Brit Eras
Markus
ikeskye
Tun a khatu malosu kitab ne
Ktyoha iry a Kristen-are ti heitlulswo, kitab neke wamwankye it a kyesy mane, neke ani Markus. Markus neke yor Petrus, deruke ti rabrita Brit Eraske ti kabei ta kabei bo. Ode Markus neke tyomolu sai toha Petrus, desikeo kyesy ti kitab ne kralake.
Kolnye tbaca kitab ne, desikeo tbaca nam a Yesuske iala o iajar ti wasi matoha Iare ne. Yesuske yabrita Brit Eraske ti kilosu ohe, lema soso bonyo Hulasokwe hyareta wasi irire kola Rajake (1:14-15). Ode haretke kimin a I, ma nyoha iry a klurukare wait kbainare ma eras sir, ode yesak ngkeskwaure toha irire. Dendye iry manety lulw ti Yahudi-nare rsorw a I, ode rreky ma rtabahunw a I (3:6). Keskye Yesuske lema imtaut wait rekryeky desy, kali rkesy ti Kitab Lanke de ma kbyohe, ana rtabahunw a I (8:31; 9:31; 10:33-34). Lemade byu ma byai Yerusalem, neke bya ti yal tenanke ti usu khatu desikre ma rtabahunw a I, ma myaty ma syos irkye wasi lim o sal ba (10:45). Ode ratabahunw a I maktei bonyo, sekwe enatelw o myorif huruk (16:1-8).
Markus kyesy Kitab ne ma yaklol ohe, Yesus neke Raja Maoryetake, ode Hulasokwe Anan a I (matos 1:1,11,24; 3:11; 5:7; 8:29; 9:7; 14:61-62; 15:39). Ode Markus kyesy Kitab ne dakun, kali byu ma ttoha Yesuske, biar ma masunw sai ta sai kdyan ity dakun (8:34-38; 10:29-31).
Kitab ne kisike kolnye
1. Brit a Yohanes Mababtiske ode ngkeskwaure wait uskwe khatuke hyury a Yesuske (1:1-13).
2. Yesuske hyatuk wasi karyake ma yajar ode yaorif irire ti propinsi Galileake (1:14–9:50).
3. Yesuske byetik toha propinsi Galileake ma byai Yerusalem wen ana ratabahunw a I tike (10:1-52).
4. Yesuske yajar ti Yerusalem (11:1–13:37).
5. Yesuske rkumak I ode rtabahunw a I (14:1–15:47).
6. Yesuske myorif huruk toha matmyatkye (16:1-20).
1Brit a Yohanes Mababtiske
(Mat. 3:1-12; Luk. 3:1-18; Yoh. 1:19-29)
1Waikw o hatnimakw e, Brit Eras mamunake ne, neke kihes a Yesus Kristus Hulasokwe Anan ne. 21:2 Mal. 3:1Brit Eras neke heitlulswo Hulasokwe wasi manety nyano Yesaya neke kyesy ti wasi kitabke ohe, Hulasokwe byohe:
“Myatos, kaso wasikw nyasoke ma myuna O,
ma bya ti syoli salke ma kikita O;
31:3 Yes. 40:3ode yatela ti wen malosy-loskye de byohe,
‘Msyoli salke ode myaklol ma mlol, ma kikita ity Ebutke.’”
4Lemadendye kmya ma nenmo taras neke, iry a Hulasokwe iaso desy, neke ani Yohanes. Dendye Yohanes byai wen malosy-loskye, ode yatela ma byohe, “Mtyunik totamy atyat manety lim o sal desikre ba, ode mmya ma rbabtis e, ma Hulasokwe syos salamire ba.”
5Dendye iry mamin ti propinsi Yudeake ktem desy mumu, ode iry mamin ti nus Yerusalemke ktem desy mumu dakun ne,1:5 Nus Yerusalemke kimin ti propinsi Yudeake. rba ti rlosu wait lim o sal, ma Yohanes byabtis sir ti sah Yordanke. 61:6 2Raj. 1:8Yohanes neke hyonak rabit narnarw ratenkwe, neke ral toha untake husike, ode wasi kosarke kyosy a heal a iblutare, ode kotw inanare neke larihke ktyabal maduke. 7Maktei o Yohanes tyanuk huruk ma byohe, “Iry a ana mama neke lan lahuk I ma byilak yaw, ma yaw ne lema kbwer o ktwahal ma kaka wasi dori-na ktasinare dakun. 8Ode yaw neke kbwabtis e a kyor werke ma kyabetar iblumire bo, klala Iry ana mama neke ana byabtis e a kyor Hulasokwe Memeanke!”
Yohanes byabtis Yesuske
(Mat. 3:13-17; Luk. 3:21-22)
9Kyoat Yohanes byabtis irire, desikeo Yesuske yosy a hnu Nazaretke o propinsi Galileake, ma mya ma Yohanes byabtis I ma hyuhuk I ti sah Yordanke. 10Ode kyoat Yesuske byitil I, desikeo yatos elik ma laitke kimlakat, ode Hulasokwe Memeanke kyorw ti I, neke kola ne manu hahkye inem ma ituny a I ne. 111:11 Kej. 22:2; Mzm. 2:7; Yes. 42:1; Mat. 3:17; 12:18; Mrk. 9:7; Luk. 3:22; 9:35Ode Hulasokwe telake kbyetik kyosy laitke ma kbyohe, “Oi neke Anakw a O, ma klwobak a O, ode kou O ti ralakkwe.”
Ngkeskwaure wait uskwe khatuke hyury a Yesuske
(Mat. 4:1-11; Luk. 14:1-13)
12Kyoat Yesuske rbabtis I maktei bonyo, Hulasokwe Memeanke kyeuk I elik bai wen malosy-loskye. 13Ode kyoat ti wen malosy-losy desy, Yesuske yor heal mahatw nekre ti desy, ode ngkeskwaure wait uskwe khatuke hyury a I nini sekwe hean-at. Keskye Hulasokwe wasi nyasoare rosy laitke ma rma ma rsaluk I.
Yesuske hyatuk wasi karyake ti propinsi Galileake
(Mat. 4:12-22; Luk. 4:14-15; 5:1-11)
14Kyoat Yohanes rkumak i, ma rluk i ei sey metmetke kralake, desikeo Yesuske byai propinsi Galileake, ti yabrita Brit Eras manosy Hulasokwe ti so, 151:15 Mat. 3:2; 4:17ma byohe, “Sew a Hulasokwe mya ma hyareta kola Rajake ne kyarasy de. Lemade mtyunik totamy atyat manety lim o sal desikre ba, ode mtyohak Brit Eras manosy Hulasokwe.”
Iry matunik darkye yulak i ma idary a irkye
(Mat. 4:18-22; Luk. 5:1-11)
16Ode Yesuske lyakut ti Tasi Kakan Galileake kserike, desikeo yatos Simon yor wai Andreas, ma malmata rtunik wait darkye ti Tasi Kakan desy, kali sir neke iry maka tasi sir. 17Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Mmya ma mtyoha Yaw. Kali ana kajar e ma mlyuy dary ti irkye.”18Lemadendye rtutuk elik wait darire, ode rtoha Yesuske.
19Maktei o Yesuske syaur wasi laklakutke tebikan ei lulkwe huruk, desikeo yatos Yakobus yor wai Yohanes, neke Zebedeus ananare, ma malmata rtoy wait dary mamahire ti aroke kralake. 20Lemade Yesuske yabuk elik sir, desikeo deruke rorw toha aroke ma rtoha Yesuske, ode rtutuk amatke yor wasi makaryaare ti desy.
Yesuske yesak ngkeskwakwe
21Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare rbai hnu Kapernaumke. Ode kyoat ti sew Inamreske bonyo, byai Yahudi-nare sey rasambayan tike, ma yajar ti. 221:22 Mat. 7:28-29; Luk. 4:32Kyoat iry desikre ratomolu nam iajarare bonyo rheran, kali tun itanukare kyety mdedan, ode lema kola iry mahe snurat o tnyetak Musake nam raajarare. 23Ode ti sey rasambayan tike krala desy, irkye it ma ngkeskwakwe syukar i soso de, neke byoran mait ma byohe, 24“Hei! Yesus iry a Nazaret O, mrweky sai ma aramy ne de? Mmwa ma mkwordalam aramy1:24 Tunke khatu kibohe, mkwordalam aramy, ne ti tel mabuske o, kamu mau membinasakan kami. mane e? Yaw ne khwe o esei O. Oi neke Iry Nelnyely manosy a Hulasokwe.”
25Dendye Yesuske yaswel i, ode tyanuk ti i de byohe, “Mamwaw o! Ode mbwetik toha iry ne!”
26Lemade ngkeskwaw desike byoran ma telake lan, ode byesak a iry desy daku ribun lan desy. Maktei o byetik toha iry desy. 27Dendye iry ribun mamin desikre mumu ne rheran, ode it de tyanuk ti it ma rbohe, “Wah, iry ne tunanare kyety mdedan a ksyalik. Kali bisa ma yesak ngkeskwakwe, desyo byetik elik.”
28Lemade Yesuske abritake kimelir mait ti hnu kabei ta kabei ti propinsi Galileake.
Yesuske nyoha iry ribunke wait kbainare ma eras sir
(Mat. 8:14-17; Luk. 4:38-41)
29-30Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha Yahudi-nare sey rasambayan tike, desikeo Yakobus, ode Yohanes ror sir dakun, ma rbai Simon yor Andreas wait sekye. Ma nenmo ranait bonyo, iry mamin ti desike dum a rlosu ti Yesuske yor wasi matoha I desikre ma rbohe, “Simon ryana wamfwetke kluruk i, kali kbai mrinke kyala i.”
31Lemadendye Yesuske bya ti imdiry ti enen desike wena ienah tike kserike, ode kyumak enen desike simake ma syabyatar i, desikeo enen desike wasi kbai mrin desy kitayar elik. Lemade enen desike byitil i, ma bya ti syalwir ti Yesuske yor iry desikre.
32Kyoat sekwe iba bonyo, irire ror wait iry a isy masunure, ode iry a ngkeskwaure rasukar sirare ti Yesuske. 33Dendye iry ribun mamin hnu desike, rma ma rawahuk sir mumu ti Simon yor Andreas wait sekye lulkwe. 34Ode Yesuske nyoha iry ribunke wait kbai salno salik nekre, ode yesak ngkeskwaw ribunke dakun toha iry desikre ma rbetik, ode lema lyura ngkeskwaw desikre ma ratun, kali rhe ohe Yesus neke Hulasokwe Anan a I.
Yesuske bya ti yajar o hnu salik
35Ode bolbolbol ne, ma sekwe lenla ibetik ne bonyo, Yesuske byatar ode lyakut ma byai wen kele ratelinke it, ti syambayan. 36Dendye Simon yor lianare rba ti raobak a I. 37Ode kyoat ranait I bonyo, rtanuk ti I ma rbohe, “Tuanggurw, iry ribunke robak O.”
38Keskyede Yesuske hyalas sir ma byohe, “Mmya ma tbai hnu salik, neke ti nus o hnu maney nekre, ma kabrita Brit Eraske ti, kali khyali Brit Eraske mane kbwaa koli nus o hnu nekre.”391:39 Mat. 4:23; 9:35; Luk. 4:44Lemade Yesuske byai propinsi Galileake ktem desy mumu, ode syukar ei Yahudi-nare sey rasambayan tiare, ma yabrita Brit Eraske, ode yesak ngkeskwaure toha irire.
Yesuske nyoha kbai mbaulke toha irkye it ma eras i
(Mat. 8:1-4; Luk. 5:12-16)
40Ode kyoat Yesuske yait a hnuke it, desikeo irkye it ma kbai mbaulke kbyenw tenanke. Ode iatos Yesuske bonyo, mya ma syakitil ti Yesuske wasi lulululw ne, ode iten toha I ma byohe, “Amo! Kolnye mou mo, kuten ma maditi kbai ne toha yaw, ma tenakw ne nelnyely!”
41Lemade Yesuske lyobak iry desy, dendye yeta simake ti kyumak iry desy, ode tyanuk ti i ma byohe, “Kou ma tenamkwe nelnyely.”
42Ode kyala mait bonyo, iry desike wasi kbai mbaul desy kitayar, ma tenanke nelnyely. 43Dendye Yesuske tyerik malkyakaw iry desike ma kete ihes ktela madi ti i desike ti irkye it elik. Maktei o yaso i ma adoko bya. 441:44 Im. 14:1-32Ode tyanuk ti i de byohe, “Musti mo mtwoha haret Musake, ma adoko mbwa mirin ti mswusu tenamkwe ti iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe, ma mety heal ana raabar ti Hulasokwe desy, ma mal ti sir, ma rhe bain-bain o eras a o de.”
45Keskyede iry desike lema hyaduli elik, de bya ti ihes a ktela madi ti i desike ti kabei ta kabei bo, ma khyury ma Yesuske lema bisa ma syukar ei nus o hnu nekre de. De imin ti wen kele ratelin nekre bo, keskye irire rosy kabei ta kabei ma rma ma robak I bo.
2Yesuske nyoha iry mablukutke ma eras i
(Mat. 9:1-8; Luk. 5:17-26)
1Lemadendye sekwe enai ne kyelak eta bonyo, Yesuske yulak I bai Kapernaum, ma irire rabrita ohe Yesuske I so imin ti sekye it. 2Lemade iry ribunke lui-lui sir ma rma ma rbenw a sey desy kralake, ma ti kyal a mloskye dakun. Ma moluk a rtomolu Yesuske ma yabrita Hulasokwe tunanare ti sir. 3Ode malmata Yesuske yabrita Hulasokwe tunanare, desikeo irkye enaat a rhar a mbelukke, desyo iry mablukutke imin ti khahake, ma ror i ti Yesuske. 4Keskyede iry desikre lema rtutu ral ei sekye kralake, kali irire ribun sir ti desy. Lemadendye rsai ei sekye srake, ti raskyaik tnyarukke tebikan, ma rtolar mbeluk desy ei hahke daku iry ribun desikre, desikeo kyal mamamak Yesuske wasi lulululw ne. 5Kyoat Yesuske yatos iry mablukut desy, tyabal iry manauk mbeluk desikre wait tohtohakke bonyo, byu ti iry mablukut desy de byohe, “Wai,2:5 Tunke khatu kibohe, wai, neke ti tel Yunanike, Yesuske yabuk iry mablukut desy o, anakw o.wasimw a lim o sal desikre kswos ba de.”
6Keskyede ti desike iry mahe snurat o tnyetak Musa nekre dum a rtaklulw ti desy dakun, ode rrekan ti ralat a kralanare ma rbohe, 7“Kyanmwane iry ne itanuk koldyesy ne de? Esei mane ires ma ikanak a Hulasokwe ne de? Ode ryekan o bisa ma syos lim o sal nekre ba e? Taheke o Hulasokwe myesan a syos lim o sal nekre ba bo.”
8Keskyede Yesuske hye iry desikre nam rarekanare, lemade tyanuk elik ti sir ma byohe, “Kyanmwane mirekan ti ralamy kralanare koldyesy ne de?9Kali kolnye irkye tyanuk ti iry mablukut ne ma byohe, ‘Wasimw lim o sal nekre kswos ba de.’ Desikeo lema ksunw ma irkye tyanuk tun ne, kali lema tmatakit ma the o wasi lim o sal desikre syos ba deny ta lema. Klala kolnye irkye tyanuk ti iry mablukut ne ma byohe, ‘Mbwatar ode mal wasimw a mbelukke ode mlwakut ba.’ Desikeo ksunw ksyalik ma irkye tyanuk, kali ana tmatakit o nam itanuk desike kdi ti ta lema.10Keskyede ma mhye ohe ti nuske ktem ne Irkye Ananke2:10 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 2:28ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)hyareta ma syos lim o sal nekre ba, dendye myatos!”
Lemade Yesuske tyanuk ti iry mablukut desy huruk ma byohe, 11“Mbwatar! Ode mal wasimw a mbeluk desy, ma mulak o bai wasimw sekye.”
12Lemade iry desike byatar elik toha wenake, ode yal wasi mbelukke ma lyakut ei mloskye, desikeo iry ribun desikre ratos. Lemade iry desikre rheran mumu, ode rleru Hulasokwe Anike, ode rtanuk ma rbohe, “Lenla aramy myatos ktela maoly ne it elik.”
Yesuske yabuk Lewi iry maily uskwe
(Mat. 9:9-13; Luk. 5:27-32)
13Kyoat Yesuske yulak I bai Tasi Kakan Galileake kserike bonyo, iry ribunke rma ma rait I ti desy, ma yajar sir. 14Ode kyoat Yesuske malmata lyakut bonyo, myatakit iry a maily uskwe it ma ani Lewi, neke Alfeus ananke ma malmata tyaklulw ti wen ikarya tike. Desike bonyo Yesuske byu ti i de byohe, “Mmwa ma mtwoha Yaw.”
Lemadendye Lewi imdiry elik toha wen a ikarya tike, ode tyoha Yesuske.
15Lemade Yesuske byai Lewi wasi sekye ti iknam, desikeo Lewi lian maily usure rtabal iry maka wait lim o sal nekre, rma dakun ma raknam a ror Yesuske yor wasi matoha Iare, kali irire ribun a rtoha I. 16Keskyede kyoat iry mahe snurat o tnyetak Musa manosy lui Farisike, ratos Yesuske yor wasi matoha Iare ma malmata raknam a ror iry maily usure, ode iry a lim o sal nekre bonyo, rtanuk ti Yesuske wasi matoha Iare ma rbohe, “Kyanmwane Yesuske iknam a yor iry a maily usw o, iry a maka wait lim o sal nekre ne de?” 17Kyoat Yesuske itomolu ma ratanuk koldyesy bonyo, hyalas sir ma byohe, “Iry a lema klurukare lema robak dokterke, klala iry a klurukare robak dokterke. De kuma neke lema kabuk iry a marekan tenatare o mlay nekre, keskyede kuma neke kabuk iry mabihy a tenatare o raka wait lim o sal nekre.”
Yesuske lyosu o kyanmwane wasi matoha Iare lema raas ne de
(Mat. 9:14-17; Luk. 5:33-39)
18Sekwe it bonyo Yohanes Mababtiske wasi matoha iare, ror iry manosy lui Farisi-nare, malmata ras, desike bonyo irire rma ma rtanuk ti Yesuske ma rbohe, “Kyanmwane Yohanes Mababtiske wasi matoha iare, ror iry a manosy lui Farisi-nare ras, keskyede wasimw matoha Oare lema raas ne de?” 19Lemade Yesuske ihliak tunke ma yal ma hyalas sir ma byohe, “Yaw ne kola wamwany masake it. Ode kyalamo rasa ma rala kalkal, ode wamwany masa desy lianare rma ma ramukmuka sir a ror i. Desikeo myaso sir ma ras e? Krwekan mo lema koldyesy.20Keskyede ana kyait sekwe, ma wamwany masa desike ral i toha lianare, desikeo kyala kyosy desike nenmo iry desikre ras.”
21“Ode lema irkye it a kyotal rabit harharkwe tebikan ma yal ma byatak rabit a mtuke. Kali ana kyait ma rhas bonyo rabit harharw desike kimtuk ma kakan, ma kyala rabit a mtu desike ma kimahy, ode wasi mamahy desike ktyabal toha ma lan.”
22“Kola ne dakun ti tasy maiskye kwen minminake,2:22 Tunke khatu kibohe, tasy maiskye kwen minminake, neke ti tel mabuske o, anggur yang manis.neke lema eras ma rsosan ti werke kwena mtuke,2:22 Tunke khatu kibohe, werke kwena mtuke, neke rahliak ti iry Yahudi-nare wait ktela kubkubakke. Ode tunke khatu kibohe, tasy maiskye kwen desike, neke rahliak ti nam Yesuske iajarare. Dendye lema bisa ma rahora nam Yesuske iajarare kyor ktela kubkubak Yahudi-nare.kali ana koldyesy bonyo, tasy maiskye kwen minmina desike makity, ma kisuhan i ti werke kwena mtu desy, ma khyury ma werke kwena mtu desike kibserw ma atyat,2:22 Heitlulswo werke kwena neke rala toha bibkye iblunke. Klala werke kwena mtuke, kbuanke o werke kwena neke bakbak keskes, ma betibety de.ode tasy maiskye kwen desike kibo ba bo. De musti mo tasy maiskye kwen minminake ralik ti werke kwena harharkwe, ma deruke kihnyarak i.”
Yesuske yajar a ktela sew Inamreske
(Mat. 12:1-8; Luk. 6:1-5)
232:23 Ul. 23:25Ode kyoat sew Inamreske it bonyo, Yesuske yor wasi matoha Iare rlakut ti bo gandumke. Ode malmata rlakut ti bo desy, desikeo wasi matoha Iare riry gandumke ratebikan ti simatare, ode rkaslyaw ma kiblunke kyaditi i, maktei o ra kisike.
24Keskyede iry manosy lui Farisi-nare rtanuk ti Yesuske ma rbohe, “Matos! Kyanmwane iry nekre rabilak a ity wait tnyetak kubkubakke ma rakarya ti sew Inamreske ne de?”
252:25 1Sam. 21:1-6Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “De lema mbyaca Kitab Lanke ti nam Daud iala desikre, ti kyoat inor iry a matoha iare ti ramlar desy e?262:26 Im. 24:5-9Ode lema mnyenas ti kolkyabei mane Daud isukar ei Hulasokwe wasi Lasyerkye kralake ne e? Kyoat desyo Abyatar iry mabaa klen lan lahukke, malmata ijaga ti Hulasokwe wasi Lasyerkye, desyo Daud iten ma yal roty raabar ti Hulasokwe desy ma nya, ode yal ti wasi matoha iare ma ra dakun. Keskye ktyoha ity wait tohtohakke mo, nam raabar desikre, iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe rmesan a ra bo. Ode kyanmwane nam Daud iala desike lema kyety lim o sal ti i ne de?”
27Lemade Yesuske tyanuk ti sir huruk ma byohe, “Hulasokwe yala sew Inamreske ma ksyaluk irkye, de lema yala irkye ma ika at ti sew Inamreske. 28Dendye Irkye Ananke kyumak haretke ti sew Inamreske, ma yohut ti ktela irkye bisa ma ialanare ode ktela irkye lema bisa ma ialanare dakun ti sew Inamreske.”
3Yesuske nyoha iry a simake serit a kimaty ne ma eras i
(Mat. 12:9-14; Luk. 6:6-11)
1Lemade sekwe enai ne kyelak eta bonyo, Yesuske syukar ei Yahudi-nare sey rasambayan tike. Ti desike irkye it a sima wanke kmyaty. 2Ti desy dakun o iry manosy lui Farisi-nare robak a ksala ma rmanadu Yesuske, dendye rabalmat ti I o ana ti sew Inamreske ne, nyoha irire wait a kbainare ma eras sir ta lema. 3Dendye Yesuske tyanuk ti iry a sim mamaty desy ma byohe, “Mmwa ma mumdiry ti lulw san.” Lemade iry desike bya ti imdiry ti lulkwe.
4Maktei o Yesuske tyanuk ti iry a mamin ti desikre de byohe, “Kena e ohe, ktyoha tnyetak ity wait kubkubakke mo, tala sai ti sew Inamreske de? Tala eraske ta, tala atyatke de? Taorif irire ta, tamatik irire de?” Keskyede iry desikre mamwaw a sir bo.
5Lemade Yesuske kyeyer ti iatos iry desikre mumu ne, ode ralake kitol ti iry desikre usut a khatu malkyakaw ne. Dendye tyanuk ti iry a sim mamaty desy ma byohe, “Mlwol simamkwe ma!” Iry desike ilol simake bonyo, simake eras elik!
6Lemade iry manosy lui Farisi desikre rbetik toha sey rasambayan tike, ma rba loran elik ti rawahuk sir a ror raja Herodes wasi irire, ma rtanuk maiske ma rreky ma rtabahunw a Yesuske.
Yesuske nyoha kbainare toha iry ribunke ma eras sir
7Lemadendye Yesuske yor wasi matoha Iare rbai Tasi Kakan Galileake kserike, ma soso sir toha iry ribun desikre, keskyede iry ribun manosy Galilea desikre rtoha Yesuske. Ode ribun a rosy Yudea dakun, 8ode dum a rosy Yerusalem, ode dum a rosy lasmyer Idumeake, ode dum a rosy kseri timur sah Yordanke, ode dum a rosy hnu mamin ti lasmyer Tiruske ode Sidonke dakun. Iry desikre mumu neke, rma ma rseak Yesuske, kali rtomolu ktela Yesuske ialanare mumu de.
93:9 Mrk. 4:1; Luk. 5:1-3Lemade kyoat Yesuske iatos iry desikre ma ribun sir, desike bonyo yaso wasi matoha Iare ma rasosan aroke ti I, ma syai ma yajar iry ribun desikre, ma yajar sir mo, kete masekan ti I. 10Dendye Yesuske yajar sir maktei bonyo, nenmo nyoha iry a klurukare wait a kbainare, ma khyury ma iry a kluruk lenla inoha wait kbainare ne, neke it de syekan it, ma robak ma rkumak I. 11Klala iry a ngkeskwaure rasukar sirare, kolnye ratos Yesuske, desike bonyo rsakitil ti Yesuske wasi lulululw ne, ode reik ma rbohe, “Oi neke Hulasokwe Anan a O!” 12Keskyede Yesuske tyerik malkyakaw sir, ma kete rahes ti irire ohe, ese I ne Yesuske ne.
Yesuske yilik irkye hean a kresi enaru ma wasi nyaso sir
(Mat. 10:1-4; Luk. 6:12-16)
13Lemadendye Yesuske syai bai kususwanke, ode yabuk iry a ibu ma ana iilik sir ma raka nyaso ti I desy, lemade iry desikre rma ma rait a I. 14Dendye yilik iry a iou sir ti ralake ne, neke irkye hean a kresi enaru, ma tyanuk ti sir de byohe, “Kilik a e, ma myor Yaw ma ana kaso e ma ti myabrita Brit Eraske.15Ode kal haretke ti e, ma bisa ma myesak a ngkeskwaure toha irire dakun.”
16Ode iry a dehean a kresi enaru Yesuske iilik desikre neke:
Simon, a Yesuske iaki anike ti Petrus ne.
17Ode Yakobus yor wai Yohanes, neke Zebedeus anan a sir. Iry deru neke Yesuske yaki anitare ti Boanergeske, neke kbuanke o krutuke ananare.3:17 Tunke khatu kibohe, krutuke ananare, neke anakyai kbuanke o, telatare lan kola krutuke.
18Ode Andreas,
Filipus,
Bartolomeus,
Matius,
Tomas,
Yakobus, neke Alfeus ananke,
Tadeus,
Simon (iry a lui Zelot desy),3:18 Zelot neke kbuanke o Lui Yahudi mabu ma wait negara Israelke ramdiry mesmesan ne.
19ode Yudas Iskariotke, ma i ne ana iketa Yesuske ne.
Yesuske yajar irire ma rhe ngkeskwaure wait totare
(Mat. 12:22-32; Luk. 11:14-23; 12:10)
20Lemade Yesuske yulak I huruk bai sey ramin tike. Keskye iry ribunke rtoha I ma rbai sey desy dakun, ma khyury ma Yesuske yor wasi matoha Iare lema bisa ma raknam o renw elik. 21Kyoat desy dakun o irire dum a rtanuk ma rbohe, “Yesuske hyukat de!” Dendye kyoat Yesuske wai o hatnima nekre ratomolu tun desy bonyo, rma ma robak ma ral I ma ana ror I bai wait a hnuke.
223:22 Mat. 9:34; 10:25; 12:24; Luk. 11:15Ode iry a mahe snurat o tnyetak Musa manosy a hnu Yerusalemke rtanuk ma rbohe, “Iry desike Beelzebul a syukar I!3:22 Beelzebul neke ngkeskwaure wait uskwe khatuke anike it ne dakun. Kali yal ngkeskwaure wait uskwe khatuke amalkyauke, ma yal ma yesak ngkeskwaure.”
23Lemade Yesuske yabuk iry ribun desikre, ode ihliak tunke ma yal ma yena sir de byohe, “Kolkyabei ma ngkeskwaure wait uskwe khatuke, bisa ma yesak ngkeskwaure wait uskwe khatuke de?24Ode kolnye ti nuske it, ma iry mamin tiare it de syorw a it ma rakahrea, ma rahe a rasakar sir, desikeo khyury ma nus desike kiskyui-kiskyay.25Kola ne sekye kralake it ma kolnye it de lema yor eras it, desikeo sekye krala desike kiskyui-kiskyay dakun. 26Koldyesy dakun o kolnye ngkeskwaure wait uskwe khatuke yor wasi ngkeskwaw matoha iare, it de syorw a it ma rakahrea ma rahe a rasakar sir, desikeo khyury ma wait haret desikre lema kyal nini nam, de kimres tei klen bo.27Kola dene irire dum a ralkyaw sir, ma rsukar ei iry malkyakakwe it a wasi sekye ma ranamet wasi malolkye, desikemo khyehyei neke musti mo rikat iry malkyakaw desy aduk, maktei o nenmo bisa ma rsukar ei wasi sekye, ti ranamet wasi malolkye.28Dendye mtyomolu ma ktwanuk ti e, kolnye esei desike yala lim o sal, ode ikanak irire, desikeo ana Hulasokwe bisa ma syos sala desy ba.29Keskyede esei desike ikanak Hulasokwe Memeanke, desikeo ana Hulasokwe lema syos sala desy ba. De iry desike hyar wasi lim o sal desike nini nam.”3:29 Mat. 12:32; Luk. 12:1030Yesuske tyanuk koldyesy kali irire dum a rtanuk ma rbohe, “Ngkeskwakwe syukar I.”
Iry matohak Hulasokwe tunanare neke rola Yesuske ena o wai
(Mat. 12:46-50; Luk. 8:19-21)
31Lemade Yesuske ena-na yor Yesuske wainare rma ma rseak I, keskye ramdiry ti mloskye, ode raso ma rabuk Yesuske. 32Ode irire ribun moluk a rtaklulw ma rkoal Yesuske, dendye dum a rlosu ti Yesuske de rbohe, “Matos! Enamw yor waimure sir ne mloskye, ma robak ma rseak a O.”
33Keskyede Yesuske hyalas sir ma byohe, “Esekar ne enakw o waikw a sir ne de?”
34Lemade Yesuske yatos iry ribun mataklulw desikre, ode tyanuk ti sir ma byohe, “Ei ne mumu neke, klwobak a e kola ne kulobak enakw o waikure ne.35Dendye mtyomolu! Iry a matomolu Hulasokwe tunanare ode rtoha, iry desikre sir ne rola dene enakw o waikw sir dakun ne.”
4Yesuske ihliak tunke ti iry makay hinkye
(Mat. 13:19; Luk. 8:4-8)
14:1 Luk. 5:1-3Sekwe it bonyo, Yesuske yajar ti namwata Tasi Kakan Galileake, desikeo iry ribunke rma ma rkoal a I. Lemade bya ti syai aro mabalkye it ma tyaklulw ti khahake. Ode iry ribun desikre ramdiry ti Tasi Kakanke kseri desy. 2Dendye Yesuske yajar ktela ribun nekre kyor tun inahliakare ti iry ribun desikre. Ode kyoat iajar desy, desikeo tyanuk ti iry desikre ma byohe, 3“Mtyomolu! Iry manoha boke it a bya ti kyay a hina hinkye ti wasi boke.4Ma kyoat ikay hiny desy bonyo, hiny desike tebikan a kdi ti sal mamin ti boke krala desy, ma manunare rorw ma ra ma ktei.5Ode hiny desike tebikan a kdi ti lasmyer maniniaske, ma hatkwe kimin ti lasmyer desike kletike. Hiny madi ti lasmyer maninias desike samlurw o ktyuhw.6Keskyede kyoat sekwe ibetik bonyo, hiny matuhw desike kmyalas, kali kawanare lema kbya demdemw.7Ode hiny desike tebikan a kdi ti sitw o karkyary krala, ma ktyuhw, keskye lema kisi, kali sitw o karkyary desikre klyean a kyor hiny desy, ma kyah a hiny desy ma lema kisi.8Ode hiny desike tebikan a kdi ti lasmyer maiskye, ma ktyuhw ma kisi. Kyoat kisi bonyo, kusunare ratsam neke dum a kisinare hean-telw kbyilak, dum a kisinare hean-nem a kbyilak, ode dum a kisinare atw kbyilak dakun.”9Kyoat Yesuske ihes tun inahliak desy maktei bonyo, tyanuk ti sir ma byohe, “Esei desike ika molu, desikemo musti mo tyomolu!”
Yesuske lyosu ohe kyanmwane inal tun inahliakke kolnye iajar iry ribunke
(Mat. 13:10-17; Luk. 8:9-10)
10Kyoat a rlaw ma iry ribun desikre raba ma Yesuske imesan bonyo, iry matoha Iare dum a ror wasi matoha I dehean a kresi enaru desy, rena I ti tun inahliak desike kbuanke. 11Dendye Yesuske hyalas sir ma byohe, “Ana klwosu ti e, kali ei neke Hulasokwe lyura e ma mhye nam mahunik i ti irkye, ti kolkyabei ma Hulasokwe ihareta kola Rajake ne. Klala ti iry ribunke, kajar sir a kyor tun inahliakare bo,124:12 Yes. 6:9-10ma
‘Biar ma ratos manenen dakun,
keskyede lema rhe kbuanare.
Ode biar ma rtomolu elik,
keskye lema rhe kbuanare dakun.
Kali kolnye ratos ode rhe kbuanare,
desikeo ana rulak sir ma Hulasokwe syos wait lim o sal ba.’”
Yesuske yaklol rakay hinkye ne kbuanare
(Mat. 13:18-23; Luk. 8:11-15)
13Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “De lema mhye tun inahliak ne kbuanke e? Kolnye lema mhye tun inahliak ne kbuanke, desikemo kolkyabei ma ana bisa ma mhye tun inahliak salik nekre mumu ne kbuanare de?14Dendye mtyomolu! Iry makay a hiny desike, neke kbuanke o iry a maabrita Hulasokwe tunanare. Ode hiny desike Hulasokwe tunanare desy.15Ode hiny madi ti salke krala mamin ti bo desy, kola dene iry a matomolu Hulasokwe tuna rabrita ti sir desy, keskye ngkeskwaure wait uskwe khatuke mya ma yal elik Hulasokwe tuna desikre toha sir.
16Ode hiny a madi ti hatw khahanare, desike kbuanke o, iry matomolu Hulasokwe tunanare ma rtohak kyor ralat mamukmuka iare.17Keskye lema raneti ral wait tohtohakke, ode lema rsosan Hulasokwe tuna desikre ti ralat a kralanare. Dendye kolnye masunkwe kdyan sir, ta roban de rtaba sir khyali Hulasokwe tuna desikre, desikeo ra-la toha wait tohtohak desy elik, ma lema rtohak Yesuske de.
18Ode hiny madi ti sitw o karkyary krala ne, neke kbuanke o iry a matomolu Hulasokwe tunanare. 19Keskyede ralatare kakan ti ktelanare ribun. Ode rbu ma raka wait maloly ma ribun, ode rdakin ktela ribun salno salik mamin ti nuske ktem ne dakun. Dendye ktela desikre mumu neke, ne kisekan Hulasokwe tunanare toha ralat a kralanare, dendye Hulasokwe tuna desikre lema kika kbuan ti sir, kola ne hiny desike ma lema ktyuhw ma kisi kali sitw o karkyary kyah.
20Keskyede hiny madi ti lasmyer maiskye, neke kbuanke o iry a matomolu Hulasokwe tunanare ode rtohak, ma rsosan ti ralat a kralanare. Ode ramorif ne rala ktela erasare kmyesan, ma ktyoha Hulasokwe tuna desikre. Iry desikre rola dene hiny a maisy ma kisinare ribun ne, ma dum a kisinare hean telw kbyilak, ode dum a kisinare hean-nem a kbyilak, ode dum a kisinare atw kbyilak dakun.”
Yesuske ihliak tunke ti ktela damarke ode lalwakwe
214:21 Mat. 5:15; Luk. 11:33Lemade Yesuske tyanuk ma byohe, “Lema irkye it a tyunw damarke, ode yal ti lkuskye kralake ma kyahat eta, ta lemamo yal ti rintyotake ma kitina i. De musti mo yal ei kwena atatke ma kdyelaf a sekye kralake.224:22 Mat. 10:26; Luk. 12:2Kali nam Hulasokwe iala ma kibuny nekre, ana yala ma kbyetik mumu. Ode rekryeky a Hulasokwe ihunik nekre, ana irire mumu ne bisa ma rhe.23Lemadendye esei desy ika molu, desikemo musti mo tyomolu.”
244:24 Mat. 7:2; Luk. 6:38Ode Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Mryekan mamak nam mitomolu nekre! Kali lalwaw minal ma milaw ti irire ne, ana Hulasokwe yal ma lyaw ti e dakun. Ode lema desy bo, de ana lyaw o tyabal ma kbyilak ti e dakun.254:25 Mat. 13:12; 25:29; Luk. 19:26Kali esei desike, syosan mamak tun kutanukare ma hye, desikeo Hulasokwe tyabal hehe desy ti i ma kbyilak. Klala esei desike tyomolu ode lema syosan mamak tun kutanukare, biar ma ryekan o hye tunakure de, keskyede ana Hulasokwe yal a yolik hehe desy toha i.”
Yesuske ihliak tunke ti hiny a matuhkwe
26Dendye Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Hulasokwe ihareta kola Rajake, neke kola iry a manoha boke ti itan hinkye ti wasi boke ne.27Lemade sewahare bonyo iry desike yenaf, ode msarinare o byatar ma yal karyake. Klala hiny desike kmyesan a ktyuhw, ode kmyesan a klyean ma lan. Keskye iry desike lema hye o, nam sai ne kiala hiny desike ma kituhw ma lan ne.28De cuma mo lasmyer neke kmyesan a kyala ma ktyuhw, maktei o kisitw ma ksitunare ribun, ode kihun ma kisi.294:29 Yl. 3:13Ode kolnye kyait sekwe ma kisinare knyor de, desikeo boke kebu desike, mya ma yal elik kisi desikre.”
Yesuske ihliak tunke ti lasyeke khatuke
(Mat. 13:31-32,34; Luk. 13:18-19)
30Maktei o Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Ana kal sai ma kulalau kyor Hulasokwe ima ma ihareta kola Rajake ne de? Dete lemamo kal tun inahliak sai ma kuhliak de?”
31Dendye Yesuske tyanuk ma byohe, “Hulasokwe ima ma ihareta kola Rajake ne, neke kuhliak ti lasyeke khatu rakay ti lasmyerke ne. Lasyeke khatu neke kakakan bain ti hiny nekre mumu ti nuske ktem ne.32Keskyede kolnye tkay lasyeke khatu desy ti boke ma ktyuhw ma lan, ma kbyilak nam matuhw ida nekre mumu, ode kisan ma ksananare lan, ma khyury ma manunare raka nukat ti, ma ramin ti.”
33Koldyesike mane Yesuske yal inahliak ribun maoly desikre, ma yal ma yajar iry ribun desikre, ma ktyoha wait hehe rarekanare kinaitare bo. 34Dendye sew kyaki ne Yesuske yajar iry ribunke kyor tun inahliakare. Klala kolnye Yesuske yor wasi matoha Iare ma rmesan, desikeo nenmo yaklol tun inahliak desikre kbuanare mumu ti sir.
Yesuske tyenauk esumetkye
(Mat. 8:23-27; Luk. 8:22-25)
35Ode ti sew desike dakun o sekwe yala ma dyi, desikeo Yesuske tyanuk ti wasi matoha I dehean a kresi enaru desy ma byohe, “Mmya ma tsai aroke ma tbity lar ti ma tbai Tasi Kakanke serida so.”
36Lemade wasi matoha Iare rtutuk iry ribun desikre ti desy, ode rew ba ti rsai aro Yesuske itaklulw ti desy, ma rbity larke ti ma rba. Desikeo aroare dum a rbity lar ma rtoha sir dakun. 37Ode kyala mait bonyo, eskwe mety ksyalik ode besanare lan, ma tasike ksyukar ei aroke kralake ma nenma rlodur. 38Kyoat desy dakun o Yesuske malmata yenaf ti aroke lyakwe, ode lyun a lunlunke ma tyebti. Lemade wasi matoha Iare roha I ma rbohe, “Tuanggurw O! Tala ma tmaty mane, lema mhwaduli ity e?”
39Lemade Yesuske byatar, ode tyerik esw desy, ode tyenauk besa atat desikre ma byohe, “Mamwaw o!”
Desike bonyo kele rtenauk esw desy, ode besanare ti Tasi Kakan desike kele rteka ma mlin a mlin. 40Lemade Yesuske tyanuk ti wasi matoha Iare ma byohe, “Kyanmwane mimtaut ne de? Ode kyanmwane lenla mitohak Yaw ne de?”
41Lemade wasi matoha I desikre ramtaut a ksyalik, ode it de tyanuk ti it ma rbohe, “Iry neke esei bain de? Mane inal haretke ti esw o besa nekre, desikeo kele rateka mait ne de!”
5Yesuske yesak ngkeskwaw ribunke toha iry Gerasake it
(Mat. 8:28-34; Luk. 8:26-39)
1Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare rsara sir ti Tasi Kakanke seridake, neke iry Gerasa-nare wait lasmyerke. 2Ode kyoat Yesuske nenmo yorw toha aroke, desikeo wamwankye it ma ngkeskwaure rsukar i, ma yosy a ratkye ma mya ma lyakut sara Yesuske. 3Iry desike imin ti ratkye, ma lema irkye it a bisa ma kyumak yal i elik, biar ma ral ranteke ma rdalun i desyo lema bisa dakun. 4Kali kyalamo irire ral ranteke ma rdalun sima o lwau, keskyede byesak i ti de byesak i ma, nini kele yohut rante ranal ma radalun i desy ma kiskyui kiskyay. Ode irkye it a lema malkyakaw i ma, bisa ma kyumak yal i elik. 5Ode sewah o msarin neke lyakut ti de lyakut ma ti ratkye krala desy, ode ti kususwanare dakun, ma byoran ti de byoran ma bo. Ode yal hatkwe ma yal ma tyutu tenan ne nini kimnu a kimlarit.
6Ode kyoat iatos Yesuske ma sososo a I ne bonyo, ila ma ti yait Yesuske ma syakitil ti Yesuske wasi lulululw ne. 7-8Lemade Yesuske tyanuk ti iry desike ma byohe, “Hei ngkeskwaw o, mbwetik toha iry ne!”
Dendye iry desike telake lan ma tyanuk de byohe, “Yesus Hulasow Lan Lahukke Anan O, mrweky sai ma yaw ne de? Kuten ma muhwab ti Hulasokwe ma ana lema muhdawan yaw, ma isikkwe ksunw!”
9Maktei o Yesuske yena iry desy ma byohe, “Animw ka?”
Desikeo iry desike hyalas ma byohe, “Anikw a Legion ande, kali ribun aramy!”5:9 Tunke khatu Legion neke kyosy a tel Romawike, neke kbuanke o suldat Romake kukwanke sasam neke anakyai irkye ribunke nem. Any neke klyosu ohe ngkeskwaure ribun de ribun sir a ksyalik neke rsukar i de.
10Lemade ngkeskwaw desikre raten mirmirmirin toha Yesuske, ma kete Yesuske yaso sir ma rbetik toha lasmyer desy.
11Ode ti soke dakun o hahire ribun a sir a ksyalik, ma moluk a raobak kotut ti kususwanke kserike. 12Lemade ngkeskwaw desikre raten bain-bain toha Yesuske ma rbohe, “Kolnye mesak aramy tyoha iry ne, desikemo mlwura aramy ma ti msyukar ei hahy sokre.”
13Dendye Yesuske you tyoha tun ratanuk desy. Lemadendye ngkeskwaw desikre rbetik toha iry desy, ode ti rsukar ei hahkye kmeta desy. Ma hahkye kmeta desike anakyai ribunke enaru sir, neke ra-la roruk ma ti rnusuk toha iskye ksouke ei Tasi Kakanke ma rlodur, ode renw tasi ma rmaty.
14Lemade iry majaga hahy desikre ratos a ktela desy bonyo, ra-la toha wen desy, ma rba ti rahes ktela desy ti iry mamin ti nus o hnu kabei ta kabei ti lasmyer Gerasa desy. Dendye iry ribun lan desikre ratomolu brit desy bonyo, rbetik rosy wait nus o hnu desikre ma rbai wen desy, ti ratos ktela madi ti desy. 15Ode kyoat iry desikre rma ma rait a Yesuske bonyo, ratos o iry a ngkeskwaure rasukar i desike eras i de. Ma hye toha lbweta de, ode hyonak a i de, ma tyaklulw. Lemade iry desikre raatos a ktela desike bonyo ramtaut. 16Ode iry a maatos a kmuna ktela desike elik neke, rahes ti iry a nenmo mamaare, ti ktela madi ti iry a ngkeskwaure rasukar i desy. Ode rahes a ktela madi ti hahkye kmeta desy ti sir dakun. 17Lemadendye iry desikre ralkyaw sir ma raten toha Yesuske ma byetik toha wait lasmyer desy.
18Ode kyoat Yesuske syai ei aroke huruk bonyo, iry a ngkeskwaure rabetik toha i desike iten ma tyoha Yesuske. 19Keskyede Yesuske lema you, de tyanuk ti iry desy ma byohe, “Mulak a o bai wasimw sekye, ode muhes ti sekye kralake ror iry mamin ti wasimw a hnuke dakun, ti kolkyabei mane Hulasokwe ilobak a o ne, ode ti kolkyabei mane iala ktela nekre mumu ti o ne.”
20Lemade iry desike bya, ode yabrita ktela Yesuske iala ti i nekre mumu, ti iry mamin ti lasmyer Dekapoliske.5:20 Tunke khatu rakesy ti tel Yunanike ma kibohe, Dekapoliske, neke kbuanke o nuske hean. Iry mamin ti lasmyer Dekapolis desike iry a lema Yahudi-nare. Ode iry a matomolu ktela ihes desikre, sir mumu ne rheran a ksyalik.
Yesuske yala Yairus ananke ma myorif ode nyoha kbaike toha wamfwetke it ma eras a i
(Mat. 9:18-26; Luk. 8:40-56)
21Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare rbity lar ti ma rulak sir bai Tasi Kakanke seridake. Ode kyoat Yesuske yorw toha aroke ma imdiry ti laranke khahake bonyo, iry ribunke lui-lui sir ma rma ma rkoal a I. 22Ode irkye it ma ani Yairus ma mya dakun. Yairus neke ika usu khatu ti Yahudi-nare sey rasambayan tike. Ode kyoat iatos Yesuske bonyo, bya ti syakitil ti Yesuske lwau-na ktutunare, 23ma yal ralake kusuke bain-bain, ma iten toha Yesuske ma byohe, “Tuanggurw! Anakw wamfwetke kluruk a i, ma nenma myaty. Lemade kuten toha O, ma mbwai wasikw sekye ti mswaa simamkwe ti anakkwe ma eras i, ma kete myaty.”
24Lemade Yesuske yor Yairus ma rbai Yairus wasi sekye. Keskye iry ribunke lui-lui sir ma rtoha Yesuske, ma it de dyekin it, ma robak ma rney a Yesuske. 25Ti iry ribun desikre dakun o wamfwetke it ma kbai larke khatu maskyakye kyala i ainke hean a kresi enaru de, 26ma dokterare raeluk-raeluk sir ma rnoha wasi kbai desy, keskye lema kika iry a manoha kyal wasi kbai desy. Ode biar ma yal wasi malolkye mumu ti dokter desikre nini ktei, keskyede lema kika kbuan, de wasi kbaike ktyabal a ktyabal ma mdedan toha. 27Ode wamfwet desike tyomolu Yesuske nam ialanare de, dendye biar ma irire ribun sir, keskyede wamfwet desike isia ia yosy a lyakwe ma ti nyey a Yesuske, ma kyambil mait wasi rabit narnarkwe. 28Kali wamfwet desike ryekan ti ralake ma byohe, “Biar ma kkwambil mait Yesuske wasi rabit narnarkwe bo, desikeo ana wasikw a kbaike kitayar ma eras yaw elik.”
29Lemade kyoat wamfwet desike yalkyaw i ma isia i ti iry ribun desikre ma ikambil Yesuske wasi rabit narnarkwe bonyo, kyoman o wasi kbai desike kitayar elik.
30Ode kyoat desike dakun o Yesuske hye elik ohe, amalkyauke kbyetik kyosy tenanke. Dendye yulak i sara iry ribun desikre, ode yena sir ma byohe, “Esei ne ikambil wasikw rabitke ne de?”
31Keskye wasi matoha Iare rhalas I ma rbohe, “Tuanggurw! Matos, iry ribun lan neke radekin ma robak ma rney a O, ode kyanmwane muena o esei ne ikambil wasimw rabitke ne de?”
32Lemade Yesuske yulak I ma yatos iry desikre mumu, ma yobak ma hye o esei ne iala ktela desike ne. 33Lemade wamfwet desike hye o Yesuske hye ktela iala desy, dendye imtaut ma huake kyamlulurw.5:33 Tunke khatu kibohe, huake kyamlulurw, neke klyosu ohe wamfwet desike imtaut ti ikambil a Yesuske wasi rabit narnarkwe ne, kali ktyoha tnyetak Musake ode Yahudi-nare wait ktela kubkubakke, desikemo wamfwet a kbai larke khatu maskyakye kiala sir ma raray ne, lema bisa ma rsukar ei Yahudi-nare sey rasambayan tiare. Ode wamfwet desikre kete rken a iry salik elik, kali ana rdaul iry salik ma raray dakun. Matos ti Im. 15:19-30. Lemade lyakut ti syakitil ti Yesuske wasi lulululw ne. Ode yal ralake kusuke bain-bain ma ihes nam madi ti i ne mumu ti Yesuske, mane kihury ma ikambil Yesuske wasi rabitke ne. 34Lemadendye Yesuske tyanuk ti wamfwet desy ma byohe, “Eno, Hulasokwe nyoha wasimw kbaike ma eras a o de, khyali wasimw tohtohakke. Dendye mbwaa mor inaka eras manosy Hulasokwe, kali wasimw kbaike eras de.”
35Malmata Yesuske itun a yor wamfwet desy, desikeo irire dum a rosy Yairus wasi sekye, ma rma ma rtanuk ti Yairus de rbohe, “Amo, anamkwe myaty de. Dendye kete mhwury ma tuanggurkwe byai wasimw sekye de.”
36Keskyede Yesuske itomolu tun ratanuk desike bonyo, lema hyaduli, de tyanuk ti Yairus ma byohe, “Kete mumtaut, de mtwohak bo. Anamkwe ana myorif.”
37Dendye Yesuske byu eta ma kete irkye it a tyoha I, de cuma mo tyanuk ti Petrus, ode Yakobus yor wai Yohanes, ma ror Yesuske de raktem a rba bo. 38Kyoat ranait Yairus wasi sekye bonyo, Yesuske yatos o irire ribun sir, ma serser nanyay a sir ode telatare lan ma ralola-ratanuk ti desy. 39Ode kyoat Yesuske syukar ei Yairus wasi sekye kralake bonyo, tyanuk ti iry desikre ma byohe, “Kyanmwane serser nanyay e ne de? Naman ne lema myaty, de yenaf bo!”
40Keskyede kyoat iry desikre ratomolu Yesuske nam itanuk desy bonyo ramahis. Lemade Yesuske byu ti iry desikre mumu ma rbetik ei mloskye. Ode tyanuk ti naman desike ena-na yor ama, ode wasi matoha I detelw desy, ma raktem a rsukar ei naman desike wasi kamarke. 41Ode Yesuske kyumak naman desike simake, ode yal naman desike wait telke ma tyanuk de byohe, “Talita kum,” neke kbuanke o, “Akasy, mbwatar!”
42Kyala mait bonyo naman desike byatar, ode imdiry ma lyakut, kali wasi ainke hean a kresi enaru de. Ode iry desikre mumu neke rheran a ksyalik ti ratos ktela desy. 43Keskyede Yesuske byu eta sir, ma kete rahes ktela desy ti irkye it elik. Lemade yaso ma ral kotw ti naman desike ma nya.
6Yesuske lema ralan I ti wasi hnuke
(Mat. 13:53-58; Luk. 4:16-30)
1Lemadendye Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha Yairus wasi sekye ma rbai Nazaret, neke Yesuske wasi hnu a lan I tike. 2Ode kyoat sew Inamreske bonyo, Yesuske yajar ti Yahudi-nare sey rasambayan tike. Dendye iry ribun nekre rheran ti ratomolu I ne, lemade rtanuk ma rbohe, “Nam iajar nekre kyosy kabei de? Ode esei ne inal hehei lulw o lyaw ne ti I ma iajar kolnye de? Ode kyanmwane bisa ma yala ktela masalsyalik iare ne de? 3De lema I neke ika tukan aw e? Ma Maria anan a I e? Ma wainare sir ne Yakobus, Yoses, Yudas ode Simon sir e? Ma rahyetanare sir ne ranor a ity ti ne e?”
Lemadendye iry desikre ralatare ksunw, dendye lema rou ma ral Yesuske.
46:4 Yoh. 4:44Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Iry manety Hulasokwe wasi nyanoke, ralan i ti hnu kabei ta kabei bo, klala wai o hatnima mamin ti wasi hnuke, neke rmesan lema ralan a I!”
5Ti desike dakun o Yesuske lema yala ktela masalsyalik ike it dakun, kali iry desikre lema rtohak I. De cuma mo syaa sima ti irire dum, ode nyoha wait kbainare ma eras sir. 6aOde Yesuske hyeran, kali iry desikre lema rtohak I.
Yesuske yaso wasi matoha I dehean a kresi enaru desy ma ti rabrita nyano manosy Hulasokwe ode rnoha iry a klurukare wait kbainare ma eras sir
(Mat. 10:5-15; Luk. 9:1-6)
6bMaktei o Yesuske yor wasi matoha I dehean a kresi enaru desy rbetik rosy a hnu Nazaretke, ode rlakut a rlola hnuare ma Yesuske yajar irire. 7Lemadendye Yesuske iwahuk wasi matoha I dehean a kresi enaru desy. Ode ihanun wasi matoha I desikre raru-raru ti sasam, maktei o yal wasi haretke ti sir, ma bisa ma resak ngkeskwaure. 86:8 Luk. 10:4-11Ode yaso sir de byohe, “Miba neke kete myety namit-namit, neke kete myety a res, ode kete myety a suhlwak, ode kete myety a kuban dakun, de myety a wasimy tektekanare bo.9Ode mbya o kete myety rabit ma kbyilak, de rabit mamin ti tenamire, ode dori mamin ti lwaumire bo.”
10Maktei o Yesuske tyanuk ti sir huruk ma byohe, “Kolnye myait a hnuke it, ode irkye it a yal e ma mimin ti wasi sekye, desikemo mimin ti sey desy nini mbyu ma mbyetik toha hnu desy, ma mbyai hnu salik.116:11 Mat. 10:14; Kis. 13:51Keskye kolnye msyukar a hnuke it, ode lema rou ma ral e ei wait seire, ode lema rbu ma rtomolu e dakun, desikemo mbyetik toha hnu desy. Keskye mryitik a ahkwe toha lwaumire ti desy aduk, ma klyosu ohe Hulasokwe ana yukun hnu desy.”
Yesuske itanuk koldyesy ti sir maktei bonyo, yaso sir ma rba. 12Lemadendye wasi matoha dehean a kresi enaru desike rbai nus o hnu mamin ti desy ma ti rabrita ohe, irire musti mo rtunik wait lim o sal ba. 136:13 Yak. 5:14Ode sir dakun o resak a ngkeskwaure, ode rkasa nulke ti iry a klurukare ma eras sir.
Yohanes Mababtiske rtabahunw a i
(Mat. 14:1-12; Luk. 9:7-9)
146:14 Mat. 16:14; Mrk. 8:28; Luk. 9:19Lemade Yesuske Anike kimelir ti kabei ta kabei bo, ti ktela ribun iala nekre. Ode raja Herodes Antipas tyomolu irire ma rbohe, “Yesus neke Yohanes Mababtiske i ne, ma myorif huruk toha mamatire de. Dendye haret lan ne kimin i ma bisa ma yala ktela masalsyalik iare.”
15Ode irire dum a rtanuk huruk ma rbohe, “Yesus neke Elia!” Ode irire dum dakun neke rtanuk ma rbohe, “I neke, iry a manety Hulasokwe wasi nyanoke, kola iry a heitlulswo ranety Hulasokwe wasi nyanoare ne.”
16Keskyede kyoat raja Herodes Antipas itomolu ktela desy bonyo, tyanuk ma byohe, “Nde! De kete Yohanes Mababtis kola kuaso ma rasoby ohut telake i ne, ma senwe myorif huruk mane!”
17-186:17-18 Mat. 14:3-4; Luk. 3:19-20Keskye lenla tun desike kdi ti bonyo, raja Herodes neke yaso ma rkumak Yohanes, ma rluk i ti sey metmetke kralake. Yala koldyesy, kali Herodes sawa Herodias ne kyeyer a Yohanes ne a ksyalik. Herodias ne heit a raja Herodes wai Filipus ne sawa i. Ode Herodias ne kyeyer a Yohanes, kali kyaki-kyaki ne Yohanes tyerik raja Herodes, ma byu eta i ma byohe, “Ktela muala desike sal! Kali Hulasokwe wasi tnyetak inal ti Musake kbyu eta ma kete tasaa tor ity waitare sawatare.”
19Desike ne kihury ma Herodias yatil Yohanes, ma yobak ma tyabahunw a i. Keskye lema bisa ma tyabahunw a i, 20kali raja Herodes neke ryiw a Yohanes, kali hye ohe Yohanes neke iry a mlakye, ode nelnyely a i. Lemadendye byelat eta i. Ode raja Herodes neke dyakin ma tyomolu Yohanes ma ihes tun. Ode biar ma dyakin ma tyomolu Yohanes ma ihes tun, keskyede tun itomolu desikre kyala ralake kralake ma lema ktyeka i.
21Lemadendye Herodias itot klelanke it ti kyoat raja Herodes yala kalkal lan ne, ti wasi sew radur hahak ike. Ti sew desike raja Herodes yabuk wasi maka kmata lan nekre mumu, ror usu khatu suldatare, rtabal iry manety lulw ti Galilea nekre mumu dakun, ma rmai wasi kalkal desy. 22Ma kyoat a kalkal desike klyakut, desikeo Herodias anan wamfwetke mya ma myenari ti kalkal desy. Ode wasi menari desike kyala raja Herodes ralake ma ksyenan a ksyalik, ktyabal maka kmata lan a raabuk ti kalkal desy ralatare ksyenan dakun. Dendye raja Herodes tyanuk ti warar mur desy ma byohe, “Kolnye mdwakin sai ma muten toha yaw, desikeo ana kunal ti oke bo!”
23Lemadendye raja Herodes ihatetak bain-bain ti warar mur desy ma byohe, “Nam sai desike muten, ana kal ti o. Ma ti kyal wen kuhareta ti ne serit dakun, ana kunal ti oke bo!”
24Dendye warar desike byetik toha kalkal desy, ode bya ti yena ena Herodias ma byohe, “Eno, musti mo kuten sai toha raja Herodes de?”
Lemade ena-na hyalas i ma byohe, “Musti mo muten a Yohanes Mababtiske usuke khatuke.”
25Lemadendye warar desike lyahlaha mirin ma yulak i ti tyanuk ti raja Herodes ma byohe, “Amo, jam ne dakun o kuten a Yohanes Mababtiske usuke khatuke, ma mal ti mbinan helhelake, ode mal ma yaw.”
26Kyoat raja Herodes itomolu warar desy nam itenke bonyo, ralake kitol a ksyalik. Keskye lema bisa ma byity suka wasi hatetak desy de, kali wasi mwakun desikre dakun o, rtomolu wasi hatetak desy de. 27Lemadendye raja Herodes yal haretke elik ti wasi suldat majakke it, ma byai sey metmetke, ti syoby ohut Yohanes Mababtiske telake. 28Maktei o yal Yohanes usuke khatuke ti mbinan helhelake, ode yety ma yal ti warar desy. Ode warar desike yeta syaur ti ena Herodias. 29Kyoat a Yohanes wasi matoha iare ratomolu ktela desy bonyo, rma ma ral Yohanes tbunanke ma ti ramlin o ratkye.
Yesuske yal kotw ti irkye ribunke enasim ma ra
(Mat. 14:13-21; Luk. 9:10-17; Yoh. 6:1-13)
30Ode kyoat a Yesuske wasi nyasoare rulak sir ma rawahuk sir a ror Yesuske, desikeo rahes a ktela rakarya ode raajar nekre mumu ti Yesuske. 31Keskye iry ribunke ti de ba de ma sir ti desy, ma khyury ma Yesuske yor wasi nyaso dehean a kresi enaru desy, lema bisa ma raknam o renw. Dendye Yesuske tyanuk ti wasi nyaso desikre ma byohe, “Mmya ma tbai wen kele ratelinke it, ma tamin ti ma tmea tebikan aduk.”
32Lemadendye Yesuske yor wasi nyaso desikre rsai aroke ma rbai wen a kele ratelinke it, ma soso sir toha iry ribunke. 33Keskyede kyoat raba bonyo, iry ribunke ratos sir ode rhe wen raba tike. Lemadendye iry mamin ti nus o lasmyer desy mumu ne, rlakut a rlahamety ma rosy sal rake, ma rmuna Yesuske yor wasi nyaso desikre bai wen kele ratelin desy. 346:34 Bil. 27:17; 1Raj. 22:17; 2Taw. 18:16; Yeh. 34:5; Za. 10:2; Mat. 9:36Ode kyoat a Yesuske rsara sir ti wen kele ratelin desy bonyo, yatos o irire ribun sir a rawahuk sir ti wen desy de. Lemadendye khyury ma Yesuske lyobak sir a ksyalik, kali rola dene dombanare ti lema kika iry majaga sir ne. Dendye Yesuske yajar ktela ribunke ti iry ribun desikre.
35Ode kyoat sekwe yala ma idi bonyo, Yesuske wasi matoha Iare rma ma rtanuk ti I ma rbohe, “Tuanggurw O, wen neke kele rtelin, ode sekwe yala ma dyi mane. 36Lemamo maso iry nekre ma rba, ma bisa ma ti rliw a kotw o abw ti hnu maney nekre ma ra.”
37Keskyede Yesuske hyalas wasi matoha Iare ma byohe, “Lema! Ei neke musti mo myal kotw ti iry nekre ma ra.”
Lemade rhalas Yesuske de rbohe, “Kolkyabei ma bisa ma aramy mlyiw roty karyari ne, ma aramy myal ti iry nekre mumu ma ra de? Roty desikre khesike anakyai kubanke6:37 Kuban neke rhaly o dinarke. Ode kuban dinar neke sasam desikeo kdedake kola ne iry makaryake wasi katkye sekwe sasam. Lemade kuban neke atkwe enaru, kdedake kola ne iry makaryake wasi katkye hulke walw. atkwe enaru!”
38Dendye Yesuske yena wasi matoha I desikre de byohe, “Hinamy a rotkye enai desy de? Myatos aduk!”
Kyoat ratos bonyo rlosu ti Yesuske ma rbohe, “Rotkye enasim ode maskye enaru bony mane.”
39Lemade Yesuske yaso iry desikre ma rtaklulw ma kukwan it kukwan it ti tnyei na khahanare. 40Dendye iry desikre rtoha ma rtaklulw ma kukwan it kukwan it, ma kukwanare dum a irkye rait atw, ode kukwanare dum a irkye rait a hean-sim.
41Kyoat iry ribun lan desikre rataklulw bonyo, Yesuske yal roty desim desy, ode masy deru desy, ode yatnyarak ei laitke ma syalak eraske ba ti Hulasokwe ti khyali roty o masy desikre. Maktei o byiny a roty o masy desikre, ode yal ti wasi matoha Iare ma rasakar ti iry ribun lan desy. 42Ma raktemtem mumu neke raknam nini rbesur. 43Maktei o Yesuske wasi matoha Iare rili rahuk roty o masy ktera desikre, desikeo kbyenw a kolakye hean a kresi enaru. 44Iry a maknam mamin ti desikre mumu, kolnye raki wamwanire rmesan bonyo, irkye ribunke enasim sir. Klala lenla raki wamfwetare ror namanare.
Yesuske lyakut ti tasike khahake
(Mat. 14:22-33; Yoh. 6:16-21)
45Kyoat raknam maktei bonyo, Yesuske tyanuk elik ti wasi matoha Iare, ma rmuna I bai hnu Betsaidake, ti Tasi Kakanke seridake. Lemade wasi matoha Iare roruk ma ti rsai aroke, ma rbity lar ti ma rba. Ode Yesuske yaso iry ribun desikre ma rulak sir bai wait a hnuare. 46Kyoat iry desikre raba mumu bonyo, Yesuske syai bai kususwanke ti syambayan.
47Ode kyoat sekwe dyi ma kelerkok bonyo, Yesuske wasi matoha Iare rait ei Tasi Kakanke kditlalan ne, ode lenla Yesuske myesan imin ti rake bo. 48Ode Yesuske yatos wasi matoha Iare, ma lema rhaya ral wait aroke, kali eskwe kyosy lulkwe. Ode anakyai kyoban enatelkwe ti nyamo ne, desikeo Yesuske lyakut ti tasike khahake, ma bya sara sir ma yala ma myuna sir. 49Kyoat wasi matoha Iare ratos Yesuske ma lyakut ti tasike khahake, desikeo rakeni ohe, watkwe kebuke it ne. Dendye rboran, 50kali raktemtem neke ratos I bonyo, ramtaut ma ramlulurw. Keskyede Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Hei mamwaw e! Kete mimtaut! Kali Yaw ne.”
51Lemade Yesuske syai ei wait aroke bonyo kele rteka eskwe mait. Dendye wasi matoha Iare rheran a ksyalik ma lema rhe o rala sai. 52Kali sir dakun o, lenla rhe kbuanke ti ktela Yesuske inal rotkye enasim ode maskye enaru, ti iry ribun lan ne ma rana desy. Ode sir dakun o lenla rhe ohe Yesus neke esei ne bain, kali ralat a kralanare ngkora a nggora.
Yesuske nyoha kbainare toha irire ti hnu Genesaretke
(Mat. 14:34-36)
53Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rbai Tasi Kakanke seridake, ma ranait namwata Genesaretke bonyo, rbaly ti desy. 54Ode kyoat raorw toha aroke bonyo, iry ribunke ratos sir, desikeo rhe Yesuske elik. 55Dendye iry ribun desikre ra-la a robak hnu mamin ti desikre, ma ti rlosu ti sir, ma kolnye Yesuske byai hnu kabei desy, desikeo irire ral wait iry isy masunure ti mbelukare ma ror sir ba ti Yesuske. 56Ma kolnye Yesuske byai nus o hnu mamin ti lasmyer desy, desikeo iry mamin ti nus o hnu desikre ror wait iry a isy masunure bai wait mleranare, ma kolnye Yesuske lyakut yosy desy, desikemo raten ma iry a isy masunw desikre rkambil wasi rabit narnarw desy kninike bo. Dendye iry a isy masunw kabei desy kyambil Yesuske wasi rabit narnarw desy kninike, desikeo wasi kbaike kitayar ma eras i elik.
7Haret Hulasokwe ode Yahudi-nare wait ktela manosy ebnwo matrumatke
(Mat. 15:1-20)
1Sekwe it bonyo iry a manosy lui Farisike dum a ror iry a mahe snurat o tnyetak Musake dum, neke rlakut a rosy a Yerusalem ma rma ma rkoal a Yesuske, ma rbihy a I. 2Kyoat desike iry desikre ratos Yesuske wasi matoha Iare dum ma raknam, desikeo lema rut simatare aduk ma ktyoha ebnwo matrumat Yahudi-nare wait ktela kubkubakke. 3Kali iry a manosy lui Farisi-nare, ror iry a Yahudi salik nekre, kolnye rala ma raknam, desikeo musti mo rut a simatare aduk, ma ktyoha ebnwo matrumat a wait ktela kubkubakke. 4Ode kolnye ti rahwely o wen raketa nam tike, ode rulak sir toha wen raketa nam tike, desikeo lenla bisa ma raknam, de musti mo rut a simatare ma nelnyely aduk. Wait a ktela nekre rkumak malkyakaw kali kyosy a ebnwo matrumat. Ode wait a ktela salik nekre ribun dakun, ma musti mo rtoha. Neke ktela raut wait taw o, sru o mbinan o, ur o werany, ode nam salik raala toha soly nekre dakun.
5Lemade iry manosy lui Farisi-nare ror iry a mahe snurat o tnyetak Musake rena Yesuske ma rbohe, “Kyanmwane wasimw matoha Oare lema rtoha ktela ity ebnwo matrumat raalanare ne de? Ma lema rut simatare aduk de, raknam a ror simat maray nekre bony ne de?”
67:6 Yes. 29:13Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Hei iry a mlay bain o makakmet e! Ei ne myola nam a Yesaya, iry a heitlulswo manety Hulasokwe wasi nyano desy, neke nam ikesy ti wasi kitabke. Neke kyesy kolnye:
‘Bangsa neke lema ral ralat a kusunare ma Yaw,
de rleru Yaw kyor nunut a ktutunare bo.
7Ode lema kika kbuan ti rasambayan ma Yaw ne,
kali nam raajar nekre irkye wasi haretke desy bo.’
8Kali ei neke lema mtyoha Hulasokwe wasi haretke, de mtyoha wasimy a ktela manosy irkye bo.”
9Lemade Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Ei neke mhye telke ma lema mhyaduli haret Hulasokwe, kali mbyu ma mtyoha ebnwo matrumamy wait a ktelanare bo.
107:10 Kel. 20:12; 21:17; Im. 20:9; Ul. 5:16Kali kola Musa tyanuk de ma byohe, ‘Malan a enamw o amamw!’ Ode tyanuk huruk ma byohe, ‘Esei desike syoba ena o ama, desikeo musti mo ral tnyetak matmyatkye ti i.’11Keskyede ei neke myajar ma mbyohe, ‘Eras ti kolnye irkye it a tyanuk ti ena ta ama ma byohe, “Eno, amo, nam kusosan ma ana kunal ma kusaluk a e ne, neke kal mumu ma kabar ti Hulasokwe de.”’ Keskyede Hulasokwe lema dyakin ktela desy!12Kali nam miajar desike khyury ma irire lema rsaluk enat o amat ma desy.13Ode ktela miala desikre lema ktyoha Hulasokwe tunanare, de ktyoha ebnwo matrumamy a nam raajar ti eare. Ode nam miajar desikre, ktyabal nam ribun salik miajar maoly desy dakun ne, neke ne kihury ma irire lema ratoha Hulasokwe tunanare ne.”
14Lemade Yesuske yabuk iry ribun desikre huruk, ode tyanuk ti sir de byohe: “Ei ne mumu ne mtyomolu mamak nam kutanuk ti e nekre, ma mhye.
15Neke kolnye! Lema kika kotw o abw manosy a mloskye ma ksyukar ei irkye tenanke, ma kyala iry desy ma iray. De nam mabetik kyosy irkye tenanke ne, nam desike ne kiala iry desy ma iray ne. [16Lemade esei desike ika molu desikemo musti mo tyomolu!”]
17Kyoat Yesuske itun maktei bonyo, tyutuk iry ribun desikre, ode yor wasi matoha Iare rsukar ei sekye it, desike bonyo wasi matoha I desikre rena I de rbohe, “Tuanggurw, tun muhliak desikre kbuanke kolkya?”
18Dendye Yesuske hyalas sir ma byohe, “Kyanmwane lenla mihe inahliak ne kbuanke ne de? Lema mhye ohe kotw o abw sai ta sai ksyukar ei irkye tenanke, desikemo lema bisa ma kyala iry desike ma iray.19Kali kotw o abw tana nekre lema ksyukar ei ity ralatare, de ksyukar ei ity fteitare, maktei o tadaik ba bo.” Koldyesike mane Yesuske byohe lema kika kotw tasusi, de ta kotw nekre mumu bo.
20Lemade Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Nam mabetik toha irkye ralake kralake ne, nam desike ne kiaraik a i ne.21Kali nam atyat ribun lan ne kbyetik kyosy irkye ralake kralake, dendye rrekan ti ktela atyatare, ode rala ktela ayatare dakun, neke: ranamet, rtabahunw iry, wamfwetare ror wamwanire it de hyury a it koy-kay ma rala ktela atyatare,22rbilak lean sawatare ta lemamo laitare, radakin nam, rahatw, rulak de rtalik iry, rsoi ralat, lema rmay rhe de rala ktela atyatare ma ktyoha wait dakdyakinare ti sai ta sai bo, rahmway iry, rbitil tenatare ma atat ma ratun bakbak, ode usut a khatunare lan.23Dendye mnyenas, ktela atyat desikre mumu ne kbyetik a kyosy irkye ralake kralake, mane kiaraik irkye ne.”
Wamfwet a lema Yahudike tyohak ti Yesuske
(Mat. 15:21-28)
24Lemadendye Yesuske byetik toha wen desy, ma byai lasmyer Tiruske. Ode syukar ei sekye it, kali lema byu ma irire rhe I, keskyede lema bisa ma ihunik a hye wasi mama ne, kali ribun a rhe I de. 25Keskye enenke it ma anan wamfwetke ngkeskwakwe syukar a i, ma kyoat enen desike itomolu Yesuske ma ima bonyo, lema ikita de mya elik ma syakitil ti Yesuske wasi lulululw ne. 26Enen desike iry a lema Yahudike, de yosy a lasmyer Fenisiake ti propinsi Siriake, neke ral tel Yunanike. Enen desike iten toha Yesuske ma yesak a ngkeskwakwe toha ananke.
27Lemade Yesuske ihliak tunke ma tyanuk ti enen desy ma byohe, “Oi ne lema Yahudi o, dendye kolnye kswaluk o a kmuna, neke7:27 Ktyoha ayat ne, tunke khatu kibohe, namanare rahliak ti iry a Yahudi-nare, ode asure neke rahliak ti iry a lema Yahudi-nare, neke iry Yunani-nare.kola ne kal namanare hinat kotw ma kotuk ti asure ra ma desy. De musti mo kal kotw ti namanare ma raknam a kmuna ma rbesur aduk, desyo kteranare nenmo bisa ma kotuk ti asure ma ra.”
28Keskye enen desike hyalas ma byohe, “Ebo, mlay! Keskye asw nekre dakun o ra namanare hinat kotw ktera madi ei mejake hah ne.”
29Lemade Yesuske tyanuk huruk ti enen desy ma byohe, “Enen o, tun mutanuk desike mlay. Lemadendye mbwa, kali ngkeskwakwe byetik toha anamkwe de.”
30Kyoat a enen desike yulak i bai wasi sekye bonyo, yatos ananke o yenaf ma tyebti ti otke, kali ngkeskwakwe byetik toha i de.
Iry a mamolw ma kihury ma lema bisa ma itun ne neke Yesuske yala i ma tyomolu ode itun eras
31Lemade Yesuske byetik toha lasmyer Tiruske, neke yosy a nus Sidonke, ma lyakut yosy lasmyer Dekapoliske,7:31 Tunke khatu rakesy ti tel Yunanike ma kibohe, Dekapoliske, neke kbuanke o nuske hean. ma byai Tasi Kakan Galileake. 32Ode ti desike dakun o, irire dum a ror irkye it ti Yesuske. Iry neke myolw ode nunuke ktem dakun. Ode raten toha Yesuske ma syaa sima ti iry desy.
33Lemade Yesuske yal iry desy, ma deruke soso sir toha iry ribun desikre, ma ti rmesan bo. Ode ryoka tanake ti iry desike moluke, maktei o iniw ti tanake ode yal tana desy ma yamas iry desike manke. 34Maktei o Yesuske yatnyarak ei laitke, ode myea o lema ktei,7:34 Ti ayat ne kbyohe, Yesuske myea o lema ktei. Neke anakyai kbuanke o Yesuske yarwen. lemade yal tel Ibranike ma tyanuk de byohe, “Efata!” (Neke kbuanke o, “Kimlakat.”) 35Dendye iry desike eras i elik, ma tyomolu. Ode telake kbyetik dakun ma itun eras.
36Lemade Yesuske byu eta iry ribun mamin ti desy, ma kete rahes ktela iala nekre ti irkye it dakun. Ode biar ma Yesuske byu eta ma kete rahes, keskyede ktyabal ma iry desikre rahes ktela desikre ti kabei ta kabei bo. 37Ode iry maseak ode matomolu Yesuske nam iala desikre mumu ne, rheran a ksyalik, ode it de tyanuk ti it ma rbohe, “Yesuske nam iala nekre mumu ne eras, kali iry lema matomoluke desikeo tyomolu, ode iry a nunu ktemke desikeo itun eras elik.”
8Yesuske yal kotw ti irkye ribunke enaat ma ra
(Mat. 15:32-39)
1Kyoat desy dakun o irire ribun sir a ksyalik, ma rawahuk sir a ror Yesuske. Keskye lema kika kotw ma ra, lemade Yesuske yabuk wasi matoha Iare ma tyanuk ti sir de byohe, 2“Klwobak iry ribun lan ne a ksyalik, kali sekwe enatelw neke ror Yaw de, ode lema kika kotw ma ra, kali hinat koture ktei de.3Ode kolnye kaso sir ma rulak sir bai wait seire, desikeo ana kete rlakut nini dum a rlily ti sal a krala kali ramlar. Kali iry nekre dakun o dum a rosy a wen sosoare ma rma.”
4Lemade Yesuske wasi matoha Iare rhalas I ma rbohe, “Tala kolkyabei, ma tatot kotw ti wen soso kele ratelin ne, ma bisa ma tal ti iry nekre mumu ma ra de?”
5Lemade Yesuske yena sir ma byohe, “Hinamy a rotkye enai desy de?”
Desikeo rhalas I ma rbohe, “Rotkye itw bo.”
6Lemadendye Yesuske yaso ma iry ribun desikre rtaklulw ti lasmyerke khahake. Ode yal roty deitw desy, ode yatnyarak ei laitke ma syalak eraske ba ti Hulasokwe ti khyali roty desy. Maktei o byini byiny a roty desikre, ode yal ti wasi matoha Iare ma rasakar ti iry ribun lan desy. 7Ode iry desikre hinat masy kakan ne enai ne dakun. Lemade Yesuske yal masy desikre, ode yatnyarak ei laitke ma syalak eraske ba ti Hulasokwe ti khyali masy desikre. Maktei o yal ti wasi matoha Iare ma rasakar ti iry ribun lan desy. 8Ma iry ribun desikre raknam nini rbesur. Lemade Yesuske wasi matoha Iare rili rahuk roty o masy ktera desikre, desikeo kbyenw a kolakye itw. 9Iry a maknam desikre aryaritke anakyai irkye ribunke enaat sir. Dendye Yesuske yaso iry desikre ma rulak sir bai wenatare. 10Ode iry desikre raba bonyo, Yesuske yor wasi matoha Iare rsai aroke, ma rbity lar ti ma rbai lasmyer Dalmanutake.
Iry manosy lui Farisike raten Yesuske ma yala nyatos masalsyalik iare
(Mat. 16:1-4)
118:11 Mat. 12:38-39; Luk. 11:16,29Kyoat iry manosy lui Farisike dum a ratomolu Yesuske ma imai wen desy bonyo, rma ma rait Yesuske ma rataur nunw ror I. Ode rhury a I ma yala nyatos masalsyalik ike it ma ratos, ma klyosu ohe I neke Hulasokwe Anan a I.
12Kyoat Yesuske itomolu ma ratanuk koldyesy bonyo, ralake kralake lema eras, dendye tyanuk ma byohe, “Kyanmwane taras neke raten ma kala nyatos masalsyalik ike it, desikeo nenmo ratohak Yaw ne de? Klwosu ti e ohe, mlay bain o ti taras ne ana lema kala nyatos masalsyalik ike it elik.”13Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare rtutuk iry desikre ti desy, ode rsai aroke ma rbai Tasi Kakanke seridake.
Kete ttoha lui Farisi-nare wait ktela lema mlay nekre
(Mat. 16:5-12)
14Ode kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rbity lar ma raba bonyo, wasi matoha Iare ramluak ma rety res, de cuma mo rety rotkye sasasam bo. 158:15 Luk. 12:1Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Mnyenas! Mijaga mamak e toha ragi a raja Herodes yor iry Farisi-nare, ranal ti rotkye ne.”8:15 Ti ayat ne Yesuske byohe, Mijaga mamak e toha ragi a raja Herodes yor iry Farisi-nare, ranal ti rotkye ne. Ode ragi neke kbuanke o, ktela atyat raja Herodes yor iry Farisi-nare raalanare, ktyabal nam raajar lema mlay nekre dakun, neke kibyata iry ribunke.
16Lemade Yesuske wasi matoha Iare rrekan tun Yesuske itanuk desikre, dendye it de tyanuk ti it ma rbohe, “Yesuske tyanuk koldyesy, kali tamluak ma lema tety roty ma kyoat.”
17Ode Yesuske hye nam ratanukare, lemade tyanuk ti sir ma byohe, “Kyanmwane mitanuk ti ktela lema kika roty ne de? Lema ktwanuk ti ktela kotw o abw ne! Ei neke lenla mhye Yaw e? Ode kyanmwane ralami kralanare ngkora kola hatkwe a nggora ne de?188:18 Yer. 5:21; Yeh. 12:2; Mrk. 4:12Ei neke mika matamy, keskyede kyanmwane lema mimatakit ne de? Ode ei neke mika molumy, keskyede kyanmwane lema mitomolu ne de? Ode kyanmwane lema minenas namke it elik ne de?19Dendye kena e ohe, kyoat kubiny rotkye enasim ti irkye ribunke enasim ma rana desike, kterake miwahuk mumu o kolakye enai kbyenw de?”
Desikeo wasi matoha Iare rhalas I ma rbohe, “Kolakye hean a kresi enaru ne kbyenw.”
20Maktei o Yesuske yena sir huruk de byohe, “Ode kyoat kubiny rotkye itw ti irkye ribunke enaat rana desike, kterake miwahuk mumu neke kolakye enai kbyenw de?”
Desikeo wasi matoha Iare rhalas I ma rbohe, “Kolakye itw kbyenw.”
21Lemade Yesuske tyanuk ti sir de byohe, “Koldyesikemo kyanmwane mimtaut ohe, krwekan ti ktela lema kika roty ne de? Lema koldyesy. De musti mo mhye nam nekre mumu ne kbuanare.”
Yesuske yala iry matmabolke ma myatakit ti hnu Betsaidake
22Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare ranait hnu Betsaidake, desikeo irire ror iry matmabolke it ti Yesuske, ode ral ralat a kusunare bain-bain ma raten ma syaa sima ti iry desy ma bisa ma myatakit. 23Lemade Yesuske kyumak iry matmabol desy simake, ode yeuk i ma rbai hnu desike kserike. Ode Yesuske iniw ti simake ma kyasa ti iry matmabol desike matake, ode syaa sima ti iry desy, maktei o yena i ma byohe, “Mwatakit nam dum deny e?”
24Desike bonyo iry desike yatos ei lulkwe ode tyanuk ma byohe, “Ou, katos irire, kali katos ma rlakut ti de rlakut ma, keskyede rola ne aw mamdiry nekre ti kilakut ne.”
25Lemadendye Yesuske syaa sima ti iry desike matake huruk, ma iry desike matake kdyelaf ma myatakit eras de, ma yatos nam ribun nekre mumu. 26Lemade Yesuske yaso iry desy ma yulak i bai wasi sekye, ode tyanuk ti i de byohe, “Mbwa, keskye kete mosy hnuke kditlanke!”
Petrus you ohe Yesus neke iry a Hulasokwe isusu ma ika Raja ode iaorif irkye ne
(Mat. 16:13-20; Luk. 9:18-21)
27Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rbai hnu mamin ti Kaisarea Filipike, desikeo ti salke kralake Yesuske yena wasi matoha Iare ma byohe, “Ktyoha irire mo esei ne Yaw ne de?”
288:28 Mrk. 6:14-15; Luk. 9:7-9Lemadendye wasi matoha Iare rhalas I ma rbohe, “Irire dum a rbohe, Oi neke Yohanes Mababtiske. Ode iry dum a rbohe, Oi neke Elia O. Ode iry dum a rtanuk huruk ma rbohe, Oi neke iry a heitlulswo manety Hulasokwe wasi nyanoke it ne, ma myorif huruk mane.”
298:29 Yoh. 6:68-69Lemade Yesuske yena sir huruk ma byohe, “De ktyoha e mo, esei ne Yaw ne de?”
Lemade Petrus hyalas ma byohe, “Oi neke Mesias O!”8:29 Tunke khatu Petrus itanuk ne ti tel Ibranike kbyohe, Mesias, neke ti tel Yunanike, rbohe, Kristuske. Tunke khatu deru ne kbuanke mais, neke ti tel Maslyarkwe, kbuanke o, Iry a Hulasokwe isusu ma ika Raja ode yaorif irkye.
30Lemadendye Yesuske byu eta malkyakaw wasi matoha Iare, ma kete rahes ti esei ta esei dakun ohe, Yesus neke Mesias I.
Yesuske lyosu ohe masunkwe ana kdyan I ode rtabahunw a I
(Mat. 16:21-28; Luk. 9:22-27)
31Lemadendye kyala kyosy sew desy, desikeo Yesuske nenmo lyosu ti wasi matoha Iare ma yajar sir de byohe, “Irkye Ananke8:31 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 8:38ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)musti mo ana hyar masunkwe ribun. Ode iry manety lulw ti Yahudi-nare, ror iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe, neke wait usu khatunare, ror a iry mahe snurat o tnyetak Musake dakun, sir neke lema rou I. Ode irire musti mo rtabahunw I. Keskye ana sekwe enatelw bonyo, myorif huruk.”
32Ode kyoat Yesuske syisy hela nam ribun lan ne ti wasi matoha Iare bonyo, Petrus kyumak Yesuske simake ma byity a I ma rei kserike, ode tyerik I ma kete ihes ba de. 33Keskye Yesuske yulak I ma syara wasi matoha Iare, ode tyerik Petrus ma byohe, “Ngkeskwaw o, maditi lakhidik o toha ne! Kali oi neke lema mrwekan nam Hulasokwe irekanke, de mrwekan nam irkye irekanke kmyesan bo.”
348:34 Mat. 10:38; Luk. 14:27Dendye Yesuske yabuk iry ribun desikre mumu rtabal wasi matoha Iare ode tyanuk ti sir ma byohe, “Kolnye esei desike byu ma tyoha Yaw, musti mo ibu a ituli tenanke ti sai ta sai bo, ode hyar wasi tul masanwalw ike,8:34 Tunke khatu a musti mo ibu a ituli tenanke ti sai ta sai bo, ode hyar wasi tul masanwalw ike kbuanke o, musti mo yotuk wasi ktela idakinare ti sew kyaki nekre ba, ode ikita ma tyoha ktela Yesuske idakinare ti sai ta sai bo, biar ma irire rala ma rtabahunw a i dakun.ma tyoha Yaw.358:35 Mat. 10:39; Luk. 17:33; Yoh. 12:25Kali esei desike byu ma kyumak eta wasi mormyorifke ti lasmyerke khaha ne, desikemo mormyorhyanke ti wen sra eraske ana kitayar. Keskye esei desike yotuk wasi mormyorifke ba, khyali Brit Eraske ma tyoha Yaw, ode ires ma myaty khyali Yaw, desikemo ana myorif ti wen sra eraske nini nam.36Mtyomolu! Kolnye esei desike wasi malolkye lan, ma ti kyal nuske ktem ne mumu, keskye kolnye myaty ma lema byai wen sra eraske, de Hulasokwe yotuk i bai mamaty rala, desikemo wasi maloly desikre mumu ne kbuan sai ti i de?37Lema kika kbuan! Kali lema bisa ma ral nam dum ma reluk mormyorif manal nini namke.38Ode kolnye esei desike myay ma you daku iry ribun mahatw lema matohak I ti selsel ne, ohe hye Irkye Ananke, ta myay ma you ohe hye tun a Irkye Ananke itanukare, desikemo Irkye Ananke ana lema you ma hye iry desy dakun, ti kyoat ima huruk ne. Ode kyoat Irkye Ananke ima huruk ne, ana myaa yor madelafke, ode malkyakaw manosy Ama Hulasokwe, ktyabal Hulasokwe wasi nyaso nelnyelire ma rosy laitke.”
91Lemade Yesuske tyanuk huruk ti sir ma byohe, “Mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Ti iry mamin ti neke, ei ne mumu ne dum a ana lenla mmyaty, kolnye lenla mmyatakit ohe, Hulasokwe mya ma hyareta kola Rajake ne, neke kmyaa kyor wasi haretke.”
Musa yor Elia ramdiry mait ror Yesuske ti kususwanke
(Mat. 17:1-13; Luk. 9:28-36)
29:2 2Ptr. 1:17-18Ode sekwe nem a kyelak eta bonyo, Yesuske yabuk Petrus, Yakobus, ode Yohanes ma ror I ma raktem a rsaik bai huar atat ne it, ma rmesan ti desy bo. Ode iry detelw desike ratos mo, Yesuske uno mata o tenanke ktem ne kihihi i, 3ode wasi rabitke bokbok ma knyely malay dakun. Ti nuske ktem ne, lema irkye it a bisa ma hyas wasi rabitke nini bokbok ma knyely malay kola Yesuske wasi rabit desy dakun. 4Ode kyala mait bonyo, Yesuske wasi matoha I detelw desy ratos mo Elia yor Musa ramdiry ma ratun a ror Yesuske.
5Lemade Petrus a tyanuk ti Yesuske de byohe, “Tuanggurw, eras a ksyalik ti aramy mimin ti wen ne. Lemamo aramy msyadiri lasyerkye enatelw, ma sasam ti O, sasam ti Musa, ode sasam ti Elia dakun.” 6Petrus tyanuk koldyesy, kali lema hye o musti mo tyanuk sai, kali yor lian deru desy ramtaut ma ksyeman sir a ksyalik.
79:7 Mat. 3:17; Mrk. 1:11; Luk. 3:22Ode oanke khatuke kmya ma kkyahat eta raktemtem. Ode kyoat ramin ti oanke krala desy, desikeo rtomolu telke it ma kyosy oanke krala desy ma ktyanuk de kbyohe, “Anakkwe I ne, ma klwobak I a ksyalik. Mtyomolu I!” 8Ode kyala mait bonyo Petrus yor lian deru desy ratos ti de ratos ma o lema kika iry, de lenla Yesuske myesan bo.
9Ode kyoat raorw toha huar desy bonyo, Yesuske syurat sir de byohe, “Kete mihes ktela miatos desy ti irkye it dakun, de mikita nini sekwe kdi ti, neke Irkye Ananke9:9 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 9:12,31ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)myorif toha mamatire, desikeo nenmo bisa ma mihes ktela desy.”
10Dendye lema rahes ktela desy ti irkye it dakun, keskyede detelkwe it de yena it ma rbohe, “Yesuske tun itanuk ma kibohe, ana myorif toha mamatire, neke kbuan sai de?”
119:11 Mal. 4:5; Mat. 11:14Lemade Yesuske wasi matoha I detelw desy rena I ma rbohe, “Tuanggurw, kyanmwane iry mahe snurat o tnyetak Musake rtanuk ohe, musti mo Elia imaa kmuna Mesiaske ne de?”
12Dendye Yesuske hyalas sir ma byohe, “Mlay bain! Elia iry a manety Hulasokwe wasi nyano ne, ana myaa kmuna ma tyanuk ti iry ribunke ma rsosan ralatare, ma rakita Irkye Ananke. Keskyede ktyoha e mo, kyanmwane nam rakesy ti Kitab Lanke ti kihali Irkye Ananke ohe, ana irire rahmway I, ode roban de rtaba I, ode ana masunw ribunke kidan I dakun ne de?13Keskyede klwosu ti e ohe, Elia neke mya bain de.9:13 Yesuske tyanuk ohe Elia neke mya bain de, neke klyosu ohe Yohanes Mababtiske i desy. Matos ti Mat. 11:14; 17:13.Keskye irire rala i ma ktyoha rabuare, neke roban de rtaba i, ma kyal nini rtabahunw a i dakun, ma kola ne rakesy ti Kitab Lanke ne.”
Yesuske yesak ngkeskwakwe toha naman wamwankye it
(Mat. 17:14-21; Luk. 9:37-43)
14Kyoat Yesuske yor Petrus, Yakobus, ode Yohanes rulak sir ma rait Yesuske wasi matoha idanare bonyo, ratos o iry ribunke rkoal sir, ma malmata ror iry mahe snurat o tnyetak Musake de rahalas tel. 15Kyoat iry ribun desikre ratos Yesuske bonyo rheran a ksyalik, lemade raktemtem a ra-la ti rbalan Yesuske.
16Lemade Yesuske yena wasi matoha Iare ma byohe, “Nam sai ne kihury ma it de ihalas it ne de?”
17Dendye ti iry a ribun desikre, neke irkye it a tyanuk ti Yesuske ma byohe, “Tuanggurw! Kor anakkwe mai wen ne ma kuten ma msweak i, kali ngkeskwakwe syukar i ma yala i ma nunuke ktem. 18Ma seure rait mo ngkeskwakwe syukar a i, ode byesak i ti lasmyerke, ode ryeti tenanke, ode ikernisy nini uhuhare kbyetik kyosy a nurno haha. Mane kuten toha wasimw matoha Oare de, ma resak a ngkeskwaw desy, keskyede lema resak ral i.”
19Lemade Yesuske tyanuk ti wasi matoha Iare ma byohe, “Hei, iry a lema matohak e! Musti mo ana kor e nini kolkya? Ode ana kukita nini hekyab o mtyohak Yaw de?”
Lemade Yesuske tyanuk ti naman desike ama ma byohe, “Mor anamw desy ma.”
20Dendye ror naman desy ti Yesuske. Keskyede kyoat ngkeskwaw desike iatos Yesuske bonyo, byesak naman desy elik ti lasmyerke, ode yayak i ti de yayak i ma, ma uhuhare kbyetik kyosy nurno haha.
21Lemade Yesuske yena naman desike ama de byohe, “Wasi kbai ne kyal ainke enai mane de?”
Desyo naman desike ama-na hyalas Yesuske ma byohe, “Kyala kyosy a kakan ike de. 22Ode seure rait mo ngkeskwakwe yala i ma yei akye kralake, dete lemamo tyunik i ei werke kralake, kali yobak ma tyabahunw a i. Lemade Ebo! Mlwobak aramy, ode mswaluk aramy, kolnye bisa ma mala mal ngkeskwaw ne ma byetik toha anakkwe!”
23Lemade Yesuske tyanuk ma byohe, “Kyanmwane mtwanuk ma Yaw ohe, kolnye bisa ma kala kal ktela desy ne de? Dendye klwosu ti o ohe, Hulasokwe bisa ma yala sai ta sai ti o bo, kolnye mtwohak ti I.”
24Ode kyoat naman desike ama-na itomolu nam Yesuske itanukke bonyo, yeik ma byohe, “Tuanggurw! Yaw neke ktwohak ti Hulasokwe. Lemade mswaluk yaw ma malkyaw wasikw tohtohakke!”
25Kyoat Yesuske yatos iry ribunke ma rma ma rkoal I bonyo, Yesuske yaswel ngkeskwaw desy ma byohe, “Hei ngkeskwaw a maala naman ne ma imolw ode nunuke ktem dakun ne, mbwetik toha naman ne! Ode kete mulak o de!”
26Dendye ngkeskwaw desike byoran, ode byesak naman desy o ksunw ksyalik, maktei bonyo byetik toha naman desy. Kyoat ngkeskwaw desy ibetik toha naman desy, desikeo naman desike kola dene imaty ne, ma khyury ma iry ribunke rtanuk ma rbohe, “Naman ne myaty de.” 27Keskyede Yesuske kyumak naman desike simake, ode syaluk i ma byatar, dendye naman desike byatar ma imdiry.
28Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rmesan ti sekye it a krala, desikeo wasi matoha Iare rena I de rbohe, “Kyanmwane lema bisa ma aramy myesak ngkeskwaw desike ne de?”
29Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Ngkeskwaw maoly desike lema bisa ma myesak i a kyor ktela salik, de musti mo myesak i a kyor sambayanke bo.”
Yesuske lyosu huruk ti ktela ana imaty ne
(Mat. 17:22-23; Luk. 9:43-45)
30Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha wen desy, desikeo rsaur wait laklakutke ma rlakut a rlola propinsi Galileake. Keskyede Yesuske lema you ma irire rhe ohe imin ti kabei, 31kali malmata yajar wasi matoha Iare.
Ode Yesuske tyanuk ti wasi matoha Iare ma byohe, “Irkye Ananke ana ral I ba ti irire ma rhareta I, ode ana rtabahunw a I, keskye sekwe enatelw bonyo ana myorif huruk.”
32Keskyede Yesuske wasi matoha Iare lema rhe tun itanuk desikre kbuanare. Ode lema rares ma rena tun desikre kbuanare toha Yesuske dakun.
Yesuske wasi matoha Iare raeta tel ma robak ma rhe ohe ti sir mumu ne ese lan i
(Mat. 18:1-5; Luk. 9:46-48)
33Ode Yesuske yor wasi matoha Iare rait hnu Kapernaumke, ode kyoat rsukar ei sekye it bonyo, Yesuske yena wasi matoha Iare ma byohe, “Nam sai ne kihury ma dai mieta tel ti salke kralake ne de?”
349:34 Luk. 22:24Keskyede wasi matoha Iare lema ratun, de mamwaw sir bo, kali rhe ohe dai raeta tel ti salke kralake, khyali robak ma rhe ohe, ese lan a i ti sir ne mumu. 359:35 Mat. 20:26-27; 23:11; Mrk. 10:43-44; Luk. 22:26Lemade Yesuske tyaklulw, ode yabuk wasi matoha I dehean a kresi enaru desy, ode tyanuk ti sir ma byohe, “Kolnye esei desike byu ma lan a i, musti mo nyauk tenanke ma babaf, ma yola iry makarya ne ma syaluk irire mumu.”
36Lemade Yesuske kyumak naman kakan ne it simake, ode yaso i ma imdiry ti kditlalan ne. Maktei o hyot naman desy, ode tyanuk ti wasi matoha Iare ma byohe, 379:37 Mat. 10:40; Luk. 10:16; Yoh. 13:20“Esei desike you ma yal naman kakan ne khyali Yaw, desikemo kola ne you ma yal Yaw dakun. Ode esei desike you ma yal Yaw, desikemo kola ne you ma yal Hulasow a maaso Yaw ne dakun.”
Yesuske lyosu ohe esei desike lema syorw ity, i desike yor a ity
(Mat. 18:6-9; Luk. 17:1-2)
38Dendye Yohanes a tyanuk ti Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, aramy myatos irkye it ma yal a Animkwe, ma yesak ngkeskwakwe. Lemade aramy mbyu eta iry desy, kali lema yor lui ity.”
39Keskyede Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Kete mbyu eta i, kali iry manal Anikkwe ma yala ktela masalsyalik iare, iry desike ana lema ihmwai Yaw dakun.409:40 Mat. 12:30; Luk. 11:23Ode esei desike lema syorw a ity, i desike yor lui ity.”
419:41 Mat. 10:42Lemadendye Yesuske tyanuk ti sir huruk ma byohe, “Mlay bain, esei desike yal werke ti takwe, ma yal ti e ma myenw kali mtyoha Yaw, i desike ana yal ksewanke toha Hulasokwe.
Ktela kihury ma irire rdi ei lim o sal
42Ode esei desike hyury a iry a wasi tohtohakke lenla malkyakaw ti itohak ma Yaw ne, ma khyury ma iry desike yala lim o sal, desikemo iry mahury desike, Hulasokwe ana yukun i o ksunw ksyalik, ma kbyilak ti kolnye raikat hatw lan ne ti telake, ode raotuk i ei tasike kralake ne.9:42 Thunke khatu rakesy ti ayat ne ma kibohe, iry a wasi tohtohakke lenla malkyakaw ti itohak ma Yaw ne, neke rkesy ti Kitab Lanke kolnye: matohak Yaw neke naman kakan i.
439:43 Mat. 5:30Ode kolnye simamkwe serit a khyury a o ma mdwi ei lim o sal, desikemo mal turike ma mtwusy ohut simamw desy ba! Kali lemamo mmworif ti wen sra eraske nini nam a mor simamkwe serit. Desike ne eras ma kbyilak ti kolnye mbwu ma mmworif mor simamw deru desy, keskyede ana rotuk o bai mamaty rala. [44Neke ti wen desike akye klyehur ti nini nam, ode ulare ana lema rmaty.]
45Ode kolnye lwaumkwe serit a khyury a o ma mdwi ei lim o sal, desikemo mal turike ma mtwusy ohut lwaumw desy ba! Kali lemamo mmworif ti wen sra eraske nini nam a mor lwaumkwe serit. Desike ne eras ma kbyilak ti kolnye mbwu ma mmworif mor lwaumw deru desy, keskyede ana rotuk o bai mamaty rala. [46Neke ti wen desike akye klyehur ti nini nam, ode ulare ana lema rmaty.]
479:47 Mat. 5:29Ode kolnye matamkwe serit a khyury a o ma mdwi ei lim o sal, desikemo mhwakilw matamkwe khatu desy ba! Kali lemamo mmworif ti wen a Hulasokwe ihareta tike mor matamkwe serit. Desike ne eras ma kbyilak ti kolnye mmworif mor matamw deru desy, keskyede ana rotuk o bai mamaty rala.489:48 Yes. 66:24Kali ti mamaty rala neke ay mamin ti desike lema bisa ma kmyaty, ode ul mana mamatire ne lema bisa ma rmaty dakun.
49Dendye mnyenas, irkye yal taisiskye ti healke kisike ma kyala healke kisi desike ma nelnyely. Koldyesy dakun o Hulasokwe yal masunkwe ma ity kola ne akye kina ity ne, ma ana masunw desikre kyajar ity ma ana nelnyely a ity dakun.”
50Lemade Yesuske tyanuk ma byohe, “Taisiskye eras, keskyede kolnye taisisy ne malmyaly, desyo ana ral sai ma rala taisisy malmyaly desy ma mkes huruk de? Lemadendye ei neke musti mo myola taisiskye ti mimorif ne, ma mimorif neke mo it de ika eras yor it.”9:50 Mat. 5:13; Luk. 14:34-35
10Yesuske yajar ma saw o lay neke kete it de ibrai it
(Mat. 19:1-9)
1Kyoat Yesuske byetik a yosy hnu Kapernaumke, ma byai propinsi Yudeake o sah Yordanke kseri timurke. Ti desy dakun o iry ribunke rma ma rkoal I. Ode Yesuske wasi ktelake de, ma kolnye irire ribun sir koldyesy, desikeo yajar a sir.
2Dendye iry manosy lui Farisi-nare dum a rma ma robak a ksala ma roit salke ti Yesuske, desikeo rena I de rbohe, “Mlay bain o ktyoha ity wait ktela kubkubakke mo bisa ma wamwanire rbisak sawatare ba e?”
3Dendye Yesuske hyalas sir ma byohe, “Haret Musake khyareta e kolkyabei ti ktela mitanuk desy de?”
410:4 Ul. 24:1-4; Mat. 5:31Lemade iry desikre rhalas I ma rbohe, “Musa lyura ma it de ibrai it, keskye musti mo wamwankye kyesy atyahy a it de ibrai it ne aduk, ma yal ti wamfwet ibrai desy.”
5Dendye Yesuske tyanuk ti sir huruk ma byohe, “Kali khyali usumy khatu lanare, lemadendye Musa kyesy haret desy ti e ma desy.610:6 Kej. 1:27; 5:2Keskyede kyoat Hulasokwe yala nuske ktem ne, desikeo yala irkye dakun, neke wamwankye ode wamfwetke.710:7 Kej. 2:24Lemadendye kyoat wamwankye it a isa, desikeo ana tyutuk ena o ama, ma ti yait sawa,8ma deruke rawahuk sir ti nam sasamke, ma lema enaru sir de, de sasasam sir bo.9Kali koldyesike mane, nam sai desy Hulasokwe yeti yahuk ti sasam de, desikemo irkye lema bisa ma isali de.”
10Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rasukar ei sekye kralake bonyo, rena I ti ktela it de ibrai it ne. 1110:11 Mat. 5:32; Luk. 16:18; 1Kor. 7:10-11Dendye Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Esei desike ibrai sawa, ode isaa yor wamfwet salik, desikeo iry desike yaldotw, kali byilak lean sawa.12Koldyesy dakun ti wamfwetke, ma kolnye ibrai lai ode isaa yor wamwany salik, desikeo wamfwet desike yaldotw, kali byilak lean lai.”
Yesuske syaa sima ti namanare
(Mat. 19:13-15; Luk. 18:15-17)
13Lemadendye irire ror anat kakanare ti Yesuske, ma syaa sima ti sir, keskyede kyoat wasi matoha Iare ratos a ktela desy bonyo, rkeyer a iry desikre.
14Kyoat Yesuske iatos ktela desy bonyo, kyeyer a wasi matoha Iare ode tyanuk de byohe, “Mlyura naman kakan desikre ma rma ma rait Yaw, de kete mbya etno eta sir. Kali iry maola naman kakan desikre, ana wenatke ne wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.1510:15 Mat. 18:3; Luk. 18:17Dendye mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Esei desike lema tyohak Hulasokwe kola naman kakanke, i desike ana lema syukar ei wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.”
16Lemade Yesuske hyot naman kakan desikre ratsam-ratsam, ode syaa sima ti sir ma yal eraske ti sir.
Iry maaka malolkye ksunw ksyalik ma syukar ei wen Hulasokwe ihareta tike
(Mat. 19:16-26; Luk. 18:18-27)
17Kyoat Yesuske syaur wasi laklakutke bai lulkwe, desike bonyo wamwankye it a ila bya ti syakitil ti Yesuske wasi lulululw ne ma byohe, “Tuanggurw eras o, kala kolkyabei ma musti mo ana kmworif nini nam de?”
18Dendye Yesuske tyanuk ti iry desy ma byohe, “Kyanmwane mubohe eras Yaw ne de? Lema irkye it a eras i, de lenla Hulasokwe myesan eras I bo.1910:19 Kel. 20:12-16; Ul. 5:16-20Oi neke mhwe nam a Hulasokwe itetakare de, neke kete taldotw, kete ttabahunw iry, kete tanamet, kete takakmet ma toit salke ti iry salik, kete takakmet a irire ma tal wait namit-namit, ode musti mo talan a ity enat o ity amat.”
20Lemade iry desike hyalas Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, nam mutanuk nekre ktwoha mumu kyala kyosy kakan a yakwe de.”
21Keskyede Yesuske yatos i ode lyobak i dendye tyanuk ti i ma byohe, “Ktelake sasam neke lenla mtwoha, neke mulak a o, ode mkweta wasimw maloly desikre mumu, ode muhe ti iry a lema manait ei sra o hahare. Koldyesikemo oi neke ana Hulasokwe yal malolkye ti o ti wen sra eras Hulasokwe imin tike. Muala koldyesy maktei desikeo nenmo mmwa ma mtwoha Yaw.”
22Kyoat iry desike itomolu tun Yesuske itanuk desikre bonyo, ralake ksyal ti nam itomolu desy, kali iry desike wasi malolkye lan. Dendye yulak i ma byai waitke. 23Lemade Yesuske yatos wasi matoha Iare ode tyanuk ti sir ma byohe, “Iry a maaka malolkye ana ksunw ma syukar ei wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.”
24Kyoat Yesuske itanuk koldyesy bonyo, wasi matoha Iare rheran ti ratomolu tun Yesuske itanuk desy. Keskyede Yesuske syaur tunake huruk ma byohe, “Anakw e, iry a maaka malolkye ksunw ma syukar ei wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.25Lemade ktwanuk ti e ohe, kalkal ti a untake syukar ei balbyalkye kuranke, keskye ksunw ksyalik ti iry maaka malolkye syukar ei wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.”
26Kyoat a Yesuske wasi matoha Iare ratomolu tun itanuk desikre bonyo, ktyabal ma rheran huruk, ode it de yena it ma rbohe, “Mane iry maaka malolkye ksunw ksyalik ma syukar ei wen sra eraske, desikemo esei ne ana Hulasokwe iaorif i ma isukar ei wen sra eraske ne de?”
27Dendye Yesuske yulak matake ma yatos sir, ode tyanuk ti sir ma byohe, “Hulasokwe yala hye nam a irkye lema iala hyeke. Kali Hulasokwe yala yal ma yala nam nekre mumu.”
28Lemadendye Petrus tyanuk ti Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, aramy neke mtyutuk ara wasimy nam ribun nekre mumu de, ma aramy mtyoha O.”
29Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Ti esei ta esei bo, ma tyutuk bain-bain wasi sekye, wainare, ena o ama, ananare, ode wasi boluhu-boel, kali tyoha Yaw, ode kali bya ti yabrita Brit Eraske,30desikeo iry desike, ti wasi mormyorif selsel ne, ana Hulasokwe yal sey o, wai o, ena o, ama o, anan o, boluhu-boel nekre ti i, desikeo karyarike atw kbyilak ti nam itutuk desikre. Ode biar ma roban de rtaba i dakun, keskyede ti taras ana mama ne, desikeo ana myorif nini nam ti wen sra eraske. 3110:31 Mat. 20:16; Luk. 13:30Keskyede iry maaka malolire, ode iry a raalan sir ne, ana ribun a rosy lyakwe. Klala iry a lema manait ei sra o hah nekre, ode iry a lema raalan sir nekre, ana rmuna.”
Yesuske lyosu kla-teluke ti ana imaty ne
(Mat. 20:17-19; Luk. 18:31-34)
32Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rlakut bai Yerusalem, desikeo Yesuske lyakut a kmuna. Dendye wasi matoha Iare kola ne rheran. Ode iry matoha sirare ramtaut.
Lemadendye Yesuske yabuk wasi matoha Iare, ode tyanuk nam ana madi ti tenanke ne ti sir 33ma byohe, “Mtyomolu! Tala ma tbai Yerusalem mane. Ma ana ti soke Irkye Ananke10:33 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 10:45ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)ral I ba ti iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror iry mahe snurat o tnyetak Musake, ma rtunik tnyetak matmyatkye ti I. Maktei o ral I ti bangsa lema mahe Hulasokwe ne.34Ode iry desikre ramahis a I, rahmway I, rasburik a I, roban de rtaba I, maktei o rbakw a I ti tul masanwalw ike ma myaty. Keskyede ana sekwe enatelw bonyo myorif huruk.”
Yakobus yor Yohanes raten ma Yesuske yala ktelake sasam ti sir
(Mat. 20:20-28)
35Kyoat Yesuske itun maktei bonyo, Yakobus yor Yohanes, neke Zebedeus ananare, rba ti rney a Yesuske, ode rtanuk ti I ma rbohe, “Tuanggurw, aramy miten ma mala ktelake sasam ma aramy.”
36Dendye Yesuske yena sir ma byohe, “Nam sai ne mibu ma kuala ti e ne de?”
37Lemade deruke rhalas Yesuske ma rbohe, “Aramy mbyu ma aramy miru neke, it a tyaklulw ti serimw wisalke, ode it a tyaklulw ti serimw wanke, ma aramy myor a O ma thareta, kolnye kyait ma muka Raja ode mtwaklulw ti wasimw kader madelafke ma mhwareta ti.”
3810:38 Luk. 12:50Keskyede Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Ei neke lema mhye nam mitenke. De mryekan o ei ne bisa ma mhyar masunw a mdedanke, kola masunw a mdedan ana madan a Yaw ne e?”10:38 Ti tel Yunanike ayat neke kbyohe, Mryekan o bisa ma myenw ti takwe, kola taw a kuenw ti ne e? Ode mryekan o bisa ma rbabtis e a ror babtis a ranal ma rababtis a Yaw ne e? Tunke khatu deru neke kbuanke mais, kola nam Yesuske itanuk ne ma byohe, De mryekan o ei ne bisa ma mhyar masunw a mdedanke, kola masunw a mdedan ana madan a Yaw ne e?
39Lemade deruke rhalas I ma rbohe, “Bisa.”
Dendye Yesuske tyanuk ti deruke ma byohe, “Mlay bain! Miru neke ana masunkwe kdyan e kola ne ana masunkwe kidan Yaw ne. Ode ana rbabtis e a ror babtis a ranal ma rababtis a Yaw ne dakun.40Keskyede lema wasikw haretke ma kswusu ohe, ana ese tyaklulw ti serikw wisalke, ode ana ese tyaklulw ti serikw wanke. Kali haret desike kimin a Amaku myesan bo, ma ana syusu wen desikre ti wasi iry a iilikare de.”
41Ode kyoat Yesuske wasi matoha I dehean desike ratomolu tun Yakobus yor Yohanes ratanuk desy bonyo, rkeyer a deruke a ksyalik. 4210:42 Luk. 22:25Dendye Yesuske yabuk raktemtem, ode tyanuk ti sir ma byohe, “Mhye ohe iry a lema Yahudi-nare wait iry lan nekre, ror iry a maka kmata lan nekre, sir ne rahareta wait masyarakatke o ksunw ksyalik ne.4310:43 Mat. 23:11; Mrk. 9:35; Luk. 22:26Keskyede ti ei neke kete myala koldyesy. De kolnye esei desy byu ma lan a i, musti mo nyauk tenanke ma babaf ma yola makarya ne bo.44Ode esei desike byu ma lan i ma byilak iry salik, desikeo musti mo i desike ika at ti e mumu.45Kola Irkye Ananke ti imai nuske ktem ne, lema byu ma irkye kyarya ti I, de mya ma kyarya ma syaluk irkye bo. Ode yal tenanke ma myaty ma lyitan eta iry ribunke.”
Yesuske yala iry matmabolke ma myatakit
(Mat. 20:29-34; Luk. 18:35-43)
46Kyoat desy dakun o Yesuske yor wasi matoha Iare rait Yerikho. Maktei o ti kyoat rabetik toha Yerikho bonyo, iry ribunke lui-lui sir ma rtoha Yesuske. Desikeo iry maten namke it, ma matake kbyol, ode tyaklulw ti salke kserike ma iten nam. Iry neke ani Bartimeus, neke Timeus ananke. 47Ode itomolu Yesus iry Nazaret ne ma ilakut yosy wen desy bonyo, iry desike yatela ma byohe, “Yesus! Daud Anan O! Mlwobak a yaw!”
48Lemade iry desikre rterik malkyakaw iry matmabol desy, ma rbu ti i ma mamwaw i. Keskyede matmabol desike telake lan ma yatela huruk ma byohe, “Yesus, raja Daud tesnwo natu O, mlwobak a yaw!”
49Lemade Yesuske imres, ode yaso ma rabuk iry matmabol desy. Dendye iry desikre rtanuk ti iry a matmabol desy ma rbohe, “Mumdiry, ode malkyau ralamkwe, kali Yesuske yabuk a o!”
50Lemadendye iry a matmabol desike yonuk wasi rabit narnarkwe, ode lyahlaha mirin ma imdiry ma bya ti yait Yesuske.
51Dendye Yesuske yena i de byohe, “Nam sai ne muten ma kuala ti o ne de?”
Desike bonyo iry desy hyalas ma byohe, “Tuanggurw, kbwu ma kmwatakit.”
52Lemade Yesuske tyanuk ti i ma byohe, “Oo, mmwatakit ande! Kali mtwohak ma Yaw de. Dendye mbwa.” Kyala mait bonyo, iry desike myatakit elik! Dendye tyoha Yesuske ma rba.
11Irire rleru Yesuske Anike kyoat yala ma syukar ei Yerusalem
(Mat. 21:1-9; Luk. 19:28-38; Yoh. 12:12-15)
1Kyoat desike Yesuske yor wasi matoha Iare rarasik nus Yerusalemke de. Keskyede lenla rait Yerusalem, desikeo musti mo ana rait a hnuke enaru a kmuna. Hnu deru ne hnu Betfageke ode hnu Betaniake, neke kimin ti kususwan Zaitunke, ma knyey a nus Yerusalemke dakun. Dendye rala ma ranait hnu deru desy bonyo, Yesuske yabuk wasi matoha Ike irkye enaru ma yaso sir, 2ode tyanuk ti sir de byohe, “Mbyai hnu mamin ti lulw ne. Ode ana misukar ei hnuke krala desy, desikeo myait elik keledai mur ne it ma rikat i ti desy, neke irire lenla rsai i elik. Lemade myaka tasy a ranal ma raikat keledai desy, ode myor i mai ne.3Ode kolnye irkye it a tyanuk ti e de byohe, ‘Kyanmwane miala koldyesy ne de?’ Desikeo mhyalas i ma mbyohe, ‘Ity Ebutke byu ma pyake keledai ne aduk. Maktei o, nenmo yaso ma rety de rolik i ei wenake huruk.’”
4Lemadendye iry deru desike rba, ode rait keledai mur ne it ma rikat i ti sekye lulkwe ti salke kserike, dendye deruke raka wasi taskye. 5Ode irire dum a ramdiry ti desy, dendye rena iry deru desy ma rbohe, “Hei, kyanmwane myaka keledai desy wasi taskye ne de?”
6Lemade iry deru desike rhalas iry mamdiry ti desikre, ma rtanuk kola nam dai Yesuske itanuk ti sirke. Dendye iry mamin ti desikre rlura keledai desy ti iry deru desy, ma ral i ma ror i ba. 7Lemade iry deru desike ror keledai desike ba ti Yesuske, ode ral wait rabit narnarure ma rary a keledai desike rutunanke, ma Yesuske syai ti.
8Ode iry ribun mamin ti desikre, dum a rhela wait rabit narnarure ti salke kralake, ode dum a ral aw ktahinare toha wait boare, ma ral ma rhela ti salke kralake dakun. Iry desikre ral nam desikre ti salke kralake ma ksyusu ohe ralan Yesuske. 911:9 Mzm. 118:26Ode dum a rlakut a kmuna Yesuske, ode dum a rosi lyakwe, ode raktemtem a ratelat ma rbohe,
“Mmya ma tleru Hulasokwe!
Mmya ma tleru Hulasokwe!
Kali myaa yor ity Ebutke Anike!
10Ode Hulasokwe yal eraske ti I,
kali mya ma hyareta kola ity ebnwo matrumat raja Daud ne.
Tleru Hulasow mamin sra lahuk ne Anike!”
11Kyoat ranait Yerusalem, desikeo Yesuske syukar ei kintal a Hulasokwe Seike, ma yatos nam ribun mamin ti desy mumu. Keskyede kyala ma metdyet, lemade Yesuske yor wasi matoha I dehean a kresi enaru desy, rbetik toha kintal Hulasokwe Sei desy, ma rbai hnu Betaniake.
Yesuske tyuhar akwe it neke kani arake
(Mat. 21:18-19)
12Ode bolbolke bonyo, Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha Betania, kyoat desike Yesuske kyoman o imlar. 13Ode sososo a ne bonyo, Yesuske yatos a aw arake mo ktahinare mdat a ksyalik. Lemade bya ti nyey a aw desy ma yatos o kete kika kisi ta lema. Keskye lema itot aw desike kisike it dakun, de ktahinare bo, kali lenla kyait wasi hulke ma aw ara desike kisi. 14Lemadendye Yesuske tyanuk ti aw ara desike de byohe, “Kyala kyosy senweke, ana lema muisy de.”
Ode kyoat itanuk koldyesy ti aw ara desy, desikeo wasi matoha Iare rtomolu tun itanuk desy dakun.
Yesuske yesak iry maketa nam ti kintal Hulasokwe Seike
(Mat. 21:12-13; Luk. 19:45-48; Yoh. 2:13-16)
15Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare ranait Yerusalem bonyo, bya ti syukar ei kintal Hulasokwe Seike, ode yesak iry maketa nam ti kintal Hulasokwe Sei desy. Ode hyau balik mejaare ti desy, neke meja kyalamo rba ti raliku kuban tike, ode hyau balik mbanare dakun, neke mban a kyalamo rataklulw ti ma raketa manu hahire ti ne. 16Ode lema lyura iry makumak a wait nam raketa desikre, ma rketa ti kintal Hulasokwe Sei desy dakun. 1711:17 Yes. 56:7; Yer. 7:11Lemadendye yajar iry ribun desikre ma byohe, “Rkesy ti Kitab Lanke de ma kbyohe, ‘Seikw neke, sey a, bangsa mamin ti nuske ktem ne mumu ne, sey rasambayan tike.’ Keskye ei ne myal ti kindika wen a iry manametare rawahuk sir tike bo.”
18Kyoat desy dakun o, iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror iry mahe snurat o tnyetak Musake rtomolu ktela Yesuske iala desikre, desike bonyo robak ksala ma rtabahunw a I. Keskyede ramtaut, kali ratos o iry ribun mamin ti desikre mumu ne rheran a ksyalik ti ratomolu Yesuske nam iajar nekre.
19Ode sekwe bya ma kyala ma sewah bonyo, Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha nus Yerusalem desy.
Yesuske yajar ity ti ktela tatohak ti ity Ebutke ne
(Mat. 21:20-22)
20Ode ti bolbolbol ne bonyo, Yesuske yor wasi matoha Iare rlakut ma rbilak aw ara ituhar desy, desike bonyo ratos aw ara desike ma kimraw de, ma ti kyal kawanare dakun. 21Dendye Petrus nyenas yal nam liahke Yesuske itanuk ti aw ara desy, lemade tyanuk ti Yesuske de byohe, “Tuanggurw, matos! Aw ara liahke mutuhar neke kimraw de.”
22Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Musti mo mtyohak Hulasokwe.”
2311:23 Mat. 17:20; 1Kor. 13:2Ode tyanuk huruk ma byohe, “Mtyomolu mamak nam kutanuk ne! Kolnye esei desike mlay bain ma lema ralake kakan, de tyohak ti Hulasokwe bain-bain, desikeo bisa ma yal haretke ti huarke ma byohe, ‘Muhmua toha ne, ma ti mdwi o tasike.’ Desikemo Hulasokwe ana yala nam desike ma kdi ti, kolnye tyohak bain-bain ohe nam iten desike ana kdi ti.24Lemadendye ktwanuk ti e ohe, kolnye msyambayan, ma miten sai ta sai toha Hulasokwe, desikeo musti mo mtyohak bain-bain ohe, nam miten desike ana yal ti e.2511:25 Mat. 6:14Ode kolnye msyambayan, desikeo musti mo msyos iry maka salat ti e nekre ba, ma Amamy mamin ti wen sra eraske ana syos salamire ba dakun. [26Keskyede kolnye lema mbyu ma msyos iry maka salat ti e nekre ba, desikemo ana Amamy mamin ti wen sra eraske lema syos salamire ba dakun.”]11:26 Ayat neke lema kimin ti kitab Markus a mtu nekre mumu, de kimin ti kitab Markus a mtuke dum bo.
Usu khatu Yahudi-nare rena Yesuske ohe ese yal haret ne ti I de
(Mat. 21:23-27; Luk. 20:1-8)
27Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare rulak sir bai Yerusalem huruk, ode malmata lyakut ti kintal Hulasokwe Seike, desikeo iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe neke wait usu khatunare, ror iry mahe snurat o tnyetak Musake, rtabal manety lulw ti Yahudinare, rma ma rait Yesuske. 28Ode rena I ma rbohe, “Haret kabei ne munal ma muala ktela nekre ne de? Ode esei ne inal haret ne ti O, ma muala ktela desikre ne de?”
29Dendye Yesuske hyalas sir ma byohe, “Kena e ti ktelake sasam aduk, ma kolnye mhyalas Yaw, desikemo nenmo klwosu ti e dakun o haret kabei ne kunal ma kuala ktela nekre ne.30Ktyoha e mo, Yohanes Mababtiske wasi haretke kyosy esei de? Kyosy a Hulasokwe, ta kyosy a irkye de? Mhyalas Yaw aduk!”
31Lemade iry desikre raktemtem a rrekan ti de rrekan ma ode it de tyanuk it ma rbohe, “Ana kolnye thalas ma tbohe, ‘Wasi haret desy kyosy Hulasokwe,’ desikeo ana tyanuk ma ity de byohe, ‘Koldyesikemo kyanmwane lema mitohak Yohanes ne de?’ 32Ode kete tbohe, ‘Wasi haret desy kyosy irkye bo,’ kali kolnye ttanuk koldyesy, desikemo ana iry ribunke rkeyer a ity, kali rtohak o Yohanes neke iry manety Hulasokwe wasi nyanoke.” 33Lemade iry desikre rhalas Yesuske de rbohe, “Lema aramy mhye o Yohanes wasi haret desike kyosy esei.”
Dendye Yesuske tyanuk ti sir de byohe, “Desikemo Yaw dakun o lema klwosu ti e ohe, esei ne inal haret ne ma Yaw, ma kal ma kala ktela nekre mumu ne!”
12Yesuske ihliak tunke ti iry makaryaare ti bo tasy maiskye
(Mat. 21:33-46; Luk. 20:9-19)
112:1 Yes. 5:1-2Lemade Yesuske tyanuk tun inahliakke it ti iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror tuanggurw kubkubakare, rtabal iry manety lulw ti Yahudi-nare ma byu de byohe, “Irkye it a kyuy a boke, ode ika losan ti ma kyaklelela. Maktei o tyan tasy maiskye ti, ode kyaly a kuranke ma yala wen ana raisy tasy maiskye tike, maktei o ika sekye ti boke ma irire ramin ti, ma rajaga bo desy. Kyoat iry desike iala nam desikre mumu maktei bonyo, yaso irire ma rseak ti bo desy, ode ana syelw a sir. Maktei o ihlolwain bai wen sosoke it.
2Ode kyait ma ral bo desy kisinare bonyo, boke kebu desy yaso wasi makaryake it ma bya ti yal boke kebu desy watanke toha iry manoha bo desikre.3Keskyede manoha bo desikre rkumak makarya desy ma roban a i, ode raso i ma yulak a i, desikeo imranran ti babake bo.
4Lemade boke kebu desy yaso wasi makaryake it huruk ma bya, keskye manoha bo desikre roban a i nini usuke khatuke kimnu, ode rahmwai ia ksyalik.5Lemade boke kebu desy yaso wasi makaryake it huruk ma bya, keskye manoha bo desikre rtabahunw makarya desy. Dendye boke kebu desike yaso wasi makaryaare ma ribun sir a rba, keskye iry manoha bo desikre roban dum, ode rtabahunw dum.6Dendye lema kika iry ma boke kebu desy yaso sir de, de lenla anan sasasam ilobak ne bo. Lemade byohe, ‘Lemamo kaso anakkwe ma bya, kali ana raalan ike bo.’
7Keskyede iry manoha bo desikre raatos naman desike ma ima bonyo, it de tyanuk ti it ma rbohe, ‘I neke ana syaa i ti bo ne. Lemamo ttabahunw a i, ma ity neke tsaa ity ti bo ne.’8Dendye iry desikre rkumak naman desy, ode rtabahunw a i, maktei o rotuk i bai bo tasy maisy desike ketake.”
9Kyoat Yesuske ihes tun inahliak desike maktei bonyo, yena usu khatu Yahudi desikre ma byohe, “Koldyesikemo boke kebu desike ana yala kolkyabei iry manoha bo desikre de? Boke kebu desike ana mya ma tyabahunw iry manoha bo desikre mumu. Maktei o nenmo ana yal iry salik ma rnoha wasi bo desy.”
1012:10 Mzm. 118:22-23Ode Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “De mbyaca tunke khatu rakesy ti Kitab Lanke ne ta lemade? Ti kibohe,
‘Hatw neke iry masadiri seire lema ral ma rsadiri sey, de rbisak ba bo.
Keskyede hatw neke Hulasokwe yal ma yal ti hatw mamunmuna ti sekye.12:10 Hatw mamunmuna neke Yesuske.
11Nam Hulasokwe iala neke, kyala ity ma theran kolnye tatos!’”
12Lemade usu khatu Yahudi desikre ralkyaw sir ma rkumak Yesuske, kali rhe ohe tun inahliak itanuk desike, tyanuk sara sir. Keskyede ramtaut iry ribun mamin ti desy, dendye lema rkumak Yesuske, de rba bo.
Usu khatu Yahudi-nare ralkyaw sir ma rhury a Yesuske ma tyanuk sal tunke it keskye Yesuske lema tyanuk tun salke it elik
(Mat. 22:15-22; Luk. 20:20-26)
13Lemade usu khatu Yahudi-nare raso iry manosy lui Farisi-nare dum, rtabal raja Herodes wasi irire dum, ma rba ti ratun a ror Yesuske ma rhury a Yesuske ma itun sal, ma robak a ksala ti tun itanukare, ma rkumak I. 14Dendye iry desikre rba ti rait Yesuske ode rtanuk ti I ma rbohe, “Tuanggurw, aramy mhye ohe, nam mutanuk o muajar nekre mlay, kali lema mukakmet. Ode Oi neke lema mukea ode museak mat, de Oi neke majar a irire bain, ma rmorif kola Hulasokwe ibuke. Lemade senweke mlwosu ma aramy ohe, bisa ma aramy msyelw a uskwe ti Kaisarke ta lema de? De musti mo aramy msyelw e?”
15Keskye Yesuske hye iry desikre wait ulak o talik nekre, lemade tyanuk ti sir de byohe, “Kyanmwane mihury a Yaw kolnye ne de? Msyusu kuban dinarke12:15 Kuban dinar neke rala toha blyawan bokbokke. Ode kuban dinar neke sasam o kdedake kola ne irkye wasi katkye sekwe sasam. Ode kuban neke kyalamo ral ma rselw a uskwe ti haret Romawike.it ma katos!”
16Dendye reta kuban dinarke it ti Yesuske yatos. Lemade yal kuban desy, ode yena sir ma byohe, “Esei ne ragambar i ti ne de? Ode rakesy anike ti ne de?”
Desikeo iry desikre rhalas ma rbohe, “Kaisarke!” 17Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Koldyesikemo nam Kaisarke wasike mo, myal ti Kaisarke. Ode nam Hulasokwe wasike mo, myal ti Hulasokwe.”
Kyoat iry desikre ratomolu Yesuske ma itanuk koldyesy bonyo, rheran a ksyalik.
Iry manosy lui Sadukike rena Yesuske ti irkye myaty maktei o myorif huruk
(Mat. 22:23-33; Luk. 20:27-40)
1812:18 Mat. 22:23; Luk. 20:27; Kis. 23:8Lemade iry manosy lui Sadukike dum a rma ma rait Yesuske. Iry nekre rtohak ohe irkye myaty desikeo lema bisa ma myorif huruk. Lemadendye rena Yesuske ma rbohe, 1912:19 Ul. 25:5-6“Tuanggurw, Musa kyesy tnyetakke it ma ity, neke kolnye: Wamwankye it ma isa, ma lenla ratot naman, desikeo wamwany desike myaty. Koldyesikemo wamwany desike wai amurkye it a musti mo isaa yor wamfwet masom desy, ma ratot naman ti wai ausw mamaty desy. 20Dendye kolnye irkye itw a sir, neke ausw o amury. Ma auskwe isaa yor wamfwetke it, ma lenla raka anat bonyo wamwany ausw desike myaty. 21Desike bonyo, wai amury matoha kausuke isaa yor wamfwet desy, ma lenla raka anat bonyo, wamwany matoha kausu desike myaty dakun. Dendye ktela desike kdi ti huruk ti wai amury matoha kausu nenmo mamaty desy. 22Ma ktela desike kdi ti koldyesy nini ti kyal wamwany deitw desy mumu. Ma wamwany desikre raktemtem mumu ne lema raka anat ti kyoat rasaa ror wamfwet desy. Ode kalyauke bonyo wamfwet desike myaty dakun. 23Dendye kolnye ana kyait sekwe ma iry mamatire rmorif huruk, desikemo ana ese sawa wamfwet desy de? Kali deitkwe mumu ne rasaa ror wamfwet desy.”
24Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Ei neke ana lema mhye miba sara, kali lema mhye Kitab Lanke kralake kbuanare, ode Hulasokwe wasi haretke.25Kali ana kyait ma iry mamatire rmorif, desikeo lema kika insa o inlana de. De iry desikre rmorif huruk ma rola Hulasokwe wasi nyaso manosy laitke, ma ramin ti wen sra eras Hulasokwe imin tike.
2612:26 Kel. 3:6Ode lema mtyohak ohe, mamatire ana rmorif huruk e? Anakyai lema mbyaca ti kitab Musa ikeskye! Kali ti kitabke krala desike, Musa ihes a kyoat Hulasokwe syusu I ti i, ti ay malehur ti kairwamaske kralake, ma Hulasokwe tyanuk ti i de byohe, ‘Yaw neke, Hulasow a Abraham, Ishak, ode Yakub a rasambayan ti Yaw nggora ne.’27Hulasokwe tyanuk koldyesy, biar ma iry detelw ne rmaty de, keskye Hulasokwe lema ika Hulasow ti iry mamatire, de ika Hulasow ti iry mamorifare. Kali ktyoha ktela irkye, desikeo iry desikre rmaty, ode lema ramin ti lasmyerke khaha ne de. Keskye ktyoha Hulasokwe, desikeo iry detelw neke rmorif a nggora. Hei iry malakut sal e, ei neke ana lema mhye miba sara, kali lema mhye Kitab Lanke kralake kbuanare.”
Lema kika tnyetak ma kbyilak Hulasokwe wasi tnyetakke
(Mat. 22:34-40; Luk. 10:25-28)
28Lemade iry mahe snurat o tnyetak Musake it a mya ma tyomolu ma iry manosy lui Sadukike rahalas tel a ror Yesuske, ma Yesuske hyalas mlay a iry desikre. Dendye iry mahe snurat o tnyetak Musa desike yena Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, tnyetak kabei kbyilak tnyetak nekre mumu de?”
2912:29 Ul. 6:4-5Lemade Yesuske hyalas ma byohe, “Tnyetak mamunmunake, neke mtyomolu:
‘Hei iry a Israel e, ity Ebut Hulasow neke, sasasam I bo.
30Lemade musti mo mdwakin Ebumw Hulasokwe
kyor wasimw mormyorifke mumu,
kyor amalkyaumkwe mumu,
kyor nam murekan nekre mumu,
ode ktyabal ralamkwe kralake mumu.’
3112:31 Im. 19:18Ode tnyetak matoha tnyetak mamunmunake neke kolnye: ‘Mlwobak irire, kola dene mulobak tenamkwe ne dakun.’
Lema kika tnyetak salik ma kbyilak tnyetak deru ne.”
3212:32 Ul. 4:35Lemade iry mahe snurat o tnyetak Musa desike hyalas Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, tun mutanuk desike mlay, kali Hulasow ne sasasam I bo, de lema kika hulasow salik. 3312:33 Hos. 6:6Dendye kolnye tdakin Hulasokwe, musti mo tdakin I a tor ity amalkyautare mumu, ode nam tarekanare mumu, ode ktyabal ity ralat a kralanare mumu. Ode tlobak irire, kola dene talobak ity tenatare kmyesan ne. Kolnye tala koldyesy, desike ne eras ma kbyilak ti tanety natzar o, taeh healare mumu ma taabar ti Hulasokwe ne.”
34Dendye kyoat Yesuske yatos iry mahe snurat o tnyetak Musa desy, ti nam ihalas desikre ma khyei lulw o lyaw, lemade Yesuske tyanuk ti i ma byohe, “Oi neke marasy ma mal wasimw mormyorifke ti Hulasokwe de, ma wasi iry a o!”12:34 Ayat neke ti tel Yunanike, Yesuske byohe, “Oi ne lema soso o toha wen Hulasokwe ihareta kola Rajake tike.” Neke kbuanke o, “Oi neke marasy ma mal wasimw mormyorifke ti Hulasokwe de, ma wasi iry a o!”
Dendye lema irkye it a ires ma yena namit-namit toha Yesuske de.
Raja Daud yabuk tesnwo natuke it ti Amam Lanke
(Mat. 22:41-46; Luk. 20:41-44)
35Ode malmata Yesuske yajar iry ribunke ti kintal Hulasokwe Seike, desikeo tyanuk ma byohe, “Kolkyabei mane iry mahe snurat o tnyetak Musake rtanuk ohe, Iry a Hulasokwe isusu ma ika Raja ode iaorif a irkye ne,12:35 Tunke khatu kibohe, Iry a Hulasokwe isusu ma ika Raja ode iaorif a irkye ne, neke ksyusu o kmatake desy ma ti tel Yunanike, desikeo rbohe, Kristus, klala ti tel Ibranike, desikeo rbohe, Mesias. raja Daud tesnwo natu I ne de?3612:36 Mzm. 110:1Kali the ohe raja Daud neke Hulasokwe Memeanke kyarya ti i, ma tyanuk de byohe,
‘Hulasokwe tyanuk ti wasikw Amam Lanke ma byohe, “Mtwaklulw ti serikw wanke, ma kala iry mamnisik Oare ma mswaa lwaumw ti uno matat bo.”’
37Ode bisa ma raja Daud yabuk Mesiaske ti Amam Lan, dendye kolkyabei mane Mesias neke raja Daud bisa ma tesnwo natu I bony ne de?”
Ode iry ribun mamin ti Hulasokwe Sei desike, rdakin ma rtomolu Yesuske ma yajar.
Yesuske syurat iry matoha Iare ma rajaga mamak a sir ti a iry mahe snurat o tnyetak Musake
(Mat. 23:5-7; Luk. 20:45-47)
3812:38 Luk. 11:43Lemadendye Yesuske tyanuk ti iry desikre mumu ma byohe, “Mijaga mamak a e ti iry mahe snurat o tnyetak Musa desikre. Kali rdakin ma rhonak rabit narnarw nekre, ma rba ti de rba ma ti wen raketa nam tiare. Ode rdakin kolnye irire rou ti sir dakun.39Ode kyoat a rsukar sey rasambayan tiare, desikeo rdakin ma rtaklulw ti lulululw ne. Ode kyoat a rbai kalkal lanare, rdakin ma rtaklulw ti wen a rasosan ti iry a raalan-are.40Ode iry desikre sir ne kyalamo rakakmet a enen som nekre, ma rasoruk wait sey o sar ktyabal malolitare. Ode rsambayan neke narnarnarw ksyalik, ma kyeteta totat atyatare. Lemadendye Hulasokwe ana yukun sir o mdedan a ksyalik ma kbyilak iry salik.”
Enen somke yety natzar
41Kyoat Yesuske imin ti kintal Hulasokwe Seike, ma tyaklulw ma syara wen raluk natzar tike, ode yatos iry ribunke ma rluk wait natzarare ti wen raluk natzar tike. Desikeo yatos iry maka wait malolire, ma rluk wait natzarare o rluk ribun ti wen raluk natzar tike. 42Ode yatos enen somke it dakun ma lema yait ei sra o hah, ma mya ma lyuk wasi natzarke ti wen raluk natzar tike. Enen som desike lyuk senke enaru bo.
43Lemadendye Yesuske yabuk wasi matoha Iare, ma tyanuk ti sir ma byohe, “Mtyomolu mamak nam kutanuk ti e ne. Mlay bain! Enen som lema manait ei sra o hah desike yal natzarke o lan ma kbyilak iry desikre mumu ne, wait natzarare.44Kali iry desikre mumu ne rety natzar toha wait maloly mabilakare, klala enen som neke biar ma lema yait ei sra o hah, keskyede yal o lan ma kbyilak sir ne mumu, kali yal wasi nam imorif ti nekre mumu ma yety ba ti Hulasokwe.”
13Yesuske tyanuk a Hulasokwe Seike ti ana kiskyui-kiskyay ne
(Mat. 24:1-2; Luk. 21:5-6)
1Kyoat a Yesuske yor wasi matoha Iare rbetik toha Hulasokwe Seike bonyo, wasi matoha Ike it a tyanuk ti I ma byohe, “Tuanggurw, matos! Hatw a ranal ma rala sey nekre eras a ksyalik!”
2Lemade Yesuske tyanuk ti wasi matoha I desike ma byohe, “Matos sey lan a eras nekre. Ana kyait sekwe, desikeo irire rma ma raskyui-raskyay hatw ranal ma raala sey desikre mumu ma kiskyui-kiskyay, ma sasam lema kimin ti kwenake dakun.”
Masunw lan ne ana kdi ti lenla sew a nuske ktem ne kilodur ne
(Mat. 24:3-14; Luk. 21:7-19)
3Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare rbai kususwan Zaitunke. Ti desike Yesuske myesan a tyaklulw ma syara Hulasokwe Seike. Desikeo Petrus, Yakobus, Yohanes, ode Andreas, deatke rmesan a rma ma rait Yesuske, ma rena I ma rbohe, 4“Tuanggurw, mlwosu ma aramy ohe, hekyabei o nam mutanuk ne kdi ti de? Ode nyatos sakar ne ksyusu ohe, nam nekre mumu neke kyala ma kdi ti ne de?”
5Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Mijaga mamak a e, ma irire kete rakakmet a e!6Kali irire ribun ana rma ma it o it neke ral Anikkwe ma rakakmet a e ma rbohe, sir neke iry a Hulasokwe isusu sir ma raka Raja ode raaorif irkye ne.13:6 Tunke khatu kibohe, iry a Hulasokwe isusu ma ika Raja ode iaorif irkye ne, neke ti tel Yahudike desikeo kbuanke o Mesias klala ti tel Yunanike desikeo kbuanke o Kristus.Iry desikre rtanuk koldyesy ma khyury ma iry ribunke rtoha sir.
7Ode kolnye mtyomolu britke o irire ramdiriat, ktyabal inamdiriatke ksorbubuke, desikeo kete mimtaut. Kali nam desikre mumu neke musti mo kdi ti a kmuna, keskye lenla kyait sekwe ma nuske ktem ne klyodur.8Ode bangsa mamin ti nuske ktem ne ana it de syorw a it ma ramdiriat, ktyabal raja-nare ramdiriat a ror raja salik. Ode ana lurwakye ksunw ksyalik ti kabei ta kabei bo, ode ana lu o laar ne ksunw ksyalik dakun. Nam desikre mumu ne, nenmo masunkwe khyehyeike ti taras harharw ne ma desy. Masunw desike ksunsunuke kola ne enen maala ma madur hahke ti ikoman a ksunsunuke ne.
913:9 Mat. 10:17-20; Luk. 12:11-12Keskyede ei neke mijaga mamak a e, kali ana rkumak e, ma ral e ti iry a Yahudi-nare wait iry maukun tunare, ma rukun a e. Ode ana roban de rtaba e ti Yahudi-nare sey rasambayan tiare. Ode ana rhait e bai rajanare ode gubernurare, kali mtyohak ma Yaw. Keskyede kyoat a iry desikre rala koldyesy ti e, neke ksalake desy ma myabrita Yaw ti sir ma desy.10Kali Brit Eraske musti mo rabrita kmuna ti bangsa nekre mumu, ti lasmyerke khaha ne.11Ode kolnye rhait e ba ti iry maukun tunare, desikemo kete ralamire kakan ti tun a musti mo ana mitanukare. De mtyanuk tun a Hulasokwe Memeanke kinal ti ralamy krala desikre. Kali tun mitanuk desikre lema kbyetik a kyosy a e, de kyosy a Hulasokwe Memeanke ma desy.
12Kyoat desy dakun o irire ana ral wait o hatnimat ma ror sir ba ti haretke ma rtabahunw a sir. Ode amamare ana ror anatare ti rtabahunw a sir dakun. Ode ana namanare rulak sir ma rsorw a enat o amat. Ode ana raso irire ma rtabahunw enat o amat dakun.1313:13 Mat. 10:22Ode ti wen kabei ta kabei bo, iry ribunke ana ramnisik e, kali mtyohak Yaw. Keskye kolnye mtyohak manenen ma Yaw nini mmyaty, desikemo mitot mormyorif manal nini namke.”
Masunkwe kdyan irire o ksunw ksyalik
(Mat. 24:15-28; Luk. 21:20-24)
1413:14 Dan. 9:27; 11:31; 12:11Lemade Yesuske tyanuk huruk ma byohe, “Ei ne ana myatos irkye it ma ihatw ksyalik, ma imdiry ti wen nelnyely a lema bisa ma isukar ma imdiry tike. Ode i ne isukar ma iala wen nelnyely desy ma kiray ne.”13:14 Tunke khatu kibohe, wen nelnyely a lema bisa ma isukar ma imdiry tike, neke kbuanke o, Hulasokwe Sei Nelnyelkye. (Iry mabacaare musti mo mhye nam Yesuske itanuk ne kbuanke.) “Kyoat ktela desy kidi ti bonyo, iry mamin ti propinsi Yudeake musti mo ra-la rbai huarare.1513:15 Luk. 17:31Ode iry mamin ti mloskye, kete syukar ma yal nam dum toha sekye kralake.16Ode iry mamin ti boare, desikemo kete yolik i bai sekye ti yal wasi simbol o rabit.
17Ode kyoat ra-la rbai huarare desy, desikeo enen a manor tenatare, ror enen a masusw anatare ana masunkwe kdyan sir o ksunw ksyalik.18Dendye musti mo msyambayan, ma kete ktela neke kdi ti sew a us o esw.1913:19 Dan. 12:1; Why. 7:14Ktwanuk koldyesy, kali kyoat desike irire ana masunkwe kdyan sir o ksunw ksyalik. Ma ti kiala kyosy a Hulasokwe yala nuske ktem ne, ma ti kinait sew desy, irkye lenla kyoman masunw maoly desy elik. Ode kyala kyosy sew desy dakun ma ti kiba knaru ne, ana masunw maoly desy lema kdyan irkye de.20Kyoat desike kolnye Hulasokwe lema yatuuk seure ti taras masunw desy, desikemo lema irkye it a myorif dakun. Keskyede Hulasokwe yatuuk seure ti taras masunw desy, kali lyobak wasi iry a iilikare.
21Kyoat desike irire rtanuk ti e ma rbohe, ‘Myatos, iry a Hulasokwe isusu ma ika raja ode iaorif irkye ne imin ti ne.’ Ta dum a rbohe, ‘Imin ti so.’ Desikemo kete mtyohak tun ratanuk desikre.22Kali kyoat desike irire ribun ana rma ma rakakmet ma rbohe, Hulasokwe syusu sir ma raka raja ode raorif irkye. Ode irire ribun ana rma dakun ma rakakmet ma rbohe, sir ne iry a manety Hulasokwe wasi nyano sir. Ode iry nekre mumu ne ana rala nyatos o ktela masalsyalik iare dakun. Mamode ktela o nyatos raala desikre khyury ma kikakmet a iry mamin nuske ktem ne, ma ti kyal a robak ma rakakmet a iry a Hulasokwe iilikare dakun.23Lemadendye mijaga mamak a e! Kali ktwanuk tun nekre mumu ti e a kmuna de.”
Yesuske yajar irire, ti Irkye Ananke ana ima huruk ne
(Mat. 24:29-36; Luk. 21:25-33)
2413:24 Yes. 13:10; Yeh. 32:7; Yl. 2:10,31; 3:15; Why. 6:12“Ode kyoat sew a masunw lan madan irkye desy kisakut,
desikeo ana sekwe lema ryan, de kelerkok,
ode ana hulke lema nyely dakun,
2513:25 Yes. 34:4; Yl. 2:10; Why. 6:13ode ana ftunare rdi toha laitke,
ode nam mahareta salik mamin ti laitke, ana rdi ma raskyui-raskyay.
2613:26 Dan. 7:13; Why. 1:7Kyoat desike bonyo, iry mamin nuske ktem ne mumu ne ana ratos Irkye Ananke13:26 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 13:29,32,33ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)ti oanke kralake, ma yorw yosy laitke. Neke myaa yor wasi haret lan ne, ode wasi madelafke.27Ode kyoat desy dakun o, ana Hulasokwe yaso wasi nyasoare toha laitke, ma rma ma rawahuk iry a iilikare ti nuske ktem ne mumu.”
Yesuske yal aw arake ma yajar wasi matoha Iare
28“Lemade myatos ti aw arake! Kolnye myatos aw arake ma kudu murare kbyetik ti ksananare, desikemo mhye o lemanke kyarasy de.29Koldyesy dakun o, kolnye myatos a ktela kutanuk ti e nekre mumu ma kdi ti, desikemo mhye ohe sew a Irkye Ananke ima huruk ne kyala ma kyait mane, kola ne imdiry holholatke kmatake de.30Mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Iry mamorif ti taras neke ana lenla rmaty, kolnye nam nekre mumu ne lenla kdi ti.31Dendye mnyenas! Lait o lasmyer ne ana kitayar, klala tunakure kimin ma ana kyal nini nam ti kiba knaru ne.
3213:32 Mat. 24:36Biar ma koldyesy, keskyede lema irkye it a hye ohe hekyab o sew a Irkye Ananke ana ima huruk ne kdi ti. Ma ti kyal nyaso manosy laitare lema rhe, ode Irkye Ananke o lema hye dakun. De lenla Amaku myesan a hye bo.”
Musti mo tajaga mamak ity kali lema the o hekyab o Yesuske mya huruk
33“Lemade mijaga mamak a e, kali lema mhye ohe hekyab o Irkye Ananke mya huruk.
3413:34 Mat. 25:14; Luk. 12:36-38Wasi mama neke kola ne iry mahlolwainke it. Ma kyoat iry neke yala ma tyutuk wasi sekye, ma byai hnu sosoke it, desikeo yal haretke ti wasi makaryaare, ma it o it neke rkarya wait karya inal ti sir ma rakarya ne. Ode yaso iry majaga holholatke ma byohe, ‘Mujaga mamamak holholat ne nini kulak yaw mai ne.’35Lemadendye musti mo mijaga mamak a e, kali lema mhye ohe sekye kebuke yulak i sew kabei. Kali wasi mama neke lema mhye o ana mya sekwe bya ta, metdyet ta, metdyet a kditlan ta, nyamomo ne.36Ma kolnye mya mait mo, kete yait e ma malmata myenaf.37Ode nam kutanuk nekre, lema ktwanuk ti e a myesan, de ktwanuk ti irire mumu ti lasmyerke khaha ne, ma rajaga mamak a sir dakun.”
14Iry manety lulw ti Yahudi-nare wait kubkubakke rreky ma rtabahunw Yesuske
(Mat. 26:1-5; Luk. 22:1-2; Yoh. 11:45-53)
114:1 Kel. 12:1-27Lenla sekwe enaru, desikeo iry a Yahudi-nare wait sew lan Paskahke14:1 Sew lan Paskah neke sew lan ti Yahudi-nare ma rnenas a kyoat heitlulswo Hulasokwe yaditi sir toha negara Mesirke ma kete rkarya kola at nekre de. (Matos ti Kel. 12:1-27 ode Ul. 16:1-8.) kdi ti. Ode kyoat sew lan Paskah desike kdi ti, desikeo wait sew lan deitw a Rana Roty a Lema Ranal Ragi Tike nenmo klyakut dakun. Dendye iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe neke wait usu khatunare, ror iry a mahe snurat o tnyetak Musake, neke robak a ksala ma rkumak Yesuske ma rtabahunw a I. Keskye rahunik ma lema irkye it a hye elik. 2Ode rtanuk huruk ma rbohe, “Kete tala ktela desy ti sew a kalkal lan ana madi ti ne, kali ana kyety oror o nanwaw ti ribunke khahake.”
Wamfwetke it a yalik nul mahon a mtelaske ti Yesuske usuke khatuke
(Mat. 26:6-13; Yoh. 12:1-8)
314:3 Luk. 7:37-38Kyoat Yesuske imin ti Betania, desikeo imin ti Simon wasi sekye, Simon neke lulswoke imbaul. Ode malmata Yesuske tyaklulw ma iknam, desikeo wamfwetke it ma mya o, yety a botalke it ma rala toha hatw a marmerke, ma nul mahon a mtelas a khesi lanke kimin ti, neke nul narwastuke. Ode wamfwet desike tyabanukur botal desike knunuke, maktei o yalik nul desy ti Yesuske usuke khatuke.
4Keskyede iry mamin ti desikre dum a rkeyer ma it de tyanuk ti it ma rbohe, “Kyanmwane wamfwet neke ibyata nul mahon a mtelas ne kolnye ne de? 5Lemamo kyeta nul ne. Kali kolnye kyeta, desikeo kyal kuban blyawan bokbokke atkwe enatelw.14:5 Ti ayat ne kbyohe, kuban blyawan bokbokke, neke heitlulswoke ti tel Romawike desikeo kani dinar, ma kuban blyawan bokbok sasam neke kdedake kola ne katkye sekwe sasam a khesi. Desikeo nul narwastu ne wasi khesike mais kola irkye wasi katkye ti ikarya ti kantorke ainke sasam ne! Ode kuban desike yal ti iry a lema manait ei sra o hah nekre.” Lemadendye iry desikre ral keyerke ma rterik wamfwet desy.
6Keskyede Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Kyanmwane mikeyer a i ne de? Mlyura i ma yala bo. De lema mhye o nam iala ma Yaw neke eras e?714:7 Ul. 15:11Ode mhye o iry lema manait ei sra o hahare kyalamo ranonor a e. Ma sew kabei ta kabei ma mbyu ma msyaluk a sir, desikemo bisa ma msyaluk sir. Klala Yaw neke ana lema kor a e sew kyaki nekre de.8Ode wamfwet neke bisa ma yala nam ialanare de. Kali lenla kmwaty ma ti ramlin a Yaw, keskyede wamfwet neke yalik nul mahon a mtelaske a kmuna ti tenakkwe de, ma kikita elik ti ana kumaty ma ti ramlin a Yaw ne.9Mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Ti kabei ta kabei bo, ti nuske ktem ne mumu ne, kolnye irire rabrita Brit Eraske, desikemo ktela wamfwet ne iala neke ana rabrita dakun, ma khyury ma irire mumu neke ranenenas i.”
Yudas kyeta Yesuske
10Ode Yudas neke Yesuske wasi matoha I dehean a kresi enaruke it ne dakun. Ma i neke bya ti yait iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ma byu ma kyeta Yesuske ti sir. 11Lemadendye usu khatu desikre ramukmuka sir a ksyalik, ti Yudas ibu ma iketa Yesuske ne. Lemade usu khatu desikre rahatetak ma ana ral kuban ti Yudas. Dendye Yudas yobak a klelanke it, ma bisa ma yal Yesuske ti sir.
Yesuske yor wasi matoha Iare raknam Paskahke
(Mat. 26:17-25; Luk. 22:7-14,21-23; Yoh. 13:21-30)
12Kyoat sew mamunake ti sew lan deitw a Rana Roty Lema Ranal Ragi Tike kdi ti mingguke krala Paskah desy, desikeo ti sew desike dakun o, irire musti mo rkotal domba ma raknam Paskahke. Lemade Yesuske wasi matoha Iare rena I ma rbohe, “Amam Lan O, wen kabei ne mou ma ti aramy misosan ma ana tana kotw Paskahke ti ne de?”
13Lemade Yesuske yaso irkye enaru toha wasi matoha I desikre, ma byu ti deruke de byohe, “Mbyai nus Yerusalemke krala desy, ode ana ti desike minal a myor wamwankye it ma hyar a lkuskye, ma werke kimin ti kralake. Desikeo mtyoha i14ei sey isukar tike, ode mtyanuk ti sekye kebu desy de mbyohe, ‘Ara wasimy Tuanggurkwe yena ohe, wen kabei ne ana inor wasi matoha Iare rana kotw Paskahke ti ne de?’15Desikeo sekye kebu desike ana syusu wen lanke it, ma kimin a sekye kdadi srake. Wen desike isosan ma ktei de. Wen desike ne ana misosan kotw o abw ti, ma ti taknam Paskahke ti ne.”
16Lemade wasi matoha I deru desy rba ma ranait Yerusalem bonyo, nam ribun desikre kdi ti kola ne tun Yesuske itanuk ti sir ne. Dendye ti wen desike ne rasosan kotw o abw ti, ma ana raknam Paskahke ti ne.
17Ode sewahke bonyo, Yesuske mya o yor wasi matoha I dehean a kresi enaru desy, ma rbai sey dai rasosan desy. 1814:18 Mzm. 41:10Ode kyoat rtaklulw ma malmata raknam, desikeo Yesuske tyanuk ti sir de byohe, “Mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Ti ei ne mumu ne, ana irkye it a kyeta Yaw. Iry neke i ne iknam a inor a Yaw ne.”
19Kyoat wasi matoha Iare ratomolu tun itanuk desy bonyo, ralatare kitol, dendye it o it ne rena Yesuske ma rbohe, “Ebo, esei de? Lema yaw o de?”
20Lemade Yesuske hyalas sir ma byohe, “Iry neke yosy a iry dehean a kresi enaru e ne, ma i ne inor Yaw ma aramy miknam ti mbinan sasamke ne.
21Ktwanuk koldyesy, kali rkesy ti Kitab Lanke ohe, Irkye Ananke14:21 Ti ayat ne kbyohe, Irkye Ananke, neke klyosu ohe Yesuske. Kola ne ti ayat 14:41,62ke dakun. (Matos Dan. 7:13-14.)musti mo ana myaty mane. Keskyede ana atyatke kidurak a iry maketa Irkye Anan desy. Lemamo iry desike kyalake kete radur ti i elik.”
Yesuske yal rotkye kyor tasy maiskye kwenke ma yal ma yala tnyetak harharkwe
(Mat. 26:26-29; Luk. 22:15-20; 1Kor. 11:23-25)
22Kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare malmata raknam, desike bonyo Yesuske yal rotkye, ode syambayan ma syalak eraske ba ti Hulasokwe ti roty desy. Maktei o byini byiny roty desy ma yal ti wasi matoha Iare ma byohe, “Myal, ode mi, tenakkwe ne.”
23Maktei o yal takwe ma tasy maiskye kwen makitkye kimin ti, ma syambayan ma syalak eraske ba ti Hulasokwe ti tasy maiskye kwen makity desy. Isambayan maktei bonyo, yal ti wasi matoha Iare, ma reta raoly ma renw kyakar sir. 2414:24 Kel. 24:8; Yer. 31:31-34Ode tyanuk ti sir ma byohe, “Larakkwe ne, ma ana kibo ei hahke ma klyitan eta iry ribunke. Ode larakw neke kyeluk nyatos ohe, tnyetak harharkwe ti irkye yor Hulasokwe, neke nenmo kimin mane.25Lemade mtyomolu mamak nam kutanuk ne. Mlay bain! Kyala kyosy ne ana lema kenw tasy maiskye kwen ne de, nini kyait sew a kuma huruk ma kuhareta kola Rajake ti nuske ktem ne, kola ne kuhareta ti wen sra eraske ne. Ti sew desike dakun o nenmo kenw tasy maiskye kwenke huruk ma desy.”
26Lemade Yesuske yor wasi matoha Iare, raktem a raora ma rleru Hulasokwe Anike, maktei o rbai kususwan Zaitunke.
Petrus ana ibua ituli Yesuske
(Mat. 26:30-35; Luk. 22:31-34; Yoh. 13:36-38)
27Lemade kyoat Yesuske yor wasi matoha Iare raba bonyo, tyanuk ti sir ma byohe, “Ei ne mumu neke, ana mila toha wasimy tohtohak mitohak ma Yaw ne. Kali rkesy ti Kitab Lanke ma kbyohe,
‘Ana ktwabahunw a majaga dombake, ma khyury ma wasi dombanare ra-la a raskyui-raskyay.’14:27 Za. 13:7
2814:28 Mat. 26:32; 28:16Keskyede ana Hulasokwe yala Yaw ma kmworif huruk toha mamatire, desikeo ana kmuna e bai propinsi Galileake.”
29Lemade Petrus tyanuk ti Yesuske ma byohe, “Tuanggurw, biar ma sir ne mumu neke ra-la toha wait tohtohak ratohak ti O ne, keskyede yaw ne lema kula toha wasikw tohtohakke ti O elik.”
30Dendye Yesuske hyalas i ma byohe, “Petrus o, mtwomolu nam kutanuk ne. Metdyet neke sihkye lenla kyokoak a kla-ru, desikeo mubu a mutuli Yaw kdi a kla-telw de, ma mbwohe lema mhwe Yaw elik.”
31Keskyede Petrus a hyalas Yesuske bain-bain ma byohe, “Biar ma rtabahunw a yaw kali ktwoha O, keskye lema bisa ma kubu a kutuli O elik.” Desikeo lianare mumu ne rtanuk koldyesy dakun.
Yesuske syambayan o bo Getsemanike
(Mat. 26:36-46; Luk. 22:39-46)
32Ode Yesuske yor wasi matoha Iare rait a wenke it ma kani a bo Getsemanike. Desike bonyo Yesuske tyanuk ti wasi matoha I desikre ma byohe, “Mtyaklulw ti ne, ma ti kswambayan aduk.”
33Dendye yabuk Petrus, Yakobus yor Yohanes, ma ror I ma rba. Kyoat desike Yesuske ralake ksyal a ksyalik, ode ralake lema ktyeka i. 34Lemade tyanuk ti sir ma byohe, “Ralakw neke ksyal a ksyalik, kola ne kala ma kmwaty mane. Dendye mimin ne, ode mijaga mamak a e.”
35Maktei o Yesuske tyutuk sir ti desy, ma lyakut tebikan bai lulkwe, ma syakitil ode syambayan. Yesuske syambayan ma lemamo ktela masunw ana madan I ne, neke kyaditi i toha I. 36Neke syambayan kolnye, “O Amo, Oi ne bisa ma mala nam sai ta sai bo. Dendye mou mo, kuten ma ktela masunw ana madi ti ma Yaw neke, maditi toha Yaw. Keskye Amo, kete mtwoha kubuke, de mtwoha mubuke bo.”
37Maktei bonyo Yesuske yulak I ma yait a wasi matoha I detelw desy, desikeo yatos sir o malmata renaf. Lemade tyanuk ti Petrus ma byohe, “Simon, kyanmwane muenaf ne de? De lema bisa ma mujak jamke sasam e?”
38Lemade Yesuske tyanuk ti sir huruk ma byohe, “Mijaga mamak a e ode msyambayan, ma kete nam dum a khyury a e ma mdyi ei lim o sal. Kali ralami kralanare kbyu ma myala nam a mlaire, keskye lema bisa ma myala, kali tenamire lema malkyakaw.”
39Lemade Yesuske yulak I huruk bai wen isambayan tike, ma yoly a wasi sambayan dai desy huruk bo. 40Maktei o yulak I huruk ma mya ma yait a wasi matoha I desikre, desikeo renaf huruk, kali matatare koskosa a ksyalik. Dendye tyerik a sir, desikeo lema rhe o rhalas I kolkyabei.
41Lemade Yesuske yulak I a kla-teluke bai wen isambayan tike ma syambayan. Ode kyoat yulak I ti yait wasi matoha I detelw desy huruk, desikeo tyanuk ti sir de byohe, “Myenaf huruk e? Mienafke mo knyal e de. Myatos! Kyait sekwe de. Irkye Ananke rala ma ral I ba ti iry a lim o salare mane.42Lemadendye mbyatar ma tba. Kali iry a maketa Yaw neke mya de.”
Yesuske rkumak I
(Mat. 26:47-56; Luk. 22:47-53; Yoh. 18:1-11)
43Kyoat Yesuske malmata itun a yor wasi matoha Iare, desikeo kele rsoru Yudas ma mya. Yudas neke Yesuske wasi matoha Ike it ne dakun, ti wasi matoha I dehean a kresi enaru desy. Yudas neke mya o yor iry ribunke, kali iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror iry mahe snurat o tnyetak Musake, rtabal a iry manety lulw ti Yahudi-nare, neke raso sir ma rma. Iry ribun desikre rma o rety a kray o oboban, ma rma ma rkumak Yesuske. 44Ode kyoat iry ribun desikre lenla rma, desikeo Yudas tyanuk ktelake it ti sir ma byohe, “Iry ana mikumak neke msyeak de koy a I, iry neke I desy de. Lemade mkyumak I ma myor I ba, ode mijaga I mamak.” 45Kyoat iry ribun desikre ranait bonyo, Yudas lyakut elik sara Yesuske ma byohe, “Tuanggurw,” maktei o yoy a I.
46Lemade iry ribun a manor Yudas ma rama desy, neke rkumak Yesuske. 47Dendye Yesuske wasi matoha Ike it a nyaik a wasi krakye, ma syoby ohut irkye it a tliake. Iry a tlia madohut desike, ika at ti iry mabaa klen lan lahukke.
48Lemadendye Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Desi mryekan o Yaw neke iry mahatw a Yaw e? Mane mima o minety a kray o oboban, ma mikumak a Yaw ne e?4914:49 Luk. 19:47; 21:37Sew kyaki nekre kunonor e ti Hulasokwe Seike, ma kajar iry ribunke, desikeo lema mkyumak Yaw. Keskyede sai rkesy ti Kitab Nelnyelkye, musti mo kdi ti.”
50Lemade Yesuske wasi matoha Iare rtutuk I ode ra-la toha wen desy. 51Kyoat desike lyalakwe it ma hyonak rabit maniniaske bo, ode lyakut yosy lyakwe ma tyoha Yesuske. Lemade iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait iry a raaso desikre rala ma rkumak i dakun. Dendye rraut wasi rabit maninias desy, 52keskyede lyalaw desike yonuk rabit desy ma byisak ba, ode ila bya o imlehleh.
Ror Yesuske bai Iry Lan Maohut Tunare
(Mat. 26:57-68; Luk. 22:54-55,63-71; Yoh. 18:12-14,19-24)
53Lemade ror Yesuske bai iry mabaa klen lan lahukke wasi sekye. Ti desike iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare mumu, ode iry mahe snurat o tnyetak Musake, ror iry manety lulw ti Yahudi-nare, neke raktemtem a rawahuk sir ti desy. 54Kyoat desikeo Petrus tyoha Yesuske keskyede sososo a i bo, ma ti syukar ei iry mabaa klen lan lahukke wasi kintalke kralake. Ode ti desike dakun o Petrus tyaklulw yor iry majakare ma malmata rmamuk akye.
55Lemadendye iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror Iry Lan Maohut Tun desikre mumu ne, neke robak a ksala ma musti mo rtunik tnyetak matmyatkye ti Yesuske. Keskyede lema ratot a Yesuske wasi salke it elik. 56Ode ti desike dakun o irire ribun a rtanuk tun lema mlaire, ma roit salke ti Yesuske. Keskyede tun ratanuk desikre lema mais. 57Lemade irkye enai ne ramdiry ma roit salke ti Yesuske, ma rtanuk tun lema mlaire ma rbohe, 5814:58 Mat. 26:61; 27:40; Mrk. 15:29; Yoh. 2:19“Aramy mtyomolu iry ne ma tyanuk de byohe, ana iskyui-iskyay Hulasokwe Seike, neke sey a irkye ika desy. Ode sekwe enatelw bonyo ana syadiri harharkwe, neke irkye lema ika.” 59Keskyede tun ratanuk desikre dakun o lema mais.
60Lemade iry mabaa klen lan lahuk desike imdiry ti wen raohut tun ti desike kditlalanke, ode yena Yesuske de byohe, “Kyanmwane lema mhwalas iry ribun nekre ti raoit salke ti O ne de?” 61Keskyede Yesuske mamwaw I bo, ode lema tyanuk tunke it dakun. Dendye iry mabaa klen lan lahuk desike yena I huruk ma byohe, “Oi neke Mesias a iry a Hulasokwe isusu ma muka Raja ode muaorif irkye ne e? Ode Oi neke Hulasow a taleru neke Anan a O e?”
6214:62 Dan. 7:13Desike bonyo Yesuske hyalas ma byohe, “Mlay, Yaw ne nde. Ode ana myatos Irkye Ananke ma tyaklulw ti Hulasow Lan Lahukke seri wanke. Ode ana imin ti oanke kralake kyoat a yorw yosy laitke.”
63Kyoat iry mabaa klen lan lahuk desike itomolu Yesuske tuna desy bonyo, kyeyer ma myesan yahy a wasi rabitke ti tenanke, ode tyanuk ma byohe, “Takita esei ma tyanuk huruk de? 6414:64 Im. 24:16Ei ne mumu ne mtyomolu ma wan ne ihmwai Hulasokwe de. Dendye mryekan kolkya?”
Lemade iry ribun desikre rkau tunke ti sasam ode rohut ma rbohe, “I neke musti mo ttunik tnyetak matmyatkye ti I!”
65Lemade irkye enai ne rasburik I, ode rlel eta matake. Maktei o roban I, ode rtanuk ti I ma rbohe, “Hei, kolnye iry manety Hulasokwe wasi nyano O, desikemo bisa ma mhwe! Dendye mlwosu ma aramy ohe, esei ne ioban a O ne de?” Ode suldat majakare roban Yesuske dakun.
Petrus ibu a ituli Yesuske
(Mat. 26:69-75; Luk. 22:56-62; Yoh. 18:15-18,25-27)
66Kyoat desyo Petrus imin ti iry a mabaa klen lan lahuk desike wasi kintalke a nggora. Desike bonyo iry mabaa klen lan lahuk desike wasi makarya wamfwetke it a myai wen desy dakun. 67Ode kyoat yatos o Petrus a myamuk akye dakun, dendye yatos manenen Petrus, ode tyanuk ti i ma byohe, “Oi ne kyalamo mor Yesus iry a Nazaret desy dakun o de?”
68Keskyede Petrus a ibua ituly ma byohe, “Lema khwe iry desy, ode lema khwe nam mutanuk desike kbuanke.” Lemade lyakut bai lulkwe ti imdiry ti salhaha lorkye kmatake kserike. [Desikeo sihkye kyokoak dakun.]
69Ode kyoat makarya wamfwet desike yatos Petrus huruk bonyo, tyanuk ti iry mamin desikre ma byohe, “Mlay bain! Iry neke kyalamo lyakut a yor Yesuske.” 70Keskyede Petrus a ibua ituly huruk.
Ode lema soso bonyo, iry mamin ti desikre rtanuk ti Petrus huruk de rbohe, “Mlay bain! Oi neke kyalamo mor sir, kali oi neke iry Galilea o.”14:70 Anakyai wamfwet neke hye ohe Petrus neke yosy a propinsi Galileake, kali tyomolu Petrus ma tyeak tel Galileake.
71Desike bonyo Petrus ihwab ma byohe, “Lema khwe iry mitanuk desy elik!” 72Kyoat Petrus itanuk koldyesy maktei bonyo, sihkye kyokoak a kla-ruake. Dendye Petrus nyenas yal mait tun Yesuske itanuk ti ike, ti ibohe “Sihkye lenla kyokoak kdi a kla-ru, desikeo mubu a mutuli Yaw kdi a kla-telw de.” Lemade Petrus a syer ma kisalsal ti desy.
15Ror Yesuske ba ti gubernur Pilatus
(Mat. 27:1-2,11-26; Luk. 23:1-5,13-25; Yoh. 18:28–19:16)
1Bolbolbol ne bonyo, Iry Lan Maohut Tunare mumu ne rawahuk sir, neke iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror iry manety lulw ti Yahudi-nare, rtabal iry mahe snurat o tnyetak Musake. Sir ne rawahuk sir ma rkau tunke ti sasam, ma rbu ma rtunik tnyetak matmyatkye ti Yesuske. Dendye iry desikre raso irire ma rsik ranteke ti Yesuske simanare, ode ror I ba ti gubernur Pilatus.
2Kyoat ranait so bonyo gubernur Pilatus yena Yesuske ma byohe, “Oi ne iry Yahudi-nare wait raja O e?”
Yesuske hyalas ma byohe, “O a mmwesan a mtwanuk koldyesy bo.”
3Lemade iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, roit sal ribunke ti Yesuske. 4Dendye gubernur Pilatus yena I huruk ma byohe, “Hei! Iry nekre roit sal ribun lan ne ti O, ode kyanmwane lema muhalas sir ne de?” 5Keskyede Yesuske lema hyalas tunke it elik, ma khyury ma gubernur Pilatus a hyeran.
6Ode kyalamo kyait sew lan Paskahke, desikemo gubernur Pilatus wasi ktelake de, ma tyunik irkye it toha iry a raluk sir ei sey metmetke kralake ne. Iry a Pilatus itunik desike ktyoha iry Yahudi-nare ratenke bo. 7Kyoat desike dakun o irkye it ma ani Barabas. Barabas neke rluk i a yor iry mahature ei sey metmetke kralake, kali rsorw a haret Romake. Kyoat Barabas a rsorw haret Roma desy, desikeo rtabahunw a irire dum dakun. 8Lemade iry ribunke rma ma rait gubernur Pilatus, ma raten i ma tyunik irkye it, ma ktyoha ktela kyalamo iala ti sew lan Paskahke ne.
9Lemadendye Pilatus yena sir ma byohe, “Myou ma ktwunik Yahudi-nare wait raja ne ti e e?” 10Pilatus yena koldyesy kali hye ohe, iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare ral Yesuske ti i, kali rsoi ralat Yesuske. 11Keskyede iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, neke rsuy iry ribunke ma iry ribun desikre raten toha Pilatus, ma tyunik Barabas toha sey metmetke kralake ti sir. 12Dendye Pilatus yena sir huruk ma byohe, “Koldyesikemo, iry a mibohe Yahudi-nare wait raja ne, musti mo kala I kolkya?”
13Desikeo iry desikre rboran ma rbohe, “Mbwakw a I ti tul masanwalw ike!”
14Lemade Pilatus tyanuk ti iry desikre ma byohe, “Iry neke yala sal sai de?”
Keskyede iry desikre rboran ma telatare lan ma rbohe, “Mbwakw a I ti tul masanwalw ike!”
15Dendye Pilatus yobak ma yala iry ribun desikre ralatare ma ksyenan, lemade tyunik Barabas toha sey metmetke ti iry desikre, klala yaso wasi suldatare ma roban Yesuske, maktei o rbakw a I ti tul masanwalw ike.
Suldatare rahmway Yesuske
(Mat. 27:27-31; Yoh. 19:2-3)
16Lemadendye suldatare ror Yesuske ma rsukar ei wen rawahuk sir tike. Neke kimin ti gubernur Pilatus sey lan imin tike wasi kintalke kralake. Ode rabuk suldat salikare mumu, ma rawahuk sir ti desy dakun. 17Ode ronuk wasi rabitke toha I, ode ral rabit narnarw a kmata molmol ebuske ma ral ma rhonak a I. Maktei o ranak karkyary a mahaw ne, ode ronuk ti Yesuske usuke khatuke, ma kola snyamurke, ma ral ma rahmway Yesuske. 18Maktei o rala rhury ma ralan I, ma rtanuk ma rbohe, “Raja iry Yahudi O, aramy myalan O!”
19Ode raeluk-raeluk sir ma ral tektekanke it ma roban Yesuske usuke khatuke, maktei o rasburik I. Ode rala rhury ma rsakitil o rou ti I. Rala koldyesy ma raranran I. 20Ode kyoat rahmway I o rasburik I ma ktei, desikeo ronuk rabit narnarw a kmata molmol ebus desy toha I. Ode ral wasi rabitke ma rhonak I huruk. Maktei o ror i bai mloskye ti rbakw a I ti tul masanwalw ike.
Yesuske rbakw a I ti tul masanwalw ike
(Mat. 27:32-44; Luk. 23:26,33-43; Yoh. 19:17-24)
2115:21 Rm. 16:13Kyoat suldat desikre ror Yesuske ma rbetik toha nus desy, ma rbai wen ana rabakw a Yesuske tike, desikeo ti salke kditlalan ne ranal a ror irkye it ma ani Simon, iry a Kirene-ke. Simon neke Aleksander ode Rufus amatke, ma yala ma syukar nus Yerusalemke. Lemade suldat desikre rpaksa i ma hyar a Yesuske wasi tul masanwalw desy. 22Ode suldat desikre ror Yesuske bai wenke it ma kani a Golgota, neke kbuanke o Wen uskwe keburake kimin tike.15:22 Ti tel Yunanike rbohe Golgota. Neke kbuanke wen uskwe keburake kimin tike. (Matos ti Mat. 27:33.) 23Ode rahora mohkwe ktyabal tasy maiskye kwenke,15:23 Heitlulswo kyoat a iry a maala sal ma rtunik tnyetak matmyatkye ti i ne, desikeo suldatare rahora mohkwe ktyabal tasy maiskye kwenke ma ral ti yenw, ma kyoat rbakw a i ti tul masanwalw ike, desikeo kyoman ksunsunuke o kele mran tebikan. Mohw neke ti tel Yunanike kbyohe, mur. Mur neke mais kola nam a iry a mahe tel toha ftun o lamtal desikre reta ti Yesuske, ti kyoat nenmo radur I ne. (Matos ti Mat. 2:11) ma ral ti Yesuske yenw, keskyede Yesuske ibrai ma yenw.
2415:24 Mzm. 22:19Maktei o suldat desikre rbakw Yesuske ti tul masanwalw ike. Ode rhuty aluri ti wasi rabitare ma rhe o, ana esekar ne rosy simbol o rabit nekre. 25Ode kyoban sikwe ti bolbol ne, desikeo rbakw a Yesuske ti tul masanwalw ike. 26Ode rkesy ti mbanke klaike it ma rbakw ti tul masanwalw i desy wasi srake, neke rkesy kolnye: I neke raja iry a Yahudi-nare. Tunke khatu rakesy neke, ksyusu sal raoit ti Yesuske ne. 27Ode kyoat a rbakw Yesuske, desikeo rbakw iry mahatkwe enaru dakun, ma it a imin ti Yesuske seri wanke, ode it a imin ti Yesuske seri wisalke. [28Koldyesike mane nam rakesy ti Kitab Lanke krala neke kdi ti de, neke ktyanuk de kbyohe, “I neke rbohe iry mahatw I dakun”.15:28 Biar ma Yesuske lema elik-elik ma yala lim o sal, keskye Hulasokwe yukun I kola iry a maala lim o sal nekre ma yeluk ity, ma lyitan eta ity ode syos ity wait lim o sal nekre. Matos ti Yes. 53:12.]
2915:29 Mzm. 22:8; 109:25; Mrk. 14:58; Yoh. 2:19Ode iry malakut manosy wen desike dakun o rahmway I, ode rowou daku I, ma rtanuk de rbohe, “Hei, Oi ne mutanuk ma mubohe, ana muskyui-muskyay Hulasokwe Seike, ode sekwe enatelw o mswadiri huruk. 30Koldyesikemo morw toha tul masanwalw i desy, ma maorif tenamkwe a nde!”
31Ode iry mabaa klen ti irkye yor Hulasokwe wait usu khatunare, ror iry mahe snurat o tnyetak Musake, ramdiry ti desy ma rahmway Yesuske dakun, ma it de tyanuk ti it ma rbohe, “Iry salik o bisa ma yaorif sir, ode tenanke o lema bisa ma yaorif yal dakun e! 32Ode kolnye iry neke you ohe, I neke Mesias I, ma iry a Israel-are wait Rajake I ne, desikemo musti mo myesan a yorw toha tul masanwalw i desy, ma tatos desikeo nenmo ttohak.”
Ma ti kyal iry deru rabakw sir a ror Yesuske neke rahmway Yesuske dakun.
Yesuske myaty
(Mat. 27:45-56; Luk. 23:44-49; Yoh. 19:28-30)
33Kyoat desike sekwe dyutw mais-mais, keskye kelerkok ti nuske ktem desy, kali Hulasokwe yala sekwe ma lema ryan, nini kyal jamke enatelw. 3415:34 Mzm. 22:2Ode kyoban enatelkwe ti sekwe iba ne bonyo, Yesuske yatela ma byohe, “Eloi, Eloi, lama sabakhtani?” Neke kbuanke o, “Amo, Amo, kyanmwane mututuk Yaw ne de?”
35Kyoat iry mamdiry ti wen desikre ratomolu nam Yesuske itanuk desy bonyo, rtanuk ma rbohe, “Mtyomolu ma yabuk Elia, iry a heitlulswo manety Hulasokwe wasi nyano desy.”
3615:36 Mzm. 69:22Lemadendye irkye it a ila bya ti yal temarke ode yutuk ti aurke khunake,15:36 Tunke khatu kibohe, aurke khunake, ti tel mabuske o, bunga karang. Neke nam ne kyalamo esw haratke mo kimbembal ti laranke khahake. maktei o hyuhuk aurke khuna desy ti tasy maiskye kwen makitkye, ode yal ti Yesuske nunuke, ode byohe, “Ode takita ma tatos o, dai yabuk Elia dendye, tseak o ana Elia mya ma nyauk I toha tul masanwalw i ne ta lema.”
37Lemade Yesuske yatela huruk maktei bonyo myaty. 3815:38 Kel. 26:31-33Kyoat desike kain mal ratola ma kyeteta wen nelnyely mamin ti Hulasokwe Seike kralake, kele rahy ti kbya enaru, neke kyala kyosy srake ma ti kyait hahke.
39Kyoat suldatare wait uskwe khatu desike iatos ti kolkyabei ma Yesuske imaty ne bonyo, tyanuk ma byohe, “Mlay bain! I neke Hulasokwe Anan a I!”
4015:40 Luk. 8:2-3Ode ti desike wamfwetare dum a ramdiry ma sososo a sir, ma ratos a ktela desy. Wamfwet desikre neke Maria Magdalena, Salome, ode Maria. Maria ida neke Yoses yor Yakobus Kakanke enatke,15:40 Ti kitab Markus neke rkesy o any a Yakobus neke enaru sir. Any a Yakobus rakesy ti ayat ne ksyusu ti Yakobus a Yesuske wai amurkye i ne, ma kyalamo rhaly anike o Yakobus Kakanke. ma sir neke Yesuske wai amurire. 41Kyoat Yesuske imin o Galilea, desikeo wamfwet detelw neke rtoha I de. Ode kyalamo rsaluk I ti nam sai ta sai bo. Ode wamfwet salik nekre ribun ramdiry ti desy dakun. Sir ne mumu ror Yesuske ma rmai Yerusalem.
Yesuske ramlin a I
(Mat. 27:57-61; Luk. 23:50-56; Yoh. 19:38-42)
42-43Kyoat desy o irire mumu ne rasosan sir ma rakita sew Inamreske, kali sekwe yala ma dyi.15:42-43 Iry a Yahudi-nare wait ktela kubkubakke kbyohe, musti mo raki sew harharkwe mo raki rosy sekwe idi ne. Desikeo Yusuf, iry manosy nus Arimateake ti propinsi Yudeake, i neke Iry Lan Maohut Tunke it ne, ode irire ralan a i dakun, dendye Yusuf neke lema imtaut de bya ti yait gubernur Pilatus, ma iten Yesuske tbunanke ma ti yamlin. Yusuf neke i ne ikita sew a Hulasokwe ima ma ihareta kola Rajake ne. 44Kyoat Pilatus itomolu Yusuf ma iten Yesuske tbunanke bonyo hyeran, kali nenmo hye ohe Yesuske myaty de. Lemade yabuk a suldatare wait uskwe khatuke ma yena i de byohe, “Yesuske myaty deny e?”
45Ode kyoat Pilatus itomolu suldatare wait uskwe khatuke ma ihalas i koldyesy bonyo, lyura Yesuske tbunan desy ti Yusuf. 46Lemade Yusuf lyiw a kain bokbok malilikwe, maktei o bya ti nyauk Yesuske tbunanke toha tul masanwalw ike.15:46 Yusuf neke iry lan a i. Dendye anakyai Yusuf neke yor wasi makaryaare sir ne rakarya nam nekre mumu ne. Inauk Yesuske tbunanke maktei bonyo yal kain bokbok maliliw desy, ma yal ma hyul a Yesuske tbunan desy. Ode bya ti yamlin ti bobke kuranke. Maktei bonyo lyilik hatw lan ne ti kyeteta bobke kuran desy. Bobke kuran neke heit a irire rhak hatkwe ksouke ma kuran. 47Kyoat desy dakun o Maria Magdalena, ode Maria Yoses ena neke ratos Yusuf ma tyutuk Yesuske tbunanke ti bobke kuran desy.
16Yesuske myorif huruk
(Mat. 28:1-10; Luk. 24:1-12; Yoh. 20:1-10)
1Kyoat sew Inamreske kisakut bonyo, Maria Magdalena ode Maria Yakobus ena ne, ode Salome rba ti rliw a nyatasa o nul mahon a mtelas nekre, kali ana bolbol o rbu ma rbai bobke kuran Yesuske ramlin I tike, ma ana rkasa nam raliw desikre ti Yesuske tbunanke, ma ktyoha Yahudi-nare wait ktela kubkubakke. 2Ode sew mingguke wasi bolbolbol ne, ma sekwe nenmo ibetik ne, desikeo rbai wen ramlin Yesuske tbunanke tike. 3Ode ti salke kditlalan, desikeo it de tyanuk ti it ma rbohe, “Ana ese syaluk ity ma lyilik hatw lan ranal ma raeteta bobke kuran ramlin Yesuske tbunanke ti desy de?” 4Keskyede kyoat ranait bobke kuran ramlin Yesuske tbunanke ti desy bonyo, ratos o hatw lan desike kiblily ei kserike de.
5Lemade wamfwet desikre rsukar bai bobke krala desy. Ode kele rsumuk mait sir kali ratos o lyalaw murke it, ma hyonak rabit narnarw bokbokbokke ma tyaklulw ti bobke krala desy kseri wanke. 6Keskyede lyalaw mur desike tyanuk ti sir ma byohe, “Kete mimtaut! De khwe ohe, miobak Yesus Iry a Nazaret a rabakw a I ti tul masanwalw ike ne. I neke myorif huruk. Ode lema imin ne de. Myatos! Wen a ramlin I tike ne. 716:7 Mat. 26:32; Mrk. 14:28Dendye mbya, ode mtyanuk ti wasi matoha Iare, ode Petrus dakun ma mbyohe, ‘Yesuske myuna e bai propinsi Galileake de. Ti soke ana nenmo minal a myor I, kola dene tun itanuk a kmuna ti e desy.’”
8Keskyede wamfwet desikre ramlulurw, kali ramtaut ma ksyeman sir, desikeo ra-la toha bobke kuran desy. Ode lema rares ma rahes namit-namit ti irkye it elik, kali ramtaut a nggora.16:8 Kitab Markus a mtu rakeskye enai ne ti tel Yunanike neke kimres tei pasal hean a kresi nemke, neke wasi ayat a walkwe. Klala Kitab Markus a mtuare dum dakun neke, lema kika ayat a sikwe ma kyait ayat a hean-ruke ti pasal ne, keskyede rkesy tun manosy lyaw nekre kolnye: Lemade iry desikre rlaha mirin, ma ti rlosu nyano manosy a Hulasokwe wasi nyaso manosy laitke ti Petrus yor iry manor i desikre. Maktei o Yesuske myesan a yaso sir ma rba ti rabrita Brit Nelnyely a ana lema bisa ma kihihi i ne, ti wen nekre mumu, neke kyala kyosy timurke ma ti kyait haratke. Ode Brit Nelnyely desike ne bisa ma kyaorif irkye ma myorif nini nam.
[Yesuske syusu tenanke kdi a klai ne ti irire maktei o syai bai wen sra eraske
9Kyoat Yesuske myorif huruk, ti sew mingguke wasi bolbolbol ne, desikeo syusu tenanke kmunmunmuna ti Maria Magdalena. Maria neke, ain maba sokre Yesuske yesak ngkeskwakwe itw toha i de. 10Dendye Maria bya ti yabrita ti iry a kyalamo matoha Yesuske ne ohe, Yesuske myorif huruk de, kali myatakit I de. Kyoat desy o iry desikre malmata ralatare ksyal ma rser a nggora. 11Ode kyoat iry desikre ratomolu ohe, Yesuske myorif huruk de, ma syusu tenanke ti Maria de, keskyede iry desikre lema rtohak nam Maria itanuk desy.
12Maktei o Yesuske yala matake ma kihihi i, ma kola iry salik, ma syusu tenanke huruk ti wasi matoha Ike irkye enaru. Neke kdi ti ti kyoat iry deru desike malmata rlakut rosy a Yerusalem ma rbai hnuke it. 13Dendye iry deru desike rulak sir ma rahes ti liatare, keskyede liat desikre lema rtohak sir dakun.
14Ode sekwe enai ne kyelak eta bonyo, Yesuske syusu tenanke ti wasi matoha I dehean a kresi sasam desy, ti kyoat a malmata raknam. Ode tyerik sir, kali usut a khatunare malkyakaw ma lema rtohak iry a raseak I a kmuna ti imorif huruk ne.
1516:15 Kis. 1:8Lemade Yesuske tyanuk ti sir ma byohe, “Musti mo mbyai wen kabei ta kabei ti nuske ktem ne, ma myabrita Brit Eraske ti esei ta esei bo.16Ode kolnye esei desike tyohak Yaw ode rbabtis i, desikeo ana Hulasokwe yaorif a i. Klala esei desike lema tyohak Yaw, desikeo ana Hulasokwe yukun a i.17Dendye kolnye esekar desike rtohak Yaw, desikeo ana kal wasikw haretke ti sir ma bisa ma rala ktela masalsyalik iare kola ne: ral Anikkwe ma resak ngkeskwaure, ode kolnye ratun, desikemo bisa ma ral tel a salno salik lema rahe nekre, ma ral ma ratunak.18Ode kolnye rkumak manunkwe,16:18 Any a manunkwe, neke ti tel mabuske kbyohe, ular berbisa.desikeo ana lema rmaty. Ode kolnye renw a racunke, desikeo ana lema rmaty dakun. Ode kolnye rsaa simat ti iry a isy masunure, desikeo iry isy masunw desikre ana eras sir elik.”
1916:19 Kis. 1:9-11Ode kyoat Yesuske itun a yor wasi matoha Iare maktei, desikeo Hulasokwe syalak I bai wen sra eraske, ma tyaklulw ti Hulasokwe seri wanke. 20Lemadendye Yesuske wasi matoha Iare rba ti rabrita Brit Eraske ti kabei ta kabei bo. Ode ity Ebutke dakun o yor sir ti wait karyaare. Ode yal wasi haretke ti sir ma kyalkyaw sir ma rala ktela masalsyalikiare, ma ksyusu ohe brit ratanuk ne brit a mlakye.]