Ritashandighi irya mbere irya Pauro
ko-Bhatësarönikë
Obhotangati
Ritashandighi reno, ndyaandëkirwë na omotomwa Pauro. Ndyaandëkirwë enkaagha eno yaarenga hamwë na Siriwano bhaana Timoteo. Yaandëkëëyë abhakumya bhano bhaarë mu-mughi ghono ghwaabherekerwanga igha Tësarönikë. Pauro, no-motomwa uwa Yëësu Kiristo yaarë, yaaraarekanga Amangʼana Amaiya agha Yëësu Kiristo, ko-Bhayahudi, na ko-bhantö bhano bhataarë Abhayahudi.
Hano Pauro na bharikyaye bhaahikirë mu-kyaro ikya Bhughiriki, akaraareka na okotogheka ekanisa mu-mughi omonene ghono ghwaabherekerwanga igha, Tësarönikë, mu-kyaro ikya Makedonia. (Maaha mo-ketabho ikya Amangʼana agha Abhatomwa 17). Sëhamatë sinsharu isya abhantö sekaikërrya amangʼana aghaaye. Hano Pauro yaatöghëkirë ekanisa iya Tësarönikë haara, inyanko enene ekaanyoora abhakumya abha haara. Inyanko iyö, yaakorwanga na Abhayahudi. Pauro akamaaha igha emokere-mo këmwë aruho. Hano yaaruurë iyö, tiyaakyörrë-yo ghwiki hë. Keno yaakörrë, no-kotoma murikyaye ono yaabherekerwanga igha Timoteo, aghende Tësarönikë, okore atërëmi abhakumya abha iyö. Pauro umwene akaghëndërrya ukughya ko-sembaara isyëndë, okoraareka Amangʼana Amaiya. Hano yaahëtirë enkaagha enke igho, Timoteo akakyora ko-Pauro, akamoherra amangʼana agha umukumo na kya igho abhakumya abha Tësarönikë bhaköghëndërrya. Hano Pauro yaaighuurë amangʼana ghayö, akashomerwa bhököngʼu, akabhandekera ritashandighi irya okobhakumya, na ököbhöngërërrya amëëghyö aghandë. Yaabhatërëmëri, okore bhaghëndërri ökötëghërya Waryobha. Mu-ritashandighi irya mbere reno Pauro yaandëkëëyë Abhatësarönikë, yaandëkirë-mo amangʼana agha okobhakora bhaghömërri mu-nyanko, na agha okobha na obhoheene igha, Yëësu narikyora, na abhakumya mbariikara hamwë na Yëësu. Pauro yaaghambirë engʼana eno ku ubhweseghe na ko obhoheene igha, Yëësu narikyora.
1Amakëërërryö
1Ritashandighi reno, nö-öni Pauro ndyandëkirë toona Siriwano1:1 Siriwano mo-ketabho ikya Amangʼana agha Abhatomwa arabherekerwa Siira. hamwë na Timoteo. Ekanisa iya umughi ghono ghokobherekerwa igha Tësarönikë, m-bëënyu tukwandekera, abhantö bhano mukukumya Taata uwëëtö Waryobha na Omonene uwëëtö Yëësu Kiristo.
Waryobha abhahaane örööbhö na omorembe.
Umukumo ughwa Abhatësarönikë
2Nkukumya törë Waryobha senkaagha syonswe igho, ko okoghera iya bhëënyu bhonswe igho, kora titukusinya okobhasabhera hë. 3Hano twabhasabhera ko-Taata uwëëtö Waryobha, nkuhiita törë umukumo ughwënyu ko amangʼana ghano mokokora. Torahiita omotono ughwa righonshe ghono moonagho, na kya igho monaghirë ku ubhweseghe bhono moonabho ko-Monene uwëëtö Yëësu Kiristo.
4Bhëënyu abhakumya bharikyëtö, ntomanyirë igha, Waryobha nabhahanshirë, nkyo këghërrë abhashaaghööyë mobhe abhantö abhaaye. 5Ntomanyirë igha, Amangʼana Amaiya ghano twaabharaarëkëëyë, te-mangʼana agheene igho ghaarë hë, kasi ntwaaraarëkirë ku singuru, na okohetera ku-Mwika Ömöhörëëru, eno toona obhoheene igha, amangʼana ghayö na-agha obhoheene. Bhëënyu mmönyirë bhuuya kya igho twaarë hamwë na bhëënyu, okore tobhatöörri. 6Nokaanyoora mwaatëësirwë bhököngʼu ku ikibhuno ikya umukumo ughwënyu, kasi mwaaikërëëyi engʼana iyö ku ukushomerwa kono kukurwera ku-Mwika Ömöhörëëru. Nkö-bhëëtö na ko-Monene Yëësu nko mwëëghëëyë ököghömërrya ghayö. 7Ku bhuyö, mobhaayë ëkërëngyö ikiiya ko-bhakumya bhonswe igho abha mo-mokowa ughwa Makedonia, na ughwa Akaaya. 8Ko okoghera iya bhëënyu, abhantö bhaighuurë Amangʼana agha Omonene Yëësu. Tërëngë igha nko-bhantö abha Makedonia na abha Akaaya abheene igho hë, kasi umukumo ughwënyu ku-Waryobha, ngomanyekaini ahasë honswe igho. Ku bhuyö tetoona engʼana iyëndë iya okohoorrera-ko hë. 9Ahasë honswe igho hano tukughya, abhantö nkushumaashera bharë kya bhono mwatwikërëëyi hano twaahikirë kö-bhëënyu. Nkoghamba bharë kya bhono mwaatighirë ëbhëtöndö ibhyënyu, mokaisyörrya Waryobha ömöhöru na uwa obhoheene, okore momokorre emeremo. 10Bhoono nkoghanya mörë Omoona uwa Waryobha,1:10 Omoona uwa Waryobha. Maaha mo-faharaasa. Yëësu, aike ukurwa mu-ryobha. Uyö we Waryobha yaaryökëri, ghwiki we akötötöörya okore Waryobha atakaasha ukutushibhya hano arebhotorra abhantö bhonswe igho ibhiina ibhyabho.
2Emeremo ighya Pauro na bharikyaye Tësarönikë
1Abhakumya bharikyëtö, bhëënyu abheene mmomanyirë igha, ukuusha kö-bhëënyu hayö, tekwaare kwa bhosa hë. 2Ghwiki mmomanyirë igha, enkaagha eno waanyöörrë totaraahika kö-bhëënyu, ntwaanyankiibhwi bhököngʼu, kora tokatokwa mu-mughi ghoora ghokobherekerwa igha Firipi. Nokaanyoora twaarëbhërrëywë bhököngʼu igha totakaasha kö-bhëënyu, kasi Waryobha yaatohaayë singuru isya okoraareka Amangʼana aghaaye Amaiya kö-bhëënyu.
3Amangʼana ghano tokobhakangʼasërrya, ta-agha okobhasirya ëkëkööri, handë okobharaarekera ko obhoghogho, handë okobhangʼaina. 4Kasi nkoraareka törë ko bhoora Waryobha yaarööshë igha ntwingʼarëëyi okokora igho. Ku bhuyö akatohaana emeremo ighya okoraareka Amangʼana Amaiya. Ta-bhantö tukutuna ökötëghërya hë, kasi keno tukutuna nö-kötëghërya Waryobha, ko bhoora we akwitaaha ghonswe igho ghano gharëngë mo-senkoro isya abhantö.
5Mmomanyirë igha, tetwaghambanga amangʼana okore motohanshe, handë amangʼana agha obhongʼaini ngʼaini ghano ghatarë agha obhoheene, okore igha tunyoore ehoorohooro. Waryobha we umwimërërri uwëëtö ko-ghayö ghonswe igho nkoghamba! 6Ghwiki titwatunanga igha abhantö bhatukumi hë, nekaabha igha m-bëënyu, handë igha na-bhantö abhandë igho. Ko bhoora igha bhëëtö na-bhatomwa abha Kiristo törë, ntokaatörrë ukutuna ëbhëntö nyabhorebhe kö-bhëënyu, kasi tetwakörrë igho hë. 7M-bahaabhu twaarë kö-bhëënyu kya omokari ono akorera abhaana abhaaye. 8Ntwaabhahanshirë bhököngʼu. Ku bhuyö ntwaashömëëywë, te-Mangʼana Amaiya agheene igho twaabhatëëbhëri ukurwa ku-Waryobha hë, kasi ntwaakörrë ghonswe igho ghano ghakotora okobhatöörrya, ko bhoora bhëënyu m-baghonshe abhëëtö mörë.
9Abhakumya bharikyëtö, ndamanya nkuhiita mörë omotono ughwëtö na ukunyanka ukwëtö, kono twaarë nako ko okokora emeremo ubhutikö na omobhasö. Ntwaakoranga igho, okore totakaanyankya ömöntö wowonswe mö-bhëënyu, hano twaraareka Amangʼana Amaiya agha Waryobha. 10Bhëënyu mbo abhaimërërri abhëëtö, na Waryobha namanyirë igha, eteemo iyëëtö kö-bhëënyu abhakumya bharikyëtö, në-hörëëru yaarë, iya obhoheene, tetwatëmirwë amasoro hë. 11Ghwiki mmomanyirë igha, enkaagha iyö twaarenga hamwë na bhëënyu, ntwaabhakorranga kya bhono omoghaaka akokorra abhaana abhaaye. 12Ntwaabhatoghekanga mo-senkoro, torabhatërëmya na okobhakangʼasërrya, okore igha, mokore ghano Waryobha ahanshirë. Waryobha uyö, we akobhabherekera okore mosohe mo-Bhokama na mu-bhuhika ubhwaye.
13Bhëëtö tetokorosa ukukumya Waryobha hë, ko bhoora hano mwaaighuurë engʼana iyaaye eno twaabharaarëkëëyë, temwaghëghöötirë okanya igha nkö-möntö iruurë hë. Kasi mwaaghëghöötirë igha, ni-iya Waryobha, na maheene ni-igho ërë. Engʼana iyö, nkokora ërë emeremo mo-senkoro isyënyu, bhëënyu bhano mukukumya. 14Abhakumya bharikyëtö, ghaara ghaanyöörrë abhakumya abha Kiristo Yëësu mo-makanisa agha Waryobha mo-mokowa ughwa Yudea, ni-ighoigho na bhëënyu ghaabhanyöörrë. Abhantö abhëënyu bhaabhanyankëri, kya hano bhayö bhaanyankiibhwi na Abhayahudi bharikyabho. 15Abhayahudi bhayö, bhaaitirë abharööti abha kare, na mbo bhaaitirë Omonene Yëësu. Ghwiki mbo bhaatunyankëri. Abhantö bhayö, nkörërrya bharë Waryobha, kora m-babhisa abha abhantö bhonswe igho, 16ko bhoora bhakotokaania okoraareka Amangʼana Amaiya ko-Bhakyaro. Keno bhakutuna ni-igha, Abhakyaro bhatakaatööribhwa. Ku bhuyö ni-igho bhaköghëndërrya okohekerania ëbhëbhë bhyonswe igho bheno bhakokora senkaagha syonswe igho. Kasi bhoono öbhöbhë ubhwa Waryobha, bhobhahëkërëëyë!
Pauro na bharikyaye bharaighomba okotaarra Abhatësarönikë
17Abhakumya bharikyëtö, ukutighana ukwëtö na bhëënyu n-kwa akabhagha akake igho kwaarë. Ghwiki ukutighana kuyö nu-kwa ömöbhërë ughwene igho kwaarë, tu-kwa senkoro kwaarë hë. Ko-nkaagha yonswe igho iyö, ntwaaighombanga bhököngʼu igha tomaahane na bhëënyu ghwiki. 18Ho twaatunirë igha tuushe iyö, ekenene öni Pauro naatunanga ukuusha iyö, kasi Oghosambwa2:18 Oghosambwa. Maaha mo-faharaasa. ghokatorebherra. 19Naatunanga niishe iyö ko bhoora igha hano Omonene Yëësu ariisha, m-bëënyu morebha ikibhuno ikya ubhweseghe na ukushomerwa ukwëtö, na morebha ikirighi ikyëtö ikya obhobhaahi. 20M-maheene, m-bëënyu mokoghera toraikumya na torashomerwa.
3Pauro aratoma Timoteo Tësarönikë
1Mbe, hano twaakërrwë ököghömërrya, ku ukwanga okomanya ghano ghakwikora Tësarönikë hayö, tokamaaha igha, öni na Siriwano tutighare ku-mughi ghono ghokobherekerwa igha Atene, 2kasi totome murikyëtö Timoteo, okore aashe abhatogheke mo-senkoro isyënyu, na okobhatërëmya ku-mukumo ughwënyu. Timoteo uyö, nö-mököri uwa emeremo murikyëtö uwa Waryobha ko okoraareka Amangʼana Amaiya agha Kiristo. 3Ntwaakörrë igho, okore ömöntö wowonswe atakaakwa omotwe ku ikibhuno ikya inyaanyi eno mukunyoora. Bhëënyu mmomanyirë igha, ni-igha tohetere mu-nyaanyi muyö. 4Ghayö mmoghamanyirë, ko bhoora enkaagha eno twaarë na bhëënyu, ntwaabhahitökyanga igha, ntoraanyankibhwi. Bhoono ni-igho ërë.
5Ho yaahikirë-ho enkaagha eno naakërrwë ököghömërrya, nkatoma Timoteo kö-bhëënyu, okore mmanyërri amangʼana agha umukumo ughwënyu. Naakörrë igho, ko bhoora naakanyanga igha, handë umushaashi uwa amangʼana oora aratora okobhashaashya na okobhasirya. Hayö ho bhoono emeremo ghyonswe igho gheno twaakörrë kö-bhëënyu, ghekaahëtirë bhosa igho.
Amangʼana amaiya ukurwa Tësarönikë
6Kasi bhoono Timoteo atöhëkërëëyë ukurwa kö-bhëënyu hayö, atötëëbhëri amangʼana amaiya agha umukumo na righonshe iryënyu. Atötëëbhëri igha, nkutuhiita mörë bhuuya ukughya iyö, na amaigha ghabharëëyë agha okomaahana na bhëëtö, kya bhono na bhëëtö bhonswe amaigha ghatörëëyë agha okomaahana na bhëënyu.
7Abhakumya bharikyëtö, amangʼana agha umukumo ughwënyu, ghatöghëkirë senkoro isyëtö ku-nyanko eno twaarë nayo. 8Bhoono töhëshëëyë, ko bhono mwitöghëkirë, monaghirë ko-Monene Yëësu. 9Bhoono n-kë tokaahaka Waryobha ko okoghera iya umukumo ughwënyu, handë ku ikibhuno ikya ukushomerwa okonene kono toonako ku-Waryobha, okoghera iya bhëënyu? 10Nkotonerra törë okosaasaama Waryobha ubhutikö na omobhasö, atötöörri tomaahane ghwiki na bhëënyu, okore töbhëngërërri keno kikusuuha ku-mukumo ughwënyu.
11Taata uwëëtö Waryobha umwene we tokosaasaama, na Omonene uwëëtö Yëësu, bhatösëëmëri enshera iya ukuusha iyö. 12Omonene abhëngëri na ököbhëngërërrya righonshe irya okohanshana bhëënyu abheene ko abheene na okohansha abhandë bhonswe igho, kya bhono toona righonshe rinene kö-bhëënyu. 13Ghwiki ni-igha atogheke senkoro isyënyu, okore mobhe abhantö abhahörëëru na motakaabha na risoro ku-Waryobha Taata uwëëtö, enkaagha eno Omonene uwëëtö Yëësu ariisha hamwë na abhahörëëru abhaaye bhonswe igho.3:13 Hamwë na abhahörëëru abhaaye bhonswe igho. Ensonga iyaamo iyëndë ni-igha, maraika, handë okobha, Abhakiristo bhano bhaakwa.
4Eteemo eno Waryobha ahanshirë
1Bhoono abhakumya bharikyëtö, mwaamaahera kö-bhëëtö kya bhono ikutunwa ukwikara bhuuya, okore mötëghëri Waryobha. M-maheene ni-igho mokokora. Torabhasabha na okobhasaasaama ku ubhwera ubhwa Omonene Yëësu igha, möghëndërri bhököngʼu okokora igho. 2Ko bhoora mmomanyirë bhuuya amaraghërryö ghano twaabharaghërrëëyi ku ubhwera ubhwa Omonene Yëësu.
3Waryobha nkutuna arë mobhe abhantö abhahörëëru, nkwo okoghamba igha, motakaakora obhosooraare. 4Bhëënyu bhonswe igho ni-igha mwihoosherre, kö öbhöhörëëru na ukwisooka. 5Motakaabha na oronamba kya urwa Abhakyaro, bho tebhamanyirë Waryobha hë. 6Ömöntö wowonswe oora atakaasarrya murikyaye ko amangʼana kya ghayö, handë okomongʼaina. Twaabhatëëbhëri na okobhakaania igha, bhonswe igho bhano bhakokora amangʼana kya ghayö, Omonene Yëësu narebhashibhya. 7Waryobha tiyaatöbhërëkëëyë igha tokore obhosooraare, kasi yaatöbhërëkëëyë okore tobhe abhahörëëru. 8Ömöntö wowonswe ono akwanga amëëghyö ghano, tigha nu-mwëghya uyö akwanga, kasi nkwanga arë Waryobha ono yaabhahaana Umwika Ömöhörëëru.
9Bhoono, tërëngë igha tobhandekere amangʼana agha okohanshana, ko bhoora bhëënyu abheene mwëghibhwa na Waryobha kya bhono ikutunwa mohanshane. 10M-maheene ni-igho mokokorra bharikyënyu bhonswe igho, abha mo-mokowa ghwonswe igho ughwa Makedonia. Bhoono torabhasaasaama, abhakumya bharikyëtö, mohanshane bhuyöbhuyö kora mökëri hayö. 11Mobhe na omorembe. Ömöntö wowonswe igho, atakaatönibhwa na amangʼana agha abhandë, kasi akore emeremo ighyaye umwene, kya bhoora twaabharaghërrëëyi. 12Hayö ho mörööröki eteemo inshiiya ko-bhantö bhano bhatarëngë Abhakiristo. Ghwiki temoobhe abhantö abha ukwesegha ëbhëntö ibhya abhandë hë.
Ubhweseghe ubhwa ukuryoka
13Bhëënyu abhakumya bharikyëtö, keno tukutuna ni-igha momanye amangʼana agha Abhakiristo bhano bhaakwa, okore motakaabhaabhayera kya abhantö abhandë bhano bhataana ubhweseghe ubhwa ukuryoka. 14Bhëëtö Abhakiristo ntomanyirë igha Yëësu yaakuurë, akamara akaryoka. Ku bhuyö, nkwesegha törë igha, Waryobha narereeta Yëësu hamwë na abhantö bhonswe igho bhano bhaakwa na eno bharamukumya.
15Mbe, ghano tokobhatëëbhya ngo amëëghyö agha Omonene Yëësu igha, bhëëtö bhano urinyoora tökërëngë abhahöru enkaagha eno arikyora, tetoretangatera bhano bhaakwa hë. 16Ko bhoora Omonene Yëësu umwene naariika ukurwa mu-ryobha. Nareraghërrya kwa nguru, abhantö mbariighwa engamba iya maraika omonene, na orotera urwa Waryobha ndurihuutwa. Ho abhakumya abha Kiristo bhonswe igho bhano bhaakwa, bhariryökibhwa mbere. 17Ho na bhëëtö bhano urinyoora tökërëngë abhahöru, ntoresaköribhwa hamwë nabho ukughya ku-risaarö, okore tusikane na Omonene Yëësu ighörö iyö. Mbe, nturiikara hamwë nawe amakora ghonswe igho. 18Bhoono motoghekanenga ko amangʼana ghayö.
5Ukwisëëmya urusikö urwa Omonene Yëësu rotaraahika
1Abhakumya bharikyëtö, törööshë igha, totakaabhandekera amangʼana agha senkaagha na ribhagha irya ukukyora ukwa Omonene Yëësu. 2Ko bhoora bhëënyu abheene mmomanyirë igha, urusikö urwa ukuusha ukwa Omonene Yëësu, ndorebhasha abhantö kya hano umwibhi yaasha ubhutikö. 3Enkaagha eno abhantö bhakokanya igha, “Omorembe ghooho, na kora amangʼana ghonswe igho m-buuya ghakughya,” hayö ho obhosarya bhukwebhokera. Obhosarya bhuyö mborebhabhasha kya hano ebhesa bhyatakya omokari ono arëngë enda. Ku bhuyö, tebharëtööribhwa kora hake igha hë.
4Kasi bhëënyu, abhakumya bharikyëtö, urusikö ruyö terorebhabhasha kya umwibhi hë, ko bhoora bhëënyu ko amangʼana ghayö, tëmörëngë mu-kisuntë hë. 5Ko bhoora bhëënyu bhonswe igho, mmoona emerengaari, ghwiki m-baana abha obhorabhu mörë. Bhëëtö, tëtörëngë abhantö abha amangʼana agha ubhutikö handë agha mu-kisuntë hë. 6Bhoono totakaaraara sentero kya abhandë, tobhe maiso, na ukwirebherra. 7Abhantö bhano bhakoraara sentero, nu-bhutikö bhakoraara. Kora abhanywi abha amarwa, nu-bhutikö bhakoghanywa.
8Kasi ko bhoora bhëëtö m-bantö abha mo-bhorabhu törë, twirebherre. Tobhe na umukumo hamwë na righonshe, bhiyö bhebhe kya ingubha iya ökökëngërrya ibhikubha ibhyëtö. Ghwiki tweseghe Waryobha igha natötöörya, hayö ho toraabhe kya bhano tötöörrë sëngöfiira isya ikyoma ko-metwe. 9Waryobha tiyaatushaaghööyë, okore atusiki ku ukutushibhya hë. Kasi yaatushaaghööyë, okore töhönibhwi okohetera ko-Monene uwëëtö Yëësu Kiristo. 10Uyö we yaakuurë okoghera iya bhëëtö, okore twikare hamwë nawe, enkaagha eno tökërëngë abhahöru, kora hano urinyoora tukuurë. 11Ku bhuyö abhakumya bharikyëtö, motoghekane na ökötöörrania bhököngʼu.
Eteemo inshiiya ko abhakumya
12Bhoono abhakumya bharikyëtö, torabhasabha igha, mosookenga bhaara bhakobhatöörrya, na eno bharabhatangata na okobhaghambera ku ubhwera ubhwa Omonene Yëësu. 13Mobhahanshe na okobhasooka bhököngʼu ko okorengʼaana na emeremo ighyabho. Mokorranenga amangʼana agha omorembe, bhëënyu abheene ko abheene.
14Abhakumya bharikyëtö, torabhasaasaama igha, mokaaninga abhooro na okotogheka bhano bhaakwa emetwe. Ghwiki motoghekenga bhano bhataana singuru na ököghömërrya abhantö bhonswe igho. 15Mwangarre, ömöntö wowonswe oora atakaahaka murikyaye obhoghogho ko-ngʼana engogho eno oraanyoore amökörëëyë. Kasi senkaagha syonswe igho, mokorranenga ubhwa heene bhëënyu abheene ko abheene na okokorra igho abhantö bhonswe igho. 16Mushomerwenga senkaagha syonswe igho, 17mosaasaamenga ko-senkaagha syonswe igho.18Mukuminga Waryobha ko amangʼana ghonswe igho. Ko bhoora ni-igho Waryobha akutuna mokorenga kya bhoora Kiristo Yëësu yaatwörökërrëëyi.
19Motakaarebherra Umwika Ömöhörëëru. 20Motakaasera amangʼana agha öbhörööti, 21kasi moghashaashi, moghoote ghano gharëngë bhuuya. 22Engʼana iyëndë ni-igha, mwibhashe amangʼana amaghogho ghonswe igho. 23Waryobha ono akotohaana omorembe, abhasaabhuure ko amangʼana ghonswe igho. Abharende senkoro isyënyu na öbhöhöru ubhwënyu na ëmëbhërë ighyënyu, okore motakaatemwanga amasoro, okohekera enkaagha iya ukuusha ukwa Omonene uwëëtö Yëësu Kiristo. 24Waryobha ono akobhabherekera, naraabhakorre ghayö, ko bhoora arëngë uwa heene.
Amangʼana agha okoragha
25Abhakumya bharikyëtö, motosabherenga ku-Waryobha. 26Mokeerani abhakumya bharikyëtö bhonswe igho ku ukwibhaarana ököhörëëru. 27Nkobhatema ndë imuuma ku ubhwera ubhwa Omonene Yëësu igha, ritashandighi reno mosomere abhakumya bharikyëtö bhonswe igho.
28Örööbhö urwa Omonene uwëëtö Yëësu Kiristo, robhe hamwë na bhëënyu bhonswe igho.