosop kuman dia sog baloyanan nilan, dunut og daꞌdaꞌan bu kobabaꞌ nog bolotabat nilan. 47Bu kobon non moksanglit ilan dia sog Mikpongon bu kisuꞌatan og glam nog gotowanan dianilan. Bu gondow gondow, dungagan nog Pogbayaꞌ og dakol nog ain motabang tidu sog dusaanan nilan.

3

Og daday kiuliꞌan

1Ngon gondow non, ginongaꞌ monog gondow, timpu nog kopogyakin nog bansa Hudyu, si Piter bu si Jan minangoy ilan mogyakin sog Baloy nog Poktomuyan dia sog Mikpongon. 2Ngon og gotow dion og daday nog tidu pa sog kobataꞌ dianon. Bu gondow gondow pokpitangon ion nog gotow dion mangka nilan ion pingkudoy sog molani nog bongawan koyon nog iningolanan nilan nog Molongas, poꞌ monontoliꞌ ion dia sog gotowanan nog ain sumolod dion. 3Dangan mitongow non si Piter ilan ni Jan nog posunguꞌ ilan sumolod dion, pingonian non ilan nog sin. 4Dadi, pigonglongan nilan og daday koyon mangka poktaluꞌ si Piter nog, “Tontong a dianami.” 5Dadi, tinumontong dodaꞌ og daday koyon dianilan poꞌ migdodama ion nog bogayan nilan, 6mangka ion toluꞌoy ni Piter nog, “Daꞌidun og gombogoy u dianika nog sin. Tibua, og goktob nog bogoyon ku dianika, bianan sog bayaꞌ nog ngalan ni Isukristu nog ion og gotow Nasaret, pogbuat a na mangka a panow!” 7Bu dunut pigoidan non og komot non nog glintu bagun ion mokindog. Bu dinumasig mogdayun botis non 8mangka poglandan lumoksu bu mangka pokpanowpanow, bu pogunut dia ni Piter ilan ni Jan sumolod sog glomalomaan nog Baloy nog Poktomuyan kobon non mokpanowpanow dunut pogloksuloksu bu poksanglit dia sog Mikpongon. 9Dangan mitongow nog glam nog gotowanan koyon dion og piginang nog bakas daday koyon, nog mikpanowpanow kobon non moksanglit 10dia sog Mikpongon, kinilolaan nilan ion mogdayun nog ion non ion og daday kituꞌ nog kobon non monontoliꞌ notibua dia sog molani nog bongawan kituꞌ nog iningolanan nog Molongas. Dadi, pingala nog glam nilan koyon dion bu kisobuꞌan ilan dun bog olo og bianbian non kuliꞌan.

Og gustalan ni Piter dia sog gotowanan koyon dion

11Sonuk nog bakas daday koyon mogaid dia ni Piter bu dia ni Jan nog dion nilan pogindog sog iningolanan kituꞌ nog Pogbianan ni Solomon, mikponggobok og gotowanan koyon dion dituꞌ ni loꞌ Piter mangka nilan ion poglumpukoy poꞌ kisobuꞌan ilan tokodoy. 12Dangan piglumpukan si loꞌ Piter nog gotowanan koyon dion, migustal ion dianilan nog maꞌ nini, “Amu, salu bansa u nog Israel, iduma kisobuꞌan amu dianon? Bu iduma pogonglongan niu ma ami? Baluꞌ niu dun, kiuliꞌan og daday koyon nog bianan dia sog dili tunung otawaka og kopondiwata nami? Konaꞌ nami mikokuliꞌ dianon, sugaꞌid non, og mikokuliꞌ dun maꞌ nini. 13Og mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ nog si loꞌ Abraham, si Isak, bu si Jakub, og Diwata nog piktamuy nilan, piotas non solabuk og sosoligan non kituꞌ nog si Isus. Tibua amu, inuakil niu ion dia sog gotowanan bagun ion bunuꞌon. Minsan siꞌoy poluason na ion bosia ni Pilatu, pigbongkis niu da ion. 14Pigbongkis niu si Isus nog ion midulus bu daꞌ dusa non. Bu og pigbubut niu nog poluason ni Pilatu dianiu og gotow kituꞌ nog polomunuꞌ. 15Og binunuꞌ niu kituꞌ, og poktiduan nog kotubuꞌ. Tibua, pitubuꞌ da ion puliꞌ nog Mikpongon. Bu kitoksiꞌan nami tanan nini. 16Dadi, bianan sog bayaꞌ nog ngalan ni Isus, og mikokuliꞌ nog daday koni nog kilolaan niu. Bu sabap sog ngalan non bu og kopongandol kituꞌ nog bianan dianon, mikokuliꞌ mahatul nog daday koni.

17“Dadi pigilugan, numun kituꞌ kisunan ku nog daꞌ niu kosunoy og piginang niu kituꞌ, amu bu og kounutananan niu kituꞌ. 18Pidonsamaꞌ na tumaluꞌ nog Mikpongon kobon nituꞌ pibian sog polomolatasanan non kituꞌ nog sumboy og Kristu3:18 Og Kristu koni og Ginirik. Og Maꞌana non, og Pipangoy nog Mikpongon Mogdatuꞌ dini sog dunya. mosinsa nododaꞌ. Og gininang niu kituꞌ dianon, ion non ituꞌ og kotumanan nog pidonsamaꞌ non kituꞌ tumaluꞌ. 19Dadi, tolikudoy niu na og dusaanan niu mangka amu sunguꞌ dia sog Mikpongon bagun da kugasan og glam nog dusaanan niu 20nog boyaꞌan moksud og popia nog Pogbayaꞌ dianiu bu popongoyon non puliꞌ og Kristu nog ion non si Isus. 21Poꞌ migbagad pa ion dituꞌ sog glangit asta matong og tang nog pongimboguan nog Mikpongon og glam non. Poꞌ maꞌ nituꞌ og pinasad non kobon nituꞌ bianan dia sog polomolatasanan non kituꞌ nog modulus. 22Poꞌ maꞌ nini og tinaluꞌ ni Apuꞌ Muses dia sog bansa Israel kituꞌ kobon nituꞌ nog,

‘Og Pogbayaꞌ nog ion og Diwata niu, ngon gondow non, popongoyon non dia sog ganakapuꞌanan niu og polomolatas nog maꞌ nakon, og salu bansa niu da. Bu glam nog poktoluꞌon non sumboy pokinongogan niu.’3:22 Deuteronomy 18:15

23“Poꞌ ain og diꞌ mokinongog dianon polenan nilan nog Mikpongon, dia sog pigotowan non, mangka non ilan poliholaꞌoy. 24Bu maꞌ nituꞌ dosop og piktaluꞌ nog glam nog polomolatasanan non kituꞌ tidu dia ni Apuꞌ Samuel bu asta dia sog ain mikosukpat kituꞌ dianon. Og glam nilan mikpoktaluꞌ ilan paꞌali sog tang koni numun koni. 25Dadi, og pasadanan nog Mikpongon kituꞌ nog pilatas nog polomolatasanan non kituꞌ, amu ituꞌ dun. Bu misunuꞌ amu dosop dia sog pinasad non kituꞌ dia sog mokogulanganan niu kituꞌ nog tinaluꞌ non dia ni Apuꞌ Abraham nog, ‘Bianan dia sog pangkat mu, glam nog gotowanan sog glupaꞌan popiaon non.’3:25 Genesis 12:3b 26Dadi, og Mikpongon, piniliꞌ non bu pipangoy non poguna dianiu og sosoligan non kituꞌ poꞌ popiaon non amu bianan sog kopokpotolikud non dia sog monala kotow dianiu sog kohinangan niu kituꞌ nog mokolaton.”

4

Si Piter bu si Jan, dia ilan sog gukum nog bansa Hudyu

1Dadi, solian ni Piter bu si Jan mogustal, tinuaꞌan ilan nog boliananan nog bansa Hudyu, bu asta kounutan nog polongipatanan nog Baloy kituꞌ nog Poktomuyan dia sog Mikpongon, bu asta dosop og gotowanan kituꞌ tidu sog kampung nog Sadusiu. 2Misasow ilan, poꞌ mikpanad og sosuguꞌonanan ni Isus sog gotowanan nog og gotow motubuꞌ tidu matoy, bianan sog kopoktaluꞌ nilan nog si Isus, mitubuꞌ puliꞌ tidu matoy.4:2 Og sadusianan koni, ondiꞌ ilan tumud nog og gotow bila matoy, motubuꞌ da mokopuliꞌ. 3Dadi, inukpaꞌan nilan dun si loꞌ Piter ilan ni Jan mangka nilan kolobusuoy poꞌ daꞌ nilan na kotagad ukumoy poꞌ gobi na. 4Tibua, modakol nog gotow og tinumud, ain og mikodongog nog gustalan ni loꞌ Piter koyon. Og dakol nog tinumabuk dia ni Isus lagaꞌ lima ngibu kotow, daꞌ lakit nog kolibunanan bu gombataꞌanan.

5Dangan migbolomaꞌ ion, miglumpuk sog Jerusalem og kounutananan nog bansa Hudyu bu og mokogulanganan bu asta og polopanadanan kituꞌ nog botad nog bansa Hudyu. 6Bu si Anas og kounutan nog boliananan nog bansa Hudyu, si Kaypas, bu og sangoy kituꞌ ni Jan, si Aleksander, bu duma piglogombataꞌanan ni Anas, tinumuaꞌ ilan dosop dion. 7Dangan milimud ilan na dion, piindog nilan si loꞌ Piter sog sunguꞌan nilan mangka nilan poksumodiaꞌoy. Long nilan dun, “Olo migandun kinang niu nog piginang niu koyon. Ain miktidu og tunung niu koyon, otawaka sima og ngalan nog ginamit niu moginang dun?”

8Dadi, si Piter nog pinuluꞌan nog Bolakat nog Mikpongon, tinumabal nog, “Amu og mokogulang bu og kobogolalan nog bansa Hudyu, 9-10bila og poksakon niu dianami paꞌali sog miinang dia sog bakas daday koni nog boyaꞌan kiuliꞌan, ustalon ku dianiu bu sog glam nog bansa Hudyu. Saꞌan kiuliꞌan og daday koni, bianan sog bayaꞌ ni Isukristu nog ion og gotow Nasaret nog binunuꞌ niu kituꞌ sog kudus, tibua, pitubuꞌ ion puliꞌ nog Mikpongon. 11Si Isus, ion og pogolongon kituꞌ sog Kitab nog og batu kituꞌ nog mosolag nog pigbongkis nog polongimung nog baloy nog maꞌ niu. Saka ion tanan og miimung nog landuꞌ kobololagaꞌ nog batu nog polongkapan nog baloy. 12Og maꞌana non, ion da mokogawon dia sog gotowanan. Poꞌ sog dibabow nog dunya koni, daꞌidun lual og binogoy nog Mikpongon nog ngalan nog poksobion ta nog mokotabang sog gotowanan tidu sog bayaꞌ nog dusa.”

13Dadi, dangan miluksad og taluꞌ ni Piter koyon, kisobuꞌan glam nilan dun poꞌ daꞌ ilan kondok mogustal dun saka sagyaotow ilan da bu ombabaꞌ da og sabut nilan. Tibua, kinilolaan nilan nog ilan koyon og dumaanan nilan ni Isus. 14Dadi, daꞌidun og motaluꞌ nilan sog piktaluꞌ ni loꞌ Piter koyon poꞌ og daday koyon nog kiuliꞌan, pogindog sog molani ni loꞌ Piter. 15Dadi, piliu pa si loꞌ Piter sog gukum koyon podaliꞌ mangka og bogolalanan koyon pogisunisun. 16Bu miksinaksakoy ilan bog olo dodaꞌ og dunon nilan dia ni loꞌ Piter kobon nilan moktaluꞌ nog, “Glam nog gotowanan dini sog Jerusalem kosunan nilan nog og gotowanan koyon mikopoginang ilan nog kosobuꞌsobuꞌ nog ombaꞌis tokodoy nog diꞌ ta kobolibadan. 17Tibua, podanon ta tumaluꞌ dianilan nog diꞌ nilan na puliꞌan moglabit og ngalan ni Isus sog minsan sima poꞌ bagun da ondiꞌ na ompulonag og bontugan nog piginang nilan koyon.”

18Dadi, dangan midoksuꞌ ilan mogupakat, pisolod nilan puliꞌ si loꞌ Piter mangka nilan podanoy tumaluꞌ dianilan nog diꞌ nilan na puliꞌan moglabit og ngalan ni Isus otawaka mokpanad paꞌali dianon. 19Tibua, tinabal nilan og bogolalanan koyon nog, “Bila amu, ain gidoy og mosulut dia sog Mikpongon nog unuton nami, og glegan niu koyon otawaka og glegan non? 20Poꞌ mologon nami lotaꞌoy mogustal ain og mitongow nami bu og midongog nami kituꞌ nog paꞌali dianon.” 21Dadi, dangan midongog nilan og tabal ni loꞌ Piter koyon, pinuliꞌan nilan nosop tumaluꞌ dianilan mangka ilan na poluasoy. Poꞌ daꞌidun og bianan nilan mokposakit dia ni loꞌ Piter ilan ni Jan. Poꞌ glam nog gotowanan dion, mikpoksanglit ilan dia sog Mikpongon sabap sog kobianbianan nog daday koyon. 22Og daday koyon, mangka siꞌoy kuliꞌoy, og tinonan non labi na pat puluꞌ ton.

Og gyakin nog poktanudanan dia ni Isus

23Dangan mikoluas ilan na, sokaliꞌ ilan minangoy dituꞌ sog dumaanan nilan, mangka nilan poguksugoy og taluꞌ nog mokokotas nog boliananan bu og kobogolalan kituꞌ. 24Dangan midongog nog dumaanan nilan og guksugan ni loꞌ Piter koyon, mikpoglongag ilan mogyakin sog Mikpongon nog, “Apuꞌ Pogbayaꞌ, ika da mikpongon nog pigloban nog glangit bu glupaꞌan bu glam nog piongon. 25Bu bianan sog Bolakat mu, pilatas mu og taluꞌ mu dia sog sosoligan mu nog si Apuꞌ Dabid nog ion og mokogulang nami kituꞌ kobon nituꞌ.

‘Iduma og binonsaan nog konaꞌ Hudyu mokpogboluꞌ ilan ma? Bu iduma momikil ilan ma nog pikilan nilan koyon nog daꞌ doksuꞌ non? 26Poꞌ og kodotuꞌananan sog dunya koni, mikpoksolabuk ilan na bu og kounutananan, mikpoglumpuk ilan ma, poꞌ ontuan nilan og Pogbayaꞌ bu og Tinonduꞌ non kituꞌ Mogdatuꞌ.’4:26 Salmu 2:1-2

27“Motud dodaꞌ, Apuꞌ. Poꞌ si Herod bu si Pontus Pilatu, inupakat nilan og gotow Hudyu bu konaꞌ Hudyu dini sog Jerusalem. Poꞌ inontuan nilan si Isus nog ion daꞌ dusa non, og Tinonduꞌ mu kituꞌ Mogdatuꞌ. 28Migupakat ilan moginang nog donsamaꞌ mu na kituꞌ kisunan, bu bianan dia sog glegan bu bayaꞌ mu, ininang nilan dianon. 29Dadi, ika og Pogbayaꞌ, kosunan mu da bog olo og sad nilan kituꞌ dianami. Dadi, popagon mu pa og sosoligananan mu koni nog maꞌ nami poꞌ bagun nami kobon non omboluꞌ mogustal nog taluꞌ mu koni. 30Bu bianan sog bayaꞌ mu, kuliꞌan mu ain og togo mokosakit. Bu tugdak mu pa og ginang kituꞌ nog kosobuꞌsobuꞌ bu og gingyataꞌanan bianan dia sog ngalan ni Isus, og sosoligan mu kituꞌ nog daꞌ dusa non.”

31Dangan miluksad tibua og gyakin nilan koyon, mikunduꞌ og baloy koyon, bu glam nilan, pinuluꞌan ilan nog Bolakat nog Mikpongon boyaꞌan miboluꞌ ilan mogustal nog taluꞌ nog Mikpongon.

Og poktanudanan piksomasomaan nilanog gakodanan nilan

32Og glam nog tinumabuk dia ni Isus miksolabuk og glegan nilan, bu og pikilan nilan, poꞌ daꞌidun dianilan og moglukung gumamit nog dili balan non. Sugaꞌid non, og glam nilan piksomasomaan nilan og gakodanan nilan. 33Og sosuguꞌonanan koyon, mokosog ilan tokodoy tumaksiꞌ paꞌali dia sog kotubuꞌ kituꞌ puliꞌ ni Isus. Bu glam nilan landuꞌ og popia nog Mikpongon dianilan. 34Bu daꞌidun dianilan og kiondaꞌan. Poꞌ bila ngon dianilan og togo kulang, ngon sop dianilan og moksaluy nog glupaꞌ non otawaka og baloy non. 35Bu og saluy non, uokilon nilan dia sog sosuguꞌonanan kituꞌ bu ilan dona og momogoy dun dia sog ain ngon kituꞌ og kulang non.

36Dadi, ngon og duma nilan dion nog si Jusep og ngalan non. Bu pingongyuꞌan nog sosuguꞌonanan kituꞌ nog si Barnabas poꞌ og maꞌana nog pongangyuꞌ nilan koyon dianon, polondoloꞌisog. Ion og pangkat ni Apuꞌ Lebi. Bu ion og gotow tidu sog Siprus. 37Si Barnabas koni, piksaluy non og sobuntak nog glupaꞌ non. Bu og saluy nog glupaꞌ non kituꞌ, inuakil non sog sosuguꞌonanan koyon.

5

Si Ananias bu duoy non nog si Sapira

1Bu ngon dosop og pogduoy dion nog si Ananias ilan ni Sapira. Piksaluy nilan dosop og sobuntak glupaꞌ nilan. 2Og duma saluy nog glupaꞌ nilan koyon, tinaguꞌ non poꞌ gomiton non sog dili glegan non. Bu og duoy non siꞌoy sinumolabuk dosop dia sog piginang non koyon. Bu og samaꞌ nog saluy nog glupaꞌ nilan koyon, inuakil non dia sog sosuguꞌonanan koyon. 3Dadi, dangan inuakil non og sin koyon dianilan, miktaluꞌ si Piter dianon, “Ananias, iduma pitiang mu ma og Soitan mogbayaꞌ dianika nog boyaꞌan kipogloputan mu tanan dun og Bolakat nog Mikpongon? Poꞌ ngon pa og sinamaꞌ niu nog saluy nog glupaꞌ niu kituꞌ. 4Og glupaꞌ niu koyon, sog daꞌ niu pa poksaluy, amu da gapuꞌ non. Bu minsan siꞌoy mitubus niu poksaluy, og saluy non amu dosop og gapuꞌ non. Saka olo og mikobal dun? Iduma mikopomikil amu ma moginang nog maꞌ nion koyon? Og pigloputan niu koyon konaꞌ sagyaotow, sugaꞌid non, og Mikpongon.” 5Dangan midongog ni Ananias og taluꞌ ni Piter koyon, mibuksak ion mogdayun mangka patoy. Bu ain mikodongog nog kibianbianan ni Ananias koyon, kiondokan ilan tokodoy dun. 6Dangan minatoy si Ananias, inangoy nog kolitowanan koyon putusoy bangkoy non mangka nilan pitangoy lumiu poꞌ lobongon nilan.

7Tolu oras og gligat non, minatong dion og duoy ni Ananias. Bu migdangan sog baloy koyon nog daꞌ non pa kosunoy bog olo kibianbianan nog glaki non kituꞌ. 8Dangan sinumolod ion, sinakan ion ni Piter bog maꞌ nituꞌ dotaꞌ da og golagaꞌ nog glupaꞌ nilan kituꞌ? Dadi, tinumabal ion, “Oꞌo, maꞌ nituꞌ da dakol non.” 9Dadi, tinoluꞌan ion ni Piter, “Iduma miksolabuk ma gupakat niu nog glaki mu nog sulayan niu og Bolakat nog Mikpongon? Dion na og kolitowanan kituꞌ nog linumobong dia sog glaki mu. Bu ika siꞌoy, pitangon nilan dosop ika sog pinitangan nilan nog glaki mu kituꞌ.” 10Dangan miluksad tibua taluꞌ ni Piter koyon, mibuksak mogdayun og glibun koyon mangka patoy. Dadi, dangan sinumolod og kolitowanan kituꞌ, mitongow nilan og bangkoy nog glibun koyon. Dadi, inawaꞌ nilan dion mangka nilan ulidoy lumobong dia sog glaki non kituꞌ. 11Dadi, glam nog pigilugan sog tanud bu glam nog mikodongog nog bianbian nog sala kopogduayan koyon, kiondokan ilan tokodoy dun.

Modakol gingyataꞌanan og ininangnog sosuguꞌonanan kituꞌ

12Modakol gininang nog sosuguꞌonanan kituꞌ nog kosobuꞌsobuꞌ. Bu modakol dosop og gingyataꞌanan nog pitongow nilan dia sog kodokolan nog gotowanan. Bu sog tang koyon, glam nog pigilugan sog tanud, kobon non moglumpuk ilan sog glomalomaan nog Baloy nog Poktomuyan dia sog Mikpongon, dia dapit sog iningolanan kituꞌ nog Pogbianan ni Solomon. 13Minsan siꞌoy motas og gadab dianilan nog gotowanan, ain konaꞌ nilan batuk poktanud dia ni Isus, mondok mampuꞌ dianilan. 14Tibua, minsan maꞌ nituꞌ, glibun laki pododungag da kodakol og tumabuk dia ni Isus nog boyaꞌan kobon kobon non dumakol og polotanudanan. 15Dadi, og doksuꞌan nog kohinangan nog sosuguꞌonanan koyon, modakol og diꞌ mokokodag pimitang bu bolilidoy sog pogbolilidan non sog goksid dalan poꞌ bagun da bila mian si Piter dion, kotindungan ilan nog sagya siꞌoy og nuni non. 16Bu modakol dosop gotowanan dion tidu sog glumibut nog Jerusalem koyon, pimitang nilan ain og diꞌ mokokodag bu og glam nog ain pisinsa nog glatdiwata. Bu glam nilan koyon kiuliꞌan.

Pikposokitan og sosuguꞌonanan

17Sabap dituꞌ, og kounutan nog boliananan nog Hudyu, bu glam nog dumaanan non koyon nog kampung nog Sadusiu, miksibok ilan tokodoy dun. 18Dadi, inukpaꞌan nilan og sosuguꞌonanan koyon mangka nilan kolobusuoy. 19Tibua, og gobi koyon inangoy nog moloikat nog Mikpongon bukaꞌoy og pintuꞌ nog kolobusuan koyon, mangka non ilan pitangoy lumiu, mangka poktaluꞌ, 20“Angoy amu indog dituꞌ sog glomalomaan nog Baloy nog Poktomuyan dia sog Mikpongon, mangka niu uksugoy dia sog gotowanan dituꞌ og tibuk nog guksugan paꞌali sog bogu kotubuꞌ koni.” 21Dadi, mimilang ilan nog taluꞌ koyon dianilan. Ampun migbukaꞌsiang bonua, sinumolod ilan dion sog glomalomaan nog Poktomuyan koyon mangka ilan poktolipun mokpanad sog gotowanan.

Tibua, og kounutan nog boliananan kituꞌ bu dumaanan non, pilumpuk nilan glam nog kobogolalan nog bansa Israel mangka nilan dondagoy sog sundaluanan mangoy og sosuguꞌonanan kituꞌ sog kolobusuan. 22Dadi, dangan minatong sundaluanan koyon dituꞌ, daꞌ nilan na kodotongoy dituꞌ og sosuguꞌonanan kituꞌ. Dadi, mikpuliꞌ ilan mangka ilan poguksug nog, 23“Dangan minatong ami dituꞌ, og kolobusuan kituꞌ kinunsi da. Og sundaluanan, dion ilan pogindog sog sobolaꞌ nog pintuꞌ sog glowasan. Saka dangan binukaꞌ nami, daꞌidun gotow dituꞌ sog dialom!” 24Dangan midongog nog kounutan nog polongipat nog Baloy koyon nog Poktomuyan, bu og mokokotas nog boliananan koyon, mibabong pikilan nilan poꞌ diꞌ nilan sunan bog olo migandun nog sosuguꞌonanan kituꞌ. 25Sintak non, ngon sala kotow minatong dion nilan bu miktaluꞌ nog, “Hoy! Og gotowanan kituꞌ nog kinolobusu niu, dituꞌ ilan pogindog sog glomalomaan nog Baloy kituꞌ nog Poktomuyan poꞌ mikpanad ilan dia sog gotowanan.” 26Dadi, og kounutan nog polongipat nog Baloy kituꞌ nog Poktomuyan, migunut dia sog sundaluanan non mangoy mukpaꞌ nog sosuguꞌonanan kituꞌ. Tibua, daꞌ nilan koposokitoy poꞌ mondok ilan botuon nog gotowanan koyon. 27Pinitang nilan dia sog sunguꞌan nog gukum nog bansa Hudyu koyon mangka ilan poksumodiaoy nog kounutan nog boliananan koyon nog, 28“Daꞌ nami taꞌ amu pomagoy mokpanad paꞌali sog ngalan ni Isus? Saka, minsan pimag nami na amu, tinogol niu doma moginang nog boyaꞌan miglop na tanan sog gotowanan dini sog Jerusalem og pikpanad niu koyon. Bu poksipian niu mononsol dianami og kopatoy ni Isus.”

29Tibua, si Piter bu duma sosuguꞌonanan koyon tinumabal nog, “Golom nami na bilangoy og Mikpongon gabaꞌ nog sagyaotow. 30Poꞌ og binunuꞌ niu kituꞌ sog kudus nog si Isus, pitubuꞌ ion puliꞌ nog Diwata nog mokogulang ta kituꞌ kobon nituꞌ nog ion og Mikpongon. 31Bu numun kituꞌ, si Isus, piotas na ion nog Mikpongon dia sog glintu non. Moglokounutan na ion bu ion na og polonabang ta poꞌ bagun ain og maꞌ nita nog gotow Hudyu, mokopoglilaꞌ ita nog dusaanan ta bu kompunan ita na dun. 32Dadi, ami bu og Bolakat nog Mikpongon og mokotaksiꞌ nog glam non koyon. Bu og Bolakat non koyon, ion non ion binogoy non kituꞌ sog glam nog ain mikokunut dianon.”

33Dangan midongog nog polongukumanan og taluꞌ ni Piter koyon, miangit ilan tokodoy dun boyaꞌan nog pobunuꞌ nilan tanan bosia og sosuguꞌonanan koyon. 34Tibua, ngon sala kotow og parasiu dion og ngalan non si Gomalial. Ion og polopanad nog botad nog bansa Hudyu, bu pogodaban ion nog glam nog gotow. Minindog ion mangka non dondagoy nog poliuon pa podaliꞌdaliꞌ og sosuguꞌonanan koyon 35mangka non toluꞌoy og gukum koyon nog, “Amu, og salu bansa u nog gotow Israel, pongmayaꞌ amu nog inangon niu koyon posunguꞌ dianilan. 36Poꞌ dini kituꞌ, si Tiudas migbaluꞌbaluꞌ nog ion motas nog gotow. Bu pat gatus kotow og minampuꞌ dianon. Tibua, dangan binunuꞌ ion, mikpogulakpalik da og glaꞌayatanan non asta daꞌ na doksuꞌ non. 37Tubus nituꞌ, sog tang nog koponglista nog gotowanan, ngon nosop tinumuaꞌ nog si Judas, og gotow Galili. Modakol gotow nog migunut dianon nog mantu ilan dia sog pogaid nog botad. Tibua, binunuꞌ dosop ion bu og pigotowan non mikpogulakpalik dosop. 38Dadi, numun koni maꞌ nini og pomali u dianiu paꞌali sog gotowanan koyon. Potiang niu ilan bu poluas niu na ilan. Poꞌ bila og ginang nilan koyon tidu da sog sagyaotow, daꞌ da og doksuꞌ non. 39Tibua, bila og tugyu bu og kohinangan nilan koyon tidu sog Mikpongon, diꞌ amu da mokantu dianilan. Bu gomonsunoy sokaliꞌ niu kobotikoy, og kopongontuan niu og Mikpongon.”

40Dadi, mioit ilan nog taluꞌ ni Gomalial koyon. Pisolod nilan og sosuguꞌonanan kituꞌ, mangka nilan tibua podanog mangka nilan nosop pomagoy ilan moglabit nog ngalan ni Isus, mangka nilan na poluasoy. 41Dadi, og sosuguꞌonanan kituꞌ, ginonatan nilan gukum nog bansa Hudyu koyon. Mikpogdaꞌdaꞌ ilan poꞌ misabut nilan nog kisunan na nog Mikpongon nog patut ilan na moglogaga nog posakit bu posipog koyon dianilan sabap sog kopokokunut nilan dia sog ngalan ni Isus. 42Tidu dion, gondow gondow, dituꞌ ilan sog glomalomaan nog Baloy kituꞌ nog Poktomuyan dia sog Mikpongon bu moktolopasan nilan sog gimbolayan mokpanad bu mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan paꞌali dia ni Isus nog ion og Kristu.

6

Mimiliꞌ ilan nog pitu kotow og mogusibaꞌnog tabang sog poktanudanan

1Sog tang kituꞌ nog kobon non pododungag og dakol nog pigotowan ni Isus, ngon dianilan og Hudyuanan nog ponoluꞌon nilan Ginirik. Miksusi ilan nog pakasi poktanudanan dia ni Isus, og Hudyuanan dosop, tibua, og ponoluꞌon nilan Inaramaik. Poꞌ ngon dow balulibunanan dion nog gotow Girik nog kiliusan mogbogoy nog kotubuꞌan kituꞌ nog pomogoyon dianilan gondow gondow. 2Dadi, og sopuluꞌ bu duaꞌ sosuguꞌonanan kituꞌ, pilumpuk nilan og glam nog poktanudanan dion mangka ilan poktaluꞌ nog, “Pigilugan, diꞌ mogusoy nog onggaꞌon nami og mogustal paꞌali sog taluꞌ nog Mikpongon, mangka nami sunguꞌoy og momogoy nog kotubuꞌan ta koyon. 3Sugaꞌid non, pomiliꞌ amu nog dumaanan niu lagaꞌ pitu kotow. Bu sumboy og pomiliꞌon niu, ain kituꞌ nog mosolamin dianilan og polomotadon kituꞌ nog miktidu dia sog Bolakat nog Mikpongon. Bu sumboy dosop og gotowanan kituꞌ nog ompantas og sabut nilan. Poꞌ og ginang koni uokilon nami dianilan 4poꞌ bagun ami tokodoy mokotayow mogyakin bu mogustal paꞌali sog taluꞌ nog Mikpongon.”

5Dadi, misuꞌat dia sog glam nilan og taluꞌ nog sosuguꞌonanan koyon. Dadi, og pimiliꞌ nilan si Esteban poꞌ ion ompagon og kopongandol non, bu kobon non mosolamin dianon og polomotadon kituꞌ nog miktidu dia sog Bolakat nog Mikpongon. Bu pimiliꞌ nilan dosop si Pilip, si Prokorus, si Nikanor, si Timun, si Parmenas, bu si Nikulas. Ion og gotow Antiok nog sakup sog tanud nog Hudyu. 6Og pitu kotow koyon, inuakil nilan dia sog sosuguꞌonanan koyon. Dadi, dinoponan bu pigyokinan nilan.

7Dadi, og taluꞌ nog Mikpongon kobon kobon non ompulonag. Bu og dakol nog poktanudanan dion sog Jerusalem koyon kobon non pododungag. Bu minsan og boliananan nog bansa Hudyu, modakol na og tinumabuk dun dia ni Isus.

Si Esteban inukpaꞌan

8Dadi, si Esteban, pipia ion tokodoy nog Mikpongon bu binogayan ion nog tunung, bu modakol og gininang non nog gingyataꞌ nog kosobuꞌsobuꞌ nog pitongow non sog kodokolan nog gotowanan. 9Minsan siꞌoy maꞌ nion kolongas og poginangon non, ngon og gotowanan nog sinumusi dianon. Og gotowanan koyon, miktidu ilan sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu nog iningolanan nog baloy nog poglumpukan nog ain miluas na tidu sog kouliponan. Ilan koyon og Hudyu nog miktidu sog koliwagan bonua nog Sirinia, bu sog koliwagan bonua nog Aleksandria, bu ngon dosop miktidu sog probinsia nog Silisia, bu asta sog Bataꞌbataꞌ Asia. 10Tibua, diꞌ ilan mokantu dia ni Esteban poꞌ og kotoan non moktaluꞌ miktidu dia sog Bolakat nog Mikpongon. 11Dadi, tinumindan ilan nog len gotowanan moktaluꞌ nog midongog nilan dow si Esteban moglakaꞌlakaꞌ monaluꞌ dia ni Apuꞌ Muses, bu asta sog Mikpongon. 12Dadi, sabap sog kopongimung nilan koyon dia ni Esteban, kitungian dun og gotowanan, bu og mokogulanganan, bu og polopanadanan nog botad nog bansa Hudyu. Dadi, og gotowanan kituꞌ, inukpaꞌan nilan si Esteban mangka nilan pitangoy sog gukum nog bansa Hudyu. 13Mangka ilan alap nog taksiꞌanan nog tumaksiꞌ nog diꞌ motud. Og taluꞌ nilan dun, si Esteban dow, kobon non solapon non na monaluꞌ og Baloy nog Poktomuyan nilan koyon nog mosigda, bu asta og Botad nog pilatas ni Apuꞌ Muses dianilan. 14Bu miktaluꞌ ion dow nog si Isus og gotow Nasaret kituꞌ, loglagon non dow og Baloy nog Poktomuyan nilan koyon, mangka non dow sopoy og Botad nog pilatas ni Apuꞌ Muses kituꞌ dianilan. 15Bu glam nog gotowanan sog gukum koyon, pigonglongan nilan si Esteban. Sintak nilan koyon mogonglong dun, sog tinontongan nilan, og bayuꞌbayuꞌ non mamaꞌ nog bayuꞌbayuꞌ nog moloikat nog Mikpongon.

7

Og tabal ni Esteban sog gukum nog bansa Hudyu

1Dadi, og kounutan nog boliananan, sinakan non si Esteban nog, “Motud taꞌ og sumbungan nog gotowanan koni dianika?”

2Dadi, tinumabal si Esteban nog, “Mokogulang u bu pigilugan ku nog salu bansa u, pokinongog amu pa dianakon. Ati, kobon nituꞌ og Mikpongon nog ion og Diwata nog motas, tinumuaꞌ dia ni Apuꞌ Abraham kobon pa nog dituꞌ ion sog bonua nog Misopotamia sog daꞌ pa ion poglalin sog bonua nog Haran. 3Og taluꞌ nog Mikpongon dianon maꞌ nini, ‘Gonatoy mu og bonua mu koni, bu asta og gusbawalisanan mu mangka a panow sog bonua kituꞌ nog potongowon ku dianika.’7:3 Genesis 12:1 4Dadi, ginonatan ni Abraham bonua non koyon nog Kaldia, bu mangka ion pogonong dituꞌ sog Haran. Ampun minatoy gamaꞌ non dituꞌ, dinondag ion nog Mikpongon mangoy sog bonua nog pigonongan ta koni numun koni. 5Saka, daꞌ ion kobogoyoy nog glupaꞌ dituꞌ minsan mikaꞌan. Tibua, og pasad nog Mikpongon dianon nog ngon da gondow nog kobogayan ion nog glupaꞌ dion, poꞌ pusakaꞌ nog ganakapuꞌanan non dianon. Sog tang koyon nog kopoktaluꞌ nog Mikpongon dun dianon, daꞌidun pa og bataꞌ non. 6Og Mikpongon miktaluꞌ dosop dia ni Apuꞌ Abraham nog maꞌ nini,

‘Og ganakapuꞌanan mu, sagya ilan da mogonong sog konaꞌ nilan bonua, bu uliponon ilan, bu solapsolapon ilan lagaꞌ pat gatus ton. 7Tibua, posokitan ku ain og gotowanan kituꞌ nog mongulipon dia sog ganakapuꞌanan ni Abraham, poꞌ bagun da og ganakapuꞌanan non koyon, mokoluas ilan na bu mangka ilan na pokopoktamuy dianakon dini sog bonua koni.’7:7 Genesis 15:13-14 Maꞌ long nog Mikpongon dun.

8“Tubus nituꞌ,” long ni Esteban dun, “og Mikpongon, dinondag non si Apuꞌ Abraham moktuk7:8 Og moktuk koni, ion non ion og moksunat. poꞌ maꞌ nituꞌ og tandaꞌ nog tumanon non da og koposadan nilan nog Mikpongon. Dadi, dangan binataꞌ ni Apuꞌ Abraham si Isak, midopot tibua walu ondow tidu botaꞌon, tinuk non. Dangan sop migbataꞌ si Isak dia ni Jakub, tinuk dosop ni Isak si Jakub. Bu si Jakub, tinuk non dosop og gombataꞌanan non kituꞌ nog kolokian nog sopuluꞌ bu duaꞌ kotow. Bu ilan og piktiduan nog pangkat nog bansa ta Hudyu.

9“Dadi, ngon bataꞌ ni Jakub nog ngalan non si Jusep. Piglinggi ion nog pigilugananan non boyaꞌan nog piksaluy nilan ion poꞌ bagun ion uliponon dituꞌ sog bonua nog Ihiptu. Tibua, og Mikpongon, kobon non dianon. 10Bu tinobangan ion nog Mikpongon dia sog glam nog glogon non. Bu binogayan ion nog kotoan. Dangan mitongow nog datuꞌ sog Ihiptu og kotoan ni Jusep koyon bu og kobaꞌis nog polomotadon non, inimung non ion nog kounutan sog bonua nog Ihiptu koyon bu asta sog glam nog daya nog datuꞌ kituꞌ. 11Tubus nituꞌ, dinotongan nog gutom og tibuk bonua nog Ihiptu bu asta sog tibuk bonua nog Kanaꞌan. Dadi, og mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, daꞌidun og golapan nilan nog ponganon nilan. Dadi, misinsa tokodoy og glam nog gotowanan koyon dion. 12Dangan midongog ni Jakub nog ngon dow ponganon sog bonua nog Ihiptu, sinuguꞌ non gombataꞌanan non kituꞌ nog ion non ion og mokogulanganan ta kituꞌ, mangoy momuku dituꞌ. Ugat ilan pa ion pokangoy dion. 13Dangan sog koduaꞌ puliꞌ nilan mangoy dion, mikpokilala na si Jusep dianilan. Bu tidu dion, kisunan nog datuꞌ dituꞌ paꞌali sog pigilugan bu mokogulang ni Jusep. 14Dadi, tinugun ni Jusep tidu sog gamaꞌ non nog si Apuꞌ Jakub asta og glam nilan. Minangoy ilan sog bonua nog Ihiptu. Og dakol nilan nog minangoy dituꞌ pitu puluꞌ bu lima kotow. 15Dadi, mipanow ilan sog bonua nog Ihiptu, bu dituꞌ ilan na migonong. Bu dion ilan na mimatoy tidu dia ni Jakub asta duma mokogulanganan ta kituꞌ. 16Tibua, og tulananan nilan, pipuliꞌ da dituꞌ sog bonua nog Sekem. Bu dituꞌ ilan pinglobong sog kolobongan kituꞌ nog sinaluy ni Apuꞌ Abraham sog glaꞌayat ni Apuꞌ Hamur dituꞌ sog bonua nog Sekem.

17“Dadi,” long ni Esteban, “dangan daliꞌ na kotuman og pasad nog Mikpongon dia ni Apuꞌ Abraham, dinumakol tokodoy pangkat ta dituꞌ. 18Tubus nituꞌ, kisuklian og datuꞌ koyon dion nog daꞌ non kosunoy og paꞌali dia ni Jusep. 19Dadi, pigdagdag non mokogulanganan ta, bu ompihit og gokbitan non dianilan. Tinogol non dia sog mokogulanganan ta kituꞌ nog pomolongon nilan og populaanan nilan bagun mokpomatoy. 20Og tang koyon, binataꞌ si Apuꞌ Muses. Molongas tokodoy ion nog bataꞌ. Dadi, pigusibaꞌ ion nog ginaꞌamaꞌ non lagaꞌ nog tolu bulan. 21Dangan piluas nilan sog baloy og bataꞌ nilan koyon, mitongow nog bataꞌ nog datuꞌ kituꞌ nog baꞌi. Dadi, inalap non mangka non imungoy nog bataꞌ non. 22Bu si Apuꞌ Muses, pionadan nog glam nog kotoan dion sog bansa Ihiptu koyon nog boyaꞌan miimung mokosog ion moktaluꞌ bu biaksa nog glam nog ginang.

23“Dangan midopot pat puluꞌ ton tinonan ni Apuꞌ Muses, mipikil non monogikol nog salu bansa non nog Israel. 24Dangan minangoy ion dituꞌ, mitongow non og gotow Israel pikposokitan nog gotow Ihiptu. Dadi, sinugutan non og gotow Israel koyon bu mangka non bunuꞌoy gotow Ihiptu koyon. 25Poꞌ baluꞌ ni Apuꞌ Muses dun, mosabut nog salu bansa non Israel nog ion kituꞌ sinuguꞌ nog Mikpongon tumabang sog glam nog glogon nilan. Saka daꞌ ion tolimaꞌoy nog salu bansa non koyon. 26Miglen gondow ion, mitongow non nosop duaꞌ kotow gotow Israel migbunuꞌ. Inangoy non ilan pomagoy poꞌ popoglogomiguson non ilan bosia. Miktaluꞌ ion, ‘Olo nion? Og salu bansa amu loꞌ ion, saka mogbunuꞌ amu ma?’ 27Og gotow kituꞌ nog miglenlen dia sog duma non, dinondol non si Apuꞌ Muses mangka ion poktaluꞌ nog, ‘Sima dinumondag dianika nog mogbayaꞌbayaꞌ a dianami dini? 28Olo dun, bunuꞌon mu akon maꞌ nog ininang mu kituꞌ kolabung sog gotow Ihiptu?’ 29Dadi,” long ni Esteban, “dangan midongog ni Apuꞌ Muses og tabal koyon dianon, milaguy ion dituꞌ sog bonua nog Midian.

“Sintak non mogonongonong dion, mikopogduoy ion dion boyaꞌan nog ngon og bataꞌ nilan duaꞌ kotow nog lunsan laki. 30Dangan midopot ilan pat puluꞌ ton sog bonua koyon, minangoy si Apuꞌ Muses sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan dituꞌ sog molani nog bulud nog iningolanan og Sinai. Bu mikpotongow dianon og moloikat nog Mikpongon dia sog polompung nog migligaꞌ. 31Dangan mitongow non og gligaꞌ koyon, kisobuꞌan ion dun. Bu inangoy non pogimotimotoy og gligaꞌ koyon. Midongog non og taluꞌ nog Pogbayaꞌ nog,

32‘Akon og Diwata nog mokogulanganan mu kituꞌ kobon nituꞌ nog si Abraham ilan ni Isak bu si Jakub.’7:32 Exodus 3:6

Dadi, dangan midongog ni Apuꞌ Muses taluꞌ koyon, linukuban ion kobal nog gondok non bu diꞌ non kotingagan og gligaꞌ koyon. 33Miktaluꞌ nosop og Pogbayaꞌ dianon nog,

‘Luas mu ponyapak mu, poꞌ og glupaꞌ koyon nog pigindogan mu mosigda. 34Bu mitongow u pigotowan ku sog Ihiptu nog landuꞌ sinsaan nilan, bu midongog u og kolonganan nilan. Dadi, saꞌan ini tinumonaꞌ u dini, poꞌ gowonon ku ilan sog sinsaan nilan. Dadi Muses, populiꞌon ku ika dituꞌ sog Ihiptu.’7:34 Exodus 3:5-10

35“Dadi,” maꞌ long ni Esteban dun, “si Apuꞌ Muses, ion non ion og pigbongkis kituꞌ nog salu bansa non, bu tinoluꞌan nilan ion nog, ‘Sima a otowoy og mogbayaꞌbayaꞌ dianami.’ Minsan siꞌoy maꞌ nituꞌ og taluꞌ nilan dianon, ion da og dinondag nog Mikpongon mogdatuꞌ bu tumabang dianilan. Og kodondag dianon bianan dia sog moloikat kituꞌ nog mitongow non sog gligaꞌ nog polompung. 36Dadi, si Apuꞌ Muses og minuluꞌ dianilan mawaꞌ sog bonua nog Ihiptu. Bu pitongowan non ilan nog gingyataꞌanan nog kosobuꞌsobuꞌ dituꞌ sog bonua nog Ihiptu, bu sog dagat nog iningolanan Pula Dagat, bu sog kobon nilan dituꞌ sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan. Og gobon nilan dituꞌ pat puluꞌ ton. 37Og Muses koni, ion non ini og miktaluꞌ kituꞌ sog bansa Israel nog ngon da gondow non nog Mikpongon, bogayan non amu nog polomolatas nog mamaꞌ nakon nog moktidu dia sog dili bansa niu. 38Si Muses koni, og salu bansa nilan da bu duma nilan dosop kobon ilan dituꞌ sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan. Bu ion dosop og solabuk sog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ. Bu ion og tinoluꞌan nog moloikat kituꞌ dituꞌ sog bulud nog Sinai. Bu ion og binogayan nog taluꞌ nog Mikpongon nog diꞌ moksop nog bagun non polotason dianita. 39Tibua, minsan maꞌ nituꞌ, og mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, ompok ilan da mokokunut dia ni Apuꞌ Muses, sugaꞌid non, binibas nilan tanan ion poꞌ og dialom pikilan nilan dituꞌ pa sog bonua nog Ihiptu.

40“Dadi, likud ni Apuꞌ Muses dituꞌ sog bulud nog Sinai, miktaluꞌ og bansa Israel dia sog gulang bataꞌ kituꞌ dianon nog ngalan non si Aron. Pingoni nilan dianon og glodawan poꞌ imungon nilan dow nog diwataanan nilan nog monuluꞌ dianilan. Poꞌ maꞌ long nilan dun, ‘Diꞌ nami na kosunan bog ain si Muses dun saka ion loꞌ ituꞌ bosia og minuluꞌ dianita mawaꞌ tidu sog bonua nog Ihiptu.’ 41Dadi,” long ni Esteban dun, “migimung ilan dodaꞌ nog glodawan nog maꞌ nog bantuk nog nati nog sapiꞌ, mangka nilan poktomuyoy, bu pomolasoy, bu mangka ilan poglomilomioy og ginimung nilan kituꞌ. 42Dadi, sabap sog kohinangan nilan koyon, tinolikudan ilan dun nog Mikpongon bu pitiang non ilan moktamuy sog bitunanan, bu bulan, bu gondow. Bu og taluꞌ nog Mikpongon nog sinulat nog polomolatasanan kituꞌ maꞌ nini,

‘Og bansa Israel, sog pat puluꞌ ton gobon niu dituꞌ sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan, daꞌ amu sibon pogbogoy nog pomalas niu dianakon! 43Bu pikpitangpitang niu og toguꞌan nog glodawan nog glatdiwata nog ingolanan niu nog Molok, bu og glodawan nog bitun nog glatdiwata niu kituꞌ nog ingolanan nog Rapan. Og pikpitangpitang niu koyon, ion non ion og glodawananan kituꞌ nog poktomuyon niu. Dadi, sabap dion sog kohinangan niu koyon,’ taluꞌ nog Mikpongon dun, ‘bugowon ku amu bagun amu mokaum bu ompitang dituꞌ sog gunan pa nog koliwagan bonua nog Babilon.’7:43 Amos 5:25-27

44“Dadi,” long ni Esteban dun, “og mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, kobon nilan dituꞌ sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan, kobon non dianilan og Baloy kituꞌ nog Poktomuyan nilan dia sog Mikpongon. Og Baloy kituꞌ dinondag nog Mikpongon mogimung dia ni Apuꞌ Muses. Bu inunut ni Apuꞌ Muses og bantuk nog Baloy kituꞌ nog pitongow nog Mikpongon dianon.

45“Dadi, dangan minatong na timpu nog pingawaꞌ na nog Mikpongon og timonua sog bonua nog Kanaꞌan, og bonua koyon inuliꞌan nog mokogulanganan ta kituꞌ. Og timpu koyon mikosukli si Josua dia ni Muses. Bu og Baloy nog Poktomuyan nilan dia sog Mikpongon pikpitangpitang nilan dosop. Bu ginamit nilan ituꞌ asta sog minatong og kopogdatuꞌ ni Apuꞌ Dabid. 46Og pogolongon koni nog si Apuꞌ Dabid, kisuꞌatan tokodoy og Mikpongon dianon. Bu pingoni non sog Mikpongon nog tugdakon bosia dianon og mogimung nog pogonongan nog Mikpongon, ion non og Diwata ni Apuꞌ Jakub kituꞌ. 47Tibua, og tinugdakan mogimung dun og bataꞌ non kituꞌ nog si Solomon. 48Tibua, og Mikpongon nog ion og Diwata nog motas, ondiꞌ ion mogonong sog baloy nog inimung nog gotow. Poꞌ maꞌ nini og taluꞌ nog Mikpongon nog pilatas nog polomolatasanan non kituꞌ,

49‘Og glangit og gingkudan ku. Bu og glupaꞌan og gindogan ku poꞌ akon og mikpongon dun. Dadi, bila maꞌ nituꞌ, olo ma og baloy nog imungon niu dianakon? Otawaka olo ma og gimungon niu nog pogulolian ku? 50Akon tanan og mikpongon nog glam non.’7:50 Isaya 66:1-2

51“Dadi,” maꞌ long ni Esteban dun, “landuꞌ dodaꞌ kotogas og guluanan niu! Mamaꞌ amu nog bongol bu konaꞌ poktanud poꞌ polomungyas amu sog Mikpongon. Mingunut amu dodaꞌ dia sog mokogulanganan niu kituꞌ kobon nituꞌ nog kobon non mongantu amu dia sog Bolakat nog Mikpongon. 52Glam nog polomolatasanan kituꞌ kobon nituꞌ nog taluꞌ nog Mikpongon, pikposokitan nog mokogulanganan niu kituꞌ, bu pimunuꞌ nilan tanan ain og mikpodonsamaꞌ kituꞌ moktaluꞌ paꞌali sog pogdatong nog gotow kituꞌ nog midulus nog popongoyon nog Mikpongon dini nita. Bu dangan tinumuaꞌ ion, pigbolingulanan niu ion mangka niu bunuꞌoy. 53Tinumabuk amu dow sog Botad nog Mikpongon kituꞌ nog pilatas non dia sog moloikatanan non kituꞌ, saka daꞌ niu da unutoy.”

Binatu nilan si Esteban

54Dangan midongog nilan og tinaluꞌ ni Esteban kituꞌ, linolingitan ilan tokodoy dianon bu mikigut og ngisianan nilan dun. 55Tibua, si Esteban miponuꞌ nog Bolakat nog Mikpongon. Tinumongal ion sog glangit, bu mitongow non og silow nog Mikpongon bu pogindog si Isus sog dapit glintu nog Mikpongon. 56Dadi, miktaluꞌ ion nog, “Tontong niu poloꞌma, kituꞌ da og glangit mibukaꞌ, bu og Binataꞌ kituꞌ sog Kilawan, pogindog ion dia sog dapit glintu nog Mikpongon.” 57Sabap sog tinaluꞌ non kituꞌ, og gotowanan koyon sog gukum, tinimpong nilan og tolingaanan nilan kobon nilan moglogapis. Bu mikpongindog ilan mangka nilan gobokoy si Esteban, 58bu mangka nilan guyudoy sog glowasan nog koliwagan bonua koyon nog Jerusalem, mangka nilan ion tolipunoy mogbatu. Ain taksiꞌanan nilan koyon linuas nilan og glogdoyanan nilan mangka nilan botangoy sog molani nog sala kotow kituꞌ nog glitow nog og ngalan non si Saul. 59Solian nilan koyon mogbatu dia ni Esteban, si Esteban migyakin nog, “Apuꞌ Isus, tabuk nika na og glimukud u.” 60Tubus nituꞌ, mikingluꞌud ion mangka ion poktaluꞌ nog mosikad, “Apuꞌ, naꞌ mu na ukaton dianilan og dusa nilan koni.” Bu mangka na ion kotoktus.

8

1-2Kisuꞌatan tokodoy dun si Saul og kopatoy ni Esteban. Tibua, og polotamuyanan dia sog Mikpongon, linobong nilan si Esteban dunut landuꞌ glangos nilan.

Mikpokpolaꞌ og pigotowan nog Mikpongon

Tidu sog gondow koyon nog kopatoy ni Esteban miktolipun nog ilakad kopokposakit nog ain poktanudanan dia ni Isus sog Jerusalem. Dadi, mikpokpolaꞌ ilan sog gliwag nog bonua nog Judia bu bonua nog Samaria. Tibua, og sopuluꞌ bu duaꞌ sosuguꞌonanan kituꞌ, mibagak ilan dion sog Jerusalem. 3Bu tinolipunan ni Saul mongulaꞌat og pigotowan nog Mikpongon. Bu miktolopasan na ion nog gimbolayananan monontong dianilan bu og glibun laki dianilan pingguyud non mangka non ilan pongolobusuoy. 4Tibua, og duma poktanudanan koyon nog mikpokpolaꞌ, ain og kiongayan nilan nog bonua, migustal ilan paꞌali dia ni Isus.

Si Pilip minangoy sog Samaria

5Si Pilip minangoy sog koliwagan bonua nog dituꞌ sog Samaria mogustal paꞌali dia ni Isus nog ion og Kristu. 6Dangan migustal si Pilip, bu pokpotongow nog gingyataꞌanan, pikinongogan nilan mahatul og piktaluꞌ non kituꞌ. 7Poꞌ modakol og glatdiwataanan nog tinumosop sog gotowanan nog pimugow non nog boyaꞌan mikpoglosek ilan. Bu ngon dosop og gotowanan dion nog pingkaꞌanan bu dadayanan nog kiuliꞌan ilan. 8Dadi, mikpogdaꞌdaꞌ ilan tokodoy dion.

Si Simun og gotow kituꞌ nog polonolomangka

9Dadi, ngon gotow sog bonua koyon og ngalan non si Simun nog miobonobon na ion nog polonolomangka. Sabap sog gininang non koyon, og gotow Samariaanan, mingala ilan dianon. Bu migbonsag ion nog motas dow ion nog gotow. 10Bu glam nog gotowanan dion motas otawaka diꞌ motas, mikinongog ilan dianon bu miksitaluꞌ ilan nog, “Og gotow koni, ion og bolakat kituꞌ nog Mikpongon nog iningolanan motas nog bolakat.” 11Saꞌan ion migunutunut ilan dianon poꞌ miobon nilan na motongow og solomangka non kituꞌ. 12Tibua, dangan midongog nilan og gustalan ni Pilip nog Gombaꞌis nog Guksugan paꞌali sog pigdotuꞌan nog Mikpongon bu paꞌali dosop dia ni Isukristu, tinumabuk ilan dun bu mangka ilan pokpobunyag, og glibun laki dianilan. 13Dadi, asta si Simun tinumabuk dosop, mangka pokpobunyag dia ni Pilip, mangka pogunutunut dianon minsan ain ion angoy. Dangan mitongow non og gingyataꞌ bu kosobuꞌsobuꞌ nog miinang ni Pilip, kisobuꞌan ion dun.

14Tidu dion, midongog nog sosuguꞌonanan kituꞌ sog Jerusalem nog gotow Samariaanan tinumabuk na nog taluꞌ nog Mikpongon. Dadi, dinondag nilan si Piter bu si Jan ompanow dituꞌ. 15Dangan minatong ilan dion, pigyokinan og gotowanan koyon poꞌ bagun ilan tosopan nog Bolakat nog Mikpongon. 16Poꞌ og gotowanan koyon, sagya ilan da binunyagan sog ngalan ni Isus. Daꞌ ilan pa sibon tosopoy nog Bolakat nog Mikpongon. 17Dadi, dinoponan ilan ni Piter bu si Jan mangka ilan pa tosopoy nog Bolakat nog Mikpongon.

18Dangan mitongow ni Simun nog tinosopan ilan nog Bolakat nog Mikpongon bianan sog kodopon nog sosuguꞌonanan kituꞌ, migbubut ion sumaluy dun dianilan. 19Long non dun, “Bohogiꞌoy niu pa akon nog maꞌ nog tunung niu koyon bagun da akon siꞌoy ain kodoponan ku tosopan ilan dosop nog Bolakat nog Mikpongon.”

20Tinabal ion ni Piter, “Mogdunut amu nog sin mu koyon mangoy sog glaꞌat, poꞌ baluꞌ mu dun, og bogoy nog Mikpongon nog og Bolakat non mosaluy nog sin. 21Toluꞌon ku dianika nog daꞌidun bahagiꞌ mu sog ginang nami koni poꞌ pikilan mu koyon diꞌ mosuꞌat dia sog Mikpongon. 22Dadi Simun, sumboy moglilaꞌ a nog pikilan mu koyon nog molaton dia sog Pogbayaꞌ bagun non ika ompunan dun. 23Bu kosunan ku nog ika, miponuꞌ a nog gimaan, bu mabak a, bu pigboyaꞌan ka pa nog dusa.”

24Dadi, miktaluꞌ ion dia ni loꞌ Piter, “Pogyokinoy niu pa akon dia sog Pogbayaꞌ, bagun u da diꞌ mosugat nog glaꞌat kituꞌ nog tidu sog Mikpongon nog maꞌ nog tinaluꞌ niu koyon.”

25Dadi, dangan mitubus ilan monaksiꞌ sog gotowanan nog si Isus pitubuꞌ puliꞌ nog Mikpongon bu miustal nilan og taluꞌ non kituꞌ, mikpuliꞌ ilan sog Jerusalem. Mingopitan ilan pa mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan sog kodokolan nog bonuaanan dion sog Samaria koyon.

Si Pilip bu og gotow Itiopia

26Bu si Pilip tinoluꞌan nog moloikat nog Mikpongon nog maꞌ nini, “Panow a na bu unut nika dalan koyon nog tidu sog Jerusalem posunguꞌ dituꞌ sog Gasa nog dituꞌ mikobian sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan.”

27Dadi, mipanow si Pilip. Sintak non nion ompanow, mikotongow ion nog gotow sala kotow. Og gotow koyon linosian,8:27 Poꞌ og botad nilan, bila og gotow motas og golal non sog pigdotuꞌan nog baꞌi, sumboy ion moglasi. og gotow Itiopia nog posunguꞌ na ion muliꞌ tidu moktamuy dituꞌ sog Jerusalem. Bu ion og pogbayaꞌ nog glam nog daya ni Baꞌi Kandis, og datuꞌ kituꞌ sog Itiopia. 28Poksakoy ion sog kalesa non solian non mogbasta dia sog Kitab nog sinulat ni Isaya, og polomolatas kituꞌ kobon nituꞌ. 29Dadi, og Bolakat nog Mikpongon, tinoluꞌan non si Pilip nog mokpolani ion sog kalesa koyon. 30Dadi, linasig non og gotow koyon. Bu midongog non nog migbasta ion nog Kitab kituꞌ nog pilatas dia ni Isaya. Dadi, sinakan non og gotow koyon bog misabut non dotaꞌ og pigbasta non koyon. 31Tinumabal og glaki koyon dianon nog, “Olo ma mogandun kosabut u dun lual da ngon bosia og mogustal dun dianakon?” Dadi, pidangan non si Pilip sog sinokayan non koyon mangka non pingkudoy dia sog molani non. 32Og mibasta non koyon dia sog Kitab maꞌ nini,

“Diꞌ ion mogonekonek mamaꞌ nog bilibili kituꞌ nog inoit sog ponumboliꞌan dun. Otawaka mamaꞌ ion nog nati nog bilibili kituꞌ nog posunguꞌ guntingan, diꞌ non bukaꞌon og babaꞌ non. 33Kisipogan ion bu pinguklakan ion nog gukum. Daꞌidun mokosuksug paꞌali sog pangkat non poꞌ inawaꞌ nilan ion dini sog glupaꞌan koni.”8:33 Isaya 53:7-8

34Dadi, midoksuꞌ ion mogbasta nog Kitab koyon, sinakan non si Pilip bog sima og pogolongon ni Isaya koni, og dili glawas non taꞌ otawaka og len gotow taꞌ? 35Dadi, tinabal ion ni Pilip. Bu miktidu sog taluꞌ ni Isaya koyon kisuksugan dianon og Gombaꞌis nog Guksugan paꞌali dia ni Isus.

36-37Sonuk nilan koyon ompanow, mikobian ilan sog tubig. Og gotow koyon miktaluꞌ dia ni Pilip, “Koni og tubig. Mogusoy taꞌ nog bunyagan mu na akon numun kituꞌ?”

Dadi, tinabal ion ni Pilip, “Mogusoy da bila tobukon mu si Isukristu nog daꞌidun og duaꞌduaꞌ nog dialom pikilan mu.”

Tinumabal ion, “Tumud u dia ni Isukristu nog ion og Bataꞌ nog Mikpongon.” 38Dadi, piindog non og sinokayan nilan koyon mangka ilan tukpa bu angoy sog tubig koyon mangka ion bunyagoy ni Pilip. 39Dangan ginumawon ilan na tidu sog tubig, si Pilip inawaꞌ nog Bolakat nog Mikpongon dion. Bu daꞌ na ion kotongow mokpuliꞌ nog gotow koyon. Dadi, miglandan og gotow koyon dunut og daꞌdaꞌan non. 40Tibua, si Pilip sokaliꞌ mikotuaꞌ dituꞌ sog koliwagan bonua nog Asutus! Bu dangan minatong ion dituꞌ, miguliugan mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan dion asta midopot ion dituꞌ sog bonua nog Sisaria.

9

Kotabuk ni Saul dia ni Isus

1Sintak nog maꞌ nion koyon, si Saul, minit og sad non sog poktanudanan dia sog Pogbayaꞌ nog ion si Isus. Dadi, minangoy ion sog kounutan nog boliananan nog bansa Hudyu 2mangka ion pongoni nog sulat nog posunguꞌ dituꞌ sog kounutananan nog baloyanan nog poglumpukan nog Hudyu dituꞌ sog koliwagan bonua nog Domaskus poꞌ bagun ngon og bayaꞌ non mongukpaꞌ nog ain motongow non nog glibun laki nog mikokunut dia sog gustalan paꞌali dia ni Isukristu. Bu ain og kukpaꞌan non, pitangon non dituꞌ sog Jerusalem.

3Dadi, si Saul bu dumaanan non, mipanow ilan. Dangan milani ilan na sog Domaskus, gomonsunoy pa, ngon sinumilow nog molalak tokodoy nog silow tidu sog glangit dia ni Saul. 4Dadi, mibuksak ion sog glupaꞌ mangka ion pokodongog nog taluꞌ. “Saul, Saul, iduma pikposokitan mu ma akon?”

5Tinumabal si Saul, “Sima a, Apuꞌ?”

Dadi, tinabal ion, “Akon si Isus og pikposokitan mu koyon. 6Sugaꞌid non, pogbuat a mangka a pogdayun sog koliwagan bonua koyon, poꞌ matong a dituꞌ toluꞌon da dianika bog olo og ginangon mu.”

7Og dumaanan ni Saul koyon migbonga ilan, nog mikodongog ilan nog gonek saka diꞌ nilan motongow. 8Dadi, migbuat dodaꞌ si Saul. Saka dangan binulad non og mata non, ondiꞌ ion mokotongow. Dadi, pigagak ion nog dumaanan non koyon posunguꞌ sog Domaskus. 9Tolu ondow si Saul nog diꞌ mokotongow, bu daꞌ kan, bu daꞌ inum.

10Dion sog bonua koyon nog Domaskus, ngon gotow nog poktanud dia ni Isus og ngalan non si Ananias. Gomonsunoy pa, dia sog kilowkilowan mata, mitongow non si Isus bu miktaluꞌ ion dianon nog, “Ananias.”

Tinumabal si Ananias, “Olo dun, Apuꞌ?”

11Tinoluꞌan ion ni Isus nog, “Angoy a dituꞌ sog baloy ni Judas sog dalan kituꞌ nog iningolanan nog Mologdong. Sak mu dianilan dion si Saul og gotow Tarsus kituꞌ. Poꞌ numun kituꞌ solian non mogyakin. 12Bu sog solian non koyon mogyakin, pitongow dianon sog kilowkilowan mata og gotow nog ngalan non si Ananias nog minangoy dion non mangka non ion doponoy poꞌ bagun da moksud mokpuliꞌ og tinontongan non.”

13Dadi, tinabal ni Ananias si Isus nog, “Apuꞌ, modakol midongog u nog taluꞌ paꞌali sog gotow koyon nog molaton dow tokodoy og kohinangan non dia sog pigotowan mu dituꞌ sog Jerusalem. 14Bu binogayan ion dow nog bayaꞌ tidu sog mokokotas nog boliananan poꞌ pongukpaꞌan non glam nog moksabi dia sog ngalan mu.”

15Dadi, tinabal ion ni Isus nog, “Panow a dituꞌ poꞌ og gotow koyon piniliꞌ u poꞌ ngon og kobalan ku dianon. Ion og mogustal paꞌali dia sog ngalan ku sog binonsaan nog konaꞌ Hudyu bu sog kodotuꞌananan bu asta sog bansa Israel. 16Bu potongowon ku dianon og glam nog posunguꞌ matong nog sinsaan non sabap sog kopokokunut non dianakon.”

17Dadi, mipanow si Ananias. Dangan minatong ion dituꞌ, sinumolod ion sog baloy koyon. Dangan mitongow non si Saul dion, dinoponan non mangka ion poktaluꞌ nog, “Saul, ika og gilug u, og dinumondag dianakon mangoy dini nika, og Pogbayaꞌ nog ion si Isus og mikpotongow kituꞌ dianika dia sog dalan. Dinondag non akon mangoy dini poꞌ bagun da moksud og tinontongan mu mokpuliꞌ, bu bagun dosop tosopan ka nog Bolakat nog Mikpongon.” 18Ampun miluksad tibua og taluꞌ ni Ananias koyon, ngon midogdag mamaꞌ nog gunap tidu sog mata ni Saul. Bu migdayun ion mokotongow. Dadi, migbuat ion mangka ion bunyagoy. 19Mangka pa ion kan bu mioksud mokpuliꞌ og dasig non.

Dadi, minguliꞌan pa ion nog podaliꞌdaliꞌ sog glaꞌayatanan ni Isus dion sog Domaskus koyon. 20Sog sododuꞌun koyon, miktolipun ion migustal dion sog baloyanan nog poglumpukan nog bansa Hudyu paꞌali dia ni Isus nog ion og Bataꞌ nog Mikpongon. 21Og glam nog mikodongog nog gustalan non koyon, kisobuꞌan ilan dianon bu mikpoksinaksakoy ilan nog, “Konaꞌ non taꞌ ion og gotow kituꞌ nog posinsaon non ain og moksabi dia ni Isus dituꞌ sog Jerusalem? Konaꞌ taꞌ gidoy ion og gawoy non koyon dini mongukpaꞌ nog ain mikokunut kituꞌ dia sog gustalan paꞌali dia ni Isus poꞌ pitangon non sog mokokotas nog boliananan nog Hudyu dituꞌ sog Jerusalem?” 22Tibua, si Saul, kobon non dumungag og kotoan non mogustal. Bu mipotantu non dia sog gotow Hudyuanan koyon nog si Isus, ion dodaꞌ og Kristu nog boyaꞌan diꞌ ilan mokotabal dun dianon.

23Miobonobon golot non, migupakat og kounutananan nog Hudyu nog bunuꞌon nilan si Saul. 24Dadi, gobi gondow pogoyanan nilan ion sog glam nog dalananan kituꞌ nog posunguꞌ lumuas tidu sog Domaskus. Poꞌ bila mian ion dituꞌ, bunuꞌon nilan. Tibua, ngon og miksumbung dianon paꞌali sog pigupokatan nilan koyon. 25Dadi, ngon gobi, tinaguꞌ ion nog glaꞌayatanan non sog duyanan, bu tontunoy sog sobolaꞌ nog galad nog koliwagan bonua koyon, 26mangka ion angoy dituꞌ sog Jerusalem. Dangan minatong ion dituꞌ, minampuꞌ ion bosia sog poktanudanan dia ni Isus. Tibua, kiondokan ilan dianon poꞌ daꞌ ilan pa tud nog tinumabuk na ion dia ni Isus. 27Tibua, pinitang ion ni Barnabas sog sosuguꞌonanan kituꞌ, mangka non suksugoy dianilan og bianbian ni Saul boyaꞌan nog mitongow non og Pogbayaꞌ nog si Isus sog kopanow non kituꞌ sog Domaskus. Bu sinuksugan non dosop dianilan nog og Pogbayaꞌ miktaluꞌ dianon. Bu sinuksugan non dosop dianilan nog kobon ni Saul sog Domaskus, ondiꞌ ion mondok mogustal paꞌali dia ni Isus. 28Dadi, si Saul migonong dion nilan. Bu miguliugan pa mogustal paꞌali dia ni Isus dion sog Jerusalem. 29Si Saul mogabitabit ilan nog Hudyuanan koyon nog ponoluꞌon nilan og Ginirik boyaꞌan nog miktinobaloy ilan dun. Dadi, sabap sog maꞌ nion koyon, poksipian nilan nosop ion munuꞌ. 30Tibua, dangan kisunan nog pigilugan non sog tanud, inatod nilan ion dituꞌ sog bonua nog Sisaria, mangka nilan polondanoy dituꞌ sog koliwagan bonua nog Tarsus.

31Bu tidu dion milotaꞌ pokposokitan og poktanudanan dia ni Isus sog gliwag nog bonua nog Judia, sog Galili, bu asta sog Samaria. Mipagon og kopongandol nilan bianan sog gondok nilan sog Mikpongon bu kipondoloꞌisogan ilan nog Bolakat nog Mikpongon. Bu kobon non dumakol ilan.

Si Piter dituꞌ sog bonua nog Lida bu sog Jopa

32Dadi si Piter, migdundaan monogikol sog poktanudanan dion sog gliwag nog bonua koyon boyaꞌan nog mikodopot ion asta sog koliwagan bonua nog Lida. 33Ngon og daday nog mitongow non dion, og ngalan non si Anias. Ngon na walu ton nog diꞌ ion mokobuat sog pigbolilidan non. 34Dangan mitongow ion ni Piter, tinoluꞌan non nog, “Anias, pikodag a na ni Isukristu. Dadi, pogbuat a na mangka a ponglulun.” Dadi, sog sododuꞌun koyon migbuat dodaꞌ og daday koyon. 35Bu glam nog gotow sog Lida bu sog Saron, mitongow nilan ion, bu tinumabuk ilan dia ni Isus.

36Ngon dosop koliwagan bonua nog molani dion. Og ngalan non og Jopa. Bu ngon sala kotow glibun dion og ngalan non si Tabita. Og ngalan non koyon bila sog Ginirik Dorkas. Og glibun koyon og glaꞌayat ni Isus, bu kobon non tobangan non ain og miskinan bu molongas og polomotadon non. 37Diꞌ ion mokodag bu daꞌ kobon minatoy. Dangan ion minatoy, inugasan nilan og bangkoy non koyon mangka nilan toguꞌoy dituꞌ sog dugu nog koduaꞌ lingkat nog baloy koyon. 38Og bonua koyon nog Lida bu Jopa mokolani ilan da. Dadi, dangan midongog nog glaꞌayatanan ni Isus nog si Piter dion sog Lida, ngon duaꞌ kotow nog pigobok nilan dituꞌ ni Piter. Pimunan nilan nog sumboy mogdaliꞌ si Piter mangoy dituꞌ nilan. 39Dadi, migunut si Piter dianilan. Dangan minatong ion dituꞌ, pinitang nilan ion dituꞌ sog dugu kituꞌ nog tinoguꞌan nilan nog bangkoy ni Tabita. Bu piglibutan ion nog balulibunanan dion kobon nilan moksogow bu pitongow nilan dianon og ponopotonanan kituꞌ nog pingimung ni Tabita. 40Tibua, piliu ilan ni Piter mangka ion ingluꞌud mogyakin dia sog molani nog bangkoy ni Tabita koyon. Tubus nituꞌ, liningoy non bangkoy koyon mangka poktaluꞌ nog, “Tabita, pogbuat a na.” Dadi, migbulad si Tabita. Bu dangan mitongow non si Piter miningkud ion. 41Bu pigoidan ni Piter komot non mangka non ion buatoy, mangka non sobioy og poktanudanan dion bu balulibunanan kituꞌ mangka non uokiloy si Tobita dianilan nog totubuꞌ. 42Dadi, og kibianbianan ni Tabita koyon mibantug sog tibuk nog bonua nog Jopa. Bu modakol dosop tinumabuk dia ni Isus sog bonua koyon. 43Bu si Piter, miobon pa dion. Dituꞌ ion migbotukan sog baloy ni Simun. Og Simun koni og ginang non og moktinaꞌ nog panit nog potubuꞌon.

10

Si Kornilius ilan ni Piter

1Ngon gotow dion sog koliwagan bonua koyon nog Sisaria og ngalan non si Kornilius. Ion og sala kotow kounutan nog sundaluanan nog Roma. Og sundaluanan non koyon iningolanan nog Kampung nog Gotow Italia. 2Ion bu asta og glam nog salu konglangan non koyon og polotamuy bu mogadab ilan dia sog Mikpongon. Bu motawal ion sog gotow Hudyuanan kituꞌ nog ain kinobus. Bu bikaꞌbikaꞌ mogyakin ion dia sog Mikpongon. 3Dadi, ngon gondow non nog ginongaꞌ monog og gondow, migyakin ion. Sintak non koyon mogyakin, gomonsunoy pa sog kilowkilowan mata mitongow non mahatul og moloikat nog Mikpongon minangoy dion non mangka poktaluꞌ nog, “Kornilius!”

4Dangan mitongow non og moloikat koyon, mibonga ion bu kiondokan ion tokodoy mangka ion poktaluꞌ nog, “Olo dun, Apuꞌ?”

Dadi, tinabal ion nog moloikat koyon nog, “Og gyakin mu bu og tabang mu sog miskinananan tinolimaꞌ na nog Mikpongon bu diꞌ non kolingawan. 5Dadi, suguꞌ mu og pigotowan mu koyon mangoy dituꞌ sog Jopa poꞌ ongoyon nilan og gotow kituꞌ nog ngalan non si Simun nog og koduaꞌ ngalan non si Piter. 6Dituꞌ ion migbotukan sog baloy nog sangoy non kituꞌ nog si Simun. Og Simun koni, og ginang non moninaꞌ nog panit nog potubuꞌon. Og baloy non dia sog babaꞌ dagat.”

7Tubus nituꞌ, dangan minawaꞌ na og moloikat koyon, sinabi ni Kornilius duaꞌ kotow sosoligan non bu sala kotow og sundalu non. Og sundalu non koyon og polotamuy dosop sog Mikpongon. 8Bu sinuksugan non dianilan og glam nog kibianbianan non kituꞌ mangka non siꞌoy ilan suguꞌoy mangoy dituꞌ sog Jopa.

Og pitongow dia ni Piter

9Sogobi golot non, dapit tasondow bonua, molani ilan na sog bonua koyon nog Jopa.

Bu lobitan ta sop si Piter. Sog tang koyon, migdangan ion sog dibabow nog gatop nog baloy nog binotukan non koyon poꞌ mangoy ion mogyakin dituꞌ. 10Sintak non mogyakin dion, kigutoman ion bu moleg bosia ion kuman. Solian nog dumaanan non mogapuy, gomonsunoy pa maꞌ nog daꞌ sini non nog bonua. Dangan ion mikomongman, ngon mitongow non. 11Og mitongow non koyon, og glangit mibukaꞌ. Bu ngon mamaꞌ nog kayab nog tinontun posunguꞌ sog glupaꞌan landuꞌ kolokpang pingikotan og mongatul pigyuluanan non. 12Og taguꞌ nog kayab koyon og glam nog gininisan nog manusiaꞌ, bu mamakmamak, bu manukmanukanan. 13Bu tinoluꞌan ion nog, “Piter, pogbuat a na mangka a poksumbaliꞌ bu kan.”

14Tibua, tinumabal si Piter nog, “Ondiꞌ u Apuꞌ, poꞌ daꞌ u pa sibon kan nog pongonganon koyon nog kolomuꞌlomuꞌ otawaka pinumpilian.”

15Dadi, tinoluꞌan nosop si Piter nog, “Naꞌ mu toluꞌan nog kolomuꞌlomuꞌ og tinoluꞌan nog Mikpongon nog milonuꞌ na.” 16Og taluꞌ koyon piguliꞌuliꞌ tumaluꞌ dianon lagaꞌ tolu kali mangka siꞌoy botunoy og kayab koyon dituꞌ sog glangit. 17Solian ni Piter mokpikilpikil paꞌali sog maꞌana nog pitongow koyon dianon, minatong sog baloy kituꞌ nog binotukan non, og tolu kotow kituꞌ nog sinuguꞌ ni Kornilius. Poꞌ pinosun ituꞌ dianilan, bu dion ilan na sog pintuꞌ nog galad nog baloy koyon. 18Miksabi ilan bu sinak nilan bog dion taꞌ nilan minatuk si Simun nog og koduaꞌ ngalan non si Piter?

19Bu solian sop ni Piter mokpikilpikil paꞌali sog pitongow kituꞌ dianon, miktaluꞌ og Bolakat nog Mikpongon dianon nog, “Simun, ngon dion tolu kotow gotow minontong dianika. 20Dadi, pogbuat a, mangka a ponog bu naꞌ a mogalangalang mogunut dianilan poꞌ akon dinumondag dianilan mangoy dini.” 21Dadi, minonog si Piter mangka ion poktaluꞌ sog tolu kotow koyon nog, “Akon og pokponontongon niu kituꞌ. Olo buan og gawoy niu?”

22Tinabal nilan si Piter nog, “Dinondag ami ni Kornilius mangoy dini. Ion og sala kotow kounutan nog sundaluanan. Ombaꞌis bolotabat non, bu mondok ion dia sog Mikpongon, bu pogodaban ion nog glam nog gotow Hudyu. Tinoluꞌan ion nog moloikat nog Mikpongon nog onggaton non ika mangoy dituꞌ sog baloy non poꞌ bagun non modongog bog olo og toluꞌon mu dianon.”

23Dadi, tinolimaꞌ ilan ni Piter bu dituꞌ ilan mitulug lagaꞌ nog sogobi.

Si Piter dituꞌ sog baloy ni Kornilius

Dangan miglogondow bonua, si Piter bu duma pigilugan sog tanud dion sog Jopa migunut dianilan. 24Miglen gondow sogobi golot non, minatong ilan dituꞌ sog Sisaria. Pigbogadan ilan ni Kornilius. Bu pilumpuk non sog baloy non og pigoloanan non bu asta glokoleanan non. 25Dangan minatong si loꞌ Piter dion, pinipini non sumolod, linumpak ion ni Kornilius dunut miningluꞌud sumugyut dia ni Piter. 26Tibua, piindog ion ni Piter mangka ion poktaluꞌ nog, “Indog a, poꞌ akon og sagyaotow u da.” 27Bu mangka ilan solod kobon nilan mogabitabit. Bu mitongow ni Piter dion nog modakol og gotowanan nog miglumpuk dion nog konaꞌ og bansa Hudyu. 28Dadi, miktaluꞌ si Piter dianilan nog, “Kisunan niu na bog olo og botad nog bansa nami. Konaꞌ nami bosia og botad nog mampuꞌ ami sog gotow nog konaꞌ bansa Hudyu minsan og sagya siꞌoy monumbaloy dianilan. Tibua, og Mikpongon, pitongow non dianakon nog sumboy diꞌ u ponumpilian og gotow nog konaꞌ Hudyu. 29Saꞌan ituꞌ, dangan inangoy niu akon, daꞌ u pogbolibad mogunut dianilan dini niu minsan siꞌoy konaꞌ amu og bansa Hudyu. Dadi, naꞌ a poloꞌma, iduma inangoy niu ma akon?”

30Dadi, tinumabal si Kornilius nog, “Liu solongondow maꞌ nikun tang non nog ginongaꞌ monog og gondow, migyakin u sog baloy u. Solian ku koyon mogyakin, gomonsunoy pa ngon og gotow nog miglamag dia sog sunguꞌan ku. 31Miktaluꞌ ion nog og gyakin ku dow bu og bogoy u sog miskinananan tinolimaꞌ na nog Mikpongon. 32Dadi, suguꞌon ku dow og sosoligan ku nog mangoy ilan dituꞌ sog Jopa poꞌ ongoyon nilan dow si Simun nog og koduaꞌ ngalan non si Piter. Dituꞌ dow ion migbotukan sog baloy ni Simun nog ion og gininang non og moktinaꞌ nog panit nog potubuꞌon. Og baloy non dow dia sog babaꞌ dagat. 33Dadi, pigdoyunan ku ilan sumuguꞌ mangoy dituꞌ nika. Dadi, ombaꞌis u nog minangoy a dini. Saꞌan ini miglumpuk ami dini sog sunguꞌan nog Mikpongon poꞌ pokinongogan nami og glam nog sinuguꞌ tumaluꞌ nog Pogbayaꞌ dianika nog toluꞌon mu dianami.”

Og gustalan ni Piter

34Dadi, si Piter miktolipun mogustal dianilan. Maꞌ long non dun, “Numun kituꞌ kisunan ku na nog og Mikpongon diꞌ dodaꞌ mogbigyaꞌ. 35Sugaꞌid non, glam nog gotow tolimaꞌon non, ain mondok dianon bu ain mokososuꞌat og kohinangan non, minsan olo bonsaoy dun. 36Pinoit non og taluꞌ non posunguꞌ sog bansa Hudyu nog ion non ion og Gombaꞌis kituꞌ nog Guksugan nog paꞌali sog kopoglogomigus nog bianan dia ni Isukristu nog ion og Pogbayaꞌ sog glam nog gotow. 37Kisunan niu og glam nog miinang kituꞌ dituꞌ sog bonua nog Hudyuanan nog miktolipun sog Galili nog dangan midoksuꞌ si Jan momali paꞌali sog kopogbunyag. 38Bu kisunan niu dosop paꞌali dia ni Isus nog ion og gotow Nasaret. Bu binogayan ion nog tunung bu Bolakat nog Mikpongon. Bu ainain na ion midoksaꞌ nog bonua moginang nog molongas. Bu kiuliꞌan non ain tinosopan nog glatdiwata, poꞌ kobon non og Mikpongon dianon. 39Bu kitoksiꞌan nami og glam nog kohinangan non sog bonua nog Hudyuanan bu asta sog koliwagan bonua nog Jerusalem. Bu binunuꞌ nilan ion bianan sog kolansang nilan dianon sog kudus. 40Tibua, dangan minatong tolu ondow tidu ion bunuꞌon, pitubuꞌ da ion puliꞌ nog Mikpongon mangka non potongowoy sog gotowanan. 41Konaꞌ og glam nog gotow og mikotongow dianon, sugaꞌid non, ain tibua og piniliꞌ nog Mikpongon kituꞌ donsamaꞌ nog mokotaksiꞌ dianon nog mamaꞌ nami nog minadap dianon kuman bu minum tidu ion motubuꞌ puliꞌ tidu matoy. 42Dinondag non ami mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan bu monaksiꞌ sog gotowanan nog ion og tinonduꞌ nog Mikpongon mongukum dia sog gotowanan nog totubuꞌ otawaka ain mikpomatoy na. 43Bu glam nog polomolatasanan kituꞌ, mikpoktaluꞌ ilan paꞌali dia ni Isukristu nog simasima tumud dianon, kompunan og dusaanan nilan bianan sog ngalan non.” 44Sog solian pa ni Piter koyon mogustal, tinosopan ilan na nog Bolakat nog Mikpongon, og glam nog mikinongog kituꞌ dianon.

45Dadi, og poktanudanan kituꞌ nog bansa Hudyu nog duma ni Piter tidu sog Jopa, kisobuꞌan ilan dun poꞌ binogayan nog Mikpongon nog Bolakat non og gotow nog minsan siꞌoy konaꞌ ilan Hudyu. 46Poꞌ si Kornilius bu dumaanan non kituꞌ, mikpoktaluꞌ ilan nog ponoluꞌon kituꞌ nog daꞌ nilan sibon konadoy. Bu mikpoksanglit ilan sog Mikpongon. Dadi, miktaluꞌ si Piter sog dumaanan non nog, 47“Og gotowanan koni, tinosopan ilan dosop nog Bolakat nog Mikpongon maꞌ nita. Dadi, ngon taꞌ gidoy og mokobolabag dianilan sog kopogbunyag nilan nog bianan sog tubig?” 48Dadi, dinondag non na ilan mokpobunyag sog ngalan ni Isukristu. Tubus nituꞌ, sinosaꞌan nilan pa si Piter nog minsan sanu gobi na siꞌoy.

11

Og guksugan ni Piter dia sog kounutananan sog tanuddituꞌ sog Jerusalem

1Midongog nog sosuguꞌonanan kituꞌ bu duma pigilugan sog tanud dituꞌ sog gliwag nog Judia, og gotowanan nog konaꞌ Hudyu, tinumabuk ilan na nog taluꞌ nog Mikpongon. 2Dadi, dangan sinumubaꞌ si Piter dituꞌ sog Jerusalem, minatong ion dituꞌ, sinilaꞌ ion nog salu bansa non nog ain tinumud kituꞌ nog og gotow sumboy moktuk, ain tinumabuk dia sog taluꞌ nog Mikpongon. 3Bu maꞌ long nilan dun dia ni Piter, “Iduma sinumolod a ma sog baloy nog gotow kituꞌ nog konaꞌ og Hudyu nog diꞌ moktuk bu mangka a pa ampuꞌ kuman dianilan?”

4Dadi, sinuksugan ni Piter dianilan tidu sog tolipunan bog olo bianbian nog gininang non koyon. 5Maꞌ long non dun, “Ngon gondow non, kobon ku dituꞌ sog koliwagan bonua nog Jopa solian ku mogyakin, gomonsunoy pa kitokowan u nog maꞌ nog daꞌ sini u nog bonua bu dunut pitongowan u nog mamaꞌ nog kayab landuꞌ kolokpang nog mitontun tidu sog glangit. Pingikotan og mongatul pigyuluanan non. Sokaliꞌ mitonaꞌ dia sog molani u. 6Dadi, dangan tinontong u, mitongow u dion glam nog gininisan nog manusiaꞌ, bu og mamakmamak, bu og manukmanukanan. 7Tubus nituꞌ, mikodongog u nog taluꞌ nog sumboy mogbuat u, bu sumumbaliꞌ u dun mangka u kanoy. 8Dadi miktaluꞌ u nog, ‘Ondiꞌ u, Apuꞌ. Poꞌ og pongonganon kituꞌ nog pinumpilian, daꞌ u pa sibon kan dun.’ 9Tubus nituꞌ, mikodongog u nosop og taluꞌ tidu sog glangit, nog maꞌ nini, ‘Naꞌ mu poktoluꞌan nog kolomuꞌlomuꞌ ain og tinoluꞌan nog Mikpongon nog milonuꞌ na.’ 10Dadi, og taluꞌ koyon nog maꞌ nion, piguliꞌuliꞌ tumaluꞌ dianakon asta tolu kali mangka siꞌoy botunoy mokpuliꞌ og kayab koyon dituꞌ sog glangit. 11Dangan daꞌ u na kotongow og pitongow koyon dianakon, ngon og gotow tolu kotow minatong sog binotukan ku koyon nog pipangoy dion nakon tidu sog Sisaria. 12Og taluꞌ nog Bolakat nog Mikpongon dianakon nog diꞌ u mogalangalang mogunut dianilan. Dadi, og gonom kotow koni nog pigilugan ta sog tanud, migunut ilan dianakon mangoy dituꞌ sog baloy ni Kornilius. Dadi, dangan minatong ami dituꞌ, sinumolod ami dituꞌ sog baloy non. 13Sinuksugan non dianami nog mikpotongow dianon og moloikat nog Mikpongon nog pogindog sog dialom baloy non koyon mangka poktaluꞌ dianon nog ongoyon non dow si Simun og koduaꞌ ngalan non si Piter dituꞌ sog Jopa. 14Poꞌ akon dow og mogustal dianon bu asta sog pigoloanan non paꞌali sog bianan dun bagun glam nilan motabang sog dusaanan nilan. 15Dadi, dangan miktolipun u mogustal dianilan, tinumosop dianilan og Bolakat nog Mikpongon mamaꞌ da nog kibianbianan ta kituꞌ dini kituꞌ. 16Tubus nituꞌ, kilobotan ku mogdayun og tinaluꞌ ni Isus kituꞌ nog, ‘Si Jan, bunyagan non og gotow bianan sog tubig. Tibua, amu bunyagan amu bianan sog Bolakat nog Mikpongon.’ 17Dadi,” maꞌ long ni Piter dun, “bila maꞌ nituꞌ, motampal tokodoy nog og Bolakat kituꞌ nog binogoy dianilan, ion non da og Bolakat kituꞌ nog binogoy dianita dangan tinumud ita na dia ni Isukristu. Dadi, sima u buan nog sumagaꞌ u nog glegan nog Mikpongon?”

18Dangan midongog nog gotowanan koyon taluꞌ ni Piter koyon, daꞌ ilan na pogonekonek dun, sugaꞌid non, miksanglit ilan dia sog Mikpongon. Poꞌ minsan siꞌoy konaꞌ ilan bansa Hudyu, binogayan ilan da nog Mikpongon nog timpu bagun ilan mokopoksop nog pikilan nilan nog boyaꞌan kongonan ilan nog kotubuꞌ kituꞌ nog daꞌ kopus non.

Og pigotowan nog Mikpongon dituꞌ sog Antiok

19Dangan binunuꞌ tibua si Esteban, og poktanudanan, pimosokitan ilan boyaꞌan mikpokpolaꞌ ilan tanan dun. Og duma midopot dituꞌ sog Ponisia, dituꞌ sog puluꞌ nog Siprus, bu asta sog koliwagan bonua nog Antiok. Tibua, minsan siꞌoy mikpokpolaꞌ ilan, mikpulonag ilan da nog taluꞌ nog Mikpongon dia sog bansa Hudyu. 20Tibua, og duma dianilan nog gotow Siprus bu gotow sog Sirini, minangoy ilan dituꞌ sog Antiok mogustal nog taluꞌ nog Mikpongon asta sog konaꞌ og Hudyu. Migustal ilan nog Gombaꞌis nog Guksugan nog paꞌali dia ni Isus. 21Tinobangan ilan nog Pogbayaꞌ. Bu modakol nog gotow sog Antiok koyon og tinumud bu tinumabuk dia ni Isus.

22Dadi, mibantug sog poktanudanan dituꞌ sog Jerusalem. Dadi, pipangoy nilan si Barnabas sog Antiok. 23Dangan minatong ion dituꞌ, migdaꞌdaꞌ ion poꞌ mitongow non og popia nog Mikpongon dianilan. Dadi, pindoloꞌisogan non ilan nog moktantu ilan bu potigbungon nilan og pikilan nilan dia ni Isus. 24Molongas bolotabat ni Barnabas, bu kobon non dianon og Bolakat nog Mikpongon, bu kobon non ompagon og kopongandol non dia sog Kounutan nog si Isus. Dadi, modakol gotow Antiok nog mioit mongandol dia ni Isus.

25Tubus nituꞌ, si Barnabas miglandan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Tarsus poꞌ pinongow non si Saul. 26Dangan mitongow non, inonggat non muliꞌ sog Antiok. Bu minampuꞌ ilan pa mogonong dion lagaꞌ nog soton sog batuk nilan poktanud, bu modakol nog gotowanan og pikponadan nilan dion. Bu sog Antiok tinolipunan mogingalan nog ain tinumabuk dia ni Isukristu og Kristianu.11:26 Og Kristianu koni og Ginirik. Somoꞌ ita da, og gotow ni Kristu.

27Sog tang koyon, ngon polomituaanan nog minatong dion sog Antiok miktidu ilan sog Jerusalem. 28Ngon sala kotow dianilan ngalan non si Agabus. Minindog ion bu bianan sog Bolakat nog Mikpongon, miktaluꞌ ion nog ngon posunguꞌ matong nog gutom sog glam nog bonua nog misakup sog pigdotuꞌan nog Roma. (Bu mituman doma taluꞌ nog Mikpongon dia ni Agabus sog masa nog kopogdatuꞌ ni Datuꞌ Klaudius.) 29Dadi, ain og poktanudanan dion sog Antiok koyon, migupakat ilan nog mogamutamut ilan ain goktob nog ombogoy nilan poꞌ poiton nilan sog pigilugan nilan sog tanud nog dituꞌ sog Judia. 30Dadi, migamutamut ilan mangka nilan poitoy dia ni loꞌ Barnabas ilan ni Saul posunguꞌ dituꞌ sog bogolalanan sog tanud sog Judia.

12

Og kukpaꞌ dia ni Piter bu og koluas non tidu sog kolobusuan

1Sog tang koyon, pingukpaꞌan ni Datuꞌ Herod og duma poktanudanan poꞌ ponguloꞌaton non ilan. 2Og gilug ni Jan kituꞌ nog si Jems, dinondag ni Herod munuꞌ nog kalis. 3Bu dangan kisunan ni Herod nog kisuꞌatan dun og kounutananan nog bansa Hudyu, dinondag non mukpaꞌ si Piter. Og kukpaꞌ nilan koyon dianon, mitang sog kologyaꞌan nilan kituꞌ nog iningolanan nog kologyaꞌan nog Pan Nog Daꞌ Potulinoy. 4Dadi, dangan inukpaꞌan nilan si Piter, kinolobusu nilan. Og migipat dianon, pat lumpuk og sundaluanan nog pat pat kotow ilan poꞌ og pikilan ni Herod, sog doksuꞌan nog gondow nog ginang nilan koyon nog iningolanan Liniusan, mangka non na ukumoy si Piter dia sog kosompagan nog gotowanan.

5Tibua, kobon ni Piter sog kolobusuan koyon, og poktanudanan, miglumpuk ilan mogyakin dianon sog Mikpongon.

6Og gobi koyon nog mogbolomaꞌ ukumon na ion ni Herod, mitulug si Piter dia sog golot nog duaꞌ kotow sundalu koyon nog migipat dianon. Binalud ion nog duaꞌ buk og glantaylantay. Bu ngon dosop og polongipat nog bongawan nog kolobusuan koyon. 7Gomonsunoy pa, og moloikat nog Mikpongon pogindog na dia sog molani non. Sinumilow og dolag sog dialom nog kolobusuan koyon. Pigdapiꞌdapiꞌ non og baga ni Piter bagun motanud mangka ion poktaluꞌ nog, “Pogdaliꞌ a mogbuat, Piter.” Bu migunoyunoy modogdag og glantaylantay koyon nog pogbalud dianon. 8Tubus nituꞌ, miktaluꞌ nosop og moloikat koyon dianon nog, “Poksulagbon ka mangka ponolumpaꞌ.” Dadi, migulikos ion. Miktaluꞌ nosop og moloikat koyon dianon nog, “Pokumut a mangka a pogunut dianakon.” 9Dadi, migunut si Piter dianon lumiu. Baluꞌ ni Piter dun, og kibianbianan non koyon sagya da og toginopon non, saka motud ma. 10Minian ilan dion sog sala kotow nog polongipat koyon asta sog koduaꞌ kotow nog polongipat koyon dion, mangka ilan pa kodopot dituꞌ sog pintuꞌ kituꞌ nog putow nog bianan lumiu posunguꞌ sog koliwagan bonua koyon. Og pintuꞌ koyon, migunoyunoy na ombukaꞌ mangka ilan liu. Minatong ilan sog gunanunan koyon, gomonsunoy pa ginonatan na ion nog moloikat kituꞌ 11bu doma mikomongman na ion mahatul, bu miktaluꞌ ion nog, “Numun kituꞌ, daꞌ duaꞌduaꞌ non, kisunan ku na nog tinobangan u dodaꞌ nog Mikpongon. Poꞌ pipangoy non og moloikat non dituꞌ nakon poꞌ gowonon non akon dia sog gongkoman ni Herod bu sog glam nog dodomaan nog gotow Hudyuanan kituꞌ nog inangon non dianakon.”

12Dangan ion mipikil non, minangoy ion dituꞌ sog baloy ni Maria. Og Maria koni og ginaꞌ ni Jan nog og koduaꞌ ngalan non si Mark. Kitangan non dion nog modakol nog gotow og miglumpuk mogyakin. 13Dangan miktotok ion sog pintuꞌ nog galad nilan koyon, inangoy ion solipoy nog sosoligan nilan dion nog ngalan non si Ruda. 14Dangan kinilala non og sowalan ni Piter, daꞌ non sokaliꞌ bukaꞌoy og pintuꞌ koyon. Sugaꞌid non, sabap sog landuꞌ daꞌdaꞌan non, migdaliꞌ ion mokpuliꞌ sog dialom mangka non posunoy dianilan nog si Piter dituꞌ pogindog sog glowasan. 15Maꞌ long nilan dun, “E! Moksolap a ma!” Tibua, angkin non tanan poktoluꞌoy dianilan. Maꞌ long nilan sop dun, “Konaꞌ ion ni Piter, sugaꞌid non, ngon bayuꞌ og minginglinguan dianon.”

16Tibua, si Piter daꞌ lotaꞌ moktotok. Saka dangan binukaꞌan nilan, si Piter ma dodaꞌ. Dadi, kisobuꞌan ilan dun. 17Minonggiꞌ ion dianilan nog diꞌ ilan mokulekeꞌ mangka non suksugoy dianilan bog olo og ginandun kopoliu nog Pogbayaꞌ dianon dituꞌ sog kolobusuan kituꞌ. Bu mangka non sop toluꞌoy dianilan nog ongoyon nilan pa posunoy dituꞌ ni Jems bu duma pigilugan nilan sog tanud. Tubus nituꞌ, mipanow na si Piter.

18Dangan miglogondow ion, misasow og sundaluanan kituꞌ poꞌ diꞌ nilan sunan bog olo og migandun dia ni Piter. 19Dadi, dinondag ni Herod dianilan monontong, tibua, daꞌ nilan kotongow. Dadi, piksumodiaan non og polongipatanan kituꞌ nog kolobusuan koyon mangka non ilan dondagoy momunuꞌ. Tubus nituꞌ, si Datuꞌ Herod ginumonat dion sog Judia koyon, mangka ion angoy dituꞌ sog koliwagan bonua nog Sisaria bu dituꞌ ion migonong.

Og kopatoy ni Datuꞌ Herod

20Si Herod, piglolingitan non og gotowanan sog koliwagan bonua nog Tair bu sog koliwagan bonua nog Sidon. Saka og soligan nog gotowanan koyon nog poktiduan nog ponganon nilan, dituꞌ da sog bonua ni Herod. Dadi, miksolabuk ilan mangoy mokilolat dia ni Herod. Tibua, mangka ilan siꞌoy angoy pokilolat dituꞌ non nog boyaꞌan moglogomigus ilan, minangoy ilan pa poguna mokisugut dituꞌ ni Blastus poꞌ ion og sosoligan ni Herod nog kosoligan non.

21Dadi, dangan minatong tibua og gondow kituꞌ nog sosaꞌ nilan, si Herod miglogdoy nog glogdoy non datuꞌ, mangka ion ingkud sog gingkudan datuꞌ, mangka non ilan poꞌatoy. 22Dadi, mikpogekes og gotowanan koyon, bu mangka ilan poktaluꞌ nog og mikpaꞌat koyon konaꞌ sagyaotow, sugaꞌid non, og diwata. 23Sog sododuꞌun koyon misugat ion nog botikon tidu sog moloikat nog Mikpongon. Saꞌan ituꞌ kinan nog gulod og gungod non mangka ion patoy poꞌ tinolimaꞌ non og sanglit nog gotowanan kituꞌ dianon saka ion ondaꞌ poksanglit sog Mikpongon.

24Dadi, kobon non og taluꞌ nog Mikpongon ompulonag. Bu modakol og gotowanan nog tinumabuk dun.

25Dadi, dangan mitikpos og gawoy ni loꞌ Barnabas ilan ni Saul sog Jerusalem, mikpuliꞌ ilan na dituꞌ sog Antiok. Bu inonggat nilan si Jan og koduaꞌ ngalan non si Mark.

13

Si Barnabas bu si Saul siniboy ilan mogustal nog taluꞌ nog Mikpongon

1Sog glumpuk nog poktanudanan koyon dion sog Antiok, og duma dianilan og polomituaanan bu polopanadanan. Og ngalananan nog gotowanan koyon, si loꞌ Barnabas, si Simiun nog koduaꞌ ngalan non si Itom, si Lusius og gotow Sirini, si Saul, bu si Monaꞌin, og binataꞌ nog gamaꞌ ni Herod og gubernador kituꞌ. 2Ngon gondow non, sog solian nilan moktamuy dia sog Pogbayaꞌ bu mokpuasa, og Bolakat nog Mikpongon miktaluꞌ dianilan nog, “Siboy niu dianakon si Barnabas ilan ni Saul poꞌ bagun nilan minang og ginang nog pinangon ku dianilan.” 3Dadi, dangan midoksuꞌ ilan mokpuasa bu mogyakin, dinoponan nilan si Barnabas ilan si Saul mangka nilan siꞌoy pogonatoy.

Minangoy ilan dituꞌ sog puluꞌ nog Siprus

4Dadi, mipanow ilan bianan sog gokbitan nog Bolakat nog Mikpongon dianilan. Dinumiksun ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Silusia mangka ilan sakoy sog bolangoy posunguꞌ dituꞌ sog puluꞌ nog Siprus. 5Si Jan Mark migunut dianilan poꞌ tumabang dianilan. Sokaliꞌ ilan mikodongguꞌ sog koliwagan bonua nog Solamis. Dadi, migustal ilan nog taluꞌ nog Mikpongon dituꞌ sog baloyanan nog poglumpukan nog bansa Hudyu.

6Miguliugan ilan mogustal asta mikosobolaꞌ ilan sog koliwagan bonua nog Papos. Bu dion ilan milumpak og gotow Hudyu kituꞌ nog ngalan non si Barisus. Polonolomangka ion bu migbaluꞌbaluꞌ nog ion og polomolatas nog taluꞌ nog Mikpongon. 7Ion og glokole nog gubernador sog puluꞌ koyon. Og ngalan nog gubernador koyon dion si Sirgus Paulus. Mosapat og pikilan non. Dadi, tinugun non si Barnabas ilan ni Saul poꞌ moleg ion mokinongog nog gustalan nilan nog taluꞌ nog Mikpongon. 8Tibua, og polonolomangka kituꞌ nog ngalan non sog Ginirik si Ilimas, sinagaꞌ non ilan bosia bagun ombagla og kotabuk ni Sirgus Paulus nog gustalan paꞌali dia ni Isus. 9Tibua si Saul, og koduaꞌ ngalan non si Paul, pinuluꞌan ion nog Bolakat nog Mikpongon. Pidongotan non nog mata si Ilimas, 10mangka non toluꞌoy nog, “Og bataꞌ a nog Soitan! Bu og banta a nog glam nog modulus! Daꞌ lual og poginangon mu og moglimbung bu og mogbigyak sog gotowanan. Bu diꞌ mu taꞌ lotaꞌan sumop og motud nog paꞌali sog Pogbayaꞌ dia sog gloput? 11Dadi, numun kituꞌ mosugat a nog posakit nog Pogbayaꞌ! Ombuta a, bu diꞌ a pa sokaliꞌ mokotongow nog dolag nog gondow.”

Ampun miluksad tibua og taluꞌ ni Paul koyon, migdolom mogdayun og tinontongan ni Ilimas mangka ion pongikap nog mogagak dianon. 12Dangan mitongow nog gubernador koyon si Ilimas nog maꞌ nion og kibianbianan non, tinumabuk ion dia ni Isus poꞌ kisobuꞌan ion tokodoy nog gustalan paꞌali dia sog Pogbayaꞌ.

Minangoy ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Antiokog sakup nog bonua nog Pisidia

13Dadi, si loꞌ Paul, tinumulak ilan tidu dion sog Papos posunguꞌ dituꞌ sog koliwagan bonua nog Pirga og sakup nog Pampilia. Si Jan Mark, ginonatan non ilan dion mangka ion uliꞌ dituꞌ sog koliwagan bonua nog Jerusalem. 14Dadi, si loꞌ Paul, tidu ilan dion sog Pirga migdayun ilan dituꞌ sog Antiok sog sakup nog bonua nog Pisidia. Dangan minatong gondow nog Sobadu, og gondow kituꞌ nog pogulali nilan, minangoy ilan dituꞌ sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu, mangka ilan ampuꞌ mingkud sog dialom baloy koyon. 15Bu dangan midoksuꞌ bostaoy og duma nog Botad kituꞌ tidu sog sinulat ni Muses, bu sinulat nog polomolatasanan kituꞌ kobon nituꞌ, og kobogolalan sog baloy nog piglumpukan koyon, mimun ilan posunguꞌ dia ni loꞌ Paul. Og pomun nilan koyon maꞌ nini, “Pigilugan, bila ngon og gustalan niu nog pondoloꞌisog dia sog gotowanan koni, taluꞌ niu na.”

16Dadi, minindog si Paul mangka ion pononggiꞌ nog motiknaꞌ ilan pa mangka ion poktaluꞌ nog, “Amu og gotow Israel, bu amu dosop nog konaꞌ Hudyu nog tinumamuy dia sog Mikpongon, pokinongogoy niu pa og poktoluꞌon ku koni. 17Og Mikpongon, og Diwata nog bansa Israel, piniliꞌ non og mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ. Og masa nog migonong ilan pa sog konaꞌ nilan dili og bonua dituꞌ sog Ihiptu, pipia ilan bu dinumakol ilan tokodoy dituꞌ. Pinuluꞌan ilan nog Mikpongon bianan sog Bolakat non nog diꞌ kolobian, lumuas tidu sog bonua kituꞌ. 18Bu pat puluꞌ ton poglogogaan nog Mikpongon og kohinangan nilan kobon nilan sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan nog gotow. 19Bu dangan pigloꞌatan nog Mikpongon pitu kodotuꞌan kituꞌ sog bonua nog Kanaꞌan, inuakil non sog pigotowan non og bonua kituꞌ poꞌ og pusakaꞌ nilan ituꞌ. 20Tidu sog kodatong nilan sog bonua nog Ihiptu koyon, mangoy sog kopokpuliꞌ nilan sog Kanaꞌan, ngon bayuꞌ pat gatus bu lima puluꞌ ton. Dadi, sintak nilan mogonong dion, binogayan ilan nog Mikpongon nog kounutananan nog mogokbit dianilan asta midopot sog masa nog polomolatas kituꞌ nog ngalan non si Samuel. 21Tubus nituꞌ, og gotowanan koyon, mingoni ilan nog datuꞌ nilan. Dadi, binogoy dianilan nog Mikpongon si Saul og bataꞌ ni Kis, og pangkat ni Apuꞌ Benjamin. Bu migdatuꞌ ion dianilan goktob nog pat puluꞌ ton. 22Tubus nituꞌ, inawaꞌ nog Mikpongon si Saul bu pisukli non mogdatuꞌ si Dabid. Bu og taluꞌ nog Mikpongon paꞌali dianon, ‘Og bataꞌ ni Jese koyon nog si Dabid, mamaꞌ nion og bayuꞌbayuꞌ nog gotow kituꞌ nog kosuꞌatan u dun. Poꞌ ion, inangon non ain og glegan ku nog inangon non.’”13:22 Isaya 13:14

23Maꞌ long sop ni Paul dun, “Tidu sog pangkat ni Apuꞌ Dabid, binogoy nog Mikpongon og pinasad non kituꞌ nog Polonabang dia sog bansa Israel nog ion non ion si Isus. 24Mangka siꞌoy pomali si Isus, migustal pa poguna si Jan sog bansa Israel nog sumboy moglilaꞌ ilan nog dusaanan nilan mangka ilan pokpobunyag. 25Dangan daliꞌ na kodoksuꞌ og ginang non dini, miktaluꞌ ion nog, ‘Baluꞌ niu dun sima u? Konaꞌ ituꞌ nakon og pigbogadan niu kituꞌ nog Polonabang. Poꞌ ion moglondug da dianakon, bu diꞌ u tanan patut minsan sagya siꞌoy mubad nog gikot nog pongyapak non.’

26“Dadi,” maꞌ long ni Paul dun, “pigilugan ku nog pangkat ni Apuꞌ Abraham, bu amu nog konaꞌ Hudyu nog miktamuy sog Mikpongon, pinoit na dianita og gustalan kituꞌ paꞌali sog tabang non dianita. 27Tibua, ilan dituꞌ sog Jerusalem, asta og kounutananan nilan, daꞌ nilan kilolaoy nog si Isus og Polonabang kituꞌ. Saka giap nog matong gondow nog kopoktamuy nilan, bostaon dianilan og taluꞌ nog polomolatasanan kituꞌ nog sinulat dia sog Kitab. Daꞌ nilan siꞌoy kosabut og taluꞌ sog Kitab koyon, mituman da bianan sog kopolihalaꞌ nilan kituꞌ dianon. 28Minsan siꞌoy daꞌ nilan ion kotongowoy nog salaꞌ nog boyaꞌan sumboy ion bunuꞌon dun, pigbubut nilan munuꞌ dia ni Pilatu. 29Dadi, dangan mituman tibua og glam nog sinulat kituꞌ dia sog Kitab paꞌali dianon, bianan sog ginang nilan kituꞌ, inawaꞌ nilan og bangkoy non dia sog kudus mangka nilan botangoy dia sog gluang nog pampang. 30Tibua, pitubuꞌ da ion nog Mikpongon tidu sog matoy. 31Dadi, dangan mitubuꞌ ion, miobon pa ion mokpotongow dia sog mikpogunutunut kituꞌ dianon dia sog kangoy non kituꞌ sog Jerusalem tidu ion sog Galili. Og dumaanan non kituꞌ numun koni ilan na og taksiꞌ non sog salu bansa ta nog Israel. 32Dadi saꞌan ini, mikodopot ami dini niu poꞌ polotason nami dianiu og Guksugan koni nog Gombaꞌis. Og pinasad kituꞌ nog Mikpongon dia sog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, 33tinuman non na dianita nog ita og pangkat nilan bianan sog kopotubuꞌ non dia ni Isus tidu matoy. Poꞌ sinulat sog Kitab, sog koduaꞌ Salmu nog maꞌ nini, ‘Ika og bataꞌ u. Og gondow koni akon miimung nog gamaꞌ mu.’13:33 Salmu 2:7 34Bu paꞌali sop sog kopokpotubuꞌ kituꞌ dianon tidu matoy asta sog diꞌ ion moludak, sinulat dosop ituꞌ nog maꞌ nini, ‘Og pinasad kituꞌ dia ni Dabid nog popia, midulus bu daꞌ og duaꞌduaꞌ non bogoyon ku na dianika.’13:34 Isaya 55:3 35Dadi, sinulat dosop sog Kitab nog maꞌ nini, ‘Diꞌ mu potiangon moludak glawas nog sosoligan mu kituꞌ nog kosoligan mu.’”13:35 Salmu 16:10

36Maꞌ long ni Paul dun, “Si Apuꞌ Dabid mikokunut sog glegan nog Mikpongon kobon non sog dunya koni. Tibua, dangan minatong gumul non, minatoy da ion, bu inulid ion lumobong dia sog mokogulanganan non kituꞌ, bu miludak da bangkoy non. 37Tibua, og pitubuꞌ kituꞌ nog Mikpongon, daꞌ koludak og bangkoy non. 38-39Dadi pigilugan, bagun niu kosunan, minsan aguꞌ og kopokokunut niu nog Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses, ondiꞌ da kompunan og dusaanan niu dun. Tibua, ain og tumabuk dia ni Isus, kompunan og glam nog dusaanan non. Saꞌan ituꞌ og Gombaꞌis nog Guksugan paꞌali dia ni Isus inustal dianiu, poꞌ bagun niu kosunan nog og dusaanan niu kompunan da. 40Dadi, pokpotubud amu tokodoy bagun da og tinaluꞌ nog polomolatasanan kituꞌ ondiꞌ motuman dianiu. Poꞌ maꞌ nini og sinulat,

41‘Amu koyon nog mokosudiꞌ, kosobuꞌ amu mangka poglaꞌat poꞌ sog tang niu, ngon posunguꞌ og ginangon ku nog diꞌ amu tumud dun minsan siꞌoy ngon mogustal dun dianiu.’”13:41 Habakuk 1:5

42Dadi, dangan linumiu si Paul bu si Barnabas sog baloy nog poglumpukan koyon, inonggat ilan pa nog gotowanan koyon dion mokpuliꞌ poꞌ sog matong Gondow nog Pogulali, mogustal ilan pa mokpuliꞌ nog paꞌali sog pigustal nilan kituꞌ. 43Dangan migbinglag na og gotowanan, modakol Hudyuanan dion bu konaꞌ Hudyu nog tinumabuk sog tanud nog Hudyu, migunut ilan dia ni Paul ilan ni Barnabas. Dadi, pindoloꞌisogan ilan ni loꞌ Paul nog sumboy ondiꞌ ilan lumotaꞌ mongandol sog tulung nog Mikpongon.

44Dangan minatong og gondow nog pogulali nilan, og gondow kituꞌ nog posadan nilan, moglamlam motipot glam nog gotowanan sog koliwagan bonua koyon mangoy mokinongog nog taluꞌ nog tidu sog Mikpongon. 45Tibua, dangan mitongow nog gotow Hudyuanan nog maꞌ nituꞌ kodakol og gotowanan nog minangoy dion, miksibok ilan dun bu sinusi nilan og gustalan ni Paul koyon, bu pinompolaꞌ nilan ion. 46Tibua, pinoliksaꞌ tumaluꞌ ni loꞌ Paul ilan ni Barnabas dianilan nog, “Sumboy dodaꞌ bosia og bansa Hudyu mokuna pokodongog nog taluꞌ nog tidu sog Mikpongon. Tibua, bila maꞌ nion nog ompok amu mokinongog dun, bu diꞌ niu pikilon nog patut amu bosia kongonan nog kotubuꞌ kituꞌ nog daꞌ kopus non, numun kituꞌ mangoy ami na mogustal sog ain konaꞌ og bansa Hudyu. 47Poꞌ maꞌ nini og dondagan nog Mikpongon dianami, ‘Inimung u amu nog tiow sog glam sog bansaanan nog ain konaꞌ Hudyu poꞌ bagun niu kosuksugan dianilan paꞌali sog tabang nog Mikpongon dia sog glam nog gotowanan bagun da mogawon ilan sog dusa.’”13:47 Isaya 49:6b

48Dadi, dangan midongog nog gotowanan koyon nog konaꞌ Hudyu og taluꞌ ni Paul koyon dianilan, migdaꞌdaꞌ ilan tokodoy dun mangka nilan pogodaboy og taluꞌ nog Mikpongon. Bu ain piniliꞌ nog Mikpongon nog kobogayan nog kotubuꞌ kituꞌ nog daꞌ kopus non, tinumabuk ilan dia ni Isus. 49Bu og taluꞌ nog tidu sog Mikpongon mipulonag sog tibuk nog bonua koyon. 50Tibua, ngon Hudyuanan nog minangoy ilan sog kolibunanan kituꞌ nog polotanud nog motas og golal nilan sog bonua koyon bu sog kounutananan dion, mangka nilan poktungioy. Bu piktungian nilan dosop og duma gotowanan nog boyaꞌan pisokitan nilan si Paul bu si Barnabas mangka nilan pa bugowoy sog bonua koyon. 51Tibua, si Paul bu si Barnabas, pimokpug nilan og glopug nog glupaꞌ sog botis nilan. Poꞌ maꞌ nituꞌ og ginangon nilan dia sog gotowanan kituꞌ nog ain og sumolap dianilan. Tubus nituꞌ, migdayun ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Ikonium. 52Bu og glaꞌayatanan ni Isus dituꞌ sog Antiok, miponuꞌ ilan nog daꞌdaꞌan bu og Bolakat nog Mikpongon.

14

Minangoy ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Ikonium

1Dangan minatong ilan dituꞌ sog Ikonium, minangoy ilan sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu poꞌ maꞌ nituꞌ og kiloyaman nilan moginang. Dangan migustal ilan dion, modakol tokodoy og gotow Hudyu bu konaꞌ og Hudyu tinumabuk dia ni Isus sabap sog kopogustal nilan. 2Tibua, ngon dosop og gotow Hudyuanan nog ompok tumud dun. Piktungian nilan ain konaꞌ Hudyu bagun lumaton og pikilan nilan sog ain tinumabuk na nog gustalan ni loꞌ Paul koyon. 3Tibua, miobon pa si Paul bu si Barnabas mogonong dion bu mokosog ilan mogustal paꞌali dia ni Isus. Bu si Isus, pitantu non dia sog gotowanan dion nog motud dodaꞌ og gustalan nilan koyon paꞌali sog glolat nog Mikpongon poꞌ tinugdak non moginang dianilan og gingyataꞌ bu og ginang nog kosobuꞌsobuꞌ. 4Og gotowanan sog koliwagan bonua koyon mibahagiꞌ. Ngon og linumampiꞌ dia sog Hudyuanan nog daꞌ tud dia ni Isus, bu og duma, linumampiꞌ ilan dia sog sosuguꞌonanan kituꞌ. 5Dadi, og duma nog gotow Hudyuanan bu duma nog ain konaꞌ Hudyu asta og kounutananan nilan, migupakat ilan nog posokitan og sosuguꞌonanan koyon mangka botuoy. 6Tibua, dangan midongog nog sosuguꞌonanan kituꞌ og pigupokatan nilan koyon, milaguy ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Listra bu sog Derbi nog og sakup nog probinsia nog Likonia, bu sog glumibut nog bonuaanan koyon. 7Bu migustal ilan dosop nog Gombaꞌis nog Guksugan dituꞌ.

Minangoy ilan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Listrabu sog Derbi

8Dadi, ngon og gotow sog Listra koyon og daday tidu pa sog kobataꞌ dianon. 9Og gotow koyon migingkudingkud mokinongog nog gustalan ni Paul. Bu si Paul sop, pigonglongan non og daday koyon. Kisunan non nog ngon og kopongandol nog daday koyon nog boyaꞌan kuliꞌan ion dun. 10Dadi si Paul, pisikadan non og taluꞌ non, “Indog a!” Dadi, migdaliꞌ ion mogbuat mangka pokpanowpanow. 11Dangan mitongow nog gotowanan dion og gininang ni Paul koyon, mikpogekes ilan nog dili ponoluꞌon nilan nog Linikonia. “Og diwataanan, miktimaluy ilan nog gotow mangka ilan tonaꞌ dini nita!” 12Poꞌ baluꞌ nilan dun si Barnabas og diwata nilan kituꞌ nog si Sius. Bu si Paul sop og diwata nilan kituꞌ nog si Hermes poꞌ ion og polongustal nilan. 13Og simbahan nog diwata nilan kituꞌ nog Sius, dion da sog molayuꞌlayuꞌ sog koliwagan bonua koyon. Dadi, og bolian nog diwata nilan kituꞌ nog Sius, mikpitang nog sapiꞌanan nog glaki goktob nog bongawan nog koliwagan bonua koyon. Og sapiꞌanan koyon pimokaymokayan nog bulakbulak poꞌ dogaꞌan nilan bosia si Paul ilan ni Barnabas nog sapiꞌanan. 14Dangan kisunan nog sosuguꞌonanan koyon nog si loꞌ Barnabas ilan ni Paul og pikilan nog gotowanan koyon, binogyang nilan og ponopoton nilan14:14 Maꞌ nituꞌ og botad nilan bila landuꞌ og susaan nilan. mangka ilan gobok dia sog titongaꞌ nog piglumpukan nog gotowanan koyon, mangka ilan pogekes. 15“Aba! Iduma moginang amu ma nog maꞌ nion? Ami siꞌoy, sagyaotow ami da mamaꞌ niu. Saꞌan ini minangoy ami dini niu poꞌ ustalon nami dianiu og Guksugan kituꞌ nog Gombaꞌis nog sumboy tumolikud amu na sog ginang nog ain daꞌ sagnat non, bu mangka amu na sunguꞌ sog Diwata nog totubuꞌ. Bu ion og mikpongon nog pigloban nog glangit bu glupaꞌan bu glam nog migonong koyon dion. 16Kobon nituꞌ, og Mikpongon, pitiang non glam nog binonsaan moginang nog ain kolegan nilan. 17Tibua, minsan maꞌ nituꞌ, kobon non migbogoy da ion nog gindanan paꞌali sog kodiwata non bianan sog kobaꞌis nog ininang non. Binogayan non amu nog dupiꞌ bu og songkuꞌ sog giap matong timpu non. Binogayan non dosop amu nog modakol nog ponganon bu pinonuꞌ non amu nog daꞌdaꞌan.” 18Tibua, minsan midongog nog gotowanan koyon og taluꞌ ni loꞌ Barnabas ilan ni Paul, moglamlam nilan bosia diꞌ kopogondiꞌan og pikilan nog gotowanan koyon nog dogaꞌan nilan bosia si loꞌ Paul. 19Saka daꞌ kobon tidu dion, ngon duma Hudyuanan tidu sog koliwagan bonua nog Antiok bu sog Ikonium, linondug nilan si loꞌ Paul ilan ni Barnabas. Bu piktungian nilan og gotowanan koyon dion. Dadi, miksop og pikilan nilan nog boyaꞌan binatu nilan si Paul mangka nilan guyudoy lumiu sog koliwagan bonua koyon poꞌ baluꞌ nilan dun minatoy na. 20Tibua, dangan piglibutan ion nog glaꞌayatanan ni Isus, migbuat ion bu mangka ilan pokpuliꞌ sog koliwagan bonua koyon. Miglogondow ion, si Paul ilan ni Barnabas, ginumonat ilan posunguꞌ dituꞌ sog Derbi.

Mikpuliꞌ ilan sog koliwagan bonua nog Antiokdituꞌ sog Siria

21Migustal ilan nog Gombaꞌis nog Guksugan dion sog koliwagan bonua nog Derbi. Bu modakol nog gotow tinumabuk dia ni Isus dion. Tubus nituꞌ, mikpuliꞌ ilan dituꞌ sog Listra, bu sog Ikonium, bu asta sog Antiok og sakup nog probinsia nog Pisidia. 22Poꞌ pongimogonan nilan bu pondoloꞌisogan nilan ain tinumabuk na dia ni Isus bagun diꞌ moguyaꞌ og tud nilan dianon. Bu tinaluꞌ ni loꞌ Paul dianilan nog, “Sumboy dodaꞌ mokobian ita nog gininisan nog sinsaan mangka ita siꞌoy pokampuꞌ sog pigdotuꞌan nog Mikpongon.” 23Tubus nituꞌ, mimiliꞌ ilan nog bogolal sog tanud nog mogokbit sog ain og glumpuk nilan. Bianan sog kopokpuasa nilan kobon nilan mogyakin, inuakil nilan og pimiliꞌ nilan kituꞌ dia ni Isus nog dia ilan non salig. 24Tubus nituꞌ, minian ilan sog probinsia nog Pisidia, bu probinsia nog Pampilia, bu mangka ilan pogdayun sog koliwagan bonua nog Pirga.

25Dadi, dangan mitubus ilan mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan dituꞌ sog Pirga, migdayun ilan dosop dituꞌ sog koliwagan bonua nog Atalia. 26Bu tidu sog Atalia koyon, tinumulak ilan posunguꞌ sog Antiok og sakup nog bonua nog Siria. Dituꞌ ilan pigyokinan nog gotowanan poꞌ inuakil ilan dia sog gokbitan nog Mikpongon sog ginang nilan kituꞌ nog midoksuꞌ nilan na inangoy. 27Dangan minatong ilan, pilimud nilan og glam nog poktanudanan dion, mangka nilan suksugoy dianilan glam nog miinang nog Mikpongon bianan dianilan, bu paꞌali sog kobukaꞌ nog dalan dia sog gotowanan nog konaꞌ Hudyu bagun ilan tumabuk sog Mikpongon. 28Dadi, miobon ilan pa mogonongonong dion sog poktanudanan koyon dion sog Antiok.

15

Og gupakat sog Jerusalem

1Sintak non ion, ngon gotowanan nog miktidu sog bonua nog Judia minatong dion sog Antiok. Bu mikpanad ilan dia sog pigilugan sog tanud nog long nilan dun, “Taman da diꞌ niu unuton og botad kituꞌ nog pilatas ni Muses nog og gotow sumboy moktuk, diꞌ amu nododaꞌ motabang sog dusa niu.” 2Dadi, si Paul bu si Barnabas, sinusi nilan tokodoy og polopanadanan kituꞌ. Dadi, og poktanudanan koyon dion sog Antiok, migupakat ilan nog poponowon nilan si Paul ilan ni Barnabas bu duma poktanudanan dion mangoy dituꞌ sog Jerusalem. Poꞌ mangoy ilan monginongogan sog sosuguꞌonanan kituꞌ bu sog bogolalanan sog tanud dituꞌ paꞌali sog piksusian nilan kituꞌ. 3Dadi, dangan pipanow ilan na, minian ilan pa sog probinsia nog Ponisia, bu sog Samaria, poꞌ inapit nilan pa moguksug sog poktanudanan dituꞌ paꞌali sog kotabuk nog gotowanan kituꞌ nog konaꞌ Hudyu dia sog Mikpongon. Dadi, mikpogdaꞌdaꞌ tokodoy og glam nilan dion dangan midongog nilan ituꞌ. 4Dangan minatong ilan dituꞌ sog Jerusalem, tinolimaꞌ ilan nog poktanudanan bu og sosuguꞌonanan asta og bogolalanan sog tanud dituꞌ. Bu sinuksugan ni loꞌ Paul ilan ni Barnabas og glam nog miinang nog Mikpongon nog pibian dianilan. 5Tibua, ngon og poktanudanan dion nog sakup ilan nog parasiu. Minindog ilan mangka ilan poktaluꞌ, nog sumboy dodaꞌ moktuk og gotowanan nog konaꞌ Hudyu bu pogunut sog botad kituꞌ nog pilatas dia ni Muses.

6Dadi, migupakat sosuguꞌonanan koyon bu kobogolalan sog tanud bog olo ginangon nilan paꞌali sog susian nilan koyon. 7Sintak non, dangan mipayat na og gupakat nilan, minindog si Piter mangka poktaluꞌ nog, “Pigilugan ku, sunan niu nog dini kituꞌ, akon og siniboy nog Mikpongon tidu sog glumpuk ta nog mogustal u nog Gombaꞌis nog Guksugan dia sog gotowanan nog ain konaꞌ Hudyu bagun da mokodongog bu mokotabuk ilan nog guksugan koni. 8Og Mikpongon, sunan non dialom pikilan nog gotow, bu pitampal non dianita nog tinolimaꞌ non na ilan bianan sog kobogoy non kituꞌ dianilan nog Bolakat non. Ilan siꞌoy, binogayan non dosop ilan nog gindanan nog maꞌ nog kobogoy non kituꞌ dun dianita. 9Poꞌ og Mikpongon, daꞌ non ilan pogbigyaꞌoy dianita. Poꞌ sabap sog tud nilan dianon, inugasan non dosop og dusaanan nilan. 10Bila maꞌ nituꞌ, iduma pokpololingiton niu ma og Mikpongon bianan sog kopoktogol niu nog mogunut sog Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses dia sog poktanudanan koyon, saka minsan ita bu asta og mokogulanganan ta, daꞌ ta tanan ituꞌ kunut. 11Ondiꞌ bosia maꞌ nituꞌ poꞌ og tud ta dun, migawon ita tidu sog dusaanan ta poꞌ bianan sog tulung nog Kounutan ta nog si Isus bu ilan siꞌoy maꞌ nituꞌ dosop.”

12Dangan miluksad og taluꞌ ni Piter koyon, mitiknaꞌ og gotowanan koyon bu daꞌ ilan pogonekonek. Bu mikinongog ilan dia ni loꞌ Barnabas ilan ni Paul poꞌ sinuksug nilan paꞌali sog glam nog ininang nog Mikpongon nog gingyataꞌanan bu og kosobuꞌsobuꞌ dia sog gotowanan nog konaꞌ Hudyu bianan dianilan. 13Dangan miluksad guksugan nilan koyon, sinumukli si Jems moktaluꞌ nog, “Pigilugan ku, pokinongog amu pa dianakon. 14Komun, inuksugan ni Simun dianita og tolipunan nog kopokpotongow nog Mikpongon nog glolat non dia sog gotowanan kituꞌ nog konaꞌ Hudyu bianan sog kosiboy non dianilan nog pigotowan non. 15Og taluꞌ ni Piter kituꞌ dinumalan sog taluꞌ nog Mikpongon nog pilatas nog polomolatasanan kituꞌ nog sinulat dia sog Kitab nog,

16‘Tubus nituꞌ, mokpuliꞌ u mangka u pindogoy mokpuliꞌ og baloy ni Dabid. Minsan siꞌoy migobaꞌ na, pindogon ku da mokpuliꞌ 17bagun da og glam nog binonsaan, ponongowon nilan akon nog akon og Pogbayaꞌ, asta glam nog gotow nog konaꞌ Hudyu, ain og inimung u nog pigotowan ku. 18Og miktaluꞌ koni, og Mikpongon nog ion og miginang dun bu piosun non tidu pa sog kobon nituꞌ.’”15:18 Amos 9:11-12

19Dadi, maꞌ long ni Jems dun, “Bila akon, maꞌ nini. Ain og gotowanan nog konaꞌ Hudyu nog tinumabuk na dia sog Mikpongon sumboy diꞌ poglogonon. 20Sugaꞌid non, sulatan ta ilan nog sumboy diꞌ ilan kuman nog pongonganon kituꞌ nog botang nog pinguakil dia sog glodawananan. Bu diꞌ ilan momabal. Bu diꞌ ilan kuman nog ain milongot. Bu diꞌ ilan kuman nog duguꞌ. 21Poꞌ og Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses, miobon na pogbostaon sog baloyanan nog poglumpukan nog bansa Hudyu giap nog matong Gondow nog Pogulali nilan bu pigustal na sog glam nog bonuaanan.”

Og sulat posunguꞌ sog gotowanan nog konaꞌ Hudyunog ain tinumabuk na

22Dadi, og sosuguꞌonanan koyon bu kobogolalan sog tanud, bu asta duma poktanudanan dion, migupakat ilan nog momiliꞌ ilan nog duma gotowanan nog tidu sog glumpuk nilan koyon, poꞌ podunuton nilan dia ni loꞌ Paul ilan ni Barnabas mangoy dituꞌ sog Antiok. Dadi, og mipiliꞌ nilan si Judas Barsabas bu si Silas. Lunsan ilan polongokbit nog pigotowan nog Mikpongon. 23Bu og sulat kituꞌ nog pinoit dianilan maꞌ nini og taguꞌ non,

“Og sulat koni tidu sog sosuguꞌonanan bu bogolalanan sog tanud nog pigilugan niu mamaꞌ nami. Posunguꞌ ini dia sog poktanudanan kituꞌ nog ain konaꞌ Hudyu dion sog koliwagan bonua nog Antiok, bu sog probinsia nog Siria, bu asta dosop sog probinsia nog Silisia. Monogina ami dianiu. 24Midongog nami nog ngon dow og gotowanan dion nog dumaanan nami nog minangoy ilan mokpanad dianiu nog boyaꞌan misasow og pikilan niu dun. Og pianad nilan koyon konaꞌ ion gonat dianami. 25Dadi, migupakat ami bu og piksolobukan nog gupakat nami maꞌ nini. Mimiliꞌ ami nog gotowanan nog podunuton nami dia sog kololaman ta koni nog si loꞌ Barnabas ilan ni Paul. 26Ilan koyon sinugal nilan og kotubuꞌ nilan dia sog ginang nog Kounutan ta nog si Isukristu. 27Dadi, og pidunut nami koni dianilan si Judas ilan ni Silas poꞌ ilan og mokpotintu dianiu nog sulat nami koni. 28Poꞌ og molongas dia sog Bolakat nog Mikpongon bu dianami, nog diꞌ amu ilakad kobogatoy nog poꞌatan, lumual sog pigondiꞌan koni moginang dianiu, 29nog diꞌ amu kuman nog ain pinguakil dia sog glodawananan, bu diꞌ amu kuman nog duguꞌ, bu diꞌ amu kuman nog ain milongot. Bu diꞌ amu momabal. Bu ombaꞌis tokodoy nog mogolig amu nog glam nog kohinangan koyon. Dini nami na potomanoy og sulat nami koni dianiu.”

30Dadi, og gotowanan koyon, mipanow ilan na posunguꞌ dituꞌ sog koliwagan bonua nog Antiok. Dangan minatong ilan dion, pilumpuk nilan glam nog poktanudanan dion mangka nilan tulunoy og sulat koyon nog pinoit dianilan. 31Dangan mibasta nog gotowanan og sulat koyon, migdaꞌdaꞌ ilan tokodoy bu kipondoloꞌisogan ilan dun. 32Si Judas ilan ni Silas, og polomitua ilan dosop. Dadi, modakol og pigustal nilan sog pigilugan sog tanud dion nog boyaꞌan kipondoloꞌisogan bu mipagon kopongandol nilan dion. 33Bu dangan miobonobon ilan na dion, piuliꞌ ilan na nog pigilugan nilan koyon dion sog tanud dunut og popia nilan dianilan. Dadi, ginumonat ilan na. [ 34Tibua si Silas, mioleg nog ombagak pa ion dion.] 35Si Paul ilan ni Barnabas, dion ilan pa sog Antiok. Bu ilan bu og dumaanan dion, miksamasama ilan mokpanad bu mogustal sog gotowanan nog taluꞌ nog Mikpongon.

Miksuoy si Paul ilan ni Barnabas

36Dadi, dangan miobon ion, inonggat ni Paul si Barnabas, mangoy tumukow sog pigilugananan nog ain kiustalan nilan nog taluꞌ nog Mikpongon, bog olo na og gidud nog tanud nilan. 37Si Barnabas, og glegan non mogunut dianilan si Jan Mark. 38Tibua, sog pikilan ni Paul, ondiꞌ ion molongas podunuton. Poꞌ kobon nilan sog Pampilia, binolong non ilan bu daꞌ na ion pokpodayun tumabang nog ginang nilan koyon. 39Dadi, si Barnabas ilan ni Paul, piksusian nilan si Jan Mark nog boyaꞌan miksuoy ilan tanan dun. Si Barnabas pidunut non si Jan Mark mangka ilan tulak posunguꞌ sog puluꞌ nog Siprus. 40Bu si Paul sop, piniliꞌ non nog duma non si Silas. Mangka ilan siꞌoy gonat, pigyokinan ilan poguna nog pigilugananan nilan koyon dia sog tanud nog bianan sog tulung nog Mikpongon, ipaton ilan da. 41Dadi, minian ilan sog probinsiaanan nog Siria bu sog Silisia poꞌ pongimogonan nilan og kopongandol nog poktanudanan dion.

16

Migunut si Timuti dia ni loꞌ Paul ilan ni Silas

1Bu migdayun ilan sog koliwagan bonua nog Derbi bu asta Listra. Bu ngon og gotow dion nog tinumabuk na dia ni Isus og ngalan non si Timuti. Og ginaꞌ non og Hudyu. Ion siꞌoy tinumabuk dosop dia ni Isus. Bu og gamaꞌ non og Girik. 2Glam nog poktanudanan sog Listra bu sog Ikonium, pigdongyaꞌan nilan si Timuti. 3Dadi, kolegan ni Paul, podunuton non si Timuti. Dadi, tinuk ni Paul si Timuti poꞌ glam nog Hudyuanan sog glumibut dion, kisunan nilan nog si Timuti daꞌ poktuk poꞌ og gamaꞌ non og gotow Girik.16:3 Og bansa Girik koni, konaꞌ nilan botad moktuk. 4Dadi, ginumonat ilan bu miktolopasan ilan sog bonuaanan koyon dion mokpolatas sog poktanudanan nog pigupokatan nog sosuguꞌonanan koyon bu bogolalanan sog tanud dituꞌ sog Jerusalem poꞌ bagun nilan ituꞌ unuton. 5Dadi sabap dion, mipagon og kopongandol nog glumpuk nog poktanudanan dia ni Isus bu gondow gondow pododungag og dakol nilan.

Og pitongow dia ni Paul

6Dadi si loꞌ Paul, minian ilan pa sog bonua nog Prigia bu sog Galatia poꞌ pigondiꞌan ilan nog Bolakat nog Mikpongon mangoy mogustal sog Bataꞌbataꞌ Asia. 7Dangan minatong ilan sog tigad nog Misia bu Bitinia, mogdayun ilan bosia sog Bitinia saka pigondiꞌan nilan nosop nog Bolakat ni Isus. 8Dadi, minian ilan tibua sog Misia, mangka ilan usog dituꞌ sog koliwagan bonua nog Troas. 9Dangan miglogobi ion, ngon og pitongow dia ni Paul bu mitongow non sog kilowkilowan mata og gotow miktidu sog Masadonia pogindog bu mikitabang dianon. Maꞌ long non dun, “Angoy a pa sog Masadonia bu tobangoy mu pa ami.” 10Tubus nituꞌ, miglandan ami mogulikos. Poꞌ miatok nami og maꞌana nog pitongow koyon dianon nog dinondag ami nog Mikpongon mangoy mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan dituꞌ sog Masadonia.

Og kotabuk ni Lidya, og gotow Pilipus

11Dadi, tidu sog kotulak nami koyon sog koliwagan bonua nog Troas, mikpologdong ami dituꞌ sog puluꞌ nog Samotrasia. Bu dangan miglogondow, miglandan ami sog koliwagan bonua nog Niapolis. 12Bu tidu sog Niapolis koyon, tinumukad ami sog koliwagan bonua nog Pilipus. Og Pilipus koyon, og mosolag sog glam nog bonua nog misakup sog Masadonia bu og minukaꞌ mogonong dion og gotow Roma. Dadi, migonongonong ami pa dion podaliꞌdaliꞌ. 13Dangan minatong og Gondow nog Pogulali nog gotow Hudyu, linumiu ami sog koliwagan bonua koyon mangka ami angoy sog babaꞌ tubig poꞌ kisunan nami nog aluꞌaluꞌ ngon og poglumpukan nog gotow Hudyuanan dion mogyakin. Dadi, dangan minatong ami dion, mikpongingkud ami kobon nami mogabitabit nog kolibunanan koyon nog miglumpuk dion. 14Ngon sala kotow glibun dion, og gotow sog Tiatira, ngalan non si Lidya. Ion og polondagang nog ponopoton kituꞌ nog ompula og kobiluan non. Bu polotamuy dosop ion sog Mikpongon. Mikinongog ion dianami, bu binukaꞌ nog Mikpongon pikilan non bagun tumabuk nog gustalan ni Paul. 15Dangan tinumabuk ion, binunyagan ion asta og salu baloy non. Tubus nituꞌ, pibatuk non ami dia sog baloy nilan. Bu maꞌ long non dun, “Bila tinumud amu da dun nog miktantu u tumud dia sog Kounutan nog si Isus, dituꞌ amu batuk sog baloy u.” Dadi, dituꞌ ami nilan minatuk.

Si Paul ilan ni Silas sog kolobusuan

16Ngon gondow non, minangoy ami nosop sog poglumpukan nilan mogyakin. Bu ngon og gulipon dion nog glibun linumumpak dianami. Og glibun koyon golomatan poꞌ sinongonan ion nog glatdiwata. Dadi, mikosin og pigonongan non koyon, poꞌ sabap sog kopongolamat nog glibun koyon. 17Dadi og glibun koyon, kobon non moguyukuyuk dianami. Bu pisikad non taluꞌ non nog, “Og gotowanan koni og sosoligan nog Pogbayaꞌ nog diꞌ kolobian. Minangoy ilan mogustal dianiu nog dalan bagun amu motabang tidu sog dusaanan niu.” 18Gondow gondow maꞌ nion notibua og poginangon non. Sintak non ion, misasow si Paul dun. Sinunguꞌ non og glibun koyon, mangka non toluꞌoy og glatdiwata koyon nog sinumangon dianon nog, “Sog ngalan ni Isukristu, dondagon ku ika mawaꞌ dianon!” Dadi, sog sododuꞌun koyon minawaꞌ glatdiwata koyon dianon.

19Tibua, dangan mitongow nog pigonongan non kituꞌ nog miglaꞌat na og sukatan nilan koyon, pigoidan nilan si Paul bu si Silas, mangka nilan lulutoy dituꞌ sog tobuꞌan poꞌ dituꞌ og kounutananan nilan. 20Mangka ilan poksumbung nog, “Og gotowanan koni og bansa Hudyu. Miksasow ilan dini sog koliwagan bonua ta koni. 21Poꞌ og pikpanad nilan koni nog botad, og sukang sog botad ta, labi na nog maꞌ nita og bansa Roma.” 22Dadi, og kodokolan nog gotowanan dion, dinumuma ilan mokpokangit dia ni loꞌ Paul ilan ni Silas. Bu sinuguꞌ nog kounutananan koyon dion nog pomogyangon nilan og ponopotonanan ni loꞌ Paul bu diꞌ nilan pogolangolangan mogbombal. 23Tubus nilan pogbombaloy, kinolobusu nilan. Bu dinondag nog kounutananan koyon dia sog polongipat nog kolobusuan koyon nog potubudan non tokodoy ilan mogipat. 24Dangan midongog non taluꞌ koyon, dituꞌ non ilan tinaguꞌ sog ompagon kituꞌ tokodoy nog dugu, dion sog dialom nog kolobusuan koyon mangka non potungoy og botisanan nilan.

25Dangan midopot og tongaꞌ gobi nog solian ni Paul ilan ni Silas mogyakin bu mogbobat nog bobat kituꞌ nog sanglit nilan dia sog Mikpongon, og dumaanan nilan sog kolobusuan koyon mikpokinongog. 26Saka gomonsunoy pa, miglinug nog mosikad tokodoy boyaꞌan mikunduꞌ og pingkudan nog kolobusuan koyon mangka pogdongan mokpogbukaꞌ og glam nog pintuꞌanan nog kolobusuan koyon. Bu miungaꞌ glam nog potung nilan bu mikpogawaꞌ og balud nog komotanan nilan. 27Mitanud og polongipat koyon dun. Bu dangan mitongow non nog mikpogbukaꞌ og pintuꞌanan nog kolobusuan koyon, inudut non kalis non mangka bosia ion poksipi mongogotan. Poꞌ baluꞌ non dun, mikpokpolaguy na og gotowanan koyon. 28Tibua, ginopisan ion ni Paul nog, “Naꞌ mu loꞌaton og glawas mu poꞌ dini ami da og glam nami.”

29Dadi, og polongipat koyon dinumondag tumutud nog suluꞌ mangka ion gobok sog solod nog kolobusuan koyon. Dangan minatong ion dituꞌ, miningluꞌud sog sunguꞌan ni Paul ilan ni Silas bu linukuban. 30Tubus nion, inagak non ilan lumiu mangka ion poksak dianilan nog, “Sir, olo sumboy og ginangon ku bagun u motabang?”

31Tinumabal ilan nog, “Tud a dia sog Pogbayaꞌ nog si Isus bagun ka motabang asta og salu baloy mu.” 32Dadi, inustal nilan dianon og taluꞌ nog Mikpongon asta sog salu baloy non. 33Tubus nion, og gobi koyon, inoit non ilan sog tubig mangka non ugasoy og gangolanan nilan kituꞌ nog kopogbombal dianilan. Bu sog sododuꞌun koyon, binunyagan ion asta og salu baloy non. 34Tubus nituꞌ, mangka non ilan pitangoy muliꞌ dia sog baloy non mangka non pa ilan pokanoy. Bu glam nilan sog baloy koyon, migdaꞌdaꞌ ilan tokodoy poꞌ tinumud ilan na sog Mikpongon.

35Dangan miglogondow ion, og kounutananan nilan kituꞌ, dinondag nilan og sundaluanan nilan mangoy sog kolobusuan moktaluꞌ nog maꞌ nini, “Poluas mu na ilan.” 36Dadi, miktaluꞌ og polongipat koyon dia ni Paul nog, “Og kounutananan kituꞌ, dinondag nilan na nog ika bu si Silas, poluason amu na. Dadi, luas amu na bu popiaon og panow niu.”

37Tibua, tinoluꞌan ni Paul og sundaluanan koyon nog, “Pigbombal nilan ami sog kodokolan nog daꞌ nilan ami ukumoy poguna mangka nilan pa ami kolobusuoy. Saka og gotow ami nog sakup nog Roma. Dadi, pogbunibunion nilan og kopoluas nilan dianami? Ondiꞌ nododaꞌ ion mogusoy. Sugaꞌid non, sumboy mangoy ilan dini mangka nilan ami poluasoy.”

38Dadi, og taluꞌ ni Paul koyon, inuksugan nog sundaluanan koyon dia sog kounutananan nilan kituꞌ. Dangan midongog nilan nog si Paul ilan ni Silas og sakup nog Roma, kiondokan ilan dun. 39Dadi, minangoy ilan dituꞌ sog kolobusuan mangka ilan pokiampun dia ni Paul ilan ni Silas mangka nilan pa poluasoy. Tubus nituꞌ, binubut nilan nog mawaꞌ ilan na dion sog koliwagan bonua koyon. 40Dadi, dangan linumuas ilan sog kolobusuan koyon, minangoy ilan poguna sog baloy ni Lidya, bu dituꞌ ilan mikpoglumpak nog pigilugananan nilan sog tanud bu pindoloꞌisogan nilan pa ilan poguna mangka ilan siꞌoy gonat.

17

Dituꞌ sog Tisalonika

1Dadi, minian si Paul ilan ni Silas sog koliwagan bonua nog Ampipolis bu sog koliwagan bonua nog Apolonia mangka ilan pa datong dituꞌ sog koliwagan bonua nog Tisalonika. Ngon og baloy dion nog poglumpukan nog bansa Hudyu. 2Dadi, sinumolod si Paul sog baloy koyon poꞌ maꞌ nituꞌ og kiloyaman non. Bu sog solod nog tolu ondow nog Gondow nog Pogulali pokpodolagon dia sog Hudyuanan koyon og taluꞌ dia sog Kitab. 3Inustal non dianilan og taluꞌ dia sog Kitab nog sumboy og Kristu mosinsa bu mangka patoy bu sumboy dosop motubuꞌ puliꞌ. “Dadi,” maꞌ long ni Paul dun, “og pogolongon ku koni nog si Isus, ion non ion og Kristu.” 4Dadi, og duma Hudyuanan tinumud ilan nog gustalan non koyon boyaꞌan nog minampuꞌ ilan dia ni Paul ilan ni Silas. Bu modakol og gotow Girik nog polotamuy dia sog Mikpongon bu og mokokotas nog kolibunanan nog minampuꞌ dosop dianilan.

5Tibua, ain og gotow Hudyuanan nog daꞌ tud dia ni Isus, miksibok ilan dun. Bu pingokatan nilan nog gotowanan nog poloindogindog dia sog tobuꞌan nog daꞌ lual og ponontongon nilan og sasow, mangka nilan sosowoy og koliwagan bonua koyon. Bu inangoy nilan ponontongoy si Paul ilan ni Silas sog baloy ni Jason poꞌ pitangon nilan bosia sog kodokolan nog gotow. 6Tibua, dangan daꞌ nilan kotongow dituꞌ, sokaliꞌ ilan mimungot bu og linulut nilan si Jason bu og duma pigilugananan sog tanud. Inoit nilan sog gukum mangka ilan pogekes nog, “Og gotowanan kituꞌ nog moguliugan moksasow sog tibuk nog dunya koni, minangoy na dini nita. 7Bu koni ni Jason, tinolimaꞌ non ilan dia sog baloy non. Mongantu ilan sog poꞌatan ni Datuꞌ Sisar. Poꞌ taluꞌ nilan nog ngon dow lual og datuꞌ nog ngalan non si Isus.” 8Dangan midongog ituꞌ nog kounutananan nilan bu glam nog gotowanan koyon dion, misusa ilan tokodoy dun. 9Dadi, pinionsaan nilan si Jason bu dumaanan non kituꞌ mangka nilan poluasoy.

Dituꞌ sog Beria

10Dangan miglogobi ion, og pigilugan sog tanud dion, pipangoy nilan si Paul ilan ni Silas dituꞌ sog koliwagan bonua nog Beria. Dangan minatong ilan dituꞌ, minangoy ilan nosop sog baloy kituꞌ nog poglumpukan nog bansa Hudyu. 11Og gotow Hudyuanan dituꞌ sog Beria, diꞌ ilan mamaꞌ nog polomotadon nog gotow Tisalonika poꞌ motigdow og pikilan nilan bu ilakad og gloliag nilan tumolimaꞌ nog gustalan ni Paul. Bu gondow gondow, moganad ilan nog Kitab poꞌ tontongon nilan bog dinumalan taꞌ og gustalan ni Paul. 12Dadi, modakol dianilan og tinumud, og kolibunanan kituꞌ nog Girik nog mokokotas nog gotow bu asta og kolokianan.

13Tibua, dangan kisunan nosop nog gotow Hudyuanan nog dituꞌ sog Tisalonika, nog si Paul ilan ni Silas migustal nog taluꞌ nog Mikpongon dituꞌ sog koliwagan bonua nog Beria, linondug nilan nosop dituꞌ mangka ilan pongakat nog gotowanan dion mangka ilan poksasow dion. 14Dadi, sog sododuꞌun koyon, og pigilugan sog tanud, piusog nilan si Paul sog dibabaꞌ. Tibua, si Silas ilan ni Timuti mibagak sog bonua koyon. 15Og gotowanan kituꞌ nog migunut dia ni Paul, inoit nilan ion dituꞌ sog koliwagan bonua nog Atens. Dangan ginumonat og gotowanan koyon nog minatod dia si Paul, mimun si Paul dianilan posunguꞌ dituꞌ ni loꞌ Silas ilan ni Timuti nog mogdaliꞌ ilan moglondug dituꞌ non sog Atens.

Dituꞌ sog Atens

16Sintak ni Paul mogbagad dianilan dion sog Atens koyon, misasow pikilan non poꞌ mitongow non modakol tokodoy og glodawananan nog diwataanan nog poktomuyon nilan dion. 17Dadi, bila dia ion sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu, podolagon non og taluꞌ nog Mikpongon sog Hudyuanan bu sog ain konaꞌ Hudyu nog polotamuy dion. Bu gondow gondow dia ion sog tobuꞌan pogustal sog gotowanan dion. 18Bu ngon polopanadanan dion, og pikpanad nilan iningolanan nog Ipikurus bu Estoik. Sinusi nilan si Paul. Miktaluꞌ ilan nog, “Olo gidoy og pokuleꞌuleꞌon non koyon?” Bu og duma nilan miktaluꞌ nog, “Intoman ku dun, og pokuleꞌuleꞌon non koyon paꞌali bayuꞌ dia sog diwata kituꞌ nog diꞌ ta kosunan.” Poꞌ og inustal ni Paul koyon dianilan paꞌali dia ni Isus, bu paꞌali sop sog gotow nog motubuꞌ tidu matoy. 19Dadi, inagak nilan si Paul mangka nilan pitangoy sog poglumpukan nilan kituꞌ nog ngalan non Eriopagus mangka ilan pokiustal dianon. Long nilan dun, “Moleg ami mokinongog nog bogu gustalan mu koyon nog pigustal nika. 20Poꞌ ngon og gustalan mu nog kosobuꞌsobuꞌ. Dadi, kolegan nami dun mosabut nami.” 21(Poꞌ glam nog timonua dion bu asta bogu dongguꞌanan koyon dion, daꞌ lual poginangon nilan, og mokinongog bu mogagi nog bogu gustalan koyon.)

22Dadi, minindog si Paul dion sog titongaꞌ nog piglumpukan nilan koyon, mangka ion poktolipun moktaluꞌ dianilan. “Amu gotow Atens, kisunan ku nog polotamuy amu. Minsan olo og ginangon niu, ondiꞌ niu koliusan tumamuy og diwataanan. 23Poꞌ minsan ain u angoy dini, motongow u og dakol nog poktomuyan niu. Bu mitongow u tanan og pomolasan niu nog sinulatan nog maꞌ nini, ‘Koni og poktomuyan nog diwata nog diꞌ kosunan.’ Dadi,” maꞌ long ni Paul dun dianilan, “og Diwata koyon nog diꞌ niu kosunan, numun kituꞌ posunon ku dianiu. 24Og Diwata koyon nog posunon ku dianiu, ion non ion og mikpongon nog pigloban nog glangit bu og glupaꞌan. Ion Pogbayaꞌ sog glangit bu glupaꞌan. Bu ion diꞌ mogonong sog poktomuyan nog sagya inimung nog gotow. 25Bu ondiꞌ mongangad nog tabang nog gotow dianon poꞌ ion, daꞌ kulang non. Bu ion tanan og migbogoy nog kotubuꞌ, bu og ginawa, bu asta og glam nog miongon. 26Bu inimung non sala kotow og puꞌunan nog glam nog gotowanan mangka non poponongoy sog tibuk nog glupaꞌan. Bu binogayan non ilan nog tang nilan bu og goktob nog pogonongan nilan. 27Saꞌan ininang non maꞌ nituꞌ, poꞌ bagun nilan bosia ion ponontongon. Poꞌ bila ponontongon nilan ion, motongow nilan da ion poꞌ diꞌ da ion molayuꞌ dia sog monala kotow dianita. 28Maꞌ long pa nog dumaanan niu dun, ‘Saꞌan miongon ita bu mitubuꞌ ita, bu mokopoglilow ita, poꞌ sabap dianon.’ Bu maꞌ long nog dumaanan niu kituꞌ nog mokokoto mogukpatukpat nog ponoluꞌon non, ‘Ita koni og gombataꞌanan dodaꞌ nog Mikpongon.’ 29Dadi,” long ni Paul dun, “bila maꞌ nituꞌ nog ita og gombataꞌanan noma nog Mikpongon, sumboy diꞌ ita momikil nog og Diwata ombantuk mamaꞌ nog bulawan, otawaka solapiꞌ, otawaka og batu, bianan sog sagya kotoan nog gotow. 30Bu kobon nituꞌ, og Mikpongon, pitiang non og gotow moginang nog maꞌ nion koyon, poꞌ sobuꞌ ilan pa. Tibua, numun koni, og glam nog gotow sog dunya koni, dinondag non lumotaꞌ moginang nog dusa. 31Poꞌ ngon da gondow nog sinimpan non, nog glam nog gotow ukumon non, bu modulus og koukuman non dun bianan sog gotow kituꞌ nog tinonduꞌ non mukum dun. Pitantu non sog glam nog gotowanan bianan sog kopotubuꞌ non dianon tidu matoy.”

32Dadi, dangan midongog nilan taluꞌ ni Paul koyon nog og gotow motubuꞌ tidu matoy, pigwanwan ion nog duma gotowanan dion. Tibua, og duma gotowanan dion miktaluꞌ dianon nog, “Moleg ami pa mokinongog mokpuliꞌ nion.” 33Dadi si Paul, ginonatan non ilan dion. 34Tibua, ngon gotowanan dion nog migunut ilan dia ni Paul mangka ilan tabuk dia ni Isus. Og sala kotow koyon og ngalan non si Diunisius, og gotow kituꞌ nog miktidu sog glumpuk nog Eriopagus, bu ngon dosop sala kotow glibun nog ngalan non si Damaris, bu og duma gotowanan dosop dion.

18

Dituꞌ sog Korintu

1Tubus nituꞌ, si Paul ginumonat sog Atens posunguꞌ dituꞌ sog koliwagan bonua nog Korintu. 2Dangan minatong ion dituꞌ, ngon milumpak non nog gotow Hudyu og ngalan non si Akila og gotow sog probinsia nog Pontus. Si Akila ilan nog kodumanan non nog si Prisila, bogu ilan da tidu dituꞌ sog Italia poꞌ si Datuꞌ Klaudius, pimugow non og glam nog bansa Hudyu sog koliwagan bonua nog Roma. Dadi si Paul, inangoy non ilan tukowoy. 3Sabap nog batuk ilan nog polongimung nog tulda, minatuk ion dion nilan bu miksolabuk ilan nog sukatan. 4Bu giap nog Gondow nog Pogulali nog bansa Hudyu, mangoy si Paul sog baloy nog poglumpukan nilan, mokpodolag dia sog Hudyuanan bu dia sog Girikanan nog taluꞌ dia sog Kitab bagun ilan mokotabuk dia ni Isus.

5Dangan minatong si Silas ilan ni Timuti dion tidu ilan sog Masadonia, tinigbung ni Paul og ginang non sog mogustal bu tumaksiꞌ dia sog Hudyuanan nog si Isus og Kristu. 6Tibua, dangan sinusi nilan si Paul mangka nilan ion ponompolaꞌoy, pinokpugan ni Paul og glogdoy non mangka non ilan toluꞌoy nog, “Minsan olo og mogandun dianiu, diꞌ u na kotoksilan dun. Tidu sog numun kituꞌ, dituꞌ u na angoy pogustal sog ain og konaꞌ Hudyu.” 7Dadi, ginonatan ilan ni Paul dion sog baloy koyon, mangka ion angoy sog sindog nog baloy nog poglumpukan nilan koyon. Og gapuꞌ nog baloy koyon nog inongayan non si Titus Justus. Ion og polotamuy sog Mikpongon, bigyaꞌ non, konaꞌ ion og Hudyu. 8Bu si Krispus, og kounutan sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu, bu glam nog salu baloy non tinumabuk dia sog Kounutan nog si Isus. Bu modakol pa nog gotow Korintu nog mikodongog nog gustalan ni Paul koyon nog tinumabuk ilan dosop mangka ilan pokpobunyag.

9Ngon gobi non, og Pogbayaꞌ mikpotongow dianon. Bu dia sog kilowkilowan mata, miktaluꞌ og Pogbayaꞌ dianon nog, “Paul, naꞌ a mondok bu naꞌ a motonop mogustal 10poꞌ dia u da nika. Dadi, daꞌidun og mokopongulaꞌat bu og mokokaꞌid dianika. Poꞌ modakol og pigotowan ku sog bonua koni.” 11Dadi, si Paul midopot pa soton bu moginongaꞌ mokpanad nog taluꞌ nog Mikpongon dion.

12Dangan inimung nog gotow Roma si Galio moglogubernador sog Akaya, ngon Hudyuanan dion nog migupakat mantu dia ni Paul. Dadi, inukpaꞌan nilan ion mangka nilan pitangoy sog gukum. 13Og sumbungan nilan nog, “Og gotow koni, piktogol non og gotowanan moktamuy sog Mikpongon nog og kopoktamuy kituꞌ ondiꞌ mosuꞌat sog botad nami.”

14Dadi, pinipini ni Paul tumabal, miktaluꞌ si Galio dia sog Hudyuanan koyon nog, “Somoꞌ og gotow koni togo salaꞌ sog gubiernu otawaka molaton ion nog gotow, sumboy u dodaꞌ mokinongog dianiu. 15Tibua, bila maꞌ nituꞌ og sumbungan niu nog paꞌali da sog ponoluꞌon niu, bu sog botad niu, bu og ngalan nog gotow nog mamaꞌ niu, amu na bu amu koto dun. Konaꞌ u og gukum sog maꞌ nion koyon.” 16Mangka non bugowoy ilan dion. 17Dadi, sokaliꞌ ilan mimungot dia ni Sostenes, og kounutan kituꞌ sog baloy nog poglumpukan nog Hudyu. Pigdanog nilan dion sog sunguꞌan nog gukum koyon. Tibua, pitiang ni Galio og ginang nilan koyon.

Og kopokpuliꞌ nilan sog Antiok

18Dangan miobonobon na si Paul mogonongonong dion sog Korintu, mimuhun ion sog pigilugananan sog tanud mokpuliꞌ ion dituꞌ sog Siria. Dadi, mipanow ilan posunguꞌ dituꞌ sog Sinkuria. Og dunut non si Akila ilan ni Prisila. Minian ilan pa sog Sinkuria poꞌ miktukung pa si Paul dituꞌ. Poꞌ maꞌ nituꞌ og tandaꞌ nog ngon sapa non sog Mikpongon, 19mangka ilan pa tulak posunguꞌ sog Episus. Dangan minatong ilan dituꞌ, ginonatan na ni Paul si Akila ilan ni Prisila dion, mangka na ion angoy sog baloy kituꞌ nog poglumpukan nog Hudyuanan. Poꞌ podolagon non dianilan og taluꞌ dia sog Kitab. 20Bu inonggat nilan pa ion bosia nog dion pa ion nilan solianlian. Tibua, migbolibad si Paul. 21Sugaꞌid non, mangka siꞌoy ion tulak, miktaluꞌ ion dianilan nog, “Bila glegan da nog Mikpongon, mokpuliꞌ u da dini niu.” Mangka na ion tulak tidu dion sog Episus. 22Dangan dinumongguꞌ ilan dituꞌ sog Sisaria, tinumukad ion sog Jerusalem bu monogina ion sog poktanudanan dituꞌ. Tidu ion dituꞌ, mangka pa ion poglandan dituꞌ sog Antiok. 23Sintak non mogonongonong dion, ginumonat ion mangka poguliugan sog probinsia nog Galatia bu sog Prigia poꞌ pongimogonan non og glaꞌayatanan ni Isus.

Si Apolos minangoy sog Episus bu sog Korintu

24Ngon og gotow Hudyu og ngalan non si Apolos. Minangoy ion dituꞌ sog Episus. Ion og gotow Aleksandria. Bu moto ion mokpaꞌatpaꞌat nog gustalan non bu ompantas og sabut non sog Kitab. 25Ion kiponadan na paꞌali sog Dalan nog Mikpongon tumabang dia sog gotowanan. Bu landuꞌ kotes non mogustal dun. Og kopokpanad non mologdong paꞌali dia ni Isus, tibua, og sunan non og paꞌali da dia sog kopomunyag ni Jan. 26Daꞌ ion pogalangalang mogustal sog gotowanan dia sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu. Tibua, dangan midongog ni Akila ilan ni Prisila og gustalan non kituꞌ, inonggat nilan ion dituꞌ sog baloy nilan mangka nilan dungagoy mogustal dianon ain kulang nog gustalan non kituꞌ nog paꞌali dia sog Dalan nog Mikpongon tumabang dia sog gotowanan.

27Tubus nituꞌ, dangan mipikil ni Apolos mangoy dituꞌ sog Akaya, og pigilugananan sog tanud dion sog Episus, mindoloꞌisog ilan dianon bu mikpoit ilan nog sulat posunguꞌ sog glaꞌayatanan ni Isus dituꞌ sog Akaya bagun nilan da tolimaꞌon si Apolos.

Dadi, dangan minatong ion dituꞌ, mosolag tabang non dia sog ain tinumabuk na dia ni Isus bianan sog tulung nog Mikpongon. 28Poꞌ daꞌ pokantu dianon moginustaloy og Hudyuanan dia sog kodokolan nog gotow poꞌ pitantu non dianilan bianan sog taluꞌ dia sog Kitab nog si Isus, ion og Kristu.

19

Si Paul dituꞌ sog Episus

1Kobon ni Apolos sog Korintu, si Paul minangoy sog Episus. Dituꞌ ion minian sog bukid nog Prigia. Dangan minatong ion dituꞌ, miktongow ilan nog glaꞌayatanan ni Isus. 2Dadi, sinakan non ilan nog, “Sog kotabuk niu dia ni Isus, tinosopan amu taꞌ nog Bolakat nog Mikpongon?”

Tinumabal ilan nog, “Ondaꞌ ma. Daꞌ ami sibon pokodongog nog ngon og Bolakat nog Mikpongon nog maꞌ nion.”

3Dadi, sinakan ilan nosop ni Paul nog, “Olo og bayuꞌbayuꞌ nog kobunyag dianiu?”

Tinumabal ilan nog, “Mamaꞌ da nog kopomunyag ni Jan.”

4Dadi, tinoluꞌan ilan ni Paul nog, “Si Jan, mimunyag ion nog gotow nog ain og miglilaꞌ nog dusaanan non. Bu dunut pimolian non og gotowanan nog sumboy tumud ilan dia sog tumondug kituꞌ dianon nog ion non ion si Isus.” 5Dadi, dangan midongog nilan maꞌ nion koyon, mikpobunyag ilan mokpuliꞌ dia sog ngalan nog Kounutan nog si Isus. 6Dangan dinoponan ilan ni Paul, miglandan ilan tosopan nog Bolakat nog Mikpongon mangka ilan poktaluꞌ nog ponoluꞌon kituꞌ nog daꞌ nilan sibon konadoy. Bu mimitua ilan. 7Og dakol nilan dion, sopuluꞌ ilan bu duaꞌ kotow.

8Tubus nion, sinumolod si Paul dituꞌ sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu. Mokosog ion mogustal bu mokpodolag dianilan paꞌali sog pigdotuꞌan nog Mikpongon lagaꞌ nog tolu bulan. 9Tibua, og duma gotowanan dion, pitogas nilan og pikilan nilan bu ompok ilan nododaꞌ tumud dun nog boyaꞌan pinompolaꞌ nilan tanan sog kodokolan og Dalan nog Mikpongon tumabang dia sog gotowanan. Dadi, minawaꞌ dion si Paul bu asta og glaꞌayatanan ni Isus. Sokaliꞌ ilan minangoy sog giskuelaan nog polopanad kituꞌ nog ngalan non si Tiranus. Bu gondow gondow si Paul mogustal dion 10asta midopot duaꞌ ton boyaꞌan nog mikodongog nog taluꞌ nog Pogbayaꞌ og glam nog Hudyuanan bu asta og Girikanan nog migonong dion sog Bataꞌbataꞌ Asia koyon.

Og gombataꞌanan ni Eskiba

11Bu modakol og gininang nog Mikpongon nog kosobuꞌsobuꞌ nog pibian dia ni Paul. 12Poꞌ minsan sagya og munsala otawaka ponopoton motokmoꞌ dia ni Paul, mangka botangoy dia sog diꞌ mokodag, kuliꞌan mogdayun og mosakit non. Bu ain og sinumangon kituꞌ nog glatdiwata dia sog gotowanan, mokpogawaꞌ ilan.

13Ngon Hudyuanan dion mogdundaan momugow nog glatdiwataanan. Sinulayan nilan gumamit og ngalan nog Kounutan nog si Isus. Og taluꞌ nilan dun maꞌ nini, “Sog ngalan ni Isus nog pigustal ni Paul, dondagon ku ika mawaꞌ.” 14Dadi, ngon pitu kotow kolokian dion, og gombataꞌanan ni Eskiba. Og Eskiba koni og gotow Hudyu bu ion og motas nog bolian nilan. Og gombataꞌanan non siꞌoy, miginang ilan dosop nog maꞌ nion koyon. Dadi, dangan ginamit nilan og duaꞌa nilan koyon, 15og glatdiwata nog sinumangon dia sog gotow koyon, tinabal non ilan nog maꞌ nini, “Si Isus kosunan ku. Bu kosunan ku dosop paꞌali dia ni Paul. Tibua amu, sima amu buan gidoy?” 16Mangka og gotow kituꞌ nog sinongonan nog glatdiwata, linoksu non og pitu kotow koyon bu daꞌ non na ilan pogolangolangoy mogdanog nog boyaꞌan kilobasan ilan tanan bu mikpogangol ilan. Dadi, mikponggobok ilan tidu sog baloy koyon.

17Dangan ion midongog sog Episus koyon, og glam nog gotowanan dion, Hudyu bu konaꞌ Hudyu, kiondokan ilan tokodoy dun. Bu og ngalan nog Kounutan nog si Isus pigodaban tokodoy. 18Bu modakol og tinumabuk dia ni Isus. Bu minangoy ilan dia sog sunguꞌan nog kodokolan nog gotowanan moksobonal nog og kohinangan nilan kituꞌ, diꞌ pia. 19Bu modakol sop polonggaid bu ain og togo kotoꞌuan nog pinitang nilan og gaidanan nilan bu og libruanan nilan nog pinulatan nog duaꞌa mangka nilan topukoy bu doksuloy sog kodokolan nog gotow. Og golagaꞌ nog gaidanan nilan koyon, lima puluꞌ ngibu sog sin nilan. 20Sabap sog maꞌ nion koyon, migdungag kokosog ompulonag dia sog gotowanan og taluꞌ nog Mikpongon. Bu pododungag kodakol og tinumabuk dia ni Isus.

Og sasow sog Episus

21Tubus nion, mipikil ni Paul nog mangoy ion dituꞌ sog Jerusalem, tibua, dituꞌ ion bian sog Masadonia bu sog Akaya. Og taluꞌ non dun, tidu ion sog Jerusalem sumboy mangoy ion dituꞌ sog Roma. 22Dadi, piuna non dituꞌ sog Masadonia og duaꞌ kotow kituꞌ nog tinumabang dianon nog si loꞌ Timuti ilan ni Erastus. Poꞌ migonongonong pa ion solian sog Bataꞌbataꞌ Asia.

23Sintak non ion, ngon og sasow sog Episus paꞌali sog Dalan nog gotow tumabuk dia sog Mikpongon. 24Poꞌ ngon og gotow dion nog ngalan non si Dimitrius, og polonuang nog solapiꞌ. Polongimung ion nog glodawananan nog baloy nog poktomuyan nilan sog diwata nilan nog ngalan non si Artimisa. Sabap sog ginang non koyon, mikosin og gotowanan non dun. 25Dadi, pilumpuk non og glam nilan bu og duma nog batuk ilan nog sukatan mangka ion poktaluꞌ dianilan nog, “Kisunan niu nog saꞌan mikosin ita sabap sog poginangon ta koni. 26Bu kisunan niu dosop nog sabap sog ginang ni Paul koyon, modakol og gotow og mioit non dini sog Episus bu asta sog Bataꞌbataꞌ Asia. Og taluꞌ non dun, og diwataanan dow koyon nog ginimung nog komot nog gotow, konaꞌ dow ion og tantu Diwata. 27Dadi, gomonsunoy konaꞌ tibua og gusaha ta og moglaꞌat bu kotoluꞌan nog molaton, sugaꞌid non, asta og poktomuyan nog diwata ta kituꞌ nog si Artimisa, mimung nog daꞌ na potugyuan dun. Bu gomonsunoy sop asta og diwata ta nog si Artimisa nog ion og piktamuy nog gotowanan dini sog Bataꞌbataꞌ Asia koni, bu asta sog gliwag nog dunya koni, pogulabulaban og kotas non.”

28Dadi, dangan midongog nilan taluꞌ non koyon, linolingitan ilan tokodoy mangka ilan poglogapis. Bu maꞌ long nilan dun, “Motas si Artimisa og diwata nog gotow Episus!” 29Dadi, misasow og gliwag nog Episus koyon. Bu minggobok gotowanan dituꞌ sog poglumpukan nog gotow Episusanan koyon. Bu si Gayus ilan ni Aristarkus, og duma ni Paul kituꞌ nog tidu sog Masadonia, inukpaꞌan nilan mangka nilan pitangoy dituꞌ sog poglumpukan nilan koyon. 30Ongoyon bosia ni Paul toluꞌoy sog gotowanan koyon, tibua, pigondiꞌan ion nog glaꞌayatanan ni Isus dion. 31Bu ngon og glokoleanan ni Paul dion sog Bataꞌbataꞌ Asia koyon nog togo golal. Mimun ilan, nog diꞌ tokodoy ion mangoy sog glumpuk nog gotowanan koyon. 32Dadi, og kodokolan nog gotowanan dion sog poglumpukan nilan koyon, daꞌ nilan kosunoy bog olo og piglumpukan nilan koyon, poꞌ diadia dianilan miglogapis na. 33Dadi, og Hudyuanan koyon dion, dinondag nilan si Aleksander mangoy sog sunguꞌan nog gotowanan koyon mangka pononggiꞌ nog lumotaꞌ ilan mokulekeꞌ poꞌ pomolian non bosia ilan. 34Tibua, dangan kinilolaan nilan ion nog ion og Hudyu, miglongag ilan mokpogekes lagaꞌ nog duaꞌ oras. Og sompotan nog gekes nilan koyon mamaꞌ nini, “Motas si Artimisa og diwata nog gotow Episus!”

35Sintak nog maꞌ nion koyon, og ginuokilan kituꞌ mokpaꞌat dion sog bonua koyon, pimag non ilan mokolekeꞌ mangka ion poktaluꞌ dianilan nog, “Glam nog gotowanan, kisunan nilan nog ita koni dini sog Episus, ita og mogipat sog poktomuyan nog diwata ta nog motas, nog ion non ion si Artimisa. Bu ipaton ta dosop og batu non kituꞌ nog mosigda nog midogdag tidu sog glangit. 36Dadi, sabap nog motud og poktoluꞌon ku koni dianiu, sumboy lumotaꞌ amu na mokolekeꞌ bu naꞌ amu mondodaliꞌ moginang nog molaton. 37Og duaꞌ kotow koyon nog pinitang niu dini, daꞌ ilan ponakow dia sog baloy nog poktomuyan ta, bu daꞌ nilan dosop poglokaꞌlokaꞌoy og diwata ta! 38Tibua, bila si Dimitrius bu og dumaanan non koyon, moleg ilan mogdang, ngon da og gukum bu og polongukum. Bu dituꞌ ilan sumboy posadoy. 39Bu bila ngon pa lumual glegan niu, sumboy pogupokatan pa poguna. 40Poꞌ og gininang ta numun kituꞌ, gomonsunoy motaksil ita nog ita og migimung nog sasow koni. Bu bila maꞌ nituꞌ, komotudan ita bu daꞌidun tabal ta dun.” 41Dadi, dangan miluksad taluꞌ non koyon, piuliꞌ non gotowanan koyon.

20

Dituꞌ sog Masadonia bu sog Grisia

1Dadi, dangan milotaꞌ na og sasow koyon, pilumpuk ni Paul og glaꞌayatanan ni Isus mangka non ilan pondoloꞌisogoy. Midoksuꞌ ion, mangka na ion pomuhun dianilan, bu gonat posunguꞌ sog Masadonia. 2Kibianan non mogustal og bonuaanan koyon dion boyaꞌan nog kipondoloꞌisogan ilan dun. Tubus nion, minatong si Paul sog bonua nog Grisia. 3Dion ion migonong asta midopot tolu bulan. Pinipini non tumulak posunguꞌ sog Siria, kisunan non nog poksipian ion munuꞌ nog duma Hudyuanan. Dadi, mipikil non nog mokpuliꞌ ion mian sog Masadonia. 4Inunutan ion ni loꞌ Sopater, og bataꞌ ni Pirus tidu sog bonua nog Beria. Tubus nituꞌ, si Aristarkus bu si Sigundus, tidu ilan sog bonua nog Tisalonika, bu si Gayus tidu sog bonua nog Derbi, bu si Tikikus ilan ni Toropimus tidu ilan sog Bataꞌbataꞌ Asia, bu si Timuti siꞌoy dion dosop. 5Dadi, glam nilan koyon, miguna ilan dianami mangka ilan pogbagad dituꞌ sog Troas. 6Bu ami sop, dangan midoksuꞌ tibua og kologyaꞌan kituꞌ nog iningolanan Kologyaꞌan nog Pan Nog Daꞌ Potulinoy, tinumulak ami tidu dion sog koliwagan bonua nog Pilipus. Lima ondow golot non, mikodongguꞌ ami dituꞌ sog Troas. Bu miglumpak ami dion nog dumaanan nami kituꞌ bu pitu gobi ami pa mogonongonong dion.

Pigyokinan ni Paul si Eutikus

7Dangan minatong gobi nog Sobadu, miglumpuk ami kuman nog Globungan ni Isus bu miksogobian si Paul mogustal poꞌ mogbolomaꞌ gumonat na ion. 8Bu modakol og suluꞌanan dituꞌ sog dugu kituꞌ nog kotolu lingkat nog baloy koyon nog piglumpukan nami. 9Bu ngon og glitow dion ngalan non si Eutikus. Dia ion pogingkud sog bintanaꞌ mokinongog nog gustalan ni Paul nog asta tongaꞌ gobi ondiꞌ pa modoksuꞌ. Sintak non ion mokinongog, miktonguꞌ asta mikotulug. Dadi, milabuꞌ ion sog sobolaꞌ. Dangan inangoy nilan bosia buatoy, mitongow nilan nog minatoy na. 10Dadi, minonog si Paul, mangka non uklomoy mangka ion poktaluꞌ dianilan nog, “Naꞌ amu mosusa dun poꞌ totubuꞌ pa ion!” 11Dadi, migdangan si Paul mokpuliꞌ bu mangka ilan poglobungan nog Globungan ni Isus mangka ilan pa kan. Bu mikpayat og bitan nog gotowanan koyon asta midopot sog daliꞌondow, mangka na ion gonat. 12Bu og glitow kituꞌ nog milabuꞌ, inoit nilan da muliꞌ nog totubuꞌ. Bu daꞌ ilan na kosusa dun.

Tidu ilan sog Troas, minangoy ilan dituꞌ sog Militus

13Dadi, miguna ami dia ni Paul. Sinumakoy ami sog pologata mangka ami tulak posunguꞌ dituꞌ sog Asos. Og posadan nami ni Paul, dituꞌ ami poglumpak sog Asos. Poꞌ ion moglupaꞌ tibua. 14Dangan linumpak non ami dituꞌ sog Asos, sinumakoy ion sog pologata nami mangka ami poglandan dituꞌ sog koliwagan bonua nog Mitileni. 15Dangan ion miglen gondow, tinumulak ami nosop posunguꞌ sog puluꞌ nog Kius mangka nami lobuꞌoy og sinipit nami dion. Tubus nituꞌ, migbolomaꞌ nosop ion, migdayun ami sog puluꞌ nog Samus, bu dituꞌ ami dinumongguꞌ. Miglen gondow ion mangka ami pa datong sog Militus. 16Poꞌ og kolegan ni Paul dun, diꞌ ami na mapit sog Episus poꞌ bagun ami da diꞌ mobon sog bonua nog Bataꞌbataꞌ Asia. Poꞌ motopol na ion matong sog Jerusalem sog diꞌ pa matong og timpu nog kologyaꞌan kituꞌ nog iningolanan og Pentikos.

17Dadi, dangan minatong ami sog Militus, tinugun ni Paul og kobogolalan sog tanud dituꞌ sog Episus. 18Dangan minatong ilan dion, miktaluꞌ si Paul dianilan. Maꞌ long non dun, “Kosunan niu na og polomotadon ku kobon ku dini niu, tidu pa sog kodatong u sog bonua nog Bataꞌbataꞌ Asia koni. 19Ombabaꞌ bolotabat u dianiu kobon ku moginang nog ginang nog binogoy nog Kounutan ta nog si Isus dianakon. Sabap nog akon og sosoligan u ni Isus, ininang u og ginang koni dunut og gluaꞌ u kobal nog sinsaan ku nog kopoksipi nog duma Hudyuanan munuꞌ dianakon. 20Kisunan niu dosop nog ondaꞌ u pogalangalang moktaluꞌ dianiu sog ain kolongasan niu kituꞌ, bu pikponadan ku amu dia sog kodokolan nog gotow, bu miktolopasan u dia sog baloyanan niu. 21Pimolian ku og gotow Hudyu bu asta konaꞌ og Hudyu, nog sumboy sunguꞌon nilan og Mikpongon bianan sog kopoglilaꞌ nilan nog dusaanan nilan mangka ilan tabuk dia sog Kounutan ta nog si Isus. 22Dadi, sabap sog kopokokunut u nog dondagan nog Bolakat nog Mikpongon, mangoy u na sog Jerusalem. Bu diꞌ u kosunan bog olo matong dianakon dituꞌ. 23Tibua, sog glam nog bonuaanan nog kiongayan ku, pinosun nog Bolakat nog Mikpongon dianakon bog olo og kobianbianan ku. Kolobusuon u bu kologonan u. 24Tibua, otason ku na minsan olo matong dianakon, minsan siꞌoy matoy u, asal pa modoksuꞌ ginang koni nog binogoy nog Kounutan ta nog si Isus dianakon. Og ginang koni nog dinondag non dianakon, og monaksiꞌ nog Gombaꞌis nog Guksugan paꞌali sog tulung nog Mikpongon dia sog gotowanan.

25“Midopot u na og glam niu pogustaloy nog paꞌali sog pigdotuꞌan nog Mikpongon. Bu kosunan ku nog posunguꞌ niu na akon diꞌ motongow puliꞌ. 26Dadi, numun kituꞌ, toluꞌon ku dianiu nog bila ngon gomonsunoy og gotow dini niu nog daꞌ pa kotabang sog dusaanan non, konaꞌ na og salaꞌ dianakon. 27Poꞌ daꞌ u da bosia pogolangolangoy mogustal og glam nog glegan nog Mikpongon dia sog gotowanan. 28Dadi, potubudoy niu tokodoy og polomotadon niu, bu ain og pigotowan nog Mikpongon kituꞌ nog inuakil nog Bolakat nog Mikpongon dia sog gokbitan niu. Poꞌ amu og polongipat nog pigotowan nog Mikpongon. Poꞌ ilan koyon, misaluy ilan na nog duguꞌ nog Bataꞌ non. 29Bu kosunan ku, bila daꞌ u na dini niu, tuaꞌan amu mongulaꞌat nog gotowanan kituꞌ nog daꞌidun og glolat non. 30Bu kosunan ku dosop, nog sog gunanunan koyon, ngon dumaanan niu nog mogustal ilan nog gloput bagun nilan mokaum ain og glaꞌayatanan ni Isus. 31Dadi, pokpotubud amu tokodoy. Bu naꞌ niu poksolingawan nog tolu ton nog daꞌ u poglotaꞌ mogustal dianiu gobi gondow dunut og gluaꞌ u.

32“Dadi sog numun kituꞌ, uokilon ku amu sog gipatan nog Mikpongon bu sog gustalan nog paꞌali sog tulung non nog mokopongimagon dianiu, bu bianan dituꞌ kobohogiꞌan amu nog pusakaꞌ nog bogoyon dia sog ain midulus. 33Kobon ku dini niu, daꞌ u kima nog pilak niu otawaka ponopotonanan niu. 34Poꞌ kisunan niu nog akon migusaha u bagun ku koponoꞌuban og glam nog kulang u asta og dumaanan ku. 35Saꞌan miginang u maꞌ nion, poꞌ pitongow u dianiu, nog bianan sog maꞌ nion koyon nog koponamal moginang, sumboy mokotabang ita dia sog gotow kituꞌ nog ain diꞌ mokobaꞌug. Diꞌ ta poksolingawan og taluꞌ nog Kounutan ta nog si Isus nog, ‘Labi pa og popia sog ain gotow kituꞌ nog mikobogoy, dia sog gotow kituꞌ nog mikotabuk nog bogoy.’”

36Dadi, dangan miluksad taluꞌ non koyon dianilan, mikpongingluꞌud glam nilan, mangka ion pogyakin 37dunut mikpoguakol ilan mangka nilan kokopoy si Paul, mangka nilan olokoy. 38Poꞌ misusa ilan nog taluꞌ non kituꞌ nog diꞌ nilan na ion motongow puliꞌ. Bu migunut ilan pa asta sog sinokayan nami kituꞌ nog pologata.

21

Si Paul posunguꞌ na sog Jerusalem

1Dadi, miksuoy ami nilan dion. Pituludan nami og galuꞌ posunguꞌ sog puluꞌ nog Kos. Migbolomaꞌ ion, midopot nami og puluꞌ nog Rodis. Bu tidu dion, mikodopot ami sog koliwagan bonua nog Patara. 2Minatong ami dion, minontong ami nog len sokayan nog posunguꞌ sog probinsia nog Ponisia. Dangan mikotongow ami nog sokayan, migdayun ami sumakoy dituꞌ mangka ami tulak. 3Sintak nami lumayag, mipantaꞌ nami og puluꞌ nog Siprus bu pilintuan nami og kobian nami dion posunguꞌ sog Tair, nog og koliwagan bonua kituꞌ nog sakup sog Ponisia. Dangan minatong ami dion, dinumongguꞌ ami poꞌ inawas nilan og glulan nilan. 4Bu mikotongow ami nog glaꞌayatanan ni Isus dion. Dadi, dituꞌ ami nilan migbotukan lagaꞌ nog pitu gobi. Kobon nami dion nilan, bianan sog Bolakat nog Mikpongon, tinoluꞌan nilan si Paul nog diꞌ na ion bosia mangoy dituꞌ sog Jerusalem. 5Dangan midopot og sosaꞌ nilan kituꞌ nog moglandan na og pologata koyon, og glam nog glaꞌayatanan ni Isus dion, glibun laki, bataꞌ mogulang, inunutan nilan ami sog pontad. Mangka ami siꞌoy nilan poksuoy, mingingluꞌud ami poguna mogyakin. 6Dangan miksuoy ami na nilan, minuliꞌ ilan na. Bu ami sop, sinumakoy ami na puliꞌ sog pologata koyon.

7Tidu dion sog Tair, minapit ami sog Tolemais. Dangan miglumpak ami nog pigilugananan sog tanud dituꞌ, mitulug ami pa dituꞌ nilan lagaꞌ sogobi. 8Dangan migbolomaꞌ ion, minangoy ami dituꞌ sog Sisaria. Minatong ami dituꞌ, minguliꞌan ami dituꞌ ni loꞌ Pilip, og miguliugan kituꞌ mogustal nog Gombaꞌis nog Guksugan. Bu ion og sala kotow sog pitu kotow kituꞌ nog piniliꞌ poꞌ tumabang ilan dia sog sosuguꞌonanan. 9Bu ngon gombataꞌ ni Pilip pat kotow nog lunsan kodologaanan nog glam nilan polomolatas nog taluꞌ nog Mikpongon.

10Sintak nami mogonongonong dion, ngon minatong dion nog polomitua nog tidu dituꞌ sog Judia, og ngalan non si Agabus. 11Mikpolani ion dianami mangka non olapoy og kandit ni Paul mangka non boludoy og botis non bu og komot non, mangka poktaluꞌ dia ni Paul nog, “Maꞌ nini og taluꞌ nog tidu sog Bolakat nog Mikpongon. Og gapuꞌ nog kandit koni boludon dosop maꞌ nini nog Hudyuanan dituꞌ sog Jerusalem mangka ion uokiloy dia sog gotowanan nog konaꞌ Hudyu.”

12Dangan midongog nami og taluꞌ non koyon, glam nami dion, pingoni nami bosia dia ni Paul nog diꞌ na ion tokodoy mangoy dituꞌ sog Jerusalem. 13Tibua, tinabal non ami, “Naꞌ amu moksogow poꞌ pongingloyuꞌan u dun. Poꞌ akon, misimpan u na nog konaꞌ tibua boludon, minsan siꞌoy matoy u dituꞌ sog Jerusalem, bila sabap sog kopongandol u dia sog Kounutan ta nog si Isus.” 14Dangan kisunan nami nog diꞌ nododaꞌ ion kopogondiꞌan ompanow, daꞌ nami na togoloy mogondiꞌ, sugaꞌid non, miktaluꞌ ami nog, “Og glegan na nog Mikpongon og motuman dianon.”

15Tubus nituꞌ, miobonobon ami dion. Migulikos ami poꞌ tumukad ami dituꞌ sog Jerusalem. 16Og duma glaꞌayatanan ni Isus tidu sog Sisaria, inunutan nilan ami mangoy sog baloy ni Nason poꞌ dituꞌ nilan ami pobotukoy. Og Nason koni og gotow Siprus kituꞌ nog miobon na moktanud dia ni Isus.

Si Paul minatong na sog Jerusalem

17Dangan minatong ami dituꞌ sog Jerusalem, og pigilugananan sog tanud, pigdodial nilan ami. 18Bu miglogondow ion, migunut ami dia ni Paul mangoy dituꞌ ni Jems. Og glam nog kobogolalan sog tanud, miglumpuk ilan dituꞌ. 19Dadi, sinogina ni Paul ilan mangka non sinuksugan dianilan tidu sog tolipunan asta sog doksuꞌan og glam nog miinang nog Mikpongon sog gotowanan nog konaꞌ Hudyu bianan dianon. 20Dangan ion midongog nilan, miksanglit ilan sog Mikpongon, mangka ilan poktaluꞌ dia ni Paul nog, “Paul, ika og gilug nami, mitongow mu og ngibu ngibu nog Hudyuanan tinumabuk dia ni Isus, bu glam nilan, migapas ilan mogunut nog Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses. 21Bu kiustalan ilan paꞌali dianika nog pionadan mu dow og glam nog bansa Hudyu nog ain og sinumolabuk mogonong dia sog bonua nog konaꞌ Hudyu nog sumboy dow bolongon nilan og Botad kituꞌ nog pilatas ni Apuꞌ Muses. Bu sumboy dow diꞌ na tukon og gombataꞌanan nilan, bu diꞌ na dow unuton og botad nog Hudyu. 22Dadi, olo ma og pondayan ta dun? Poꞌ diꞌ sog ondiꞌ, modongog nilan nododaꞌ nog ika, minatong a na dini sog Jerusalem. 23Og pondayan ta dun maꞌ nini. Unut mu tokodoy ain og toluꞌon nami koni dianika. Ngon pat kotow kolokian dini nog sinumapa ilan na sog Mikpongon. 24Unutoy mu ilan bu ampuꞌ a moginang nog botad ta kituꞌ nog kopoglonuꞌ nog glawas bu boyadoy mu og gastu nilan dun bagun ilan mokopoktukung. Poꞌ bila maꞌ nituꞌ og ginangon mu, motampal dia sog glam nog gotowanan nog diꞌ a da komotudan nog poktoluꞌon nilan koyon dianika. Sugaꞌid non, miunut mu tanan og Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses. 25Paꞌali sop sog gotowanan kituꞌ nog konaꞌ Hudyu nog tinumabuk ilan na dia sog Kounutan nog si Isus, pinoitan nami na ilan nog sulat nog pigupokatan nami paꞌali dianilan nog sumboy diꞌ ilan kuman nog ain ponganon kituꞌ nog pinguakil dia sog glodawananan, bu diꞌ ilan kuman nog duguꞌ otawaka ain linongot. Bu diꞌ ilan momabal.”

26Migbolomaꞌ ion, inoit ni Paul og pat kotow koyon, mangka non inangoy dianilan og botad nog Hudyuanan kituꞌ nog moglonuꞌ ilan nog glawas nilan. Mangka ion solod sog Baloy nog Poktomuyan dia sog Mikpongon poꞌ ongoyon non toluꞌoy dia sog boliananan kituꞌ bog nanu pa kolibuas og ginang nilan koyon mangka non siꞌoy kopomolasoy og monala kotow dianilan.

Inukpaꞌan si Paul

27Bu dangan daliꞌ na datong og kopitu ondow nog ginang nilan koyon, ngon Hudyuanan nog tidu sog Bataꞌbataꞌ Asia, mitongow nilan si Paul sog Baloy nog Poktomuyan koyon. Dadi, piktungian nilan og gotowanan mangka nilan gonggutoy si Paul, 28bu mikpogekes ilan nog maꞌ nini, “Amu og gotow Israelanan, tobangoy niu ami! Koni na og gotow kituꞌ nog mikpanad sog ainain nog bonua nog tompolaꞌ dia sog bansa ta bu sog Botad ta nog pilatas kituꞌ ni Apuꞌ Muses, bu asta sog Baloy nog Poktomuyan ta koni. Bu konaꞌ tibua nituꞌ og gininang non. Inoit non pa sumolod sog Poktomuyan ta koni og gotow nog konaꞌ Hudyu, boyaꞌan nog Poktomuyan ta koni nog mosigda miglomuꞌ tanan dun.” 29(Poꞌ sibon nilan motongow si Tropimus, og gotow Episus kituꞌ nog migunut dia ni Paul dituꞌ sog Jerusalem. Dadi, baluꞌ nilan dun, inoit ni Paul ion sumolod sog Poktomuyan nilan koyon.)

30Dadi, misasow og glam nog gotowanan koyon sog tibuk nog Jerusalem koyon, bu diadia ilan mikpoktidu mokponggobok posunguꞌ dituꞌ ni Paul mangka nilan ion guyudoy lumiu sog Poktomuyan koyon mangka nilan pintuꞌoy og Poktomuyan koyon. 31Bunuꞌon nilan na bosia ion. Piapia midopot og dongogan non dituꞌ sog kounutan nog sundaluanan nog bansa Roma. 32Dadi, pigdoyunan non mokpolumpuk og duma sundaluanan bu kounutananan nilan, mangka ilan ponggobok dituꞌ sog piglumpukan koyon. Dangan mitongow ilan nog gotowanan koyon, linotaꞌan nilan mogbombal si Paul. 33Dadi, og kounutan nog sundaluanan koyon, pilonian non si Paul, mangka non dondagoy malud nog glantaylantay mangka non sakoy og gotowanan koyon bog sima og ngalan ni Paul bu olo salaꞌ non. 34Dadi, mikpokulekeꞌ gotowanan koyon dion, bu daꞌ ilan poksolabuk nog tabal. Sabap dituꞌ, og kounutan nog sundaluanan koyon, diꞌ non kosunan bog olo og piksobapan nog sasow koyon. Dadi, dinondag non sog sundaluanan non mokpitang si Paul dituꞌ sog kutaꞌ nilan. 35Dangan minatong ilan sog tugdaꞌugdan nog kutaꞌ nilan koyon, sinikwat nog sundaluanan koyon si Paul mogdangan poꞌ og gotowanan koyon landuꞌ koleg nilan munuꞌ dia ni Paul. 36Bu piguyukuyukan nog gotowanan koyon si Paul kobon nilan mokpogekes nog, “Bunuꞌ niu ion!”

Tinabal ni Paul og gotowanan koyon

37Mangka nilan siꞌoy si Paul posolodoy sog kutaꞌ nilan koyon, miktaluꞌ ion dia sog kounutan nog sundaluanan koyon nog, “Mogusoy taꞌ nog ngon og toluꞌon ku dianika.”

Tinumabal og kounutan koyon nog, “Uy! Moto a ma moginirik! 38Baluꞌ u dun, ika og gotow Ihiptu kituꞌ nog minangoy dini moksasow dini kituꞌ, bu mangka mu oitoy og polomunuꞌanan kituꞌ nog pat ngibu kotow molaguy dituꞌ sog bonua kituꞌ nog mologon pogonongan.”

39Dadi, tinabal ni Paul ion nog, “Akon, og gotow Hudyu u tidu sog koliwagan bonua nog Tarsus nog sakup nog bonua nog Silisia. Og bonua koyon nog piktiduan ku, mokosog nog bonua. Og pongonion ku koni dianika, nog amoyamoy dianika tugdak mu pa akon tumabal sog gotowanan koyon.” 40Dadi, dangan tinugdak non ion, minindog si Paul sog guluugdan koyon, mangka non pononggiꞌoy sog gotowanan koyon nog diꞌ ilan pa mokulekeꞌ. Dadi, dangan mitiknaꞌtiknaꞌ ilan, miktaluꞌ si Paul nog dili ponoluꞌon nilan nog iningolanan og Hinibru.

22

1“Pigilugan ku bu mokogulanganan ku, pokinongoy niu pa og tabal u koni dianiu.”

2Dangan midongog nilan ion moktaluꞌ nog Hinibru, migdungag ilan motiknaꞌ dun. Dadi, miktaluꞌ si Paul nog, 3“Akon og gotow Hudyu u, bu dituꞌ u binataꞌ sog koliwagan bonua nog Tarsus nog sakup nog bonua nog Silisia. Dini u tinumulin sog Jerusalem koni. Pionadan u ni Gomalial nog botad nog miktidu dia sog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ. Mikanad u mahatul nog glam nog poꞌatan. Bu pinomalan ku tokodoy moktinud og tanud ta dia sog Mikpongon mamaꞌ nog kopoktinud niu koyon dun numun koni, 4boyaꞌan pimosokitan ku asta mikpomatoy ain mikokunut dia sog Dalan koni tumamuy dia sog Mikpongon. Bu pimalud u og glibun laki dianilan, mangka u ilan kolobusuoy. 5Og kounutan nog boliananan ta kituꞌ, bu glam nog kobogolalan sog tanud ta koni, kotoksiꞌan nilan og piginang u kituꞌ. Bu mikalap u tanan nog sulatanan sog duma bogolalanan kituꞌ sog Damaskus, nog ngon og bayaꞌ u mangoy mongukpaꞌ sog ain og mikokunut kituꞌ sog tanud koni mangka u ilan pitangoy mokpuliꞌ dini sog Jerusalem bagun ilan pogdonogon.

6“Tibua, sintak nami ompanow posunguꞌ sog Damaskus, dangan milanilani ami na dituꞌ, nog daliꞌ na glotuondow bonua, gomonsunoy pa ngon motilak nog silow nog tidu sog glangit sinumilow dianakon. 7Migdayun u ombuksak dun, bu ngon og midongog u nog miglogolun dianakon. Maꞌ long non dun, ‘Saul! Saul! Iduma pokposokitan mu ma akon?’ 8Dadi, tinumabal u nog, ‘Sima a buan, Apuꞌ?’ Tinabal non sop akon nog, ‘Akon si Isus, og gotow Nasaret kituꞌ nog pikposokitan mu.’ 9Og dumaanan ku koyon, mitongow nilan og silow nog dolag koyon bu midongog nilan og gonek nog taluꞌ koyon, tibua, daꞌ nilan kosabut og sompotan non. 10Dadi, miktaluꞌ u nog, ‘Olo gidoy og ginangon ku, Apuꞌ?’ Tinabal u nog Pogbayaꞌ nog, ‘Pogbuat a mangka a pogdayun sog Damaskus. Bu dituꞌ mu na kosunoy bog olo og ginang nog pinangon ku dianika.’ 11Sabap nog landuꞌ kotilak og sinumilow kituꞌ dianakon, milamong u dun. Dadi, pigagak u nog dumaanan ku asta minatong ami dituꞌ sog Damaskus.

12“Ngon og gotow dion og ngalan non si Ananias. Polotamuy ion sog Mikpongon bu mikokunut dia sog Botad kituꞌ nog pilatas ni Apuꞌ Muses, bu motas dosop og gadab dianon nog glam nog Hudyuanan nog migonong dion. 13Minangoy ion dituꞌ nakon mangka indog dia sog molani u mangka non akon toluꞌoy nog, ‘Saul, ika og gilug u. Moksud na mokpuliꞌ og tinontongan mu.’ Sog sododuꞌun koyon, mioksud og tinontongan ku bu mitongow u ion. 14Tubus nituꞌ, miktaluꞌ ion dianakon nog, ‘Og Diwata nog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, piniliꞌ non ika bagun nika kosunan og glegan non, bu bagun nika dosop motongow og Sosoligan non kituꞌ nog Midulus, bu bagun nika modongog og taluꞌ nog lumuas sog dili babaꞌ non. 15Poꞌ ika og tumaksiꞌ dun dia sog glam nog gotowanan, ain mitongow mu bu og midongog mu kituꞌ. 16Dadi, naꞌ a na mogalangalang. Pogbuat a, mangka a pokpobunyag. Poꞌ bianan sog kopoksabi mu nog ngalan non, kugasan og dusaanan mu dun.’

17“Dadi,” long ni Paul dun, “dangan minuliꞌ u sog Jerusalem koni, minangoy u mogyakin dituꞌ sog Poktomuyan ta kituꞌ. Sintak u mogyakin dion, gomonsunoy pa sog kilowkilowan mata, 18mitongow u og Pogbayaꞌ nog piglogolun non akon. Long non dun, ‘Pogdaliꞌ a mawaꞌ sog Jerusalem poꞌ og koponaksiꞌ mu dianakon diꞌ tolimaꞌon nog gotowanan dini.’ 19Dadi, tinabal u ion, ‘Apuꞌ, kisunan nilan da akon, poꞌ dia sog glam nog poglumpukan nog bansa Hudyu, ain tinumabuk dianika dion, pigdanog u ilan bu pingolobusu u ilan. 20Minsan og kobunuꞌ kituꞌ nog taksiꞌ mu nog si Esteban, dituꞌ u pogindog bu kisuꞌatan u dun. Bu akon tanan og migipat nog glogdoyanan nog ain og minunuꞌ kituꞌ dianon.’ 21Dadi, tinabal u nog Pogbayaꞌ nog, ‘Panow a na poꞌ poponowon ku ika sog molayuꞌ nog bonua, sog bonua nog ain konaꞌ Hudyu.’”

Si Paul siꞌoy og sakup dosop nog pigdotuꞌan nog Roma

22Og gotowanan koyon dion mikinongog pa dia ni Paul. Tibua, dangan milabit non paꞌali sog ain konaꞌ Hudyu, mikpoglogapis ilan nog, “Bunuꞌ niu na og gotow koyon poꞌ diꞌ na ion pia potubuꞌon!” 23Kobon nilan koyon moglogapis, pigokpasokpas nilan og glogdoyanan nilan sog ditas mangka ilan poksibukak nog glopug nog glupaꞌ sog ditas. 24Dadi, og kounutan nog sundaluanan koyon, dinondag non sog sundaluanan non koyon mokposolod si Paul dia sog dialom nog kutaꞌ nilan koyon, bu pogdonogoy bagun ion mokposun bog iduma piglogopisan ma ion nog Hudyuanan koyon. 25Dadi, dangan binitin nilan si Paul poꞌ pogdonogon ion, miktaluꞌ si Paul dia sog sundalu koyon nog migindog dia sog molani non nog, “Og botad taꞌ nog pogdonogon niu og gotow nog sakup nog pigdotuꞌan nog Roma nog saka daꞌ pa ukumoy?”

26Dangan midongog nog sundalu koyon nog ion og sakup nog pigdotuꞌan nog Roma, migdaliꞌ ion mangoy sog kounutan non mangka non pogobitoy og taluꞌ ni Paul koyon nog, “Olo og gondunon mu sog gotow koyon nog saka og sakup ion nog pigdotuꞌan nog Roma?”

27Dadi, og kounutan nilan koyon minangoy dituꞌ ni Paul mangka non ion sakoy nog, “Motud taꞌ nog sakup a sog pigdotuꞌan nog Roma?”

Tinabal ion ni Paul nog, “Motud ma.”

28Dadi, tinumabal sop og kounutan koyon nog, “Akon siꞌoy misakup u dosop sog pigdotuꞌan nog Roma poꞌ mologan tanan og binayad u.”

Tinabal sop ion ni Paul nog, “Akon, saꞌan misakup u sog pigdotuꞌan nog Roma poꞌ bianan sog kobataꞌ dianakon.”

29Dadi, ain og moksipi kituꞌ bosia moksumodia dianon, mitokiup ilan mawaꞌ dion, bu minsan og kounutan koyon misusa dun dangan kisunan non nog si Paul og sakup nog pigdotuꞌan nog Roma, saka ion og dinumondag malud dianon nog glantaylantay.

Si Paul pinitang sog sunguꞌan nog kobogolalannog bansa Hudyu

30Og kolegan nog kounutan nog sundaluanan koyon, kosunan non tokodoy bog olo og salaꞌ ni Paul dia sog Hudyuanan koyon. Dadi, dangan miglogondow ion, pilumpuk non glam nog mokokotas nog boliananan bu og kobogolalan nog bansa Hudyu. Inubadan non si Paul mangka non oitoy sog piglumpukan nilan koyon mangka non pindogoy sog sunguꞌan nilan.

23

1Bu tinontong ni Paul nog modongot og gotowanan koyon nog mikpoglumpuk dion mangka ion poktaluꞌ nog, “Pigilugan ku, asta sog gondow koni, molonuꞌ tokodoy og pikilan ku paꞌali sog polomotadon ku dia sog Mikpongon.” 2Sabap sog tinaluꞌ non koyon, og kounutan koyon nog boliananan nog si Ananias ngalan non, dinondag non dumapiꞌ og babaꞌ ni Paul dia sog gotowanan kituꞌ nog molani dianon. 3Dadi, miktaluꞌ si Paul dia ni Ananias nog, “Og Mikpongon mokposakit dianika, poꞌ bakan ka pokpopotongow! Miningkud a dion poꞌ ukumon mu akon bianan sog Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Apuꞌ Muses, poꞌ baluꞌ mu dun daꞌ u ituꞌ kunut. Saka ika ma tanan og daꞌ pokunut dun bianan sog kodondag nika kituꞌ dumapiꞌ dianakon!”

4Ain og mikpogindog kituꞌ sog molani ni Paul, miktaluꞌ ilan nog, “Ponompolaꞌon mu ma og kounutan nog boliananan nog Mikpongon!”

5Dadi, tinabal ni Paul ilan nog, “Pigilugan, daꞌ u kosunoy nog ion og kounutan nog boliananan ta. Poꞌ sinulat dia sog Kitab nog ain moglokounutan sog bansa ta, sumboy diꞌ ion tompolaꞌon.”

6Tubus nituꞌ, kisunan ni Paul nog dumaanan dion tidu sog kampung nog Sadusiu bu og dumaanan sop dion miktidu sog kampung nog Parasiu. Dadi, pisikadan non og taluꞌ non nog, “Pigilugan ku, akon og parasiu u, bu og gamaꞌ u siꞌoy og parasiu, bu inukum niu akon sabap sog dodomaan ku kituꞌ nog, og gotow motubuꞌ puliꞌ tidu matoy!” 7Dangan midongog nilan og taluꞌ ni Paul koyon, miktolipun mokpoksusi og parasiuanan ilan nog sadusiuanan koyon nog boyaꞌan mibahagiꞌ og glumpuk nilan koyon. 8Poꞌ bila og sadusiuanan, daꞌidun og gotow nog motubuꞌ puliꞌ tidu matoy, bu daꞌidun og moloikatanan otawaka og diwataanan. Tibua, bila og parasiuanan, tumud ilan nog glam non koyon.

9Dadi, mikpoksasow ilan na dion. Bu og duma polopanadanan nog botad nog bansa Hudyu tidu sog kampung nog Parasiu, mikpongindog mangka nilan pologdongoy tumaluꞌ dianilan nog, “Daꞌidun og salaꞌ nog mitongow nami dia sog gotow koni! Gomonsunoy dodaꞌ, og moloikat otawaka og diwata og miktaluꞌ dun dianon.” 10Dadi, migdungag tokodoy og susian nilan koyon. Misusa og kounutan nog sundalu kituꞌ poꞌ gomonsunoy poksikubetan nog gotowanan koyon si Paul. Dadi, dinondag non sog sundaluanan mangoy magow si Paul sog piglumpukan nog gotowanan koyon mangka nilan pitangoy mokpuliꞌ sog kutaꞌ nilan kituꞌ.

11Dangan miglen gobi, mikpotongow og Pogbayaꞌ dia ni Paul mangka poktaluꞌ, “Popagon mu pikilan mu, Paul! Tinoksiꞌan mu akon dini sog Jerusalem, sumboy dosop toksiꞌan mu akon minsan sog koliwagan bonua nog Roma.”

Sinadan si Paul munuꞌ nog Hudyuanan

12Dadi, dangan miglen gondow nosop ion, ngon og Hudyuanan nog migupakat ilan dunut sinumapa ilan nog diꞌ ilan kuman bu diꞌ minum taman da ondiꞌ nilan ombunuꞌ si Paul. 13Og dakol nog gotowanan koyon nog migupakat, labi ilan pat puluꞌ kotow. 14Bu minangoy ilan sog mokokotas nog boliananan bu sog kobogolalan mangka poktaluꞌ nog, “Miksolabuk ami sumapa sog Mikpongon nog diꞌ ami kuman taman da ondiꞌ nami ombunuꞌ si Paul. 15Dadi, pongonion nami dianiu bu dia sog kobogolalan kituꞌ, nog pongonion niu pa sog kounutan nog sundalu kituꞌ nog pitangon nilan pa mokpuliꞌ si Paul dia sog sunguꞌan niu, poꞌ baluꞌbaluꞌ poksumodiaan niu ion bagun mogdungag og sunan niu paꞌali dianon. Bu sog daꞌ pa ion datong dini, opaꞌon nami ion munuꞌ.”

16Tibua og komanak ni Paul, midongog non og pigupokatan nilan koyon. Dadi, minangoy ion sog kutaꞌ nog sundaluanan kituꞌ mangka non posunoy dia ni Paul og midongog non kituꞌ. 17Dangan ion midongog ni Paul, sinabi non og sala kotow nog sundalu koyon dion mangka ion poktaluꞌ dianon, “Pitang nika pa glitow koni sog kounutan mu kituꞌ poꞌ ngon og toluꞌon non dianon.”

18Dadi, pinitang non dituꞌ mangka ion poktaluꞌ sog kounutan non kituꞌ nog, “Sir, og kinolobusu kituꞌ nog si Paul, sinabi non akon mangka non podunutoy dianakon og glitow koni poꞌ ngon dow og toluꞌon non dianika.”

19Dadi, og kounutan nog sundalu koyon, inagak non glitow koyon sog molayuꞌlayuꞌ mangka non sakoy dianon nog, “Olo kolegan mu koyon moktaluꞌ dianakon?”

20Tinumabal ion nog, “Piksolobukan nog kounutananan nog Hudyuanan nog pongonion nilan dow dianika nog pitangon mu pa si Paul sog gukum nilan bolomaꞌ poꞌ baluꞌbaluꞌ poksumodiaan nilan ion. 21Tibua, naꞌ a tumud dun poꞌ labi pat puluꞌ kotow migbagad munuꞌ dianon. Sinumapa ilan nog ondiꞌ ilan dow kuman bu diꞌ ilan dow minum taman da ondiꞌ nilan ombunuꞌ si Paul. Bu numun kituꞌ migbagad ilan nog tugdakon mu si Paul mangoy dituꞌ nilan.”

22Dadi, miktaluꞌ og kounutan nog sundalu koyon nog, “Naꞌ mu tokodoy posunon na, nog tinaluꞌ mu ion dianakon,” mangka non na dondagoy muliꞌ og glitow koyon.

Si Paul, linalin nilan dituꞌ sog Sisaria

23Tubus nituꞌ, tinawag non duaꞌ kotow og sundaluanan non mangka non ilan toluꞌoy, “Simpan niu duaꞌ gatus sundalu nog ompanow sog koliwagan bonua nog Sisaria. Bu pitu puluꞌ sundalu nog mongudaꞌ, bu duaꞌ gatus sundaluanan nog mokpitang nog bugyak. Bu sumboy gumonat ilan dini bombus gobi nog tulug mogulang gotow.23:23 Sog Ginirik, kotolu oras nog gobi. Somoꞌ ita da, alas nuebe. 24Bu simpan niu dosop og kudaꞌ nog sokayan ni Paul poꞌ pitang niu ion nog daꞌ supisupi non dituꞌ ni Piliks og gubernador kituꞌ.”

25Dadi, og kounutan koyon sinumulat posunguꞌ dituꞌ ni Piliks nog maꞌ nini,

26“Akon si Klaudius Lisias, sinumulat u dia sog motas nog gubernador maꞌ nika Piliks. 27Molongas gondow dianika. Og gotow koni nog pinoit u dion nika, ginanggut nog gotow Hudyuanan mangka nilan na bosia bunuꞌoy. Tibua, inangoy nami tobangoy nog sundaluanan ku, poꞌ midongog u nog ion dow, og sakup sog pigdotuꞌan nog Roma. 28Kolegan ku bosia dun, kosunan ku bog olo salaꞌ non dianilan. Dadi, pinitang u ion dia sog gukum nilan. 29Sabap dituꞌ, kisunan ku nog og sumbungan nilan dianon paꞌali da sog polomotadon nog bansa nilan. Daꞌidun og sumbungan nilan dianon nog boyaꞌan ombaꞌis ion bunuꞌon dun otawaka kolobusuon. 30Dadi, dangan midongog u sog gotow og gupakat nog Hudyuanan koyon nog bunuꞌon nilan ion, saꞌan ini pigdoyunan ku ion mokpolandan dion nika. Bu dinondag u dosop og miksumbung kituꞌ dianon nog sumboy dia nilan nika sumbungoy og sumbungan nilan koyon dia sog gotow koni. Bu koyon da goktob nog sulat u koni dianika.”

31Dadi og sundaluanan kituꞌ, inunut nilan og dondagan dianilan. Og gobi koyon, inatod nilan si Paul dituꞌ sog Antipatris. 32Dangan miglogondow ion, og duma sundaluanan mikpuliꞌ sog kutaꞌ nilan kituꞌ, bu og sundaluanan koyon nog mikpongudaꞌ, inatod nilan pa si Paul asta dituꞌ sog Sisaria. 33Dangan minatong ilan sog Sisaria, tinulun nilan sulat kituꞌ dia sog gubernador koyon mangka nilan uokiloy si Paul dianon. 34Dangan pingodiꞌan nog gubernador og sulat koyon, sinakan non si Paul bog ain ion miktidu nog probinsia. Bu dangan kisunan nog gubernador koyon nog ion dituꞌ miktidu sog Silisia, 35miktaluꞌ ion nog, “Inongogan ku og sumbungan nog gotowanan kituꞌ dianika bila matong ilan dini.” Tubus nion, dinondag non mogipat si Paul dituꞌ sog dialom baloy ni Datuꞌ Herod.

24

Si Paul dituꞌ sog gukum ni Piliks

1Lima ondow golot non, og kounutan nog boliananan nog bansa Hudyu nog ngalan non si Ananias, minusog sog Sisaria. Bu migunut dianon duma kobogolalan kituꞌ bu sala kotow gobugow nog ngalan non si Tirtulus poꞌ sumbungon nilan si Paul dia ni Piliks. 2Dadi, pituaꞌ ni Piliks si Paul sog glumpuk nilan koyon mangka non potoluꞌoy si Tirtulus. Og taluꞌ ni Tirtulus maꞌ nini, “Motas og gadab dianika Piliks. Sabap sog kolongas nog kopogokbit mu dianami, miongon og ompayat nog kopoglogomigus dia sog bonua nami. Bu sabap dianika, og bonua koni kipongimboguan. 3Bu tinolimaꞌ nami tokodoy og glam nog kobaꞌis nog tabang mu dianami. 4Podolasdolason ku og taluꞌ u koni, pongonion ku dianika nog pokinongogoy mu pa minsan podaliꞌdaliꞌ siꞌoy. 5Koyon ni Paul, kisunan nami nog poktungian non og Hudyuanan bu piksasow non gotowanan nog bansa Hudyu sog tibuk nog dunya koni. Bu ion siꞌoy og solabuk dosop kounutan sog tanud kituꞌ nog Nasarenanan. 6Si Paul, piglomuꞌ non bosia og Baloy nog Poktomuyan nami. Dadi, inukpaꞌan nami bu ukumon nami bosia ion bianan sog dili botad nami. 7Saka, og kounutan nog sundalu kituꞌ nog si Lisias, inangoy non ogowoy dianami si Paul 8mangka non dondagoy ain moksumbung kituꞌ mangoy dini nika. Dadi, bila ion sakan mu og gotow koyon, og glam nog piktaluꞌ u koni dianika nog sumbungan nami dianon, komotudan ion dun.” 9Og duma Hudyuanan koyon, sinumolabuk ilan nog sumbungan ni Tirtulus koyon nog long nilan dun, kimotudan si Paul.

10Tubus nion, dangan pitaluꞌ si Paul nog gobernador koyon, miktaluꞌ si Paul nog, “Kisunan ku nog ginuyudan ka na nog tinonan momasad dini sog bonua koni. Dadi, landuꞌ tokodoy og daꞌdaꞌan ku tumabal dia sog sunguꞌan mu nog sumbungan nilan koyon dianakon. 11Bu minsan nog ika, modaliꞌ mu da kosunoy nog ngon na sopuluꞌ bu duaꞌ ondow tidu u mangoy moktamuy dituꞌ sog Jerusalem. 12Bu daꞌ nilan sibon akon kotongow sumusi minsan sala kotow siꞌoy dia sog dialom nog Baloy nog Poktomuyan nami, otawaka moktungi dia sog gotowanan sog baloyanan nog poglumpukan nami koyon, otawaka sog minsan ain sog Jerusalem koyon. 13Bu daꞌidun dosop og ompotongow nilan dianika nog tandaꞌ nog boyaꞌan komotudan u nog sumbungan nilan koyon. 14Tibua, og motud nog miinang u maꞌ nini. Akon, og piktamuy u og Diwata kituꞌ nog poktomuyon nog mokogulanganan nami kobon nituꞌ. Bu og kopoktamuy u dun, bianan sog Dalan nog Mikpongon tumbang dia sog gotowanan nog tinoluꞌan nilan kituꞌ nog ondiꞌ dumalan sog Botad. Bu tinumud u dosop nog glam nog Botad kituꞌ nog pilatas dia ni Muses bu og sinulat nog polomolatasanan kituꞌ kobon nituꞌ. 15Bu migbatuk ami nilan nog dodomaan sog Mikpongon nog glam nog gotow nog modulus otawaka ondiꞌ modulus, potubuꞌon da tidu matoy. 16Dadi, saꞌan ituꞌ, kobon non pogopasan ku ain og polomotadon kituꞌ nog modulus bagun da molonuꞌ og pikilan ku dia sog Mikpongon bu sog gotowanan.

17“Dangan midopot nog ginuyudan u na nog tinonan sog poponowan ku, minuliꞌ u sog Jerusalem. Mikpitang u nog tabang dia sog salu bansa u. Bu mimalas u dosop dia sog Mikpongon. 18Dadi, dangan mitubus u inangoy og botad nami kituꞌ nog lonuꞌon nami og glawas nami, solian ku koyon momalas, mitongow nilan akon dia sog glomalomaan nog Baloy nog Poktomuyan nami, nog daꞌidun og dumaanan ku dion bu daꞌidun dosop og sasow dion. 19Tibua, ngon og Hudyuanan dion nog dituꞌ ilan miktidu sog Bataꞌbataꞌ Asia, ilan bosia og doꞌitan mangoy moksumbung dini nika bila sopolati non ngon baꞌis sumbungon dianakon. 20Bila maꞌ nituꞌ daꞌ ilan ma angoy poksumbung dini nika, koni og gotowanan koni dini, sumboy ilan na moktaluꞌ dianika bog olo salaꞌ nog mitongow nilan nog piginang u dia sog gukum nilan kituꞌ. 21Poꞌ daꞌidun lual og miinang u lual da nog pisikadan ku og taluꞌ u nog maꞌ nini, ‘Saꞌan ion inukum niu akon og gondow koni, poꞌ sabap sog tud u nog og minatoy motubuꞌ puliꞌ.’”

22Tubus nituꞌ, si Piliks, kosunan non tokodoy paꞌali sog Dalan nog Mikpongon tumabang nog gotowanan. Dadi, piuliꞌ non pa og Hudyuanan koyon mangka non ilan toluꞌoy nog, “Dituꞌ u posadoy og sumbungan niu koni bila matong na si Lisias, og kounutan nog sundalu kituꞌ.” 23Tubus nion, dinondag non sog kounutan nog sundalu mogipat si Paul. Tibua, daꞌ non da ilakad pomontoyoy si Paul dia sog pakasibataꞌanan non kituꞌ nog mogangoy mogusibaꞌ dianon dion.

24Daꞌ kobon golot non, minangoy dosop dion si Piliks bu asta og duoy non nog si Drusila, og gotow Hudyu. Tinugun non dosop si Paul poꞌ mokinongog ilan dianon paꞌali sog tud dia ni Kristu Isus. 25Tibua, sokaliꞌ og pigustal ni Paul dianilan og paꞌali sog kodulusan, bu paꞌali sog gotow kituꞌ nog moto mogokbit nog dili polomotadon non, bu paꞌali sog polihalaꞌ nog Mikpongon nog posunguꞌ matong sog gotowanan. Dadi, kiondokan si Piliks nog gustalan non koyon. Tinoluꞌan non si Paul nog, “Paul, lotaꞌ a pa moktaluꞌ nion numun kituꞌ. Sugaꞌid non, bila ngon og timpu u, sobion ku dona ika mokpuliꞌ.” 26Bu migdodama bosia si Piliks nog kobogayan ni Paul nog sin. Dadi, bikaꞌbikaꞌ tugunon non na si Paul poꞌ mogabitabit ilan.

27Dangan midopot duaꞌ ton og maꞌ nion koyon, mikosukli dia ni Piliks moglogubernador si Porsius Pestus. Tibua, sabap sog kolegan ni Piliks nog ombaꞌis og pikilan nog Hudyuanan koyon dianon, daꞌ non poluasoy si Paul dia sog kolobusuan koyon.

25

Si Paul dituꞌ sog gukum ni Pestus

1Dadi, dangan midopot tolu gobi tidu sumukli si Pestus moglogubernador, ginumonat ion sog Sisaria posunguꞌ dituꞌ sog Jerusalem. 2Og mokokotas nog boliananan bu og kobogolalan nog bansa Hudyu, inuknuꞌan nilan sumumbung dianon si Paul. 3Mikisugut ilan dia ni Pestus bu pingoni nilan tokodoy dianon nog lolinon non si Paul sog Jerusalem. Poꞌ poksipian nilan mapaꞌ munuꞌ sog dalan. 4Tibua, tinabal ni Pestus ilan nog, “Si Paul tinaguꞌ sog kolobusuan dituꞌ sog Sisaria bu akon, daliꞌ u na pokpuliꞌ dituꞌ. 5Dadi, ain og duma kounutan niu kituꞌ, podunut niu dianakon. Bu bila ngon salaꞌ non dianiu, dituꞌ niu na sumbung bila matong u dituꞌ.”

6Dadi, midopot labi sala simana ion dion, minusog ilan sog Sisaria. Dangan minatong ilan dituꞌ, miglogondow ion, miningkud si Pestus sog gingkudan nog gukum mangka non posolodoy si Paul dituꞌ non. 7Dangan, minatong si Paul sog gukum koyon, og Hudyuanan koyon nog miktidu sog Jerusalem, piglibutan nilan ion bu modakol og sumbungan nilan dianon nog kondokondok. Saka daꞌidun og ompotongow nilan nog tandaꞌ non. 8Dadi, tinabal ni Paul ilan nog, “Daꞌidun og misoksug u nog botad nog Hudyu, otawaka daꞌidun og miinang u nog salaꞌ dia sog Baloy nog Poktomuyan ta dia sog Mikpongon, otawaka dia ni Datuꞌ Sisar.”

9Sabap sog kolegan ni Pestus nog ombaꞌis og pikilan nog Hudyuanan koyon dianon, sinakan non si Paul nog, “Paul, moleg a taꞌ mangoy sog Jerusalem bu dituꞌ u dona ika ukumoy paꞌali sog sumbungan nilan koyon dianika?”

10Tinabal ni Paul ion, “Numun kituꞌ mindog u sog sunguꞌan nog polomasad ni Datuꞌ Sisar, bu sumboy dini u posadoy. Kisunan mu da nog daꞌidun salaꞌ u sog bansa Hudyu koyon. 11Somoꞌ molaton u nog gotow bu patut u bunuꞌon sabap sog salaꞌ u, diꞌ u na mogbolibad minsan olo og dunon dianakon. Tibua, bila diꞌ motud og sumbungan nilan koyon dianakon, daꞌidun og mokopogbayaꞌ muakil dianakon dianilan. Sugaꞌid non, mokitabang u dia ni Datuꞌ Sisar.”

12Dadi, si Pestus, migupakat ilan nog kobogolalan non mangka non tobaloy si Paul nog, “Bila maꞌ nion mokitabang a ma dia ni Datuꞌ Sisar, dituꞌ a na buan non posadoy.”

Piguksugan ni Pestus dia ni Agripa paꞌali dia ni Paul

13Daꞌ kobon golot non, minatong si Datuꞌ Agripa bu si Bernis sog Sisaria poꞌ lumpakon nilan si Pestus. 14Sintak nilan mogonongonong dituꞌ ni Pestus, piguksugan non sog datuꞌ koyon og bianbian ni Paul. Maꞌ long non dun, “Ngon gotow nog ginonatan ni Piliks sog kolobusuan. 15Dangan minangoy u dituꞌ sog Jerusalem, og mokokotas nog boliananan bu og kobogolalan nog Hudyuanan, sinumbung nilan ion dianakon poꞌ kolegan nilan dun, poliholaꞌon ku ion. 16Tibua, tinabal u ilan nog konaꞌ botad nog bansa Roma nog uokilon ion dia sog sinumumbung koyon dianon, nog saka daꞌ pa kopasad. Poꞌ sumboy popogodapon ilan pa poguna bagun kosunan bog sima mikomotud dianilan. 17Dadi, dangan migunut ilan dianakon dini, daꞌ u pobonoy mukum. Sugaꞌid non, dangan migbolomaꞌ, miningkud u sog gukum mangka u pindogoy si Paul sog sunguꞌan ku. 18Dangan minindog og miksumbung kituꞌ dianon mangka poktaluꞌ, daꞌidun ma motaluꞌ nilan dianon nog molaton, nog pogdodomaan ku kituꞌ nog toluꞌon nilan bosia dianon. 19Sugaꞌid non, og sumbungan nilan dianon paꞌali da sog tanud nilan, bu paꞌali sog gotow kituꞌ nog minatoy dow saka og taluꞌ ni Paul dun, mitubuꞌ puliꞌ tidu matoy, bu totubuꞌ ion asta numun koni. Og ngalan non si Isus. 20Dadi, sinakan ku si Paul bog moleg taꞌ ion oiton sog Jerusalem bu dituꞌ u na ion posadoy. Poꞌ diꞌ u moto momasad nog maꞌ nion koyon. 21Tibua, tinabal non akon nog mokitabang dow ion dia ni Datuꞌ Sisar nog ion og momasad dun. Dadi, solian nog daꞌ u pa ion popongoyoy dituꞌ ni Datuꞌ Sisar, dinondag u ion mogipat sog sundalu.”

22Dadi, si Agripa miktaluꞌ dia ni Pestus nog, “Minsan akon, moleg u bosia mokinongog sog gotow koyon.”

Tinabal ni Pestus ion, “Bolomaꞌ, modongog mu guksugan non.”

Si Paul miguksug dia ni Agripa

23Dadi, dangan migbolomaꞌ ion, si Agripa ilan ni Bernis, minapot ilan nog ponopoton datuꞌ bu linangka nilan og glangka datuꞌ sumolod sog dugu kituꞌ nog pongukuman nilan, bu asta og kounutananan nog sundaluanan, bu og mokokotas nog gotow dion sog Sisaria koyon. Tubus nion, si Pestus, dinondag non mokposolod si Paul. 24Dangan minatong na si Paul, miktaluꞌ si Pestus nog, “Datuꞌ Agripa, bu sog glam nog glumpuk ta koni, tontong niu og gotow koni nog glam nog Hudyuanan dini asta sog Jerusalem, sinumbung nilan ion dianakon bu mangka ilan poglogapis nog sumboy si Paul diꞌ na potubuꞌon. 25Saka, og gotow koni, daꞌ u kotongowoy nog salaꞌ nog patut ion bunuꞌon dun. Tibua, sabap sog mikitabang ma ion dia ni Datuꞌ Sisar, saꞌan ion kolegan ku mangoy ion dituꞌ sog Roma. 26Tibua, bila maꞌ nituꞌ, diꞌ u sunan bog olo og sulaton ku nog poiton ku dituꞌ ni Datuꞌ Sisar. Dadi, saꞌan ini pituaꞌ u si Paul dia sog sunguꞌan niu, labi na dianika Datuꞌ Agripa, poꞌ og doksuꞌan nog kopoksumodia ta koni dianon, ion non ion og sulaton ku mangka u poitoy dituꞌ ni Datuꞌ Sisar. 27Bila akon, diꞌ mogusoy nog gotow nog kinolobusu nog uokilon ku dia ni Datuꞌ Sisar, nog saka ondiꞌ u muakil og sumbungan kituꞌ dianon.”

26

1Dadi, si Agripa miktaluꞌ dia ni Paul nog, “Binogayan ka na nog timpu tumabal sog sumbungan nilan koyon dianika.”

Dadi, si Paul inogot non komot non mangka poktaluꞌ nog, 2“Datuꞌ Agripa, og gondow koni, sog pikilan ku dun, ombaꞌis sukud u nog kibogayan u pa nog timpu tumabal dia sog sunguꞌan mu nog glam nog sumbungan nog Hudyuanan koyon dianakon. 3Poꞌ ika, kosunan mu tokodoy og glam nog polomotadon nog bansa Hudyu, bu glam nog poksusian nilan. Dadi, pongoningonion ku dianika nog diꞌ a motonop mokinongog nog poktoluꞌon ku koni.

4“Tidu pa sog kiikaꞌan ku dituꞌ sog dili bonua u asta midopot u dituꞌ sog Jerusalem, glam nog Hudyuanan koyon, kosunan nilan tokodoy og polomotadon ku. 5Dadi, miobon nilan na akon kosunan. Somoꞌ moleg ilan tumaksiꞌ, mokotaksiꞌ ilan tokodoy nog akon dodaꞌ og sakup u nog kampung nog Parasiu nog modilis tokodoy og polomotadon non sog tanud ta. 6Bu numun kituꞌ dia u sog gukum niu koni sabap sog kopogdodama u nog pinasad kituꞌ nog Mikpongon nog binogoy non sog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ. 7Og pasad kituꞌ, tidu pa sog sopuluꞌ bu duaꞌ pangkat ni Apuꞌ Israel, landuꞌ og kopogdodama nilan dun nog motuman kobon nilan moktamuy dia sog Mikpongon gobi gondow. Datuꞌ Agripa, sabap sog kopogdodama u nog dodomaan ta koni, sinumbung nilan akon dun. 8Iduma amu, diꞌ amu ma tumud nog og gotow potubuꞌon nog Mikpongon tidu matoy?

9“Minsan akon dini kituꞌ, mitantu sog pikilan ku nog sumboy monamal u sumusi sog ngalan ni Isus og gotow Nasaret kituꞌ. 10Dadi, maꞌ nion dosop og piginang u dituꞌ sog Jerusalem. Binogayan u tanan nog bayaꞌ nog mokokotas nog boliananan ta mongolobusu nog poktanudanan koyon. Bu bila bunuꞌon ilan, sumolabuk u dosop dun. 11Tatap u moguliugan dia sog glumpukanan nilan poꞌ pomosokitan ku ilan. Bu sinulayan ku na ilan tumogol mokpolotaꞌ moktanud sog poktanudan nilan koyon. Landuꞌ og glolingit u dianilan boyaꞌan nog midopot u tanan sog len bonuaan mongulaꞌat dianilan.

12“Ngon gondow non, binogayan u nog bayaꞌ bu sinagda u nog mokokotas nog boliananan ta mangoy sog Damaskus. 13Dadi, Datuꞌ Agripa, sintak u ompanow, dangan daliꞌ na glotuondow bonua, mikotongow u nog dolag tidu sog glangit nog motilak pa sog gondow nog sinumilow dianakon bu sog dumaanan ku. 14Mikpogbuksak ami bu mikodongog u nog taluꞌ nog Hinibru kotaluꞌ dun. Og taluꞌ koyon maꞌ nini, ‘Saul! Saul! Iduma pokposokitan mu ma akon? Bila ontuan mu akon, ika da og mosinsa dun.’ 15Dadi, miktaluꞌ u, ‘Sima a, Apuꞌ?’ Tinabal u nog Pogbayaꞌ, ‘Akon si Isus og pikposokitan mu koyon. 16Pogbuat a na poꞌ saꞌan mikpotongow u dianika, poꞌ imungon ku ika nog sosoligan ku. Bu dondagon ku ika tumaksiꞌ nog mitongow mu koni paꞌali dianakon, bu paꞌali dosop sog ain potongowon ku kituꞌ dianika. 17Bu gowonon ku ika sog kopongulaꞌat nog salu bansa mu bu sog gotowanan kituꞌ nog konaꞌ Hudyu. 18Bu dondagon ku ika mangoy mukaꞌ nog tinontongan nilan bagun ilan tumolikud dia sog kodoloman mangka nilan sunguꞌoy og dolag, bu bagun ilan mokawaꞌ sog pigboyaꞌan ni Kindagow mangka ilan angoy sog bayaꞌ nog Mikpongon, bu bagun kompunan og dusaanan nilan bu pokampuꞌ sog ain piniliꞌ kituꞌ bianan sog kopongandol nilan dianakon.’ Maꞌ long ni Isus dianakon.

19“Dadi, Datuꞌ Agripa, daꞌ u bolibadoy og pitongow kituꞌ nog Mikpongon dianakon tidu sog glangit. 20Poꞌ sog tagnaꞌ og gustalan ku dianilan dituꞌ sog Domaskus, nog sumboy tolikudan nilan og dusaanan nilan mangka ilan poktamuy sog Mikpongon. Bu potongowon nilan og kopoglilaꞌ nilan bianan sog polomotadon nilan. Maꞌ nituꞌ dosop og pigustal u dituꞌ sog Jerusalem, bu dituꞌ sog Judia, bu asta sog gotowanan nog konaꞌ Hudyu. 21Saꞌan ituꞌ inukpaꞌan u nog Hudyuanan koyon dituꞌ sog glomalomaan nog Baloy nog Poktomuyan, mangka nilan bosia akon bunuꞌoy. 22Tibua, tidu dituꞌ asta sog numun koni, tinobangan u nog Mikpongon. Dadi, saꞌan ini dia u pogindog sog sunguꞌan niu tumaksiꞌ sog motas otawaka ombabaꞌ. Og piktaluꞌ u koni dianiu, ion non ini og pidonsamaꞌ nog polomolatasanan kituꞌ bu si Apuꞌ Muses. 23Og tinaluꞌ nilan kituꞌ nog og Kristu posinsaon, bu ion og mokuna potubuꞌoy tidu sog patoy, bu pulonagon non dia sog bansa Hudyu bu sog konaꞌ Hudyu paꞌali sog dolag nog ion non ion og kogawon nog gotow tidu sog bayaꞌ nog dusa.”

24Solian ni Paul koyon moktaluꞌ, linompang ni Pestus nog gapis, “Paul, migbunog a! Sabap sog kotas nog kotoan mu koyon, migbunog a dun!”

25Dadi, tinabal ni Paul ion, “Tobiaꞌ dianika Pestus, daꞌ u ini pogbunog. Og taluꞌ u koni motud bu dumalan. 26Bu si Datuꞌ Agripa, misabut non glam nog piktaluꞌ u koni. Dadi, diꞌ u mogalangalang moktaluꞌ dun dianon. Poꞌ kosunan ku nog glam nog piguksugan ku koni mitongow non. Poꞌ daꞌ ini dia ininang sog molingod. 27Datuꞌ Agripa, tumud a taꞌ sog tinaluꞌ nog polomolatasanan nog taluꞌ nog Mikpongon kituꞌ kobon nituꞌ? Kosunan ku nog tumud a dun.”

28Dadi, tinabal ni Agripa si Paul. “Baluꞌ mu dun sog sododuꞌun koni, motogol mu akon tumabuk dia ni Isus.”

29Tinabal ni Paul ion, “Daꞌ bigyaꞌ numun kituꞌ otawaka sog bolomaꞌdinglag, og gyakin ku dia sog Mikpongon, tidu dianika asta og glam nog mikinongog dianakon numun kituꞌ, mimung ilan nog mamaꞌ nakon. Tibua, konaꞌ mamaꞌ nakon nog boludon nog glantaylantay koni.”

30Tubus nituꞌ, og datuꞌ koyon, bu og gubernador, bu si Bernis, bu asta glam nilan koyon dion, mikpogbuat ilan. 31Bu kobon nilan lumiu mikpogabitabit ilan nog, “Og gotow koni, daꞌidun miinang non nog patut bunuꞌon dun otawaka kolobusuon dun.” 32Bu si Datuꞌ Agripa miktaluꞌ dia ni Pestus nog, “Og gotow koni, somoꞌ daꞌ pokitabang dia ni Datuꞌ Sisar, miobon na mokoluas.”

27

Si Paul tinumulak na posunguꞌ sog Roma

1Dangan miupakat nilan nog potulakon nilan ami posunguꞌ sog Italia, si Paul bu duma kinolobusuanan koyon dion, inuakil ilan dia sog kounutan nog sundalu nog Roma nog og ngalan non si Julius. Bu ion og solabuk og sakup nog sundaluanan kituꞌ nog polongipat sog Datuꞌ nog si Sisar. 2Dadi, sinumakoy ami sog pologata kituꞌ nog miktidu sog bonua nog Adramitium nog poktulak na posunguꞌ sog dongguꞌananan sog susulan nog Bataꞌbataꞌ Asia. Bu migunut dianami si Aristarkus, og gotow kituꞌ sog Tisalonika. Og bonua non koyon misakup nog Masadonia. 3Bu dangan migbolomaꞌ, dinumongguꞌ ami sog Sidon. Sabap sog glolatan ni Julius dia ni Paul, pitiang non ion mangoy sog glokoleanan non bagun nilan ion kobogayan nog ain og kulang non. 4Dadi, tinumulak ami nosop. Miksolingod ami sog puluꞌ nog Siprus poꞌ misonsung nami og galuꞌ. 5Tubus nituꞌ, kinontas nami og Silisia bu og Pampilia dituꞌ ami mikpotugbok sog Mira nog sakup nog Lusia. 6Bu og kounutan nog sundalu kituꞌ mikotongow nog pologata nog miktidu dituꞌ sog Aleksandria, posunguꞌ sog Italia. Dadi, linalin non ami dituꞌ. 7Molugyaꞌ gobok nog sinokayan nami koyon boyaꞌan nog midopot asta sanu ondow mangka ami siꞌoy pokotubag dituꞌ sog Nidus. Bu daꞌ ami pokodayun poꞌ molandos tokodoy og galuꞌ dion. Dadi, migbuleleng ami poꞌ moksolingod ami sog puluꞌ nog Krit, dituꞌ ami minian sog dibabaꞌ nog Salmoni.

8Dadi, mikposoksid ami bu gahatgahat ami na pokodopot sog gloꞌok kituꞌ nog iningolanan og Molongas nog Pogdongguꞌan nog molanilani sog Lasea. 9Mianggaꞌ ami tokodoy sog dalan, bu kondokondok og kibianbianan nami, bu labi na sog gunan koyon poꞌ mipuas na og kologyaꞌan kituꞌ nog iningolanan og Puasa.27:9 Bila ompuas na og kologyaꞌan koyon, motang na sog timpu goyup. Dadi, pimolian ni Paul gotowanan koyon nog, 10“Posunon ku sog glam niu, og panow ta koni kondokondok loꞌ ini. Poꞌ tidu sog sinokayan ta koni bu og glulananan non koni, mokpoglaꞌat. Bu minsan ita, gomonsunoy mosunuꞌ ita pa dun.” 11Tibua, og kounutan nog sundalu koyon, og inunut non og taluꞌ nog gapuꞌ nog sinokayan nami koyon bu og taluꞌ nog polomonsalan koyon. Daꞌ ion tud nog taluꞌ ni Paul kituꞌ. 12Og dinongguꞌan nami koyon, diꞌ pia pogonongan bila timpu goyup. Dadi, og kodokolan dianami, moleg ilan na tumulak. Poꞌ dituꞌ ilan dow bosia pogapas sog Pinika sog sung nog puluꞌ nog Krit koyon. Poꞌ dituꞌ ilan dow poksolingod sog galuꞌ asta ompuas timpu goyup poꞌ gloꞌok koyon mikosunguꞌ sog sindopan.

Misaꞌut ilan nog goyup

13Dadi, dangan miglologaluꞌ, baluꞌ nilan dun motuman nilan na og glegan nilan kituꞌ. Dadi, binalut nilan sinipit nilan mangka ilan pogimakat tumulak. Mikposoksid ilan sog puluꞌ nog Krit koyon. 14Daꞌ ion kobon, inoyupan ami nog molandos tokodoy nog goyup tidu sog puluꞌ koyon. 15Dadi, og pologata koyon nog sinokayan nami, misugat nog galuꞌ koyon, bu daꞌ ami pokolandan sog posunguꞌan nami kituꞌ. Dadi, pituludan nami og galuꞌ koyon. 16Dangan minatong ami sog dibabaꞌ nog bataꞌbataꞌ puluꞌ kituꞌ nog Kauda, tinumodoꞌtodoꞌ kolongod. Og buti kituꞌ nog tinundan nami, gahatgahat na kobatun sog ditas. 17Dangan ion mibatun tibua og buti koyon, binogbod nilan pologata nami koyon bagun diꞌ mododaliꞌ kolangkat mangka nilan kolumoy og glayag nilan poꞌ mondok ilan mosonglad sog glandap sog dibabaꞌ nog Libia. Dadi, pituludan nami og pologata koyon sog galuꞌ. 18Og dagat migbokwad notibua boyaꞌan nog migbolomaꞌ ion, inowasan nami nog glulan og pologata koyon. 19Miglen gondow ion, pinglabuꞌ nami og glangkapanan nog pologata koyon. 20Bu midopot asta sanu ondow nog daꞌ nami kotongow og silow nog gondow otawaka glamag nog bitun poꞌ sigisigi ami oyupan nog molandos tokodoy nog goyup. Daꞌ ami na pogdodama nog motubuꞌ ami pa.

21Sog gobon nog maꞌ nion koyon og kibianbianan nami, daꞌ ilan na pongnanam nog kuman. Dadi, si Paul minindog sog sunguꞌan nilan koyon mangka poktaluꞌ dianilan nog, “Sog glam niu koyon, somoꞌ bosia pikinongogan niu akon nog diꞌ ita pa bosia sokaliꞌ gumonat dituꞌ sog puluꞌ nog Krit kituꞌ, diꞌ amu bosia kobolongan. 22Tibua, toluꞌon ku dianiu nog popagon niu notibua og pikilan niu, poꞌ daꞌidun da og moglaꞌat minsan sala kotow siꞌoy dianita. Og pologata ta da koni og moglaꞌat. 23Poꞌ og Mikpongon nog poktomuyon ku nog ion og Kounutan ku, kogobi pipangoy non og moloikat non dianakon. 24Maꞌ nini og taluꞌ non dianakon nog, ‘Paul, naꞌ a mondok. Poꞌ sumboy a nododaꞌ mongadap dituꞌ ni Datuꞌ Sisar. Poꞌ bianan sog popia nog Mikpongon dianika, daꞌidun og moglaꞌat dianiu, tidu dianika asta sog glam nog dumaanan mu koyon.’ 25Dadi,” long ni Paul dun, “naꞌ amu mosusa poꞌ sumalig u sog Mikpongon nog tumanon non og piktaluꞌ non kituꞌ dianakon. 26Tibua, modoksaꞌ ita sog len puluꞌ.”

27Bu dangan midopot ami duaꞌ kopitu gobi mokpalidpalid sog dibabaꞌ dagat nog iningolanan og Mediteranian, sog tongaꞌtongaꞌ gobi og sosoligananan sog pologata koyon, miantap nilan nog molani ami na sog goksid. 28Dadi, inadal nilan nog tali bagun nilan kosunan og dalom non. Kisunan nilan nog duaꞌ puluꞌ dopa kodalom. Daꞌ ion kobon, dangan inadal nilan nosop sopuluꞌ dona bu lima dopa. 29Og kondokan nilan modoksaꞌ ami sog botuan. Dadi, linabuꞌ nilan og pat buk sinipit nilan sog gulinan mangka ilan pongoningoni nog moglogondow na. 30Bu og sosoligananan koyon, moksipi ilan bosia mokpolaguy. Tinontun nilan og buti dituꞌ sog mundaꞌ, baluꞌbaluꞌ linabuꞌ nilan og duma sinipitanan. 31Saka mitongow ilan ni Paul. Dadi, tinaluꞌ non dia sog kounutan nog sundalu kituꞌ bu dia sog sundaluanan non nog, “Og gotowanan koyon, bila mawaꞌ ilan dini sog pologata koni, diꞌ amu motabang.” 32Dadi, piglondanan nog sundaluanan koyon tumoktas og gikot nog buti nilan koyon, mangka nilan potiangoy manud.

33Dadi, dangan migdaliꞌondow bonua, sinagda ni Paul og glam nilan kuman minsan mikaꞌan siꞌoy. Long non dun, “Ngon na duaꞌ kopitu gobi nog daꞌ amu sibon pongnanam nog kuman kobal niu mogumatiꞌ nog posunguꞌ matong dianiu. 34Dadi, kan amu na bagun amu dumasig poꞌ daꞌidun da og moglaꞌat dianiu minsan sobalu siꞌoy og buk niu.” 35Dangan miluksad tibua og taluꞌ non koyon, minalap ion nog pan mangka non posolomatoy dia sog Mikpongon bu pitakoy mangka ion kan sog sunguꞌan nilan. 36Dadi, glam nilan koyon dion kipongomuꞌan ni Paul og pikilan nilan. Dadi, kinuman ilan. 37Og dakol nami sog pologata koyon duaꞌ gatus bu pitu puluꞌ bu nom. 38Dangan midoksuꞌ ilan kopia kuman, pinglabuꞌ nilan og glulan nilan nog paloy bagun molantung og pologata nilan koyon.

Misonglad og pologata nilan

39Dangan miksisolom bonua, daꞌ nilan kilolaoy og bonua koyon. Tibua, mikotongow ilan nog gloꞌok dion nog togo pontad. Dadi, migapas ilan bosia dumongguꞌ dituꞌ. 40Pingoktas nilan og tali nog sinipitanan koyon bu ubadoy og gogbod nog bonsalan koyon mangka ilan glayag sog mundaꞌ posunguꞌ sog pontad koyon. 41Tibua, misonglad ami sog glandap poꞌ og mundaꞌ nog pologata koyon miuntul dia sog glandap. Dadi, milangot na dion. Bu og gulinan non milangkat na kobal nog nabok.

42Dadi, og sundaluanan koyon, piksipian nilan momunuꞌ og glam nog kinolobusuanan koyon poꞌ bagun ilan diꞌ mokopolaguy. 43Tibua, og kounutan nog sundaluanan koyon, diꞌ non kumboyon si Paul bunuꞌon. Dadi, pigondiꞌan non momunuꞌ og gotowanan koyon dia sog sundaluanan koyon. Sugaꞌid non, sinagda non ain og mokolangoy kituꞌ mongokpu mangka langoy sog goksid. 44Bu og duma dinondag non mongalap nog gobanan nilan. Dadi, glam nami mikodopot ami sog pontad nog daꞌ supisupi nami.

28

Si Paul dituꞌ sog puluꞌ nog Malta

1Dangan midoksaꞌ ami sog pontad nog daꞌ supisupi nami, ugat nami pa kosunoy nog og ngalan nog puluꞌ koyon og Malta. 2Bu gotowanan dion molongas kobalan nilan dianami. Miktagun ilan nog gapuy poꞌ og ponolangan nami poꞌ og dupiꞌdupiꞌ bu motigdow. 3Dadi, si Paul sinumikwat nog topuk nog sidoꞌoy. Bu dangan dinuluk non sog gapuy, ngon mamak nog linumuas dion. Sokaliꞌ nilan mitongow og mamak koyon miksolimpongot sog komot ni Paul. 4Bu og gotowanan sog Malta koyon, dangan mitongow nilan og mamak koyon nog mikolombitin sog komot ni Paul, mikpoksitaluꞌ ilan nog, “Og gotow koyon og polomunuꞌ dodaꞌ. Tibua, minsan mitabang tidu sog dagat, og sukud non da bayuꞌ moglaꞌat.” 5Tibua, pinisik ni Paul og mamak koyon sog gapuy bu daꞌidun da og mibatik non. 6Pigumotiꞌanan nog gotowanan koyon momagaꞌ si Paul otawaka ombuksak mangka patoy. Saka asta miobon, daꞌ doma og supisupi non dun. Dadi, miksop pomikilan nog gotowanan koyon, bu inintom nilan si Paul nog ion og diwata.

7Dia sog molani nog kidotongan nami koyon, og pigonongan nog kounutan nilan sog puluꞌ koyon. Og ngalan non si Publius. Bu binaꞌasa non dosop ami mahatul bu pibatuk non ami sog baloy non asta tolu gobi. 8Kitangan nami og gamaꞌ ni Publius migbolilid poꞌ mipanas bu miguduudu. Dadi, pilonian ni Paul mangka non pogyokinoy mangka non doponoy. Tidu dituꞌ, kiuliꞌan og gotow koyon. 9Dangan miinang og maꞌ nion koyon, og glam nog diꞌ mokokodag sog puluꞌ koyon, mikpogangoy ilan dituꞌ ni Paul bu kiuliꞌan ilan dosop. 10Sog gobon nami sog puluꞌ koyon, miglologinis og pimogoy nog gotowanan dianami. Bu dangan posunguꞌ ami na tumulak, pinoꞌuban nilan dosop ami nog glam nog kulang nami.

Si Paul minatong na dituꞌ sog Roma

11Dangan midopot tolu bulan ami dion, sinumakoy ami sog pologata dion nog tidu sog Aleksandria nog migbagad nog timpu todoꞌ. Og ngalan nog pologata koyon, og Gapid nog Diwataanan. 12Dadi, tinumulak ami sog Malta posunguꞌ sog Sirakusa. Dangan minatong ami dituꞌ, tolu gobi golot non, 13miglandan ami sog Rigium. Dangan miglen gondow bonua, pituludan nami og galuꞌ, bu sog koduaꞌ ondow non, mikodatong ami sog Putioli. Og bonua koyon sakup nog Italia. 14Bu mikotongow ami dituꞌ nog pigilugan sog tanud, bu sinosaꞌan nilan pa ami lagaꞌ nog pitu gobi. Bu dituꞌ ami na ginumonat ompanow posunguꞌ sog Roma. 15Bu og pigilugananan sog tanud dituꞌ sog Roma, dangan midongog nilan nog posunguꞌ ami dituꞌ nilan, linumpak nilan ami sog bonua kituꞌ nog iningolanan og Tobuꞌan nog Apius, bu dituꞌ sog bonua kituꞌ nog iningolanan og Tolu Pogbotukan. Dangan mitongow ni Paul og pigilugananan koyon sog tanud, kipondoloꞌisogan ion dun bu mikposolamat ion dia sog Mikpongon. 16Dangan minatong ami sog koliwagan bonua nog Roma, kinumboy nog kounutan nog sundalu kituꞌ si Paul mogonong nog sala non, duaꞌ ilan nog sundalu kituꞌ nog mogipat dianon.

Pigustalan ni Paul og Hudyuanan dion sog Roma

17Dadi, tolu ondow tidu sog kodatong nami dion sog Roma, pilumpuk ni Paul glam nog kounutananan nog bansa Hudyu dion. Dangan minangoy ilan moglumpuk dituꞌ non, tinoluꞌan ni Paul ilan nog, “Pigilugan ku, minsan siꞌoy daꞌidun salaꞌ u dia sog bansa ta, otawaka sog botad kituꞌ nog pilatas nog mokogulanganan ta kituꞌ kobon nituꞌ, kinolobusu u sog Jerusalem mangka nilan pa akon uokiloy sog gotowanan sog Roma. 18Tubus nilan akon poksumodiaoy, poluason nilan bosia akon poꞌ daꞌidun salaꞌ u nog boyaꞌan baꞌis u bunuꞌon dun. 19Tibua, og duma Hudyuanan koyon, ompok ilan nog mokoluas u. Dadi, mikitabang u dia ni Datuꞌ Sisar minsan siꞌoy ondaꞌidun og sumbungan ku dia sog salu bansa u. 20Dadi, saꞌan ini pilumpuk u amu poꞌ moleg u mogabitabit dianiu. Saꞌan ini binalud u nog glantaylantay koni poꞌ kobal nog tud u sog dodomaan nog bansa ta Israel.”

21Dadi, tinabal nilan si Paul nog, “Daꞌidun og sulat nog mitabuk nami tidu sog Judia paꞌali dianika. Bu daꞌidun dosop og salu bansa ta nog minatong dini nog miguksug ilan otawaka migagi ilan nog molaton paꞌali dianika. 22Tibua, maꞌ nituꞌ siꞌoy, moleg ami mokinongog dianika bog olo pikilan mu paꞌali sog tanud kituꞌ. Poꞌ kisunan nami nog ainain nog bonua, pikongitan nilan og pigunutan mu koyon nog tanud.” 23Dadi, miksosaꞌ ilan nog gondow nog mangoy ilan monginongog dianon.

Dangan midopot og sosaꞌ nilan kituꞌ, modakol tokodoy nog gotowanan og miglumpuk dituꞌ non. Bu pigustalan non ilan paꞌali sog pigdotuꞌan nog Mikpongon, tidu sog sisolom asta gobi. Bu bagun non bosia ilan moit tumud, pidolag non dianilan og paꞌali dia ni Isus, bianan sog sinulat ni Muses bu polomolatasanan kituꞌ kobon nituꞌ. 24Ngon dianilan tinumabuk dun, bu ngon dosop ompok tumabuk dun. 25Dadi, daꞌ ilan poksolabuk nog pomikilan poꞌ ngon og tinaluꞌ ni Paul dianilan nog boyaꞌan mikpoksibuat ilan dun. Og taluꞌ ni Paul kituꞌ maꞌ nini, “Motud dodaꞌ og taluꞌ nog Bolakat nog Mikpongon kituꞌ nog tinaluꞌ non dia sog mokogulanganan niu kituꞌ nog pilatas non bianan dia ni Isaya kobon nituꞌ. 26Maꞌ long ni Isaya,

‘Angoy a sog bansa koyon mangka a poktaluꞌ dianilan nog, modongog nilan siꞌoy kobon non, tibua, diꞌ nilan mosabut. Bu motongow nilan siꞌoy, diꞌ nilan da kosunan. 27Poꞌ miglokobol og pusung nilan, bu tinimpong nilan og tolinga nilan, bu pinodong nilan og mata nilan. Somoꞌ bosia diꞌ ilan maꞌ nituꞌ, mokotongow ilan, bu mokodongog ilan, bu mokosabut ilan nog boyaꞌan sumunguꞌ ilan dianakon poꞌ bagun ku ilan kuliꞌan.’28:27 Isaya 6:9-10

28“Dadi,” long ni Paul dianilan, “bagun niu kosunan, og gustalan nog Mikpongon paꞌali sog tabang non dia sog gotowanan, midopot na sog konaꞌ Hudyu bu mokinongog ilan dun.” [ 29Dadi, dangan miluksad tibua og taluꞌ ni Paul koyon, mikponguliꞌ og Hudyuanan koyon nog landuꞌ og susian nilan.]

30Dadi, si Paul, dion pa migonong lagaꞌ nog duaꞌ ton sog baloy kituꞌ nog sinukoyan non. Bu tinolimaꞌ non glam nog minumbaloy dituꞌ non. 31Kobon non dion, og piginang non, daꞌ pogalangalang mogustal nog paꞌali dia sog pigdotuꞌan nog Mikpongon. Bu daꞌ da ion pogondiꞌoy mokpanad paꞌali dia sog Kounutan nog si Isukristu.