Mak

Mak

¹ E kaa ka segesegefa rainia na tarofa koro rainia ko Jisas Kraes, karena o God. ² - ³ A tarofa koro kaa, ke faganega manga o Aesaea na maurukari, ne segea ina puka iana, “God ke woi, ‘Au kasia wau ka mwane ni tamasinga rai fagaoto ana ka tara ki nanau tangago. Wani kena ke tamasi ngerengere i finua tatara tangara ka inuni, ke wowoi, Mui fagananaugamu tangaa ka Arafa. Mui tagarafia ka tara ki oto tangaa.’” ⁴ Hoi o Jon ne fagamaanu apuna ke rao mai ina finua tatara make woi tangara ka arani inuni, “Mui riri aporo tangaa ko God, kamui maanu apuna, mako God ke tawotawo kasigi panigamu ka aerafa iamiu.” ⁵ Panira na arani inuni ina provins i Jiudia mi Jerusalem a rurufa ni inuni ka rao tangaa ko Jon, maka woisi ka tamasinga faitakoifa rainigi ka aerafa iata, make fafagamaanu apunara ko Jon ina wai i Jodan. ⁶ Jon kaa, ke gafu rainia ka gafu na fauria rainia na furuna kamel. E fogosia rainia ka gawona puruka make ngaura ka site ora mina hani. ⁷ Jon ke woi tangara ka inuni, “Ani na mwane ne tefariau ke pagai arao mai. Mi inau ke marefa ni arariau rai tao rai mwane ni tagaranifa iana rai rufai ana ka puuti iana. ⁸ Au fagamaanu apunarigamu rainia ka wai, mi ngaia ke fafagamaanu apunarigamu rainia ka Figona Apuna.” ⁹ Iga na mataina kena Jisas ke rao pania ki Nasaret ina provins i Galili, mo Jon ke fagamaanu apunaria i wai i Jodan. ¹⁰ A mataina ne akau mai o Jisas pania na wai, e rea ka wawaiaro ne tatafatafa mina Figona Apuna ke wato afuria manga na kugau ne mai tagetage ia. ¹¹ A ringina inuni pania i Heven ke woi, “Igo ki kareku koro mereaku, makau wagewage rainigo.” ¹² Ina mataina kena a Figona iana o God ke toraia ko Jisas ina finua tatara. ¹³ E oga kena suria ka tangafurui tangiana ne efai pupu (40) mina mataina kena o Satan ke ofongia. O Jisas ke oga afainira ka mwani wasi, mina enjel ka rao mai rai tamaniana. ¹⁴ Imurina o Jon na roia, Jisas ke rao ina provins i Galili make tamasia ka tarofa koro ne rao mai pania ko God. ¹⁵ E woi, “Eka, ka mataina koro tangaa na arafanga iana o God, ne fagarangi mai noga. Mui riri aporo mai tangaa ko God maka mui tangamworani rainia ka tarofa koro!” ¹⁶ A mataina o Jisas ne taworagofa ke arao ina karingana aone ina wai rafa i Galili, make rea ko Saemon mo o goana Andru, a mwane ni afuasinga makaru kasia ka fugo ina wai kena. ¹⁷ Jisas ke woi tangaraurua, “Muru rao mai suriau. Qai fagausurigamurua rai tora inuni ana, marefa ka siare.” ¹⁸ Hoi ngairaurua karu kasi sio ka fugo iataurua makaru rao suria. ¹⁹ Jisas ke taworagofa make reraurua ko Jemas mo Jon, karena o Sepedi. Aru ogaoga ina qauta, karu qonoqonoi ka fugo iata. ²⁰ Jisas ke woi tangaraurua karu takua. Aru rao pania ke emataurua ina qauta ia afainira ka kare iata makaru takua. ²¹ O Jisas mina rongoisuri iana ka rao i finua i Kapanaum. Hoi tana tangiana apuna muri mai, make rao ke qanu iga ka agua ni fakunga iata na Jiu, make fagausuri. ²² Arani inuni ka panga rainia ka fagausuringa iana, ne fagausuri afainia ka ramwofa ne marefa ni manga na fagausuri iga na Lo iana o Mosis. ²³ Ua, a mwane ne qanufia na ataro ke qanufia ka agua ni fakunga ia make ngere, ²⁴ “Jisas na mwane i Nasaret, ataa ko oqani tanua ana rainigami? O rao mai rai fagaerisigami ana?Au girarago ko otai ki igo, igo kena ka kare iana o God no Apuna.” ²⁵ Jisas ke mea tamasi ke woi tangaa, “Ui manapu makui fura mai pania ko wani kena!” ²⁶ Ataro ia ke ngiungiua, make ngere make fura pania. ²⁷ Arani inuni ka panga wau maka fafaiwoisi mereata, “Ataa ke kaa? E qao manga tana fagausuringa faoru ne tefa! Ataro minga ke tautau woita iana.” ²⁸ A tarofa rainia ko Jisas ke mafarufaru ke rao ofu ana ka arani finua ina provins i Galili. ²⁹ A mataina o Jisas ne fura mai pania na ruma ni fakunga ia afainia ko Jemas mo Jon, ngaira ka oto rao i ruma iataurua o Saemon mo Andru. ³⁰ A mataina ngaira taua na ruma kena, o Jisas ka fagarongoa rainia ka fungaona o Saemon ne mafanafana ne matoro ke taotao i qana. ³¹ O Jisas ke qanu make fagakorofia pania ka matoro iana make kawiria afaraga. A mafanafana ana iga na matoro ia ke fato pania make fagangaura kai inuni i ruma kena. ³² Iga na manurafitana kena ne suu na arito, arani inuni na ape aera mina ani ne qanufira na ataro ka toraira mai tangaa ko Jisas. ³³ Nga na finua fato kena ka faku mai rifuia ka maana ruma ia. ³⁴ Mo Jisas ke fagakorofira ka inuni ne tanura na arani ape aera ne aera tefa wau gena make gogofira nikao ka arani ataro ne rako aera, make marefa ni fagamwatakura rai tamasinga suria na ataro gena ka girara ki ngaia kena. ³⁵ Gomagomafa aera ne tangi mai Jisas ke rite akau make rao iga ka agua ne magamagafuruaga make fagarafe. ³⁶ Saemon mina tamana ira ka garia. ³⁷ Mataina na rogoia, maka woi, “Arani inuni ka garigo!” ³⁸ Jisas ke aramira, “Ai rao ina finua fagarangi ki araria qai tamasia ka tarofa koro tangara ka inuni gena. Ngaia na agua nau rao mai tangaa ngai kena. ³⁹ Hoi o Jisas ke rao iga ka agua ni fakunga iata na Jiu ina arani finua i Galili ka tawatawa make gogofira ka ataro ka fura pania inuni.” ⁴⁰ A mwane ne tanua na lepa ke rao mai tangaa ko Jisas make qogu rai uwa inagona make nongia, “Igo ko nafunia ka ramwofa rai fagakorofiau ana, manga no oqania.” ⁴¹ Jisas ke takoia ka mwane kena, make fatatagia rao, make woi, “Au oqania. Ina mataina kaa, ko korokoro.” ⁴² Ina mataina kena, mwarao ne tanua o wani ia ke fato rao pania. ⁴³ Imurina na agua ne tanua tangaa wani ia, Jisas ke fagaapuapua, e woi tangaa, ⁴⁴ “Siana ko wowoisia tangaa tana inuni rainia na agua kaa, mako rao mwa ko fagaqao mereamu rainigo tangaa ka mwane ni raperapega woi igo ko koro. Hoi imuri mako kafu totoraia ka matania iamu rao tangaa ka Ruma ni Wogasifa, takena nga o Mosis ne qani tamasi mai ia, ki mwarao maka arani inuni kai gigirara woi na mwarao ne tanugo kena ke fato noga panigo.” ⁴⁵ O wani ia ke tamasia rafaera make tamasia tangara ka inuni rako aera, ke tanua ko Jisas ke marefa ni pagai arao ina matonga ni inuni irarona finua. E ogaoga taragani wau pania ka finua minga ka arao mai ka inuni tangaa pania ka arani agua.

¹ Ua Jisas ke aporo mai i Kapanaum. Imurina mai tana tangiani mina inuni gena ka rongoa woi ne ogaoga i finua kena. ² Hoi ainuni na rako aera ka rao mai i ruma kena make marefa ka agua ni urafa iga i maana ruma ia. Jisas ke fafagausuri maunga ³ mina guana mwane ne efai ka rao mai, a toraia ka mwane ne risu iga ka qana. ⁴ Mina fakunga ni inuni ia, ke qara tangara rai toraia ana tangaa ko Jisas, maka tafa kurua wato ka gairina ruma ia, i aworana akau Jisas. Ina mataina na tafakurua fato, ngaira ka kunia wato ka mwane ia afainia ka qanana ia ne tao iga ia. ⁵ A mataina o Jisas ne rea na tangamworanifa iata, e woi tangaa ka mwane ne risu ia, “A goaku, aerafa iamu ka tawo panigo.” ⁶ Tana fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka fafaiogasi gena, maka oga ka tako, ⁷ “E fea ke woisia na agua manga ngai kana? E tako wari woi ngaia ko God. Nga o God mwa ke gira tawora ana ka aerafa.” ⁸ Ina mataina ngai kena o Jisas ke girara ka agua na takosia ia make woi tangara, “E fea kamu takosi na agua manga ngaia gena? ⁹ E mwataku mwa rai woi ana, ‘A goaku, au tawo kasigi ka aerafa iamu.’ Marefa ko otai ni rea woi qai nafunia ka ramwofa rai tanui ana ka tafarafa ia. E qara wau rai woi ana, ‘Ura akau, kui toraia ka qanamu maku rao,’ suria na arani inuni ka gira rea ana ki inau nafunia ka ramwofa rai tanui ana ka mwarao gaa. ¹⁰ Au fafagaregamu rainia woi na Kare ni Inuni ke nafunia ka ramwofa rai tawora ana ka aerafa ana i ano kaa.” Hoi o Jisas ke woi tangaa ko wani ia, ¹¹ “Afaraga! Kui tawoa ka qanamu, kui aporo i finua.” ¹² O wani ia ke afaraga akau, make tawoa ka qanana ke fura. Mina inuni gena ka qoretainia maka panga, maka fagaakausia ko God maka woi, “Marefa nai rea noga ka agua manga ngai kena!” ¹³ O Jisas ke rao fagaetagai nikao ina raona wai Galili. Apena rurufa ni inuni rafa ka mai faku rifuia, make fagausurira. ¹⁴ A mataina ne taworagofa ke arao wau, make rea ko Livae, i karena o Alfias. O Livae ke ogaoga iga ka agua ni wori takis ana, mo Jisas ke woi tangaa, “Ui rao mai afainiau.” Hoi ne afaraga akau make takua ko Jisas. ¹⁵ Imurina mai, Jisas mina rongoisuri iana ka ngaungau i ruma iana o Livae. Ngaia fato na mwane na tawotawo takis mi tana inuni aera ka mai rao suria ko Jisas, ki ngaira nikao afainira iga ka ngaufa kena. ¹⁶ Tana fagausuri iga na Lo iana o Mosis gena, na Farasi nikao, ka rea ko Jisas ne ngaungau afainira ka inuni aera mina mwane na tatawotawo takis. Hoi maka fagatera ka rongoisuri iana gena, “E fea ke ngaungau afainira na mwane na tatawotawo takis mina inuni aera gena?” ¹⁷ Jisas ke rongora make aramira ke woi, “Ainuni na koro ke marefa nai oqania ka toketa, minga ka inuni na ape aera mwa. Marefa qai mai garira ka inuni na koro kai mai arao i suriau, makau mai garira mwa ka inuni aera.” ¹⁸ Rongoisuri iana o Jon ne fagamaanu apuna mina rongoisuri iata na Farasi ka fari iga mataina kena. Tana inuni ka rao mai ka fagatea ko Jisas, “E fea, ka rongoisuri iana o Jon mina ani iata na Farasi ka farifari iga, mina rongoisuri iamu ke marefa wau?” ¹⁹ Jisas ke aramira, “A tamana na mwane ne auragi ia ke marefa ni apu tangara rai ngaufa na mataina ne ogaoga afainira. ²⁰ Hoi make pagai taua ka mataina na totoraia panira iga na mwane ne auragi ia, mi ngaira kafu farifari. ²¹ Marefa ka inuni ataia ni qonoqonoia na qani gafu rainia na matari gana na gafu faoru. A gafu faoru ia ke rurunguaga make tatarisia rafa rao ka qani gafu ia. ²² Marefa ka inuni ni riringia na waen faoru ina qani mwarao ni waen. A waen faoru ia ke fungafunga make qoqotagia ka qani mwarao ni waen ia ke fafagaerisia ka waen ia. A waen faoru ka titia iga ka mwarao ni waen faoru.” Hoi e araria mwa ka rongoisuri iana o Jisas rai ngaufa ina mataina na ogaoga afainia. ²³ A tangiana apuna ne etagai Jisas mina rongoisuri iana ka taworagofa ka arao irarona mwou ni wit. A rongoisuri iana ka fuuri ka guani igi na mataina na arao gena. ²⁴ Tana Farasi ka fagatea ko Jisas, “E fea ka rongoisuri iamu ka fuuri wit iga na Tangiana Apuna kaa? Marefa ni araria nai tanua ka agua ngai kena!” ²⁵ Jisas ke aramira aporo, “E marefa mui tomania ka agua ne tanua o Deved, ngaia mina tamana ira ka magau maka oqani ngaufa? ²⁶ Iga na mataina iana o Apaeata na qaunga ni mwane ni raperapega, Deved qanu i rofu iana o God make ngaua ka purete apuna na mwane ni raperapega mwa ke araria na ngaua. E watera nikao ka tamana ira.” ²⁷ Jisas ke tamasi fato ke woi, “Ainuni ke marefa nai fagaworaia tangaa mwa ka fagakorofia ana na Tangiana Apuna. A Tangiana Apuna ka fagaworaia raia watera ana ka korofa ka inuni. “Ainuni ke marefa nai fagaworaia tangaa mwa ka fagakorofia ana na Tangiana Apuna. A Tangiana Apuna ka fagaworaia rai watera ana ka korofa ka inuni. ²⁸ Hoi na Kare ni Inuni ngaia ke arafa tangaa na Tangiana Apuna.”

¹ A ruata na mataina o Jisas ne rao nikao ina agua ni fakunga, a mwane ne mae na rimana ke ogaoga kena. ² Ngaira na Farasi ka oqani sufia ana ko Jisas woi ngaia ke tanua ka agua marefa ni oto, maka nanaua mwa ko Jisas woi ni fagakorofia iga ka Tangiana Apuna. ³ O Jisas ke woi tangaa ko wani ia woi ni ura akau ina agua ne araria woi na arani inuni kai rerea. ⁴ Make fagatera, “E fea, ataa ke oqani igia na Lo iaka rai tanu ana iga na Tangiana Apuna kaa? E araria nai fagatafia ana ka inuni kee nai fagaerisia?” Make marefa ka inuni ni mea tamasi. ⁵ O Jisas ke mangariaga ina mataina ne kerefira na inuni ira, minga ke takoira nikao suria na tora getera wau. Make woi tangaa ko wani ia, “Tagarainia ka rimamu.” E tanua ka agua ia make koro ka rimana ne aera ia. ⁶ Ngaira na Farasi ka rao, maka faganega rai takosia ana ka agua afainira ka tamana o Herod rai nafuia funuia ana ko Jisas. ⁷ Jisas ke toraira ka rongoisuri iana ka wato i wai. Ngaira fato na inuni ka rao i suria pania i provins i Galili mi Jiudia, ⁸ mi pania ki Jerusalem. Tana inuni ka rao pania ki provins i Itumia, mi tana finua nikao irawona wai i Jodan na apanana ne akau iga na arito. A rao mai pania nikao ka finua i Taea mi Saeton. A rurufa ni inuni gaa rao mai, suria na rongora ka fagaqaonga ne tanui o Jisas. ⁹ Hoi make woi tangara ka rongoisuri iana, rai fagananau ana ka qauta rai guru fagataurira ana maka togoria ka inuni gena. ¹⁰ Imurina o Jisas ne fagakorofira na arani inuni, tana inuni nikao ne tanura na ape aera ka faipuripuri rai fatatagia ana ko Jisas. ¹¹ A mataina na inuni ne qanufira na ataro gena na rea o Jisas, minga ka apuri wato ina mwako maka ngerengere, “Igo ki Karena o God.” ¹² Hoi mo Jisas ke fagaapuapura woi siana kai wowoisia. ¹³ Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana woi nai fura ina fungana afainia, maka fura. ¹⁴ Make ono sikifira kaa ka tangafurui mwane ne etagai matara erua ka tao rai aposol, ke araria woi ngaira afainia. E oqania nikao woi ni kasira fura rai tawatawa ana ¹⁵ mina raga ataro ana. ¹⁶ Saemon ka tamata na tangafurui mwane ne etagai matara erua ia, mo Jisas ke fauatana rai o Pita. ¹⁷ Tana mwane nikao ko Jemas mo Jon i karena o Sepedi ne erua. Jisas ke fauatataurua rai o Bonatis, ararona tamasinga kena “A gugurufia.” ¹⁸ Andru, Filip, Batolomiu, Matiu, Tomasi, Jemas karena Alfias mo Tatias, ngaira nikao ka aposol. Tana mwane nikao, ko Saemon na tamata na mwane na oqani fagafatongiana na kafamanu i Rom pania Jiudia, ¹⁹ mo Jiudas Iskariot, ngaia na mwane imuri mai ke mafata rainia ko Jisas tangara ka maerongana. ²⁰ Jisas ke aporo nikao i finua, mina apena fakunga rafa ka rao mai nikao tangaa, make marefa ni mwataku tangaa rai ngaufa. ²¹ A mataina na goana o Jisas na rongoa na mwarao kena, a takosia woi ne qeka maka rao rai toraia ana. ²² Tana fagausuri iga na Lo iana o Mosis na rao mai pania ki Jerusalem, ka woi, “O wani ka ke nafunia ka ramwofa iana o Belsebul, a mwane rafa iata na ataro! Ngaia ke gogofira nikao ka ataro afainia ka ramwofa iana Belsebul.” ²³ O Jisas ke woi tangara ka inuni gena woi nai fakurifuia, make woi, “Mu girara Satan ke marefa gira gogofira ana ka ataro. ²⁴ Ainuni iga kafamanu ne etagai na fafainafunafu mereata marefa ni gira ura qorafu ana. ²⁵ Mina inuni iga na finua ne etagai na fafainafunafu mereata ke marefa nai gira tora qorafu ana. ²⁶ Hoi manga o Satan memera fainafunafu ka ataro iana mereana, arafanga iana ke aera fato noga. ²⁷ Maka nikao, marefa ka inuni ni gira qotagia ana na ruma iana na mwane ne ramwo tefa kena, maki qanu ki fanago ka nafungina iana, e araria ne rakurakua noga ko wani kena make kafu tawora ka mwarao koro iana gena. ²⁸ Au woi mwora wau tangagamu, manga otai mwa ne wowoisi kee ne tatanui na mwarao ne aera, ke gira tawora ana panira, manga ne aera manga ifai minga ki taa kena noga. ²⁹ Mako otai mwa ne tamasi aerisia na Figona Apuna, marefa ne gira tawo ana ka agua ngai kena panira. Aerafa ngai kena ke taotao tarai afainira.” ³⁰ Jisas ke woi manga kaa, suria na inuni gena ka wowoi, woi o Jisas ke nafunia ka ataro afainia. ³¹ Enana o Jisas mi esina ka rao mai ka ura i metara, maka kasia ki tana inuni woi ni rao ki woi tangaa ki fura mai tangara. ³² A rurufa ni inuni na oga rifuia o Jisas gena ka fagarongoa, “Enamu mi esimu, mika esimu ki metara gaa na oqani rego ana.” ³³ Jisas ke fagatera, “Otai ke enaku mo otai ko goaku?” ³⁴ Hoi make onoira rao ka inuni na oga rifuia ia ke woi tangara, “Enaku mina goaku ke e gaa. ³⁵ Otai ne tautau woita iana o God, ngaia kena ka goaku mika goaku, me enaku.”

¹ A mataina imurina mai o Jisas ne fafagausuri i rawona wai Galili, apena rurufa rafa na inuni ke faku mai. A rako aera wau ka inuni, mo Jisas ke rao ke oga ina qauta irarona wai ia, mina inuni ira ka faiurasi ina karingana aone ia. ² E tawatawa ke fagausurira rainigi ka agua ne rako aera. E kaa ki tana agua ne fagausurira rainia, make woi, ³ “Mui rongo mai! A mwane ne fasifasi ke rao rai toko rainigi ana ka guna i mwao iana. ⁴ A mataina na mwane ia ne toko rainigi na guna igi, tana guuni ka wota i tara, mina manu ke mai topira ke ngaura. ⁵ Tana guuni ka wota iga ka mwani fau iga na kere mwako sisitai mwa. Hoi minga ke waka akau mina mwako ia ke marefa ni upupuga, ⁶ mina mataina na arito ne akau mai, afani na mwarao igi ke mamauguga make maria, suria ne marefa ni wagawagaraga. ⁷ Tana guuni ke akau iga ka mwani waro kakaru make nafui ka mwani waro igi. Ke marefa ni kasi guani. ⁸ Mina guuni marefa ni rako ke wota iga ka mwako koro ne akau koro ke gugua ke kasi ka guani na tangafuru ne eoru (30), kee na tangafurua ne eono (60), kee na tangarau (100) make matara wau pania na taa na fasia ia.” ⁹ Hoi o Jisas ke woi, “Mui rongora ka agua gaa, manga ne tonga karingamiu.” ¹⁰ A mataina o Jisas i afainira mwa na rongoisuri iana na tangafuru ne etagai matara erua mi tana inuni nikao, a fagatea rainigi ka tamasinga gaa. ¹¹ Make aramira, “Au tatamasi wau ka agua pupunufi rainia na arafanga iana o God tangagamu, mi tangara na inuni getera au tatawatawa mwa tangara. ¹² Au tanua suria na maurukari ke qani tamasia mai, ‘Ainuni gaa ka pagai garigari ka garigari make marefa nai reregi, a fufukaringa manga ifai make asa mwa nai tako matafa, Make rao ka gigirara, a riri tangaa o God, make tawotawo panira ka aerafa iata.’ ” ¹³ Jisas ke woi tangara, “E rao ke marefa mui tako matafa rainigi ka tamasinga gaa, ne marefa mui pagai gigirara ki tana tamasinga nikao. ¹⁴ Ata ne kasigi na mwane ne fasifasi ia ka tamasinga rainia na arafanga iana o God. ¹⁵ A guuni ne wota i tara ke fagaqao rainia ka inuni na rongoa na tamasinga, mo Satan ke arao, make tawoa panira. ¹⁶ A guuni ne wota ina mwani fau, ke fagaqao rainia ka inuni na rongora menamenai aera maka wagewage aera rai tawora ana ka tamasinga gena ina mataina ngai kena. ¹⁷ Make marefa ni wagawagaraga irarona maurifata, hoi ki make marefa ni tao qorafu afainira. A mataina na ogafanata na rorogoia ne qaraqara, suria na tamasinga iana o God ke tanura ka rorogoia ka agua aera, minga ka mafarufaru aera wau rai kasigi ana ka arani mwarao igi. ¹⁸ A guuni ne wota ina mwani waro kakaru ke fagaqao rainia ka inuni na rongoa na tamasinga ia, ¹⁹ minga ka takotako rafaera rainia ka ogafa ina mataina kaa. E fagaqekara ka takosia na rurugua mina nafunia ana na arani mwarao. Ka tamasi ngaia ke marefa ni waka make marefa ni kasia ka guana. ²⁰ A guuni ne wota ina mwako koro ia, ke fagaqao rainia ka inuni na rongoa maka wagewage rainia ka tamasinga ia, ne mafata rai mai gaa, ke kasigi ka guani na tangafuru ne eoru (30), kee na tangafuru ne eono (60), kee na tangarau (100).” ²¹ Jisas ke woi nikao, “Marefa ni araria nai tangaa ka laet makai qoqofia rainia ka apira, kee nai nanaka irugufanana qea. Marefa nga! Mu nanaka rainia ke mamawe iga ka uraurasina laet. ²² Arani mwarao ne pupunufi ne pagai fafagaqao rainia iga ka matongani inuni. Arani mwarao punufi ne pagai rangaranga mawe. ²³ A karingamiu ki igaa, maka mui rongo! ²⁴ Mui rongoa menemenai aera ka agua mu rongoa kaa! Agua no tanua tangara tana inuni, ko God ke pagai tanua aporo tangago, make pagai tefatefa wau tangago. ²⁵ Ainuni ne togoani nafuninga ka pagai wawatea rai mwarao nikao. Mina inuni marefa nai togoani nafuninga ka kere taa na nafunia ka tawora panira ka kere nafuninga iata.” ²⁶ O Jisas ke woi nikao, “Arafanga iana o God ke manga na mwane ne fasira na guna i mwou iana ia. ²⁷ A mwane ia ke mauru qongi make rite akau ke arao, raorao iga ka tangiana. Mina guuni na mwarao igi ke qaqaqa, make marefa ni girara ki takena. ²⁸ Nga na mwako ke tanua na guna mwarao gena ke waka ke akau gena, ke kasi takana make gugua kena. ²⁹ Ke taua ka mataina ne maua iga mina mwarao ia ke mata, mo wani ne fasifasi ia ke risirisira rai naef.” ³⁰ Iga na fagafatongina o Jisas ke woi, “E manga ifai, ka arafanga iana o God? A tamasinga taa kau tatamasia rai fakania ana tangagamu? ³¹ E manga na guna mastat na fasia ina mwako ia. A kere guna mwarao sisitai aera iga na finua i ano kaa, ³² maka fasia wato, e akau rafa tefa ka arani mwarao i mwou. E kasikasi arana ne araria na manu na taotao mamaru irugufanana.” ³³ Jisas ke tawatawaria ki ngaia fato na tamasinga ina mataina ne mera tamasi na inuni, make fagausurira mwa rainigi ka taa na takotako matafa rainigi. ³⁴ Jisas ke tawatawa tangara iga mwa ka tamatamasinga maka mataina ngaia getea afainira na rongoisuri iana e rurufaia ka arani agua tangara. ³⁵ Iga na manurafitana ngai kena o Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana, “Ai rao tarau ina apanana ne akau iga na arito kana.” ³⁶ Hoi ka rongoisuri ira ka tage ina qauta kena afainia ko Jisas ka rao panira ka inuni gena. Mi tana qauta nikao ka rao surira. ³⁷ A gaparira mwa mina roga ke afaragasira irarona wai ia. Aroqo ke akaukaufira ke fagani kokoro rao mwa. ³⁸ Jisas ke tao ke urunga iga ka piro, make tao ke mauru ina murina qauta ia. A rongoisuri iana ka fagaritea, maka woi tangaa, “A Fagausuri, marefa nui tako rafa rainigia na sugui kokoro mwa kaa?” ³⁹ Jisas ke afaraga akau ke tamasi ramwofa tangaa ka roga ke marape mina asi aera ke piawaa. A roga ia ke marape mina arani mwarao ke marape. ⁴⁰ Jisas ke fagatera ka rongoisuri iana, “E fea kamu maagu? E fea marefa mui nafunia ka tangamworanifa?” ⁴¹ Ngaira ka maagu tefaria ki inago maka faiwoisi mereata, “Otai ke kaa? E mea tamasi na tangi ka minga ke rongoa ke tau woita iana kaa!”

¹ Jisas mina rongoisuri iana ka taraufia ka wai rafa i Galili ka mataro rao i tana apanana na wai kena, fagarangia ka finua i Kerasa. ² A mataina ne wato pania na qauta ia, a mwane ne qanufia na ataro ke tari farufaru ke rao mai tangaa pania ka waqa na totongira iga na gafua, ina agua ne ogaoga iga ia. ³ - ⁴ E marefa ko otai ni gira qaroa ana ko wani kena nikao, rainia ka seni minga ke marefa suria raorao mwa ka rakurakua rainia ka seni mina aeani tangai na uwana, minga ke mwomwoisi wau ka seni make qaroqarogi wau ka ani tangai na uwana igi nikao. Marefa ko otai ni gira taua nganganiaga ana. ⁵ Iga na qongiana mina tangiana wani kena ke ogaoga mwa ina anoano kee ina fungani gana, ke ngerengere make taritaria mereana rainigi ka fau. ⁶ - ⁸ A mataina na mwane kena ne rea o Jisas fagatau rao maunga make tari rao tangaa make qogu rai uwa. O Jisas ke woi tangaa ka ataro ia woi ni fura pania. Mo wani ia ke ngere, “Jisas, karena o God i Heven, a taa ko oqani tangau? Ui woi mwora tangau iga ka atana o God woi marefa nui fafagaqao maaku!” ⁹ Jisas ke fagatea, “Otai ka atamu?” O wani ia ke aramia ke woi, “Ataku ke rako, suria nau nafunira ka ataro na rako wau.” ¹⁰ Hoi make nongia ko Jisas woi siana ke mamaengira kai arao pania. ¹¹ Mi iga na rawona fungana kena a meosigai qoo ka ura ka ngaungau iga. ¹² Hoi mina ataro ira ka nongia ko Jisas, “Ui kasigami kami fura kami qanufira ka qoo gana!” ¹³ Jisas ke fagamarumungainira ka rao ka ataro ira ka fura pania ko wani ia maka qanufira ka qoo ira. A meosigai qoo ne arari na qera ne erua (2,000) na qoo ka faitari ka wato ina wai ia maka wato irarona maka tono ka mae. ¹⁴ A mwane na onoono surira na qoo ira ka tari ka rao i finua mina ani na rao i mwou ka fagarongo rainia ka agua kana. Hoi ainuni ka fura mai rai rea ana ka agua kena. ¹⁵ A mataina na inuni ira na rao mai tangaa o Jisas, maka rea ko wani ia ne wonusia na ataro inago ia, ne ogaoga kena ne gafu, make nafunia ka takofa ne koro, maka maagu. ¹⁶ Arani inuni na rea na agua kena ka tamasia ka agua rainia na mwane kena mina qoo aera. ¹⁷ Hoi ngaira na inuni gena ka nongia ko Jisas woi ni rao pania ka finua iata. ¹⁸ A mataina o Jisas ne tagetage ina qauta ia, o wani ia ke nongia woi ni takua, ¹⁹ mo Jisas ke marefa ni oqania, make woi tangaa, “Ui aporo tangara ka goamu, kui woisia tangara ka mwarao o God ne tanua tangago, minga takena nga na korofa iana tangago.” ²⁰ Hoi o wani ia ke rao suri fato ka arani finua i Tekapolis make tamasia tangara ka arani inuni ki takena nga na taa o Jisas ne tanua tangaa. Arani inuni na rongoa na agua ne tanua tangaa o Jisas kena ka panga. ²¹ Jisas ke tage nikao ina qauta make tarau ina wai rafa i Galili. Hoi mataina ne uraura ina karingana aone, a rurufa rafa na inuni ka faku mai rifuia. ²² A mwane ne onoono suria na agua ni fakunga iata na Jiu ke rao mai nikao. Atana ko Jaeras, maka mataina ne rea o Jisas, make rao tangaa. Ke qogu rai uwa i uwana o Jisas, ²³ make nongia rai tamania ana. E woi, “Kareku ke sugui mae! Ui takoiau kui mai fatatagia, ki koro aporo.” ²⁴ Jisas ke takua ko Jaeras. Ngaia fato na inuni ka rao suria ko Jisas maka fakuria. ²⁵ Iga na fakuga kena ka fefene ne tafa na oqana suria na tangafuru i farisi ne etagai matara erua. ²⁶ Fefene kena ne rao tangara fato ka arani toketa ne rako aera wau, make marefa ka agua nai tanua rainia, maka fagafafara apena mwa. Make fagafatongi nikao ka faaga iana tangara, make marefa ni pagai koro, minga ke wau aerataga mwa ke rao. ²⁷ - ²⁸ A fefene ia ke rongoa ko Jisas, make kari mai imurina ina qaiawogata na rurufa ni inuni ia make fatatagia rao mwa ka gafu iana make tako mereana mwa ke woi, “E manga qai fatatagia rao mwa ka gafu iana, makau korokoro.” ²⁹ Hoi ka mataina ne fatatagia na gafu iana make mamata ka gapu ia pania, make girara woi ne koro. ³⁰ Iga na mataina ngai kena o Jisas ke fatamia ka ramwofa ne fura pania. E riri mai tangara ka inuni ira make fagatera, “Otai ke fatatagi na gafu iaku gaa?” ³¹ A rongoisuri iana ka woi tangaa, “Ono rao ka inuni na aruru surigo raorao gena! Rako wau ka inuni ne gira fatatagigo ana!” ³² Mo Jisas ke apariri rai rea ana ko otai ne fatatagia. ³³ A fefene ia ke girara ka agua ne tarafua ia. E rao mai minga ke gigisigisi ne maagu wau make mai qogu rai uwa inagona o Jisas. Make tamasia tangaa ka agua kena. ³⁴ Jisas ke woi tangaa ka fefene ia, “Igo ko koro noga suria rainia ka tangamworanifa iamu. God ki watego ka marapefa. Igo ko koro, ke marefa nui pagai fafafara.” ³⁵ A mataina o Jisas ne tamasi maunga, tana mwane ka rao mai pania ka ruma iana o Jaeras, maka woi, “Siana rai rao mai ana rai fagaosi apena ka fagausuri kaa, suria karemu ke mae fato noga.” ³⁶ Jisas ke rongoa ka agua na woisia kena, make woi tangaa ko Jaeras, “Siana rai tako rafa aera ana, ui tangamworani mwa.” ³⁷ Jisas ke marefa ni oqania ka inuni ni takua, o Pita mwa mo wafaiesina, o Jemas mo Jon. ³⁸ Ngaira ka aporo i finua afainia ko Jaeras maka rera ka inuni na angiangi maka rongo rafaera. ³⁹ Hoi o Jisas ke qanu i ruma make woi tangara, “Siana kamu angiangi manga kaa, ke qau mwa ke arao kaa. A kere fefene kena ke marefa ni mae. E mauru mwa ngai kena.” ⁴⁰ Mina inuni ira ka mamanatainia ko Jisas. Imurina o Jisas ne kasira fura i metara pania ka ruma ia, e toraia ke emana na kere fefene ia me enana mina rongoisuri iana ne eoru maka rao ina agua ne taotao iga. ⁴¹ - ⁴² E fatata i rimana na kere fefene ia make woi, “Talitha koum!” ne woi, “A kere fefene, ui afaraga!” A kere fefene ia ke afaraga akau make tawotaworagofa raorao. Ngaia kaa ka farisina na tangafuru ne etagai matara erua. Arani inuni ka panga wau. ⁴³ Mo Jisas ke woi tangara woi siana kai wowoisia tangaa ki tana inuni rainia ka fagakorofinga kena, make woi “Watea ka mwarao ki ngaua.”

¹ Jisas ke rao pania finua iana Jaeras make aporo i finua iana i Nasaret afainira ka rongoisuri iana. ² Tana tangiana mai iga na tangiana apuna ke rao ke fagausuri ina agua ni fakunga iata na Jiu. Ngaia fato na inuni na rongoa ka panga maka fagate, “E tanu fea ke tatanui na arani agua gaa? Ifai ke tawoa iga na giraranifa mina ramwofa rai tagarafi ana na agua ne qao riariaga gaa? ³ Ngaia kena ki karena ka Mere, a mwane tangai manirana mwa. Rainia Jemas, Josep, Jiudas mo Saemon ka goana, me esina na fefene ka ogaoga afainigia i finua iaka kaa.” Hoi ainuni ira ka ngaroitainia. ⁴ Mo Jisas ke woi, “Arani inuni ka tako fagafigaira rainia ka maurukari, marefa mwa ka inuni i finua iata mereata mina goata mina ani na mira wora sio mwa.” ⁵ O Jisas ke marefa ni gira tanui ana ka agua ni qao riariaga iga ka agua kena, mina fagakorofira ana mwa ka guata na inuni rai fatatagira ana. ⁶ E panga rainira wau ka inuni gena marefa nai tangamworani gena. Jisas ke fagausuri ina arani kere qogona fagarangia sio mwa. ⁷ Make kafu onira fakura ka aposol iana, tangafuru ne etagai matara erua, make kasira ka fura ka rao, wairaa erua naru arao faku afainia ka ramwofa ni raga ataro ana. ⁸ E woi tangara, “Mu gira tau airiwato ana. Maki siana rai tau anga ana, kee na ngaufa, kee na faaga. ⁹ E koro mwa rai naka i uwamiu ka puuti maki siana kamu tautau gafu rai orisi ana. ¹⁰ A mataina ne rao ka onigamu qanu i ruma mui ogaoga raorao kena, ki taua ka mataina mu furafura pania na finua kena. ¹¹ I manga tana a finua ke marefa nai onigamu qanu iga, kee nai fufufu karinga tangai ka tamasinga iamiu, maka mui furafura pania, maka mui kangikangira wau ka rafu i uwamiu, rai fagaqao ana rainia tangara woi God ke pagai fafagaetangira.” ¹² Hoi aposol ira ka rao ka tatawatawa tangara ka inuni woi nai riri tangaa ko God. ¹³ A ragaira ka ataro na rako aera wau, maka fagakorofira ka inuni na rako aera ne tanura na ape aera, rainia ka oel iga na olif na tarofira rainira. ¹⁴ O Herod na mwane rafa ni finua ke rongoa nikao ka taa rainia ko Jisas. Tana inuni ka takosia woi o Jon ne fagamaanu apuna, ne tafi aporo pania na maefa, make nafunia ka ramwofa rai tanui ana ka arani fagaqaonga. ¹⁵ Tana inuni ka woi, woi na Elaeja, kee tana maurukari na qani oga mai inago. ¹⁶ Mo Herod ne rongoa na agua rainia ko Jisas kaa, ke woi, “Jon ngai kena! Au woisia ka retea worosia na riona ia, mina mataina ka ke tafi aporo.” ¹⁷ - ¹⁸ Hoi, Filip ke auragia inago ka Herodias, mo Herod o goana mereana ke mai raua ka inuni iana o goana ia, Filip. Hoi Jon ke woi tangaa ko Herod, “E marefa ni koro tangago nui toraia ka inuni iana ogoamu.” Hoi rai tanua ana na agua ni koro rainia na mangatana ka Herodias, Herod ke roia ko Jon ke kasia ina peresin. ¹⁹ Ka Herodias ke mangariaga tangaa ko Jon ke oqania rai nafuia ana ki mae, make asa tangaa rai tanua ana ²⁰ suria o Herod ke ono suria mwa. E maagutainia suria e girara woi o Jon ka mwane koro make apuna. E manga ngai kena, Herod ke marefa ni tako matafa rainia ka agua ne woisia o Jon kaa, minga ke wagewage mwa rai karinga ana. Raorao mwa make tanua ka agua kena. ²¹ Imurina mai ka Herodias ke mwataku tangaa i mataina o Herod ne tanua na ngaufa rafa rainia na mataina ne wora make nongira ka mwane rafa iana, a mwane rafa ni fainafunafu ana iana mina mwane rafa i Galili. ²² Karena ka Herodias na fefene ke qanu mai ke mai mao tangaa ko Herod mina mwane na faku mai ira. E tanua ka agua na oqania aerisia wau. Make woi ko Herod, “A taa no nongia paniau, minga kau wawatego. ²³ Au fagatapusi wau tangago. Au wawatego ka taa mwa no nongia, manga tana apanana na arafanga iaku manga no oqaoqania.” ²⁴ A kere fefene ia ke rao ke fagatea ke enana, “A taa ko takosia ne araria qai nongia?” Enana ke aramia, “A qauna o Jon ne fagamaanu apuna!” ²⁵ A kere fefene ia ke mafarufaru ke aporo tangaa ko Herod ke woi tangaa, “Ina mataina nga ka nau oqania ka qauna o Jon ne fagamaanu apuna iga ka apira!” ²⁶ A mwane rafa o Herod ke faitakoi rafa wau rainia ka taa ne woisia, make marefa ni oqania woi ni fafagaerisia ka taa ne qani woisia kena inagota na mwane na faku mai gena. ²⁷ Hoi ne mafata rainia ka tamasinga tangara ka mwane na onoono isuria kai retea worosia na riona Jon ina peresin. ²⁸ A mwane ia ke naka ka qauna ia ina apira make toraia ka kere fefene. Make watea ke enana. ²⁹ A mataina na kare iana o Jon na rongoa woi na nafuia, a toraia ka apena ka naka ina waqa. ³⁰ Imurina na aposol na aporo mai tangaa o Jisas, a tamasia tangaa ka arani agua na tanui maka fagausuri rainigi. ³¹ Make rako ka inuni na arao mai maka arao ke marefa ni tonga mataina tangara ko Jisas mina aposol rai ngaufa. Hoi o Jisas ke woi, “Ai rao tangaa ka agua ne araria woi nai oga getegia kai mamaro.” ³² A rao ina qauta ka rao ina agua ne araria woi nai oga getera iga. ³³ Mina inuni rako ka rera maka takosia rao ka agua na arao iga kena. Hoi na arani inuni pania arani finua ka tari ka qainago ka mataro kena. ³⁴ A mataina o Jisas ne wato pania na qauta ia, e rea ka apena rurufa rafa ni inuni ke qao manga na sip ne marefa na mwane ni onoono i surira ia. Make takoira ka inuni gena make faganega ke fagausurira rainigi ka agua rako wau. ³⁵ Iga na manurafitana ngai kena ka rongoisuri iana o Jisas ka mai woi tangaa, “Agua kaa ke manga na feeru ia, make qongi noga. ³⁶ Nakara wau ka inuni gaa, kai rao, ke araria woi nai rao i mwou, mi finua ne fagarangi kai woria mwarao kai ngaua.” ³⁷ Jisas ke woi, “Mui watera ka mwarao kai ngaua.” Hoi a rongoisuri iana ira ka woi, “Aigii, manga ifai ki igia ka wawatera rai ngaufa? Manga woi na maemu iga na farisi ne etagai, make marefa wau ni arari rai woria ana ka ngaufa ni arararira fato.” ³⁸ Hoi o Jisas ke woi, “A purete ne efita ki afainigamu? Rao kamui ono.” A rogoia maka woi, “Kere purete ne erima mina kere siare ne erua.” ³⁹ Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana kai woi tangara ka inuni ira kai oga wato, ina mwani raua. ⁴⁰ A oga wato ina rurufa ni tangarau (100) mina tangafurua ne erima (50). ⁴¹ Jisas ke tawoa ka purete ne erima ia mina siare ne erua ia. E ono akau i Heven make fagaapunari ka ngaufa. Make topia ka purete make watera ka rongoisuri iana rai watera ana ka inuni ira, make mafata rainia ka siare ne erua ia, ke araria na arani inuni ke ngaungau. ⁴² Imurina na arani inuni na ngau ka masu, ⁴³ a rongoisuri iana o Jisas ka rugunia ka mafufugana ngaufa ke wonu ka tangafuru ne etagai matara erua na faini na purete mina siare. ⁴⁴ A qera ne erima (5,000) na mwane ka ngaua na ngaufa ia afainira ka fefene mina kare nikao. ⁴⁵ Ina mataina nga kena o Jisas ke tanura ka rongoisuri iana ka tage ina qauta ka tarau i Betsaeda. Mi ngaia ke oga ke kasira ka inuni gena ka rao. ⁴⁶ Make kafu fagaomira make akau ina rawona fungana rai fagarafenga. ⁴⁷ Iga na manurafitana kena ke oga mwa kena getea, mina qauta ia ki tana agua ina gupuna wai ia. ⁴⁸ Hoi e rera ka rongoisuri iana ira ne asafira ka farutangaa suria na mia faisuara ka roga. Iga na maworoarotagana Jisas ke rao tangara, e taworagofa i wai ke rao rai tefia ana ka qauta ia. ⁴⁹ Mina rongoisuri ira ka rea ko Jisas ne taworagofa i wai, maka kato woi na nununa na inuni, maka faingere. ⁵⁰ Ngaira fato ka rea maka maagu wau, maka iga na mataina ngai kena ke woi, “Siana rai tako rafa ana mina maagufa. Inau mwa o Jisas.” ⁵¹ Make tage ina qauta ia afainira, mina roga ia ke fato rao. A rongoisuri iana ka panga wau. ⁵² A takofa iata ke aqouqou wau, ke marefa nai tako matafa rainia ka agua rainia na purete ia. ⁵³ Jisas mina rongoisuri iana ka taraufia ka wai ka rao ka mea qanu ka qauta ia mamata fagarangia ka finua i Kenesaret. ⁵⁴ A mataina na wato pania na qauta ia, inuni ira ka ono girara ko Jisas, ⁵⁵ maka tari rifuia ka apanana na finua ngai kena rai toraira ana mai tangaa ka goata na ape aera iga ka qana. A totoraira mai tangaa ina arani mataina na rongoa ifai ne ogaoga iga. ⁵⁶ Iga na arani finua mina mwou na fasi iga mina na maket ne arao iga o Jisas, inuni gena ka totoraira mai ka inuni na ape aera tangaa. A nongia woi nai fatatagi mwa ka gafu iana. Ainuni gena ka fatatagi ka qotona gafu iana maka koro rao.

¹ Tana Farasi mi tana fagausuri iga na Lo iana o Mosis pania i Jerusalem ka rao mai ka ura rifuia ko Jisas. ² A rea ki tana rongoisuri iana ke marefa nai tanani ka rimata minga ka ngau. ³ A Jiu afainira ka tana Farasi ka rao suri ka fagausuringa iata iurata inago mai noga. Raorao mwa ka tatanani ka rimata maka kafu ngaungau. ⁴ Marefa ko otai ngaura na mwarao na worira ina maket minga ka tatanani noga. Arao suri nikao ka fagausuringa rako aera, manga na tanani ana na totono mina mwarao ni wai, mina apira. ⁵ Hoi tana inuni iga na Farasi mina Fagausuri ka fagatea ko Jisas, “E fea ka rongoisuri iamu ke marefa nai rao i suria na fagausuringa inago mai? E fea, ke marefa nai tatanani na rimata makai kafu ngaungau?” ⁶ Jisas ke aramira, “Igamu kamu fagakoromaamiu wau! A maurukari Aesaea ke oto ne segea woi o God ke woi, ‘Igamu fato kamu fafagaakausiau rainia mwa ka tawatawanifa, minga ke marefa mui tatakosiau. ⁷ A mwarao purua mwa ka wogasiau ana mu tanua kena, mataina mu fafagausuringainia na agua ne tanua mwa na inuni.’ ⁸ Mu tora getegamu panigi ka faifataninga ne nakai mai o God, maka mu taura ka agua na fagausuri rainigi na inuni. ⁹ Mu girara wau ka agua rai ngaroitainigi ana ka faifataninga ne nakai mai o God, ke araria woi mui arao i suri ka fagausuringa iamiu mereamiu! ¹⁰ E fea, Mosis ke marefa ni woi tangagamu rai tako fagafigaira ana ke emamiu me enamiu? Manga ifai, e woi tangagamu woi mui nanafuira funuira ka ani na aroaroafurigamu emata me enata? ¹¹ Maka mui fafagausurira kai inuni woi siana kai tatamanira ke emata me enata. Mu woi na mwarao namu nafuni gena ka mafata rai tangaa ko God. ¹² Marefa mui fagamwatakura ka inuni gena rai tamanira ana ke emata me enata, ¹³ maka marefa namu rao suri ka woita iana o God ne nakai tangagamu, maka mu rao suri ka fagausuringa iamiu mereamiu. Mu tanui ki ngai gi fato na agua ne aera manga ngai gena.” ¹⁴ Jisas ke onira faku ka inuni ira nikao make woi, “Mui rongorongo menamenai aera maka mui ofongia kamui tako matafa ka taa nau woisia kaa. ¹⁵ - ¹⁶ A ngaufa mu nakai i faramiu ke marefa ni taanugamu kamui aera woi igamu ke marefa ni ararigamu mui wowogasia ko God. A woita aera ne furafura mai i faramiu ki nga na agua ne tanugamu kamu aera.” ¹⁷ Imurina o Jisas mina rongoisuri iana na rao panira na inuni ira ka rao ka qanu i ruma, a fagatea na taa ka rarona tamasinga kena. ¹⁸ Ngaia ke aramira, “Mu fea! Igamu kamu qekaqekaga mangara na inuni gena nikao. A mwarao ne arao mai, make mai qanuqanu i farana na inuni, ke marefa ni gira fagaerisia ana ka inuni ina maana o God. ¹⁹ Marefa ni qanu i mangatamiu, minga ki aoqamiu, minga ke kafu furafura pania ka apemiu.” A mataina o Jisas ne woisia na agua kaa, ki ngaia ke woisia woi na arani ngaufa ke araria mwa na ngaua. ²⁰ Hoi o Jisas ke woi, “A taa ne fura mai pania na mangatamiu ka agua ne tanugamu kamu aera. Aerafa ne furafura mai pania na mangatamiu ke fafagaerisigamu. ²¹ Aerafa ne furafura mai pania ka mangatamiu, ka takofa aera, tanui ana na agua ni oraoraga ana, fanagoa, nafunga, ²² qagararanga ana, patoto, mamaongoga, qaqanganifa, agua ne qao aera, fairafai, faimaerongai ana, qaqaeaganifa, mina qekaqekaga ana. ²³ Arani mwarao gaa ka rao mai pania ka mangatamiu, ki nga na agua gaa ke tanugamu ke marefa ni araria rai wogasia ana ko God.” ²⁴ Jisas ke rao iga ka agua fagarangia na finua i Taea, make oga iga i ruma iana tana inuni. Marefa ni oqania woi na inuni kai girara woi ngaia ke kena, minga ka rogoia mwa. ²⁵ A fefene ne qanufia na ataro i karena ke rongoa ka agua ne ogaoga iga o Jisas. Make rao tangaa ke qogu rai uwa wato i uwana. ²⁶ A fefene kena ka Grik make wora i Siria na agua na woisia woi i Fonisia. Make nongia ko Jisas woi ni ragaia ka ataro kena pania ki karena. ²⁷ Mako Jisas ke woi, “A fafagangaura inago ka kere kare! Marefa ni araria nai tawora ki taa ngaufa kai fafagangaura rainira ka aoo.” ²⁸ A fefene ia ke aramia ke woi, “Mwane rafa, aoo maka ka girara ngaura ana mwa ka mafufugani na ngaufa na fafagawotari na ka kare pania na qea.” ²⁹ Jisas ke aramia aporo ke woi, “E mwora ngai kena! Ui rao ina mataina kaa. Ataro ia ke fura pania ki karemu.” ³⁰ A mataina na fefene kena ne mataro wau i finua, e rogoia ki karena wau ki karena ne taotao i qana. Ataro ia ke fura pania. ³¹ Jisas ke rao pania ka apanana i Taea make rao ina apanana i Saeton make rao irawona wai rafa i Galili, e qanu i provins i Tekapolis. ³² Tana inuni ka toraia mai tangaa ka mwane ne guguruga make marefa ni tamasi. A nongia ko Jisas woi ni fatatagia mwa. ³³ O Jisas na toraia panira na fakunga ia, make fusugi ka karingana o wani ia rainigi ka kakauna. Make misu, make naka i meana o wani ia. ³⁴ Jisas ke ata akau tangaa ki Heven, make manawasua make woi tangaa ko wani ia, ke woi “Efata!” e woi, “Ui tafatafa!” ³⁵ Ina mataina nga kena o wani ia ke rongorongo, make mwataku ne tamasi menamenai ana. ³⁶ Jisas ke woi tangara ka inuni ira woi siana kai tatamasia raorao ka agua ne tanua kena. Hoi maka memera tamasi wau minga ka tarofainia mwa ka agua kena, ³⁷ maka panga wau maka woi “Arani mwarao ne tanui gaa ke koro! Minga ke fagakorofira ka inuni marefa nai rongo makai tamasi.”

¹ Murina tana tangiana mai nikao, apena rurufa rafa ni inuni ka faku rifuia ko Jisas. Marefa nai nafunia ngaufa rai ngaura ana. Hoi Jisas ke onira faku ka rongoisuri iana make woi, ² “Au takoira ka inuni gaa. A oga afainiau i suria ka tangiana ne oru, make marefa ka mwarao nai ngaua. ³ Finua iata tana inuni ke tao fagatauria ka agua kaa. E rao kau kasira ka arao magau, wari na qaqaga mamae i tara na aporo i finua.” ⁴ A rongoisuri iana ira ka woi, “A finua kaa ke manga na feeru ia. I fai ka rorogoia iga na ngaufa ne arararia na rufufa rafa ni inuni kaa?” ⁵ Jisas ke fagatera na ngaufa ne efita kamu nafunia, maka aramia aporo ka woi, “A kere purete ne epiu.” ⁶ Imurina o Jisas ke woi tangara ka rurufa ni inuni ira ka oga wato. E tawoa ka purete ne epiu igi, make fagaapunari. Hoi make topitopira make mafata rai tangara ka rongoisuri iana ira, ka mafata rai tangara ka inuni ira. ⁷ Mina kere siare marefa ni rako nikao ki afainira, murina o Jisas ne fagaapunari na siare igi, e woi tangara ka rongoisuri iana ira ka mafata rai tangara ka inuni ira. ⁸ - ⁹ Rurufa na mwane ne araria na qera ne efai (4,000) ka ngau ka ngaufa ia maka masu, mina taa na ani ne tara rao ka fagawonusira rainia ka faini rafa ne epiu. Imurina nga na mataina o Jisas ne kasira na inuni ira ka rao. ¹⁰ E rao ke tage iga ka qauta afainira ka rongoisuri iana maka tarau iga ka agua i Dalmanuta. ¹¹ Tana Farasi ka rao mai maka faganega faitorgiri afainia ko Jisas. Ngaia oqania woi nai ofongi, maka nongi, woi ni tanua ka fagaqaonga pania ki Heven. ¹² Jisas ke manawasua make woi tangara, “Nga ne fea, kamu oqania raorao mwa woi namui reregi na fagaqaonga gaa? Au woi mwora wau tangagamu, e marefa ka fagaqanga qai pagai tanua tangagamu kamu rerea!” ¹³ Make rao panira. Hoi ne tage nikao ina qauta make tarau tangaa ka apanana i wai ia. ¹⁴ A rongoisuri iana ka qono rainia rai tau purete ana, maka taua mwa ke etagai afainira ina qauta. ¹⁵ Jisas ke fagananaura, ke woi “Mui onoono. Mui onoono menamenai aera rainia ka iist iata na Farasi mi iana o Herod.” ¹⁶ A rongoisuri iana ka faitamasi mereata ka woi, “Wari ne woisia ka agua kena suria marefa nai tau purete.” ¹⁷ Jisas ke girara ka agua na takosia kena make fagatera, “A taa kamu tatamasia rainia woi marefa nai nafuni purete? E fea mamaunga mui takotako matafa, takofa iamiu gena ke qono mau ngai? ¹⁸ E guru ka maamiu make guguruga ka karingamiu? Marefa mui takosia ¹⁹ afaini ne efita ke wonu rainia na ngaufa ne tara rao ina mataina nau fagangaua na qera ne erima (5,000) nau fagangaua ia?” A rongoisuri iana ka aramia ka woi “Aa, A faini na tangafurua ne etagai matara erua ke wonu.” ²⁰ Jisas ke fagatera nikao, “Me efita na faini na ngaufa na tara kamu rugunia na mataina nau topia na purete tangara na qera ne efai ia?” Aramia ka woi, “E epiu.” ²¹ Hoi o Jisas ke woi tangara, “E fea, mamaunga mui takotako matafa rainigi ka agua gaa?” ²² A mataina o Jisas mina rongoisuri iana na arao i Betsaeda, tana inuni ka toraia mai ka mwane ne guru tangaa maka nongia rafaera woi ni fatatagia ko wani ia. ²³ Jisas ke fatata i rimana make toraia fura pania ka qogona, make misu i maana wani ia. E fatatagia ko wani ia make fagatea e fea tana mwarao ke girara regi ana. ²⁴ O wani ia ke ono akau make woi, “Au rera ka inuni, maka qao manga na apenagai na tataworagofa raorao.” ²⁵ Make fatata i maana o wani ia, ki na mataina ka ko wani ia ke qore. A maana ke koro, make regi ka arani mwarao menamenai aera. ²⁶ Jisas ke woi tangaa ko wani ia, “Ui aporo i finua ina mataina kaa, maki siana ko arao i Betsaeda.” ²⁷ Jisas mina rongoisuri iana ka rao suria ka finua rako ne fagarangia na finua rafa i Sisaria Filipae. A mataina na arao wau kena, make fagatera, “Ainuni gena ko otai ka woisiau rainia?” ²⁸ A rongoisuri iana ka aramia aporo, “Tana inuni ka woi woi o Jon ne fagamaanu apuna ki igo, kee o Elaeja. Tana inuni ka woi woi igo ki tana maurukari.” ²⁹ Hoi Jisas ke fagatera, “Mi igamu kamu woi fea rainiau?” O Pita ke woi, “Igo kena ka Mesaea!” ³⁰ Jisas ke fagaapuapura ka rongoisuri iana woi siana kai wowoisia tangaa ki tana inuni. ³¹ Jisas ke faganega rai tamasi ana tangara ka rongoisuri iana ka agua ne pagai tatarafua. E woi, “Tana mwane rafa iata na Jiu, mina qauta na mwane ni raperapega, mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ke tanua ka Kare ni Inuni ke fafara rafaera. A pagai ngangaroitainia maka nanafuia, maka tangiana ne eoru ke tafitafi aporo.” ³² Hoi o Jisas ke rufaia menamenai aera ka rarona agua ne tatamasia kena. Pita ke toraia ko Jisas fura make tamasi raramwofa woi siana tamasi manga ngai kena, ³³ maka mataina o Jisas ne riri ke rera na rongoisuri iana, make tamasi raramwofa tangaa ko Pita. E woi tangaa, “Satan igo, ui rao paniau. Igo kena ko takotako manga na arani inuni gena marefa ni manga o God.” ³⁴ Jisas ke woi tangara ka rurufa ni inuni mina rongoisuri iana woi nai guru fagarangia, make woi, “Manga otai na fitangimiu na oqani rao i suriau ana, siana rai takosigo meremiu ana, maka mui tawoa ka taotao woro iamiu, maka mui arao mai suriau. ³⁵ E rao ke manga mu oqani manimania ana ka ogafanamiu, ka ogafa ngaia ke pagai fafagaerisigo. Make manga mu mamafata rai mai ka ogafanamiu tangau, mi tangaa ka tarofa koro kaa, igamu kamu rorogoia ka tafinga. ³⁶ Hoi manga no nanafuni na arani mwarao ina ano kaa, mako qoqono rainia na tafinga fuu rainia na agua gaa, efea, a mwarao gena ke girara tamanigo ana? ³⁷ Ata ko girara tanua ana ko tawoa aporo na maurifamu? ³⁸ Siana rai maakitainiau ana mina tamasinga iaku afainira ka inuni marefa nai tangamworani, maka aera! E rao ko mamaakitainiau inau na Kare ni Inuni, inau makau mamaakitainigo ina mataina nau arao mai iga na rarafana Emaku afainira ka enjel apuna.”

¹ “Au woi mwora wau tangagamu, ki tana inuni na uraura gaa ke marefa nai maemae minga ka rerea ka arafanga iana o God ne arao mai afainia ka ramwofa.” ² Tangiana ne eono imurina mai Jisas ke toraia ko Pita, o Jemas mo Jon ka takua. A fura iga ka fungana ne akau, ne araria na ogaoga getera iga. O Jisas ke orisi ka qaofanana i maata na rongoisuri iana ira, ³ mina gafu iana ke siki afuru wau tefaria ka gafu nai wasia ke siki, marefa ko otai ina ano kaa ni girara wasi ana na gafu ki siki manga kaa. ⁴ Hoi o Mosis mo Elaeja ke e gana naru memea tamasi ko Jisas. ⁵ Pita ke woi tangaa ko Jisas, “A Fagausuri, e koro aera woi igia ke e kaa. Igami kami akea ka rofu ne oru, etagai tangago, etagai tangaa ko Mosis, me etagai tangaa ko Elaeja.” ⁶ Mo Pita mina tamana ira ka maagu wau, make marefa ni girara ka taa ne tatamasia kena. ⁷ A nununa na aroto ke mai gafuira. A ringiringi ke tamasi mai irarona na roto ia ke woi, “Eka ki kareku, makau komania. Mui rongoa ka taa ne wowoisia gena.” ⁸ Ina mataina nga kena a rongoisuri ira ka ono raorao, maka rea mwa ko Jisas. ⁹ A mataina o Jisas mina rongoisuri iana na watowato mai ina fungana ia, e woi tangara woi siana ka wowoisia na agua rainia agua na rea ia, ke rao ke taua na mataina na Kare ni Inuni ne afaraga aporo pania na maefa. ¹⁰ Hoi ngaira ka rongoa maaki maka inuni nai fagakaringa rao nikao, maki ngaira ka qaga tatako mwa rainia ka taa ka rarona woita iana tangara gena ne wowoisia iga na “afaraga aporo pania na maefa kaa.” ¹¹ A rongoisuri gaa fagatea ko Jisas, maka woi, “E fea, na fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka woisia, woi o Elaeja ke qaqainago mai mina Mesaea ke kafu arao mai, naa?” ¹² O Jisas ke aramira ke woi, “Elaeja ke arao mai rai fagananau ana ka arani mwarao. Make e fea, na woisia ka Segesegefa Apuna ke woi nikao woi na Kare ni Inuni ke fafafara tefa wau maka ngangaroitainia, naa? ¹³ Au tamasi taragani wau ko Elaeja ke rao fato mai noga, mina inuni ka tanua ka agua rainia manga na oqania, manga na Segesegefa Apuna ne qani woisia woi na tanua ia.” ¹⁴ A mataina na rongoisuri iana o Jisas ne eoru mi ngaia na aporo wato mai, a rea ka rurufa rafa ni inuni rifuira ka rongoisuri iana. Fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka memera faitogiri afainira ka rongoisuri gena. ¹⁵ A rurufa ni inuni ira ka rea ko Jisas maka panga rainia mina ka arani inuni ka mafarufaru ka rao tangaa ko Jisas maka tamasi fagakorofa. ¹⁶ Jisas ke fagate, “A taa kamu fafaitogiri rainia kena?” ¹⁷ Tana inuni iga na rurufa ia ke aramia ke woi, “A fagausuri, au toraia mai ki kareku na kere mwane tangago. Ataro ke tanua ke marefa ni tamasi. ¹⁸ Arani mataina na ataro kana ne mai wawatofia kareku kaa, e kasia wato ina mwako make tanua ke furafura i farana ka futofuto make garagara rugufai ka riwona minga ke farafara. Minga ke oraga ka apena. Au nongira ka rongoisuri iamu woi nai ragaia ka ataro kana pania, make marefa nai girara tanua ana.” ¹⁹ Jisas ke woi, “Aigii, Igamu kaa, ke marefa wau namui nafunia ka tangamworanifa! Au ogaoga qorafu manga ifai afainigamu? E fea kau mai rogoia na agua ka afainigamu? Toraia mai ka kere mwane kena tangau.” ²⁰ A toraia mai ka kere mwane ia. A mataina ne rea o Jisas na ataro kana e tanua ka kare ia ke maemaeo. E apuri wato ke apuripuri minga ke fura i farana ka futofuto. ²¹ Jisas ke fagatea ke emana na kere mwane ia, “E qorafu manga ifai ke tanu manga kaa?” O wani ia ke aramia aporo ke woi, “E faganega na mataina ne sisitai aera. ²² Ataro kena ke katofia rai nafuia funuia ana ke toraia ina giu mi i wai. Ui oqa koro kui takoigami kui tamanigami manga no girara tanu ana!” ²³ Jisas ke aramia, “E fea ko woi ‘manga no girara tanua ana?’ Arani mwarao ke mwataku tangaa ko otai ne tangamworani!” ²⁴ Ina mataina nga kena emana na kere mwane ia ke fagangere, “Au tangamworani, ui tamaniau, au tako anumwanumwa.” ²⁵ A mataina o Jisas ne rea na fakunga ne rako mai ke tamasi raramwofaga tangaa ka ataro ia ne tanua na kere mwane ia ke marefa ni tamasi miki rongorongo. Make woi, “Au woi tangago wau nui fura mai pania ko wani kena. Siana ko fafagaosi apena nikao.” ²⁶ Ataro ia ke gaparia ke ngere make tanua ka kere mwane ia ke tata fato ka apena. Make fura pania. A kere mwane ia ke qao manga ne mae ia, mina guana inuni gena kato woi mwa ne mae. ²⁷ Mo Jisas ke fatata i rimana make tamania ke ura akau. ²⁸ Imurina o Jisas mina rongoisuri iana na aporo i finua ka oga getera, maka fagatea, “E fea ke marefa ni mwataku tangagami rai ragaia ana na ataro kana?” ²⁹ Jisas ke aramira, “A fagarafenga mwa ke gira ragaia ana ka ataro manga ngai kena.” ³⁰ Jisas ke rao afainira ka rongoisuri iana ka rao irarona provins i Galili, make marefa ni oqania ki tana inuni rai girara ana, ³¹ suria ne fafagausurira ka rongoisuri iana woi ngaia na Kare ni Inuni ka mamafata rainia tangara ka inuni na nanafuia funuia, make tafitafi aporo mai ina na aoruta na tangina. ³² Ngaira na rongoisuri iana ke marefa nai tako matafa rainia ka rarona agua ne tatamasia o Jisas kena, maka maagu rai fagatea ana. ³³ Jisas mina rongoisuri iana ka rao i ruma iana i Kapanaum. Imurina na qanu i ruma, Jisas ke fagatera, “A taa kamu fafaitogiri rainia i tara ia?” ³⁴ A fafaitogiri rainia woi otai ke tefa i fitangita, maka ngaroi nai aramia ana. ³⁵ Imurina o Jisas ne oga wato make woi tangara ka tangafurua ne etagai matara erua na rongoisuri iana woi nai faku rifuia make woi, “E rao kamu oqania ka agua ni tako fagafigaigamu ana, mui taotao rai inuni purua mwa kamui tatagara tangara ka arani inuni fato!” ³⁶ Hoi o Jisas ke fagaurasia ka kere kare fagarangia. E taroroia ka kere kare ia make woi, ³⁷ “A mataina mu wagewagesia kamu onia qanu na kere kare suria rainiau, nga mu oniau qanu nikao ngaia. Mina mataina mu wagewagesiau kamu oniau qanu nga namu onia qanu ngaia na ani ne kasiau mai ka ngaia.” ³⁸ Jon ke woi, “A Fagausuri, mi rea ka mwane ne ragaraga ataro iga ka atamu panira ka inuni. Make marefa ka tamaka, maka mi woi tangaa ke marape.” ³⁹ Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana, “Siana rai fagamarape ana. Marefa ko otai ne tatanui na mwarao ne qao riariaga iga na ataku ni riri mai ki wowoisia na agua aera rainiau. ⁴⁰ Otai ne marefa ni tanua na agua rainigia ki ngaia kena ka tamaka. ⁴¹ Au woi mwora wau tangagamu, otai nai inuni ne wawategamu na kaokao na wai suria mu nafuniau, suria woi igamu ka kare iaku, ngaia kena ke pagai wawatea ko God ka worina. ⁴² “O God ke pagai fafagaetangira ka inuni na totoraiara tana inuni na mwarumwarusiga na rao suriau noga gaa rai tanui ana nikao ka aerafa. Ngaira gaa na totoraira rai tanua na aerafa, ko God ke fafagaetangia tefa wau nga. A fagaetangifa kaa ke tefaria rao nikao ka inuni na rakua na fau ne figa i riona, ka kasia ina matawa roto! ⁴³ - ⁴⁴ Ke manga na rimamu ke fafagaerisia raronimworanifa iamu, ui retea rao. E koro woi igo kui arao tangaa ka tafinga afainia ka rimamu ne etagai tefia rao manga ne tonga rimamu ne erua ko arao ina giu ina Hel ne marefa ni pagai maemae. ⁴⁵ - ⁴⁶ E manga na uwamu ke fafagaerisia ka raronimworanifa iamu, ui retea. E koro woi igo kui rao tangaa ka tafinga afainia ka uwamu ne etagai pania ka uwamu ne erua maka kasigo ina Hel. ⁴⁷ Manga na maamu ke fafagaerisia ka raronimworanifa iamu, ui asiria panigo. E koro tangago nui arao tangaa ka arafanga iana o God afainia ka maamu ne etagai pania ka maamu ne erua maka kasigo ina Hel. ⁴⁸ A mwaamwaa iga na agua kena ke marefa nai pagai maemae, mina giu ke ma ni pagai maemae nikao. ⁴⁹ Arani inuni ka pagai fafagataraganisira irarona giu. ⁵⁰ A soro ke koro, maka rao ke fafagamarefaga ka marasigafanana, e tautanu fea ke mamarasiga aporo nikao? Mui nafunia ka ogafa iga na marapefa afainigamu fairifui fato, manga na korofa iga na soro koro.”

¹ A mataina o Jisas ne rao, e rao ina provins i Jiudia make rao i tana apanana na wai i Jodan. Tana rurufa rafa ni inuni ke rao mai tangaa nikao, mina raorao mwa ia, e fagausurira. ² Tana Farasi ka katofia ofongia ana ko Jisas, maka akau mai tangaa maka fagate ne fea e koro mwa tangaa ka mwane rai fariwoa ana pania kani iana. ³ Jisas ke fagatera, “A taa ke woisia na Lo iana o Mosis rainia na agua ngai kena?” ⁴ Ngaira ka aramia ka woi, “Mosis ke fagamwatakua tangaa ka mwane rai segea ana ka pepa ni kasifa rai sege ana make kafu kasia ka inuni iana.” ⁵ Jisas ke aramira, “O Mosis ke wategamu ka fagausuringa ngai kena suria igamu ke marefa mu oqani rao suria ana ka fagausuringa iana o God. ⁶ Mi iga na faganegana God ke tagarafiraurua ka mwane mina fefene. ⁷ Ngaia ngai ke a mwane ke arao pania ke emana me enana make auragi. ⁸ Aru koa faku, makaru tao rai inuni ne etagai mwa. Hoi karu marefa woi na inuni ne erua, minga ke etagai. ⁹ Ke marefa ko otai ni wowoeraurua faitigi suria o God ke fagafakuraurua gena.” ¹⁰ A mataina o Jisas mina rongoisuri iana na aporo mai i ruma, a fagatea rainia ka agua ne woisia ia. ¹¹ Make woi tangara, “A mwane ne kasia na fefene iana make auragia tana fefene nikao, ngaia ke ranga fainia kani ia. ¹² A fefene ne kasia na a mwane iana make auragi nikao, ngaia ke ranga fainia ko wania.” ¹³ Tana inuni ka tora ira mai ki kareta tangaa ko Jisas ki woi ni fagaapunarira ni fatatagira, mina rongoisura iana ka fagaapuapura woi siana ka fafagaosi apena. ¹⁴ A mataina ne rea o Jisas na agua kena, make tamasi raramwofaga, ke woi, “Mui nakara wau ka kere kare gena kai rao mai tangau. Siana rai fagamakukura aporo ana. Ainuni tautanu mangara na kere kare gaa ke araria ka arafanga iana o God. ¹⁵ Au woi mwora wau tangagamu, marefa mui girara qanu ana iga ka arafanga iana o God, manga mu tawoa manga na kere kare gaa.” ¹⁶ Hoi o Jisas ke ragaira ka kere kare ira make fatatagira ke fagaapunarira. ¹⁷ A mataina o Jisas ne taworagofa ke watowato i tara, a mwane ke tari mai tangaa, make qogu rai uwa, make fagatea, “A fagausuri koro, ata kau tanua kau tawoa na tafinga fuu?” ¹⁸ Jisas ke aramia aporo, “E fea ko woisiau woi nau koro? Nga o God mwa ke koro. ¹⁹ Mu girara fato noga ka faifataninga, Siana kamu nafunafu piri. Siana kamu qaqagararanga. Siana kamu fanago. Siana kamu tatamasia ka agua marefa ni mwora rainia ki tana inuni nikao. Mui takotako fagafigaira ke emamiu me enamiu.” ²⁰ O wani ia ke aramia aporo ke woi, “A Fagausuri, au taura ka faifataninga gena faganega mai pania ka mataina nau kere kere mwane.” ²¹ Jisas ke qoretainia menamenai aera ko wani ia, make oqaniaerisia wau make woi, “A mwarao ne etagai ke araria no tanua, rao kui fagaworingai ka arani mwarao no nafuni, makui mafata rai tangara ka inuni ne marefa nai nafuni faaga, mako nanafunia ka faaga rafa i Heven. Mako kafu takuau.” ²² O wani ia ke rongoa ko Jisas ne woisia na agua kena, make rao, marefa ni koro ka mangatana make faitakoi suria ne tefa ka faaga iana. ²³ Jisas ke ono rifurifu make woi tangara ka rongoisuri iana, “E asa tangara ka inuni na nafuni rurugua rai qanu ana iga ka agua ni arafanga iana o God!” ²⁴ A rongoisurira ka gaparira rai rongoa ana ka agua kena. Hoi o Jisas ke woi tangara nikao, “E qara wau rai qanu ana iga arafanga iana o God! ²⁵ Nga na agua mwora ke e kaa, e asa tangaa ka kamel ni qanu iga ka warara iga na nira ni tai gafu ana, make asa wau tangaa ka mwane ne togoani rurugua rai qanu ana iga ka arafanga iana o God.” ²⁶ A rongoisuri iana o Jisas ka panga aera wau, maka faifagate mereata, “E tautanu fea ka inuni ke rorogoia na tafinga fuu?” ²⁷ Jisas ke ono ira make woi, “Tana mwarao marefa nai girara tanui ana ka inuni, mo God ke girara tanui ana mwa ka arani mwarao.” ²⁸ Pita ke aramia, “Hoi, mi rao panigi ka arani mwarao rai rao i surigo ana!” ²⁹ Jisas ke woi tangaa, “Au woi mwora wau tangagamu, ko otai ne arao pania na finua iana, kee na mwane ne mera wora, kee na fefene ne mera wora, kee enana me emana mi karena, kee na mwako iana rainiau mi rainia tarofa koro, ³⁰ ke pagai tawoa ka mwarao. Mi iga na ano kaa awawatera fagatangarau ka ruma mina mwane mina fefene na mera wora me enata mi kareta, mina mwako, make manga na tatau fagaqaomata iga ka raronimworanifa iaka rainiau. Hoi ka pagai nanafunia ka tafinga fuu ina ano ne pagai arao mai, ³¹ maka inuni na qainago ina mataina kaa na pagai qaqai muri, mina arani inuni na qai muri ina mataina kaa, ka pagai qaqainago.” ³² Ngaira rongoisuri iana ira ka takou a mataina o Jisas ne toraira tangaa i Jerusalem, mi tana ani na arao i suria ka maagu. O Jisas ke toraira nikao ka rongoisuri iana tangafuru ne etagai matara erua ka rao getera make woi tangara rainia na agua ne pagai tatarafua, ne woi, ³³ “Igia kaa, ka rarao i Jerusalem. Tana inuni ka mamafata rainia na Kare ni Inuni tangara ka mwane rafa ni mwane ni raperapega mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis, maka wowoisia ke maemae maka mamafata rainia tangara ka mafuara, ³⁴ ka pagai fafagamamana rainia, maka misumisuria. A raramwosia maka nanafuia funuia. Mi iga na aoruta tangiana ke tafitafi aporo.” ³⁵ O Jemas mo Jon, karena o Sepedi, karu rao mai tangaa ko Jisas makaru woi, “A fagausuri, o girara tanua ana ka agua koro tangagamirua?” ³⁶ Jisas ke fagateraurua rainia a taa karu oqania. ³⁷ Makaru aramia, “A mataina no rao ko mwane rafa tangaa ka arani inuni, ui oqaoqa koro, ki tana mwane ki ogaoga i otomu mi tana mwane ki mafamu.” ³⁸ O Jisas ke woi tangaraurua, “Marefa muru girara ka agua muru nongia kena! E fea, muru gira tono ana mwa iga ka kaokao ni fafarana nau totono iga kaa, ke muru gira maanu apuna ana manga inau nau pagai maamaanu apuna?” ³⁹ O Jemas mo Jon karu aramia karu woi, “Aa, igamirua kamuru girara tanua ana mwa!” Hoi o Jisas ke aramiraurua, “Aa, muru pagai tonofa iga ka kaokao nau totono iga, maka muru maamaanu apuna manga inau nau tanua. ⁴⁰ Make marefa ki inau qai wowoi otai ke ogaoga i otoku mi i mafaku. Nga o God ke tanua na agua ngai kena.” ⁴¹ A mataina na tangafuru ne etagai na rongoisuri ne rongoa na agua ngai kena, maka mangariaga tangaraurua ko Jemas mo Jon suria na fairafai tangaraurua. ⁴² Mo Jisas ke onira ka faku mai ka rongoisuri iana ira, make woi, “Mu girara ki ngaira na mafuara na woisira mereata rai mwane ni finua na oqania fagaqao ana rainia woi ngaira ka nafunia ka ramwofa tefarira na inuni i finua gena, mina mwane rafa tefa iata ka nafunia ka ramwofa ne tefa iata tangara ka inuni na arafa tangara, ⁴³ miki siana kamu tautanu manga ngaira gana. E manga mui oqaoqania woi mui tefa, mui taotao mwa rai mwane ni tagaranifa tangara ka arani inuni, ⁴⁴ maka mui oqani tefa wau ana, mui tatagara purua tangara ka arani inuni. ⁴⁵ A Kare ni Inuni ke marefa ni rao mai ki arafa tangara ka inuni na tatagara purua, maka mwane ni tagaranifa mwa ne mafata rainia na manawana rai fagatafi ira ana na inuni rako.” ⁴⁶ Jisas mina rongoisuri iana ka mataro fato noga i Jeriko, mina mataina ka arao, apena rurufa rafa ni inuni ka rao surira. A mwane ne guru ne nononginongi atana ko Batimaeas i karena o Timeas ke oga i rawona tara. ⁴⁷ A mataina ne rongoa woi o Jisas pania i Nasaret, maka ngere, “Jisas, Karena o Deved, ui takoiau.” ⁴⁸ Ngaira fato na inuni ka tamasi raramwofaga tangaa ni manapu, minga ke ngere rafa aera, “Karena o Deved, nui takoiau.” ⁴⁹ Jisas ke marape make woi, “Onia ki rao mai!” A onia ka mwane ne guru ia maka woi, “Siana rai maagufa. Rao mai. E onigo.” ⁵⁰ O wani ia ke kasia rao ka gafu ne roqo rainia ia make afaraga akau minga ke tari tangaa ko Jisas. ⁵¹ Jisas ke fagatea, “A taa ko oqania qai tanua tangago?” A mwane guru ia ke aramia ke woi, “A Fagausuri, au oqania qai ono.” ⁵² Jisas ke woi tangaa, “Ui rao! A maamu ke koro fato noga rainia na tangamworanifa iamu.” Ina mataina ngai kena o wani ia ke ono, make rao suria ka tara fainia ko Jisas.

¹ Jisas mina rongoisuri iana ka taua ki Betfeis mi Betani fagarangia ka fungana iga na mwani Olif. A mataina na fagarangia i Jerusalem, Jisas ke kasia ka guana mwane ne erua karu qainagota. ² E woi tangaraurua, “Muru rao ina finua kere wau kana. A mataina nga muru qau qanu wau, muru rorogoia ka kere donki ne mamaunga nai tatageria. Muru rurufaia maka muru totoraia mai. ³ Ko otai ne fafagategamurua ‘E fea kamuru rurufa ia kena?’ maka muru wowoi nga na arafa ke oqania mai maka mi totoraia aporo mai.” ⁴ A rongoisuri iraurua karu rao makaru rogoia ka donki na rakua fagarangia ka maana ruma ne maia mai na tara. A mataina naru rurufaia, ⁵ tana inuni na uraura gena ka fagate, “E fea kamuru rurufaia na donki kena?” ⁶ Aru woisia tangara ka agua ne woisia o Jisas, mina mwane ira ka naka wau karu toraia. ⁷ A rongoisuri iraurua karu toraia ka donki ia tangaa ko Jisas, maka nakai ki tana gafu iata, make tageria ko Jisas. ⁸ Ngaia fato na inuni ka kangi ka gafu i tara, mi tana inuni ka tapi arani na apenagai i qai mwou. ⁹ Inagona o Jisas mi murina, ka inuni ka arao minga ka ngerengere, “Oo ee! Ai fagaakausia! God ki ono korofia ka mwane ne rao mai iga na atana na Arafa! ¹⁰ God ki ono korofia ka mwane ke pagai taotao rai Arafa ni finua manga iuraka o Deved. Oo ee! Ai fagaakausia ko God i afaafa.” ¹¹ O Jisas ke rao i Jerusalem, e qanu iga ka Ruma ni Wogasifa make farefareria ka arani mwarao irarona gena, maake suria ne manurafi noga, make aporo rao i Betani afainira ka rongoisuri na tangafuru ne etagai matara erua. ¹² A mataina o Jisas mina rongoisuri iana na rao pania i Betani ne tangi mai, make magau. ¹³ Kere fagatau rao o Jisas ke rea ka apenagai na fauatana rainia na fig ne suru ka qauna, make rao ke rea woi na guana ki iga. Make marefa ka guana iga, suria ne marefa ka mataina iana rai gugua ana. ¹⁴ Hoi o Jisas ke woi tangaa ka apenagai ia, “Marefa ka inuni ni pagai ngaua na guana apenagai kaa!” A rongoisuri iana ka rongoa ne woisia ka woita kena. ¹⁵ Imurina o Jisas mina rongoisuri iana na taua i Jerusalem, e qanu i Ruma ni Wogasifa make gogofira ka arani inuni na fafagawori maka woriwori. Make wogiwogira ka qea iata na inuni na fafagaorisi ngai faaga mana qoroqorongi iata na ani na fafagaworingai kugau. ¹⁶ Jisas ke marefa ni oqania ka inuni ni totora mwarao afarau irarona Ruma ni Wogasifa. ¹⁷ Make fagausurira ka inuni ke woi, “A Segesegefa Apuna ke woi, ‘A ruma iaku ke araria na wowoisia woi na Ruma ni Fagarafenga tangara fato na arani inuni.’ Migamu kamu tanua rai ruma ni aqafa iata na fanagoa!” ¹⁸ A mwane rafa iata na mwane ni raperapega mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka rongoa ka agua ne woisia o Jisas maka garia ka tara tangai nafuia ana ki mae, maka maagutainia, suria na inuni ira ka panga rainia wau ka fagausuringa iana. ¹⁹ Iga na manurafitana ngai kena Jisas mina rongoisuri iana ka fura pania ki Jerusalem. ²⁰ Tana tangiana ina gomagomafatana na rongoisuri na taworagofa ka mai tefaria ka apenagai na fauatana na fig, a rea ka apenagai ia ne maria, a wagani mina apena fato. ²¹ Pita ke takosia ka agua ne woisia o Jisas tangaa na apenagai ia make woi, “A fagausuri, ui ono rao! Apenagai no qani tamasi aerisia ia ke maria noga.” ²² Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana, “Mui tangamworani rainia ko God! ²³ Au woi mwora wau tangagamu, e rao kamu tatangamworani rainia ko God, make marefa mui takotako ruaruaga, mu girara woi tangaa ana mwa ka fungana kana ki afaraga akau ki futaga i asi, make tanua. ²⁴ Arani mwarao mu nongia iga na fagarafenga kamu tawoa, manga namu tatangamworani. ²⁵ - ²⁶ A mataina mu uraura akau rai fagarafenga, mui tawotawo kasigi ka agua na tatanui na inuni tangagamu. Ua make emamiu i Heven ke tawotawo kasigi panigamu ka aerafa iamiu.” ²⁷ Jisas mina rongoisuri iana ka aporo i Jerusalem, mina mataina ne taworagofa ke arao ina Ruma ni Wogasifa, ngaira na mwane rafa iata na mwane ni raperapega, mina tana mwane rafa iata na Jiu mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka rao mai tangaa. ²⁸ Ngaira ka fagate, “Agua taa ko nafunia rai tanui ana na mwarao ina Ruma ni Wogasifa? Otai ke watego na ramwofa?” ²⁹ Jisas ke aramira, “Au nafunia ka agua ne etagai togo rai fagategamu ana rainia. E rao kamu oriorisia mai, makau kafu tatamasia wau ifai kau tawoa iga na agua nau girara tanui ana mwa na agua gaa. ³⁰ Otai ke watea o Jon na ramwofa rai maanu apuna ana? E fea o God i Heven ke tana inuni mauri mwa?” ³¹ A takosia maka faitogiri mereata, “Rao ka woi o God ke mafata rainia na ramwofa tangaa o Jon, Jisas ke girara woi ana fea ke marefa mu tangamworani rainia ko Jon. ³² Tana agua nikao, ainuni gaa ka takosia woi o Jon ne fagamaanu apuna ka maurukari. Hoi ke marefa nai girara woi ana na agua ne rao mai pania na inuni mauri mwa ke watea o Jon na ramwofa rai maanu apuna ana.” A maagutainira ka inuni gena, ³³ maka woi tangaa ko Jisas, “Marefa mi girara.” Jisas ke aramira, “Ua, make marefa qai wowoisia wau tangagamu ko otai ne wateau na ramwofa rai tanui ana na agua nau tatanui gaa.”

¹ Hoi o Jisas ke tamasia nikao ka tamasinga tangara na inuni gena. “A mwane ne fasifasi mwou kena, ke fasia ka mwou ni grep, make tagarafia ka para rifuia, make tagarafia ka agua ni rosia ana ka guani na grep igi. E akea nikao ka ruma ne akau rai ono suria ana ka mwou kena. Ke mafata rainia ka mwou ia rai woriworia ana make rao pania ka finua ia. ² A mataina ne maua na guani na grep igi, e kasia ka kare iana ia, rai tawoa ana ka wotowoto iana rainia ka maeni na grep igi. ³ A mwane na mafata rainia tangara na mwou ia ka roia ka kare iana ia. A raramwosia maka kasia ke taurafe ke aporo. ⁴ O wani ne nafunia na mwou ia ke kasia ki tana kare iana, mina mwane ira ka aofia ka qauna maka tau fagaqao maana wau. ⁵ Hoi o wani ia ke kasia ki tana kare iana nikao, maka nafuia ke mae. Hoi wani ia ke kasira ka arani kare iana ira faisuri mwa. A raramwosira ki tana mwane maka nafuira ka mae ki tana mwane. ⁶ O wani ne nafunia na mwou ia ke tonga karena na mwane ne etagai mwa ne oqania tefa wau. Imurina mai, e kasia ki karena na mwane ia tangara ka mwane na onoono suria na mwou ia, suria ne takosia woi na takotako fagafigaia. ⁷ Minga ka woi mereata, ‘Tana tangiana ke nanafunia ka mwou kaa. Ai nafuia funuia! Ke manga ngai ke maka nanafunia ka mwou ka mereaka.’ ⁸ Hoi maka roia ki karena na mwane ne nafunia na mwou ia maka nafuia ke mae, maka kasia fura ka apena pania ka mwou ia.” ⁹ Jisas ke fagatera, “Ata, kamu takosia ne tanua na mwane ne nafunia na mwou ia? Au wowoisia wau ka agua ne tanua. E arao mai ke nanafuira funuira ka mwane na onoono suria na mwou kena make wawatera ka mwou ia ka inuni getera. ¹⁰ E mwora igamu kamu girara ka Segesegefa Apuna ne woi, ‘Aguana fau ngaira na mwane ni ake ruma ana gaa, na ngaroitainia ira, ke akau mai ke tao rai apena fau manimani. ¹¹ O God ke tanua manga kaa, maka igami kami papanga rainia wau.’ ” ¹² A mwane rafa ira ka girara woi o Jisas ke tatamasira, maka oqani roia ana, minga ka maagutainira ka inuni gena, maka naka wau maka rao. ¹³ Tana Farasi ka faku afainira ka tamana o Herod, maka kasira ki tana mwane ka rao rai fagaqekaqeka ana ko Jisas woi ni woisia ka agua marefa ni oto. ¹⁴ A rao tangaa, maka woi, “A fagausuri mi girara woi igo ko tatamasia ka agua mwora marefa nui tako rafa rainia ka takofa iata na inuni gena. Marefa nui tako rafa rainira ka mwane rafa gena mako fagausingainia mwa na mworafa rainia ka faioqanifa iana o God tangara ka inuni. Woisia mai tangagami, e fea, e araria woi igia ka woria ka takis tangaa ka mwane rafa ina kafamanu kee marefa?” ¹⁵ Jisas ke girara ka agua na katofia gena, make woi, “E fea kamu katofi ofongiau ana? Mui wateau ka ratana sirani.” ¹⁶ A toraia mai tangaa ka ratana sirani na silifa, make fagate, “Otai ka nununa mina atana ki iga kaa?” Ngaira ka aramia ka woi, “Nununa mina atana mwane rafa i Rom.” ¹⁷ Hoi o Jisas ke woi tangara, “Mui watea ka mwane rafa ina kafamanu ka taa ne nafunia maka mui watea ko God ka ani iana o God.” A mwane ira ka panga rainia ko Jisas. ¹⁸ A Satiusi ke marefa nai tangamworani woi na inuni kai tafitafi aporo imurina maefa. Hoi tana fitangita ka rao mai tangaa ko Jisas maka woi, ¹⁹ “A fagausuri, Mosis ke segea woi na mwane ne auragi ke maemae make marefa ni apara kare, a mwane ne mea wora ke auragia ka nao ia. I kare taurua na mwane inago ka tatakosia wowoi i karena goana ne mae ia. ²⁰ Iga na mataina ne etagai ka mwane ne epiu ka wora. A mwane inago ke auragi, make mae minga ke marefa ni apara kare. ²¹ A ruata na mwane ke auragia ka nao ia, ki ngaia nikao minga ke mae marefa ni apara kare. Nga na agua mwa ne etagai ke wora tangaa na aoruta na goata kena. ²² Hoi imuri, ka agua kena ke tarafura fato ko wafai goana ne epiu ia. Hoi imuri ke mae ka fefene ia. ²³ E fea, a mataina o God ne ragaira afaraga na inuni pania na maefa, ko otai ka inuni ana kani ngai kana? Suria, ne auragira fato ka mwane ne epiu ia wafai goana ira.” ²⁴ Jisas ke aramira, “A takofa iamiu gena ke ma ni oto. Marefa mui girara ka fagausuringa iga na Segesegefa Apuna, make marefa mui girara ki tana agua rainia ka ramwofa iana o God. ²⁵ A mataina o God ne ragaira afaraga aporo na inuni iga na tafinga, ngaira ke marefa nai auragi. Ngaira ke manga na enjel i Heven ira. ²⁶ Mu girara menamenai wau rainira ka inuni na afaraga aporo pania na maefa. Mu girara ka tamasinga rainia ko Mosis mina kere apenagai ne rata ia, God ke woi, ‘Inau ko God na wowogasia o Ebraham, Aesak, mo Jekob.’ ²⁷ Ngaia kena ke marefa ko God iata na ani na mae mwa, minga ka ani na tafi aporo. Igamu na Satiusi ke marefa mu oto.” ²⁸ Tana fitangita na Fagausuri na Lo iana o Mosis e akau mai na mataina o Jisas mina Satiusi na fafaitogiri, a mataina ne rongoa, o Jisas ne mafata rainia na aramifa koro, make fagatea, “Ani taa na faifataninga ke tefa wau?” ²⁹ Jisas ke aramia, “Ani ne tefa wau ke woi, ‘Mui rongoa, Igamu na inuni Israel, mu nafunia mwa ka Arafa ne etagai togo, o God. ³⁰ Mui kokomania iga ka maurifamiu, mangatamiu, takofa iamiu, mina arani ramwofa iamiu fato.’ ³¹ A ruata na faifataninga ne tefa wau nikao ke woi, ‘Mui kokomanira ka inuni manga mu kokomanigamu mereamiu kena.’ Marefa ki tana faifataninga ni tefiraurua na ani gaa.” ³² O wania ke aramia, “A fagausuri, igo ke oto aera ka agua no woisia woi o God ne etagai mwa. ³³ E mwora nikao woi igia kai kokomania ko God i mangataka, mina takofa iaka, mina ramwofa iaka fato, makai kokomanira ka inuni manga na kokomanigia mereaka. Faifataninga gaa karu tefaria fato ka arani mafatanifa mina suu wogasi ana ne araria na tatanui.” ³⁴ A mataina o Jisas ne rea o wania ia ne mafata rainia na araminga, ni tako matafa ana make woi tangaa, “Igo ko marefa nui fagatauria ka arafanga iana o God.” Imurina na agua kaa, marefa ko otai ni katofi fagate ana o Jisas rainia ki tana agua. ³⁵ A mataina o Jisas ne fafagausuri ina Ruma ni Wogasifa, make woi, “A fea ka fagausuri iga na Lo iana o Mosis ke woi, woi na Mesaea ke arao mai pania ka woraworanifa o Deved na Arafa ni finua? ³⁶ Nga na Figona Apuna ke tanua ko Deved ke woi, ‘God ke woi tangaa ka Arafa iaku, Ui nafunia ka ramwofa afainiau makui oga i otoku, ke taua ka mataina nau nanakara na maerongamu ina rugufanana uwamu.’ ³⁷ E rao ko Deved ko wowoisia woi na Mesaea ka Arafa iana, e tau tanu fea ka mwane ne worawora iga na waro ni inuni o Deved kena ke onia rai mwane rafa iana?” Apena rurufa rafa ni inuni ke koro iata rai rongoa ana ko Jisas ne fafagausuri. ³⁸ Jisas ke fafagausuri, ke woi, “Mui onoono menamenai wau rainira ka Fagausuringa iga na Lo iana o Mosis! A oqania mwa rai tanu raorao ana iga ka gafu qorafu makai tamasi fagaakausira ina maket. ³⁹ Mataina arao tangai na ruma ni fakunga mi tangai na ngaufa rafa, ngaira ka atera raorao mwa ka agua koro ni koafa, ⁴⁰ maka fafagaqekaqekara ka nao ka fafanago ka ruma iata, maka fafagarafe qorafu wau rai qaqaeaga ana mwa. O God ke pagai fafagaitangira tefa wau.” ⁴¹ Jisas ke ogaoga ina Ruma ni Wogasifa fagarangia ka bokisi ni kasi faaga ana make qoqoretainira ka inuni na mai kasikasi na mafatanifa iata. E rea woi na inuni na togoani rurugua ka kasi faaga rako. ⁴² Imuri tatarai, a nao ke nafunia ka kere sirani ne erua mwa make kasia irarona na bokisi ia. ⁴³ Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana rai faku mai ana tangaa, make woi, “Au wowoi mwora wau tangagamu rainia ka nao kana. Ke kasi rafa tefarira fato ka inuni gana. ⁴⁴ Arani inuni ka kasi ka taa marefa nai oqani rafaera. Mi ngaia ke marefa wau make kasi ka arani faaga ne nafunia. Ina mataina kaa ke marefa ka faaga ni ngaungau rainia.”

¹ A mataina o Jisas ne fura pania na Ruma ni Wogasifa, a fitangita na rongoisuri iana ira ke woi tangaa, “Fagausuri, regi rao ka fau ne qao koro aera wau gana mina komani na ruma gana!” ² Jisas ke orisi aporo, “Igo ko regi ka arani ruma rafa gana. A totoringia, make marefa ka guana fau ne etagai ni taotao i nanana.” ³ Imuri mai o Jisas ke oga ina fungana iga na mwani rai Olif make ono tarau iga na Ruma ni Wogasifa. Pita, Jemas, Jon mo Andru ka rao mai punufi tangaa, ⁴ maka fagate, “A mataina taa ke mworamwora rai totoringia ana na ruma kena? A taa ke fafagaqao rainia woi na mataina kena ka agua gena ne mai mworamwora?” ⁵ Jisas ke aramira, “Mui onoono menamenai wau, siana ka inuni ne fafagaqekaqekagamu. ⁶ Ainuni na rako ka arao ka woiwoi ngaira ka Mesaea maka fafagaqekaqekara ka tana inuni nikao. ⁷ A mataina namu rongoa na tamasinga rainia na fainafunafu ana mina fagafagaparu ana rai na fainafunafu ana, siana rai maagufa. Apena fainafunafu ana ke pagai arao mai mwora, make mamaunga ka qotona na mataina. ⁸ Arani inuni fato ina finua rafa ka fafainafunafu afainira ki tana inuni ina tana finua rafa. E nununu iga ka arani agua, mina inuni ka maesi magaua, maki nga na fagarangia noga ka mataina ni gagawana ngai kena. ⁹ Mui onoono menamenai wau! A pagai totoraigamu ina kot maka raramwosigamu rai gue ina agua ni fakunga iata. Maki rainia inau, igamu kamu uraura inagota na mwane rafa ni finua rai tamasia ana ka tangamworanifa iamiu, ¹⁰ maka mataina ne mamaunga mai na qotona mataina, a tarofa koro ka tatarofainia tangara ka arani inuni. ¹¹ A mataina na roroigamu siana rai tako rafa ana rainia ka agua mu tatamasia, o God ke wawategamu ka taa mu tatamasia na mataina tangaa ne arao mai, make marefa ki igamu kamu tamasi. A tamasinga iamiu ke arao mai pania ka Figona Apuna. ¹² Afari goani na mwane mina fefene ka mamafata rainira ka goata fairifui, ka nanafuira funuira. Emata me enata ka mamafata rainira ki kareta mereata mi kareta ka riri afurira ke emata me enata ka nanafuira funuira nikao. ¹³ Arani inuni ka mamaeronganigamu rainiau. Make rao kamu tautau woita kamu raronimwora ke rao ke taua ka qotona, igamu kamu tafitafi. ¹⁴ “Tana tangiana kamu pagai rerea ka tafe nununa ina Ruma ni Wogasifa iata Jiu ina agua marefa araria namu rerea iga. Arani inuni ne totomania na agua ka ki ofoofongia ki gigirara! Ua, manga otai mwa ina provins i Jiudia iga na mataina kena, maki gawagawa tangai ka fungani. ¹⁵ Manga otai mwa ki ina gairina ruma iamiu, siana rai qanufa i ruma rai tawoa ana ka taa. ¹⁶ Manga otai mwa ki mwou, siana rai aporo ana tangaa ka gafu ni ape iana. ¹⁷ E qao manga na apena agua aera rafa wau tangara na fefene na oqara, maka susura kareta. ¹⁸ Mui fagarafe ki siana ka arao mai iga ka mataina ni maratoa. ¹⁹ E rako wau ka mataina ni fafaranifa ina ano kaa, fafaranifa gena ke aera tefa wau marefa ki tana fafaranifa manga gaa nikao. ²⁰ I manga na Arafa ki siana ki tanua ka agua ki aqouqou, marefa ko otai ni tafi ki ogaoga. Maki rainia na ani ne ono sikifira mina ani ne nafunira, e tanua ka agua kena ke aqouqou. ²¹ I manga tana inuni kai woi, ‘Eka ka Mesaea!’ kee ‘Ngaia ke e kana!’ siana rai tangamworani ana rainia. ²² A mesaea na qaqangara mina maurukari na qaqangara ka pagai arao mai, ka tatagarafi ka agua ne qao riariaga. Ngaira ka pagai ofofongia rai fagaqekaqekara ana ka ani ne ono sikifira o God. ²³ Ngaia ngai ke nau wowoisi wau na arani agua gaa ina mataina kaa, maka mui onoono menamenai wau! ²⁴ “Iga na tangiana ngai gena, imurina rao mwa na mataina ni fafaranifa, Arito ke rotorotoaga, mina fagaifa ke marefa ni pagai mamawe. ²⁵ A feegu ke wotawota, mina mwarao ina wawaiaro ke gigisigisi. ²⁶ Hoi maka pagai rerea ka Kare ni Inuni ne arao mai iga roto afainia ka apena ramwofa rafa mina rara. ²⁷ E kasira ka enjel ka totoraira ka inuni ne ono sikifira panira ka arani finua fato i ano kaa. ²⁸ “Mui gigirara ka agua rainia na apenagai na Fig. A mataina na arani ne papasu, make kasikasi afani, mui gigirara woi na mataina ni mafananifa ke fagarangi noga. ²⁹ Hoi ka mataina mu ririgi na arani agua gaa ne arao mai, maka mu gigirara woi na mataina iana na Kare ni Inuni kena ke sugui rao mai mwa. ³⁰ Makau wowoisia mwora wau tangagamu, inuni ma nai tangamworani ka tafitafi maungara na mataina na agua gaa ne arao mai. ³¹ A wawaiaro mina ano kaa ke pagai mamarefa rao, mina woita iaku ke taotao tarai. ³² “Marefa ko otai ni girara na tangiana mina mataina. A enjel i Heven ke marefa nai girara, mi Karena mereana make marefa ni girara, ngaia mwa emana ke girara. ³³ Igamu kamui onoono menamenai wau maka mui nanau! Marefa mui girara ka mataina ne arao mai. ³⁴ E manga na mataina na mwane ne arao iga na kere mataina make nakara na kare iana ka onoono i suri na arani mwarao igi. E tamasi tangara fato rainigi ka taa na tatanui, make wowoi tangara ka mwane na onoono i suri gena, woi nai ono suri menamenai. ³⁵ Hoi kamui onoono menamenai wau! Marefa mui girara ka mataina ne aporo mai na mwane rafa i ruma. Wari manurafi, kee gupuni qongi, kee maworoaro, kee gomagomafa. ³⁶ Make manga ne arao mai mafarufaru aera, siana ke rorogoigamu mai namu mauru. ³⁷ Au tamasia tangaa ka arani inuni kaa, ka agua nau tamasia wau tangagamu kaa. Mui onoono menamenai wau!”

¹ A tangiana ne erua maunga tangaa na ngaufa rafa na woisia na Tefa Afarau mina ngaufa rafa rainia na Perete Manufinufi. A mwane rafa iata na mwane ni raperapega mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka katofia ka agua rai roia ana punufi ko Jisas kai nafuia funuia, ² maka faiwoisi, “Siana ka tanua iga ka ngaufa rafa kaa, maka fainafunafu ka inuni gaa.” ³ Jisas ke ngaungau i Betani i ruma iana o Saemon, ne tanua na lepa inago, mina fefene ke qanu mai ne taua na qotore na waiwai ne sigini mamaki wau. A mataina ne tafangia, make ringia i qauna o Jisas ka waiwai ia. ⁴ Agua kaa ke tanura ki tana inuni gena ka mangariaga, maka woi “E fea ke fagaerisia kena? ⁵ E araria woi nai fagaworingainia rainia ka tangarau ne eoru (300) na rurugua na silifa kai wawatara ka inuni marefa nai togoani faaga.” Hoi maka kafu susuraia ka fefene ia. ⁶ Mo Jisas ke woi, “Naka wau! Siana rai fara woisia ana! E tanua ka agua ne qao koro wau tangau. ⁷ Ainuni marefa nai togoani nafuninga raorao mwa ka ogaoga afainigamu. Ki ina mataina mu oqaoqania, minga kamu girara mafata ana mwa tangara. Mi inau ke marefa qai ogaoga afainigamu raorao mwa. ⁸ E tanua ka arani agua ne araria na tanua ne ringia na waiwai i qauku rai fagananauau ana rai afuniau ana. ⁹ Au woi mwora wau tangagamu, ki ifai na tatamasia iga na tarofa koro iga na finua fato i ano kaa, inuni ka tatakosia ka agua ne tanua kaa, maka tatamasia tangara ki tana inuni nikao.” ¹⁰ Jiudas Iskariot ka fitangita na rongoisuri na tangafuru ne etagai matara erua. E rao tangara ka mwane rafa iata na mwane ni raperapega make woi ne tatamanira ka roroia ko Jisas. ¹¹ A wagewage wau na rongoa na agua kena, maka woi na woria. Hoi o Jiudas ke garia ka tara koro rai fafaganafu rainia ana ko Jisas. ¹² Anegana tangiana iga na ngaufa rafa rainia na Purete Manufinufi, mina karena sip tangaa na Tefa Afarau ka nafuia funuia. A rongoisuri iana o Jisas ka fagatea, “I fai ko oqania mi fagananaua ana na ngaufa rafa na Tefa Afarau?” ¹³ Jisas ke woi tangaraurua ka guana mwane ne erua na rongoisuri iana, “Muru rao i finua rafa kena, maka muru rorogoia ka mwane ne totoraia na mwarao ni wai, maka muru arao suria. ¹⁴ Ka mataina ne qauqanu i ruma, muru wowoi tangaa ka mwane i ruma kena, ‘A fagausuri iamami ke oqani girara ana ka agua i ruma iamu ne araria ni ngaua iga na Tefa Afarau afainira ka rongoisuri iana.’ ¹⁵ A mwane i ruma kena ke totoraigamurua akau i tana agua i afaafa i ruma kena make fafagaregamurua rainia ka agua rafa ne qani nanau tangagamurua, maka muru fafagananaua ka ngaufa ngai kena.” ¹⁶ A rongoisuri ne erua karu rao i finua, karu rogoia ka arani mwarao manga o Jisas ne woisia tangaraurua, makaru fagananaua ka ngaufa rafa na Tefa Afarau. ¹⁷ - ¹⁸ A mataina o Jisas mina rongoisuri tangafuru ne etagai matara erua na ngaungau faku afainia iga ka manurafitana kena, e woi tangara, “Au woi mwora wau tangagamu, a mwane ne faganafu rainiau tangara na maerongaku ke ngaungau afainiau kaa.” ¹⁹ Agua kaa ke tanura ka rongoisuri ka faitakoi, ani noga na mwane ni wowoi tangaa ko Jisas, “Marefa ki inau, naa?” ²⁰ E aramira ke woi, “A fitangimiu igamu na tangafuru i mwane ne etagai matara erua ne ngaungau afainiau ina apira kaa. ²¹ A Kare ni Inuni ke maemae manga na Segesegefa Apuna ne qani woisia ia, make pagai aera wau tangaa ki ngaia na mwane ne mamafata rainiau. A mwane kena ke koro wau woi siana ki qani wora mai.” ²² A mataina na ngaungau, mo Jisas ke tawoa ka purete i rimana. E fagarafe tangasia ko God, make topia, make watera ka rongoisuri iana make woi, “Mui tawoa, apeku ke kaa.” ²³ Jisas ke tawoa ka totono na waen make fagarafe tangaisia ko God, make watera ka rongoisuri iana, ngaira ka tono fato ²⁴ make woi, “Eka ka gapuku na ringia fura tangara na inuni rako, mi afainia ko God ke tanua ka fakunga faoru. ²⁵ Au woi mwora wau tangagamu, pania na mataina ka marefa qai pagai totono waen, ke taua na mataina nau totonomia na waen faoru ina agua ni arafanga iana o God,” ²⁶ maka kiuria ka kiu apuna maka fura ina fungana iga na mwani Olif. ²⁷ Jisas ke woi tangara ka rongoisuri iana, “Igamu fato kamu arao paniau, manga na Segesegefa Apuna ne woi, ‘Au tatafurua wato ka ono isuri sip, mina sip ka tataka,’ ²⁸ maki imurina nau tafitafi aporo, au qaqainagomiu i Galili.” ²⁹ Pita ke tamasi, “E manga na arani mwane gaa ka arao panigo, mi inau mwa ke marefa!” ³⁰ Jisas ke aramia, “Au woi mwora wau tangagamu, qongi kaa, ke mamaunga ni angiangi ka sooki fagaerua, mi igo ko wowoi fagaeoru woi marefa nui girarau.” ³¹ Mo Pita ke tamasi ramworamwo aporo make woi, “E asa mwa qai fagarigigo, au maemae nga afainigo!” Arani tamana ira minga ka woi manga ngai kena. ³² Jisas ke takura ka rongoisuri iana tangaa ka agua na fauatana i Kesemeni, make woi tangara, “Mui oga sio iga na mataina nau fafagarafe.” ³³ Jisas ke toraia ko Pita, Jemas, mo Jon. E faitakoi make tako rafaera ³⁴ make woi tangara, “Au faitakoi rafaera kau fatamia manga nau mae noga ia. Mui oga iga maka mui onoono afainiau.” ³⁵ - ³⁶ Jisas ke taworagofa sisitai rao, make qogu rai uwa wato ina mwako make fagarafe, “Mama, manga ne mwataku, siana ko tanua na agua ka tangau! Mama, A taa ni wau mwa na mwarao ko girara tanui ana. Siana rai tanuau ana qai fafafara. Makui tanua ka agua no oqani tanua ana, marefa ka taa nau oqania.” ³⁷ O Jisas ke aporo mai ke rogoira na rongoisuri na mauru. E woi tangaa ko Saemon Pita, “E fea no mauru? E fea ne marefa nui girara ono sisitai ana na kere mataina aqouqou? ³⁸ Mui onoono mwa maka mui fagarafe ke marefa namu tatanui ka agua ni aera. Mu oqani tanua ana ka agua koro maka mu mwarumwarusiga.” ³⁹ Jisas ke aporo make fagarafe ka fagarafenga mwa ia, ⁴⁰ maka mataina ne aporo mai tangara ka rongoisuri, e rogoira na mauru maungara. Marefa nai girara onofa, make marefa nai girara ka taa nai wowoisia. ⁴¹ Aoruta ne aporo mai o Jisas tangara na rongoisuri iana, make woi, “E fea, mu mauru maungagamu maka mu mamaro? E arari noga ngai kena! A mataina tangaa na Kare ni Inuni ke rao mai noga rai mafata rainia noga tangara ka inuni aera. ⁴² Mui afaraga! Kai arao. A mwane ne mamafata rainiau ke rao mai noga kaa.” ⁴³ Jisas ke tamasi maunga, na mataina o Jiudas na mwane ne mamafata rainia ke rao mai. Ngaia ka tamata na tangafurua ne etagai matara erua na rongoisuriaira, mina rurufa ni mwane na tangaru rai naef ne maasi ruarua ana mina qauqau ka rao mai. A kasira mai ka mwane rafa iata na mwane ni raperapega, a mwane rafa iata na Jiu mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis. ⁴⁴ Jiudas ke qani mera tamasi inago rao, “Mu roroia ka mwane nau kanakanasia kau sisiginia, maka mu rakua nganganiaga maka mu totoraia.” ⁴⁵ Jiudas ke taworagofa rao tangaa ko Jisas make woi, “A Fagausuri!” Hoi o Jiudas ke siginia, ⁴⁶ mina mwane ira ka roia ko Jisas. ⁴⁷ Tana mwane ne uraura kena ke okea fura ka naef ne maasi ruarua, make tapia tafia ka karingana na kare iana na qauta na mwane ni raperapega. ⁴⁸ Jisas ke woi tangara ka rurufa, “E fea kamu tau naef ne maasi ruarua mai mina qauqau rai roiau ana manga na fanagoa kaa? ⁴⁹ Arani tangiana kau ogaoga afainigamu, makau fagausuri ina Ruma ni Wogasifa make marefa mui roiau, maka agua ne woisia na Segesegefa Apuna ke mai mworamwora.” ⁵⁰ Arani rongoisuri iana o Jisas ka gawa ka rao pania. ⁵¹ Tana tamata ka kere mwane sanau ne gafu rainia ka gafu mwa, maka mataina na mwane ira na roia, ⁵² e kasia ka gafu ia make gawa qaqaupurigana mwa. ⁵³ Jisas ka toraia tangaa ka qauta na mwane ni raperapega. Hoi ngaira na mwane rafa iata na mwane ni raperapega, mina mwane rafa iata na kafamanu mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka faku fato. ⁵⁴ Pita ke arao i surira kere fagatau rao, ke mataro wau iga ka agua i qaiwogata na ruma iana na qauta na mwane ni raperapega, e oga wato afainira ka mwane na onoono i suria na ruma kena ke rarangia i rawona giu. ⁵⁵ Ngaira na mwane rafa iata na mwane ni raperapega mina Kaonsol fato kena ka garia woi na rogoia ki tana inuni ni sufia na agua rainia ko Jisas ne araria woi nai nanafuia funuia rainia, make marefa nai rogoia ka inuni rai sufia ana. ⁵⁶ Ngaia fato na inuni ka qaqangara rainia ko Jisas, make marefa ni faku ka agua na woisi. ⁵⁷ Imuri tatarai, tana mwane ka ura akau ka qaqanga rainia. A woi, ⁵⁸ “Mi rongoa ne woi ne qogea wato ka Ruma ni Wogasifa na akea kaa, make woi nikao woi na tangiana ne eoru make akea ka ani marefa ka inuni ni tatamania.” ⁵⁹ Make manga ngai kena, mina tamasinga iataurua ke marefa ni rao faku. ⁶⁰ A qauta na mwane ni raperapega ke ura akau irarona Kaonsol make fagatea ko Jisas, “E fea ke marefa nui woisia na agua rai tamanigo ana mereamu? Marefa nui rongora ka agua na sufigo rainigi gena?” ⁶¹ Mo Jisas ke manamanapuaga mwa marefa ka taa ni woisia. A qauta na mwane ni raperapega ke fagatea rainia ki tana agua “E fea, igo ka Mesaea, karena o God ne tefa?” ⁶² O Jisas ke aramia, ke woi, “Aa, nga inau ngai kena! Mu sugui rea ka Kare ni Inuni ne oga iga na arani ramwofa ina apanana i otona o God Faufugana Ramwofa, ne arao mai iga ka parauru i Heven.” ⁶³ Ina mataina ngai kena ka qauta na mwane ni raperapega ke tarisia faitigi ka gafu iana make ngere ke woi, “Ma mi oqani ki tana tamasinga panira ki tana inuni nikao. ⁶⁴ Mu rongoa ne woi, woi ngaia ko God! A taa kamu takosia?” Ngaira ke faku ka takofa iata woi nai nafuia funuia. ⁶⁵ Tana inuni ka misumisuria ko Jisas. A qarai ka maana, a rupugia rainigi ka rimata, maka woi, “Woisia mai tangagami otai ke rupugigo kaa!” Hoi ngaira na mwane na onoono suria na agua ira ka toraia ko Jisas maka raramwosia. ⁶⁶ A mataina o Pita ne uraura iga ka agua i qaiwogata na ruma igi, a kere fefene ne tatagara tangaa na qauta na mwane ni raperapega ke rao mai ⁶⁷ make rea ko Pita ne rarangia i rawona giu, make qoretainia make woi, “Igo ki afainia ko Jisas i Nasaret ia!” ⁶⁸ Pita ke aramia, “E marefa ni mwora! Marefa qai girara ka agua no wowoisia kena. Marefa qai tako matafa rainia ka rarona na agua kena.” E fura rao ina maana para, mina sooki ke angi. ⁶⁹ A kere fefene ia ke rea nikao ko Pita make woi tangara ka inuni na uraura gena, “O wani kaa ka tamata!” ⁷⁰ Pita ke aramia, “Marefa, Inau ke marefa!” A kere mataina imuri mai tana inuni ka tamasi rao nga i maana o Pita, “Igo mwora ka tamata. Igo kaa, ka ai Galili!” ⁷¹ Ina mataina kaa ko Pita ke fagatapusi, “E marefa aera wau qai girara ka mwane kena namu tatamasia kena.” ⁷² Ina mataina nga kena ka sooki ke angi na ruata na mataina kaa, mo Pita ke takosia ko Jisas ne woi tangaa, “Mamaunga ni angiangi fagaerua ka sooki, minga ko wowoi fagaeoru woi marefa nui girarau.” Hoi o Pita ke rogu ka oqana make angi.

¹ Gomagomafatana aera iga tana tangiana, arani mwane rafa iata na mwane ni raperapega, mina arani mwane rafa iata na inuni, mina arani fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka faku afainira ka arani mwane iana Kaonsol iata na Jiu. A rakua ko Jisas maka toraia tangaa ko Paelate, ² make fagatea, “Fea, Igo ka Arafa ni finua iata na Jiu?” O Jisas ke aramia, ke woi, “Nga takena nga na woita iamu ngai gena.” ³ A mwane rafa iata na mwane ni raperapega ka sufia ko Jisas rai ni ngai gi fato na agua ia. ⁴ Hoi o Paelate ke fagatea nikao, “Marefa ka agua nui nafunia rai woisia ana? Marefa nui rongora ka agua aera na woisigo rainigi no tanui gena?” ⁵ Mo Jisas ke marefa ni aramia, mo Paelate ke panga. ⁶ Raorao mwa iga na mataina na ngaufa ina Tefa Afarau, inuni ka usuia ki tana peresin woi ni furafura, mo Paelate ke kasia ke furafura. ⁷ Iga na mataina ngai kena a peresin na atana ko Barabas, ngaia mi tana tamana ka roira rainigi ka nafunga na tanui iga na fainafunafu ana iata afainia na kafamanu i Rom. ⁸ A rurufa ni inuni ka mai nongia ko Paelate woi ni kasia fura ki tana peresin ki oga taragani, manga ne taanua raorao mwa ia. ⁹ Paelate ke fagatera, “Mu oqania qai kasia fura ka Arafa ni finua iata na Jiu?” ¹⁰ Paelate ke girara woi na mwane rafa iata na mwane ni raperapega ka toraia mai ko Jisas tangaa suria na fairafai, ¹¹ maka mwane rafa iata na mwane ni raperapega ka rugufai woita tangara ka rurufa ia woi nai nongia ki kasia fura ko Barabas. ¹² Hoi o Paelate ke fagatera ka rurufa ia, “Ua taa kamu oqaniau nau tanua rainia ko wani ka namu woisia na Arafa ni finua iata na Jiu?” ¹³ A faingere ka woi, “Rapusia ina taotao woro!” ¹⁴ Paelate ke fagatera, “Maka aerafa taa ke tanua?” A ngere rafa tefa wau, “Rapusia ina taotao woro!” ¹⁵ Paelate ke oqania rai tanua ana ka agua nai wagewage rainia na inuni ira, make kasia fura ko Barabas ke oga taragani, make woi tangara ka mwane ni fainafunafu ana iana ka raramwosia ko Jisas rainia ka gue maka rapusia ina taotao woro. ¹⁶ A mwane ni fainafunafu ana ira ka toraia ko Jisas ke qanu ina agua taragani fato irarona ruma rafa iana o Paelate, maka onira fakura ka tamata. ¹⁷ A fagagafua rainia ka gafu memera manga na arafa ni finua ia, mi qauna ka naka iga ka roqoroqo ni qau na tagarafia rainia na waro kakaru. ¹⁸ A fagamamana rainia ko Jisas maka ngere, “Igo kaa, ka Arafa ni finua iata na Jiu!” ¹⁹ maka tafuru i qauna rainia ka mata, maka misumisuria maka qogu rai uwa maka fagamamana rai wogasia ana. ²⁰ A mataina na mwane ni fainafunafu ana na fagamamana fato rainia ko Jisas, a rufaia ka gafu memera ia, maka fagagafua aporo rainigi ka gafu iana maka toraia rai rapusia ana ina taotao woro. ²¹ Saemon ka mwane i Saerini na emana ko Aleksanda mo Rufasi, make qauqanu mai tangaa ka finua kena, maka girua ka mwane ni fainafunafu ana gena ke toraia ka taotao woro iana o Jisas. ²² A mwane ni fainafunafu ana ira ka toraia ko Jisas tangaa ki Kolkota. Kolkota ne fafagatakosigia woi, “Agua ni ratai qauta.” ²³ Ngaira ka watea ka tana waen na aroa fainia ka marasini ne fafagafatongia na fafarana, make marefa ni oqani tonomia ana. ²⁴ A rapusia ko Jisas iga ka taotao woro maka foroa ka taesi rai rogoia ana otai ke tawora na gafu iana. ²⁵ A mataina kena ke taua ka naen kloko gomagomafa na mataina na rapusia ina taotao woro. ²⁶ Ngaira ka segea ka kere qafita na papa rai fagaqao ana rainigi ka agua na woisi woi ne tanui aerisi maka segea manga kaa, “Eka ka arafa ni finua iata na Jiu,” maka rapusia ina qauna taotao woro iana. ²⁷ - ²⁸ A mwane ni fainafunafu ana ira ka rapusiraurua nikao ka mararongo ne erua, tana mwane ki otona o Jisas mi tana mwane ki mafana. ²⁹ Ainuni na mai arao ka woisi ka aeratagani na agua rainia ko Jisas. A karikarigai qau maka ngerengere, “Hehe, mi mamanatainigo. Hoi igo ko woi no qogeqogea wato ka Ruma ni Wogasifa mako akea aporo iga ka tangiana ne oru. ³⁰ Ui fagatafigo mereamu makui wato mai pania ka taotao woro kena!” ³¹ Tana fitangita na mwane rafa iata na mwane ni raperapega mina fagausuri iga na Lo iana o Mosis ka fagamamana rainia nikao ko Jisas. A woi mereata fairifui, “E fagatafira ka inuni make marefa ni girara fagatafia ana mereana. ³² Manga ngaia ka Mesaea, na Arafa ni finua iata na inuni Israel, maki wato mai pania ka taotao woro! Maka rerea, maka tatangamworani rainia.” A guana mwane ne erua na mararongo, karu woisia ka agua aera nikao rainia ko Jisas. ³³ Mataina na arito ne gupufarafara mina rotorotoaga ana ke rao, ke taua ka tri kloko. ³⁴ Hoi ki iga na mataina kena o Jisas ke ngere, “Eloi, Eloi, lema sapaktani?” mangara ngaira na Jiu, ke woi, “God iaku, God iaku, e fea ko rao paniau?” ³⁵ Tana inuni na uraura gena ka rongoa ko Jisas maka woi, “E onia ko Elaeja.” ³⁶ Tana mwane ke tari ke rao ke tawoa ka rumu, make fagarufusia rainia ka waen ne mafai, maka sugia iga ka mata make tagarainia akau tangaa ko Jisas ke tono, make woi, “Naka kai nanasi kai rea ne arao mai ko Elaeja, ke tawoa wato!” ³⁷ Jisas ke ngere make mae. ³⁸ Ina mataina kena a gafu rafa ne kuku pusia na agua apuna tefa ina Ruma ni Wogasifa ke matari i afaafa ke wato ke siki tafa. ³⁹ A mwane rafa ni fainafunafu ana iata na Rom ke uraura i matona o Jisas. A mataina na mwane rafa kena ne rea na maefa iana o Jisas, make woi, “O wani ka ki karena o God mwora.” ⁴⁰ - ⁴¹ Tana aguata na fefene, ka Mere Magdalin mika Mere enataurua o Josep mina kere mwane na woisia o Jemas, mika Salome nikao ki tana fefene na tamata gena. Fefene gaa ka rao suria raorao ko Jisas maka tatamania na mataina ne ogaoga maunga i Galili, maka takua mai tangaa ki Jerusalem. A fefene ira ka ura fagatau rao maka kafu onoono mai mwa tangaa ko Jisas. ⁴² A mataina kena ka manurafitana inagona na tangiana apuna, mina inuni na Jiu ka nanau tangaa ka tangiana apuna kena. ⁴³ A mwane na atana o Josep pania i Arimatia ke susu ka oqana ke nongia ko Paelate rainia ka apena o Jisas. Josep ka mwane rafa na tako fagafigaia iga ka Kaonsol iata na Jiu, ki ngaia nikao minga ke nanasia ka arafanga iana o God ne pagai arao mai. ⁴⁴ Paelate ke panga ne rongoa woi o Jisas ke mae fato noga, make onia ka mwane rafa ni fainafunafu ana rai rogoia ana o Jisas ke fea, ne qani mae. ⁴⁵ Imurina na mwane rafa ia ne woi tangaa, Paelate ke woisia tangaa ko Josep woi ni toraia ka apena o Jisas. ⁴⁶ Josep ke woria ka gafu, make owosia ka apena pania ka taotao woro, maka qaraia rainia ka gafu ia, maka tongia iga ka waqa ne garua pania na apena fau rafa, maka purisia ka apena fau aqaqa rafa ke puruia rainia ka maana waqa ia. ⁴⁷ Ka Mere Magdalin mika Mere enana o Josep karu qoretainia karu rea ka agua na naka iga na apena ia.

¹ Imurina na Sabbat, ka Meri Magdalin, ka Salome mika Meri enana o Jemas, a worira ka waiwai rai ringi ana i apena o Jisas, suria na taufa iata na Jiu. ² Gomagomafatana ina Sate, a mataina na arito ne raqoa faoru akau, maka arao ina waqa ia. ³ A mataina na arao wau i tara, a faifagate, “Otai ke pupurisia na fau pania na maana waqa ia tangagia kaa?” ⁴ maka mataina na mataro wau, a rea ka apena fau rafaera ia na qani gurua rao fato noga. ⁵ A fefene ira ka qanu i waqa ia, mina apanana i otota ka kere mwane faoru ne gafu siki ne ogaoga kena, maka maagu. ⁶ O wani ia ke woi, “Siana rai maagufa! Igamu kena kamu garia ko Jisas pania i Nasaret, na rapusia ina taotao woro ia. God ke fagatafia aporo, make marefa kaa. Mu girara rea ana mwa ka agua na naka iga na apena. ⁷ Rao kamui woisia tangaa ko Pita mina arani rongoisuri ira, woi ne qaqainagomiu ina provins i Galili. Mu rorogoia kana, manga ne qani woisia wau ia.” ⁸ A mataina na fefene gena na tari pania na waqa ia, a takou maka gigisigisi. A maagu wau nga, ke marefa nai tamasia tangaa ko otai rainia na agua na rea gena. ⁹ A gomagomafatana ina Sate, imurina o Jisas ne tafi aporo, e fagaqao mereana tangaa ka Meri Magdalin. Inago ke ragaia pania ka ataro ne epiu. ¹⁰ E rao ke fagarongora ka tamana o Jisas ira na angiangi maka ape rorofiaga ira. ¹¹ E mwora woi na rongoa ko Jisas woi ne tafi mika Meri ke rea, minga ke marefa nai tangamworani rainia. ¹² Imurina mai, Jisas ke fagaqao mereana iga ka qaofa getea tangaraurua ka rongoisuri ne erua, iga ka mataina naru gupu i tara. ¹³ Hoi mataina na rongoisuri ne erua gaa naru aporo mai makaru mai tamasia ka agua ne tauraurua ina mataina kena, mina tana inuni ke marefa nai tangamworani nikao. ¹⁴ Imurina mai, Jisas ke fagaqao mereana rainia tangara ka tangafurua ne etagai matara etagai na rongoisuri iana ira, na mataina na ngaungau. E tamasi raramwofaga suria na tora getera wau ke marefa nai tangamworani rainira ka ani na rea ne tafi aporo. ¹⁵ Hoi make woi tangara, “Rao kamui tarofainia ka tarofa koro tangara ka arani inuni fato ina ano kaa. ¹⁶ Otai ne tatangamworani make maanu apuna ke fafagatafia ko God, mo otai ne ma ni tangamworani ko God ke usuusu i maata. ¹⁷ Arani inuni na tangamworani rainiau ka girara tanui ana mwa ka agua ne qao koro aera. Ka tamasi rainigi ka tamasinga faoru ne ma nai girara mai inago maka iga na ataku ka girara raga ataro ana mwa. ¹⁸ A girara roia ana mwa ka mwaa na mamaesi, kee manga na totono fagapere rainigi ka mwarao ni maefa, make marefa nai girara maesia ana. A fafatatagira ka inuni na matoro, maka fafagakorofira aporo.” ¹⁹ Imurina na Arafa o Jisas ne woisi na agua gaa tangara na rongoisuri, o God ke toraia aporo akau i Heven, ke koa wato iotona o God, ²⁰ mina rongoisurira ka rao ka tarofainia ka tarofa koro ina arani finua. Arafa ki afainira, mina agua na tanui ne qao riariaga, ke fagamwora ia woi na tamasinga iata ke mwora.