1 Yoowaana

Barweetaab Taayta nyēbo

Yoowaana

Taayta

Siriintēēt, yēē /kikēēsirē āk wōlēē /kikēēsirēē : /Kikēēkuurē kaametiitaab lēbkēēyiintēēt Yoowaana kule Sālōōmē ānki cheebkaametiitaab Maaryaa nyoo ki kaametiitaab Yēēsu (kas Mataayo 27:56; Māārkō 16:1; Yoowaana 19:25). Ki inee, Yāākōbō nyoo ki ng’eetaabkaametiitaab Yēēsu āk Bētērō, ām rubiik chuut, ꞉chēē ki lēēkitēē Yēēsu. Kisir ꞉Yoowaana barwaani ankusir subak kitaabuutaab lōkōōywēk chēē kāroomēch āk nyēbo Ng’oong’uutyēēt. Ānkoo manaatwech ꞉bārōōnōōchu kule siriintēēt ꞉ng’oo, tookunoot ꞉wōlēē bēētooy ꞉ng’aleekaab bārōōnōōchuutēchu kule kerkeey āk choo bo kitaabuutaab lōkōōywēk chēē kāroomēch kuu wōloo kisirta ꞉Yoowaana kule siriintēēt akeenke ꞉nyēē kisirē tukul. Chāmchiintōōs mbo ꞉booyik choo kisimkunam ng’ālyoontēētaab Yēyiin kule kisirē ꞉Yoowaana tukul. /Kikēēsirē bārōōnōōchu tukul ku sōmōk ām bārooyinto akeenke nto yooto ku yoo kikiikuriik kumēēchi keey ꞉Yoowaana ām kwēēnuutaab kēnyiitaab 85 āk 95 KK. Imuuchē kukisirē ꞉Yoowaana bārōōnōōk āk kitaabuut nyēbo lōkōōywēk chēē kāroomēch kumiitē kiriinkēētaab Ēfēēsō ām Eesya nyoo Mining’ (Uturuki) wōlēē kichokōōtēryēēkyi ꞉inee bēsyōōsyēkaab soboonnyii ku kāāntōōyiin nyēē koonyitoot miisin ām biikaab Kiriistō.

Kiyēē mii āriit āk nyēē āmu : Kimāchē ꞉Yoowaana ām barwaaninyii kōōkomkoom biiko choo kāsē lōkōōywēkyii, kulēēkitiit ꞉tilyaanateeng’waa āk Yēyiin ānkuchoomnyo ꞉icheek nkit. Mwoochinē mbo subak kule kuriibēē keey wōlēē mii ꞉kāānēētuutēk chēbo lembech choo māchāmchiintōōs kule /kikēēsich Yēēsu kuu chii ankume ku chii. /Kēēmwooyē mbo subak kule kiwuu nyēē ki chii ꞉Yēēsu nteenee ki tāmirmiryēēt kubooyiit man. Nto subak, /kēēmwooyē mbo kule king’eetee bōōrnyii nyoo chii /kumānāābokēēkwērtoochi murtooywoontēēt. Tooku mbo subak kule mii ꞉Yoowaana kōōboorchinē biiko kule kuriibēē keey ng’oomng’ookik, nto chooto ku kāānēētikaab lembech choo kimwooyootē kule ng’ālyoo nyēbo kwōng’uut yoo tinyē ꞉chiitaab Kiriistō ng’oomnānēēt nyēbo man. Kunyoo kimwooyē ꞉bichoo kule kābo kiyēē kayeyee ꞉chii bōōrto. Kimā ng’ālyoo nyēbo koomānuut yoo kāminy ꞉chii ām soboon nyēē mā chuulaat ānkoo ku chiitaab Kiriistō. Mwooyē ꞉Yoowaana kutook kule ng’wiiynan ꞉ng’aleekaab ng’oomnānēēt choo inēētē ꞉kāānēētikaab lembech. Nteenee chōōnēē ꞉ng’oomnānēēt nyēbo man wōlēē miitē ꞉Tāmirmiryēētaab Yēyiin. Ibooru ꞉Yoowaana kule ki chii kubooyiit man ꞉lakwataab Yēyiin nyoo wēētii kibchuulyo. Ikiimē mbo subak ng’aleekaab chamateet, nyooyeetaab kaat, /kyoomchiin āmit, /kiibēl ng’ōōkisto, kutinyē ꞉chiito manta kule /kiirāroochē, tiliilinto āk soboontaab kibchuulyo.

Ng’ālyoontēētaab soboonto

¹ Ng’ālyoontooni kyoomwook ꞉acheek ku nyēē kimii /kumānāākēētoow kōōrēēt. Kikeekasaanu Ng’ālyoontooni ām yiitiikyoo ankeekasee mbo koonyekyoo, kiirōōtootē ānkēētiinyēē āwunnyēkyoo. Ng’ālyoontooni ku ng’ālyoontēētaab soboonto. ² Kichō ꞉Soboonto. Kiboonto keey ꞉Soboonoo āk Baaba Yēyiin. Kōōkōōyookwēēch ꞉Baaba Soboonoo. Kikeekas Soboonooto ānkēēng’āloolēē. Sobooniitēnyi ku soboontaab kibchuulyo nyēē kyoomwook.- 1:2 Yoowa. 1:1-2, 14; 4:14; 6:35; 8:12; 11:25; 15:27³ Kyoomwook nkakweek kiyēē kookeekas sōōyēku akweek akeenke āk acheek kuu yoo kēēyēku ꞉acheek akeenke āk Baaba ākoo Lakwanyii, Yēēsu Kiriistō. ⁴ Kēēsirwook si yoo koorub ng’aleechu, kuyitita ꞉ng’erekweekwook.- 1:4 Yoowa. 15:11

Māchāktōōs kēēbēēsyētootēē lēbkēēyyēēt

⁵ Lōkōōywēk chēē kookeekas kukwaanee wōlēē mii ꞉Yēēsu chu kēēmiitē kēēmwoowook ku kule, lēbkēēyyēēt ꞉Yēyiin. Māmii ꞉mēēnān wōlēē mii ꞉Yēyiin.- 1:5 1Tēm. 6:16⁶ Yoo kēēyēyē keey kule kēēyēku akeenke āk Yēyiin ānkutākēēbēēsyētootēē mēēnān, kēēmiitē kiibērbēēriisyē āmākēērubē ng’aleekaab manta.- 1:6 1Yoowa. 2:4⁷ Nteenee yoo kēēbēēsyētootēē lēbkēēyyēēt, kuu yoo mii ꞉Yēyiin lēbkēēyyēēt, kēēyēku kiito akeenke ānkōōwuuntoowēēch ꞉korotiikaab Yēēsu ng’ōōki ake tukul.- 1:7 Isa. 2:5; Yoowa. 12:35; Ēfēēs. 5:8; Ibu. 9:12; Ng’oong’. 1:5; 7:14

⁸ Yoo yibē keey ꞉chii kule māyēyē ng’ōōki ake tukul, kōōbērbēērē keey ꞉nyoo anku manaanam ng’ālyoontēētaab manta. ⁹ Nto yoo kāchāmchiin ꞉chii kule kiikuyey ng’ōōki, kunyōōchinē ꞉Yēyiin kaat ānkōōtiliilē ām tukuuk tukul choo māchurtootiin, kuuyu churtaat ꞉Yēyiin /ānkiikoosēē keey.- 1:9 Tyēēn. 32:3-5; Ibu. 10:22¹⁰ Nto yoo yibē keey ꞉chii kule manaayey ng’ōōki ake tukul, kumiitē kumwooyē kule ng’wiin ꞉Yēyiin amanaanam ng’ālyoontēēnyii.

¹ Biikyuu choo āchāmē, āsirwook ng’aleechu simōōchoolwookēn. Nto yoo kāchoolwookēn ꞉chii, kung’ālooltoowēēch ꞉chiito ake nyēē ming’tooy keey Baaba. Nyooto ku Yēēsu Kiriistō nyoo churtaat.- 2:1 Room. 8:34; Ibu. 7:25² Kiikooyto ꞉Yēēsu soboonnyii sukoomuuch ꞉Yēyiin kunyōōwēēch kaat ām choolwookātēēnyoo. Mēēbērē choolwookātēēnyoo acheek baateey, nteenee choolwookātēētaab chii ake tukul.- 2:2 Yoowa. 1:29; 1Yoowa. 4:10

Māchāktōōs kēērubē kiyēē mwooyē ꞉Yēyiin

³ Yoo sikiinkēt man kule kēēbooyē Yēyiin, ku yoo kēērubē kiyēē mwooyē. ⁴ Chii nyoo mwooyē kule, “Ābooyē ꞉anii Yēyiin,” āmēēbērē yēyē kiyēē mākyinē ꞉Yēyiin ku ng’wiin ꞉chiichoo āmāboonto manta.- 2:4 Yoowa. 8:44; 1Yoowa. 1:6; 4:6⁵ Nteenee chii nyoo karub ng’ālyoontēētaab Yēyiin kukaakucham ꞉chiichoo Yēyiin kuchurta. Kēēliitēnyi ꞉nyēē iboorwēēch kule kēēyēku akeenke āk Yēyiin.- 2:5 Yoowa. 14:15; 1Yoowa. 2:17; 5:3; 2Yoowa. 6⁶ Chii ake tukul nyoo mwooyē kule kiikunoomnyo āk Yēyiin kumāchāktōōs kōōbuurē kuu wōloo kiibuurtooy ꞉Yēēsu.- 2:6 Yoowa. 13:15; 15:4-5

Māchāktōōs kēēchoomtōōsii

⁷ Chōōrōōnuutēkyuu choo āchāmē, mākuutyēēt nyēē āmiitē āsirwook kumēēbērē nyēē lēēl, nteenee bo ꞉mākuutyooni kēny ānku nyoo kyookasaanu.- 2:7 1Yoowa. 2:24; 3:11⁸ Nteenee, mii ꞉kiy nyēē lēēl mākuutyooni nyēē āmiitē wāāsirwook. Imuuchē keekaaman mākuutyooni kuu wōloo kiyēytooy ꞉Yēēsu, kuuyu mii kubotē ꞉mēēnānēēt ānkumii kutooku ꞉lēbkēēyyēēt nyēbo man.- 2:8 Yoowa. 13:34- 2:8 Yoowa. 8:12; Room. 13:12⁹ Chii ake tukul nyoo yibē keey kule mii lēbkēēyyēēt, ānkuwēchē ng’eetaabkaamet, tākumii ꞉nyoo mēēnān.- 2:9 1Yoowa. 3:10, 15; 4:20¹⁰ Nto nyoo chāmē ng’eetaabkaamet, kumii ꞉nyoo lēbkēēyyēēt āmāyēyē biiko kuchuunnyēē Yēyiin. ¹¹ Nteenee, nyoo wēchē ng’eetaabkaamet, kumii ꞉nyoo mēēnān ānkuwēēsyētootē kibtuuy ma. ‑Mēēnkētē wōlēē wēētii, kuuyu kaker ꞉mēēnānēēt koonyekyii.

‑Mōōchāmē tukuukaab kōōrooni

¹² Āsirwook akweek lēēkōōk kuuyu kōōkunyōōwook ꞉Yēyiin kaat ām ng’ōōkiswookikwook, kubununēē kaayneetaab Yēēsu.- 2:12 Yēyuut. 4:12; 1Yoowa. 3:5

¹³ Āsirwook akweek booyik kuuyu ōnkētē Yēēsu nyoo kimii /kumānāākēētoow kōōrēēt.

Āsirwook akweek āybēēriik kuuyu kyōōsyēēntē Kibrōkōsyoontēēt.

Kāāsirwook akweek, lēēkōōk, kuuyu ōnkētē Baaba.

¹⁴ Kāāsirwook akweek, booyik kuuyu ōnkētē Yēēsu nyoo kimii /kumānāākēētoow kōōrēēt.

Kāāsirwook akweek āybēēriik kuuyu ōkichootiin ankyoonam ng’ālyoontēētaab Yēyiin ānkyōōsyēēntē Kibrōkōsyoontēēt.

¹⁵ Biikyuu, ‑moocham tukuukaab kōōrooni. Chii ake tukul nyoo yēētyinē keey tukuuchu, kumāchāmē ꞉nyoo Baaba.- 2:15 Yāāk. 4:4¹⁶ Mākwoonēē ꞉tukuuchoo wōlēē mii ꞉Baaba, nteenee bo kōōrooni. Tukuuchoo ku muchastaab bōōrto, kiyēē chōrōkyinē ꞉koonyekuuk ākoo mēēnātēēt.- 2:16 Room. 13:14; Ēfēēs. 2:3¹⁷ Bēku ꞉kōōrooni āk muchas nyēbo keel ake tukul, nteenee, chii nyoo yēyē kuu wōloo māktooy ꞉Yēyiin, kuboonto ꞉nyoo *soboontaab kibchuulyo ākookoy.- 2:17 1Kōōr. 7:31; 1Yoowa. 2:5

Ōriibēē keey biiko choo kwiilē Kiriistō

¹⁸ Biikyuu, bēsyōōsyēk ꞉chu chēbo tiing’āt. Ābērē kyookas kule mākuchō ꞉Kwiiliintēētaab *Kiriistō nyēē wōō. Mii ꞉biiko wōlēē wōō mbo kuunyiitēnyi kukwiilē Kiriistō. Ng’ālyoontooniitēnyi ꞉nyēē kiinkētēē kule bēsyōōsyēk ꞉chuutēchu chēbo tiing’āt.- 2:18 2Tēēs. 2:3-4; 1Yoowa. 4:3; 2Yoowa. 7¹⁹ Kiibetyeenyee keey ꞉bichoo wōlēē kēēmiitē ānkubēēchi keey. Nteenee ākoo kimā chēēchoo man ꞉bichoo kuuyu nto ki chēēchoo, nto mēēbērē kibākooktēēch. Nteenee, kiiboorwēēch ꞉wōlēē kibeeta kule kimāmii mbo ꞉akeenke ām bichooto nyēē ki nyēēnyoo.- 2:19 Yēyuut. 20:30

²⁰ Nteenee kiikung’aabeenaak akweek ꞉Yēēsu Tāmirmiryēēt ānkōōsēwunootiin ꞉tukul.- 2:20 1Yoowa. 2:27²¹ Mēēbērē āmiitē āsirwook kuuyu ‑mōōnkētē manta, nteenee āsirwook kuuyu ōnkētē. Nto subak ōnkētē kule māmii ꞉ng’ālyoo nyēbo ng’wiiynan nyēē chōōnēē manta. ²² Ng’wiintēēt ku ng’oo? Ng’wiintēēt ku nyoo mwooyē kule mā Kāārārookiintēēt ꞉Yēēsu nyoo kiiyooku ꞉Yēyiin. Kwiiliintēētaab Kiriistō ꞉nyoo nyēē tāyē Baaba āk Lakwanyii.- 2:22 1Yoowa. 4:2-3; 2Yoowa. 7²³ Chiito ꞉nyēē tāyē Leekweet kukaakutay nkinee Kwaan. Nto nyoo chāmē Leekweet kuchāmē nkinee Kwaan.- 2:23 1Yoowa. 4:15; 2Yoowa. 9

²⁴ Māchāktōōs okas kule koonamte mēt kiyēē kyookasaanu kuchakee kēny. Yoo koonamte mēt, +mōōtēbunēē komostaab Leekweet āk Baaba.- 2:24 1Yoowa. 2:7²⁵ *Soboontaab kibchuulyo ꞉nyiitēnyi nyoo /kikēēkuurtoowēēch.- 2:25 Yoowa. 5:24

²⁶ Āmiitē āsirwook ng’aleechu kurubta keey biiko choo syēēmē kule kukentaak. ²⁷ Nteenee kyōōnyōōru ꞉akweek Tāmirmiryoonoo king’oobēēnook ꞉Yēēsu. Yoo miitē ꞉Tāmirmiryēēt āriing’woong’, mēēbērē ōtiiyēē keey kāānēētēywēēkaab biich buch. Nteenee nyēē inēētook kurubta keey āk kiy ake tukul nyēē yēmāktōōs, ku Tāmirmiryēēt. Inee ꞉nyoo manta āmāng’wiiynānē. Kunyoo, orub kāānēētēywēēkaab Tāmirmiryēēt ānkōōkiilchi Yēēsu.- 2:27 Yoowa. 14:16, 26

²⁸ Kunyoo ii, biikyuu, ōkiilchi Yēēsu, sukung’eet kēētinyē man nyēē ‑mākēēmuuytōōsii ām taayeenyii ām bēsyēēt nyoo chōōnēē.- 2:28 Yoowa. 15:4-5; 1Yoowa. 3:21²⁹ Kuu yoo ōnkētē kule churtaat ꞉Yēēsu, ōnkēt naas kule chii ake tukul nyoo yēyē kiyēē churtaat kubo ꞉nyoo Yēyiin.- 2:29 1Yoowa. 3:7, 10

Ōbuur kuu wōloo ibuurtooy ꞉lōkōkaab Yēyiin

¹ Chāmēēch sōō, ꞉Yēyiin nyēē tyaa kut /kēēkuurēēch kule lōkōkaab Yēyiin. Ānku man, kēēyēku cheechii. Kiito nyēē yēyē biiko alak simēēnkētēēch ku kule ‑mēēnkētē ꞉icheek Yēēsu.- 3:1 Yoowa. 1:12; Room. 8:14-17; 1Yoowa. 3:10; 4:6² Chōōrōōnuutēkyuu choo āchāmē, kāākēēyēku lōkōkaab Yēyiin ānkoo toombo kutook mbo kule +mākēēyēku nee lētuunoo. Nteenee, kiinkētē kule yoo kēēyēēw ꞉Yēēsu, +makeekerkeyiitu āk inee kuuyu +makeekas inee kuu wōloo wuunto.- 3:2 1Kōōr. 13:12; 2Kōōr. 3:18; Filib. 3:21; Kolos. 3:4³ Chii ake tukul nyoo boontēē ng’ālyoontooni mooyēēt, kōōbuurē ām soboonto nyēē tiliil kuu wōloo wuunto ꞉Yēēsu.

⁴ Chii ake tukul nyoo yēyē ng’ōōki, kāākwiiri ꞉nyoo kiruutēkaab Yēyiin. Kubooyiit man ng’ōōki /kyiiri kiruutēkaab Yēyiin. ⁵ Nteenee, ōnkētē kule kichō ꞉Yēēsu sichokōōbuuktoowēēch ng’ōōkiswookikyoo, ānkōōnkētē ꞉akweek mbo kule mātinyē ꞉Yēēsu ng’ōōki ake tukul.- 3:5 Yoowa. 1:29; 2Kōōr. 5:21; 1Bēt. 2:24; 1Yoowa. 1:7, 9; 2:2, 12, 22; 3:18; 4:10⁶ Chii ake tukul nyoo kiilchinē Yēēsu māyēyē ng’ōōki. Nto nyoo yēyē ng’ōōki ‑mēēnkētē ꞉chiichoo wōlēē wuu ꞉Yēēsu.- 3:6 Yoowa. 15:4-5; 1Yoowa. 3:9; 5:18

⁷ Biikyuu, ‑mookany /kiiberbeeraak. Chii nyoo yēyē kiyēē māchē ꞉Yēyiin ku churtaat ꞉nyoo kuu yoo churtaat ꞉Yēēsu. ⁸ Nto nyoo yēyē ng’ōōki, kubo ꞉nyoo Kibrōkōsyoontēēt, kuuyu chōōnēē ꞉ng’ōōki Kibrōkōsyoontoonoo nyoo kiikuyeyaan ng’ōōki kung’eetee kēny. Nteenee kichōōnii ꞉Lakwataab Yēyiin chokooburyeet yiisyēētaab Kibrōkōsyoontēēt.- 3:8 Mat. 12:26-29; Yoowa. 8:44⁹ Māmii ꞉chii nyēbo Yēyiin nyēē tāsē taay kuyēyē ng’ōōki yoo miitē ꞉Yēyiin āriinyii. ‑Mēēmuuchē kuyey ꞉chii nyēbo Yēyiin ng’ōōki. ¹⁰ Mii ꞉ng’ālyoo yu nyēē /kiinkētēē kule lōkōkaab Yēyiin ꞉chu, nto choo kubo Kibrōkōsyoontēēt. Chii ake tukul nyoo māyēyē kiyēē churtaat, kumābo ꞉nyoo Yēyiin. Wuu nyooto mbo ām wōlēē mii ꞉chii nyoo māchāmē ng’eetaabkaamet.- 3:10 1Yoowa. 2:9, 29

Māchē kēēchoomtōōsii kuu wōloo chāmtēēch ꞉Yēēsu

¹¹ Ng’ālyoo nyēē kyookasaanu ku kule, māchē kēēchoomtōōsii.- 3:11 Yoowa. 13:34; 1Yoowa. 4:11¹² ‑Mookany keekerkeyiitu ākoo Kaayin nyoo kibo Kibrōkōsyoontēēt, nyoo kibārē ng’eetaabkaamet. Kibārchi nee ng’eetaabkaamet? Kibar kuuyu kimiyootēch ꞉ātēbuutēkyii nteenee ki kāroomēch chēbo nyiin.- 3:12 Toowu. 4:8; Yuuta 11

¹³ Kunyi ii, mbo ng’eetaabiya, ‑mōōlātē yoo kāwēchook ꞉biiko ām kōōrooni.- 3:13 Yoowa. 15:18-19¹⁴ Kiinkētē kule kookeekwaanee wōlēē mii ꞉meet ankookeeyitu wōlēē mii ꞉soboonto. Kiito nyēē kiinkētēē ku kule kēēchāmē mbo ng’eetaabiya. Chii ake tukul nyoo wēchē ng’eetaabkaam, tākumii ꞉nyoo wōloo mii ꞉meet.- 3:14 Yoowa. 5:24¹⁵ Chii ake tukul nyoo wēchē ng’eetaabkaamet, ku miyaat ꞉nyoo kuu rumiin. Ābērē ōnkētē kubooyiit man kule mātinyē ꞉rumiintō *soboontaab kibchuulyo.- 3:15 Mat. 5:21-22; Ng’oong’. 21:8

¹⁶ Kiyēē kōōnēēch kiinkēt wōlēē wuu ꞉chamateet ku kule kiikooyto ꞉Yēēsu soboonnyii kubo acheek. Kunyoo, mākwēēch nkacheek kiikooytooy soboonwēkyoo kubo mbo ng’eetaabiya.- 3:16 Yoowa. 15:13; Kala. 1:4¹⁷ Yoo boonto ꞉chii tukuukyii ānkukāsē kunyālilē ꞉ng’eetaabkaamet āmāriirēē nyiin ii, kōōmuuchē kule nee kuboonto ꞉chiichoo chamateetaab Yēyiin?- 3:17 Kiruu. 15:7¹⁸ Biikyuu, ‑mookany kiiyiilē kuutuweek buch kule kēēchoomtōōsii, nteenee māchāktōōs kiiboorunēē chamataanaa yēyuutēkaab manta.- 3:18 Yāāk. 2:15-17¹⁹ Yoo kēēyēyē kuu nyooto, kiinkētēē yooto kule kēēbooyē manta. Yoo kāmwooy ꞉kāāsōōtēywēēkyoo kule ‑mākēēboontē manta, okany kēēyisu kāāsōōtēywēēchoo yoo mēēmiitē taayeetaab Yēyiin. Māchāktōōs kēēmwooyē kule wōō ꞉Yēyiin kusiir kāāsōōtēywēēkyoo ānkōōnkētē ꞉inee kiy ake tukul nyēē kēēyēyē.

²¹ Chōōrōōnuutēkyuu, yoo kāmwooy ꞉kāāsōōtēywēēkyoo kule kēēboontē man, +mākiiyyoong’iisyē taayeetaab Yēyiin nyēē māmii ꞉muyātēēt- 3:21 1Yoowa. 2:28; 4:17²² ānkēēnyōōru kiy ake tukul nyoo kēēsoomē, kuuyu kēērubē mākuutēkyii ānkēēyēyē kiyēē ing’ērēēchē inee.- 3:22 Yoowa. 15:16²³ Mākuutyēētaab Yēyiin ku kule, māchāktōōs kiiyēnchinē kule Lakwataab Yēyiin ꞉Yēēsu ānku Kāārārookiintēēt. Māchāktōōs kēēchoomtōōsii kuu yoo /kēēmwooytoowēēch.- 3:23 Yoowa. 6:29; 13:34²⁴ Biiko choo rubē mākuutēkaab Yēyiin ꞉chēē kiikunoomnyo āk Yēyiin. Kiyēē kiinkētēē kule kēēyēku akeenke āk Yēyiin ku Tāmirmiryēēt nyoo kiikurōōbwēēch.- 3:24 Yoowa. 15:4-5; 1Yoowa. 4:13

Ōriibēē keey biiko choo mātinyē manta

¹ Chōōrōōnuutēkyuu, kookukwaanaat ꞉biich chēē chaang’ chēē yibē keey kule *wōōrkooyikaab Yēyiin. Kunyoo, ‑mōōyēnchi ng’al alak tukul choo kookas. Nteenee, ōrōōtootē nyēē karaam sōōnkēt yoo kwoonēē man wōlēē mii ꞉Yēyiin.- 4:1 Mat. 7:15; 1Tēēs. 5:21; 1Yoowa. 2:18² Okany āboorwook wōlēē sōōnkētitooy biiko chēē boonto Tāmirmiryēētaab Yēyiin. Chii ake tukul nyoo chāmtooy kule kichō ꞉Yēēsu Kiriistō kōōrēēt kuu chii, kuboonto ꞉chiichoo Tāmirmiryēētaab Yēyiin.- 4:2 Yoowa. 1:14; 1Kōōr. 12:3³ Nto chii ake tukul nyoo māchāmtooy kule wuu nyooto, mābo ꞉nyoo Yēyiin nteenee kwiiliintēētaab Kiriistō. Ābērē kyookas kule mākuchō ꞉Kwiiliintēētaab Kiriistō, nteenee kookukwaanaat mbo ꞉alake kēny.- 4:3 1Yoowa. 2:18, 22

⁴ Biikyuu, ōbooyē ꞉akweek Yēyiin. Kyoobiirte choo kwiilē Kāārārookiintēēt kuuyu Tāmirmiryēētaab Yēyiin nyoo ōboontē ꞉akweek ku wōō kusiir nyoo bāwu tāmirmirook choo miyootēch choo iwārē biiko ām kōōrooni.- 4:4 1Yoowa. 5:5⁵ Bo ꞉kwiilōōtichoo kōōrooni. Kunyoo, ng’āloolootē ng’al chēē rubtooy keey āk soboontaab kōōrooni ānkukāsyinē ꞉biikaab kōōrooni. ⁶ Nteenee kēēbooyē ꞉acheek Yēyiin, nto nyoo chāmē Yēyiin kukāswēēch. Nto nyoo mābo Yēyiin, kumākāswēēch. Kēēlooto ꞉nyēē kiinkētēē tāmirmiryēēt nyēbo manta ākoo nyēbo ng’wiiynan.- 4:6 1Yoowa. 3:1; 2:4

Chamateetaab Yēyiin

⁷ Chōōrōōnuutēkyuu, okany kēēchoomtōōsii kuuyu toowunēē ꞉chamateet wōlēē mii ꞉Yēyiin. Chii ake tukul nyoo chāmē ake, kubo ꞉nyoo Yēyiin ānkōōnkētē Yēyiin. ⁸ Nto nyoo māchāmē ake, kumēēnkētē wōlēē wuu ꞉Yēyiin kuuyu Yēyiin ku chamateet. ⁹ Kiiboorwēēch ꞉Yēyiin chamateenyii yu kikōōnu Lakwanyii akeenke baateey kuchō kōōrēēt sukung’eet kēēsobchē kubununēē Lakwanaa. ¹⁰ Chamataanaa kumēēbērē acheek ꞉chēē kikeecham Yēyiin, nteenee kichameech ꞉Yēyiin kut kukōōn Lakwanyii kuyēk kōrōsyoo /sikēēnyōōwēēch kaat ām choolwookātēēnyoo.- 4:10 Room. 5:8; Yoowa. 3:16- 4:10 1Yoowa. 2:2; 3:5¹¹ Chōōrōōnuutēkyuu, kuuyu chāmēēch ꞉Yēyiin miisin kuu nyooto, kumākwēēch nkacheek kēēchoomtōōsii.- 4:11 Yoowa. 13:34; 1Yoowa. 3:11; 4:21; 2Yoowa. 5¹² Ānkoo māmii ꞉chii nyēē kiikukas Yēyiin, nteenee yoo kēēchoomtōōsii kēēboontē keey Yēyiin ankumakuchurta ꞉chamateenyii ām wōlēē kēēmiitē.- 4:12 Yoowa. 1:18; 1Yoowa. 2:5; 4:17

¹³ Kiyēē kiinkētēē kule kēēyēku akeenke āk Yēyiin ku Tāmirmiryēēnyii nyoo kiikukōōnēēch.- 4:13 Yoowa. 14:16; Room. 8:4-6, 9, 14¹⁴ Kookeekasee ꞉acheek koonyekyoo ānkiibooru kubooyiit man kule kōōkukōōn ꞉Baaba Lakwanyii chokooraraach kōōrēēt.- 4:14 Yoowa. 15:27; 4:25¹⁵ Yoo kachamta ꞉chii kule Lakwataab Yēyiin ꞉Yēēsu, ku akeenke ꞉chiichoo āk Yēyiin.- 4:15 1Yoowa. 2:23¹⁶ Kiinkētē ꞉acheek chamateet nyēē boontēēnēēch ꞉Yēyiin ānkiikoosēē keey chamataanaa.

Chamateet ꞉Yēyiin. Chii ake tukul nyoo kiilchinē chamateet, kiikunoomnyo ꞉nyoo āk Yēyiin.- 4:16 Yoowa. 15:4-5¹⁷ Yoo kēēboontē chamateet ānkiibuurē kuu wōloo kiibuurtooy ꞉Yēēsu ām kōōrēēt, kēēmiitē kiibooru chamateet nyēē churtaat. Yooto nanyuun, ‑mākēētinyē muyāt ām bēsyēēt nyoo /kiitiilchinē biiko ng’aleek.- 4:17 Yoowa. 3:18; 5:24-25; 1Yoowa. 4:12; 3:21¹⁸ Māmuyē ꞉chii nyoo tinyē chamateetaab Yēyiin kuuyu kwētē ꞉chamateet nyēē churtaat muyātēēt. Yoo kāmuyēē ꞉chii /kiing’woonchi, kōōbooru ꞉yooto kule mānāākich ꞉chamateetaab Yēyiin nyēē boonto.

¹⁹ Kēēchoomtōōsii kuuyu kisimkuchameech ꞉Yēyiin. ²⁰ Yoo kāmwooy ꞉chii kule chāmē Yēyiin āmāchāmē ng’eetaabkaamet, ku ng’wiin ꞉chiichoo. Yoo māchāmē ꞉chii ng’eetaabkaamet nyoo kāsē ii, makucham kule nee Yēyiin nyoo manaakas?- 4:20 1Yoowa. 2:9²¹ Mākuutyēēt nyēē kikōōnēēch ꞉Yēyiin ku nyi: Māchāktōōs ꞉chii nyoo chāmē Yēyiin kuchāmē nkinee ng’eetaabkaamet.- 4:21 1Yoowa. 4:11

Tinyē soboonto ꞉chiito nyēē kiikuchamta Lakwataab Yēyiin

¹ Chii ake tukul nyoo chāmtooy kule Kāārārookiintēēt ꞉Yēēsu, kubo ꞉chiichoo Yēyiin. Nto nyoo chāmē kwaaniitaab leekweet, kuchāmē mbo nkinee leekweet.- 5:1 Yoowa. 4:25² Kiinkētē kule kēēchāmē lōkōkaab Yēyiin yoo kēēchāmē Yēyiin ānkēērubē mākuutēkyii. ³ Kiyēē ibooru kule kēēchāmē Yēyiin ku kēēriib mākuutēkyii, āmānyikisyēēch ꞉mākuutēchoo.- 5:3 Mat. 11:30⁴ Chii ake tukul nyoo bo Yēyiin, kubiirtooy miyootyēēt nyēē mii kōōrooni. Yoo kakiikaasee keey Yēyiin, +mākiibēl kōōrēēt.- 5:4 Yoowa. 16:33⁵ Ng’oo ꞉nyēē isyēēntooy kōōrēēt ēē? Nyēē isyēēntooy ku nyoo chāmtooy kule Lakwataab Yēyiin ꞉Yēēsu.- 5:5 Room. 8:37-39; 1Yoowa. 4:4

⁶ Yu kichōōnii ꞉Yēēsu Kiriistō kōōrēēt, kibununēē bēēko āk korotiik.+ 5:6 Ibooru ꞉ng’ālyoontēēt ‘korotiik’ ām yu kule ‘meet’. Isōōtē ꞉biiko alake kule ibooru ꞉ng’ālyoontēēt ‘bēēko’ ‘kwootēēk’ kuu yoo iboorunoot ām Yoowaana 3:5, nto alak, kōōsōōtē kule ibooru ‘bēēkaab bātisāniisyēēt’. Mēēbērē kibununēē bēēko baateey, nteenee kibununēē bēēko ākoo korotiik. Mwooyē ꞉Tāmirmiryēēt ng’aleechu, ānkumwooyē ꞉Tāmirmiryēēt kiyēē bo man.- 5:6 Yoowa. 19:34; 16:13⁷ Miitē ꞉tukuuk sōmōku chēē iboorwēēch kule kichō ꞉Yēēsu kuu chii. ⁸ Tukuuchooto ku: Tāmirmiryēētaab Yēyiin, bēēko āk korotiik. Ibooru ꞉tukuuchu sōmōku kiito akeenke. ⁹ Yoo kēēchāmē kiyēē mwoowēēch ꞉biiko ii, +makeecham sōō, nyēē tyaa kiyēē mwooyē ꞉Yēyiin kurubta keey ākoo Lakwanyii! ¹⁰ Chii ake tukul nyoo chāmtooy Lakwataab Yēyiin kōōnkētē man kule inee ꞉nyooto. Nto chii nyoo māchāmtooy ng’aleechu, kumwooyē ꞉nyoo kule ng’wiin ꞉Yēyiin kuuyu manaachamta kiyēē mwooyē ꞉Yēyiin kurubta keey ākoo Lakwanyii.- 5:10 Room. 8:16; Kala. 4:6

¹¹ Kimwoowēēch ꞉Yēyiin kule kiikukōōnēēch *soboontaab kibchuulyo. Kēēnyōōru soboonooto kubununēē Lakwanyii. ¹² Chii nyoo boonto Lakwataab Yēyiin kutinyē soboontaab kibchuulyo. Nto nyoo māboonto kumātinyē soboonooto.- 5:12 Yoowa. 5:24¹³ Āsirwook akweek choo ōkoosēē keey Lakwataab Yēyiin ng’aleechu sōōnkēt kule ōboontē soboontaab kibchuulyo.- 5:13 Yoowa. 20:31

Ng’ālyoo nyēē /kiiwoong’tēē

¹⁴ Kēēboontēē mooyēēt kule yoo kēētēēbē kiyēē chāmwēēch ꞉Yēyiin, mākukāswēēch. ¹⁵ Yoo ākoo kiinkētē kule kāswēēch ām kiy ake tukul nyoo kakeesaay, kiinkētē ām yooto kule kēēnyōōru kiyēē kēētēēbēē.- 5:15 Yoowa. 15:16- 5:15 Māārkō 11:24

¹⁶ Yoo ikāsē kuyēyē ꞉ng’eetaabkoomēt ng’ōōkisto nyēē ‑mēēsākyinē kōōboot soboontaab kibchuulyo, isaay Yēyiin kunyōōchi kaat. Yooto, mākōōkoochi ꞉Yēyiin chiichoo ꞉soboontaab kibchuulyo. Mii ꞉ng’ōōkisto nyēē yēyē chiito kōōboot soboontaab kibchuulyo. Mēēbērē kāāmwoowu kule isaay ām ng’ōōkisto nyēē wuu nyoo.- 5:16 Māārkō 3:28-29¹⁷ Miyaat ꞉ng’ōōki ake tukul. Nteenee, mii ꞉alake chēē māyēyē chii kōōboot soboontaab kibchuulyo.

¹⁸ Kiinkētē kule mēēbērē tāsē taay ꞉chii nyēbo Yēyiin kuyēyē ng’ōōki. Riibē ꞉Lakwataab Yēyiin chiichoo nyēē mākoy kutiiny ꞉Kibrōkōsyoontēēt.- 5:18 Yoowa. 17:15; 1Yoowa. 3:6¹⁹ Kiinkētē kule kēēbooyē ꞉acheek Yēyiin. Nteenee bāwu ꞉Kibrōkōsyoontēēt kōōrēēt.- 5:19 Yoowa. 12:31; Kala. 1:4²⁰ Kiinkētē mbo subak kule kiikuchō ꞉Lakwataab Yēyiin ankiikuyeyeech kiinkēt Yēyiin nyoo manta. Kēēyēku cheechii kuuyu kēēbooyē Lakwanyii. Kubooyiit man ꞉inee ku Yēyiin anku soboontaab kibchuulyo.- 5:20 Yoowa. 1:14, 18; 17:3; 20:28

²¹ Biikyuu, kāāmwoowook, osaanee keey kiy ake tukul nyēē imuuchē kootabaaneenaak wōlēē mii ꞉Yēyiin.- 5:21 1Kōōr. 10:14; 1Tēēs. 1:9