1 TƐSALONAAKA NIAA

TEŊ-BUŊBUŊ-LA PƆƆL SI ŊMUŊSA PI

TƐSALONAAKA

NIAA

¹Mi-na Pɔɔl ari Silivaanas ari Timoti nɛ ŋmuŋsɛ teniŋ deeŋ a pipi nialiŋ si laa Yesu wiaa dii aa hilimi a hɛ Tɛsalonaaka lɛ a ŋaa la Nyimma Wia ari la Tiina Yesu Kirisito niaa. Wia jaŋ pɛma lɛ di ma hɔŋ ari yarifiɛlaa.

Pɔɔl lɔllɛ Wia a mu tigɛ Tɛsalonaaka niaa lɛ

²La yie chuɔlɛ la Nyimma Wia pipima kala nɛ. Di la níi chuɔlɛ Wia, la yie lulɔllu nɛ a tiŋ ma wiaa. ³La yie liliisu ŋii ma síi tiŋ u tiŋtiŋŋaa a tiŋ ma si laa Yesu wiaa dii lɛ, ari ŋii ma si cho niaa, ari ŋii ma si kɛŋ yiɛlaa la Tiina Yesu Kirisito lɛ. ⁴Mi naaŋbiiriŋ, la jima nɛ ari Wia choma nɛ woruŋ, ŋii nɛ tii u liisɛma di ma ŋaa u niaa. ⁵Bua-la lɛ la si bul Wia wu-zɔmɔ-la a pima, u bi naga ari wu-buluŋ duŋduŋa nɛ la ku bula pima. La si hɛ ma teeŋ, Wia wu-zɔmɔ-la fa kɛŋ doluŋ, ka Wia Diŋ-zɔŋ-la ma fa hɛ la teeŋ. Wialiŋ ma si nia juu ma digilaa nɛ woruŋ. La si hɛ ma teeŋ, ma na la mɛlɛ fa si nagɛ ŋii nɛ. Ma wiaa nɛ tii la kɛŋ la titia woruŋ ŋii. ⁶Ma to la wu-ŋaalaa hariŋ nɛ a to la Tiina Kirisito maa. Ma si laa wialiŋ dii ŋii, ba dɔgisɛma woruŋ, ama Wia Diŋ-zɔŋ-la leŋe ma jujuɔsɛ wialiŋ lɛ. ⁷A tiŋ wiiŋ deeŋ wiaa nialiŋ kala si laa Yesu wiaa dii a hɛ Masidoonia ari Akaaya tiŋteeŋ chɛbɛma lɛ nɛ. ⁸La Tiina Wia wialiŋ ma si nia lii ma lɛ nɛ a teeli Masidoonia ari Akaaya tiŋteeŋ kala lɛ. U ŋii duŋduŋa ma saa dee, lee-kala baa bul wiaa a mu tigɛ Wia wialiŋ ma si laa dii lɛ. Ŋii wiaa u bira bi maga di la bul ma wiaa pi nuu-kala. ⁹Niaa yie bubul ŋii ma si kɛŋla woruŋ bua-la lɛ la si kɔ ma teeŋ. Ba yie bul ari ŋii ma si via ma vuiaa ta aŋ birima to Wia. U nɛ weye, u nɛ ŋaa Wii-titii-la. ¹⁰Maa gbɛrɛ u Bie Yesu duu lii Wia jaŋ kɔ. U nɛ Wia chisɛ suuŋ lɛ. U nɛ jaŋ laala ta tapulii-la Wia baaniŋ si jaŋ sii nuhuobiinee nyuŋ.

Tiŋtimii-la Pɔɔl si tima Tɛsalonaaka lɛ

¹Mi naaŋbiiriŋ, la fa si kɔ ma teeŋ ŋii, ma jima u fa bi pɛi ŋaa. ²Aŋ ka la kɔ ma teeŋ Tɛsalonaaka lɛ, la fa laa sipaaŋ na hɛɛŋ nɛ. Ba dɔgisɛla woruŋ Filipa taŋ-la lɛ. La si chɛ la bul Wia wu-zɔmɔ-la a pima maa, niaa yuga a lii la hariŋ. Ama Wia-la la si tima pipa pila nyu-duoŋ la wuo bul u wu-zɔmɔ-la a pima maa. ³La bi ma teeŋ kɔ di la ku bul wialiŋ si bi wutitii ŋaa a pima. La bira bi tuɔbiiŋ-bɔŋŋɔɔ ma kaa kɔ. La bi maa nyisa ma. ⁴Wia na ari la ŋaa ni-titiiba nɛ. Ŋii nɛ tii u liisɛla di la bul u wu-zɔmɔ-la a pi niaa. Wialiŋ la síi bul, la fa bí chɛ di la bul di niaa tuɔŋ tɔrɛ la nyuŋ. Ama laa chɛ di Wia tuɔŋ tɔrɛ wialiŋ la síi bul lɛ nɛ. U níi beŋ la tuɔbiinaa. ⁵Ma saa jima ari la si kɔ ma teeŋ, la bi nii-sima nɛ kaa kɔ. La bi kɔ di la bul kaŋfugi wiaa a laa ma kiaa. Wia nɛ ŋaa la siada tiina. ⁶La bi ma teeŋ kɔ di ma niaa koo niaa dɔŋsuŋ zizilla. La si ŋaa Kirisito naŋzɔɔba ŋii, la fa jaŋ hɔŋ ma nyuŋ a gbɛrɛma. ⁷Ama la bi ŋii ŋaa. La leŋe la siaa fiɛlɛ ma teeŋ nɛ, ari haala si yie bibeŋ u biiriŋ nyuŋ ŋii. ⁸La si ku choma woruŋ, la joŋ la titia kala a pima nɛ, la bi Wia wu-zɔmɔ-la duŋduŋa bula pima. La ŋaa ŋii, bɛɛ wiaa la di ma kala mal dɔŋɔ nɛ kiŋkɛŋ kiŋkɛŋ.

⁹La naaŋbiiriŋ, ma jiŋ ŋii la fa si faasa tiŋ a na hɛɛŋ bua-la lɛ la fa síi bul Wia wu-zɔmɔ-la aa pima. La tiŋ wiihɛyɛ ari titaŋiŋ kala nɛ, di la sí ma nyuŋ hɔŋ a gbɛrɛma. ¹⁰Ma di Wia kala jaŋ ŋaa la siada tiŋŋaa ari la fa si hɛ ma nialiŋ si laa Yesu wiaa dii teeŋ, la wu-ŋaalaa kala fa to Wia woŋbiiŋ nɛ a ŋaa wutitii. La bi wii-kala ŋaa chei. ¹¹La si hɛ ma teeŋ, la kɛŋma, ari haŋbiisiŋ nyimma si yie kɛŋ u haŋbiisiŋ ŋii nɛ. Ma jiŋ ŋii la si chagilɛ ma kuŋ-kala di ma wuo to wutitii-la a wuo leŋ ma nyuŋ nyaasɛ. La bira sulma ¹²di ma leŋ di ma mɛlɛ zɔŋ Wia sipaaŋ. Wia nɛ yirɛma di ma ku juu u kuorii-la tuɔŋ aŋ pɛ na u tula.

¹³A tiŋ wiiŋ deeŋ wiaa, la yie lulɔllɛ Wia nɛ bua-na kala. La si kɛŋ Wia wialiŋ ku bula pima maa, ma laaba a sɛiba nɛ. Ma bi biina ari ba ŋaa nuhuobiine wiaa, ama ma sɛiba ari ba sɛnɛ ŋaa Wia wiaa nɛ. Ma nialiŋ si laa Yesu wiaa dii, Wia niiŋ wiaa deeŋba leŋ ma chiŋ kpaŋ kpaŋ wialiŋ ma si laa dii lɛ.

¹⁴Mi naaŋbiiriŋ, ma ma ku nagɛ nialiŋ si laa Yesu wiaa dii aa hilimi aa to Yesu Kirisito, a hɛ Judiya tiŋteeŋ lɛ. Hɛɛ-la ba si na, u titia nɛ ma ma na. Ju̱u tiŋŋaa si dɔgisɛ ba tuɔŋ nialiŋ si laa Yesu wiaa dii Judiya tiŋteeŋ lɛ ŋii, ŋii nɛ ma ma na hɛɛŋ ma taŋ niaa nisiŋ lɛ. ¹⁵Ju̱u tiŋŋaa deeŋba nɛ kpu la Tiina Yesu ari nialiŋ fa síi bul wiaa, Wia Diŋ-zɔŋ-la doluŋ lɛ. Ba to naasiŋ dɔgisɛla maa. Wia tuɔŋ bi ba nyuŋ tɔrɔ. Ba hosi nuu-kala nyuŋ. ¹⁶Ba paala pugila, di la sí Wia wiaa bula pi nialiŋ si bi Ju̱u tiŋŋaa ŋaa di Wia laaba ta. Wu-bɔmɔ-la ba si ŋaa, ba tuɔŋ wu-bɔmuŋ nɛ ŋla. Ama lɛɛlɛ Wia baaniŋ sii ba nyuŋ nɛ.

Pɔɔl bul duu cho duu miira mu na Tɛsalonaaka timma-la

¹⁷Mi naaŋbiiriŋ, la si pɔrɛ dɔŋɔ lɛ, u bi diene, ka laa biinɛ ma wiaa. La si bi maa na ŋii, ŋii nɛ la faa chɛ la ku nama ari siifiɛsiŋ. ¹⁸Mi-na Pɔɔl titia paala nɛrikɛ nɛrikɛ nɛ di mi bira ku nama, ama Sitaani tɔ la woŋbiiŋ. ¹⁹La yiɛlaa hɛma lɛ nɛ. La tuɔŋ tɔrɛ ma nyuŋ. Di la Tiina Yesu nɛ miira kɔ, a tiŋ ma wiaa la jaŋ bigisi la titia lɛ. ²⁰Ma nɛ laa yiriŋ pila. A tiŋ ma wiaa la yie jujuɔsɛ nɛ.

¹La si walima ka di la ku nama, ŋii nɛ la biinɛ ari u jaŋ pɛla lɛ di la nɛ hɔŋ Atɛŋ taŋ-la lɛ, ²aŋ tiŋ la naaŋbie Timoti duu ku nama. U tima pipi Wia nɛ aa bul Wia wu-zɔmɔ-la si tigɛ Kirisito lɛ nɛ a pima. U pɛma lɛ di ma chiŋ wialiŋ ma si laa dii lɛ woruŋ a wuo leŋ ma nyuŋ nyaasɛ. ³Ma síi na hɛɛŋ ŋii, u jaŋ pɛma lɛ di nuu-kala bɔyɛ sí jujoŋ a mu tigɛ hɛɛ-la ma síi na lɛ. Wia nɛ liisɛla la na hɛɛ-la. ⁴La fa si hɛ ma teeŋ, la laa sipaaŋ bula pima ari la jaŋ na hɛɛŋ. Wialiŋ la si bula pima ku ŋaa wutitii nɛ. Lɛɛlɛ ma naba nɛ.

⁵Mi si nyalima lɔl di mi ku nama, ŋii nɛ mi tiŋ Timoti di mi jiŋ ŋii ma si china a mu tigɛ wialiŋ ma si laa dii lɛ. Mi fá fawulluŋ ari Sitaani jaŋ magisɛma a ŋaa di ma joŋ wialiŋ ma si laa dii ta. Di ma nɛ ŋaa ŋii, tiŋtimii-la la si tima ma teeŋ jaŋ ŋaa pɛi. ⁶Ama lɛɛlɛ Timoti si lii ma teeŋ kɔ, u kɛŋ wu-zɔŋ nɛ ku bula pila. U bula pila ari ma chiŋ wialiŋ ma si laa dii lɛ nɛ a cho niaa maa. U bira bula pila ari ma yie liliisi la wiaa nɛ woruŋ bua-na kala lɛ, a fa cho di ma nala, ari la ma síi cho di la nama ŋii. ⁷Mi naaŋbiiriŋ, laa na hɛɛŋ nɛ ka wiaa wiwalimɛla. Ama la si nia ari ma chiŋ ma yarida lɛ ŋii, la tuɔŋ piŋ di-bala nɛ. ⁸Di ma nɛ chiŋ ma yarida lɛ, lɛɛlɛ-na la na wiese nɛ.

⁹La bi jaŋ wuo lɔllɛ Wia a mu dɛrɛ a tiŋ ma wiaa. La yie jujuɔsɛ Wia sipaaŋ nɛ a tiŋ ma wiaa. ¹⁰Laa sul Wia nɛ woruŋ titaŋiŋ ari wiihɛyɛ kala di la wuo ku nama, a wuo pɛma lɛ di ma na kialiŋ si ka a tigɛ ma yarida lɛ. ¹¹Laa sul la Nyimma Wia ari la Tiina Yesu di ba chɛ woŋbiiŋ pila di la kɔ ma teeŋ. ¹²La biraa sul la Tiina Yesu duu pɛma lɛ di ma wasa cho dɔŋɔ, di ma cho dɔŋɔ kiŋkɛŋ a cho nuu-kala, ari la si choma ŋii, ¹³aŋ bira sulu duu leŋ di ma kɛŋ doluŋ ma tuɔŋ lɛ, a kɛŋ tuɔ-pula la Nyimma Wia sipaaŋ, a sí wii-kala kɛŋ tapulii-la la Tiina Yesu ari u niaa si jaŋ miira kɔ.

Wialiŋ síi tɔrɛ Wia tuɔŋ

¹Mi naaŋbiiriŋ, wialiŋ mi síi chɛ di mi bul wu-kaaniŋ nɛ ŋla: Laa sulma la Tiina Yesu doluŋ lɛ di ma leŋ di ma mɛlɛ zɔŋ, di Wia tuɔŋ tɔrɛ ma nyuŋ. Ma na ŋii la fa síi kɛŋ la titia ma teeŋ. Ma gunnɛ mɛli-zɔŋ-la la teeŋ. Ma mɛlɛ si zɔŋ ŋii, má ŋaa ŋii a pipɛ. ²Ma jiŋ wialiŋ la Tiina Yesu si joŋo pila di la ma joŋo dagɛma. Má to wiaa deeŋba. ³Wialiŋ síi tɔrɛ Wia tuɔŋ nɛ ŋla, di ma sí disinniŋ kɛŋ. U cho di ma liisɛ ma titia ha-chɔruŋ ari ba-chɔruŋ wu-ŋaalaa lɛ. ⁴Nuu-kala maga duu to Wia woŋbiiŋ lɛ a jaa haala, di Wia tuɔŋ tɔrɛ. Duu nɛ to ŋii, nuu-kala jaŋ zilu a na duu bi disinniŋ kala kɛnɛ wiiŋ deeŋ lɛ. ⁵Ma sí ma tuɔtɔrɛ wu-ŋaaalaa lɛ to a gɔllɔ chichɛ haalaa ari nialiŋ si bi Wia jiŋ síi ŋaa ŋii. ⁶Bira nuu-kala sí wii ŋaa chei u dɔŋɔ tiina a tigɛ u haala lɛ. La chaasa bula pima nɛ faafaa kala ari Wia jaŋ dɔgisɛ nialiŋ si ŋaa disinniŋ a tigɛ haalaa lɛ. ⁷Wia bila liisa di la ŋiŋaa wu-liiliŋ, ama u liisɛla di la ŋaa tuɔ-pul timma nɛ. ⁸Nii-la kala si via wialiŋ mi si bula, nuhuobiine dee tiina via, Wia nɛ u via ŋii, nii-la si joŋ u Diŋ-zɔŋ-la pima.

⁹Mi naaŋbiiriŋ, u bi maga di mi ŋmuŋsɛ teniŋ a bula pima ŋii ma si jaŋ cho dɔŋɔ, bɛɛ wiaa Wia titia dagɛma ŋii ma si jaŋ cho dɔŋɔ nɛ. ¹⁰Wutitii, ma paala cho nialiŋ kala si laa Yesu wiaa dii a hɛ Masidoonia lɛ nɛ. Mi naaŋbiiriŋ, la saa sulma di ma wasa cho niaa kii ŋii. ¹¹La laa sipaaŋ bula pima di ma hɛ ma doluŋ kala a fiɛla hɔŋ, a bibeŋ ma titia tiŋtiŋŋaa nyuŋ a wuo nina ma ku-chɛɛlɛɛ. ¹²Di ma nɛ ŋaa ŋii, nialiŋ si bi Wia wiaa laa dii jaŋ zizilma. Ma bi jaŋ hɔnɔ gbɛrɛ nuu duu pima ma ku-chɛɛlɛɛ.

¹³Mi naaŋbiiriŋ, laa chɛ di ma jiŋ wutitii-la a mu tigɛ nialiŋ si suba lɛ, di ma tuɔŋ sí faasa chei a nagɛ nialiŋ si bi kuŋ-kala ka yiɛlɛ tuɔŋ si chei ŋii. ¹⁴La si laa dii ari Yesu suba nɛ aŋ sii suuŋ lɛ, ŋii titia nɛ la ma laa dii ari Wia jaŋ chisɛ nialiŋ si laa Yesu wiaa dii aŋ suu.

Yesu jaŋ chisɛ nialiŋ si laa u wiaa dii suuŋ lɛ

¹⁵La Tiina Yesu dagɛla ŋla: La nialiŋ si laa Yesu wiaa dii a hɛ la miisiŋ lɛ tapulii-la la Tiina Yesu si jaŋ miira kɔ, la bi jaŋ laa nialiŋ si suba sipaaŋ a mu Yesu teeŋ. ¹⁶Bua kubala la Tiina Yesu jaŋ lii Wia-jaŋ a ku tuu dunia. Bua-la lɛ niaa jaŋ nii duu faasa kpia goŋ. Wia tiŋdaara kuhiaŋ ma jaŋ kpia, ka di ba ŋmuu Wia nyile-la maa. Nialiŋ kala si laa Kirisito wiaa dii aŋ suu, u jaŋ laa sipaaŋ chisɛba di ba sii suuŋ lɛ. ¹⁷La nialiŋ si hɛ la miisiŋ lɛ, u jaŋ kɛsɛla kaa pɛ nialiŋ u chisa suuŋ lɛ, di la kala cheŋ la Tiina Yesu duoŋbiliŋbaanaa tuɔŋ wia nyuŋ. La jaŋ hɛ la Tiina teeŋ a kaa mu wuu. ¹⁸Má bul wiaa deeŋba a pi dɔŋɔ di ma tuɔsaa piŋ di-bala.

Má ŋaa siri a gbɛrɛ tapulii-la la Tiina Yesu si jaŋ miira kɔ

¹Mi naaŋbiiriŋ, u bi maga di mi ŋmuŋsɛ a bula pima a dagɛma tapulii-la ari bua-la lɛ wiaa deeŋba si jaŋ ŋaa, ²bɛɛ wiaa ma titia jima woruŋ di la Tiina Yesu níi kɔ tapulii-la, u jaŋ di-ma lɛ, ari gaara si yie guu kɔ ŋii titaŋiŋ. ³Bua-la lɛ niaa si jaŋ biinɛ ari leriŋ fiɛla nɛ di wii-kala tuo, wahala jaŋ guu a juuba. Nuu-kala bi jaŋ wuo fá lɛl. U jaŋ nagɛ ari haala si kɛŋ luoruŋ, u luoruŋ sii a wiwiiu lɛ duu lul.

⁴Ama mi naaŋbiiriŋ, ma-na tuo birimiŋ tuɔŋ. Ma sí leŋe di bua-la guu ku di-ma lɛ, ari gaara si yie juu gaa niaa kiaa a di-ba lɛ ŋii. ⁵Ma kala ŋaa nialiŋ si hɛ pulumuŋ tuɔŋ nɛ. La tuo titaŋiŋ, la tuo birimiŋ tuɔŋ. ⁶Ŋii wiaa, u bi maga di la piŋ doŋ ari nialiŋ si bi la Tiina gbɛrɛ síi ŋaa ŋii. Ama u maga di la wei a kɛŋ la titia wii-na kala lɛ. ⁷Titaŋiŋ nɛ niaa pipiŋ doŋ. Titaŋiŋ ma nɛ niaa nyua siniŋ bubugi. ⁸Ama la-na hɛ pulumuŋ tuɔŋ nɛ, ŋii wiaa u maga di la kɛŋ la titia wii-na kala lɛ nɛ. Wialiŋ la si laa dii ari la si cho niaa ŋii, má leŋ di ba nagɛ kiaa la si joŋo tɔ la bɔisiŋ. La síi yiɛlɛ di Wia laala ta ŋii, má leŋ duu nagɛ hɔɔŋ nyuŋ-chuulo di la chu, ⁹bɛɛ wiaa Wia bila liisa duu na baaniŋ la nyuŋ. Ama u liisɛla duu to la Tiina Yesu Kirisito lɛ nɛ a laala ta. ¹⁰La wiaa nɛ tii u suu, ŋii wiaa, di la nɛ suba koo di la nɛ weye, la kɛŋ miisiŋ u teeŋ. ¹¹A tiŋ wiiŋ deeŋ wiaa, má ŋaa di ma dɔŋsuŋ tiŋŋaa nyuŋ nyaasɛ, a pipɛ dɔŋɔ lɛ di ma wasa ŋaa Wia yarida. Wialiŋ titia nɛ ma ŋaa lɛɛlɛ.

¹²La naaŋbiiriŋ, nialiŋ la Tiina Kirisito si liisa di ba titiŋ ma teeŋ aŋ pɛ ŋaa nihiasiŋ ma teeŋ aa dagɛma Wia wiaa, u maga di ma zizilba. ¹³Má zizilba a choba woruŋ a tiŋ tiŋtimii-la ba síi tiŋ wiaa. Má hɔŋ sɔm a ŋaa sima dɔŋɔ lɛ.

¹⁴La naaŋbiiriŋ, laa sulma di ma kpurisɛ yariwii tiŋŋaa digilaa, a pɛ fawulubaa lɛ di ba kɛŋ bɔi-duoŋ, a pɛ nialiŋ si bi faasa chiŋ Wia wiaa lɛ. Má kɛŋ kenyiri ari niaa deeŋba kala. ¹⁵Di nuu nɛ ŋaa u dɔŋɔ tiina wu-bɔŋ, u bi maga duu ma ŋaa wu-bɔŋ-la a ti̱mu. Ama bua-na kala lɛ, má ŋiŋaa wu-zɔŋŋɔɔ dɔŋɔ lɛ ari nuu-kala lɛ. ¹⁶Má jujuɔsɛ bua-na kala lɛ ¹⁷a chuchuɔlɛ Wia bua-na kala lɛ. ¹⁸Wii-na kala lɛ, má lɔllɛ Wia. Ma si laa Yesu Kirisito wiaa dii ŋii, ŋla nɛ Wia cho di maa ŋaa.

Pɔɔl chagilɛ Tɛsalonaaka tiŋŋaa a chuɔlɛba

¹⁹Wia Diŋ-zɔŋ-la tiŋtiŋŋaa nagɛ nyiniŋ. Ma síu disu. ²⁰Ma sí wialiŋ ba si bula Wia Diŋ-zɔŋ-la doluŋ lɛ via. ²¹Ama má magisɛ wii-kala na, a liisɛ ku-la si zɔmɔ a kɛnu woruŋ. ²²Má liisɛ ma titia wu-bɔŋ kala lɛ. ²³Mii sul Wia-la síi pi niaa yarifiɛlaa duu leŋ di ma wasa kɛŋ tuɔ-pula. U jaŋ beŋ ma tuɔbiinaa ari ma yaraa kala a liisɛma wu-bɔŋ-na kala lɛ, di ma wuo ŋaa ni-zɔŋŋɔɔ a sí disinniŋ kɛŋ, a mu yi tapulii-la la Tiina Yesu Kirisito si jaŋ kɔ. ²⁴Nii-la si yirɛma ŋaa Wutitii Tiina nɛ, u jaŋ beŋma.

²⁵La naaŋbiiriŋ, má ma sul Wia pila. ²⁶Má guori dɔŋɔ a chuɔlɛ la naaŋbiiri-la kala woruŋ.

²⁷Mii kpurisɛ ma digilaa Wia doluŋ lɛ di ma karimɛ teniŋ deeŋ a pi la naaŋbiiri-la kala.

²⁸La Tiina Yesu Kirisito lahɔrimɔ lɛ, u jaŋ pɛma lɛ.