Abhaëbhuraania

Ritashandighi

ko-Bhaëbhuraania

Obhotangati

Umwandëki uwa ritashandighi reno, tamanyekaini bhuuya hë. Kasi abhantö abhandë bharaghamba igha, aratora okobha Pauro. Hano oraanyoore igha te-we hë, aratora okobha Ruuka, handë Bharinaabha, handë ömöntö uwöndë igho ono atamanyekaini. Eramaahekana igha, umwandëki uwa ritashandighi reno, m-Mukiristo yaarë, kora nö-möntö ono yaarenga amanyirë bhököngʼu amangʼana agha Imuuma iya Kare. Ritashandighi reno, ndyaandëkirwë enkaagha eno waanyöörrë risengerro irya Waryobha retaraatemorwa. Risengerro riyö, ryaatëmööywë ko-mooka ughwa merongo muhungatë (70), ukurwa hano Yëësu Kiristo yaaibhööywë.

Umwandëki uwa ritashandighi reno, yaandëkëëyë Abhakiristo abha Ikiyahudi bhano bhaanyankibhwanga na abhantö bhano bhaarebherranga umukumo ughwa Abhakiristo. Kiyö nkyo kyaaghërrë umwandëki akaandeka amangʼana agha okobhatogheka ku-mukumo ghuyö, ko ököbhöörökya igha, Yëësu Kiristo nu-uwa heene, kora we akohonyora amangʼana agha Waryobha ghonswe igho.

Engʼana eno umwandëki yaatunanga, nu-kwörökya abhantö igha, Yëësu Kiristo, we akohonyorra abhantö ubhuhika ubhwa Waryobha. Ghwiki nkokangʼasërrya arë igha, Yëësu Kiristo m-Monene okokera abhamaraika, abhatangati na abhasëngëri bhonswe igho. Engʼana iyëndë eno yaabhandëkëëyë ni-igha, abhantö bhonswe igho, nkötööribhwa bharë ko okohetera ku-Yëësu Kiristo.

Waryobha nkushumaasha arë na bhëëtö okohetera ko Omoona uwaaye

¹Kare hayö, Waryobha yaashumaashanga na abhakörö abhëëtö hare kaaru, okohetera ko-bharööti abhaaye, ko senshera hagharë hagharë. ²Kasi bhoono, ko-senkaagha seno isya umuhiko, nkushumaasha arë na bhëëtö, okohetera ko-Moona uwaaye.1:2 Omoona uwaaye. Maaha mo-faharaasa Omoona uwa Waryobha. Uyö we Waryobha yaashaaghora, araaghere umwandö ughwa ëbhëntö bhyonswe igho. Kora ghwiki Waryobha yaabhömbirë ekebhara okohetera ku-uyö. ³Uyö we emerengaari ighya ubhuhika ubhwa Waryobha. Kora we ituubho iya heene iya bhono Waryobha arë. We akoghera ëbhëntö bhyonswe igho bheraghëndërrya okobha kya igho bhërë, ko okohetera engʼana iyaaye iya obhotoro. Yaatosaabhuura ëbhëbhë ibhyëtö, akaghya mu-ryobha, akaikara bhoryo ubhwa Waryobha uwa obhotoro, ahasë hano hasookwa bhököngʼu.

Yëësu Kiristo m-Monene okokera abhamaraika

⁴Mbe, Waryobha yaakora Omoona uwaaye uyö, abhe Omonene okokera abhamaraika, ko bhono yaamohaana iriina reno reena ubhwera, okokera irya abhamaraika. ⁵Ko bhoora taaho maraika ono Waryobha yaatëëbhëri amangʼana kya ghano yaatëëbhëri Omoona uwaaye igha,

“Uwe nu-uwe Omoona uwaane,

öni reero mbaayë Suwëënyu.”1:5a Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 2:7.

Ghwiki Waryobha tiyaakatëëbhëri maraika wowonswe oora igha,

“Naraabhe omoona uwaane,

na öni, nendebha suwaabho.”1:5b Maaha mo-ketabho ikya 2 Samwëri 7:14.

⁶Hano yaarëëtirë Omoona uwaaye umumwëmwë ko-kebhara kono, yaaghambirë igha,

“Abhamaraika abhaane bhonswe igho, bhamosengerrenga.”

⁷Hano Waryobha yaashumaashëëyë amangʼana agha abhamaraika yaaghambirë igha,

“Nkokora ndë abhamaraika abhaane okobha rikama,

na abhaköri abha emeremo abhaane, okobha ëbhëmörë ibhya omorro.”1:7 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 104:4.

⁸Kasi ko mangʼana agha Omoona uwaaye, yaaghambirë igha,

“Uwe Waryobha, öbhötöngi ubhwaho mboraabhe ubhwa amakora na amakora,

kora noraatongenga abhantö bhwaheene.

⁹Uwe nohanshirë amangʼana agha obhoheene,

nörëghirë obhoghogho bhonswe igho.

Ku bhuyö Waryobha, Waryobha uwaaho,

akohakirë amaghuta agha ukushomerwa,

okore obhe omonene

okokera bharikyaho.”1:8-9 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 45:6-7.

¹⁰Ghwiki Waryobha arashumaashera Omoona uwaaye igha,

“Omonene, nu-uwe waabhömbirë ekebhara ukurwa okosemoka,

kora ghwiki nu-uwe waabhömbirë mu-ryobha ko amabhoko aghaaho.

¹¹Ëbhëntö bhyonswe igho bhiyö, mberesareka,

mbereghota kya ingibho,

kasi uwe, noraaghëndërri okobha-ho amakora na amakora.

¹²Noraabhikunyekunye kya engansho,

mbererabhoka kya ingibho ënkörö.

Kasi uwe, tukwisyörya hë, noraaghëndërri okobha-ho igho, amakora na amakora.”1:10-12 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 102:25-27.

¹³Waryobha tiyaakatëëbhëri maraika wowonswe oora igha,

“Ikara bhoryo ubhwane hano, ahasë hano hakosookwa bhököngʼu,

okohekera hano ndekokora otashere hansë abhabhisa abhaaho.”1:13 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 110:1.

¹⁴Abhamaraika n-këntö kë? Bhayö tebhaana ömöbhërë hë, kasi mbo bhakokorra Waryobha emeremo. Kora nkobhatoma arë ukughya ukutighinkanera abhantö bhano bharaahönibhwi.

Öbhötöörya obhonene ubhwa Waryobha

¹Mbe, ku bhuyö ni-igha twiyangarre bhököngʼu, ko amangʼana ghayö twaighwa, okore totakaaghatigha. ²Ko bhoora ntomanyirë igha, engʼana iya amaraghërryö agha Waryobha eno maraika yaaraarëkëëyë abhakörö abhëëtö, yaarë na ubhwera. Ku bhuyö abhantö bhonswe igho bhano bhataaghëghöötirë, mbaashibhiibhwi ubhwa heene, ko amangʼana agha öbhötëëyu na obhosarya ubhwabho bhonswe igho. ³Mbe, bhëëtö bho hano toraasere öbhötöörya obhonene kya bhono, iyakë toraakore tohone? Öbhötöörya bhuyö, ekembere mbwaaraarëkirwë na Omonene Yëësu, ghwiki bhokakangʼasërribhwa kö-bhëëtö na bhano bhaamwighuurë. ⁴Waryobha wonswe akaimererra amangʼana ghayö ko okokora ebhemanyërryö na amakono amaaru, kora akahaana abhantö ituho iya Umwika Ömöhörëëru kya bhono umwene yaahanshirë.

Ukwisuuhya ukwa Yëësu Kiristo

⁵Ntomanyirë igha, ekebhara kiyö kiriisha, keno tukushumaashera amangʼana aghaakyo, Waryobha tiyaahaana abhamaraika ubhwera ubhwa okoketonga. Amaandeko Amahörëëru nkoghamba gharë igha,

⁶“Kana ömöntö n-kë, kora Waryobha umwitegherre?

Omoona uwa ömöntö n-këntö kë, kora ömösërëëni?

⁷Wamokora abhe omoke okokera abhamaraika ku-ribhagha ike igho.

Kasi bhoono, wamotorra ko-motwe ikirighi ikya ubhuhika na okosookwa,

⁸wamokora atashere hansë ëbhëntö bhyonswe igho.”2:6-8 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 8:4-6.

Tekeeho ëkëntö keno Waryobha ataatoora mö-bhötöngi ubhwa ömöntö. Kasi ko bhoono igho, ëbhëntö bhyonswe igho tebheraabha hansë iyaaye hë.

⁹Kasi nkomaaha törë Yëësu Kiristo ono ku-ribhagha ike igho, Waryobha yaamokora abhe omoke okokera abhamaraika. Uyö we yaatoorrwa ko-motwe ikirighi ikya ubhuhika na okosookwa, ko okoghera iya ököghömërrya öbhörrö ubhwa uruku. Waryobha yaakörrë igho, okore kö örööbhö urwaye, Yëësu akwe ko okoghera iya ökötöörya abhantö bhonswe igho.

¹⁰Waryobha we yaabhomba ëbhëntö bhyonswe igho, akabhetoora bhuyö bhërëngë. Yaatëghëribhwi okoreeta abhantö abhaaru mu-bhuhika ubhwaye, ku bhuyö yaakörrë Yëësu ahekerane ko okohetera amateeso ghayö yaanyöörrë. Yëësu uyö, we esemoko iya öbhöhönia.

¹¹Yëësu Kiristo ono akosaabhuura abhantö, na bhano bhakosaabhuurwa, bhonswe igho suwaabho nö-ömwë. Nkyo kekoghera Yëësu Kiristo atakosooka okobhabherekera igha m-bahiiri abhaaye. ¹²Yëësu Kiristo yaaghambirë igha,

“Nendaaraareke iriina iryaho ko bhahiiri abhaane,

nendaarëëti amarëëtyö agha ökökötöönia mo-sesango isyabho.”2:12 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 22:22.

¹³Ghwiki akaghamba igha,

“Nendeseghenga Waryobha.”2:13a Maaha mo-ketabho ikya Isaaya 8:17.

Ghwiki igha,

“Öni na abhaana bhano Waryobha yaangʼaana, hamwë ndëngë nabho hano.”2:13b Maaha mo-ketabho ikya Isaaya 8:18.

¹⁴Mbe, ko bhoora ntoona ëmëbhërë na amaanyinga, Yëësu Kiristo wonswe yaaishirë akabha na ömöbhërë na amaanyinga kya bhëëtö. Yaakörrë igho, okore ko okohetera ukukwa ukwaye, asiki Oghosambwa2:14 Oghosambwa. Maaha mo-faharaasa. nyabhwera ubhwa uruku. ¹⁵Yëësu Kiristo yaakuurë, okore ahaane öbhötöönööni abhantö bhano bhaarë abhaghorwa ko okoghera iya rinyantarëki irya uruku. ¹⁶Mbe, nkwörökya ërë igha, Yëësu Kiristo yaaishirë ökötöörrya abhantö abha urwebhoro urwa Ibhurahimu,2:16 Ibhurahimu. Maaha mo-faharaasa. te-bhamaraika yaaishirë ökötöörrya hë. ¹⁷Ku bhuyö kiyö nkyo kyaaghërrë akabha kya abhahiiri abhaaye, ko amangʼana ghonswe igho, okore abhe Omonene uwa abhasëngëri2:17 Abhasëngëri. Maaha mo-faharaasa. uwa ikyabhera ono arëngë uwa heene ko okokora emeremo ighya Waryobha. Ömösëngëri uyö, we yaakörrë ikimwenso, okore abhantö bhaabherwe ëbhëbhë ibhyabho. ¹⁸Ko bhoora igha Yëësu Kiristo yaatëësirwë kora akashaashwa, ku bhuyö nkotora arë ökötöörrya bhano bhakushaashwa.

Yëësu Kiristo m-monene okokera Mosa

¹Mbe, bhëënyu abhakumya abhahörëëru bharikyane, bhano Waryobha yaashaaghora igha mobhe abhantö abhaaye, mwitegherre bhuuya amangʼana agha Omotomwa Yëësu Kiristo, ono arëngë Omonene uwa abhasëngëri uwa umukumo ghono tukwikërrya. ²M-möntö uwa heene yaarë ku-Waryobha ono yaamwahora, n-kya bhono Mosa3:2a Mosa. Maaha mo-faharaasa. wonswe yaarë omotangati uwa heene mu-nyumba iya Waryobha.3:2b Maaha mo-ketabho ikya Okobhara 12:7.³Omohaghaashi nkosookwa arë okokera inyumba eno ahaghaashirë, mbe, amangʼana ni-igho gharë igha, Yëësu Kiristo wonswe, naingʼarëëyë okosookwa bhököngʼu okokera Mosa. ⁴Kera inyumba nkohaghaashwa ërë na omohaghaashi nyabhorebhe, kasi omohaghaashi uwa ëbhëntö bhyonswe igho, n-Waryobha.

⁵Mosa m-mököri uwa emeremo uwa heene yaarë, ko-bhantö abha mu-nyumba iya Waryobha, yaaghambirë amangʼana ghano Waryobha akaaghambirë. ⁶Kasi Yëësu Kiristo, we n-kya Omoona uwa heene ono aana ubhwera ko-mangʼana agha inyumba iya Waryobha. Inyumba iyö, m-bëëtö, hano toraaghëndërri okobha abhakarë na okonagha bhuuya ko-keno tukwesegha.

Obhoghogho ubhwa ukwanga ukukumya

⁷Mbe, ku bhuyö ni-igha twitegherre ghano Umwika Ömöhörëëru akoghamba, araghamba igha,

“Hano moraaighwe arabherekera reero,

⁸motakaabha na emetwe ëmëköngʼu,

kya ighya abhakörö bhëënyu abhatëëyu,

ko-nkaagha eno bhaanshaashyanga ku-riköngö.

⁹Ku-riköngö iyö, yo abhakörö abhëënyu bhaanshaashirë-yo,

nokaanyoora naabhakörëëyë amakono amaaru,

ku imyoka merongo ene.

¹⁰Mbe, kiyö nkyo kyaaghërrë nkarererra rekora riyö, nkaghamba igha,

abhantö bhano m-batëëyu sinsikö syonswe igho,

tebhakutuna bhakore bhono öni nkutuna hë.

¹¹Nkarerra, nkatyana igha,

‘Tebhaasohe ahasë ahaane aha ukumuunya hë.’ ”3:7-11 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 17:1-7; Zabhuri 95:7-11.

¹²Abhakumya bharikyane, mwiyangarre, atakaabha-ho ömöntö nyankoro ngogho, ono atakukumya, ono akwiyahora ukurwa ku-Waryobha ömöhöru. ¹³Kasi ni-igha motoghekanenga kera urusikö rono rokobherekerwa igha reero, okore atakaabha-ho mö-bhëënyu muyö, ömöntö nyamotwe mököngʼu, ko okoghera iya okongʼainwa na ëbhëbhë. ¹⁴Ku bhuyö nkoghootana törë hamwë na Yëësu Kiristo, hano twesegha Waryobha kya bhono twaamukumiri, tokamwesegha, töghëndërri ighoigho na okohekera ku-muhiko. ¹⁵Amaandeko Amahörëëru gharaghamba igha,

“Hano moraaighwe arabherekera reero,

motakaabha na emetwe ëmëköngʼu,

kya ighya abhakörö bhëënyu abhatëëyu.”3:15 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 95:7-8.

¹⁶Kana, m-bantö kë bhayö bhaaighuurë engʼana iya Waryobha, kasi bhakateeya mo-senkoro? Te-bhaara bhaatangatirwë na Mosa ukurwa Miisiri? ¹⁷M-bantö kë bhano Waryobha yaarëghirë ku imyoka merongo ene? Te-bhaara bhaamosarëëyi, bhakakwa na ibhihundughu ibhyabho bhekanyaraghana ku-riköngö? ¹⁸M-bantö kë bhano yaatyanëëyë igha, tebharesoha ahasë ahaaye aha ukumuunya hë? Te-bhaara bhaangirë ukumwighwera? ¹⁹Mbe, ntomanyirë igha, tebhaasöhirë mo-bhotooro, ko okoghera iya ukwanga ukukumya Waryobha.

Ukumuunya ukwa abhantö abha Waryobha

¹Mbe, ko bhoora rekeeho riraghaniö irya Waryobha, irya okosoha ahasë ahaaye aha ukumuunya, ni-igha twobhohe, okore ömöntö atakaakerwa okosoha-mo. ²Momanye igha kora bhëëtö bhonswe ntwaraarekerwa amangʼana amaiya kya bhaaghuuka. Kasi amangʼana ghaara bho bhaaraarëkëëywë, teghabhaayë na ubhwera hë, ko bhoora tebhaghakumiri hë. ³Ko okoghera iya ghayö, Waryobha akaghamba igha,

“Naarërëëyë, nkatyana igha,

‘Tebhaasohe ahasë ahaane aha ukumuunya hë.’”4:3 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 95:11.

Kasi bhëëtö bhano tukumukumya, ntoresoha ahasë ahaaye aha ukumuunya. Nokaanyoora Waryobha ni-igho yaaghambirë, kasi yaarenga amarrë emeremo ighyaye ghyonswe igho ukurwa okobhombwa ukwa ekebhara. ⁴Ko bhoora yaaghamba ahasë nyabhorebhe, ko mangʼana agha urusikö ruyö urwa muhungatë igha, “Waryobha yaamuunyirë urusikö urwa muhungatë, akatigha emeremo ighyaye ghyonswe igho.”4:4 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 2:2.⁵Ghwiki Amaandeko Amahörëëru gharaghamba kighörö hayö igha,

“Tebhaasohe ahasë ahaane aha ukumuunya hë.”4:5 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 95:11.

⁶Nokaanyoora igha abhakörö abhëëtö bhaaraarëkëëywë amangʼana amaiya kare haara, kasi tebhasöhirë-mo hë, ko okoghera iya öbhötëëyu ubhwabho. Mbe, ko okoghera iya engʼana iyö, ghooho umweya ughwa abhantö abhandë okosoha ahasë aha Obhotooro ubhwa Waryobha. ⁷Ku bhuyö Waryobha yaasëëmya urusikö urwöndë rono rokobherekerwa igha “Reero.” Mbe, ghwiki hano ribhagha ritambë ryaahëtirë-ho, yaaghambirë okohetera ko-Daudi4:7a Daudi. Maaha mo-faharaasa. igha,

“Hano moraaighwe arabherekera reero,

motakaabha na emetwe ëmëköngʼu.”4:7b Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 95:7-8.

⁸Ko bhoora singa Yoshua yaabhahaana urusikö urwa ukumuunya, Waryobha takaaghambirë ghwiki amangʼana agha urusikö urwöndë urwa ukumuunya hë.4:8 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 34:9-11; Yoshua 13:1-2.⁹Mbe, ku bhuyö bhoono, rokee-ho urusikö urwa Obhotooro4:9 Urusikö urwa Obhotooro. Maaha mo-faharaasa engʼana, Obhotooro. urwa Waryobha ko-bhantö abhaaye. ¹⁰Ko bhoora wowonswe igho ono araasohe ahasë ahaaye aha ukumuunya, naraamuunye okokora emeremo kya bhono Waryobha yaamuunyirë hano yaamarrë emeremo ighya okobhomba. ¹¹Mbe, tokore omotono ughwa okosoha mo-bhotooro muyö, okore ömöntö wowonswe igho atakaakerwa kya bhono bhaaghuuka abhëëtö bhaakërrwë ukwighwera Waryobha.

¹²Momanye igha engʼana iya Waryobha nkoheeshera ërë, kora neena obhotoro okokera umushonge umwöghë nyambagha ibhërë. Engʼana iyö, nkobheta ërë ömöntö igho ihika mo-maghuha, yahokania imyaho na amaghuta ghano ghaamo. Kora nkwangoha ërë okomanya amaitegherro ghano gharëngë mo-nkoro iya ömöntö, na keno akutuna. ¹³Tekeeho ëkëntö keno kyaabhombwa keno ketarëngë harabhu igho ku-Waryobha. Ko bhoora ëbhëntö bhyonswe igho n-harabhu igho bhërë ku-Waryobha, uyö we törëtëëbhya amangʼana ghano tokokora.

Yëësu Kiristo we Omonene uwa abhasëngëri

¹⁴Mbe, ko bhoora ntoona Omonene uwa abhasëngëri ono yaasoha mu-ryobha, Yëësu Kiristo Omoona uwa Waryobha. Ku bhuyö ni-igha tonaghi umukumo ughwëtö. ¹⁵Momanye igha, uyö we Omonene uwa abhasëngëri, ono akotora ököghömërrania na bhëëtö kya igho törë, ko bhoora yaashaashwa ko mangʼana ghonswe igho kya bhëëtö, kasi tiyaakörrë ëkëbhë kyokyonswe igho hë. ¹⁶Ku bhuyö ni-igha tokarehe ukusuntarra ikitumbë ikya ekekama ikya Waryobha uwa örööbhö, okore tunyoore ikyabhera ikya Waryobha, tobhe na örööbhö urwa ökötötöörrya enkaagha eno toona obhohabhë.

¹Kera omonene uwa abhasëngëri yaashaaghorwanga ukurwa mo-bharikyaye. Yaatoorwanga-ho aimererre amangʼana agha Waryobha ko okoghera iya abhantö. Yaaruusyanga sesadaaka na okokora ibhimwenso ku-Waryobha ko okoghera iya ëbhëbhë ibhya abhantö. ²Omonene uwa abhasëngëri aratora okobha na ikyabhera ko bhano bhataimanyirë igha m-basarya, ko bhoora umwene wonswe m-mosarya yaarë. ³Mbe, kiyö nkyo kyaagheranga akora ikimwenso ko okoghera iya ëbhëbhë ibhyaye na hano yaamaranga, akora ikimwenso ikya ëbhëbhë ibhya abhantö abhandë.5:3 Maaha mo-ketabho ikya Amangʼana agha Abharaawi 16:11-19.⁴Taaho ömöntö ono yaaitooranga-ho umwene okobha omonene uwa abhasëngëri, kasi Waryobha we yaashaaghoranga omonene uwa abhasëngëri, kya bhono umwene yaashaaghööyë Haruuni.5:4 Haruuni. Uyö we yaarë omonene uwa abhasëngëri uwa mbere. Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 28:1-3.

⁵Ni-igho gharë igha, kora Yëësu Kiristo wonswe, tiyaitönëëyë ubhuhika ubhwaye umwene ubhwa okobha Omonene uwa abhasëngëri, kasi Waryobha we yaamwahööyë akamötëëbhya igha,

“Uwe nu-uwe Omoona uwaane,

öni reero mbaayë Suwëënyu.”5:5 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 2:7.

⁶Ghwiki yaaghambirë ahasë nyabhorebhe mo-Maandeko Amahörëëru igha,

“Uwe nu-uwe Ömösëngëri amakora na amakora,

kya bhono Mërikizëdëki5:6a Mërikizëdëki. Uyö m-monene uwa abhasëngëri yaarë, yaasengerranga Waryobha mu-mughi ughwa Yërusarëëmu, ko-nkaagha iya Ibhurahimu. yaarë.”5:6b Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 14:17-20; Zabhuri 110:4.

⁷Mbe, enkaagha eno waanyöörrë Yëësu Kiristo akërëngë ko-kebhara kono, yaasabhirë, akasaasaama, kora akakoorra bhököngʼu Waryobha mwene obhotoro ubhwa ukumuruusya mu-singuru isya uruku.5:7 Maaha mo-ketabho ikya Mataayo 26:36-45; Maariko 14:32-42. Ko okoghera iya ubhwihöötu ubhwaye, Waryobha akamwighwera. ⁸Nokaanyoora Yëësu Kiristo m-Moona uwa Waryobha yaarë, kasi yëëghirë ukwighwera Waryobha, ko okohetera amateeso ghayö yaanyöörrë. ⁹Mbe, ko okoghera iya ghayö, Waryobha akamokora aingʼarre okobha esemoko iya öbhötöörya ubhwa amakora ghonswe igho ko bhonswe igho bhano bhakwighwera Ömötöörya uyö. ¹⁰Waryobha yaamotoora-ho abhe Omonene uwa abhasëngëri kya bhono Mërikizëdëki yaarenga.

Öbhöbhë ubhwa ukutigha umukumo

¹¹Toona amangʼana amaaru agha okobhatëëbhya ko engʼana iya Omonene uwa abhasëngëri uyö, kasi eratokongʼera okobhatëëbhya ko bhoora m-barito mörë abha okomanya amangʼana. ¹²Singa bhoono bhëënyu mwabha abhëëghya abha abhantö abhandë, kasi nanyabhoono nkutuna mökërë ömöntö uwa ököbhëëghya amëëghyö agha ukusyora agha engʼana iya Waryobha. Mbe, monga kya ebhengʼerre bheno bhikunywa amabheere agheene igho, bheno bhetakotora okorya ibhyakorya ëbhëköngʼu. ¹³Ko bhoora ono akoghonka, uyö m-moona akërë, taraatobhoka amatwë amanye engʼana iya eheene hë. ¹⁴Kasi abhantö bhakörö, bho ni-bhyakorya ëbhëköngʼu bhakorya. Abhantö bhayö bhëëghibhwa, bhamanya ukwahora amangʼana amaghogho na amaiya.

¹Mbe, ku bhuyö ni-igha tutighe ukwikarra amëëghyö ghaara twaashumaashëëyë amangʼana agha Yëësu Kiristo ekembere, kasi töghëndërri ukwegha, tokambe tonaghe ku-mukumo. Totakaaghooterrwa ghwiki na amëëghyö ghaara agha okohongora amangʼana amaghogho, na agha umukumo ughwëtö ku-Waryobha. ²Totakaakyorra amëëghyö agha obhobhatiisyo, okosambekera amabhoko, ukuryoka ukwa abhaku na okobhotorrwa ikiina ukwa amakora ghonswe igho. ³Hano Waryobha araahanshe, ni-igho toraaghëndërri ukukiina igho, tonaghe ku-mukumo.

⁴Mbe, momanye igha, n-këköngʼu ukukyörya abhantö bhano waanyoora bhaahaanwa obhorabhu, kora bhakanyoora ituho iya mu-ryobha, bhakakorwa okobha abhamwë na Umwika Ömöhörëëru. ⁵Ghwiki abhantö bhayö, bhaaighwa ubhuuya ubhwa engʼana iya Waryobha na obhotoro ubhwa enkaagha iyö ikuusha. ⁶Abhantö bhayö hano bhaaghwa, n-këköngʼu okobhakyörya bhahongore ghwiki ëbhëbhë ibhyabho. Ko bhoora nkukyörya bharë Omoona uwa Waryobha ko-mosarabha kemoghoromoghoro igho, bhamösöökya harabhu igho.

⁷Rirobha reno rekoteerwa imbura hare kaaru, nköhëësya rërë ibhyakorya bhëtöörya abharëmi, Waryobha nkongʼoora arë rirobha riyö. ⁸Kasi hano ryamërya amaanyamahwa na eketoha, terekobha na ubhwera hë, nkunyoora örë n-haangʼë rërë rihiimwe. Umuhiko ughwako no-kosambwa.

⁹Kasi abhaghonshe abhëëtö, nokaanyoora igha nkoghamba törë kwa öbhöbhë, kasi ntoona obhoheene igha, moona amangʼana amaiya ghano mokokora, ghano ghakwörökya igha, mwatööribhwa. ¹⁰Ko bhoora Waryobha wa heene, taatore ukwebha emeremo ighyënyu gheno mwaakora, na righonshe reno mwöörökya ko okoghera iya we, ku ukutighinkanera abhahörëëru, na kora bhoono nköghëndërrya mörë okobhatighinkanera. ¹¹Keno tukutuna ni-igha, kera ömöntö mö-bhëënyu, aghëndërri okobha na omotono ko mangʼana ghayö okohekera ku-muhiko, okore muushe ukunyoora ghayö mukwitengʼera. ¹²Motakaabha abhooro, kasi momaahere ko bhano bhakumiri na ököghömërrya, bhakanyoora umwandö ghono Waryobha yaabharaghaini.

Amaraghanio agha Waryobha n-ga heene

¹³Mbe, hano Waryobha yaaraghaini Ibhurahimu, nu-mwene yaaityanirë, ko bhoora taaho omonene uwa okomoheteera ono akaatyanirë. ¹⁴Waryobha yaatyanëëyë Ibhurahimu igha, “M-maheene nendaakongʼoore na urwebhoro urwaho nendaarwaruhi.”6:14 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 22:16-17.¹⁵Mbe, Ibhurahimu yaaghömërrëëyi igho, akanyoora keera Waryobha yaamoraghaini.

¹⁶Abhantö hano bhaatyana, no-monene ono abhakërrë we bhakutyana, na senkaani isya abhantö nu-kutyana kokosebhotora, ukutyana kuyö nko kukwörökya igha, ghayö akoghamba m-maheene. ¹⁷Waryobha yaatyanirë okore ööröki abhantö harabhu igho bhano bharinyoora ghano yaaraghaini igha, tareghagharanshora röndë hë. ¹⁸Mbe, maaha igha, bheeho ëbhëntö bhibhërë bheno Waryobha yaakora, okoraghania na ukutyana, ku bhuyö tariisyörya ghwiki hë, ko bhoora we te-morongo hë. Bhoono bhëëtö bhano twamongʼosera-ko, tobhe na obhokarë ubhwa ukwesegha amangʼana ghano ghakuusha.

¹⁹Ntoona ubhweseghe mo-senkoro, bhono bhonga kya insika, eno ekoghooterra iryato retakaahirwa na rikama. Ubhweseghe bhuyö nkoheta bhörë mwi-pazia bhosoha Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru6:19 Ahahörëëru aha Ahahörëëru. Maaha mo-faharaasa. aha mu-ryobha. ²⁰Yëësu Kiristo yaatangata akasoha ahasë hayö ko okoghera iya bhëëtö. Bhoono yaabha omonene uwa abhasëngëri amakora ghonswe igho kya bhono Mërikizëdëki yaarë.

Öbhösëngëri ubhwa Mërikizëdëki

¹Mërikizëdëki uyö, no-mokama uwa Sarëëmu yaarë, kora m-mösëngëri uwa Waryobha ono arëngë ighörö iyö. Mërikizëdëki, yaasikaini na Ibhurahimu enkaagha eno Ibhurahimu yaarwanga mu-riihë. Ibhurahimu waanyöörrë aitaini na abhakama abhane abhakërrë, Mërikizëdëki akamongʼoora.7:1 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 14:17-24.²Mbe, Ibhurahimu akahaana Mërikizëdëki ikitweno ikya ikömi, ikya ëbhëntö bheno yaanyöörrë mu-riihë. Mbe, ensonga iya mbere iya iriina Mërikizëdëki ni-igha, “Omokama uwa heene,” ghwiki arabherekerwa igha, “Omokama uwa Sarëëmu,” ensonga iyaaryo ni-igha, “Omokama uwa omorembe.” ³Nkomaahekana ërë igha, abhaibhöri abha Mërikizëdëki, tebhamanyekaini hë. Kora eka iyaaye yonswe temanyekaini hë. Esemoko iya ukwebhorwa ukwaye na ukukwa ukwaye tebhemanyekaini hë. Uyö m-mösëngëri amakora na amakora kya Omoona uwa Waryobha.

⁴Mbe, momaahe igha, Mërikizëdëki uyö, m-möntö omonene yaarë. Ngambirë igho, ko bhoora ömökörö uwëëtö omonene Ibhurahimu, yaamohaayë ikitweno ikya ikömi ikya ëbhëntö ibhyaye bheno yaanyöörrë mu-riihë. ⁵Amaraghërryö nkoghamba gharë igha, Abharaawi bhano bhakobha abhasëngëri, nkohaanwa bharë ikitweno ikya ikömi ukurwa mo-Bhaisiraëri bharikyabho, nokaanyoora bhonswe igho bhayö nu-rwebhoro urwa Ibhurahimu.7:5 Maaha mo-ketabho ikya Okobhara 18:21; 2 Amangʼana agha Senkaagha 31:4-6.⁶Nokaanyoora Mërikizëdëki te-mwebhorwa uwa Abharaawi yaarë hë, kasi yaahaaywë ikitweno ikya ikömi ukurwa ku-Ibhurahimu. Mërikizëdëki akangʼoora Ibhurahimu ono Waryobha yaaraghaini okongʼoora. ⁷M-maheene igha, omonene we akongʼoora omoke. ⁸Abhasëngëri Abharaawi bhano bhakohaanwa ikitweno ikya ikömi, mbaakwanga, kasi Mërikizëdëki ono Ibhurahimu yaahaayë ikitweno ikya ikömi, nkoghambwa arë igha m-möhöru. ⁹Ku bhuyö nkotora törë okoghamba igha, kora Raawi ono abhantö abha eka iyaaye bhakohaanwa ikitweno ikya ikömi, wonswe yaaruusiri ikitweno ikya ikömi okohetera ku-Ibhurahimu. ¹⁰Ko bhoora hano Ibhurahimu yaasikaini na Mërikizëdëki, waanyöörrë Raawi mu-sinyonga isya Ibhurahimu yaarenga akërë.

Öbhösëngëri ubhwa Yëësu Kiristo n-kya ubhwa Mërikizëdëki

¹¹Mbe, Abhaisiraëri mbaahaywë amaraghërryö agha Mosa okohetera kö-bhösëngëri ubhwa Abharaawi. Singa öbhösëngëri ubhwa Abharaawi m-bohekeranu bhwaarë, teghokaabhaayë-ho umweya ughwa öbhösëngëri öbhöndë obhohagharë, bhono bhukutuubhana na ubhwa Mërikizëdëki, kasi ti-kya ubhwa Haruuni hë. ¹²Mbe, hano okomaaha igha öbhösëngëri bhwasyöribhwa, ni-igha amaraghërryö ghonswe, ghasyöribhwi. ¹³Ömöntö ono akushumaasherwa hano, no-Monene uwëëtö Yëësu Kiristo. Omonene uwëëtö uyö, te-Moraawi yaarë hë. Taaho ömöntö kora ömwë ukurwa mo-kabhira iya Omonene uwëëtö ono yaakörrë emeremo ighya öbhösëngëri. ¹⁴Nemanyekaini igha, we mmo-kabhira iya Yuuda yaarwërëëyë. Mosa tiyaaghambirë engʼana yoyonswe igho ko-kabhira iyö, ko amangʼana agha öbhösëngëri.

¹⁵Amangʼana ghayö nkoghamba, n-harabhu bhököngʼu igho gharë igha, ömösëngëri uwöndë yaibhökirë, ono anga kya Mërikizëdëki. ¹⁶We të-mösëngëri ko okoghera iya amaraghërryö agha imighiro ghano ghakoghera arabha ömösëngëri ko okoghera iya ekesaku ikyaye, kasi n-ko obhotoro ubhwaye ubhwa öbhöhöru bhono bhotakosareka röndë. ¹⁷Amaandeko Amahörëëru gharaghamba igha,

“Uwe m-mösëngëri örë uwa amakora na amakora,

kya Mërikizëdëki.”7:17 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 110:4.

¹⁸Mbe, Waryobha yaaruusya-ho umughiro ghoora ughwa kare, ko bhoora m-mötëntëëru ghwaarë, kora teghwaarë na ubhwera bhwobhwonswe bhoora hë. ¹⁹Umughiro ghuyö, teghwarenga na obhotoro ubhwa okohekerania amangʼana, kasi bhoono Waryobha yatohaana ubhweseghe bhono bhörëngë ubhuuya bhököngʼu bhono bhukutuhikya haangʼë nawe.

^20-21Hano Abharaawi bhaatoorwanga kö-bhösëngëri, Waryobha tiyabhatyanëëyë kyokyonswe keera hë. Kasi hano Waryobha yaatöörrë Yëësu kö-bhösëngëri, yaatyanirë, n-kya bhono Amaandeko Amahörëëru ghakoghamba igha,

“Omonene Waryobha yaamutyanëëyë igha,

tarisyörya amaitegherro aghaaye hë.

‘Uwe nu-uwe Ömösëngëri amakora ghonswe igho.’ ”7:20-21 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 110:4.

²²Mbe, ukutyana kuyö, kwaaghërrë Yëësu Kiristo akabha umwimërërri uwa Imuuma7:22 Imuuma. Maaha mo-faharaasa. iya ubhwera obhonene.

²³Enkaagha eera iya Imuuma iya Kare, abhasëngëri m-baaru bhaarë ko okoghera iya ukukwa, kono kwaagheranga bhakerwa ököghëndërrya na emeremo ighyabho. ²⁴Kasi Yëësu Kiristo, we Ömösëngëri amakora ghonswe igho, ko bhoora ho arë amakora ghonswe igho, takukwa hë. ²⁵Mbe, uyö we aköhönia abhantö makora ghonswe igho, bhano bhakohetera ko-we ukughya ku-Waryobha, ko bhoora ho arë sinsikö syonswe igho, okore abhasabherenga.

²⁶Omonene uwa abhasëngëri kya uyö, we akutunwa kö-bhëëtö, ko bhoora m-möhörëëru, taana isoro hë, taana obhoghogho hë, hare arë na ëbhëbhë, yaainyökibhwa ukughya mu-ryobha. ²⁷Abhanene abha abhasëngëri, mbaamwensanga ko okoghera iya ëbhëbhë ibhyabho, hano bhaamaranga, mbaamwensanga ko okoghera iya ëbhëbhë ibhya abhantö abhandë. Ni-igho bhaakoranga hare kaaru, kasi Yëësu Kiristo we n-kamwë igho yaairuusiri, akabha ikimwenso ko okohanekwa ko-mosarabha ko okoghera iya ëbhëbhë ibhya abhantö bhonswe igho. ²⁸Amaraghërryö agha Mosa, ghaatooranga abhantö okobha abhanene abha abhasëngëri, nokaanyoora m-basarya bhaarenga. Kasi hano ribhagha ritambë ryaahëtirë, Waryobha yaatyanirë hano yaatöörrë-ho Omoona uwaaye abhe Ömösëngëri ono ataana risoro amakora ghonswe igho.

Omonene uwa abhasëngëri uwa Imuuma Eehya

¹Engʼana enene ko-ghonswe igho ghayö, yo eno igha, ntoona Omonene uwa abhasëngëri ono arëngë bhoryo ubhwa ikitumbë ikya ekekama ikya Waryobha uwa obhotoro, mu-ryobha iyö. ²Mu-ryobha iyö, Yëësu Kiristo nkokora arë-yo emeremo ighya Omonene uwa abhasëngëri ko-Ahasë Ahahörëëru, mu-righutu irya nyaheene, reno retahaghaashwa na ömöntö, kasi no-Monene umwene we yaarehaghaasha.

³Kera Omonene uwa abhasëngëri nkotoorwa arë-ho, okore amwensere Waryobha, ku bhuyö Omonene uwa abhasëngëri uwëëtö ono, wonswe ni-igha abhe na ikimwenso ikya ukumwensera Waryobha. ⁴Okaanyöörrë igha Yëësu nko-kebhara kono arë, takaabhaayë Omonene uwa abhasëngëri hë, ko bhoora hobharë bhano bhakumwensa kya bhono amaraghërryö agha Mosa ghakoraghërrya. ⁵Amangʼana ghano abhasëngëri bhakokora, ni-kiiriiri ikya ghano gharëngë mu-ryobha iyö. Nkyo kekoghera hano Mosa yaangʼatirë okohaghaasha righutu, Waryobha akamötëëbhya igha, “Wangarre, okore amangʼana ghonswe igho kya bhono wörökiibhwi mu-nguku haara.”8:5 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 25:40.⁶Kasi Waryobha ahaayë Yëësu Kiristo emeremo ighya öbhösëngëri ubhwa ubhwera obhonene, okokera gheera ighya abhasëngëri bhano bhaatangatirë okobha-ho. Yëësu we akwighwerrania abhantö na Waryobha, ko okohetera Imuuma iya ubhwera obhonene okokera iya mbere eera. Kora Imuuma iyö, n-kya ëkëntö keno kehaghaashirwë ku-musingi umurito, kuyö nko okoghamba igha, n-ko amaraghanio amaiya bhököngʼu okokera agha Imuuma iya Kare eera.

⁷Singa Imuuma eera iya mbere ne-hekeranu yaarë, umweya ughwa Imuuma iya kabhërë, teghokaatunirwë hë. ⁸Kasi hano yatema amasoro abhantö, nkoghamba arë igha,

“Öni Omonene Waryobha ndaghamba igha,

Momaahe! Enkaagha eraasha,

eno ndaakore bhohya imuuma na Abhaisiraëri, hamwë na abhantö abha Yuuda.

⁹Imuuma Eehya iyö, terebha kya eera naakörrë na abhakörö abhaabho,

enkaagha eno naabhaghöötërrëëyë amabhoko nkabharuusya mu-kyaro ikya Miisiri.

Tebhaabhaayë abha heene ko okoghoota Imuuma iyö hë,

öni wonswe nkabhatigha ighoigho.

Ni-igho Omonene Waryobha akoghamba.

¹⁰Imuuma Eehya, eno ndekora na Abhaisiraëri ko-nkaagha iyö ikuusha, yo eno,

nendetoora amaraghërryö aghaane mo-maitegherro aghaabho, nendeghaandeka mo-senkoro isyabho.

Hayö ho ndebha Waryobha uwaabho, nabho mbarebha abhantö abhaane.

Ni-igho Omonene Waryobha akoghamba.

¹¹Tarebha-ho ömöntö uwa ukwörökërrya murikyaye hë,

handë ömöntö uwa ukwörökërrya muhiiri uwaaye igha, ‘Omanye Omonene Waryobha,’

ko bhoora bhonswe igho, ukusimirya omoke okohekera ko-monene uwaabho, mbaremmanya.

¹²Mbaremmanya ko bhoora nendebhaabhera obhosarya ubhwabho bhwonswe igho,

na ëbhëbhë ibhyabho, tindibhihiita ghwiki hë.”8:8-12 Maaha mo-ketabho ikya Yeremia 31:31-34.

¹³Ku ukushumaashera Imuuma Eehya iyö, Waryobha hayö nkwörökya arë igha, Imuuma iya mbere eera, yaghötirë. Mbe, ëkëntö keno kikusimya okoghota, n-haangʼë kërë kiruho.

Amangʼana agha Imuuma iya Kare

¹Imuuma iya mbere eera, yaarenga na amaraghërryö ghano ghaaghootwanga na abhasëngëri enkaagha eno bhaasengerranga Waryobha. Kora ghwiki imuuma iyö, yaarë na Ahasë Ahahörëëru aha okosengerra-ho Waryobha ko-kebhara kono. ²Righutu irya okosengerra-mo Waryobha, ryaakörrwë rekabha na ibhinyumba bhibhërë. Ikinyumba ikya mbere, kyaarë na ebhetangora ibhya okotoora-ko setara, na emeeza iya okotoora-ko emekaate ëmëhörëëru. Ikinyumba kiyö, nkyo kyaabherekerwanga Ahasë Ahahörëëru. ³Ripazia irya mu-righutu muyö, ryaahokanianga Ahasë Ahahörëëru hayö na ikinyumba ikya kabhërë, keno kekobherekerwa igha, Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru. ⁴Mu-kinyumba kiyö, ryaare-mo riighyö irya okosambera-ko ëkörösö, reno ryaahakirwë-ko esahaabhu. Ghwiki ryaare-mo Risandeko irya Imuuma,9:4a Risandeko irya Imuuma. Maaha mo-faharaasa engʼana, Risandeko irya Imuuma iya Waryobha. reno ryaarenga rehakirwë esahaabhu sembareka syonswe igho. Mwi-sandeko muyö, kaarenga-mo akanyöngö aka ekeghera ikya esahaabhu, kano kaarë na ibhyakorya bheno bhyaabherekerwanga igha, emana. Ghwiki yaare-mo inyimbo iya Haruuni eno yaasëbhökirë, na sembaau ibhërë isya amaghena seno syaarenga syandëkirwë-ko imighiro ighya Waryobha.9:4b Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 25:10-16.⁵Kwi-sandeko kuyö, bhyaare-ko ebhesosa ibhya amakërubhi abhërë agha ukwörökya okobha-ho ukwa Waryobha, bhano amabhabha aghaabho ghaakundikiiyi kwi-sandeko kuyö ahasë hano hakobherekerwa igha, ikitumbë ikya ikyabhera. Kasi bhoono tetoona umweya ughwa ukushumaashera ensonga iya amangʼana ghayö ghonswe igho.9:5 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 25:17-22.

⁶Mbe, ni-igho amangʼana ghaasëëmibhwanga. Hano ësëëmyö yaahwanga, ho bhoono abhasëngëri bhaasohanga kera urusikö mu-kinyumba ikya mbere keera ikya righutu riyö, ukutighinkana-mo na emeremo ighya öbhösëngëri. ⁷Kasi omonene uwa abhasëngëri umwene igho, we yaasohanga mu-kinyumba keera ikya kabhërë, kamwë igho ko-mooka. Yaasohanga-mo aghëghirë amaanyinga agha itugho. Amaanyinga ghayö, ngo ghaabhanga ikimwenso ku-Waryobha, ko okoghera iya ëbhëbhë ibhyaye, na ibhya abhantö abhandë bhano waanyooranga bhasarri bhatamanyirë. ⁸Umwika Ömöhörëëru nkutwörökya arë ko amangʼana ghayö ghonswe igho igha, umweya ughwa abhantö abhandë okosoha Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, tuwaanyöörrë ghoraabha-ho hë, ko bhoora righutu irya mbere waanyöörrë rekeeho.

⁹Amangʼana ghayö ghonswe igho ghaakorwanga, në-kërëngyö ikya amangʼana agha reero eno. Nkwörökya gharë igha, ibhimwenso bheno bhyaamwenswanga, tibhyatoranga ukwöghya amaitegherro agha omosaasaami. ¹⁰Amangʼana ghayö, na-agha kinyamöbhërë ghaarë, agha ibhyakorya, ëbhëntö ibhya ukunywebhwa, na ukwisaabhuura ëmëbhërë. Amangʼana ghayö, ngaatöörrwë-ho okohekera hano amangʼana gharekorwa bhohya.

¹¹Kasi bhoono Yëësu Kiristo, yaasha abhe Omonene uwa abhasëngëri uwa amangʼana amaiya ghano ghaasha.9:11 Amangʼana amaiya ghano ghaasha. Senakara isyëndë syandëkirë igha, amangʼana amaiya ghano ghariisha. We akokora emeremo ighya öbhösëngëri mu-righutu iriiya bhököngʼu, rihekeranu okokera irya mbere reera. Righutu riyö, tiryakorwa na abhantö hë, ensonga yaamo ni-igha, righutu riyö, ti-irya ko-kebhara kono hë. ¹²Hano Yëësu yaasöhirë Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, tiyaasöhirë-ho na amaanyinga agha sëmböri handë agha ëbhëkööhë. Kasi na-maanyinga aghaaye umwene, ngo yaasöhirë nagho kamwë igho, Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, akatutungurya amakora ghonswe igho. ¹³Ko okorengʼaana na amaraghërryö agha Mosa, abhasëngëri mbaaminshanga amaanyinga agha seghaini na agha sëmböri na riibhu irya rikööhë ko-bhantö bhano bhaarë mu-bhumwamu, okore bhasaabhuurwe. ¹⁴Kasi bhoono amaanyinga agha Yëësu Kiristo, ngaana ubhwera bhököngʼu, okokera agha situgho ghayö. Uyö we yaairuusiri umwene ko obhotoro ubhwa Umwika uwa amakora ghonswe igho, okore abhe ikimwenso keno ketaana risoro ku-Waryobha. Ikimwenso ikya amaanyinga aghaaye, nkyo kikutwöghya amaitegherro aghëëtö9:14 Aghëëtö. Senakara isyëndë syandëkirë igha, aghëënyu. gharwe mo-mangʼana ghano ghakoreeta uruku, okore tosaasaamenga Waryobha ömöhöru.

¹⁵Ko okoghera iya ghayö, Yëësu we akwighwerrania abhantö na Waryobha okohetera ku-Muuma Eehya, okore abhantö bhano Waryobha yaahora, bhanyoore öbhöhöru ubhwa amakora na amakora, bhono yaaraghaini okobhahaana. Ghayö nkotora gharë okobha, ko bhoora Yëësu yaakuurë, okore ahaane abhantö öbhötöönööni ubhwa ukurwa mö-bhököri ubhwa ëbhëbhë, bheno bhyaakorwanga ko-nkaagha iya Imuuma iya Kare.

¹⁶Amangʼana agha ukuruusya umwandö, ghano ömöntö akoghamba ataraakwa, nkobha gharë na ubhurito hano waanyoora ömöntö uyö akuurë. ¹⁷Momanye igha riraghaniö irya ömöntö okohaanwa umwandö, terekobha na obhotoro, hano waanyoora uyö yaaruusya umwandö ghuyö, ataraakwa. Kasi hano akuurë, nkobha rërë na obhotoro. ¹⁸Kiyö nkyo kyaaghërrë kora Imuuma eera iya mbere, yaakörrwë ku ukwëtëkya amaanyinga.

¹⁹Hano Mosa yaamarrë okoraarekera abhantö bhonswe igho imighiro ghyonswe igho ighya Waryobha, yaaghëghirë amaanyinga agha rikööhë na agha eghorohe, akaishooghania na amanshë. Akaghoota amaghaasu amakangaaru, akaghananerra kö-rötë urwa ömötë ghono ghokobherekerwa igha umuhisopo, akashabhya mu-mwishooghaniö ghuyö, akaminshirya eketabho na abhantö bhonswe igho. ²⁰Mosa akatëëbhya abhantö bhayö bhonswe igho igha, “Ghano na-maanyinga agha imuuma eno mwaaraghërribhwa na Waryobha.”9:20 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 24:8.²¹Amaanyinga ghayö, Mosa yaaghaminshiiyi kora na ku-righutu reera, na ëbhëntö ibhya ukumwensera bhyonswe igho. ²²Mo-maraghërryö agha Mosa, amaanyinga ngo ghaasaabhuuranga ëbhëntö bhyonswe igho. Hano amaanyinga ghataitëkirë, ukwabherwa ëbhëbhë tekooho hë.

Ukwiruusya ukwa Yëësu Kiristo

²³Ëbhëntö bhiyö ibhya ko-kebhara kono ni-igho bhyaasaabhuurwanga, nabhyo ni ituubho iya amangʼana agha mu-ryobha. Kasi ëbhëntö ibhya mu-ryobha bhiyö, bheratuna ikimwenso ikiiya okokera amaanyinga agha situgho. ²⁴Ko bhoora Yëësu Kiristo, tiyaasöhirë Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, haara haana ituubho iya aha mu-ryobha, hano haakorwa na abhantö, kasi yaasöhirë mu-ryobha aheeneheene, okore amaahekane ku-Waryobha ko okoghera iya bhëëtö. ²⁵Omonene uwa abhasëngëri yaasohanga Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, kamwë igho kera omooka aghëghirë amaanyinga agha situgho. Kiristo tiyaasöhirë mu-ryobha okore airuusiri hare kaaru, kasi yaabhaayë ikimwenso ku ukwiruusya kamwë igho. ²⁶Singa etaabhaayë igho, Kiristo nakaatëësirwë hare kaaru ukurwa okosemoka ukwa ekebhara keno. Kasi bhoono yaasha kamwë igho ko-senkaagha isya umuhiko seno, okore aruusi-ho ëbhëbhë ku ukwiruusya umwene kamwë igho abhe ikimwenso. ²⁷Mbe, kya bhoora abhantö bhaatoorerwa-ho ukukwa kamwë igho, na hano ömöntö amarrë ukukwa, keno keekoroobhera, no-kobhotorrwa ikiina. ²⁸Amangʼana ni-ighoigho gharë igha, Yëësu Kiristo wonswe, yaakörrwë ikimwenso kamwë igho, okore agheghe ëbhëbhë ibhya abhantö abhaaru. Kasi hano ariisha urwa kabhërë, të-bhëbhë ariisha komara-ho hë, kasi nö-bhöhönia arereeta ko bhano bhaana omotono ughwa okomoghanya.

¹Mbe, amaraghërryö agha Mosa ghayö ni-tuubho iya amangʼana amaiya ghano ghariisha. Amaraghërryö tegharëngë igha ngo obhoheene hë. Ku bhuyö ibhimwenso bheno bhikuruusibhwa kera omooka, tebheetore kora hake hë okosaabhuura abhasaasaami. ²Singa ibhimwenso bhiyö bhekaabhaayë na obhotoro ubhwa okosaabhuura abhasaasaami, ukumwensa tekokaaghëndërrëëyi okobha-ho hë. Ko bhoora abhantö bhayö singa bhaamara kosaabhuurwa, kora tebhakaaiyighuurë ghwiki igha, bhaana ëbhëbhë. ³Kasi ibhimwenso ibhya kera omooka bhiyö, mbyaahëëtökyanga abhantö ëbhëbhë ibhyabho. ⁴Ko bhoora amaanyinga agha seghaini na sëmböri, teghakotora ukuruusya-ho ëbhëbhë hë. ⁵Ku bhuyö ekaghera hano Yëësu Kiristo yaaishirë ko-kebhara kono, yaatëëbhëri Waryobha igha,

“Tuwatunirë ibhimwenso ibhya situgho hë,

handë esadaaka,

kasi nö-möbhërë ughwane waasëëmëri.

⁶Tuwashömëëywë na ibhimwenso ibhya ukusikibhwa10:6 Ibhimwenso ibhya ukusikibhwa. Bhiyö ni-bhimwenso bheno bhyaasambwanga bhebha riibhu. Maaha mo-ketabho ikya Amangʼana agha Abharaawi 1:3-9. hë,

kora na ibhimwenso ko okoghera iya ëbhëbhë.

⁷Hayö bhoono ho naaghambirë igha, ‘Tamaaha nishirë Waryobha,

okore nkore bhono ukutuna,

kya bhono Amaandeko Amahörëëru ghakoghamba.’ ”10:5-7 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 40:6-8.

⁸Ekembere yaaghambirë igha, “Ibhimwenso ibhya situgho, hamwë na ibhimwenso ibhya ukusikibhwa kora na ibhimwenso ko okoghera iya ëbhëbhë, tibhyakushömëëyë hë,” nokaanyoora amaraghërryö ghaaraghërrëëyi igha bhekorwe. ⁹Mbe, ghwiki akaghamba igha, “Tamaaha nishirë Waryobha, okore nkore bhono ukutuna.” Yaaruusiri-ho Imuuma iya mbere eera, okore atoore-ho iya kabhërë. ¹⁰Ko bhoora Yëësu Kiristo yaakoranga bhono Waryobha yaatunanga, ku bhuyö Waryobha nkotosaabhuura arë ëbhëbhë ibhyëtö okohetera ku kimwenso ikya ömöbhërë ughwa Yëësu Kiristo ghono yaairuusiri kamwë igho.

¹¹Kera urusikö ömösëngëri uwa Imuuma iya Kare, yaamwensanga ibhimwenso bheerabheera hare kaaru, bheno bhetakotora ukuruusya-ho ëbhëbhë kora hake hë. ¹²Kasi Yëësu Kiristo umwene yaaimwënsirë kamwë igho ko okoghera iya ëbhëbhë. Uyö we ikimwenso ikya amakora ghonswe igho. Akaikara bhoryo ubhwa Waryobha. ¹³Bhoono nkoghanya arë okohekera hano Waryobha arekora atashere hansë abhabhisa abhaaye. ¹⁴Ko bhoora ku ikimwenso ëkëmwë ikyene kiyö, ahekeraini amakora ghonswe igho bhano bhakosaabhuurwa.

¹⁵Umwika Ömöhörëëru wonswe nkwimererra arë amangʼana ghayö ko okoghamba igha,

¹⁶“Omonene Waryobha yaaghambirë igha, ‘Eno yo imuuma iyaane,

eno ndiikererrania na abhantö abhaane enkaagha iyö ikuusha.

Nendetoora amaraghërryö aghaane mo-senkoro isyabho,

kora ngandeke mo-maitegherro aghaabho.’”10:16 Maaha mo-ketabho ikya Yeremia 31:33.

¹⁷Akëngërërrya okoghamba igha,

“Ëbhëbhë ibhyabho na öbhötëëyu ubhwabho,

tindibhihiita ghwiki hë.”10:17 Maaha mo-ketabho ikya Yeremia 31:34.

¹⁸Mbe, hano okomaaha igha Waryobha yaaruusya-ho ëbhëbhë ibhya abhantö, ghwiki ikimwenso ikyëndë tekeeho hë.

Ntoona öbhötöönööni ubhwa ukughya ku-Waryobha

¹⁹Abhakumya bharikyane, momanye igha, toona obhokarë ubhwa okosoha Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, ko okohetera amaanyinga agha Yëësu Kiristo. ²⁰Yëësu yaatweghorra enshera eehya iya öbhöhöru iya okohetera kwi-pazia, ripazia riyö, nö-möbhërë ughwaye umwene. ²¹Mbe, ku bhuyö tomanye igha, ntoona Omonene uwa abhasëngëri uwa inyumba iya Waryobha.10:21 Inyumba iya Waryobha. Maaha mo-faharaasa.²²Ku bhuyö ni-igha tusuntare ku-Waryobha kwa nkoro nyihöötu na umukumo omohekeranu, ko bhoora Waryobha asaabhuurrë senkoro isyëtö ko amaanyinga agha Yëësu Kiristo, okore totakaabha na amaitegherro amaghogho. Kora atwisaabhëri ëmëbhërë ighyëtö mo-manshë ghano ghatabhöröngökirë. ²³Tonaghi ubhweseghe ubhwëtö bhono twaaikërëëyi, ko bhoora Waryobha ono yaaraghania, n-wa heene. ²⁴Twangarrane na okokangʼasërrania ku righonshe na ko amangʼana amaiya. ²⁵Totakatigha ukwikomania hamwë, kya igho abhandë bhatigha ukwikomania. Tokaananinga, na töghëndërringa okokora igho, ko bhoora mokomaaha igha urusikö urwa ukukyora ukwa Omonene uwëëtö Yëësu Kiristo haangʼë rörë.

²⁶Hano toraaghëndërri okokora ëbhëbhë kwa okohansha, na ambe tomarrë okomanya obhoheene, tekeeho ghwiki ikimwenso ikya ëbhëbhë hë. ²⁷Kasi keno ukunyoora kitighaayë, no-kobha na entarëki iya okobhotorrwa ikiina na omorro ghono ghurisikya abhabhisa abha Waryobha. ²⁸Ömöntö ono yaaseranga amaraghërryö agha Mosa, yaakwanga igho ikyabhera ketaaho, hano abhaimërërri abhabhërë handë abhatatö bharaaghambe igha m-maheene ghayö ghakoghambwa kö-möntö uyö. ²⁹Mbe, bhoono morakanya igha m-bushibhu ubhwa iyakë bhono araanyoore ömöntö ono akotashera hansë Omoona uwa Waryobha, na okomaaha igha amaanyinga agha Imuuma ghano ghaamosaabhuura te-ngʼana hë, na okokorra ikisiraani Umwika Ömöhörëëru? ³⁰Ko bhoora ntomanyirë igha, Waryobha we yaaghambirë igha,

“Okohaka ikisiiyomba, ghuyö m-moremo ughwane, nendaahake.”

Na ghwiki igha,

“Omonene narebhotorra ikiina abhantö abhaaye.”10:30 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 32:35-36.

³¹Engʼana iya okoobhoha, nö-möntö okoghwa mo-mabhoko agha Waryobha ömöhöru.

³²Kasi muhiite sinsikö isya mbere seera, hano mwaasimiri ukukumya Yëësu Kiristo. Nokaanyoora mwaanyöörrë inyaanyi indito, kasi mwaaghëghömërryanga. ³³Senkaagha isyëndë mwaatökirwë, na mokateeswa harabhu igho. Senkaagha isyëndë mwaatöörryanga bhano bhaateeswanga kya bhëënyu. ³⁴Mwaarenga na ikyabhera ko bhano bhaarenga bhabhöhirwë. Mwaaikërëëyi kora hano mwaaruusibhwanga ëbhëntö ibhyënyu, mwaashomerwanga. Mwaakörrë igho momanyirë igha, mo-senkoro isyënyu, mmoona ëbhëntö ibhya ubhwera obhonene bhököngʼu, bheno bhetakusika röndë.

³⁵Mbe, motakaasha ukutigha obhokarë ubhwënyu bhuyö, ko bhoora mboreghera mutuhwe bhököngʼu. ³⁶Keno kikutunwa kö-bhëënyu, nö-bhöghömërrya, okore hano moremara okokora bhono Waryobha akutuna, munyoore keera yaabharaghaini. ³⁷Amaandeko Amahörëëru gharaghamba igha,

“Enkaagha ne-nke igho eno itighaayë,

iya uyö akuusha aashe, kora taateghete hë.10:37 Maaha mo-ketabho ikya Isaaya 26:20; Habhakuki 2:3.

³⁸Kasi ömöntö uwaane uwa heene, naraamenye mu-mukumo ughwaye ghono aanagho.

Kasi hano araantighe, tantëghëri hë.”10:38 Maaha mo-ketabho ikya Habhakuki 2:4.

³⁹Bhëëtö tëtörëngë mo-bhano bhakutigha Waryobha, bhasira, kasi ntörëngë mo-bhano bhaana umukumo ghono ghökötötöörya.

Obhotoro ubhwa umukumo ughwa abhantö abha kare

¹Mbe, umukumo, no-kobha na obhoheene ubhwa amangʼana ghano ukwitengʼera, na no-komanya amangʼana ghano ghatakomaahwa ko bhoono igho. ²Umukumo, ghwaaghërrë abhakörö abhëëtö bhakatëghërya Waryobha. ³Umukumo ngo ghokoghera toramanya igha, Waryobha yaabhömbirë ekebhara keno okohetera ko engʼana iyaaye. Ëbhëntö bheno bhekomaahwa, mbyaabhömbirwë ukurwa mö-bhëntö bheno bhetakomaahwa.

⁴Umukumo, ghwaaghërrë Abhëëri akamwensera Waryobha ikimwenso ikiiya okokera keno Kaini yaamwënsirë. Ku bhuyö Abhëëri akatëghërya Waryobha, kora akabharwa igha n-wa heene. Waryobha yaaikërëëyi ikimwenso ikya Abhëëri, ku bhuyö nokaanyoora igha yaakwa, kasi umukumo ughwaye nköghëndërrya ghökërë okobha ëkërëngyö ikiiya na wanyareero.

⁵Umukumo, ghwaaghërrë Henooko akangʼaanyibhwa ukurwa ko-kebhara kono igho atakuurë. Tiyaarööshwë na ömöntö ghwiki hë, ko bhoora Waryobha yaamöghëghirë ukughya mu-ryobha. Kora Amaandeko Amahörëëru nkumwimererra gharë igha, enkaagha eno waanyöörrë ataraagheghwa, yaatëghëryanga Waryobha.11:5 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 5:24.⁶Ömöntö taatore ökötëghërya Waryobha hano ataana umukumo. Ko bhoora ni-igha, ömöntö ono akosengerra Waryobha, ni-igha akumi igha, Waryobha ho arë, na ghwiki igha, we akohaana abhantö ituho, bhano bhaana omotono ughwa okomomanya.

⁷Umukumo, ghwaaghërrë Nuhu akaighwera Waryobha, hano yaamoraghërrëëyi ko amangʼana ghano ghakaaishirë, ghano ghataarenga gharaamaahekana enkaagha iyö. Ku bhuyö akakora esafina, okore ahöni abhantö abhaaye. Ko okoghera iya engʼana iyö, akabhotorra abhantö ikiina, akabha ömöntö uwa heene ku-Waryobha ko koghera iya umukumo ughwaye.

⁸Umukumo, ghwaaghërrë Ibhurahimu akaighwera Waryobha, enkaagha eno yaamöbhërëkëëyë, akamötëëbhya igha, aghende ahasë hano araahaanwe habhe umwandö ughwaye. Akeemoka, akatanora ukughya ahasë hano atamanyirë.11:8 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 12:1-2.⁹Umukumo, ghwaaghërrë Ibhurahimu akamenya kya ömöghëni mu-kyaro ikya riraghano. Yaamënyirë mwi-ghutu hamwë na Isaaka na Yaakobho, abhari abha umwandö ghooraghoora ughwa riraghano hamwë nawe. ¹⁰Ibhurahimu yaakörrë igho, ko bhoora yaitengʼeranga umughi ughwa imisingi emehangarru, umughi ghono ghwaasëëmibhwa na okohaghaashwa na Waryobha umwene.

¹¹Umukumo, ghwaaghërrë Saara akanyoora obhotoro ubhwa ukwimokya enda, nokaanyoora yaarenga aghötirë. Iyö, m-boora yaamanyirë igha, Waryobha ono yaamoraghaini, n-wa heene.11:11 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 18:11-14. Ensonga iyaamo iyëndë iya orokarra ruyö ni-igha, Umukumo ghwaaghërrë Ibhurahimu akeebhora na Saara, nokaanyoora umwene yaarenga aghötirë, na Saara m-moghomba yaarë. Iyö, n-ko bhoora Ibhurahimu yaamanyirë igha, Waryobha ono yaamoraghaini, n-wa heene. ¹²Mbe ku bhuyö, ukurwa kö-möntö ömwë Ibhurahimu, uyö yaarenga aghötirë bhököngʼu, bhakeebhorwa-ko abhantö abhaaru kya sinyota isya ighörö iyö, kora ghwiki bhakabha kya omosense ughwa ku-nyansha ghono ömöntö ataatore okobhara.

¹³Abhantö bhayö bhonswe igho, mbaakuurë bharëngë ku-mukumo ughwabho. Tebhaanyöörrë amangʼana agha riraghano reera hë, kasi mbaagharööshë kwa hare, bhakashenga. Abhantö bhayö mbaaikërëëyi igha, m-baghëni bhahëti bhaarë, tebhaarë abhamënyi abha ko-kebhara kono hë. ¹⁴Abhantö bhayö bhakoghamba amangʼana kya ghayö, nkwörökya bharë igha, ni ikyaro ikyabho bhakutuna. ¹⁵Singa mbaatemeranga omotwe ikyaro keera bhaaruurë-mo, umweya ughwa ukukyora-mo ngokaatöökirë. ¹⁶Kasi bhoono abhantö bhayö, ni-kyaro ikiiya bhököngʼu, nkyo bhaaighombanga igha bhanyoore. Ikyaro kiyö, mmu-ryobha. Ku bhuyö, Waryobha takosooka okobherekerwa igha, we Waryobha uwaabho, ko bhoora we yaabhasëëmërya iyö umughi.

¹⁷Umukumo, ghwaaghërrë Ibhurahimu hano yaashaashirwë na Waryobha, akaruusya Isaaka abhe ikimwenso. Ibhurahimu, we Waryobha yaahaayë riraghano, kasi yaaikërëëyi akaruusya omoona uwaaye umumwëmwë, abhe ikimwenso ku-Waryobha.11:17 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 22:1-19.¹⁸Ni-igho yaakörrë, nokaanyoora Waryobha yaarenga amötëëbhëri igha, “Urwebhoro urwaho, nku-Isaaka roresemoka ukurwa.”11:18 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 21:12.¹⁹Ibhurahimu yaakumiri igha, Waryobha aratora kora ukuryökya Isaaka ukurwa mo-bhaku, mbe, akakyörribhwa Isaaka, akabha kya ömöntö ono aryökiibhwi.

²⁰Umukumo, ghwaaghërrë Isaaka akangʼoora Yaakobho bhaana Esaau, ko okoghera iya amangʼana ghano ghariisha mbere iyö.

²¹Umukumo, ghwaaghërrë Yaakobho hano yaahikirë-ho ukukwa, akangʼoora abhaana abha Yusufu bhonswe igho, akasaasaama Waryobha na eno ahighimarrëëyë inyimbo iyaaye iya ukwitimbaghërya.

²²Umukumo, ghwaaghërrë Yusufu hano yaahikirë-ho ukukwa, akaghamba igha, Abhaisiraëri mbareheemora ukurwa Miisiri. Ghwiki akaraghërrya igha, bhatakaasha kutigha-yo amaghuha aghaaye, bhaashe kwemoka nagho, bhaghende koghabheeka Kaanaani.11:22 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 50:24-25.

²³Umukumo, ghwaaghërrë abhaibhöri abha Mosa bhakamobheserra imyëri etatö, hano yaaibhööywë. Mbaakörrë igho, ko bhoora bhaarööshë igha m-muuya, kora tëbhööbhöhirë amangʼana ghano waanyöörrë omokama aghambirë. ²⁴Umukumo, ghwaaghërrë Mosa uyö hano yaahërrë, akaanga igha, tarëngë mumura uwa mwisëkë uwa Farao hë. ²⁵Mosa yaarööshë igha, nyakara anyoore inyanko hamwë na abhantö abha Waryobha, okokera ukushomerwa mo-mangʼana agha ëbhëbhë ku-ribhagha ike igho. ²⁶Yaarööshë igha, m-buuya ukunyoora inyanko ko okoghera iya Kiristo,11:26 Kiristo. Maaha mo-faharaasa. bhuyö nu-bhwamë bhono bhokokera ëbhëntö ibhya Miisiri. Mosa uyö, yaaitengʼeranga ukunyoora ituho ukurwa ku-Waryobha sinsikö isya mbere iyö.

²⁷Umukumo, ghwaaghërrë Mosa akarwa Miisiri, tiyööbhöhirë okorerra ukwa omokama. Yaaghömërrëëyi, ko bhoora yaabhaayë kya ono akomaaha ono atakomaahwa na amaiso agha kinyamöbhërë. ²⁸Umukumo, ghwaaghërrë Mosa akakora inyangi iya Epasaka, akatëëbhya Abhaisiraëri igha bhahake amaanyinga ko-mekango ighya ebhesaku, okore hano maraika umusikya araashe, atakaakunia abhaana abhatangi abha Abhaisiraëri.11:28 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 12:7-13.²⁹Umukumo, ghwaaghërrë Abhaisiraëri bhakaheta ghatëghatë iya inyansha iya Shaamu, kya bhano bhakoghenda ahasë ahöömö hano hataana amanshë. Kasi Abhamiisiri hano bhaashaashirë okoheta-mo, inyansha ekamëërya, bhakakwera mo-manshë muyö.11:29 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 14:21-31.

³⁰Umukumo, ghwaaghërrë Abhaisiraëri bhakainaaranaara obhogho obhoghare ubhwa umughi ughwa Yërikö, ku-sinsikö muhungatë, bhokaihöngörrya hansë.11:30 Maaha mo-ketabho ikya Yoshua 6:12-21.

³¹Umukumo, ghwaaghërrë Rahaabhu, omokari omosooraare oora, akahona, tiyasikiibhwi hamwë na abhatëëyu bhaara hë, ko bhoora yaasërëënëri abhashamishi abha Abhaisiraëri ko omorembe.11:31 Maaha mo-ketabho ikya Yoshua 6:22-25.

³²Bhoono nkë ghwiki ndaaghambe okokera ghayö? Teneena umweya ughwa ukushumaashera amangʼana agha Ghidiöni, agha Bharaaki, agha Samusööni na agha Yefuta, agha Daudi, agha Samwëri bheena agha abharööti. ³³Ko okoghera iya umukumo ughwabho, mbaaitaini riihë bhakabhaaha abhakama abha ibhyaro ibhyëndë. Mbaakörrë amangʼana agha heene, bhakahaanwa ghano Waryobha yaabharaghaini. Mbaaghubhirë iminywa ighya sëndwë. ³⁴Bhaarimiri omorro ömörörö kai, bhaatööriibhwi bhatakaitwa rwa imishonge. Hano bhaahwerwanga singuru, Waryobha yaabhakoranga bhakongʼa ku-riihë, kora bharughya abhasirikare bhano bhaaruurë mu-bhyaro ibhyëndë.

³⁵Umukumo, ghwaaghërrë abhakari nyabhorebhe, bhakanyoora ghwiki abhantö abhaabho bhano waanyöörrë bhaakwa kasi bhakaryoka. Abhandë mbaanyahaarrwë bhököngʼu, kora bhakaitwa, kasi tebhaikërëëyi okotashorwa, ko bhoora bhaaitengʼeranga igha, Waryobha nakaabharyökëri, okore bhanyoore öbhöhöru ubhwa ubhwera. ³⁶Abhandë mbaasheerwanga na okotemwa na imishariti. Abhandë mbaabhöhirwë ebheraangʼani bhakatoorwa mo-kebhohe. ³⁷Abhandë mbaatëmirwë na amaghena. Abhandë mbaakëngirwë na imisumeeno. Abhandë mbaashaashirwë,11:37 Abhandë mbaashaashirwë. Senakara isyëndë teseena amangʼana ghayö hë. abhandë mbaaitirwë na imishonge. Abhandë mbaainaaranaaranga bhaibhöhirë amaseero agha amangʼöndi na agha sëmböri. Mbaarë na obhohabhë, mbaatëësirwë, mbaakörëëywë amangʼana amaghogho. ³⁸Abhantö bhayö, mbaainaaranaaranga ku-riköngö, mu-singuku, kora mbaangʼoseranga mo-masana na mo-maina. Ekebhara tikyaingʼarëëyi okobha na abhantö bhayö hë.

³⁹Abhantö bhayö bhonswe igho, mbaatëghëëyi Waryobha ku umukumo ughwabho, kasi tebhaanyöörrë ghaara Waryobha yaaraghaini. ⁴⁰Tebhaanyöörrë riraghano ko bhoora Waryobha yaarenga atösëëmëëyi ëkëntö ikiiya bhököngʼu, okore tohekeranibhwi hamwë nabho, ku ukunyoora ghano yaaraghaini.

Yëësu Kiristo we ëkërëngyö ikyëtö

¹Mbe, ko bhoora rikomo rinene riyö irya abhaimërërri nditwinaarrë igho, turuusi-ho kera engʼana eno ekotorebherra, na ëkëbhë keno kikwangoha ukutwitanga. Tokenye kö ököghömërrya mu-rikenya reno Waryobha yaatotoorra-ho. ²Tomaahere ku-Yëësu, ömösëmöri uwa umukumo ughwëtö na we areghohekerania. Uyö we yaaghömërrëëyi uruku urwa ko-mosarabha, tiyaarööshë igha në-nsöni okohanekwa ko-mosarabha hë. Yaakörrë igho, ko okoghera iya ukushomerwa kono kwaarë mbere iyaaye. Bhoono igho naikaayë bhoryo ubhwa ikitumbë ikya ekekama ikya Waryobha.

³Mwitegherre ghayö ghaanyöörrë Yëësu, na bhono yaaghömërrëëyi amangʼana agha okorebherrwa bhököngʼu na abhaköri abha ëbhëbhë. Ku bhuyö motakaakwa omotwe, kora motakaarosa ukukumya Waryobha. ⁴Nokaanyoora moona omotono ughwa okobhaaha ëbhëbhë, kasi temoraitana riihë na ëbhëbhë okohekera ukukwa ukwënyu. ⁵Kanaa, mwebha amangʼana agha Waryobha ghano akobhakaania kinyabhaana abhaaye igha,

“Moona uwaane, otakaasera ukuhiinywa na Omonene Waryobha.

Otakaakwa omotwe hano akokaanëri engʼana.

⁶Ko bhoora kera ono Omonene Waryobha ahanshirë, nkumuhiinya arë.

Nkushibhya arë kera ono akwikërrya igha, Waryobha n-Suwaabho.”12:5-6 Maaha mo-ketabho ikya Sengero 3:11-12.

⁷Möghömërringa hano mwahiinywa na Waryobha. Nkobhakorra arë igho, ko bhoora m-baana abhaaye mörë. Taaho omoona ono atakuhiinywa na suwaabho hë. ⁸Waryobha nkuhiinya arë abhaana abhaaye bhonswe igho. Mbe, hano Waryobha araange okobhahiinya, momanye igha, bhëënyu te-bhaana abhaaye mörë hë. ⁹Ghwiki ni-igha, bhëëtö bhonswe igho, ntwaarë na bhaataata abha kinyamöbhërë, bhayö mbaatuhiinyanga, na bhëëtö ntwaabhaighweranga. Mbe, bhoono ti-bhuuya bhököngʼu ukwitoora mo-mabhoko agha Taata uwa senkoro isyëtö, okore tobhe abhahöru? ¹⁰Bhaataata abha kinyamöbhërë, mbaatuhiinyanga ku-ribhagha ike igho, kya bhono abheene bhaamaahanga igha m-buuya. Kasi Waryobha umwene, nkutuhiinya arë ko okoghera iya ehoorohooro iyëëtö, okore tosange nawe öbhöhörëëru ubhwaye. ¹¹Hano ömöntö yahiinywa, takushomerwa hë, nkobhaabhayera arë. Kasi abhantö bhano bhaahiinywa, bhëëghibhwa. Bhayö, nkobha bharë na öbhömënyi ubhwa heene na ubhwa omorembe.

¹²Mbe, bhoono ni-igha mwëngëri singuru mo-mabhoko aghëënyu ghano ghöröhirë, na amaru aghëënyu ghano ghanyööhërëëyë.12:12 Maaha mo-ketabho ikya Isaaya 35:3.¹³Moghendenga ko-senshera sëndöngë,12:13 Maaha mo-ketabho ikya Sengero 4:26. okore ëkëntö eketengʼo, ketakaanyahaareka, kasi kihwënibhwinga.

Amakaanio ko abhakumya

¹⁴Mbe, bhoono ni-igha mokore omotono ughwa okobha na omorembe ko-bhantö bhonswe igho, na öbhöhörëëru bhwonswe, ko bhoora taaho ömöntö ono aremaahana na Omonene, ataana öbhöhörëëru bhuyö. ¹⁵Mwiyangarre bhököngʼu, ömöntö wowonswe oora atakaabhorwa örööbhö urwa Waryobha. Atakeebhoka-ho ömöntö mö-bhëënyu, ono anga kya umuri ömörörö.12:15 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 29:18. Ömöntö kya uyö, naraabhanyanki na ukunyankuhya senkoro isya abhantö abhaaru. ¹⁶Mwiyangarre mö-bhëënyu, atakaabha-mo omosooraare, handë ömöntö ono atakosaasaama Waryobha kya bhono Esaau atasaasaamanga Waryobha. Esaau uyö, yaaghörri obhoheene ubhwa obhotangi ubhwaye, ko okoghera iya okorya ökömwë igho.12:16 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 25:27-34.¹⁷Mmomanyirë bhuuya igha, hano Esaau yaatunirë okorya umwandö ughwa obhongʼoore, umweya ghuyö, teghwatöökirë hë. Ko bhoora tiyaanyöörrë umweya ughwa okohongora ëbhëbhë ibhyaye, nokaanyoora igha yaatunirë umweya ghuyö rwa amaisöri.12:17 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 27:30-40.

¹⁸Bhëënyu temwahika ku-nguku eno yookanga omorro, eno ömöntö akotora ukukunia, kya eera iya Sinai. Kora temwahika ku-risaarö rimwamu, ikisuntë na omosoke. ¹⁹Kora temwahika ahasë aha ukwighwa orotera roraghamba bhököngʼu, handë engamba iya amangʼana agha ukwöbhöhya ghano Abhaisiraëri bhaaighuurë Waryobha araghamba, bhakasaasaama igha, bhatakaatëëbhibhwa ghwiki engʼana iyëndë.12:19 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 20:19-21; Eheetoko iya Etoraati 5:25-27.²⁰Mbaaghambirë igho, ko bhoora tebhaatörrë ököghömërrya umughiro ghono bharaghërribhwi igha, “Kora itugho handë ityënyi eno eraahike ku-nguku iyö, ni-igha etemwe na amaghena.”12:20 Maaha mo-ketabho ikya Ukurishoka 19:12-13.²¹Amangʼana ghayö bhaarööshë, n-ga kyöbhöhërryö ghaarë, kora ghakaghera Mosa akaghamba igha, “Mbaayë na entarëki, kora ndighitirë.”12:21 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 9:19.

²²Kasi bhëënyu, muhikirë ku-nguku iya Sayuuni, mu-mughi ughwa Waryobha ömöhöru, Yërusarëëmu iya mu-ryobha, ahasë hano abhamaraika ëbhëkwë na ëbhëkwë bhaikomaini. ²³Muhikirë ko-sango iya abhatangi abha Waryobha, bhano bhandëkirwë mu-ryobha iyö. Mwishirë ku-Waryobha, ono akobhotorra ibhiina abhantö bhonswe igho. Mwishirë ahasë hano senkoro isya abhantö abha heene, bhano bhahekeranibhwa sërëngë. ²⁴Muhikirë ku-Yëësu, umwighwerrania uwa Imuuma Eehya, ko-maanyinga aghaaye ghano gheeteka. Amaanyinga ghayö, teghanga kya amaanyinga agha Abhëëri ghano ghaatunanga okohaka ikisiiyomba, kasi gho na-maabhë ghakushumaashera.12:24 Maaha mo-ketabho ikya Okosemoka 4:10-11.

²⁵Mwangarre motakaanga omoghambi. Abhaisiraëri tebhaaibhashirë ubhushibhu hano bhaangirë ono yaabhakaanianga ko-kebhara kono. Bhoono bhëëtö bho, ntohona hano toraange ukwighwera uyö akotokaania ukurwa mu-ryobha iyö? ²⁶Enkaagha eno Waryobha yaaghambirë ukurwera mu-nguku iya Sinai, ikirighiti nkyaabhaayë ko-kebhara kono. Kasi bhoono araghaini igha, “N-kamwë igho ghwiki ndaasingisi, te-kebhara ikyene igho hë, kasi na mu-ryobha honswe.”12:26 Maaha mo-ketabho ikya Haghai 2:6. ²⁷Mbe, engʼana eno igha, “N-kamwë igho ghwiki,” nkwörökya ërë ukuruusibhwa-ho ukwa ëbhëntö bheno bhikusingisa, ëbhëntö bheno bhyaabhombwa, okore bhetame ëbhëntö bheno bhetakusingisa. ²⁸Ku bhuyö tukuminga Waryobha, ko bhoora atwikërëëyi tobhe mo-Bhokama ubhwaye bhono bhotakusingisa. Tosaasaamenga Waryobha, ko nshera eno ikumushomera iya ubhwihöötu na okomosooka. ²⁹Ko bhoora Waryobha uwëëtö, no-morro ghono ghukusikya.12:29 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 4:24.

Bhono Waryobha akötëghëribhwa

¹Möghëndërri okohanshana kya bhono ikutunwa ko abhakumya. ²Motakeebha ökösërëënia abhaghëni, ko bhoora ökösërëënia kuyö, nkwo kwaaghërrë abhandë bhakasërëënia abhamaraika bhatamanyirë igha m-bamaraika bhakösërëënia. ³Muhiitenga bhayö bhabhöhirwë mo-kebhohe, mobhe kya bhano mmöbhöhirwë hamwë nabho, muhiitenga na bhano bhakunyankibhwa, mobhe kya bhano mukunyankibhwa hamwë nabho.

⁴Öbhötëti ne-ngʼana iya okosookwa na abhantö bhonswe igho. Obhosooraare, bhwibhashwe, ko bhoora Waryobha narebhotorra ikiina abhasooraare na abha sintwara. ⁵Motakaabha na eteemo iya okohansha seehera, mwiswe na bheno moonabhyo, ko bhoora Waryobha umwene yaaghamba igha, “Tinkutighe hë, tinkusuuhe kora hake hë.”13:5 Maaha mo-ketabho ikya Eheetoko iya Etoraati 31:6, 31:8.⁶Kiyö nkyo kekoghera torabha na obhokarë ubhwa okoghamba igha,

“Omonene Waryobha we aköntöörrya,

tenoobhohe ëkëntö hë.

Kanaa, ömöntö n-kë araankore?”13:6 Maaha mo-ketabho ikya Zabhuri 118:6.

⁷Muhiite bhano bhaabhatangatanga, bhano bhaabharaghërrëëyi engʼana iya Waryobha. Mwangarre eteemo iyaabho bhono ëtëëmirë mö-bhömënyi ubhwabho, mweghe umukumo ughwabho. ⁸Yëësu Kiristo no-oora oora, isho, reero, na amakora ghonswe igho. ⁹Motakaarutwa na amëëghyö aghandëghandë igho amaghëni, ko bhoora m-buuya enkoro ëtërëmibhwi kö örööbhö urwa Waryobha, kasi te-ko okoghera iya seteemo isya amaraghërryö agha ibhyakorya. Abhantö bhano bhaaghoota amangʼana ghayö, tebhanyoora ehoorohooro yoyonswe eera hë.

¹⁰Bhëëtö ntoona riighyö reno abhasëngëri bhano bhakutighinkanera Waryobha mu-righutu, tebhakwikërërribhwa okorya ëbhëntö ibhya-ko. ¹¹Omonene uwa abhasëngëri nkoghegha arë amaanyinga agha situgho, aghasöhya Ahasë Ahahörëëru aha Ahahörëëru, ghabha ikimwenso ko okoghera iya ëbhëbhë. Kasi sinyama isya situgho siyö, nkosamberwa sërë kebhara iya umughi, sisikibhwa. ¹²Mbe, ko okoghera iya ghayö, Yëësu Kiristo wonswe, yaatësëëywë kebhara iya ikihiita ikya umughi, okore asaabhuure abhantö okohetera ko amaanyinga aghaaye umwene. ¹³Bhoono ni-igha tughi ku-Yëësu Kiristo kebhara iya umughi, na eno twitëëkirë okoserwa ukwaye. ¹⁴Ngambirë igho, ko bhoora tetoona umughi ghono ghoraaghëndërri okobha-ho igho kuya iyö, kasi nu-mughi ghono ghukuusha ngo tukwitengʼera.

¹⁵Mbe, töghëndërri ukukumya Waryobha okohetera ku-Yëësu Kiristo. Ko bhoora amangʼana aghëëtö agha ukukumya iriina iryaye, nkobha gharë kya ikimwenso keno tukumumwensera. ¹⁶Motakeebha okokora amangʼana amaiya na okoghootana tobhe këntö këmwë, ko bhoora ikimwenso kya kiyö, nkyo këkötëghërya Waryobha.

¹⁷Mwighwere abhatangati abhëënyu, kora mobhasooke. Bhayö n-senkoro isyënyu bhakunyankera, ko bhoora mbo bhareghamba amangʼana aghëënyu mbere iya Waryobha. Mobhaighwere, okore bhakorenga emeremo ighyabho bhashömëëywë. Bhatakaabhaabhayeranga, ko bhoora hano bharaabhaabhayere, timunyoore ehoorohooro yoyonswe igho hë. ¹⁸Motosabherenga, ko bhoora nkukumya törë igha, ntoona amaitegherro amaiya, kora nkutuna törë tobhe abhantö abha heene ku kyokyonswe keera toraakore. ¹⁹Ndabhasaasaama bhököngʼu igha, monsabhere ku-Waryobha, okore nangohe ukukyora kö-bhëënyu hayö.

Amangʼana agha okomarërrya

²⁰Mbe, Waryobha ono akohaana abhantö omorembe, yaaryökëri Omonene uwëëtö Yëësu Kiristo. Uyö we Omokaraabhërri uwa amangʼöndi Omonene, okohetera ko-nshera iya ukwëtëkya amaanyinga aghaaye agha imuuma iya amakora ghonswe igho. ²¹Waryobha abhakore mohekerane ko amangʼana amaiya ghonswe igho, okore mokorenga bhono akutuna. Hayö ho araakore mö-bhëëtö keno kikumushomera ko okohetera ku-Yëësu Kiristo, aghëndërri okobha na ubhuhika ubhwa amakora ghonswe igho. Amina.

²²Ndabhasaasaama bhëënyu abhakumya bharikyane, moghoote amangʼana ghayö mbaaraghërrëëyi, ko bhoora ritashandighi reno, nku-bhwëngʼë igho mbandëkëëyë. ²³Nkutuna ndë momanye igha, Timoteo umukumya murikyëtö, yaahaaterwa ukurwa mo-kebhohe. Hano araangohe ukuusha hano, nendaashe nawe kö-bhëënyu iyö.

²⁴Mökëëri abhatangati abhëënyu bhonswe igho, na abhahörëëru bhonswe igho, abhantö bhano bhaarwa Itaaria nkobhakëërya bharë. ²⁵Örööbhö urwa Waryobha, robhe hamwë na bhëënyu bhonswe igho.