Ŋúnuyɔ

Ŋúnuyɔ Sɛbɛ wè

Ŋúnuyɔ

Sɛbɛ wi tìɛdiʔɛ gè

Ŋúnuyɔ Sɛbɛ wè, wi yē Zuufulo pe gbùʔɔrilɔ ŋúnuyɔ nɛ́ pe náariyɛ ní yè nyàa pe ’pínɛ yìi nɛ̄ nɛ́ yi sɛbɛ yè.

Ŋúnudanya nìʔɛyɛ yē baa nyàa Isirayɛli siɛnnɛ pe ’ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, Kulocɛliɛ Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè, nɛ́ ŋúnuyɔ yáà feliye. Ŋúnuyɔ nyáà yi kúngɛnmɛ pi ’mɔgɔ yiʔɛlɛ nyuɔ. Yiī ŋúnuyɔ tekɔlisiin nɛ́ kpɔrigɔ (150) nyáà pe ’yori nɛ̀ tɛ́ngɛ gbuʔulo kogunɔ gèle; yire yi mìɛni yi ’pínɛ nɛ̀ kpíʔile sɛbɛkpuɔwɔ nigbe.

Ŋúnuyɔ nìʔɛyɛ yī baa, yi sélidiɛyɛ nī yè, nyasiɛnkanʔana kálì nɛ̂ ŋúnugo ki kɔri tìɛ wè. Ki bé gbɛ̀ puu majo bè sɔ̀ngirɔ kɛn ŋúnugo ki kɔli mɛ́ gè. Lɛ̀gɛlɛ kálì nī, ke nɛ̂ ŋúnugo ki felige tìɛ gè, gàa ki bé gbɛ̀ puu ŋúnudanʔa gáà pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, kire ga laa gbùʔɔrilɔ wuʔu, kire ga laa sɔ̀ngirɔ, kire ga laa funbiɛnrɛ ŋúnugo.

Nɛ̀ pínɛ kàli nìɛ koligo tìí yakpuɔnrɔ kɔli mɛ́ gè, kire ga laa ŋúnugo ki yékpoli lè, nɛ́ míɛni kaala náà ni cî siɛn taa wè á wi nìɛ ni nyu ŋúnugo nī gè. Lɛ̀gɛlɛ kálì nī, ki nyasiɛnkanʔana kálì nɛ̂ puu ke kɔri wi nɛ̌ fílige bè cɛ́nʔ.

Tiɛyɛ yáà nī, yeli bé ki nyaa nyasiɛnkanʔana kálì yē ŋúnugo ki kúɔmɔ mɛ́ bè, we nɛ ki sɛbɛ nɛ́ jo: Ye- ŋɔ́ cɛ̀. Ki nyasiɛnrɛ ti kɔri wè, eburu siɛnrɛ nī dè, kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Tiɛyɛ yáà nī nyasiɛnkanʔana kiyē nɛ ki tìí siɛn wáà wi yé yi ŋú, á kire bɛ̀ʔ wi yé yi pínɛ yìi nɛ̄, majo Dawuda ŋúnuyɔ yè (Ŋún 61–65; 67–71), Kore jaala ŋúnuyɔ yè (Ŋún 42–49; 84–85; 87–88), Asafi ŋúnuyɔ yè (Ŋún 50; 73–83).

Ŋúnuyɔ yáà nɛ nyu funbiɛnrɛ wuʔu nɛ̄ (Ŋún 12; 42–90; 94; 106; 108–110; 123; 126; 137, nɛ́ yáà ní nìʔɛyɛ), nɛ́ yàa ní tɛnmɛnɛ woyo (Ŋún 1; 37; 49; 73; 78; 107; 111–112; 119). Yàa yī gbùʔɔrilɔ ŋúnuyɔ nyáà yiī Kulocɛliɛ kɛnmɛ nɛ́ wi kakpiʔiligele kpóri gèle (Ŋún 90–100; 103–107). Yàa yī gbùʔɔrilɔ ŋúnuyɔ nyáà yī fundaanra tánʔagbuɔlɔ woyo yè (Ŋún 113–118; 120–134), nɛ́ ŋúnuyɔ nyáà pe ye «Ye‑ Yewe gbùʔɔrɔ wè !» wè, yiī baa sɛbɛ wi kúɔmɔ mɛ́ bè (Ŋún 145–150).

Nɛ́ míɛni ŋúnuyɔ yáà yē náarigɛ kùlofɔli wuʔu nɛ̄ gè, kire ga laa yi ’puu kùlofɔli wire tíimɛ náariyɛ (Ŋún 2; 18; 20–21; 45; 72; 89; 101; 110; 144). Síɛrilɛ nɛ́ sɔ̀ngirɔ taʔadiɛyɛ yē baa ŋúnuyɔ yáà nī (Ŋún 3–4; 9–11; 16; 23; 30; 32; 34; 62; 92; 107).

Nyasiɛnrɛ táà ŋúnuyɔ nī yè, kiī nɛ nyu Kulocɛliɛ Siɛnnyiɛnɛgɔnwɔ wi wuʔɔyɔ kele wuʔu nɛ̄ gè, nɛ́ wi nyɛ́yirile wuʔu nɛ̄ gè, nɛ́ wi kpuɔmɔ nɛ́ wi kùlofɔligɔ wuʔu nɛ̄ gè (Ŋún 2; 16; 22; 31; 41; 110; 118.22-23). Zezi wè, wi ’ŋúnuyɔ nyáà yi yáà ŋú nɛ́ wi pìtɛnminɛ ní bèle (wéli baa Mar 14.26). Lɛ̀gɛlɛ kálì nī wi ’ŋúnuyɔ nyasiɛnrɛ táà líɛ nɛ̀ ti juu wi tɛnmɛnɛ nī lè nɛ̀ pínɛ nɛ̀ ti juu wi náariyɛ nī yè (wéli baa Mar 12.10,36; 15.34; Luk 23.46).

Ki tabelige nɛ̄ gè, ŋúnuyɔ yi yé puu Zuufulo woyo. Nɛ̀ ki yaʔa yi míɛni sí tɛ́ngɛfɔlilɔ pe mìɛni sáʔa pe- Kulocɛliɛ gbùʔɔrɔ wè nɛ́ bé wi náari wè. Ŋúnuyɔ nyáà yi mìɛni gbuʔulo kiyē nɛ ki tìí náarigɛ kiī yakpuʔɔ tɛ́ngɛfɔlilɔ sìi nī wè Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè. Yiī nɛ peli funyɔ gbiʔɛlɛ yè, níɛ koligo tìí gè peli nɛ̄, gàa ki ’pe sáʔa peri pe kele nɛ́ pe kapiʔile nyu gèle nɛ tìí Kulocɛliɛ nɛ̄ wè.

Sɛbɛ wi sɛbɛlɛ láʔadiɛyɛ yè

Sɛbɛ Péliwe: ŋúnuyɔ 1–41

Sɛbɛ Siinwuu: ŋúnuyɔ 42–72

Sɛbɛ Taanriwuu: ŋúnuyɔ 73–89

Sɛbɛ Sicɛriwuu: ŋúnuyɔ 90–106

Sɛbɛ Kogunɔwuu: ŋúnuyɔ 107–150

SƐBƐ PELIWE

(1–41)

Siɛnsinwɛ wè, wi wuʔu kiī tànʔa

¹Siɛn ŋáà wi wè nɛ tári siɛnpiiwe siɛnjuuro nɛ̄ dèʔ,

ŋàa wi wè nɛ yèrí kapiigbiʔilile koligo nī gèʔ,

nɛ́ míɛni wi wè nɛ tɛ̀ní siɛntiʔɛlilɛ gboli nī lèʔ,

kire siɛn wi wuʔu kiī tànʔa.

²Nɛ̀ sí ki yaʔa,

wiī nɛ fundaanra taʔa YeweFànʔa Siɛnrɛ nī dè,

níɛ ti cògí níɛ ti nyu pìlige nɛ́ cɛnvugo.

³Wiī bɛ̀ tiige tíɛlɛ gàa pe ’cɔ́ri lakoligo táanni gè.

Ki nìɛ sɛngi ki sɛn lɛ̀lɛ nī lè; ki wɛrɛ ti wè wùʔɔrɔ́ʔ.

Gàa wi kpínʔini gè, ki mìɛni nɛ̂ nyuɔ.

⁴Bà sì bɛ̀ʔ ki yē nɛ́ siɛnpiiwe ní wèʔ:

wiī bɛ̀ sísumɔ tíɛlɛ bàa káfaligɛ kiī nɛ cɛrigi bè.

⁵Kire kɛnmɛ nɛ̄ siɛnpiiwe wiǐ gbɛ̀ yéri kàyuʔujuudiʔɛ nī gèʔ,

nɛ́ kapiigbiʔiliwe ní wè, siɛnsinminɛ gboli nī lèʔ.

⁶Yewe nyɛ́nì siɛnsinminɛ koligo cɛ́n gè.

Nɛ̀ ki yaʔa siɛnpiile koligo kire nɛ waa nɛ́ pe ní pùunnidiʔɛ nī.

Yewe nyɛ́nì kùlofɔli tɛ́ngɛ wè

¹Gáa kɛnmɛ nɛ̄ kùlogolo kiyē nɛ kìye gbunʔuni nɛ tùngú mmɛ gè ?

Gáa nɛ̄ siɛnnɛ bálì piyē nɛ kúnʔɔri nɛ mári waʔanɛ ?

²Gáa nɛ̄ dàala ni kùlofɔlilɔ pe ’yɛ̀ ?

Gáa nɛ̄ siɛnkpolilo pe pìye nyaʔa nɛ nyu nɛ́ nyuɔ le Yewe nɛ̄ wè,

nɛ́ wi siɛnnyiɛnɛgɔnwɔ ní wèʔ2.2 Koliyo nyáà wuʔu gè 1-2, ki ’juu baa Kakpi 4.25-26. Kire tiʔɛ nī gè, tundunminɔ piyē nɛ kunugi nɛ siɛnrɛ dáà nyu dè bè ki tìɛ kɛnmɛ bíì nɛ̄ siɛnnɛ pe ’bìɛ ki nɛ̄ bè Zezi cíi wè. ?

³Pe ’ki juu nɛ́ jo: «We‑ pe nyùʔɔdiriye celile yè !

We‑ pe màʔagɛlɛ wáa gèle liilige !»

⁴Ŋàa wi ’tɛ́ni nyìʔɛnɛ nī lè wi kácunʔɔ nɛ̄ gè, wiī nɛ pe tíʔɛ.

Kàfɔli wiī nɛ wìi nyíɛnɛ pe nɛ̄.

⁵A wi fungo ki ’yɛ̀ kpuʔɔ pe kúrugu, a wi ’juu nɛ́ pe ní,

a pe ’fíɛ kpuʔɔ bà wi fungo ki ’yɛ̀ bɛ̀ kàsun tíɛlɛ gè.

⁶A wi sí ki juu pe mɛ́ nɛ́ jo: «Mi tíimɛ wè, mi nyɛ́nì mi kùlofɔli tɛ́ngɛ wè

Siyɔn nyagurugo nɛ̄ gè, mi nyagurugo wàlidɛngɛgɛ nɛ̄ gè.»

⁷Mi wè, kùlofɔli wè, m’bé fànʔa kaala jáari lè:

«A Yewe ’mi yɛ: ‹Muɔ yē mi jaa; pàngɛ gè, mi wī mi nyɛ́nì muɔ sii2.7 Koligo gáà ki ’juu baa Kakpi 13.33; Eb 1.5; 5.5. Zuufulo mɛ́ bèle, kùlofɔli wi yé puu Yewe baakuɔwɔ nɛ́ ní Yewe jaa (wéli baa Sam2 7.5,14)..

⁸Ma mi náari; m’bé kùlogolo kɛn gèle muɔ mɛ́ kɔrigɔ,

nɛ́ dàala láʔagɛlɛ ke mìɛni ní, muɔ bé ni taa.

⁹Muɔ bé pe kabari nɛ́ fànʔafɔli timɔri kàgbiile ní lè,

muɔ bé pe muʔɔrɔ bɛ̀ cuuro kàjɔli tíɛlɛ.› »

¹⁰Bɛ̀ sí ki yē gè, yeli kùlofɔlilɔ bèle, ye‑ yìye cò díɛʔ !

Ye‑ sícilige taa, yeli bálì bīɛlɛ kùlogolo yiɛgininɛ bèle dàala nɛ̄ lè.

¹¹Yeri baara Yewe mɛ́ wè; yeri wi fìʔɛ́ !

Yeri fundaanra kpínʔini, yeri fún !

¹²Ye‑ káguro cáan Jaafɔli wi yiʔɛ mɛ́ gè,

kire ga buu wi fungo ki fǎga yɛ̀ yeli kúruguʔ

dí yeli sí kùu koligo nɛ̄ gèʔ.

Nɛ́ ki cɛ́n, lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī wi funyɛrigɛ ki nɛ̂ cò

bɛ̀ kàsun tíɛlɛ yeli kúrugu.

Siɛnnɛ bálì pe sɛ́nì líʔire jó wi láara wè, peli mìɛni wuʔu kiī tànʔa !

Yewe wiī nɛ siɛn suu

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè. Lɛ̀lɛ líì nī wi ’puu nɛ fé wi jaa Abisalɔmi3.1 Wéli baa Sam2 15.13-37. nɛ̄ wè.

²Yewe yo, mi piɛnnɛ pe tɔ̀ni yē nìʔɛbɛlɛ díɛʔ !

Piyē nìʔɛnɛ, bàli pe ’yɛ̀ mi kúrugu bèle !

³Piyē nìʔɛnɛ, bàli pe ki nyu nɛ́ jo:

«Suɔdiʔɛ ní wè tíin wi mɛ́ Kulocɛliɛ táanni wèʔ !» Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁴Nɛ̀ ki yaʔa muɔ Yewe wè, muɔ yē mi timɔzigege

nɛ mi ciʔigi nɛ wéli lìʔɛgɛlɛ ke mìɛni nī;

muɔ yē mi kpuʔɔrɔ taadiʔɛ;

muɔ ma mi kɛn mi nɛ tári nyùgo ní gè yɛ̀rigɛ.

⁵Mi ’kòkuugbuɔlɔ wáa Yewe kúrugu wè,

a wi ’lúʔu m’mɛ́ wi nyagurugo nɛ̄ gè gàa gī wàlidɛngɛgɛ gè !

Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Mi wè, mi ’sínɛ nɛ̀ ŋɔ́ni;

ba mi ’yɛ̀ wè, mi nɛ̂ ki nyaa Yewe nyɛ́nì mi tuʔɔ.

⁷Kire nɛ̄ mi wè nɛ fìʔɛ́ siɛnniʔɛbobo báà nɛ̄ bèʔ,

bàli pe ’yéri nɛ̀ mi màʔa nɛ̀ suʔu bè tún nɛ́ mi ní wè.

⁸Yɛ̀ yo, Yewe ! Ma mi suɔ, mi Kulocɛliɛ !

Nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ kadaala kpúɔn mi leguulo pe mìɛni pe gbandeliye nɛ̄ yè,

muɔ nɛ siɛnpiile pe gànʔana kabari gèle.

⁹Je Yewe mɛ́ suɔlɔ ni ’kɔ́n !

Yewe, muɔ diba wiī muɔ siɛnnɛ nɛ̄ bèle. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Yewe wire wiī nɛ yanyige kanʔa gè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnri ní dè, gɔrilɔ bèle.

²A mi ’muɔ yeri wè, ma mi náarigɛ cò gè,

ʔé mi Kulocɛliɛ, muɔ ŋáà ma tànʔa kanʔa mi mɛ́ wè !

Kaala náà nī lè nàa ni ’mi cɔ̀ri lè, ‑mi líɛ ni nī ma tɛ́ngɛ larigbuʔɔ káà nī.

‑Kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄; ma sí mi náarigɛ lúʔu gè.

³Yeli siɛnnɛ bèle, lɛ̀lɛ jori nī yeli bé ní de mi kpuʔɔrɔ faʔa dè ?

Lɛ̀lɛ jori nī nyùgofun kele ke bé yeli dɛ́ni,

dí yeli sí taʔa káfinɛrɛ kúrugu dè ? Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁴Ye‑ ki cɛ́n: siɛn ŋáà wi ’wìi puɔ Yewe nɛ̄ wè, Yewe nyɛ́nì wi wàli nɛ̀ tɛ́ngɛ wìi tíimɛ wuu.

Yewe wire tíimɛ nɛ lúru mi mɛ́ a mi gbɛ̀ni wi yeri wè.

⁵A yeli funyɔ yi ’yɛ̀, ye fǎga kapiile kpíʔileʔ4.5 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Efɛ 4.26. !

Ye‑ sɔ̀ngi yeli funyɔ nī yè yeli yasinɛrɛ nɛ̄ dè, yé pìiri. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Yeri kakuɔrɔ yajuuro kúu dè nɛ̀ yɛli nɛ́ dàa ní Yewe yé juu dè,

ye‑ yeli sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄.

⁷Siɛnniʔɛmɛ nɛ ki nyu nɛ́ jo: «Ŋáa wi bé kacɛ̀ngɛ kpíʔile weli nɛ̄ ?»

ʔé Yewe! ‑Weli wéli nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní yo !

⁸Muɔ nɛ fundaanra nyɔ́gi mi nī

nɛ̀ tóri bìli nɛ̄ pe sî yaliire taa nìʔɛrɛ dè,

lɛ̀lɛ líì nī pe ɛrɛzɛn sunvɔnbɔ pi cî nɛ fúu bè.

⁹Yanyige kire nī mi nɛ sìnɛ́ níɛ̀ fali nɛ ŋɔ́ni,

nɛ́ ki cɛ́n, Yewe muɔ nigbe wī muɔ nɛ̂ mi màʔa nɛ̀ suʔu,

yakaa fǎa ga mi taaʔ.

Yewe, ma mi suɔ káfinɛrɛfɔlilɔ mɛ́ bèle !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī, Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, maʔana gèle.

²ʔé Yewe, te mi siɛnrɛ lúru dè, ‑líiye cáan ma mi cíɛnmɛ lúʔu bè.

³Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ mi kòkuulo ní lè, mi Kùlofɔli nɛ́ mi Kulocɛliɛ,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ mɛ́ mi nɛ náari.

⁴Yewe, muɔ nɛ mi yékpoli lúru lè sínbinimɛ táanni bè;

sínbinimɛ táanni bè, mi nɛ̂ juu nɛ̀ tìɛ muɔ nɛ̄, mi nɛ wéli muɔ mɛ́.

⁵Muɔ wè kulocɛliɛ wáàʔ ŋàa kapiile ni ’dɛ́ni lèʔ;

siɛnpiiwe wiǐ gbɛ̀ súɔn nɛ́ muɔ níʔ.

⁶Nyawaalafɔlilɔ piyě gbɛ̀ yéri muɔ yiʔɛ mɛ́ʔ;

bàli pe kapiʔile kpínʔini siɛnnɛ nɛ̄ bèle, pe ’muɔ biɛn.

⁷Muɔ nɛ káfinɛvinɛnɛ córi bèle nɛ yigi baa.

Bàli pe sìsiɛn ŋu gè, nɛ́ bàli pe siɛnnɛ nùʔɔrɔ́ bèle,

piyē nɛ laamɛ yɛ̀gí bè Yewe nī wè.

⁸Mi wè, muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire nɛ̄, mi nɛ̂ jíin muɔ saʔa nī gè,

mi nɛ̂ tuu nɛ̀ cúbulo muɔ yiʔɛ mɛ́ gè fíɛrɛ nɛ̄ dè,

muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa wàlidɛngɛgɛ kɔli mɛ́ gè.

⁹Yewe, ‑mi yiʔɛ kíni gè, nɛ̀ yɛli nɛ́ muɔ sínmɛ ní bè,

nɛ́ ki cɛ́n mi leguulo piyē nɛ mi palilɛ nɛ mári.

‑Muɔ koligo sìɛn gè mi yiʔɛ mɛ́ gè, gàa muɔ ’jo mi líɛ gè.

¹⁰ʔm, nɛ̀ ki taa siɛn sǐ gbɛ̀ tɛ́ngɛ pe nyasiɛnrɛ nɛ̄ dèʔ.

Pe funyɔ nī yè, cúʔɔmɔ yákuɔ bī baa.

Pe yékpogaanya yiī bɛ̀ nyɛyɛ tíɛlɛ nyàa yi múgu nɛ̀ yaʔa yè.

Piyē kpìlikpilifɔlilɔ5.10 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 3.13..

¹¹Kulocɛliɛ yo, ‑ki yaʔa pe‑ pe kapiʔile fuʔɔ tɔ́n gè pe mɛ́.

‑Ki yaʔa pe siɛnjuuro ti‑ koli tuu pe nɛ̄ bè pe ŋɔrigɔ jáan.

‑Pe cìra ma yige pe tuudiʔɛlɛ nìʔɛgɛlɛ keli kɛnmɛ nɛ̄ bè,

nɛ́ ki cɛ́n pe nyɛ́nì muɔ cíi.

¹²Ma ki yaʔa bàli pe mìɛni pe ’líʔire jó muɔ láara bèle, pe‑ fundaanra taa !

Pé sí de yékpuʔulo wáari béri muguri !

Bà muɔ ’pe tɔ́n nɛ̀ pe làrigɛ bèle,

ma ki yaʔa fundaangbuɔrɔ ti‑ pe nyì,

bàli bīɛlɛ muɔ míʔɛ ki pe ’dɛ́ni bèle.

¹³Yewe, muɔ wī ma diba taʔa wè siɛnsinwɛ nɛ̄ wè,

muɔ nɛ̂ wi màʔa nɛ̀ suʔu nɛ́ muɔ kpuʔɔrɔ ní dè bɛ̀ timɔzigege tíɛlɛ.

Yewe, -mi puʔɔ ma mi suɔ !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, màʔagɛlɛ kataanri gɔri6.1 màʔagɛlɛ kataanri gɔri: Kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Eburu siɛnrɛ nī dè, ki kɔri wi ’jo: «kataanri». Ki bé ní gbɛ̀ yiʔɛ bè juu bè jo: «yékpogbuʔɔlɔ». wè.

²ʔé Yewe, fǎga mi wuʔɔ muɔ funyɛrigɛ nī gèʔ;

fǎga mi kpúɔn muɔ fundanʔanigɛ nī gèʔ.

³Yewe yo, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄, nɛ́ ki cɛ́n mi yē ŋɔri fùn;

Yewe, ‑mi puʔɔ, nɛ́ ki cɛ́n laamɛ pi ’piɛn mi nī,

mi céri tiī nɛ fún nɛ yàʔará.

⁴Mi nàzɔn wi mìɛni nɛ fún.

ʔé Yewe, lɛ̀lɛ jori muɔ bé kúɔ bé nɛ́ ga nyinimɛ taa mi nɛ̄ ?

⁵Koli ma pa mi yige pe kiyɛ nī yè, Yewe !

‑Mi sìi suɔ wè muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ !

⁶Kúbilo tiʔɛ nī gè, ŋáa wi bé ní gbɛ̀ muɔ míʔɛ yeri gè ?

Baa kusiʔi nī gè, ŋáa wi bé ní gbɛ̀ muɔ síɛri ?

⁷Mi nyɛ́nì fùrɔ céri nɛ̄ dè, bɛ̀ mi nɛ cíɛn wè.

Pìlige nī gè, mi yéturo tiī nɛ mi yasinɛgɛ nyígi gè,

mi ’nyɛni nɛ̀ mi ngbɔnigɔ fuɔn gè.

⁸Mi nyapigele ke nyɛ́nì fùrɔ mi yétuniʔɛrɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè,

ke fànʔa ki nyɛ́nì cɛ̀ri mi piɛnnɛ pe mìɛni kɛnmɛ nɛ̄.

⁹Yeli bálì yiyē nɛ kapiʔile kpínʔini gèle, ye‑ koli yeri waa !

Nɛ́ ki cɛ́n Yewe nyɛ́nì mi kɔngɔ lúʔu gè6.9 Wéli baa Mat 7.23; Luk 13.27..

¹⁰Wi nyɛ́nì ti lúʔu bà mi ’wi fiɛn wè

nɛ́ jo wi‑ nyinimɛ taa mi nɛ̄ wè,

a Yewe ’mi náarigɛ cò gè.

¹¹Fìɛrɛ bé tɔ́n mi leguulo pe mìɛni nɛ̄,

pe béri fún de yàʔará;

pe bé koli bèri waa fáarifaari, bé sí faʔara taa.

Yewe yo, -tànʔa kɛn m’mɛ́ !

¹Dawuda funbiɛnrɛ ŋúnugo7.1 Kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. A we ’ŋúnugo siɛnrɛ ti mìɛni cò dè eburu siɛnrɛ nī dè, ki kɔri wi bé gbɛ̀ jo: «funbiɛnrɛ ŋúnugo.» gī, gàa wi ’ŋú Yewe mɛ́ Kusi7.1 Kusi wi bé gbɛ̀ puu siɛn wáà wiyè cɛ́n wèʔ, wi yé puu baa kùlofɔli Sawuli wi kpáa nī gè, baakuɔlɔ nī bèle. Pàli nɛ ki sɔ̀ngí nɛ̀ jo dùʔɔ wi ’kɔ́n Sudan kùlo mɛ́ wī; eburu siɛnrɛ nī dè, Sudan kùlo lè, pe ’puu nɛ ni ye «Kusi» (wéli baa Sam2 18.21-23). wuʔu nɛ̄ gè, ŋàa wi ’kɔ́n Bɛnzamɛ saʔa tùlugo nī gè.

²ʔé Yewe mi Kulocɛliɛ, muɔ láara mi ’fɛ̀ nɛ̀ làri.

‑Mi suɔ pe kɔli nī, bàli pe mìɛni pe mi cìrá bèle, ‑mi suɔ pe mɛ́ !

³Á kire bɛ̀ʔ gè, pe bé mi cɛnminɛ

majo bɛ̀ jàri wí cî yajuʔu cɛnminɛ gè,

m’bé kò kaanyigele; siɛn sǐ taa bè mi cò bè mi suɔ pe mɛ́ʔ.

⁴Yewe mi Kulocɛliɛ, a ki ’nyaa mi nyɛ́nì ki kpíʔile gàa pe nyu gè,

a mi kiyɛ yi ’kapiʔi kpíʔile gè,

⁵a ki ’nyaa mi ’koli mi kàdɔnwɔ wáà mɛ́,

á mi ’ki yaʔa a mi piɛn wi ’fɛ̀ nɛ̀ suɔ tànʔa fùn wè7.5 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: A mi ’mi leguu yɛrɛ cáan nɛ̀ suɔ fànʔa nɛ̄, tànʔa fùn gè.,

⁶‑ki kpíʔile mi leguulo pe‑ mi cìra jò,

bè mi tánʔana tárigɛ nī gè bè mi fulolo wiiwe,

bé mi míʔɛ cúʔɔ gè bè màʔa. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷ʔé Yewe, yɛ̀ nɛ́ muɔ funyɛrigɛ ní gè !

Yɛ̀ ma yéri mi piɛnnɛ pe fundanʔanigɛ kúrugu gè !

Yɛ̀, Yewe mi Kulocɛliɛ, mi kɛnmɛ nɛ̄; ma mi sáʔa,

muɔ ŋáà ma ’kàyuʔujuuro sɔ́migɔ dè nɛ̀ tɛ́ngɛ dè.

⁸Ki ’yɛli kùlogolo gboli ni‑ muɔ màʔa bè suʔu;

muɔ wè, dí muɔ sí tɛ́ni pe naamɛ gè.

⁹Yewe yo, muɔ wī kùlogolo ke ’kàyuʔujuuwo wè.

‑Tànʔa kɛn m’mɛ́ mi sínmɛ pire kɛnmɛ nɛ̄,

bɛ̀ mi yē kolimɔ fùn muɔ yiʔɛ mɛ́ gè !

¹⁰Ma siɛnpiiwe wi kakpiʔiligele yérige gèle,

má lìrimɛ le siɛnsinwɛ nī wè, muɔ ŋáà wī Kulocɛliɛ sínwɛ wè,

muɔ ŋáà ma funyɔ nɛ́ sɔ̀ngirɔ siʔɛ dè nɛ wéli dè7.10 Wéli baa Tìɛ 2.23..

¹¹Kulocɛliɛ wiī mi timɔzigege,

wire wiī nɛ siɛnsinminɛ suu bèle.

¹²Kulocɛliɛ yē kàyuʔujuuwo ŋáà wi síngi wè.

Kulocɛliɛ fungo kiī nɛ tanʔana cɛngɛ ó cɛngɛ siɛnpiile kúrugu bèle.

¹³A siɛn ŋíì ’cíi nɛ́ jo wiǐ láʔa wi kapiʔile nɛ̄ gèleʔ,

Kulocɛliɛ nɛ̂ wi kapiɛngbuɔn ŋɔsii juɔ wè7.13 Eburu siɛnrɛ nī dè, ki ’jo: wi nɛ̂ wi kapiɛngbuɔn ŋɔsii juɔ wè.Wiyè ki cɛ́n ŋàa wuʔu ki ’juu náʔa gèʔ, Kulocɛliɛ wire wī yo, leguuwo wī yo, kiì cɛ́nʔ. Ki bé ní gbɛ̀ yiʔɛ bè juu bé jo: Leguu wi nɛ̂ wi kapiɛngbuɔn ŋɔsii juɔ wè.

níɛ̀ wi sandali gbòbori gè nɛ̀ yaʔa.

¹⁴Wiī nɛ yakpuɔnrɔ gbòborí nɛ yɛri dàa ti yɛrɛ kpúu dè,

nɛ́ kàsun ŋaaya7.14 Pe ’puu nɛ ŋaaya kpínʔini yè níɛ̀ kàsun tùɔndiɛyɛ kpíʔile yi nɛ̄, bèri leguulo pe kàaya sórigi yè. ní yè.

¹⁵Ye‑ ki wéli: ŋàa wi sɔ̀ngibiire sɔ̀ngí dè,

wi ’kolimɔ laala taa lè nɛ̀ káfinɛrɛ sii dè.

¹⁶Wiī nɛ kàwiʔi túru gè nɛ ki cùugí,

wire tíimɛ nɛ̂ koli nɛ̀ tuu ki kàwiʔi nī gè.

¹⁷Kolimɔ kaala náà wi gbòborí lè, ni nɛ̂ koli nɛ̀ tuu wi nyùgo nī gè.

Fungbɛngɛ kele gálì wi kpínʔini gèle,

ke nɛ̂ koli nɛ̀ tuu wi kànyaa nɛ̄ gè.

¹⁸M’béri Yewe síɛri wè wi sínmɛ pire kɛnmɛ nɛ̄,

m’béri wi míʔɛ ŋú gè: Yewe wè,

wire ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

Yewe kpuɔmɔ nɛ́ siɛn wobo bè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, Gatiyé8.1 Kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Eburu siɛnrɛ nī dè, ki kɔri wi bé gbɛ̀ puu nyasiɛnkɛnigɛ káà gàa ki ŋúnugo kɛnmɛ tìí bè; dùʔɔ ki bé gbɛ̀ nyaa gɔri wáà felige ŋàa wi ’puu Gati kàʔa wuulo mɛ́ bèle, Filisiti kùlo nī lè. gɔri wè.

²ʔé Yewe, weli Kàfɔli, kányiʔɛ nɛ̄,

muɔ míʔɛ ki tɔ̀ni yē kpuʔɔ dàala ni mìɛni nī díɛʔ !

Muɔ kpuɔmɔ pi ’kpúʔɔ nɛ̀ tóri nyìʔɛnɛ kpuɔmɔ nɛ̄ bè.

³Muɔ ’ki kpíʔile pìile nɛ́ pìfiɛnyɛ yi‑ muɔ gbùʔɔrɔ8.3 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Mat 21.16 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè. Eburu siɛnrɛ nī dè, ti ’ki juu nɛ́ jo: pìile nɛ́ pìfiɛnyɛ yi- kò tiɛlirige.

bè muɔ leguulo pe nyuɔyɔ tɔ́n yè,

kire ga buu pe fǎga pe fuʔɔ tɔ́n gèʔ.

⁴A mi ’nyìʔɛnɛ wéli lè, nàa nī muɔ kiyɛ yakpiʔilige gè,

yege gè nɛ́ ŋɔgɔlɔ ní gèle gàli muɔ ’kóri nɛ̀ yérige nyìʔɛnɛ nī lè,

⁵ŋáa wī siɛn wè, dí muɔ de sɔ̀ngí de taʔa nɛ́ wi ní wè,

lewiile bèle, dí muɔ de pe wuʔu sɔ̀ngí gè8.5 Wéli baa 144.3; Zɔbi 7.17-18. Koliyo 5-7 wuʔu nī gè, ki ’juu baa Eb 2.6-8. ?

⁶Muɔ ’siɛn kpíʔile wè nɛ̀ wi cɛ́rigɛ cɛ̀ muɔ tíimɛ nɛ̄, Kulocɛliɛ8.6 wi cɛ́rigɛ cɛ̀ muɔ tíimɛ nɛ̄, Kulocɛliɛ:Bàli pe ’siɛnrɛ yiʔɛ dè, pe ’ti yiʔɛ tiɛyɛ yáà nī nɛ̀ jo: wi cɛ́rigɛ cɛ̀ nyìʔɛnɛ tundunminɔ nɛ̄ bèle..

Muɔ ’kùlofɔli ndɔ̀ngɔ tɔ́n gè wi nɛ̄

bè kpuɔmɔ nɛ́ kpuʔɔrɔ taʔa dè wi nɛ̄.

⁷Muɔ ’siɛn tɛ́ngɛ wè muɔ kɔli yafaanra ti mìɛni nyùgo nɛ̄,

nɛ́ yɛrɛ ti mìɛni tɛ́ngɛ wi tɔliyɔ láara yè8.7 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Kor1 15.27; Efɛ 1.22. Wéli baa Sél 1.26-30.:

⁸sìnbaala nɛ́ nìɛyɛ yi mìɛni yè, nɛ́ míɛni nyàʔayɛrɛ ní dè,

⁹nɛ́ yafinide ní dè dàa dī nyìʔɛnɛ nī lè, nɛ́ fúɔlɔ ní bèle kuʔɔjii luʔɔ nī gè,

nɛ́ yɛrɛ ti mìɛni ní dè dàa ti tòrí kuʔɔjii koliyo nī yè.

¹⁰ʔé Yewe, weli Kàfɔli, kányiʔɛ nɛ̄,

muɔ míʔɛ ki tɔ̀ni yē kpuʔɔ dàala ni mìɛni nī lè díɛʔ !

Yewe wiī kàyuʔujuuwo

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī, gàa pe ’ŋú jaafɔli kùugo nɛ̄ gè. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè9.1 Ki bé gbɛ̀ nyaa faʔa gè, Ŋúnuyɔ 9 nɛ́ 10 ní wè, yi yé puu ŋúnugo nigbe, bɛ̀ kiī nɛ nyaʔa girɛki siɛnliɛrɛ nī dè. Yi mìɛni siin pínɛ nɛ̀ ŋúnugo nigbe ŋú, siɛnkanʔana gboli ó gboli nɛ séligi nɛ́ sɛbɛkaanna láà ní; sɛbɛkanʔana ó sɛbɛkanʔana ke taanni kìye táanni nɛ̀ yɛli nɛ́ Eburulo alifabe ní wè. Ŋúnuyɔ yáà míɛni nyɛ́nì sɛbɛ bɛ̀ nyàa tíɛlɛ yè: 25, 34, 111, 112, 119, 145..

²ʔé Yewe yo, je m’béri muɔ síɛri nɛ́ mi fungo ki mìɛni ní,

m’béri muɔ kakpoliyo yi mìɛni nyu.

³M’béri fundaanra kpínʔini muɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè,

m’béri muɔ míʔɛ ŋú gè,

muɔ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

⁴A mi leguulo pe kɛ́nì koli kàduʔu mɛ́ gè

nɛ́ kúrugo nɛ̀ láʔa nɛ̀ tuu muɔ yiʔɛ mɛ́ gè, siɛn sǐ ní pe nyaaʔ.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì kàyuʔu juu gè nɛ̀ tànʔa kɛn m’mɛ́.

Muɔ nyɛ́nì tɛ́ni muɔ kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè

nɛ kàyuʔu nyu gè nɛ́ sínmɛ ní.

⁶Muɔ ’fuu nɛ̀ kpɛ̀ni kùlogolo nɛ̄ gèle,

nɛ̀ siɛnpiile kpúu bèle péwu, muɔ ’pe míʔɛ tɔ́n gè súuri.

⁷Leguulo pe woli ni ’cúʔɔ nɛ̀ kúɔ wī péwu;

muɔ nyɛ́nì kàaya yɛ̀gɛ yè yi tɛ́nidiɛyɛ nī yè,

siɛn sǐ ní sɔ̀ngi daa nɛ́ yi ní cíginiʔ.

⁸Nɛ̀ ki yaʔa Yewe wire yē tɛ́niwɛ súuri wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè;

wi ’ki tɛ́ngɛ nɛ̀ ki yérige bèri siɛnnɛ kàyuʔu nyu gè.

⁹Wire wiī nɛ duniya siɛnnɛ kàyuʔu nyu gè nɛ síngi,

níɛ kùlogolo siɛnfeliye nári nɛ́ sínmɛ ní.

¹⁰Yewe wire wī wuʔɔgɔfɔlilɔ líʔirejodiʔɛ gè,

wi líʔirejodiʔɛ gè fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè.

¹¹Bàli pe ’muɔ míʔɛ cɛ́n gè, pe nɛ̂ pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ Yewe wè,

bàli pe ’muɔ caa wè, muɔ̌ ga tíi fɛ̀ bè pe wáaʔ.

¹²Yeri ŋú yeri Yewe gbùʔɔrɔ́ wè,

wire ŋáà wī tɛ́niwɛ fànʔa nɛ̄ gè Siyɔn kàʔa nī gè;

yeri wi kakpiʔiligele nyu gèle kùlogolo kálì siɛnnɛ mɛ́ bèle.

¹³Nɛ́ ki cɛ́n wi wè nɛ cìʔí wuʔɔgɔfɔlilɔ pe kɔnwaara nɛ̄ dèʔ.

Wire wi nɛ̂ taʔa siɛnkpuuwo nɛ̄ wè bè wi kapiile fuʔɔ tɔ́n gè wi mɛ́,

nɛ́ ki cɛ́n wiī nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ bìli ní wi ’kpúu bèle.

¹⁴Yewe yo, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄,

‑ki wéli bɛ̀ pe ’wuʔɔgɔ taʔa gè mi nɛ̄ wè, bàli mi ’biɛn bèle,

muɔ ŋáà ma bé gbɛ̀ mi suɔ bè láʔa kùu wìile nɛ̄ lè !

¹⁵‑Mi suɔ, kire ga buu mi de muɔ gbùʔɔrɔ́

Siyɔn kàʔa wìile nyuɔ nɛ̄ gè, Siyɔn siɛnnɛ yiʔɛ mɛ́ gè.

¹⁶Kùlogolo siɛnfeliye yiī nɛ tun kàwiʔi nī gè gàa pe ’túgu gè,

pe tɔliyɔ yi nɛ̂ cò jùɔ nī wè ŋàa pe ’cáan wè9.16 Wéli baa 7.16-17..

¹⁷Yewe nyɛ́nì wìi tìɛ; wi ’kàyuʔu juu gè.

Yewe ’ki kɔ̀rirɔ a siɛnpiiwe wi ’wìi cò

wi tíimɛ kakpiʔiligele nɛ̄ gèle. Yakpuɔnrɔ tùnmɔ9.17 Yakpuɔnrɔ tùnmɔ: Kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Eburu siɛnrɛ nī dè, ki kɔri wi bé gbɛ̀ puu yakpuɔnrɔ tùnmɔ, kire ga laa ŋɔ́daatiɛlɛ náà ni tɔni cɛ̀ri, á kire bɛ̀ʔ bèri ŋú nyuɔ laamɛ nī. Gìi ki ’fílige nɛ̀ cɛ́n gè, ki bé gbɛ̀ nyaa yéridiʔɛ káà gī gàa ki ’kpúʔɔ «yéri cɛ̀» nɛ̄ wè.. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁸Siɛnpiile pe mìɛni bèle,

nɛ́ kùlogolo kálì siɛnnɛ pe mìɛni ní bèle,

bàli pe cî fìʔɛ nɛ́ Kulocɛliɛ ní wè,

peli pe nɛ̂ koli nɛ waa kusiʔi mɛ́ gè.

¹⁹Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wi nɛ̌ ga fìʔɛ nɛ́ fùrɔgɔfɔlilɔ ní bèleʔ;

wuʔɔgɔfɔlilɔ bálì pe ’pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi nɛ̄ wè,

pe sɔ̀ngirɔ taʔadiʔɛ kiǐ ga cúʔɔʔ.

²⁰Yewe yo, yɛ̀! Fǎga ki yaʔa siɛnnɛ pe fànʔa taaʔ !

Ma kùlogolo kálì siɛnnɛ kàyuʔu juu gè muɔ yiʔɛ mɛ́ gè !

²¹Yewe, ‑fíɛgbuɔrɔ wáa pe nɛ̄,

kire ga buu kùlogolo kálì siɛnnɛ

pe‑ ki cɛ́n peli yē siɛnnɛ yákuɔ wī. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Yewe yo, muɔ yē sé ?

¹Yewe yo, gáa sí nɛ̄ muɔ ’kò baa liilige ?

Gáa nɛ̄ muɔ ’làri fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lé10.1 Wéli baa 9.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ?

²Siɛnpiiwe wè, nɛ́ wi fungbuʔɔ ní gè,

wi nɛ̂ ŋàʔana nɛ̀ taʔa fuunmɔfɔlilɔ nɛ̄ bèle,

wi nɛ̂ sɛ́nì pe cò nɛ́ wi kpìlikpili ní wè.

³Nɛ̀ pínɛ, siɛnpiiwe wè, wi nìɛ wìi nyíɛnɛ

nɛ́ wi fungbuʔɔ wori ní dè;

nyabiɛnnɛfɔli wire wi nìɛ dɛ́ngɛ siɛnrɛ nyu

Yewe kɔli mɛ́ gè nɛ wi tíʔɛ.

⁴Siɛnpiiwe wè, wi yiʔɛ kiī taʔaga,

Kulocɛliɛ wè baa wi sɔ̀ngirɔ nī dèʔ,

dí gàa wire nɛ kpínʔini gè, Kulocɛliɛ wi wè ki nyaʔaʔ10.4 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Kulocɛliɛ wi wè baaʔ; wi wè nɛ wuʔɔgɔ tari siɛn nɛ̄ wi kapiile kɛnmɛ nɛ̄ʔ..

⁵Gàa wi kpínʔini gè ki nìɛ nyuʔɔ súuri.

Muɔ kàyuʔujuuro ti ’líili wi nɛ̄; wi wè sɔ̀ngí nɛ́ ti níʔ.

Wiī nɛ tíɛnrɛ wáari níɛ nyuɔ mari gè wi leguulo nɛ̄ bèle.

⁶Wiī nɛ ki sɔ̀ngí wi fungo nī gè nɛ́ jo:

«Miì je ga tuu bè nyaaʔ. Mi wè, wuʔɔgɔ sǐ ga tíi nɔ̀ mi nɛ̄ʔ.»

⁷Wi nyuɔ ki nìɛ dɛ́ngɛ siɛnrɛ nyu;

wi nyasiɛnkanʔana ke mìɛni yē káfinɛrɛ níɛ yáa kpuʔɔ10.7 Pɔli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ líɛ dè nɛ̀ ti juu Wurɔ 3.14. Wéli baa Mat 12.34.;

wi nyinɛ láara lè, siɛnpiire nɛ yigi baa níɛ lúʔu.

⁸Wiī nɛ làrí nɛ yèrí vòyo táanni yè,

níɛ kanaasingbiʔilile kpúu bèle wi làridiʔɛ nī gè;

wi nyapigele kiyē nɛ wéli nɛ mári nɛ ŋɔrifunvɔli caa wè.

⁹Wi nìɛ wi palilɛ nɛ mári majo jàri wī, làridiʔɛ nī gè;

wi nìɛ fuunmɔfɔli palilɛ wè bè wi cò;

wi nɛ̂ wi cò wi jùɔ nī wè níɛ̀ wi píle nɛ̀ pɛn wìi mɛ́.

¹⁰Wi nɛ̂ gbɔbi nɛ̀ subulo, á ŋɔrifunvɔli wi nɛ̂ tuu wi kiyɛ nī yè.

¹¹Siɛnpiiwe wi nìɛ ki sɔ̀ngí níɛ jo:

«Kulocɛliɛ wiǐ je ga tɔ́ri nɛ́ ki níʔ.

Wi nyɛ́nì wi yiʔɛ làrigɛ gè; wi wè yakaa nyaʔaʔ.»

¹²Yewe yo, yɛ̀! Kulocɛliɛ, -muɔ kɔli yɛ̀gɛ gè,

fǎga fìʔɛ nɛ́ fuunmɔfɔlilɔ ní bèleʔ !

¹³Gáa nɛ̄ siɛnpiiwe wi nɛ̂ Kulocɛliɛ tíʔɛ wè ?

Gáa nɛ̄ wi ki nyu wi fungo nī gè nɛ́ jo:

«Kulocɛliɛ sǐ je ga mi yúgo nɛ́ ki níʔ» ?

¹⁴Nɛ̀ ki yaʔa muɔ sí nɛ wuʔɔgɔ nɛ́ fùrɔgɔ ki mìɛni nyaʔa.

Muɔ nɛ kòrí nyɛwɛ bè ki mìɛni cò muɔ kɔli nī gè !

Ŋɔrifunvɔli wi nɛ̂ wìi yaʔa muɔ kiyɛ nī yè;

muɔ wī círiwe sáʔafɔli wè.

¹⁵‑Siɛnpiiwe wi kɔli kaa gè !

Ma wi yúgo nɛ́ wi kapiigbiʔiligele ní gèle;

wi kakpiʔiligele ke fǎga ní nyaaʔ !

¹⁶Yewe yē Kùlofɔli súuri lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī !

Wi ’kùlogolo kálì siɛnnɛ cúʔɔ bèle nɛ̀ yige péwu wi kùlo nī lè.

¹⁷Yewe yo, gàa wuʔɔgɔfɔli wi caa gè, muɔ nyɛ́nì ki cɛ́n !

Muɔ nɛ lèbaanna nyɔ́gi wi nī, níɛ lúru wi mɛ́.

¹⁸Muɔ nɛ tànʔa kanʔa círiwe mɛ́ wè nɛ́ wuʔɔgɔfɔli ní wè,

kire ga buu siɛnpiiwe fǎga ní de fíɛrɛ wáari

siɛnnɛ nɛ̄ bèle dàala nɛ̄ lèʔ.

Yewe wire wī mi làridiʔɛ gè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda wuʔu gī.

Mi ’líʔire jó Yewe mɛ́. Gáa nɛ̄ yeli bé sí ní mi yɛ

mi de fini bɛ̀ sínjapile tíɛlɛ nyagurugo nɛ̄ gè ?

²Nɛ́ ki cɛ́n ki n’gɛ, siɛnpiile pe nyɛ́nì sandali píle gè

nɛ́ ŋaʔa kɔ̀n gè nɛ̀ taʔa kpàtaan nɛ̄ wè

bè ki ŋɔ yebilige nī gè siɛnsinminɛ nɛ̄ bèle.

³A kùlo ni kàkpuɔnnɔ pe ’cúʔɔ bèle o,

gáa siɛnsinwɛ wi bé ní gbɛ̀ kpíʔile ?

⁴Yewe wiī baa wi nàkpaanjɛngɛ nī gè,

wiī tɛ́niwɛ wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè nyìʔɛnɛ nī lè.

Wi nyapigele kiyē nɛ nyaʔa;

wiī nɛ lewiile ciʔige bèle nɛ wéli.

⁵Yewe nɛ̂ siɛnsinminɛ ciʔige bèle nɛ̀ wéli nɛ́ míɛni siɛnpiile ní bèle.

Siɛn ŋáà wī fungbɛngɛ kele ke ’wi dɛ́ni gèle,

ki siɛn wi nyɛ́nì Yewe biɛn.

⁶Wi bé kàsunsindari11.6 kàsunsindari: Tiʔɛ gáà siɛnrɛ dè, weli ’ti yiʔɛ nɛ̀ juu nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè. Eburu siɛnrɛ ti ’ki juu nɛ́ jo: jùɔlɔ. Kire yé nyaa wuʔɔyɔ nyáà wuʔu ki ’juu koliyo nyáà nī yè, nyàa Yewe yé taʔa siɛnnɛ nɛ̄ bèle baa Sodɔmi kàʔa wuulo nɛ̄ bèle pe kapiʔile kɛnmɛ nɛ̄ bè (wéli baa Sél 19.24). nɛ́ tabiɛnmiige tìrige gè nyìʔɛnɛ nī lè

bè wo siɛnpiile nɛ̄ bèle; pe liɛlɛ ni bé puu káfalifuugo.

⁷Nɛ́ ki cɛ́n Yewe nyɛ́nì sín, kasingele ke ’wi dɛ́ni;

siɛnsinminɛ pe bé wi yiʔɛ nyaa gè.

Yewe siɛnrɛ ti ’fílige; siɛnnɛ peli pe finɛnɛ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, màʔagɛlɛ kataanri gɔri12.1 Wéli baa 6.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. wè.

²Yewe yo, pa mi suɔ ! Nɛ́ ki cɛ́n siɛn ní wè bileʔ ŋàa wi ’wìi puɔ muɔ nɛ̄ʔ.

Siɛnnɛ ní wè bileʔ bàli nɛ̄ m’bé gbɛ̀ mi sɔ̀ngirɔ taʔa dèʔ.

Pe ní cɛ wè nyaʔa púlo lewiile nī bèleʔ.

³Siɛn ó siɛn ’kò nɛ finɛnɛ wi siinyɛni mɛ́ wè;

pe mìɛni ’kò nɛ nyatanʔa siɛnrɛ nyu nɛ̀ ki yaʔa pe wè funviire níʔ.

⁴Ki ’yɛli Yewe wi‑ pe nyasɛnyɛ celile yè, nyàa yi siɛnnɛ fáanni bèle,

nɛ́ pe nyigele ní gèle gàli ní pe nyu nɛ pìye kpóri wè,

⁵siɛnnɛ bálì pe ’ki juu nɛ́ jo: «Weli nyigele keli ní weli bé fànʔa taa !

Weli nyuɔsɛnyɛ yi ’juu macɛ́n; ŋáa wi bé ní gbɛ̀ puu weli kàfɔli ?»

⁶A Yewe sí jo: «Píra ŋáà nī wè, m’bé yɛ̀

fuunmɔfɔlilɔ peli kɛnmɛ nɛ̄, bàli pe wuʔɔ bèle,

nɛ́ fùrɔgɔfɔlilɔ ní bèle, bàli pe cíɛn bèle.

M’bé suɔlɔ gbòbori lè bè yaʔa siɛnnɛ mɛ́ bèle

bàli pe ’wàli nɛ̀ wáa bèle.»

⁷Yewe siɛnrɛ ti ’fílige bɛ̀ walifiiwe tíɛlɛ,

walifiiwe ŋáà pe ’le vúguruyo kàsun12.7 kàsun: Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ. nī gè tɔliyɔ kɔlisiin yè

nɛ̀ fuɔnrɔ yige dè wi nī dè.

⁸Yewe yo, muɔ bé weli wéli bé weli màʔa bè suʔu

lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī kɛ̀nnɛ náà siɛnnɛ nɛ̄ bèle.

⁹Nɛ́ ki cɛ́n siɛnpiile piyē nɛ nyaari nɛ mári

tiɛyɛ yi mìɛni nī yè,

bà sìpiimɛ piī nɛ niʔɛgi lewiile sunʔɔmɔ nī bè12.9 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: lewiile piyē nɛ ŋàʔaná kacuʔɔrɔ kúrugu dè bà siɛnnɛ piyē nɛ ti tòbiló dè..

Fúɔ lɛ̀lɛ jori nī, Yewe ?

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe yo, lɛ̀lɛ jori nī muɔ bé fìʔɛ nɛ́ mi ní ?

Súuri lé ?

Fúɔ lɛ̀lɛ jori nī muɔ bé muɔ yiʔɛ làrigɛ gè mi nɛ̄ ?

³Lɛ̀lɛ jori nī m’béri cáanri nɛ́ mi funzɔngirɔ ní dè,

nɛ́ mi funbiɛnrɛ ní dè mi fungo nī gè,

cɛnguɔmɔ cɛngɛ ó cɛngɛ gè ?

Fúɔ lɛ̀lɛ jori nī mi leguu wi bé fànʔa taa mi nɛ̄ wè ?

⁴Yewe mi Kulocɛliɛ yo, ‑ki wéli, má mi náarigɛ cò gè !

Te báan ma pa ŋɔri nyɔ́gɔ mi nī

sɛ́ni kùu ŋɔ́nimɔ pi ’mi líɛ wè.

⁵Á kire bɛ̀ʔ gè, mi leguu wi bé ki juu bé jo wire nyɛ́nì mi jáa;

mi piɛnnɛ pe béri fundaanra kpínʔini mi tuulo wori nɛ̄ dè.

⁶Nɛ̀ sí ki yaʔa mi wè,

muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire nɛ̄ mi nyɛ́nì mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè.

Mi fungo ki béri fundaanra kpínʔini bà muɔ ’mi suɔ wè.

M’béri ŋú Yewe mɛ́,

nɛ́ ki cɛ́n wi nyɛ́nì ti mìɛni kpíʔile m’mɛ́.

Siɛn nigbe wè bile nɛ kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda wuʔu gī.

Lelabiligɛ kiī nɛ ki sɔ̀ngí ki fungo nī gè nɛ́ jo:

«Kulocɛliɛ wè baaʔ.»

Wi fungo ki ’núʔɔ kacɛ́nmɛ fùn;

wi kakpiʔiligele kiyē karigɛlɛ.

Siɛn nigbe wè bile nɛ kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ14.1 Koliyo nyáà wuʔu 1-3, Pɔli ’ki siɛnrɛ líɛ dè nɛ̀ ti juu baa Wurɔ 3.10-12..

²Nyìʔɛnɛ naamɛ gè,

a Yewe wi ’nyùgo cùungu gè nɛ̀ lewiile wéli bèle,

bè ki wéli a ki yē wàa yē síciliwe,

a ki yē wàa nɛ Kulocɛliɛ caa wè.

³A wi ’ki nyaa pe mìɛni nyɛ́nì koligo wáa gè.

Pe mìɛni bìnɛ funyɔ yiī núʔɔyɔ.

Wàa wè kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ, wàa fáalaʔ.

⁴Siɛnnɛ bálì pe mìɛni pe kapiʔi kpínʔini gè,

piyè yakaa cɛ́nʔ wī lé ?

Nɛ́ ki cɛ́n piyē nɛ mi siɛnnɛ káa bèle

majo bɛ̀ pe cî nɛ suro líi dè14.4 majo bɛ̀ pe cî nɛ suro líi dè:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: bɛ̀ pe cî nɛ búru káa wè..

Pe cɛ wè nɛ Yewe míʔɛ yeri gè púloʔ !

⁵Pe m’bɛlɛ, fíɛrɛ nɛ pe cògí, pe ’fún nɛ yàʔará,

nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ yē wi siɛnsinminɛ gboli

ni sunʔɔmɔ nī bè.

⁶Yeli siɛnpiile bèle,

yeli bé cɛ gbɛ̀ri fuunmɔfɔlilɔ tíʔɛ bèle wī;

gàa pe sɔ̀ngí bè kpíʔile gè, yeli bèri fìɛrɛ tɔ́ngi ki nɛ̄,

kire nɛ́ ki mìɛni ní Yewe wī pe làridiʔɛ gè.

⁷Yeli sì ki cɛ́nʔ lé, Yewe wire bɛ̀ʔ lé

wi bé kɔ́n Siyɔn nyagurugo mɛ́ gè

bè suɔlɔ kɛn lè Isirayɛliyé mɛ́ bèle lé ?

A Yewe kɛ́nì wi siɛnnɛ pe kele cuɔnri gèle,

Yakuba14.7 Yakuba wire wī Isirayɛliyé tuuliʔɛ gè. béri fundaanra kpínʔini,

Isirayɛli siɛnnɛ pe bé puu fundaangbuɔrɔ nɛ̄ !

Ŋáa wi bé gbɛ̀ kò nɛ́ Yewe ní wè ?

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Yewe yo, ŋáa wi bé gbɛ̀ súɔn muɔ kòridiʔɛ nī gè ?

Ŋáa wi bé gbɛ̀ kò muɔ nyagurugo wàlidɛngɛgɛ nɛ̄ gè ?

²Siɛn ŋáà wi tári nɛ́ funviige ní gè,

níɛ kasingele kpínʔini gèle,

níɛ kányiʔɛ nyu nɛ̀ yɛli nɛ́ wi fungo ki mìɛni ní gè,

³siɛn ŋáà nyinɛ niì wi jáa lèʔ,

ŋàa wiì kapiʔi kpíʔile wi siinyɛni nɛ̄ wèʔ,

ŋàa wi wè wi siɛnnyɛni míʔɛ córi gèʔ.

⁴Wi wè fɔ̀ligí siɛncuʔɔwɔ nɛ̄ wèʔ,

nɛ̀ sí ki yaʔa wiī nɛ kpuʔɔrɔ tari bàli nɛ̄ pe Yewe fìʔɛ́ wè.

A wi ’kàli nɛ̀ kɛn siɛn mɛ́, wi nɛ̂ ti fori;

wi nɛ̌ siɛnrɛ yiʔɛ dèʔ a ki cɛ́nì gbɛ̀n gè.

⁵A wi ’wali fuʔɔ le siɛn nɛ̄ wè, wi nɛ̌ de tɔ̀ni caa ki nīʔ15.5 Wéli baa Yir 22.24; Fàn 23.20..

Wi nɛ̌ fɔ̀li bè wali nùʔɔrɔ suɔʔ,

bè sí jo kanaasingbiʔiliwe wi ’finɛ.

A siɛn wiī nɛ tári kɛnmɛ báà nɛ̄ bè, yakaa sǐ gbɛ̀ wi cúungoʔ.

Siɛn ’yɛli wi- wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ wire nɛ̄

¹Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ16.1 Náʔa gè, eburu siɛnrɛ nī dè kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Eburu nyasiɛnkɛnigɛ ki bé gbɛ̀ jo: náarigɛ kire ga laa kasɛbɛlɛ. gī.

Kulocɛliɛ yo, ‑mi màʔa ma suʔu,

nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì líʔire jó muɔ mɛ́.

²Mi ’ki juu Yewe mɛ́ nɛ́ jo: «Muɔ wī mi Kàfɔli wè,

mi nɛ mi yanyige ki mìɛni taʔa muɔ nī.»

³Bàli bīɛlɛ muɔ wuulo bèle16.3 Bàli bīɛlɛ muɔ wuulo bèle: Náʔa gè, eburu siɛnrɛ nī dè kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Eburu nyasiɛnkɛnigɛ gáà ki bé gbɛ̀ jo nyìʔɛnɛ tundunminɔ kire ga laa siɛnsinminɛ bálì pe ’taʔa Kulocɛliɛ nɛ̄. kùlo nī lè,

bàli bīɛlɛ kùlo yiɛgininɛ bèle,

pe nyɛ́nì mi sɔ́migɔ nɛ̀ dɛ́ni kányiʔɛ ní.

⁴Bìli bīɛlɛ pe pɛ́nì láʔa muɔ nɛ̄ nɛ yɛrɛ táà tiiyɛ sungu dè,

pe bé ní kàa fàri pe wuʔɔgɔ nɛ̄ gè16.4 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ..

Miǐ ga tíi pe yajuuro sìsiɛn líɛ gè bè wo kakuɔrɔʔ,

mi nyuɔ kiǐ ní ga tíi pe yasunro míɛyɛ yeri yè cíginiʔ.

⁵Yewe muɔ yē mi kɔrigɔ nɛ́ ní mi tɔ̀ni nɛ̀jogo;

mi mbànʔa kele kiyē muɔ kiyɛ nī.

⁶Láʔagɛlɛ gálì muɔ ’tìɛ mi nɛ̄ gèle, ke tiɛyɛ yiī cɛ̀nyɛ;

ʔaan, kányiʔɛ nɛ̄, mi nyɛ́nì kɔrigɔ taa gìi ki sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ gè.

⁷Mi nɛ kpuʔɔrɔ tari dè Yewe nɛ̄ wè,

wire ŋáà wi nyu nɛ tìí mi nɛ̄ wè.

ʔaan, pìlige nī gè, mi fungo ki nìɛ mi tɛnmɛ.

⁸Mi Yewe kínigi wè mi yiʔɛ mɛ́ kire ga buu wi‑ kò baa súuri;

bɛ̀ wi yē mi kàliige mɛ́ gè, miǐ gbɛ̀ cúungoʔ16.8 Koliyo nyáà nī yè 8-11, ki ’juu baa Kakpi 2.25-28 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè, bè juu Zezi Kirisi nyɛ́yirile wuʔu nɛ̄ gè..

⁹Kire nɛ̄ mi nàzɔn wiī fundaanra nɛ̄,

nɛ́ míɛni mi fungo kiī nɛ muguri.

ʔaan, mi céri tiī ŋɔ́daala nɛ̄.

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n muɔ sǐ ga tíi mi yaʔa kusiʔi nī gèʔ,

muɔ míɛni sǐ fɔ̀li bè mi yaʔa baa nyɛgɛ nī gèʔ,

mi ŋáà wī puɔwɔ muɔ nɛ̄ wè16.10 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Kakpi 13.35 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè, bè juu Zezi Kirisi nyɛ́yirile wuʔu nɛ̄ gè..

¹¹Muɔ bé fɔ̀li bè sìi koligo tìɛ gè mi nɛ̄;

m’bé fundaangbuɔrɔ taa muɔ yiʔɛ mɛ́ gè,

nɛ́ katanʔana ní muɔ kàliige kɔli mɛ́ gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Siɛnpiile pe ’mi màʔa nɛ̀ suʔu

¹Dawuda náarigɛ gī.

Yewe yo, lúʔu mi kajuusinnɛ mɛ́ lè, ‑mi kɔngɔ lúʔu gè.

‑Muɔ ngbúʔulo cɛ̀li gèle ma mi náarigɛ lúʔu gè,

gàa ki ’yiri mi nyuɔ nī gè, kányiʔɛ wuʔu gè.

²Mi kàyuʔujuuro ti ’yɛli bè yɛ̀ muɔ mɛ́,

muɔ nyapigele ke bé ki nyaa gàa gī sínmɛ bè.

³Muɔ nyɛ́nì mi fungo siʔɛ gè nɛ̀ wéli,

muɔ ’mi cúungo nɛ̀ wéli pìlige nī gè, muɔ sì yafiɛn nyaaʔ.

Mi ’ki nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n nɛ̀ jo mi nyuɔ kiǐ ga tíi káfinɛrɛ juuʔ.

⁴Gàa siɛnsɛnminɛ piyē nɛ kpínʔini gè, kiì mi líɛʔ.

Bɛ̀ mi ’taʔa muɔ nyasiɛnrɛ nɛ̄ dè,

a kire ’ki yaʔa mi sì fungbɛnyɛfɔlilɔ koligo líɛ gèʔ.

⁵Mi ’yéri nɛ̀ nìre wáa nɛ̀ taʔa muɔ yedanyɔgɔlɔ nɛ̄ gèle,

mi tɔliyɔ yiì pɔ̀li nɛ̀ yiri muɔ koligo nī gèʔ.

⁶Kulocɛliɛ, mi nɛ muɔ yeri

nɛ́ ki cɛ́n muɔ bága siɛnnugoro kɛn dè mi mɛ́.

‑Líiye cáan m’mɛ́, ma mi siɛnrɛ lúʔu dè.

⁷‑Ki tìɛ mi nɛ̄ kɛnmɛ bíì nɛ̄ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kele17.7 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ki ’jo: bànguɔ dɛ́niyɛ, gàa kiī nɛ wi kakpiʔiligele tìí gèle gàli ke ’kɔ́n wi dɛ́nigɛ mɛ́ gè (wéli baa Sél 32.11; Kaj2 6.42; Kaya 3.22; Ŋún 25.6; 89.2,50; 107.43.)

ke ’kpúʔɔ nɛ́ nyuɔ gèle,

muɔ ŋáà miɛ̄ nɛ siɛn suu nɛ́ muɔ kàliige ní gè,

siɛn ŋáà wi fé bè suɔ wi túnvɔlilɔ mɛ́ bèle

bàa líʔire jó muɔ mɛ́ wè.

⁸Te mi wéli bɛ̀ muɔ nyapisiɛn tíɛlɛ;

ma mi làrigɛ muɔ fíkɛnyɛ nyúmɔ nī bè17.8 Wéli baa 36.8; 57.2; 61.5; 63.8; 91.4; Mat 23.37..

⁹Ma mi líili siɛnpiile nɛ̄ bèle bàli pe mi caa nɛ́ cúʔɔmɔ ní bè;

‑mi líili mi leguulo nɛ̄ bèle, bàli pe ’mi màʔa nɛ̀ suʔu

bè mi kpúu bèle.

¹⁰Pe ’pe funyɔ tɔ́n yè; pe wè nɛ nyinimɛ tari siɛnnɛ nɛ̄ bèleʔ17.10 Kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ..

Piyē nɛ nìɛnyiɛnigɛ siɛnrɛ nyu pe nyuɔyɔ nī yè.

¹¹Pe m’bɛlɛ mi yedagbinʔɛnɛ táanni gèle;

píra ŋáà nī wè pe ’mi màʔa nɛ̀ suʔu.

Pe nyapigele kiyē mi nɛ̄, bè mi cáan,

¹²bɛ̀ jàriyɛliwɛ tíɛlɛ ŋàa wi ’làri nɛ wi yakaʔa palilɛ gè,

bɛ̀ jàri tíɛlɛ ŋàa fungo ki ’wári bè wi kaara cɛnminɛ dè.

¹³Yewe yo, yɛ̀ ! Ma tún nɛ́ pe ní ! ‑Pe líɛ ma cáan,

ma sí mi píle ma suɔ siɛnpiile bálì mɛ́ bèle nɛ́ muɔ ŋɔsii ní wè,

¹⁴siɛnnɛ bálì mɛ́ bèle nɛ́ muɔ kɔli ní gè, Yewe,

duniya ŋáà wi siɛnnɛ mɛ́ bèle, bàli pe ’pe liɛlɛ taa lè nɛ̀ kúɔ bèle.

Ma pe liyɛ nyì yè nɛ́ gàa ní muɔ ’tɛ́ngɛ pe mɛ́ gè.

Pe‑ sí sɛnrɛ yaʔa dè pe pìile mɛ́ bèle a pe kɛ́nì tín bèle;

peli míɛni bé sɛnrɛ yaʔa dè pe siimɛ mɛ́ bè.

¹⁵Gàa ki ’mi kúɔ wè, mi sínmɛ pire kɛnmɛ nɛ̄,

mi bé muɔ yiʔɛ nyaa gè.

A mi ’yɛ̀ wè, muɔ nyaana lire ni bé mi tín.

Nicii, Yewe, muɔ ŋáà wī mi suɔfɔli wè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Yewe wi baakuɔwɔ Dawuda wuʔu gī. Wi ’ki ŋúnugo siɛnrɛ juu dè nɛ̀ kɛn Yewe mɛ́ lɛ̀lɛ líì nī Yewe ’wi cò nɛ̀ suɔ wi leguulo pe mìɛni kiyɛ nī yè18.1 Wéli baa Sam2 22.1-51., nɛ́ míɛni wi suɔ kùlofɔli Sawuli kiyɛ nī yè18.1 Wéli baa Sam1 18–Sam2 20. Kire tiʔɛ kiī nɛ nyu Dawuda nɛ́ Sawuli siɛnrɛ nɛ̄ dè, kɛnmɛ bíì nɛ̄ kùlofɔli Sawuli ’puu nɛ wi cìrá nɛ mári wè..

²ʔé, muɔ ’mi dɛ́ni díɛʔ Yewe, muɔ ŋáà wī mi ŋɔri dè !

³Yewe yē mi kàdɛnigbaala, nɛ́ ní mi làridiʔɛ lìrige gáà gī naamɛ gè,

nɛ́ wire ŋáà wi ’mi píle nɛ̀ suɔ wè.

Mi Kulocɛliɛ wi yē mi kàdɛnigbaala lè nàa nɛ̄ mi ’líʔire jó dè.

Wiī mi timɔzigege, wi yē mi suɔfɔli ŋàa wī ŋɔri ní dè,

nɛ́ ní mi líʔirejodiʔɛ.

⁴Mi ’kòkuulo wáa lè Yewe mɛ́18.4 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: We- Yewe gbùʔɔrɔ wè., wire ŋáà wi ’yɛli nɛ́ kpuʔɔrɔ ní dè,

a wi ’mi suɔ mi leguulo mɛ́ bèle.

⁵Kùu fétire ti yé mi màʔa nɛ̀ suʔu;

lakolinyiye nyáà yi cúʔɔmɔ kpínʔini bè, yi ’fíɛgbuɔrɔ wáa mi nɛ̄.

⁶ʔaan, kusiʔi ki yé mi puɔ nɛ́ ki fétire ní dè,

kùu gárigɛ ki yé koli nɛ̀ mi cò.

⁷A mi ’Yewe yeri wè lɛ̀lɛ líì nī mi funbiɛnrɛ ti ’mi cɔ̀ri dè.

A mi ’kòkuulo wáa Kulocɛliɛ mɛ́ wè, wi‑ mi suɔ.

A mi kòkuulo ni ’jíin wi ngbúʔulo nī gèle.

Baa wi nàkpaanjɛngɛ nī gè, a wi ’mi yékpoli lúʔu lè.

⁸Dàala ni ’fiɛ nɛ̀ yɛ̀ nɛ fún nɛ yàʔará,

a nyaguruyo kàkpuɔnnɔ pe ’yúgɔrɔ,

a yi mìɛni ’yɛ̀ nɛ cúungu wi fundanʔanigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄.

⁹A wírige ’yɛ̀ nɛ yigi wi fínaʔana nī gèle,

a yɛrɛsorigo kàsun ’yiri wi nyuɔ nī gè,

nɛ̀ pínɛ kàsunnɛgaanyiʔɛnɛ ’fuu nɛ̀ yiri ki nī.

¹⁰Wi cé nyìʔɛnɛ múgu lè nɛ́ tìgi,

á kàsadibagɛ wuʔɔ dɛ́ndɛn ní wi tɔliyɔ láara yè.

¹¹Wi yé tánʔa nɛ̀ tɛ́ni seribɛn18.11 Seribɛnnɛ pe ’puu nyìʔɛnɛ tundunminɔ (wéli baa 80.2; 99.1; Sél 3.24; Yir 25.18); bàli pe ’puu nɛ Kulocɛliɛ kùlofɔlilɔ kácunʔɔ turu gè (wéli baa Ezek 9.3). wáà nɛ̄,

á wiī nɛ fini nɛ waa nɛ́ wi ní káfaligɛ nī gè.

¹²Wi nyɛ́nì wìi mígele yebilige nī gè nɛ̀ wìi làrigɛ,

a wi ’wi kpátaʔa kpíʔile gè nɛ̀ ki tíʔɛ nɛ̀ wìi tɔ́n

nɛ́ kàsadibagɛ ní gè gàa nī kàsaʔa ki yē gè,

kàsadibarɛ dáà ti ’niʔɛ nɛ́ wúɔ dɛ́ndɛn dè.

¹³Kpìɛnmɛ báà pi nyíʔɛnɛ bè,

pire ’puu nɛ yigi wi yiʔɛ mɛ́ gè

nɛ sùurí kàsadibarɛ nī dè,

nɛ́ míɛni kàsasindari nɛ́ kàsunnɛganʔana ’puu nɛ tíri.

¹⁴Yewe ’puu nɛ kpɛ̀ní baa nyìʔɛnɛ nī lè;

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wi yékpoli tùnmɔ pi ’puu nɛ lúru,

nɛ́ kàsasindari nɛ́ kàsunnɛganʔana ní.

¹⁵Wi ’wi ŋaaya ŋɔ yè, a yi sɛ́nì wi leguulo cɛrigɛ bèle,

nɛ́ kàsakpɛnigɛ nìʔɛgɛ ní a ki sɛ́nì pe nyaʔami.

¹⁶Yewe, a muɔ ’yékpogbuɔlɔ wáa,

a muɔ fundanʔanigɛ káfaligboliyo yi ’yiri

nɛ̀ dàala ni kàkpuɔnnɔ pe mìɛni yige bèle kpànʔanɛ,

a lakpoliyo yi táanmɛ pi mìɛni ’yiri a pe ’pi nyaa.

¹⁷A Yewe ’wi kɔli sáʔa gè naamɛ gè nɛ̀ mi cò;

a wi ’mi píle nɛ̀ yige lakoligo sícuugo nī gè.

¹⁸A wi ’mi cò nɛ̀ mi suɔ mi leguu mɛ́ wè, ŋàa wī ŋɔri ní dè,

nɛ́ bàli mi ’biɛn bèle, nɛ́ ki cɛ́n pe ŋɔri ti yé tóri mi ŋɔri nɛ̄ dè.

¹⁹Pe ’tuu mi nɛ̄ yiɛgbɛnrɛ cɛngɛ nī, a Yewe ’mi kpɔni.

²⁰A wi ’mi líɛ nɛ̀ yige nɛ̀ kɛ́ nɛ́ mi ní larigbuʔɔ káà nī,

a wi pɛ́nì mi sáʔa, nɛ́ ki cɛ́n mi woli ni ’kpúʔɔ wi mɛ́.

²¹Yewe nyɛ́nì mi kɛn nɛ̀ yɛli nɛ́ mi sínmɛ ní bè,

wi ’tɔ̀ni kɛn m’mɛ́ nɛ̀ yɛli nɛ́ mi kɔli ki cìilimɛ ní bè.

²²Nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì sín nɛ̀ yɛli nɛ́ Yewe koligo ní gè,

mi sì láʔa mi Kulocɛliɛ nɛ̄ wè nɛ̀ kapiʔi kpíʔileʔ.

²³Wi kàyuʔujuuro ti mìɛni ’puu mi yiʔɛ mɛ́ gè,

mi sì kɛ́nì cíi wi fànʔa kaala láà nɛ̄ʔ.

²⁴Mi ’puu nɛ́ funviige ní wi yiʔɛ mɛ́ gè,

a mi ’nìɛ cò, mi sì kolimɔ kpíʔileʔ.

²⁵A Yewe ’tɔ̀ni kɛn m’mɛ́ nɛ̀ yɛli nɛ́ mi sínmɛ ní bè,

nɛ́ míɛni bɛ̀ mi kiyɛ yiī cìiliye wi yiʔɛ mɛ́ gè.

²⁶Yewe muɔ ’mìɛ tìɛ funjɛ̀ngɛfɔli ŋàa nɛ̄ wi yē funjɛ̀ngɛfɔli wè,

a muɔ ’mìɛ tìɛ funviigefɔli ŋàa nɛ̄ wi yē nɛ́ funviige ní gè.

²⁷Muɔ ’mìɛ tìɛ cìiliwe ŋàa nɛ̄ wi yē cìiliwe wè,

á muɔ sí mìɛ tìɛ síciliwe ŋàa nɛ̄ wi yē koliwo wè.

²⁸Siɛnnɛ bálì ní pe wè tɔ́ri bèleʔ, muɔ tíimɛ nɛ báan bè pa pe suɔ,

muɔ nɛ fungboliyofɔlilɔ pe yiɛyɛ cùungú yè.

²⁹ʔaan, kányiʔɛ nɛ̄, muɔ nɛ mi fètinnɛ cáanri lè,

Yewe mi Kulocɛliɛ wire wi ’kpìɛnmɛ cáanri bè

yebilige nī gè gàa ki ’mi màʔa nɛ̀ suʔu gè.

³⁰Muɔ kɛnmɛ nɛ̄, Yewe, m’bé gbɛ̀ cáan

nɛ́ kapiɛngbuɔnnɔ gboli ní lè, nàa nī yakpuɔnrɔ ní dè.

Mi Kulocɛliɛ wire fànʔa ní

m’bé gbɛ̀ jáa bè yo bè gunbiige kɛ́ninɛ gè.

³¹Kulocɛliɛ wè, wire koligo ki nyɛ́nì sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ.

Yewe wire siɛnrɛ ti ’sɔ́migɔ nɛ̀ siʔɛ nɛ̀ wéli.

Bàli pe mìɛni pe líʔire jún wi mɛ́ wè, wiī pe timɔzigege.

³²Ŋáa wī Kulocɛliɛ, ka laa Yewe bɛ̀ʔ ?

Ŋáa wī kàdɛnigbaala lè, ka laa weli Kulocɛliɛ wire bɛ̀ʔ ?

³³Wire wī Kulocɛliɛ ŋáà wi ŋɔri kanʔa mi mɛ́ wè,

wiī nɛ mi koligo gbòborí gè ki‑ nyuʔɔ.

³⁴Wi ’mi kàsɛniyɛ lìri yè bɛ̀ sùɔ tíɛlɛ;

mi de sɔ́migi de tári nyaguruyo nɛ̄ yè naamɛ gè.

³⁵Wire wi ’mi tɛnmɛ kapiɛnnɛ kpúɔngɛnmɛ nɛ̄ bè,

nɛ́ mi sáʔa mi nɛ kányiɛrɛ sandali ŋɔgi gè.

³⁶Yewe yo, muɔ nɛ muɔ timɔzigege kanʔa gè m’mɛ́,

timɔzigege gáà ki báan nɛ́ suɔlɔ ní lè;

muɔ kàliige ki ’mi kpɔni.

Bɛ̀ muɔ ’mi sáʔa wè, a mi ’ŋɔri taa.

³⁷Muɔ ’koligo píɛlɛ gè m’mɛ́; mi tɔliyɔ yi wè nɛ kúrugiʔ.

³⁸A mi ’taʔa mi leguulo nɛ̄ bèle nɛ̀ pe cìra nɛ̀ cò;

a mi ’pe kpúu sɛ́ni mi ’koli bè pɛn wè.

³⁹Mi ’pe kpúɔn nɛ̀ muʔɔrɔ, piyě cî ní gbɛ̀ yɛ̀ʔ.

A pe ’tuu mi tɔliyɔ láara yè.

⁴⁰Muɔ ’ŋɔri kɛn m’mɛ́ a mi ’kapiɛnnɛ kpúɔn lè,

muɔ ’mi túnvɔlilɔ nyùyɔ cùungu yè.

⁴¹Muɔ ’mi leguulo cìra bèle mi yiʔɛ mɛ́ gè,

a mi ’pe pulɔgɔ, bàli mi ’biɛn bèle.

⁴²Pe ’kòkuʔulo wáa gèle, siɛn sì pɛ́nì pe suɔʔ.

A pe ’Yewe yeri wè, kire nɛ́ ki mìɛni ní wiì lúʔu pe mɛ́ʔ.

⁴³Mi ’pe súu a pe ’kò cúbugo, gàa gī káfaligɛ nī gè,

a mi ’pe tánʔana bɛ̀ koligo fàrigɛ tíɛlɛ.

⁴⁴Muɔ ’mi píle nɛ̀ suɔ siɛnnɛ pe kàsii mɛ́ wè,

nɛ̀ mi tɛ́ngɛ kùlogolo ke nyùgo nɛ̄ gè.

Kùlo siɛnfelige káà, gàa miì yé kíni nɛ̀ cɛ́n gèʔ,

a ki ’kìi cɛ́rigɛ mi yiʔɛ mɛ́ gè.

⁴⁵Bà pe ’puu nɛ mi wori lúru dè, a pe ’lúʔu m’mɛ́;

nabɔnminɔ piyē nɛ fún mi yiʔɛ mɛ́.

⁴⁶Nabɔnminɔ pe céri ti ’kùu pe nɛ̄,

piyē nɛ fún fíɛrɛ nɛ̄ dè níɛ yigi pe tiɛliriye nī yè.

⁴⁷Yewe yē wiiwe ! Ki ’yɛli mi de wi gbùʔɔrɔ́,

wire ŋáà wī mi kàdɛnigbaala lè.

Ki ’yɛli mi de mi Kulocɛliɛ míʔɛ kpóri gè,

wire ŋáà wī mi suɔfɔli wè.

⁴⁸Kulocɛliɛ ŋáà wire wi ’mi fuʔɔ tɔ́n gè;

wire wi nyɛ́ni siɛnnɛ cɛ́rigi bèle m’mɛ́.

⁴⁹Yewe yo, muɔ cé mi píle nɛ̀ suɔ mi leguulo mɛ́ bèle,

ʔaan, muɔ ’mi yɛ̀gɛ naamɛ nɛ̀ tóri mi túnvɔlilɔ nɛ̄ bèle,

muɔ pɛ́nì mi cò nɛ̀ mi suɔ nɛ̀mɛfɔlilɔ mɛ́ bèle.

⁵⁰Kire kɛnmɛ nɛ̄ m’béri muɔ míʔɛ gbùʔɔrɔ́ gè

kùlogolo kálì siɛnnɛ sunʔɔmɔ nī bè, Yewe !

M’béri muɔ míʔɛ tòbiló gè mi ŋúnuyɔ nī yè18.50 Ki ’juu baa Wurɔ 15.9..

⁵¹Wire wiī nɛ kakpoliyo kpínʔini bè kùlofɔli suɔ wè;

wiī nɛ kacɛ̀ngɛ kpínʔini wi mɛ́, ŋàa wi ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wè,

Dawuda mɛ́ wè, nɛ́ wi siimɛ ní bè, lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Kulocɛliɛ yafaanra nɛ́ wi kàyuʔujuuro wori dī

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Nyìʔɛnɛ niī nɛ Kulocɛliɛ kpuɔmɔ tìí bè,

naamɛ larigɛ kiī nɛ wi kiyɛ yakpiʔilide nyu dè nɛ tìí.

³Cɛngɛ ó cɛngɛ, nyìʔɛnɛ niī nɛ siɛnrɛ kɛ́ngi dè nɛ yigi;

pìlige ó pìlige, niī nɛ siɛnnɛ tɛnmɛ bèle sícilimɛ nɛ̄ bè.

⁴Ni wè nɛ nyu wīʔ, nyasiɛnkanʔana sí bɛ̀ʔ,

ngbúʔulo wè ni yékpoli lúru lèʔ.

⁵Nɛ̀ sí ki yaʔa ni siɛnrɛ tiī nɛ fé nɛ dàala ni mìɛni kpàrí,

ti tùnmɔ piī nɛ nɔ̀gí duniya tiɛrɛ ti mìɛni nī19.5 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 10.18, nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè..

Kulocɛliɛ nyɛ́nì fɛ̀ni saʔa káà faan cɛngɛ mɛ́ gè nyìʔɛnɛ nī lè.

⁶Cɛngɛ kiī bɛ̀ nàgafɔnwɔ tíɛlɛ ŋàa wi péli nɛ̀ cɛliwɛ líɛ wè,

wi nɛ̂ yiri wi saʔa nī gè fundaanra nɛ̄ dè,

wi nìɛ muguri bɛ̀ nàgalirige tíɛlɛ

gàa ki fé ki koligo nī gè bàa jíin wè.

⁷Cɛngɛ ki nɛ̂ yɛ̀ cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè,

nɛ̀ kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì jíin cɛngɛnyɛnijiingɔli mɛ́ gè.

Yakaa sǐ gbɛ̀ làri ki káfugo nɛ̄ gèʔ.

⁸YeweFànʔa Siɛnrɛ ti nyɛ́nì sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ,

tiī nɛ ŋɔri kanʔa siɛn sìi mɛ́ wè.

Yewe nyakungɛngɛ siɛnrɛ tiī siɛn tɛ́ngɛ ti nɛ̄;

tiī nɛ sícilige kanʔa bàli mɛ́ piyè fìɛ kaala cɛ́n wèʔ.

⁹Yewe kacinʔɛnɛ kele kiyē síngele

nɛ fundaanra kanʔa siɛn fungo mɛ́ gè.

Yewe kajuudiʔɛlɛ siɛnrɛ ti ’fílige, ti nɛ̂ siɛn sáʔa wi nìɛ nyaʔa cìilige.

¹⁰Fíɛrɛ dáà ti yē siɛn mɛ́ Yewe yiʔɛ mɛ́ gè, tiī cìilide;

ki fíɛrɛ ti nɛ̂ kò baa súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Yewe kàyuʔujuuro tiī kányiʔɛ, ti sí sɔ́migɔ nɛ̀ sín.

¹¹Tɔ̀ni yē ti nī nɛ̀ tóri tiɛ nɛ̄, fúɔ nɛ̀ tóri tiɛciiliwe nɛ̄.

Tiī tàanra nɛ̀ tóri sáluʔɔ nɛ̄, sáluʔɔ gáà ki yigi sásiɛrɛ nī dè.

¹²Yewe yo, muɔ siɛnrɛ tiī nɛ mi sɔ̀mí, mi ŋáà wī muɔ baakuɔwɔ wè.

Ŋàa wi tári nɛ yɛligi nɛ́ ti ní dè, wiī nɛ tɔ̀ni taʔa ti nī.

¹³Ŋáa wi bé gbɛ̀ wi pùunnidiɛyɛ yi mìɛni cɛ́n ?

‑Mi pùunnidiɛyɛ yi mìɛni yige mi nī, nyàa yi ’làri mi nī !

¹⁴ʔaan, nɛ̀ pínɛ ‑mi suɔ nìɛnyiɛnigɛ sɔ̀ngirɔ mɛ́ dè19.14 nìɛnyiɛnigɛ sɔ̀ngirɔ mɛ́ dè:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: fungboliyofɔlilɔ mɛ́ bèle.,

kire ga buu ti fǎga fànʔa taa mi nɛ̄ʔ.

Bà m’bé puu nɛ́ funviige ní nɛ́ tiɛlɛ fùn bè suɔ tuudiɛlɛ mɛ́ lè.

¹⁵ʔé Yewe, ‑ki kpíʔile mi nyasiɛnrɛ nɛ́ mi funzɔngirɔ ní dè

ti‑ muɔ dɛ́ni,

muɔ ŋáà wī mi kàdɛnigbaala lè,

muɔ ŋáà wī mi suɔfɔli wè.

Kulocɛliɛ wi- kùlofɔli sáʔa wè !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe wi‑ lúʔu muɔ mɛ́ muɔ funbiɛnrɛ lɛ̀lɛ nī lè,

dí Yakuba Kulocɛliɛ wi‑ sí muɔ màʔa bè suʔu !

³Bè wi yaʔa baa wi saawalidɛngɛgɛ nī gè, Siyɔn kàʔa nī gè,

wi‑ wi kɔli sáʔa gè wi‑ muɔ suɔ bè muɔ kpɔni.

⁴Wi‑ fɔ̀li muɔ yaliire yakɛnrɛ ti mìɛni nɛ̄ dè,

wi‑ sɔ̀ngi wi taa nɛ́ muɔ kakuɔrɔ kaasuʔuro wori ní dè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Wi‑ ki kpíʔile muɔ mɛ́ gàa muɔ fungo ki caa gè !

Wi‑ ki yaʔa gìi muɔ nɛ sɔ̀ngí gè, ki mìɛni ki‑ fori.

⁶Bà weli bé fundaanra yékpuʔulo wáa, bɛ̀ wi ’muɔ suɔ wè,

weli bé sí weli káfali yɛ̀gɛ wè bè weli Kulocɛliɛ kpúʔɔ wè.

Yewe wi‑ ki kpíʔile gàa ki mìɛni muɔ nɛ náari wi mɛ́ gè.

⁷Píra ŋáà ní wè mi ’ki cɛ́n:

Yewe nɛ wi kùlofɔli suu wè ŋàa wi ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wè;

wiī nɛ siɛnnugoro kanʔa dè wi mɛ́ nɛ́ wi kàliige kɔli ŋɔri ní dè

bè wi yaʔa baa wi nàkpaanjɛngɛ nī gè, nyìʔɛnɛ nī lè.

⁸Pàli ’pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè suɔnyɔ wotorilo nɛ̄,

a bìli ’pe funyɔ taʔa yè suɔnyɔ nɛ̄.

Nɛ̀ ki yaʔa weli bèle, Yewe weli Kulocɛliɛ wire míʔɛ weli nɛ yeri.

⁹Peli bèle, pe céri tiī nɛ pegi pe nɛ̄, pe láʔala nɛ tun;

weli bèle, weli ’nìre wáa nɛ̀ yéri.

¹⁰Yewe yo, ‑kùlofɔli suɔ wè;

ma weli náarigɛ cò gè a weli nɛ muɔ yeri wè !

Yewe, nicii, suɔlɔ náà muɔ ’kɛn kùlofɔli mɛ́ wè !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe yo, kùlofɔli wiī nɛ muguri muɔ ŋɔri ti wuʔu nɛ̄ gè.

Wi fundaanra ti ’kpúʔɔ nɛ̀ tóri,

gàa muɔ ’kpíʔile nɛ̀ suɔlɔ kɛn lè wi mɛ́ wè.

³Muɔ ’ki kɛn wi mɛ́ gàa wi fungo ki ’puu nɛ caa gè;

muɔ sì cíi wi nyuɔ náarigɛ nɛ̄ gèʔ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁴Nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ̂ wi kpàli,

níɛ diba tari wè wi nɛ̄, diba ŋáà wi ’sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ wè.

Muɔ nɛ̂ tiɛ ndɔ̀ngɔ tɔ́n gè kùlofɔli wi nyùgo nɛ̄ gè.

⁵Wi nyɛ́nì sìi náari wè muɔ mɛ́, a muɔ ’wi kɛn wi mɛ́,

sìi cɛnyɛ nyáà yi ’niʔɛ yè, fúɔ nɛ̀ wi tín wè21.5 Eburu siɛnrɛ nī dè, ti nɛ̂ jo: bànguɔ sìi wè. Baa pe kùlo ni tɛ́nimɛ nī bè, siɛnnɛ pe ’dàli nɛ ki nyu fànʔafɔli mɛ́ wè mmɛ gè faʔa gè; ki kɔri wire wī «wi- sìitɔniwɔ taa»..

⁶Muɔ ’wi kpúʔɔ kányiʔɛ ní nɛ́ suɔlɔ ní lè nàa muɔ ’kɛn wi mɛ́ lè.

Muɔ ’nyíʔɛnimɛ nɛ́ kpuɔmɔ le bè wi nɛ̄

bɛ̀ burugo tíɛlɛ gàa ki ’nyíʔɛnɛ gè.

⁷Bɛ̀ muɔ nɛ diba tari wè wi nɛ̄ wè,

siɛnnɛ míɛni pe béri diba tari wè siɛnnɛ nɛ̄ bèle

wire kɛnmɛ nɛ̄21.7 Tiī nɛ nyu nɛ waa nyakungɛngɛ siɛnrɛ kúrugu dè, dàa Kulocɛliɛ cé juu Birayima mɛ́ wè (wéli baa Sél 12.2). Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Muɔ nyɛ́nì bànguɔ diba taʔa wè wi nɛ̄, kire ga laa muɔ ’wi kpíʔile fundaanra siɛn lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī. lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Muɔ ’wi fungo nyì gè fundaanra nɛ̄ muɔ yiʔɛ mɛ́ gè.

⁸Nɛ́ ki cɛ́n kùlofɔli wi ’wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄,

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wi bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè,

wiǐ gbɛ̀ jáa bè láʔa duuʔ.

⁹Muɔ kɔli ki bé muɔ leguulo pe mìɛni cò bèle;

muɔ kàliige ki bé pe taa jò bàli muɔ ’biɛn bèle.

¹⁰A muɔ kɛ́nì pɛ́nì mìɛ tìɛ cɛngɛ gíì gè,

muɔ bé pe kpíʔile bɛ̀ kàsunkpuʔɔ tíɛlɛ gàa ki sórigi gè;

Yewe bé pe júɔ wi fundanʔanigɛ lɛ̀lɛ nī lè;

kàsun ki bé pe sórigo.

¹¹Muɔ bé pe wésiile cúʔɔ bèle bè yige dàala nī lè,

pe siimɛ bè, lewiile nī bèle.

¹²A pe ’sìpiʔi sɔ̀ngi nɛ́ muɔ ní wè,

nɛ́ sɛ́nì pìye nyaa nɛ́ kpìlikpili puɔ wè, wiǐ nyuɔ pe nɛ̄ʔ.

¹³Nɛ́ ki cɛ́n muɔ bé ki kpíʔile pe bé kàduʔu wáa bè fɛ̀,

nɛ́ muɔ sandaliyɛ ní yè, nyàa muɔ nɛ ŋɔgi yè pe yiɛyɛ nī yè.

¹⁴Yewe yo, ki ’yɛli siɛnnɛ peri muɔ kpóri muɔ ŋɔri tire kɛnmɛ nɛ̄ !

Weli béri muɔ fànʔa ŋúnuyɔ nii yè, bèri muɔ gbùʔɔrɔ́.

Mi Kulocɛliɛ, gáa nɛ̄ muɔ ’mi cíi ?

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. ‑Ki ŋú nɛ̀ yɛli nɛ́ «Kpìɛnduumɛ Sùɔ» ŋúnugo ní gè. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Mi Kulocɛliɛ, mi Kulocɛliɛ,

gáa nɛ̄ muɔ ’mi wáa22.2 Zezi ’koli nɛ̀ tiʔɛ gáà siɛnrɛ juu dè tiiparigɛ nɛ̄ gè (wéli baa Mat 27.46; Mar 15.34). ?

Muɔ ’kò liilige; muɔ sì pɛn nɛ̀ pɛ́nì mi suɔʔ,

nɛ̀ ki yaʔa mi nɛ kòkuugbuɔlɔ wáari lè.

³Mi Kulocɛliɛ yo! Mi nɛ kòkuulo wáari lè cɛnvugo nɛ̄,

muɔ sì lúʔu m’mɛ́ʔ; pìlige nī gè, mi sì pìiriʔ.

⁴Nɛ̀ sí ki yaʔa muɔ wī Tiɛlɛfun Kulocɛliɛ wè,

tɛ́niwɛ baa muɔ kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè,

muɔ ŋáà wī Isirayɛliyé pe nìɛ kpóri wè.

⁵Muɔ nɛ̄ weli tobilo pe yé puu nɛ pe sɔ̀ngirɔ tari dè,

pe yé pìye yaʔa muɔ kiyɛ nī, a muɔ ’pe píle nɛ̀ suɔ.

⁶Pe ’kòkuʔulo wáa gèle muɔ kúrugu a muɔ ’pe suɔ,

pe ’pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄, fìɛrɛ sì pe taaʔ.

⁷Gàa ki ’mi kúɔ wè, mi yē tɔ̀gɔ pe nyaamɛ nɛ̄ bè22.7 Wéli baa Zɔbi 25.6; Eza 41.14.,

mi wè nàguɔʔ;

mi yē nɛ fìɛrɛ tɔ́ngi siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

pe mìɛni nɛ pìye nyíɛnɛ mi nɛ̄.

⁸Bìli pe mi nyaʔa wè, pe mìɛni nɛ mi tíʔɛ.

Pe mìɛni nɛ nyuɔyɔ mari yè níɛ nyùyɔ kóli yè22.8 Kele gálì míɛni ke ’sɛbɛ sɛbɛtiɛyɛ yáà nī: 109.25; Mat 27.39; Mar 15.29. níɛ jo:

⁹«Wiì jo lé wi ’wìi yaʔa Yewe mɛ́ lé ?

Wi‑ pa wi suɔ kìɛ !

Wi‑ pa wi yige pe kiyɛ nī yè,

a ki yē wi woli ni ’kpúʔɔ wi mɛ́ lè22.9 Zuufulo pe ’puu nɛ tiʔɛ gáà siɛnrɛ nyu dè tiiparigɛ táanni gè (wéli baa Mat 27.43). !»

¹⁰Nɛ̀ ki yaʔa Yewe, muɔ wī ma ’mi yige mi yàa liyɛ nī yè,

nɛ́ mi tuʔɔ a mi nyùgo ’télige gè

mi yàa yírigele nɛ̄ gèle yanyige nɛ̄.

¹¹Muɔ kiyɛ nī pe ’mi yaʔa bà pe ’mi sii wè;

bà mi ’tíi nɛ̀ yiri mi yàa liyɛ nī yè, muɔ ’puu mi Kulocɛliɛ.

¹²Ma fǎga líili mi nɛ̄ʔ, nɛ́ ki cɛ́n wuʔɔgɔ kiī mi táanni;

siɛn wè bile bè mi sáʔaʔ.

¹³Mi leguulo pe ’mi màʔa nɛ̀ suʔu bɛ̀ nɛ̀piɛniʔɛgɛlɛ tíɛlɛ.

Pe ’mi kpàri bɛ̀ Basan kùlo nɛ̀piɛliriye tíɛlɛ22.13 Basan kùlo ni yé puu Isirayɛli kùlo nī lè kàmɛgɛ kɔli mɛ́ cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́; baa pe ’puu nɛ nɛ̀piʔɛlɛ gbún gèle ke lìrí gèle (wéli baa Fàn 32.14; Ezek 39.18)..

¹⁴Piyē nɛ pe nyuɔyɔ múgulo yè bè mi cɛnminɛ,

bɛ̀ jàri tíɛlɛ ŋàa wi ’cuulo níɛ kaara píle dè nɛ sulugu dè.

¹⁵Mi yē bɛ̀ luʔɔ tíɛlɛ gàa ki ’sùʔu nɛ̀ wo gè,

a mi káceye yi mìɛni ’yúgɔrɔ.

Mi nàzɔn wiī bɛ̀ sìnyinɛ tíɛlɛ

nàa ni nyɛgi mi laamɛ nī bè.

¹⁶Mi yékpoganʔa ki ’waʔa bɛ̀ sísaligɛ tíɛlɛ,

mi nyinɛ ni ’tári mi ndɛbɛ nɛ̄ bè22.16 Wéli baa Zan 19.28..

Muɔ ’mi sínge nyɛdari nɛ̄ dè.

¹⁷Pɔ̀nminɔ ’yéri mi táanni bè tuu mi nɛ̄;

kapiigbiʔilile gboli ni ’mi màʔa nɛ̀ suʔu,

pe ’mi kiyɛ nɛ́ mi tɔliyɔ fúrugi yè22.17 Tiʔɛ gáà siɛnrɛ dè, weli ’ti yiʔɛ nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè, nɛ́ míɛni eburu siɛnliɛrɛ tiɛyɛ yáà nī. Tiɛyɛ sáamɛ nī eburu siɛnliɛrɛ dáà tiī nɛ ki nyu nɛ́ jo: majo jàri wī, mi kiyɛ yè, mi tɔliyɔ yè..

¹⁸Mi nyɛ́nì waʔa, m’bé gbɛ̀ mi káceye yi mìɛni tɔ́ri yè;

mi leguulo piyē nɛ mi wéli níɛ nyapigele yùbú gèle nɛ tɔ́ngi.

¹⁹Pe ’mi burudo liɛlɛ dè pìye nɛ̄,

pe ’bìgele wáa bè ki cɛ́n ŋáa wi bé mi burugo líɛ gè22.19 Wéli baa Mat 27.35; Mar 15.24; Luk 23.34; Zan 19.24..

²⁰Yewe muɔ wè, ma fǎ sí líiliʔ !

ʔe, muɔ ŋáà wī mi ŋɔri dè, te báan fáari ma pa mi sáʔa !

²¹Ma mi sìi suɔ wè kapiɛngbuɔn ŋɔsii mɛ́ wè;

pa mi cò ma yige pɔ̀nminɔ kamijinre nī dè.

²²‑Mi suɔ jàri nyuɔ mɛ́ gè,

nɛ́ míɛni nyàʔanuɔ nyɛgɛlɛ mɛ́ gèle.

Cí ! Muɔ nyɛ́nì lúʔu m’mɛ́ !

²³M’béri muɔ wuʔu nyu gè mi siinyɛninɛ mɛ́ bèle,

béri muɔ gbùʔɔrɔ́ pe gboli sunʔɔmɔ nī bè22.23 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Eb 2.12..

²⁴Yeli bálì ye fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ wè, yeri wi gbùʔɔrɔ́ !

Yakuba siimɛ pi mìɛni, yeri wi kpóri,

Isirayɛli siimɛ pi mìɛni, yeri fún yeri yàʔará wi yiʔɛ mɛ́ gè.

²⁵Nɛ́ ki cɛ́n wiì puu nɛ nyígi fùrɔgɔfɔli nɛ̄ wè wi fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lèʔ.

Wiì wi ŋɔrigɔ nɛ̀ sìʔɛrɛʔ; wiì wi yiʔɛ làrigɛ gè wi nɛ̄ʔ.

ʔmʔm: bà wi ’kòkuulo wáa lè wi kúrugu wè, a wi ’lúʔu wi mɛ́.

²⁶Yewe, muɔ kɛnmɛ nɛ̄

m’bé jáa bèri muɔ gbùʔɔrɔ́ gboli nī lè;

m’bé mi nyakungɛnyɛ fori yè bàli yiʔɛ mɛ́ pe fìʔɛ́ muɔ nɛ̄ wè.

²⁷Ki ’yɛli fuunmɔfɔlilɔ pe‑ lìi pe tín !

ʔaan, pe sí de Yewe gbùʔɔrɔ́, bàli bīɛlɛ wi wuulo bèle.

Pe sí sìi taa nìʔɛwɛ !

²⁸Siɛnfeliye nyáà yī duniya tiɛliiliye yi mìɛni nī yè,

pe bé koli bè pɛn bè pa pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè,

duniya nariyɛ yi mìɛni bé tuu bè cúbulo wi yiʔɛ mɛ́ gè.

²⁹Kùlofɔligɔ kiī Yewe wuʔu;

wire wī kùlogolo Kàfɔli wè.

³⁰Lɔrifɔlilɔ bèle, bàli pe líi nɛ tíngi bèle,

pe mìɛni bé tuu bè cúbulo wi yiʔɛ mɛ́ gè;

bàli piyē nɛ tíri dàala cúbugo nī gè bè kùu wè,

peli mìɛni bé tuu bè cúbulo,

bàli piyě cî gbɛ̀ yafiɛn kpíʔile bè kò sìi nɛ̄ wè.

³¹Pe siimɛ bè, pire míɛni bé pari baara Yewe mɛ́,

peli míɛni béri Kàfɔli wi wuʔu nyu gè pe pìile mɛ́ bèle,

bàli pe báan pe kàduʔumɛ gè.

³²Peli míɛni béri Yewe sínmɛ wuʔu nyu gè,

bé ní ki juu bàli mɛ́ pe bága sii bèle

gàa Yewe ’kpíʔile wi wuulo mɛ́ bèle.

Yewe nɛ̂ mi nàʔa bɛ̀ sìnbanaʔawa tíɛlɛ

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Yewe yē mi nàʔavɔli23.1 Dawuda wi yé kíni nɛ̀ puu sìnbanaʔawa nɛ́ nɛ́ péli nɛ̀ pɛ́nì kò kapiɛngbuɔnwɔ nɛ́ kùlofɔli (wéli baa 78.71-72; Eza 44.28; Zer 3.15). Kulocɛliɛ wiī Isirayɛliyé sìnbanaʔawa (wéli baa 28.9; 79.13; Ezek 34.11-16). Zezi ’jo wire míɛni yē sìnbanaʔawa (wéli baa Zan 10.11,14; Eb 13.20; Piɛ1 5.4; Tìɛ 7.17).; yakaa sǐ ga tíi mi laaʔ.

²Wiī nɛ mi tórigi nyàpungo tiʔɛ nī, nɛ mi síngi baa yanyige nɛ̄;

nɛ mi kɔ́ri nɛ waa luɔyɔ tiɛyɛ nī nyàa yi wè fúu yèʔ.

³Wiī nɛ ŋɔvɔnrɔ kanʔa mi pìle mɛ́ lè.

Wiī nɛ mi yiʔɛ kínigi kasingele koligo nī gè

kire ga buu wi míʔɛ ki‑ tɛ́ni.

⁴A ki cɛni yē mi nɛ tári gòrigo nī gè

baa kùu yebiliwuɔlɔ nī lè,

mi nɛ̌ de fìʔɛ́ yafiɛn nɛ̄ʔ, nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē nɛ́ mi ní.

Muɔ kàgbiile lè nɛ́ muɔ kpògo ní gè, ti ’mi yaʔa mi nɛ sorigi.

⁵Muɔ nɛ lìigbuɔlɔ23.5 Yewe wiī sìnbanaʔawa nɛ́ ní kùlofɔli. Wire wiī nɛ Dawuda tɛ́ngi wè wi tíimɛ tabali nɛ̄ wè. Kùlofɔlilɔ pe ’puu nɛ yaliire kanʔa pe saʔa siɛnnɛ pe mìɛni mɛ́ bèle, faʔa gè (wéli baa Sam1 9.7-13). tɛ́ngi lè mi táanni

mi leguulo pe nyaamɛ nɛ̄.

Muɔ nɛ mi kpàlí nɛ nyɔ́gi

níɛ nùdaanna sùnmɔ ŋu mi nyùgo nɛ̄ gè23.5 Ki yé buu siɛnnɛ bálì mɛ́ bèle kaliɛlɛ, a pe ’muɔ yeri baa lìile tiʔɛ nī gè, siɛnniʔɛmɛ tiʔɛ nī gè, pe nɛ̂ sùnmɔ wo muɔ nyùgo nɛ̄ gè bè muɔ kpúʔɔ (wéli baa Luk 7.46).;

muɔ nɛ mi nɛ̀jogo nyìgí gè ki‑ ŋu.

⁶Muɔ kacɛ̀ngɛ nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ

ki bé taʔa mi nɛ̄ bè mi cìra bè cò mi sìi cɛnyɛ yi mìɛni nī yè.

Kire nɛ̄ m’bé kò Yewe saʔa nī gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Kpuʔɔrɔ Kùlofɔli wiī nɛ jiin

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Yewe mɛ́ duniya wi mìɛni yē, nɛ́ wi laamɛ yɛrɛ ní dè,

dàala lè nɛ́ ni tɛ́nivɔlilɔ ní bèle24.1 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Kor1 10.26..

²Nɛ́ ki cɛ́n wire wi ’dàala kàkpuɔnnɔ cɔ́ri bèle lakpoliyo naamɛ gè,

lakpoliyo nyáà yī baa dàala láara lè;

wi ’dàala sɔ́migɔ lè nɛ̀ yérige lakoliyo nɛ̄ yè.

³Ŋáa wi bé jáa bè tánʔa Yewe nyagurugo nɛ̄ gè ?

Ŋáa wi bé jáa bè yéri wi saawalidɛngɛgɛ nī gè ?

⁴Ŋàa kiyɛ yiì núʔɔ yèʔ, á wi ní funviige ní gè,

ŋàa wi wè tári káfinɛrɛ nɛ̄ dèʔ,

nɛ́ míɛni wi wè nɛ kàlí bè siɛn fáanniʔ.

⁵Yewe bé diba taʔa wè kire siɛn nɛ̄ wè;

wi suɔfɔli Kulocɛliɛ wi bé tànʔa kɛn wi mɛ́.

⁶Kire kɛ̀nnɛ gboli ni yē,

bàli pe ’pìye puɔ muɔ nɛ̄ bèle níɛ muɔ yiʔɛ caa gè,

peli bīɛlɛ Yakuba narigɛ gè kányiʔɛ nɛ̄24.6 Yakuba narigɛ gè kányiʔɛ nɛ̄:Náʔa gè weli nyɛ́nì wúɔ nɛ́ eburu siɛnliɛrɛ nìʔɛrɛ ní dè. Pàli nyɛ́nì taʔa siɛnliɛrɛ táà tiiyɛ nɛ̄, dàa ti ’juu nɛ́ jo dè: Yakuba Kulocɛliɛ. ! Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷Nàkpaanwiʔile24.7 Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè, nàkpaanwiʔile nìʔɛgɛlɛ ’puu baa nɛ́ ke kɔ̀riyɔ ní yè. Náʔa gè, Kùlofɔli wiī nɛ sìʔɛrɛ́ bè jíin Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè., ye‑ gbòbori, ye‑ nyùyɔ yɛ̀gɛ yè !

Bànguɔ kɔ̀riyɔ, ye‑ múgu !

Ye‑ tí Kpuʔɔrɔ Kùlofɔli wi‑ jíin !

⁸Ŋáa sí wī kire Kpuʔɔrɔ Kùlofɔli wè ?

Yewe wī, ŋɔrifɔli wè nɛ́ ní nàgalirige gè,

Yewe wè, nàgalirige gè kapiɛnnɛ nī lè !

⁹Nàkpaanwiʔile, ye‑ gbòbori, ye‑ nyùyɔ yɛ̀gɛ yè !

Bànguɔ kɔ̀riyɔ, ye‑ múgu !

Ye‑ tí Kpuɔmɔ Kùlofɔli wi‑ jíin !

¹⁰Ŋáa sí wī kire Kpuɔmɔ Kùlofɔli wè ?

Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

wire wī Kpuɔmɔ Kùlofɔli wè.

Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Yewe yo, pa mi suɔ, -mi yiʔɛ kíni gè

¹Dawuda wuʔu gī25.1 Ŋúnugo gáà ki siɛnkanʔana gboli ó gboli nɛ séligi nɛ́ sɛbɛkaanna láà ní; sɛbɛkanʔana ó sɛbɛkanʔana ke taanni kìye táanni nɛ̀ yɛli nɛ́ Eburulo alifabe ní wè (wéli baa 9.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè)..

Yewe yo, mi nɛ̂ muɔ náari nɛ̀ yiʔɛ muɔ kɔli mɛ́ gè.

²Mi Kulocɛliɛ, mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄;

fǎga ki yaʔa fìɛrɛ tɔ́n mi nɛ̄ʔ

kire ga buu mi leguulo peri fundaanra kpínʔini mi wori nɛ̄ dèʔ.

³Bàli pe wéli muɔ mɛ́ wè, fìɛrɛ sǐ ga tɔ́n pe nɛ̄ʔ !

Fìɛrɛ ti bága tɔ́n pe nɛ̄

bàli pe ’dàli nɛ siɛnnɛ fáanni nyùgofun wè.

⁴Yewe yo, ‑ki yaʔa mi‑ muɔ koligo sɔ́migɔ gè cɛ́n;

‑mi tɛnmɛ kɛnmɛ bíì nɛ̄ m’bé muɔ kozinge líɛ gè.

⁵‑Mi yiʔɛ kíni gè muɔ koligo nī gè nɛ́ muɔ kányiʔɛ ní gè,

má sí mi tɛnmɛ, nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē Kulocɛliɛ ŋáà wi mi suu wè.

Mi nɛ wéli muɔ mɛ́ cɛngɛ ó cɛngɛ.

⁶Yewe yo, sɔ̀ngi ma taa nɛ́ muɔ nyinidaaguugo ní gè

nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kele25.6 Wéli baa 17.7 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ní gèle, gàli gīɛlɛ baa lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lè.

⁷Fǎga ní sɔ̀ngi daa nɛ́ mi nàgapunmɔ lɛ̀lɛ kapiʔile ní gèleʔ

nɛ́ mi tuudiʔɛlɛ ní gèleʔ;

sɔ̀ngi ma taa nɛ́ mi ní muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄,

nɛ́ muɔ kacɛ̀ngɛ ní gè, Yewe.

⁸Yewe fungo ki ’nyuɔ nɛ́ sín,

kire kɛnmɛ nɛ̄ wiī nɛ koligo tìí gè siɛnpuunninɔ nɛ̄ bèle.

⁹Siɛnnɛ bálì ní pe wè tɔ́ri bèleʔ,

wiī nɛ pe kɔ́ri nɛ waa kasingele kɔli mɛ́ gè,

nɛ pe tɛnmɛ wi koligo kele nɛ̄ gèle.

¹⁰Yewe kakpiʔiligele ke mìɛni yē

nɛ wi bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ́ wi kányiʔɛ tìí gè

bàli nɛ̄ pe tári nɛ yɛligi nɛ́ wi nyakungɛngɛ siɛnrɛ ní dè

nɛ́ ti kajuugbɛngɛlɛ ní gèle.

¹¹Muɔ míʔɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè, Yewe,

ma sí mi kapiʔile kàsulugo suɔ gè, bɛ̀ kiyē nìʔɛgɛlɛ gèle.

¹²A siɛn nɛ fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ wè,

Yewe nɛ̂ koligo tìɛ gè wi nɛ̄ gàa wi ’yɛli bè líɛ gè.

¹³Wi sìi wi nɛ̂ nyuɔ, wi siimɛ pi nɛ̂ kùlo taa lè kɔrigɔ.

¹⁴Yewe nɛ wi funzɔngirɔ tìí dè wi wuulo nɛ̄ bèle, bàli pe wi fìʔɛ́ bèle.

Wi nìɛ wi nyakungɛngɛ siɛnrɛ nyu de pe mɛ́.

¹⁵Mi nɛ wéli Yewe mɛ́ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī wi‑ pa mi suɔ,

nɛ́ ki cɛ́n wire wi nyɛ́ni mi tɔliyɔ yigi yè jùɔ nī wè.

¹⁶‑Mi wéli, má kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n mi yē mi nigbe, yawuʔɔ yē mi nɛ̄.

¹⁷Mi fungo ki funbiɛnrɛ ti ’niʔɛ mi nī,

‑mi cò ma yige mi kafurɔgɔlɔ nī gèle.

¹⁸‑Mi wéli mi wuʔɔgɔ nī gè nɛ́ mi fùrɔgɔ ní gè,

má sí mi kapiʔile ke mìɛni yaʔa mi nɛ̄.

¹⁹‑Ki wéli bɛ̀ mi leguulo pe ’niʔɛ bèle,

nɛ́ kɛnmɛ bíì nɛ̄ mi ’nɛ̀mɛfɔlilɔ biɛn bèle.

²⁰Bɛ̀ muɔ yē mi làridiʔɛ gè,

‑mi sìi wéli wè, má mi píle ma suɔ pe kiyɛ nī yè,

ma ki yaʔa fìɛrɛ fǎga mi taaʔ !

²¹Mi funviige nɛ́ mi sínmɛ pi de mi wéli,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ̄ mi sɔ̀ngirɔ ti yē.

²²ʔé, mi Kulocɛliɛ, -Isirayɛli fùgu wè ma suɔ;

ma wi yige wi funbiɛnrɛ ti mìɛni nī dè.

Yewe yo, -mi funviige kàyuʔu juu gè

¹Dawuda wuʔu gī.

Yewe yo, ‑mi kàyuʔu juu gè,

nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì tánʔa nɛ́ funviige ní

nɛ̀ mi funzɔngirɔ taʔa dè Yewe muɔ nɛ̄.

Mi tɔliyɔ yiì fíige nɛ̀ màʔaʔ.

²Yewe, ‑mi cò ma nyaa, ma mi siʔɛ ma wéli,

ma mi fungo nɛ́ mi nàzɔn cúungo wè ma wéli.

³Mi nɛ sɔ̀ngí nɛ tari nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ní gè,

mi nɛ tári nɛ yɛligi nɛ́ muɔ kányiʔɛ ní gè.

⁴Mi sì tɛ́ni nɛ́ siɛnnɛ ní bèle bàli pe dàari nyu wèʔ,

mi wè nɛ tári nɛ́ jànvaafɔlilɔ ní bèle.

⁵Kapiigbiʔilile gboli ni ’mi biɛn,

mi wè nɛ tɛ̀ní nɛ́ siɛnpiile ní bèleʔ.

⁶Mi ’mi kiyɛ jíge yè26.6 Eburulo mɛ́ bèle, a kaala cé kpíʔile lè, a siɛn wiì tàa cɛ́n ti nī wèʔ, wi nɛ̂ cé luʔɔ líɛ nɛ̀ kiyɛ jíge yè, bè ki tìɛ wire yē kanaasingbiʔiliwe (wéli baa Fàn 21.7; Mat 27.24). Nɛ́ míɛni, a siɛn ó siɛn je jíin Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè, wi cé yɛli bè kiyɛ jíge yè. bɛ̀ mi sì kaala kpíʔile wèʔ,

kire ga buu mi‑ sìʔɛrɛ kpɔni muɔ gbùʔɔrɔdiʔɛ yafanʔa nɛ̄ gè, Yewe,

⁷bèri nyu nɛ́ mi yékpoli ní lè bè puu kicɛ́nvɔli,

bèri muɔ kakpoliyo yi mìɛni nyu yè.

⁸Yewe yo, saʔa ki ’mi dɛ́ni gàa gī muɔ Kòridiʔɛ gè,

nɛ́ tiʔɛ ní gè baa muɔ kpuɔmɔ pi yē bè26.8 Wéli baa Yir 24.16; 32.22; 40.35; Kùlo1 8.11; Zan 1.14..

⁹Fǎga mi sìi kúɔ wè nɛ́ kapiigbiʔilile ní bèleʔ;

fǎga mi kpúu nɛ́ siɛnkpuulo ní bèleʔ.

¹⁰Peli bèle, piyē gbòboriyaʔala bèri kapiʔi kpínʔini gè,

pe kàliiye ní yè gbòboriyaʔaya

bèri yɛrɛ nùʔɔrɔ́ dè de suɔ siɛnnɛ mɛ́ bèle.

¹¹Nɛ̀ ki yaʔa mi wè, mi nɛ tári funviige ní.

‑Mi píle ma suɔ! Ma kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄ !

¹²Mi ’sɔ́migɔ nɛ̀ yéri kozinge nī gè.

Yewe, m’bé kpuʔɔrɔ taʔa dè muɔ nɛ̄, gboli nī lè nàa ni ’kpúʔɔ lè.

M’bé lèbaanna le, bɛ̀ Yewe nɛ mi wéli wè

¹Dawuda wuʔu gī.

Yewe yē mi kpìɛnmɛ nɛ́ ní mi suɔfɔli.

Ŋáa nɛ̄ m’bé ní de fìʔɛ́ ?

Yewe yē mi sìi wi làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ.

Ŋáa nɛ̄ m’bé ní de fìʔɛ́ ?

²A siɛnpiile pe ’pɛn mi kúrugu bèle

bè pa mi kabari bè mi céri káa dè,

mi leguulo nɛ́ mi parifɔlilɔ, peli bīɛlɛ pe bé kúrugo bè tuu !

³A kapiɛngbuɔnnɔ pe pɛ́nì mi màʔa nɛ̀ suʔu bèle,

miǐ ga tíi bé fíɛ mi fungo nī gèʔ.

A ki cɛ́nì nyaa kapiɛnnɛ ’yɛ̀ mi kúrugu wè,

m’bé mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè.

⁴Kaala nigbe mi nyɛ́nì náari Yewe mɛ́, lire yákuɔ mi nɛ caa:

bè kò Yewe saʔa nī gè mi sìi cɛnyɛ yi mìɛni nī

bè Yewe cɛ̀nmɛ nyaa bè,

bèri ki caa bè puu wi yiʔɛ mɛ́27.4 bèri ki caa bè puu wi yiʔɛ mɛ́:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: bè wi yúgo. wi Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n yawuʔɔ cɛngɛ nī gè wi bé mi nyɔ́gɔ wi nyúmɔ nī bè27.5 nyúmɔ: Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ki ’juu nɛ́ jo: kpátaʔa. Nyaʔafolido nī dè, siɛnrɛ dáà ti wè ki tìí làridiʔɛ gīʔ.,

wi bé mi làrigɛ wi fɛ̀ni saʔa laamɛ nī bè,

wi bé mi tárigɛ kàdɛnigbaala naamɛ gè.

⁶Píra ŋáà nī wè, mi ’kpúʔɔ nɛ̀ tóri

mi leguulo nɛ̄ bèle, bàli pe ’mi màʔa bèle !

M’bé yajuʔu káà kpúu bè kɛn Yewe mɛ́ wi fɛ̀ni saʔa nī gè,

béri fundaanra yékpuʔulo wáari gèle;

m’béri ŋú béri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè, bè Yewe gbùʔɔrɔ wè.

⁷Yewe yo, mi nɛ muɔ yeri ! ‑Mi kòkuulo lúʔu lè !

‑Kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄, ma mi náarigɛ cò gè !

⁸Mi fungo ki ’muɔ siɛnrɛ lúʔu dè, Yewe,

a muɔ ’jo27.8 a muɔ ’jo:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi fungo ki ’juu nɛ́ muɔ liɛlɛ ní nɛ́ jo.: «Te báan ma pa mi yiʔɛ caa !»

Ao, Yewe, mi nɛ báan bè pa muɔ yiʔɛ caa gè.

⁹Fǎga muɔ yiʔɛ làrigɛ gè mi nɛ̄ʔ !

Fǎga mi ŋɔrigɔ nɛ́ nàʔa níʔ, mi ŋáà wī muɔ baakuɔwɔ wè !

Muɔ yē mi sáʔafɔli. Fǎga núgo mi táanniʔ, fǎga mi yaʔaʔ,

Kulocɛliɛ, muɔ ŋáà ma ’mi suɔ wè !

¹⁰A mi tuu nɛ́ mi yàa pe ’mi cíi wè, Yewe bé mi kɔ́ri.

¹¹Yewe yo, ‑mi tɛnmɛ muɔ koligo nɛ̄ gè,

‑mi nàʔa kozinge nī gè mi palilɛfɔlilɔ peli kɛnmɛ nɛ̄.

¹²Fǎga ki yaʔa gàa mi parifɔlilɔ pe sɔ̀ngí gè ki‑ foriʔ !

Nɛ́ ki cɛ́n siɛnnɛ nyɛ́nì yɛ̀ mi kúrugu nɛ̀ finɛ nɛ̀ taʔa mi nɛ̄,

bàli pe kpìlikpili nyu wè, nɛ̀mɛfɔlilɔ bèle.

¹³Mɛni mi cî ga puu

a mi sì yé mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe kacɛ̀ngɛ nɛ̄ gèʔ,

duniya ŋáà nī siɛnnɛ pe yē sìi nɛ̄ wè ?

¹⁴Bɛ̀ ki yē gè, yéri ma Yewe sige wè,

ma gbɛ̀nmɛ le, ma lèbaanna líɛ !

ʔaan, yéri ma Yewe sige wè !

Yewe nyɛ́nì lúʔu m’mɛ́ !

¹Dawuda wuʔu gī.

Muɔ wī, Yewe, ŋàa mi nɛ yeri wè.

Muɔ ŋáà wī mi kàdɛnigbaala lè,

muɔ fǎga puu dùnɔ mi náarigɛ mɛ́ gèʔ.

A muɔ ’kò bobogo gè, muɔ sì lúʔu m’mɛ́ wèʔ,

m’bé puu bɛ̀ bàli tíɛlɛ pe jíin kusiʔi nī gè.

²‑Mi yékpoli lúʔu lè bà mi nɛ muɔ fiɛn wè;

‑nyinimɛ taa mi nɛ̄ bà mi nɛ muɔ yeri ma mi sáʔa wè,

bà mi ’mi kiyɛ yɛ̀gɛ yè bè muɔ náari wè28.2 Bè kiyɛ yɛ̀gɛ yè naamɛ gè bè náari wè, ki yé puu kaliɛlɛ Isirayɛliyé mɛ́ bèle (wéli baa 63.5; 134.2; 141.2; Kùlo1 8.22; Ɛsid 9.5; Nɛy 8.6; Eza 1.15; Tim1 2.8).,

baa muɔ tiɛcɛ̀njɛngɛ wàlidɛngɛgɛ kɔli mɛ́ gè.

³Fǎga mi pínɛ bè cíi nɛ́ siɛnpiile ní bèleʔ,

bàli bīɛlɛ kapiigbiʔilile bèle;

piyē nɛ yanyige siɛnrɛ nyu dè pe siɛnnyɛninɛ mɛ́ bèle

nɛ̀ sí ki yaʔa pe funyɔ yiī nyìyɛ sɔ̀ngibiire nɛ̄ dè.

⁴‑Pe sàri kɛn wè pe mɛ́ ma yɛli nɛ́ gàa ní pe ’kpíʔile gè,

nɛ̀ yɛli nɛ́ pe kacuʔɔrɔ ní dè dàa pe kpínʔini dè !

‑Pe sàri ma yɛli nɛ́ pe kiyɛ baara ní dè, ‑pe tɔ̀ni kɛn wè pe mɛ́ !

⁵Bɛ̀ pe wè nɛ tɔ́ri nɛ́ Yewe kakpiʔiligele ní gèleʔ,

nɛ́ wi kiyɛ baara ní dè,

Yewe bé pe cáan dàala nɛ̄ lè, wiǐ ní pe yérigeʔ.

⁶Kpuʔɔrɔ ’yɛli de tari Yewe nɛ̄ wè,

nɛ́ ki cɛ́n wi nyɛ́nì mi yékpoli lúʔu lè bà mi nɛ wi fiɛn wè.

⁷Yewe yē mi ŋɔri taadiʔɛ nɛ́ ní mi timɔzigege gè.

Wire mɛ́ mi nìɛ yaʔa nɛ́ mi fungo ki mìɛni ní.

Wi nɛ̂ mi sáʔa; mi fungo ki nɛ̂ puu fundaanra nɛ̄.

M’béri wi gbùʔɔrɔ́ nɛ́ mi ŋúnugo ní gè.

⁸Yewe yē wi wuulo pe ŋɔri taadiʔɛ.

Wire wī wi siɛnnyiɛnɛgɔnwɔ wi làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ;

kire tiʔɛ nī wi nɛ̂ suɔlɔ taa lè.

⁹Yewe yo, ‑muɔ siɛnnɛ suɔ bèle, ma diba taʔa wè muɔ kɔrigɔ nɛ̄ gè !

Ma puu pe sìnbanaʔawa, ma pe gbó súuri !

Yewe yékpoli niī nɛ́ ŋɔri ní

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Yeri Yewe tòbiló wè kɛnmɛ bíì nɛ̄ wi yē wè,

yeli bálì bīɛlɛ nyìʔɛnɛ fànʔafɔlilɔ bèle29.1 nyìʔɛnɛ fànʔafɔlilɔ: Kɔri kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Ki bé gbɛ̀ yiʔɛ bè juu bé jo: nyìʔɛnɛ tundunminɔ kire ga laa kulocɛlɛlɛ.Pálì nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo ki wè kányiʔɛ kulocɛlɛlɛʔ náʔa gè, á kire bɛ̀ʔ gè, ki bé gbɛ̀ nyaa kiī nɛ nyu nyìʔɛnɛ tundunminɔ wuʔu nɛ̄. Pe mìɛni piyē Kulocɛliɛ fànʔa láara gè baa wi nàkpanʔa nī gè. Wéli baa 82.1; 89.7; 97.7; 138.1. !

Ye‑ Yewe kpuɔmɔ nɛ́ wi ŋɔri tòbilo dè !

²Ye‑ wi míʔɛ kpúʔɔgɛnmɛ tòbilo bè !

Ye‑ tuu ye cúbulo yé Yewe gbùʔɔrɔ wè,

wire ŋáà wī Tiɛlɛfun Kulocɛliɛ níɛ nyíʔɛnɛ wè29.2 wire ŋáà wī Tiɛlɛfun Kulocɛliɛ níɛ nyíʔɛnɛ wè: Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: nɛ́ cìilimɛ fɛ̀ninɛ ní..

³Yewe wire yékpoli ni lúru nɛ tòrí luɔyɔ tùnmɔ nɛ̄ bè.

Kpuɔmɔ Kulocɛliɛ wi yékpoli ni ’kpɛ̀ni,

Yewe ŋáà wī kuʔɔjii luɔyɔ naamɛ gè.

⁴Yewe yékpoli niī nɛ tùngú nɛ́ ŋɔri ní,

Yewe kpuɔmɔ yékpoli niī nɛ tùngú.

⁵Yewe yékpoli niī nɛ sɛdiri tiikpaʔaliyɛ29.5 Tiikpaʔaliyɛ yáà yi ’puu nyàa ní pe saaya faanri yè, nyàa yi ’puu lagbɛnrɛ tiire nɛ́ ní Liban kùlo nī lè. Kùlofɔli Sulomani wi cé ’yàa suɔ nɛ̀ pɛ́nì Kulocɛliɛ Gbùʔɔrɔsaʔa faan gè nɛ́ ti ní (wéli baa Tɔ́r 24.6; Kùlo1 5.6-10). kabari yè;

Yewe wiī nɛ Liban kùlo sɛdiri tiikpaʔaliyɛ kabari yè.

⁶Wiī nɛ ki kpínʔini Liban nyaguruyo yi nìɛ yogi bɛ̀ nɛ̀naaya tíɛlɛ;

wiī nɛ ki kpínʔini Siriyɔn nyagurugo29.6 Siriyɔn wè, Ɛrimɔ nyagurugo míʔɛ káà gī, siɛnfelide táà nī. Ɛrimɔ nyagurugo ki yé puu kàdɛnikpaʔaligɛ káà Isirayɛli láʔala nɛ̄ lè cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ kàmɛgɛ kɔli mɛ́. Kùlogolo gálì ke ’puu Isirayɛli táanni wè, peli míɛni míʔɛ káà le ki nɛ̄; kùlo láà ’puu nɛ ki ye Siriyɔn (wéli baa 29.6; Fàn 4.48).ki nìɛ yogi

bɛ̀ nyàʔanuɔ nɛ̀naʔa tíɛlɛ.

⁷Yewe yékpoli niī nɛ kàsun dìsaanna tìrigí.

⁸Yewe yékpoli niī nɛ waama kùlo cúungu lè.

Yewe wiī nɛ Kadɛsi waama kùlo cúungu lè.

⁹Yewe yékpoli niī nɛ ki kpínʔini sɔ̀bilɔ pe nɛ̂ sii29.9 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: wiī nɛ tiikpaʔaliyɛ yàʔará yè..

Niī nɛ ki kpínʔini kákpuɔ wɛrɛ ti mìɛni nɛ celile nɛ tíri.

Bàli bīɛlɛ baa wi nàkpanʔa nī gè,

pe mìɛni ’yékpuʔulo wáa nɛ́ jo: «We‑ wi kpúʔɔ!

¹⁰Wiī baa tɛ́niwɛ wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè kàsakpiile nyùgo nɛ̄ gè;

Yewe wiī tɛ́niwɛ kùlofɔligɔ nɛ̄ gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ.»

¹¹Yewe béri ŋɔri kanʔa dè wi siɛnnɛ mɛ́ bèle.

Yewe béri diba tari wè wi siɛnnɛ nɛ̄ bèle bè yanyige kɛn.

Yewe wi ’mi puʔɔ

¹Ŋúnugo gáà pe ’ŋú Gbùʔɔrɔsaʔa múgu cɛngɛ nī gè. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe yo, mi nɛ muɔ kpóri !

Nɛ́ ki cɛ́n muɔ ’mi píle nɛ̀ yige kàwiʔi nī gè,

muɔ sì yéri ki nɛ̄ mi leguulo peri mi tíʔɛʔ.

³Yewe mi Kulocɛliɛ yo, mi ’muɔ yeri ma mi sáʔa, a muɔ ’mi puʔɔ.

⁴Yewe, muɔ ’mi píle nɛ̀ yige kusiʔi nī gè,

a muɔ ’sìi kɛn wè m’mɛ́ bà mi ’puu nɛ jiin nyɛgɛ nī gè30.4 jiin nyɛgɛ nī gè: Juugɛnmɛ báà pi ’puu bè kusiʔi tìɛ gè (wéli baa 28.1; 55.24; 69.16; 86.13; 143.7; Sél 37.35; Sam1 2.6)..

⁵Yeli ye mìɛni bàli bīɛlɛ ye ’yìye puɔ Yewe nɛ̄ wè,

yeri wi gbùʔɔrɔ́ nɛ́ yeli ŋúnuyɔ ní yè,

yeri wi tiɛlɛfun míʔɛ tòbilo gè.

⁶Nɛ̀ taʔa gíi nɛ̄, wi funyɛrigɛ ki wè nɛ mɔgiʔ;

wi kpuʔɔrɔ ti nɛ̂ mɔgɔ sìi wi mìɛni nī.

Pìlige nī gè, kɔngɔ ki nɛ̂ wáa nɛ̀ súɔn;

a kpìɛnmɛ ’tuu bè, fundaanra ti nɛ̂ pɛn.

⁷Bà mi kele ke ’puu nɛ nyuʔɔ gèle, a mi ’ki juu nɛ́ jo:

«Miǐ ga tíi cɛ̀li bè tuuʔ.»

⁸Yewe, muɔ yé muɔ kpuʔɔrɔ tìɛ dè mi nɛ̄

nɛ́ mi cò nɛ̀ yérige bɛ̀ nyagurugbɛngɛ tíɛlɛ.

Nɛ̀ ki yaʔa bà muɔ ’muɔ yiʔɛ làrigɛ gè, a fíɛgbuɔrɔ ’mi cò.

⁹Je muɔ mi ’puu nɛ yeri ma mi saʔa, Yewe !

Mi Kàfɔli, mi ’puu nɛ muɔ fiɛn ma nyinimɛ taa mi nɛ̄.

¹⁰A mi ’kùu nɛ̀ jíin kàwiʔi nī gè, tɔ̀ni ŋíi feliwe muɔ bé taa ki nī ?

Nyɛdari ti bé gbɛ̀ri ŋú lé bèri muɔ kpóri ?

Ti bé gbɛ̀ri muɔ kányiʔɛ kaala jáari lè lé ?

¹¹Te lúru mi mɛ́, Yewe ! ‑Nyinimɛ taa mi nɛ̄ !

Yewe, ma kò mi sáʔafɔli !

¹²ʔé, muɔ ’mi kɔnwaara yiʔɛ dè a ti ’kò yuɔrɔ;

muɔ ’kùugo kayaʔa burugo fòri gè mi nɛ̄,

nɛ́ fundaanra burugbuʔɔ le gè ki sìndiʔɛ nī gè,

¹³kire ga buu mi ń’de ŋú muɔ mɛ́,

dí mi fungo ki fǎga ní kò pìirige mmɛ gèʔ.

Yewe mi Kulocɛliɛ, m’béri muɔ kpóri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ !

Mi nɛ Yewe náari wi- mi suɔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe muɔ mɛ́ mi ’líʔire jó, fǎga ki yaʔa fìɛrɛ‑ tɔ́n mi nɛ̄ʔ !

Bɛ̀ muɔ nɛ kasingele kpínʔini gèle lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lè, ‑mi píle ma suɔ31.2 Koliyo nyáà wuʔu gè 2-4, wéli baa 71.1-3. !

³‑Líiye cáan m’mɛ́ fáari! Ma mi cò ma yige pe kiyɛ nī yè,

ma puu mi mɛ́ kàdɛnigbaala, tiʔɛ gíì nī m’bé làri wè,

ma puu làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ mi mɛ́, kire ga buu mi‑ suɔlɔ taa !

⁴ʔaan, muɔ yē mi kàdɛnigbaala

nɛ́ ní mi làridiʔɛ lìrige gáà gī naamɛ gè !

Bè ki yaʔa muɔ míʔɛ kiri kpóri gè,

ma mi yiʔɛ kíni gè, mari waa nɛ́ mi ní.

⁵‑Mi cò ma yige jùɔ nī wè ŋàa pe ’pari mi nɛ̄ wè,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē mi làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ.

⁶Mi nyɛ́nì mi pìle yaʔa lè muɔ kiyɛ nī yè31.6 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Luk 23.46..

Yewe, muɔ yē kányiʔɛ Kulocɛliɛ; muɔ ’mi fùgu nɛ̀ suɔ.

⁷Bàli pe baara kúu nyùgofun yɛrɛ mɛ́ dè, pe ’mi biɛn;

mi wè, mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄, Yewe.

⁸M’béri fundaanra kpínʔini bèri muguri

muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì mi fuunmɔ nyaa bè, muɔ ’ki cɛ́n funbiɛnrɛ dáà dī mi nɛ̄ dè.

⁹Muɔ sì mi yaʔa mi leguulo pe kiyɛ nīʔ;

muɔ ’mi tɔliyɔ yérige yè larigbuʔɔ káà nī.

¹⁰Yewe, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄, nɛ́ ki cɛ́n mi yē cɔ̀riwɔ !

Mi nyapigele ke ’nyɛ́nigɛ fùrɔgɔ nɛ̄ gè, mi pìle nɛ́ mi fungo ki ’fùrɔ.

¹¹Mi sìi wiī nɛ kùu funbiɛnrɛ nī dè, mi nɛ cíɛn mi yiʔɛlɛ ke mìɛni nī.

Mi ŋɔri ti ’kúɔ mi kolimɔ pire kɛnmɛ nɛ̄31.11 kolimɔ pire kɛnmɛ nɛ̄:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi fuunmɔ pire kɛnmɛ nɛ̄., mi céri nɛ́ mi kácere ti wari nɛ waa.

¹²Mi nyɛ́nì kò kátaanra yɛgɛ mi piɛnnɛ mɛ́ bèle,

nɛ́ ń’nɛ̀ kò fìɛrɛ yɛgɛ mi tɛ́ninyɛninɛ mɛ́ bèle.

Bàli pe ’mi cɛ́n bèle, piyē nɛ fìʔɛ́ mi nɛ̄,

bàli pe mi nyaʔa kpànʔanɛ gè, pe nɛ̂ wàli nɛ̀ yéri31.12 Wéli baa 38.12; 41.10; 69.9; 88.9,19; Zɔbi 19.13-19; Zer 12.6; 15.17..

¹³Pe ’mi yige pe sɔ̀ngirɔ nī dè mi‑ kò bɛ̀ kpúu tíɛlɛ.

Mi yē bɛ̀ kàjuʔɔ tíɛlɛ gàa ki ’jaa gè.

¹⁴Nɛ́ ki cɛ́n mi nɛ ti lúru dàa siɛnnɛ pe nyu mi wori nɛ̄ dè.

Fíɛrɛ ti ’mi màʔa nɛ̀ suʔu; pe ’wúɔ mi nɛ̄ níɛ nyu bè mi kpúu31.14 Wéli baa Zer 6.25; 20.3,10; 46.5; 49.29..

¹⁵Nɛ̀ ki yaʔa mi wè, mi nyɛ́nì nìɛ le muɔ kiyɛ nī yè, Yewe.

A mi ’ki juu nɛ́ jo: «Muɔ yē mi Kulocɛliɛ.»

¹⁶Mi sìi cɛnyɛ yiī muɔ kiyɛ nī;

ma mi cò ma yige mi leguulo pe kiyɛ nī, bàli pe ’mi cìra wè.

¹⁷Ma mi wéli nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní, mi ŋáà wī muɔ baakuɔwɔ wè.

‑Mi suɔ nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ní gè.

¹⁸Yewe yo, fǎga ki yaʔa fìɛrɛ tɔ́n mi nɛ̄ʔ,

nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì muɔ yeri.

‑Fìɛrɛ yaʔa ti‑ tɔ́n siɛnpiile nɛ̄ bèle,

dí pe nyuɔyɔ yi‑ sí tɔ́n baa kusiʔi nī gè.

¹⁹Ma pe káfinɛrɛ nyuɔyɔ yaʔa yè yi‑ kò boboyo,

nyàa yiī nɛ nyu siɛnsinwɛ kɔli mɛ́ gè nɛ́ nyawaala ní lè,

nɛ́ nìɛnyiɛnigɛ ní gè, nɛ́ parimɛ ní bè.

²⁰Wéli kɛnmɛ bíì nɛ̄ ki ’nyuɔ gè,

muɔ kacɛ̀ngboliyo nyáà muɔ ’wàli nɛ̀ tɛ́ngɛ yè

bìli mɛ́ pe fìʔɛ́ muɔ nɛ̄ bèle,

nyàa muɔ nɛ kpínʔini bàli mɛ́ pe ’líʔire jó muɔ mɛ́ wè,

lewiile pe mìɛni nyaamɛ nɛ̄ bè !

²¹Muɔ nɛ̂ gbɔbi nɛ̀ tɔ́n pe nɛ̄ nɛ̀ pe làrigɛ,

nɛ̀ pe líili siɛnnɛ pe nyalere nɛ̄ dè.

Muɔ nɛ̂ pe làrigɛ muɔ nyúmɔ nī bè,

nɛ̀ pe líili siɛnnɛ pe nyuɔyɔ nɛ̄ yè

bàli pe túngu nɛ́ pe ní bèle.

²²Kpuʔɔrɔ ’yɛli ti‑ taʔa Yewe nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n wi nyɛ́nì kacɛ̀ngboliyo kpíʔile m’mɛ́

wi bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè,

bà mi ’puu kàʔa nī gè

gàa kapiɛngbuɔnnɔ pe ’màʔa nɛ̀ suʔu gè.

²³Bɛ̀ fíɛrɛ ti yé mi cò dè, a mi ’ki juu nɛ́ jo:

«Wi ní wè mi nyaʔa wī léʔ ?»

Nɛ̀ sí ki yaʔa muɔ nyɛ́nì mi fiɛnnɛ lúʔu lè

bà mi ’yékpoli wáa lè muɔ kúrugu ma mi sáʔa wè.

²⁴Ye‑ Yewe yaʔa wi‑ yeli dɛ́ni,

yeli ye mìɛni bàli bīɛlɛ ye ’yìye puɔ wi nɛ̄ wè !

Yewe nɛ̂ pe wéli bàli bīɛlɛ wi kányiʔɛ wuulo bèle;

wiī nɛ wi fuʔɔ tɔ́ngi gè nɛ gbɛ̀ngí fungboliyofɔlilɔ mɛ́ bèle.

²⁵Ye‑ gbɛ̀nmɛ le ye puu lèbaanna ní,

yeli ye mìɛni bálì ye ’yeli sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè !

Siɛn ŋáà nɛ̄ Kulocɛliɛ ’ki yaʔa gè, fundaanra siɛn wī

¹Dawuda sícilimɛ ŋúnugo gī32.1 Nyasiɛnkaanna náà ni kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Ki bé gbɛ̀ jo tɛ́ni ma sɔ̀ngi, á kire bɛ̀ʔ tɛnmɛnɛ, kire ga laa ki ’kpíʔile nɛ́ sícilige ní. Kiī nɛ nyaʔa ŋúnuyɔ tiɛyɛ yáà nī: Ŋún 32, 42, 44, 45, 52-55, 74, 78, 88, 89, nɛ́ 142..

Wire ŋáà nɛ̄ Kulocɛliɛ ’wi tuudiɛlɛ yaʔa lè

nɛ́ wi kapiʔile kàsulugo suɔ gè, wi wuʔu kiī tànʔa !

²Wire ŋáà wī Yewe wi wè nɛ tɔ́ri nɛ́ wi kolimɔ ní bèʔ32.2 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 4.7-8.,

nɛ́ míɛni káfinɛrɛ wè baa wi sɔ̀ngirɔ nī dèʔ, wi wuʔu kiī tànʔa !

³Bà mi yé pìiri wè, a mi céri ti ’waʔa

mi kɔnwaara tire kɛnmɛ nɛ̄ cɛnguɔmɔ cɛngɛ ó cɛngɛ.

⁴Pìlige nɛ́ cɛnvugo muɔ kɔli ki ’mi seri nɛ̀ lúbugo mi nɛ̄.

Mi céri ti ’fùrɔ, ti tùnmɔ piī nɛ nyɛni nɛ yigi

majo yafɛnidɛ dī gbìnʔɛ lɛ̀lɛ nī lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Mi ’mi kapiile juu lè nɛ̀ tìɛ muɔ nɛ̄; mi sì mi kolimɔ làrigɛ bèʔ.

A mi ’ki juu nɛ́ jo: «M’bé yéri mi tuudiɛlɛ nɛ̄ lè Yewe yiʔɛ mɛ́.»

Kire nɛ̄ a muɔ ’mi kolimɔ yaʔa bè mi nɛ̄. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Kire kɛnmɛ nɛ̄ siɛn ó siɛn ŋáà wi ’wìi puɔ muɔ nɛ̄ wè,

wi ’yɛli bèri muɔ náari làjɛnnɛ nī lè.

A lakpoliyo yi kɛ́nì je wi lìi wè, yiǐ gbɛ̀ wi taa jòʔ.

⁷Muɔ yē mi làridiʔɛ; muɔ nɛ mi wéli

kire ga buu funbiɛnrɛ fǎga mi taaʔ.

Muɔ nɛ mi mári nɛ́ suɔlɔ ŋúnuyɔ ní. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁸A muɔ ’ki juu m’mɛ́ nɛ́ jo: «M’bé muɔ tɛnmɛ,

m’bé muɔ tìɛ koligo nɛ̄ gè gàa muɔ ’yɛli bè líɛ gè.

Mi nyapigele kiyē muɔ nɛ̄; m’béri nyu de tìí muɔ nɛ̄.»

⁹Ye fǎga puu ledoro bɛ̀ sunʔɔ nɛ́ sèfɛnnɛ tíɛlɛ lèʔ,

nyàa yiì cìlige yi funyɔ nī yèʔ,

nyàa pe ’yɛli bèri kàrigí nɛ́ gàrifii ní nɛ́ màʔagɛlɛ ní

kire ga buu yiri lúru, yi fǎga koligo yaʔa gèʔ32.9 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ; koligo gáà siɛnrɛ ti bé gbɛ̀ yiʔɛ felige sáamɛ nɛ̄..

¹⁰Wuʔɔgboliniʔɛyɛ nɛ siɛnpiiwe siri wè,

nɛ̀ sí ki yaʔa ŋàa wi ’wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè,

wi bé wire màʔa bè suʔu nɛ́ wi bànguɔ dɛ́nigɛ ní gè.

¹¹Yeli bèle siɛnsinminɛ bèle, ye‑ puu fundaanra nɛ̄,

yeri fundaanra kpínʔini Yewe nī !

Yeri fundaanra yékpuʔulo wáari, yeli mìɛni bálì funyɔ yi ’sín yè !

Kulocɛliɛ wī duniya faanfɔli wè, nɛ́ ní suɔfɔli

¹Siɛnsinminɛ, ye‑ fundaanra yékpuʔulo wáa Yewe mɛ́ !

Siɛn ŋáà wi fungo ki ’sín gè, ki ’yɛli wiri Yewe kpóri.

²Ye‑ Yewe gbùʔɔrɔ wè nɛ́ gɔripile ní lè,

yeri màʔagɛlɛ kiɛ bɔ̀licɛrigɛ kpúɔn gè wi mɛ́ !

³Yeri ŋúnuvɔngɔ ŋú wi mɛ́, yeri yakpuɔnrɔ sɔ́migi dè de kpúɔn wi mɛ́,

yeri wi gbùʔɔrɔ kòkuʔulo wáari gèle !

⁴Nɛ́ ki cɛ́n Yewe siɛnrɛ dè ti nyɛ́nì sín,

wi kakpiʔiligele ke mìɛni yē kányiʔɛ wuʔulo.

⁵Yewe wiī sìɛnwɛ; ki ’wi dɛ́ni bè kàyuʔu juu nɛ́ sínmɛ ní.

Yewe bànguɔ dɛ́nigɛ ki ’dàala nyì lè.

⁶Yewe ’juu, a nyìʔɛnɛ ni ’yiri,

nɛ́ wi nyuɔ káfaligɛ ní gè a wi ’ŋɔgɔlɔ gbuʔulo ke mìɛni faan.

⁷Wiī nɛ kuʔɔjii luɔyɔ pínɛ yè yìi nī nɛ̀ yɛli nɛ́ yi láʔagɛlɛ ní gèle,

wiī nɛ ki kpínʔini lakpoliyo sícuuyo yi fúu nɛ jiin wi yaleye nī yè.

⁸Ki ’yɛli dàala siɛnnɛ pe mìɛni de fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ !

Ki ’yɛli duniya siɛnnɛ pe mìɛni de fún wi yiʔɛ mɛ́ !

⁹Wire wi ’juu á ki ’kpíʔile bɛ̀,

wire wi ’ki juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ á ki ’yéri bɛ̀.

¹⁰Gàa kùlogolo siɛnnɛ pe caa ki de kpínʔini gè, Yewe nɛ ki córi,

wiī nɛ kùlogolo siɛnfeliye sɔ̀ngirɔ curugi dè.

¹¹Yewe nyɛ́ni kele kiyē nɛ kpínʔini súuri,

wi funzɔngirɔ kele kiyē nɛ forigi kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni nī.

¹²Kùlo náà nī Yewe yē ni Kulocɛliɛ wè, ni wuʔu kiī tànʔa;

kire kùlo siɛnnɛ bálì wi ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wi wuulo bèle, peli wuʔu kiī tànʔa.

¹³Bè wi yaʔa baa nyìʔɛnɛ nī lè,

a Yewe ’wéli náʔa dàala nɛ̄ lè, a wi ’lewiile pe mìɛni nyaa.

¹⁴Tiʔɛ gáà nī wi yē tɛ́niwɛ wè,

wiī nɛ dàala siɛnnɛ pe mìɛni nyaʔa.

¹⁵Wire ŋáà wi ’siɛn ó siɛn fungo faan gè,

wire wiī nɛ pe kakpiʔiligele ke mìɛni ciʔige gèle nɛ wéli.

¹⁶Kùlofɔli wiǐ gbɛ̀ wìi suɔ nɛ́ kapiɛngbuɔnniʔɛnɛ ní bèleʔ.

Nàyeliwe wiǐ gbɛ̀ wìi suɔ nɛ́ wi ŋɔri ní dèʔ, dàa ti ’niʔɛ dè33.16 Koliyo 16-17 wuʔu nī gè, wéli baa 18.30-34; 147.10..

¹⁷Siɛn sǐ gbɛ̀ wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè kapiɛngbuɔn sunʔɔ nɛ̄ gèʔ,

nɛ́ ki cɛ́n ki bága wi biɛn; kiǐ gbɛ̀ wi suɔ nɛ́ ki ŋɔri ní dè nìʔɛrɛ dèʔ.

¹⁸Ye‑ ki cɛ́n, Yewe nyapile niī nɛ pe nyaʔa bàli pe wi fìʔɛ́ bèle,

bàli pe ’pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ̄ gè.

¹⁹Wi bé pe píle bè suɔ kùu mɛ́ wè bé sí pe wéli fungo lɛ̀lɛ nī lè.

²⁰Weli bèle, weli nyɛ́nì weli sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄.

Wire wī weli sáʔafɔli nɛ́ ní weli timɔzigege !

²¹Nɛ́ ki cɛ́n weli funyɔ yi béri fundaanra kpínʔini wi nī,

bɛ̀ weli ’weli sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi tiɛlɛfun míʔɛ nɛ̄ gè.

²²Yewe yo, ‑muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ yaʔa gè ki‑ puu weli nɛ̄,

nɛ̀ yɛli nɛ́ weli tɛ́ngɛlɛ ní lè muɔ nɛ̄ wè.

Yewe nyɛ́nì mi suɔ mi fùrɔgɔ nī gè

¹Dawuda wuʔu gī34.1 Ŋúnugo gáà ki siɛnkanʔana gboli ó gboli nɛ séligi nɛ́ sɛbɛkaanna láà ní; sɛbɛkanʔana ó sɛbɛkanʔana ke taanni kìye táanni nɛ̀ yɛli nɛ́ Eburulo alifabe ní wè (wéli baa 9.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè).. Bà wi yé wìi kpíʔile kàalafɔli Abimɛlɛki yiʔɛ mɛ́ gè, á wi ’wi cìra a wi ’kɛ́ wè34.1 Abimɛlɛki wi ’puu fànʔafɔli kàʔa káà nī Filisiti kùlo nī; pe ’puu nɛ fànʔafɔli yeri míɛni Akisi. Dawuda yé fɛ̀ nɛ̀ kɛ́ baa nɛ̀ sɛ́nì làri kùlofɔli Sawuli nɛ̄ wè. Wiì puu nɛ caaʔ Abimɛlɛki- ki cɛ́n wire yē kapiɛngbuɔn sànbali, kire nɛ̄ wi wìi kpíʔile kàalafɔli. Wéli baa Sam1 21.11-16..

²M’béri kpuʔɔrɔ tari dè Yewe nɛ̄ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

wi gbùʔɔrigɔ ki bé puu mi nyuɔ nī gè súuri.

³Mi nɛ nìɛ kpóri Yewe nī.

Ki ’yɛli siɛnnɛ pe‑ ki cɛ́n, siɛnnɛ bálì ní pe wè tɔ́ri bèleʔ, peri fundaanra kpínʔini.

⁴Yeri Yewe kpuɔmɔ wuʔu jáari gè nɛ́ mi ní !

Ye‑ puu weri wi míʔɛ kpóri gè !

⁵Mi ’Yewe caa wè, á wi ’lúʔu m’mɛ́,

á wi ’mi suɔ mi fíɛrɛ ti mìɛni mɛ́.

⁶Bàli pe wéli wi mɛ́ wè, pe yiɛyɛ yiī nɛ nyíʔɛnɛ;

fìɛrɛ sǐ ga tíi tɔ́n pe nɛ̄ʔ.

⁷Fuunmɔfɔli wáà yé Yewe yeri wè,

a wi ’lúʔu wi mɛ́ nɛ̀ wi suɔ wi fùrɔgɔ ki mìɛni mɛ́.

⁸Yewe tundunwɔ34.8 Tundunwɔ wè náʔa gè, wi bé gbɛ̀ Yewe wire tíimɛ kɛnmɛ tìɛ (wéli baa 35.5-6; Sél 16.7; 32.1-2; Kùlo2 6.14-23), nɛ́ míɛni wi baara tire dī bèri Yewe wi wuulo wéli bèle (wéli baa Yir 14.19; Kùlo2 19.35; Dan 6.22). wi nɛ̂ pe màʔa nɛ̀ suʔu,

bàli pe fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ wè; wi nɛ̂ pe píle nɛ̀ suɔ.

⁹Ye‑ ki laala ye wéli ye ki cɛ́n kɛnmɛ bíì nɛ̄ Yewe wi ’nyuɔ wè34.9 Wéli baa Piɛ1 2.3. !

Siɛn ŋáà wi ’líʔire jó wi mɛ́ wè, wi wuʔu kiī tànʔa !

¹⁰Yeri fìʔɛ́ Yewe nɛ̄, yeli bálì wi ’wàli nɛ̀ tɛ́ngɛ bèle,

nɛ́ ki cɛ́n yafiɛn sì pe laaʔ, bàli pe wi fìʔɛ́ wè.

¹¹Jàriyɛlilɛ pe cî nɛ pe lìile caa lè nɛ fùrɔ́,

nɛ̀ ki yaʔa bàli pe ’pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè, yafiɛn sì pe laaʔ.

¹²Mi pìile, yeri báan ye pa lúʔu m’mɛ́34.12 Nyasiɛnrɛ juugɛnmɛ páà bī, tɛnmɛfɔlilɔ pe ’puu nɛ pe pìtɛnminɛ yeri bèle mmɛ gè a pe gbɛ̀nɛ séli nɛ pe tɛnmɛ sícilige nɛ̄ gè (wéli baa Kàs 1.8,10; 2.1). !

M’béri yeli tɛnmɛ kɛnmɛ báà nɛ̄ yeli ’yɛli bèri fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ wè.

¹³Yeli nī bèle, a sìi wi ’siɛn ŋíì dɛ́ni wè,

a wiī nɛ caa bè yacɛ̀nrɛ nyaa wi sìi cɛnyɛ nī yè34.13 Koliyo 13-17 wuʔu nī gè, ki ’juu baa Piɛ1 3.10-12.,

¹⁴wi‑ wi nyinɛ cò lè kapiʔi nɛ̄ gè,

wi‑ wi nyasɛnyɛ cò yè káfinɛrɛ siɛnrɛ nɛ̄ dè.

¹⁵Ma láʔa kapiʔi nɛ̄ gè, mari kacɛ̀ngɛ kpínʔini,

mari yanyige caa gè, ma ki cìra ma cò.

¹⁶Yewe nyapigele kiyē siɛnsinminɛ nɛ̄ bèle,

wi ngbúʔulo kiyē múgugolo bè lúʔu bàli mɛ́ pe ’wi yeri wi‑ peli sáʔa wè.

¹⁷Yewe nɛ túngu nɛ́ kapiigbiʔilile ní bèle

kire ga buu siɛn fǎ ní sɔ̀ngi daa nɛ́ pe míʔɛ ní gè dàala nɛ̄ lèʔ.

¹⁸A siɛnsinminɛ pe kɛ́ni kòkuʔulo wáari gèle, Yewe nɛ̂ lúʔu pe mɛ́;

wi nɛ̂ pe píle nɛ̀ suɔ pe funbiɛnrɛ ti mìɛni mɛ́.

¹⁹Yewe yē pe táanni bàli bīɛlɛ funbiɛnrɛ nɛ̄ dè,

wiī nɛ pe pígele suu gèle gàli ke ’máama gèle.

²⁰Siɛnsinwɛ wi bé wuʔɔyɔ taa nìʔɛyɛ,

nɛ̀ ki yaʔa Yewe bé wi cò bè suɔ yi mìɛni mɛ́.

²¹Yewe nɛ wi káceye yi mìɛni wéli,

kàa nigbe sì cɛ́nì kaaʔ34.21 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Zan 19.36..

²²Kapiile ni bé siɛnpiiwe kpúu wè.

Bàli bīɛlɛ siɛnsinminɛ piyè pe dɛ́ni bèleʔ,

kàyuʔu bága tuu pe nɛ̄.

²³Nɛ̀ sí ki taa Yewe bé wi baakuɔlɔ sìi fùgu wè bè suɔ;

bàli pe ’líʔire jó wi mɛ́ wè, kàyuʔu sǐ ga tíi tuu pe nɛ̄ʔ.

Yewe yo, pa mi kàyuʔu juu gè !

¹Dawuda wuʔu gī.

Yewe yo, tún nɛ́ pe ní, bàli pe túngu nɛ́ mi ní bèle;

cáan nɛ́ pe ní, bàli pe cáanri nɛ́ mi ní wè.

²‑Muɔ kapiɛngbuɔn timɔzigepile nɛ́ muɔ timɔzigege cò gè

ma mìɛ tɔ́n, má yɛ̀ ma pa mi sáʔa !

³‑Muɔ tàbɛ píle wè ma yige, ma yiɛyɛ siin kágbaʔa líɛ gè, ma taʔa mi cìravɔlilɔ nɛ̄ bèle !

Ma ki juu m’mɛ́ dí muɔ wī mi suɔfɔli wè.

⁴‑Ki yaʔa fìɛrɛ‑ pe taa, pe míʔɛ ki‑ sí cúʔɔ, bàli pe caa bè mi kpúu bèle !

‑Ki yaʔa peri waa kàduʔu nī, dí fìɛrɛ‑ tɔ́n pe nɛ̄, bàli pe mi wuʔɔgɔ caa gè !

⁵‑Ki yaʔa pe‑ kò bɛ̀ sísumɔ tíɛlɛ bàa káfaligɛ nɛ líi gè

a Yewe tundunwɔ wi kɛ́ni pe ŋɔrigi wè35.5 Wéli baa 34.8 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. !

⁶‑Ki yaʔa pe koligo ki‑ puu yebilige ki de pɔ̀lí

a Yewe tundunwɔ wi kɛ́ni pe cìrá bè pe cò bèle !

⁷Miì yakaa kpíʔile pe nɛ̄ʔ, á pe ’pe jùɔlɔ pari bèle bè mi cò;

miì yakaa kpíʔile pe nɛ̄ʔ, á pe ’kàtiʔɛ túgu kire ga buu mi‑ tuu.

⁸‑Ki yaʔa cúʔɔgbuɔmɔ‑ pe fuu bè taa !

‑Ki yaʔa jùɔ ŋáà pe ’pari wè, peli tíimɛ pe‑ cò wi nɛ̄ !

‑Ki yaʔa peli tíimɛ pe‑ tuu cúʔɔgbuɔmɔ nī bè !

⁹Bà mi fungo ki bé puu fundaanra nɛ̄, Yewe,

mi fungo ki béri muguri bɛ̀ muɔ ’mi suɔ wè.

¹⁰Mi laamɛ pi mìɛni bé ki juu bé jo: «Ŋáa wī bɛ̀ muɔ tíɛlɛ, Yewe ?

Muɔ ŋáà ma yē nɛ fuunmɔfɔli suu wè siɛn ŋáà mɛ́ wi ŋɔri ti ’niʔɛ wi nɛ̄ wè,

ʔaan, muɔ ŋáà ma yē nɛ fuunmɔfɔli yigi wè kàyuulo kiyɛ nī yè,

fuunmɔfɔli nɛ́ fùrɔgɔfɔli ní wè.»

¹¹Káfinɛgbɛngɛfɔlilɔ nɛ yɛ̀gí nɛ mi yúgo nɛ́ dàa ní mi sì cɛ́n dèʔ;

¹²pe nìɛ mi sàrí nɛ́ kapiʔi ní gè kacɛ̀ngɛ sìndiʔɛ nī gè

gàa mi ’kpíʔile pe mɛ́ gè; mi ’kò mi nigbe, siɛn fùn.

¹³Nɛ̀ ki yaʔa, mi wè, bà peli ’puu nɛ yáa bèle,

mi nɛ̂ cé gbànvaʔaga burugo le níɛ̀ mìɛ cɛ́rigɛ nɛ sún nii wè;

láʔala fùn, mi ’puu nɛ náari pe mɛ́35.13 Bàli pe ’siɛnrɛ yiʔɛ dè, pe ’ki yiʔɛ tiɛyɛ yáà nī nɛ́ jo: a mi náarigɛ kiì yé cò gèʔ..

¹⁴Mi ’puu nɛ tánʔana nɛ mári nɛ waa níɛ báan

majo bɛ̀ mi ’puu nɛ ki kpínʔini mi nàgori mɛ́ wè kire ga laa mi siinyɛni mɛ́ wè.

Ki yé laamɛ wúɔ mi nī a mi ’gbɔbi,

majo ŋàa wi ’puu nɛ wi yàa kùugo kayaʔa kpínʔini gè.

¹⁵Nɛ̀ ki yaʔa bà mi ’kúrugo wè, a pe ’fali nɛ fundaanra kpínʔini nɛ̀ wúɔ mi nɛ̄;

nɛ̀mɛfɔlilɔ35.15 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: nabɔnminɔ. bálì miì yé cɛ́n bèleʔ,

a pe ’mi cɛnminɛ35.15 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ., piyè fɔ̀li nɛ̀ mi yaʔaʔ.

¹⁶Bàli pe wè fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ, pe mi tíʔɛ níɛ mi teri wè;

piyē nɛ gànʔana káa gèle mi kɛnmɛ nɛ̄ bè.

¹⁷Mi Kàfɔli, lɛ̀lɛ líi nī muɔ bága pe wéli ?

‑Mi suɔ bàli mɛ́ pe je mi cúʔɔ bèle;

‑mi sìi suɔ wè jàriyɛlilɛ bálì mɛ́ bèle !

¹⁸M’bága de muɔ síɛri siɛnnɛ gboli nī lè,

siɛnniʔɛmɛ sunʔɔmɔ nī bè, bèri muɔ kpóri.

¹⁹Fǎga ki yaʔa mi leguulo peri fundaanra kpínʔini mi kɛnmɛ nɛ̄ bèʔ,

bàli pe finɛnɛ nɛ tari mi nɛ̄ bèle,

siɛnnɛ bálì mi ’biɛn nyùgofun wè,

á piyē nɛ mi teri wè níɛ nyapigele yùbú gèle nɛ tɔ́ngi gèle.

²⁰Nɛ́ ki cɛ́n pe wè nɛ yanyige siɛnrɛ nyuʔ; pe nìɛ nyalere kpínʔini bìli nɛ̄ bèle;

bàli bīɛlɛ yanyige nɛ̄ gè kùlo nī lè,

pe nìɛ káfinɛrɛ kele gbòborí gèle peli nɛ̄.

²¹Pe ’wúɔ nɛ̀ nyuɔ le mi nɛ̄, nɛ́ jo:

«ʔanhaa, ʔanhaa, we nyɛ́nì wi kele nyaa gèle nɛ́ weli nyapigele ní gèle !»

²²Yewe yo, muɔ̀ ki nyaa léʔ ? Fǎga pìiri pe nɛ̄ díɛʔ !

Mi Kàfɔli, fǎga kò liilige mi nɛ̄ díɛʔ !

²³Yɛ̀ ŋɔ́nimɔ nɛ̄ bè, ma tànʔa kɛn m’mɛ́ !

Mi Kàfɔli Kulocɛliɛ, ‑mi kàyuʔu juu gè !

²⁴‑Mi kàyuʔu juu gè ma yɛli nɛ́ muɔ sínmɛ ní bè, Yewe mi Kulocɛliɛ !

Kiì yɛli peri fundaanra kpínʔini mi wori nɛ̄ dèʔ !

²⁵Kiì yɛliʔ pe‑ ki juu pe funyɔ nī yè, bé jo: «ʔanhaa, gàa kire weli ’puu nɛ caa !»

Kiì yɛliʔ pe‑ ki juu bé jo: «Weli nyɛ́nì wi júɔ !»

²⁶Bàli piyē nɛ fundaanra kpínʔini mi fùrɔgɔ wuʔu nɛ̄ gè, ‑ki yaʔa pe míɛyɛ‑ yi sí sɔ́migɔ cúʔɔ, fìɛrɛ‑ sí pe taa !

Bàli pe pìye kpóri mi nɛ̄ wè, ‑ki yaʔa fìɛrɛ‑ tɔ́n pe nɛ̄, peri pe faʔa !

²⁷Bàli sí pe caa bè mi tànʔa nyaa gè,

peli béri fundaanra kpínʔini, bèri yékpuʔulo wáari gèle

de ki nyu súuri bé jo: «Yewe wi ’kpúʔɔ,

wire ŋáà wi nɛ̂ wi baakuɔwɔ yanyige caa gè.»

²⁸Nɛ̀ taʔa ki nɛ̄, mi wè, mi nyuɔ ki béri muɔ kasingele nyu gèle

béri muɔ gbùʔɔrɔ cɛnyɛ yi mìɛni nī.

Kulocɛliɛ bànguɔ dɛ́nigɛ kiī kpuʔɔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Yewe baakuɔwɔ Dawuda wuʔu gī.

²Siɛnrɛ dàa dī mi fungo nī gè siɛnpiile pe tuudiʔɛlɛ wuʔu nɛ̄ gè36.2 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ. Sɛbɛliɛwɛ ŋáà pe ’yiʔɛ girɛki siɛnrɛ nī dè, ki juu nɛ́ jo: a dàa tire kapiigbiʔiliwe wi cî juu nîɛ kapiʔile kpínʔini gèle.:

pe nyaamɛ nɛ̄ bè, kiì yɛli siɛn de fún de yàʔará Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gèʔ36.2 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 3.18..

³Pe fungboliyo yire kɛnmɛ nɛ̄

piyě gbɛ̀ pe kolimɔ nyaa bèʔ bè cɛ́n dí pi sí pe biɛnʔ.

⁴Pe siɛnrɛ tiī kolimɔ wori nɛ́ káfinɛrɛ; pe nyɛ́nì cíi,

pe wè nɛ tári nɛ́ sícilige níʔ bèri kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ.

⁵Piyē nɛ sɔ̀ngibiire sɔ̀ngí pe yasinɛrɛ nɛ̄ dè níɛ̀ yɛ̀ nɛ̀ sɛ́ni yèrí kobiʔi nɛ̄ gè.

Piyè fɔ̀li nɛ̀ láʔa pe kapiʔile nɛ̄ gèleʔ.

⁶Yewe yo, muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kiī nɛ yɛ̀gí nɛ̀ sɛ́ni nɔ̀gí nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè,

muɔ kányiʔɛ kaala niī nɛ yɛ̀gí nɛ nɔ̀gí kàsadibarɛ nɛ̄ dè.

⁷Muɔ sínmɛ piī bɛ̀ nyagurukpaʔaliyɛ tíɛlɛ,

muɔ kàyuʔujuuro ti ’cùugo bɛ̀ kuʔɔjii tíɛlɛ.

Yewe, muɔ nɛ siɛnnɛ suu bèle, nɛ́ yawiire ní dè.

⁸Kulocɛliɛ, muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ki tɔ̀ni yē lagbɛnrɛ wuʔu,

á lewiile piyē nɛ líʔire jún muɔ fíkɛnyɛ nyúmɔ láara bè.

⁹Piyē nɛ tíngi muɔ saʔa yaliicɛ̀nrɛ nɛ̄ dè;

muɔ nɛ pe kanʔa nɛ́ lakoligo luʔɔ ní gè gàa ki ’tɛ́ni gè.

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n sìi lawiile niī baa muɔ mɛ́;

bɛ̀ muɔ kpìɛnmɛ piī weli nɛ̄ wè, kire nɛ̄ weli ’kò sìi nɛ̄ níɛ kpìɛnmɛ nyaʔa bè36.10 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ki ’juu nɛ́ jo: a muɔ kpìɛnmɛ pire nī wiyē nɛ kpìɛnmɛ nyaʔa bè..

¹¹‑Muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ yɛ́ligɛ gè ki‑ nɔ̀ bàli nɛ̄ pe ’muɔ cɛ́n wè,

nɛ́ muɔ sínmɛ ní bè ma pi yaʔa pi‑ nɔ̀ bìli nɛ̄ pe funyɔ yiī sínyɛ yè !

¹²Fǎ ki yaʔa nìɛnyiɛnigɛfɔli tɔliyɔ yi‑ mi taa jòʔ !

Fǎ ki yaʔa siɛnpiiwe wi kiyɛ yi‑ mi cìraʔ !

¹³Pe m’bɛlɛ kapiigbiʔilile piyē nɛ tungu;

pe ŋɔri ti ’kúɔ, piyě ní gbɛ̀ yɛ̀ bè yériʔ.

-Muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄

¹Dawuda wuʔu gī37.1 Ŋúnugo gáà ki siɛnkanʔana gboli ó gboli nɛ séligi nɛ́ sɛbɛkaanna láà ní, gàli ke ’taanni nɛ̀ yɛli nɛ́ Eburulo alifabe ní wè (wéli baa 9.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè)..

Fǎga muɔ fungo wárigɛ gè kapiigbiʔilile kúrugu bèleʔ;

fǎga ki yaʔa yejaʔa‑ puu muɔ nī pe kɔli mɛ́ gèʔ, bàli pe kacuʔɔgɔlɔ kpínʔini gèle !

²Nɛ́ ki cɛ́n a cɛ̀ri ’sìʔɛrɛ wè, pe bé fɛ́ni fáari bɛ̀ nyàʔa tíɛlɛ;

bɛ̀ nyàpirige tíɛlɛ gàa nɛ̄ kàsaʔa sì tuu gèʔ, pe bé fɛ́ni.

³‑Muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄, mari kacɛ̀ngɛ kpínʔini,

ma tɛ́ni kùlo nī lè, mari líi yanyige nɛ̄.

⁴‑Yewe kaala yaʔa lè ni‑ muɔ nyùgo cò gè,

kire ga buu wi bé muɔ funzɔngirɔ kele fori gèle.

⁵‑Muɔ mbànʔa kele le gèle Yewe kiyɛ nī,

ma muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi nɛ̄; wi bé muɔ sáʔa.

⁶Wi bé muɔ sínmɛ tìɛ bè bɛ̀ kpìɛnmɛ tíɛlɛ,

wi bé muɔ tànʔa yige gè bɛ̀ cɛnvunyiɛnɛ cɛngɛ tíɛlɛ.

⁷‑Ki kpàri ma cò Yewe yiʔɛ mɛ́ gè, má pìiri, ‑muɔ fungo nyígi gè, má wi sige nɛ́ tɛ́ngɛlɛ ní.

Fǎga muɔ fungo wárigɛ gè siɛn kúruguʔ ŋàa kele ke nyuʔɔ wi sìi nī wèʔ,

nɛ́ ŋìi kúrugu ŋàa wi kele nùʔɔrɔ́ gèle nɛ kpínʔini gèleʔ !

⁸‑Funyɛrigɛ yaʔa gè, ‑fundanʔanigɛ wáa gè;

fǎga muɔ fungo yɛ̀gɛ gèʔ, nɛ́ ki cɛ́n ki kúɔgɛnmɛ piǐ ga nyuɔʔ !

⁹Nɛ̀ taʔa gíi nɛ̄, kapiigbiʔilile pe bága cúʔɔ bè yige baa,

nɛ̀ ki yaʔa bìli sí pe Yewe siri wè, pe bé kùlo taa lè kɔrigɔ.

¹⁰Kire nɛ̄, a cɛ̀ri ’sìʔɛrɛ wè, siɛnpiiwe wiǐ ní nyaa bileʔ.

Muɔ bé wi caa bè màʔa, muɔ sǐ wi nyaa wi yéridiʔɛ nī gèʔ.

¹¹Nɛ̀ ki yaʔa siɛnnɛ bálì ní pe wè tɔ́ri bèleʔ, peli bé kùlo taa lè kɔrigɔ37.11 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Mat 5.5.,

pe bé puu fundaanra nɛ̄ yanyige kpuʔɔ kire kɛnmɛ nɛ̄.

¹²Siɛnpiile pe nɛ̂ nyuɔ le siɛnsinwɛ nɛ̄ wè,

pe nɛ̂ gànʔana káa gèle wi kɛnmɛ nɛ̄ bè.

¹³Nɛ̀ ki yaʔa Kàfɔli wiī nɛ pe tíʔɛ,

nɛ́ ki cɛ́n wi ’ki nyaa pe cɛngɛ kiī nɛ nɔ̀gí.

¹⁴Siɛnpiile pe nɛ̂ kapiɛngbuɔn ŋɔsii píle wè nɛ̀ yige

níɛ̀ pe sandaliyɛ píle yè nɛ̀ yaʔa bè fuunmɔfɔli nɛ́ fùrɔgɔfɔli cáan wè,

bè pe kpúu, bàli pe ’kozinge líɛ gè.

¹⁵Nɛ̀ sí ki yaʔa peli tíimɛ kapiɛngbuɔn ŋɔsiile

pe bé pe nàzɔnnɔ fúrugi bèle; pe sandaliyɛ yi bé kabari.

¹⁶Cɛ̀ri ŋáà wī siɛnsinwɛ mɛ́ wè, wi nyɛ́nì pɔ́ri nɛ̀ tóri

lɔniʔɛrɛ nɛ̄ dè, dàa dī siɛnpiiniʔɛnɛ wori dè.

¹⁷Siɛnpiile kiyɛ yi bága kabari,

nɛ̀ ki yaʔa Yewe nɛ̂ siɛnsinminɛ tuʔɔ bèle nɛ̀ cò.

¹⁸Yewe nyɛ́nì funviiyefɔlilɔ sìi kele cɛ́n gèle,

kire nɛ̄ pe kɔrigɔ ki bé puu pe mɛ́ súuri.

¹⁹Fìɛrɛ sì ga pe taa wuʔɔgɔ lɛ̀lɛ nī lèʔ;

funduuro lɛ̀lɛ nī lè, pe bé lìi bè tín.

²⁰Siɛnpiile pe bága cúʔɔ bè núgo bile nɛ́ Yewe leguulo ní bèle;

bɛ̀ nyàfunro tiʔɛ tíɛlɛ gàa ki ’nyuɔ gè, náʔanɛ cɛ̀ri pe bé cɛrigɛ;

pe bé cɛrigɛ baa wírige nī gè a kàsun ki kɛ́nì tóri gè.

²¹Siɛnpiile pe nɛ̂ fuʔɔ kún gè, pe nɛ̌ fɔ̀li bè ki tɔ́nʔ.

Nɛ̀ ki yaʔa siɛnsinminɛ peli nɛ nyinimɛ tari níɛ kanʔa.

²²Nɛ́ ki cɛ́n bìli nɛ̄ Yewe ’diba taʔa wè, peli bé kùlo taa lè kɔrigɔ,

nɛ̀ sí ki taa bìli nɛ̄ Yewe nyɛ́nì dɛ́ngɛ taʔa wè, peli bé cúʔɔ bè yiri baa.

²³A siɛn ŋíì tánʔagɛnmɛ pi ’Yewe dɛ́ni wè,

wi nìɛ wi yedaʔala lìrí gèle koligo nɛ̄ gè.

²⁴A wi ’kúrugo wè, wi nɛ̌ láʔa duuʔ,

nɛ́ ki cɛ́n Yewe nyɛ́nì wi cò kɔli nɛ̄ gè.

²⁵Bà mi ’puu nàgapunwɔ wè, a mi kɛ́nì pɛ́nì liɛ wè,

miì fìɛ siɛnsinwɛ nyaa wè a Yewe wi ’yaʔaʔ,

nɛ́ wi pìile ní bèle, bàli pe ’pe tíimɛ yaliire caa dèʔ.

²⁶Lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī, siɛnsinwɛ wiī nɛ nyinimɛ taʔa níɛ fuʔɔ nii;

wi pìile pe nɛ̂ puu fundaanra taadiʔɛ37.26 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Kulocɛliɛ bé diba taʔa wè wi pìile nɛ̄ bèle..

²⁷Koli ma kàduʔu wáa kapiʔi mɛ́ gè, mari kacɛ̀ngɛ kpínʔini gè,

bà muɔ bé mɔgɔ kùlo nī lè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ.

²⁸Nɛ́ ki cɛ́n kàyuʔujuuro dáà ti ’sín dè, ti ’Yewe dɛ́ni wè.

Siɛnnɛ bálì pe ’pìye puɔ wi nɛ̄, wiǐ ga tíi pe yaʔaʔ.

Yewe béri pe wéli súuri,

nɛ̀ ki yaʔa, siɛnpiile pìile bèle, peli bé cúʔɔ bè yiri baa.

²⁹Siɛnsinminɛ peli bé kùlo líɛ lè kɔrigɔ,

bè mɔgɔ kùlo nī lè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ.

³⁰Siɛnsinwɛ nyuɔ kiī nɛ nyu nɛ́ sícilimɛ ní,

wi nyinɛ niī nɛ nyu nɛ́ sínnɛ ní.

³¹Wi Kulocɛliɛ Fànʔa Siɛnrɛ tiī sɛbɛrɛ wi fungo nī gè,

kire nɛ̄ wiǐ ga pɔ̀li bè tuuʔ.

³²Siɛnpiiwe wi nìɛ làridiʔɛ caa bè siɛnsinwɛ sige wè,

níɛ nɛ wi caa nɛ́ kpúumɔ ní.

³³Nɛ̀ ki yaʔa Yewe sǐ je ga wi yaʔa pe kiyɛ nī yèʔ.

Wiǐ fɔ̀li pe‑ kàyuʔu juu wi nɛ̄ bè wi wuʔɔʔ.

³⁴‑Yewe sige wè, ma wi koligo cò gè kpuʔɔ;

wi bé kpuʔɔrɔ taʔa muɔ nɛ̄ bè kùlo kɛn lè muɔ mɛ́ kɔrigɔ.

Muɔ bé ki nyaa, siɛnpiile pe bé cúʔɔ bè yiri baa.

³⁵Mi nyɛ́nì siɛnpiiwe nyaa wè, fungbɛngɛfɔli wè,

a wi ’ki líɛ nɛ̀ tórigo, a wi ’yɛ̀ nɛ̀ yéri bɛ̀ tiipirige tíɛlɛ gàa ki sɛngi gè.

³⁶Nɛ̀ ki yaʔa bà wi ’tóri nɛ̀ kɛ́ wè, a wi ’pùunni;

a mi ’wi caa nɛ̀ màʔa, wiì ní nɛ́ cɛ́nì nyaaʔ púlo wī !

³⁷Te siɛn wéli wè ŋàa wī nɛ́ funviige ní gè, te wi wéli ŋàa fungo ki síngi gè,

nɛ́ ki cɛ́n, mbànʔa kele ke béri nyuʔɔ yanyigefɔli mɛ́ wè.

³⁸Nɛ̀ ki yaʔa kacuʔɔrɔfɔlilɔ pe bé cúʔɔ péwu bè núgo baa !

Siɛnpiile pe mbànʔa kele ke bé cúʔɔ bè yiri baa !

³⁹Siɛnsinminɛ suɔlɔ lè ni ’kɔ́n Yewe mɛ́,

wiī pe làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè.

⁴⁰Yewe nɛ̂ pe sáʔa níɛ̀ pe píle nɛ̀ suɔ siɛnpiile mɛ́ bèle,

wi nɛ̂ pe píle nɛ̀ suɔ nɛ́ ki cɛ́n pe nyɛ́nì líʔire jó wi mɛ́.

Mi ’mi kapiʔile juu gèle níɛ náari bè puʔɔ

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè. Bè sɔ̀ngi daa.

²Yewe yo, fǎga puɔ muɔ funyɛrigɛ nɛ̄ gè bèri mi wuʔɔʔ !

Fǎga ní puɔ muɔ fundanʔanigɛ nɛ̄ gè bè mi kpúɔnʔ !

³Nɛ́ ki cɛ́n muɔ ŋaaya yi pɛ́nì jíin mi nī,

a muɔ kɔli ki ’mi seri nɛ̀ tárigɛ.

⁴Muɔ funbiɛnrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄, mi céri ti mìɛni nɛ yáa.

Mi cériwiimɛ pi mìɛni ’cúʔɔ mi kapiʔile keli kɛnmɛ nɛ̄ bè.

⁵Mi kolimɔ pi ’gbuʔulo nɛ̀ kpàʔala nɛ̀ mi nyùgo fɛ́nigɛ gè,

majo tugoro dī dàa ti ’lúbugo mi nɛ̄ dè.

⁶Mi nɔmirɔ ti ’fúnʔɔ a ti nùgo ki ’pii;

mi kàala ke tɔ̀ni wire wī.

⁷Mi nyɛ́nì nyùgo cùungu gè fúɔ nɛ̀ pɛ́nì tóri,

níɛ tári nɛ mári funbiɛnrɛ nī dè cɛnguɔmɔ.

⁸Mi ’ki nyaa kàsun yē mi sɛ̀nnɛ nī gèle,

a mi cériwiimɛ pi mìɛni ’cúʔɔ.

⁹Mi ’nìɛ nyaa ŋɔri fùn á mi céri ti mìɛni ní ŋúʔɔridɔ;

mi nɛ cíɛn mi fungo nī gè fùrɔgɔ kire kɛnmɛ nɛ̄.

¹⁰Mi Kàfɔli yo, gàa mi nɛ caa gè, ki mìɛni yē muɔ yiʔɛ mɛ́.

Mi cíɛnmɛ piì làri muɔ nɛ̄ʔ.

¹¹Mi nàzɔn wiī nɛ wáari kpuʔɔ mi nī,

a mi ŋɔri ’ti yiri mi nī, mi nyapigele kpìɛnmɛ pi ’kúɔ.

¹²Mi yaama pire kɛnmɛ nɛ̄ bè, a mi siɛndɛninɛ nɛ́ mi nàgorilo pe ’fɛ̀ mi nɛ̄;

bàli pe ’kpɔni mi nɛ̄ bèle, a pe ’yéri liilige.

¹³Bàli piyē nɛ caa bè mi sìi kúɔ wè, pe ’gáriyɛ pari mi yiʔɛ mɛ́ gè.

Bàli piyē nɛ mi wuʔɔgɔ caa gè, piyē nɛ nyu mi cúʔɔmɔ nɛ̄ bè,

piyē nɛ káfinɛrɛ nyu cɛngɛ ó cɛngɛ.

¹⁴Nɛ̀ ki yaʔa mi wè, mi yē bɛ̀ dùnɔ tíɛlɛ, mi wè nɛ lúruʔ,

mi yē bɛ̀ bobogo tíɛlɛ, mi wè nɛ mi nyuɔ múgulo gèʔ.

¹⁵ʔaan, mi yē bɛ̀ siɛn tíɛlɛ ŋàa wi wè nɛ lúru wèʔ,

kire nɛ̄ mi nyuɔ kiǐ gbɛ̀ yakaa juuʔ.

¹⁶Nɛ̀ ki yaʔa muɔ sí mi nɛ siri, Yewe,

muɔ tíimɛ muɔ bé kàa juu mi mɛ́, mi Kàfɔli, mi Kulocɛliɛ.

¹⁷Mi nyɛ́nì náari: «Fǎga ki yaʔa pe‑ fundaanra kpíʔile mi kɛnmɛ nɛ̄ bèʔ;

peri pìye nyíɛnɛ mi nɛ̄ a mi tɔligɔ ki ’pɔ̀li gèʔ.»

¹⁸Mi n’ŋɛ, ki ’kò cɛ̀ri dí mi tuu,

mi fungo kayaʔa kiī mi nī súuri.

¹⁹Nɛ́ ki cɛ́n mi ’yéri mi kolimɔ nɛ̄ bè;

funwuɔrɔ yē mi nī mi kapiile lire kɛnmɛ nɛ̄.

²⁰Nɛ̀ ki yaʔa mi leguulo peli yē sìi nɛ̄, nɛ́ ŋɔri ní;

piyē nìʔɛnɛ bàli mi ’biɛn bèle nyùgofun wè.

²¹Bàli pe ’kapiʔi líi nɛ kacɛ̀ngɛ fuʔɔ tɔ́ngi gè,

piyē nɛ tíri mi nɛ̄ bɛ̀ mi nɛ tári kacɛ̀ngɛ kúrugu gè.

²²Yewe yo, fǎga mi wáa díɛʔ !

Mi Kulocɛliɛ, fǎga kò liilige mi nɛ̄ʔ !

²³Te báan fáari ma pa mi sáʔa, mi Kàfɔli, mi Suɔfɔli !

Weli sìi wi wè nɛ mɔgiʔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ Yedutun39.1 Yedutun wi yé puu Dawuda ŋúnuŋuminɔ yiɛgininɛ taanriwuu wáà (Kaj1 16.41-42; 25.1,3,6; Kaj2 5.12; 35.15). Pe ’wi míʔɛ yeri gè míɛni tiɛyɛ nyáà nī yè: Ŋún 62; 77; 89. wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Mi ’ki nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n bè mìɛ cò mi tánʔagɛnmɛ nī bè,

kire ga buu mi fǎga kapiʔi kpíʔile nɛ́ mi nyinɛ ní lèʔ.

M’bé kò de mi nyuɔ puu gè de tɔ́ngi nɛ́ jùɔ ní

lɛ̀lɛ líì nī siɛnpiiwe wiī mi táanni wè.

³Mi sí kò bobogo, miì yakaa juuʔ.

Mi ’kò pìiriwe píaa39.3 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Mi sì cɛ́nì diba siɛnrɛ juuʔ., a mi laamɛ pi ’piɛn nɛ̀ tóri,

⁴a mi fungo ki ’tanʔana mi sìndinge nī gè.

Bà mi ’puu nɛ sɔ̀ngí wè, kàsun ki ’nyì, a kire ’ki yaʔa a mi kɛ́nì juu:

⁵Yewe yo, ‑ki yaʔa mi‑ mi sìi wi kúɔgɛnmɛ cɛ́n bè,

nɛ́ cɛnyɛ jori yi ’kò mi sìi nī wè,

kire ga buu mi‑ ki cɛ́n kɛnmɛ bíì nɛ̄ mi wè yafiɛnʔ.

⁶Ki n’gɛ muɔ ’mi cɛnyɛ kɛn yè cɛ̀ri bɛ̀ kadaala tíɛlɛ,

mi mɔgɔgɛnmɛ pi wè yafiɛn muɔ yiʔɛ mɛ́ gèʔ.

ʔaan, siɛn ó siɛn wi ’yɛ̀ nɛ̀ yéri wè, wiī bɛ̀ ŋɔ́gari tíɛlɛ ! Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷Wiī nɛ waa níɛ báan bɛ̀ nyúmɔ tíɛlɛ,

wi fíigi nɛ mári bɛ̀ ŋɔ́nɔ tíɛlɛ.

Wiī nɛ lɔri caa nɛ ti gbunʔuni;

wiì sí ki cɛ́n ŋàa wi bága ti koli dèʔ.

⁸Kire nɛ̄, mi Kàfɔli, gáa m’bé ní de siri ?

Mi sɔ̀ngirɔ ti mìɛni yē muɔ nɛ̄ !

⁹‑Mi cò ma yige mi tuudiʔɛlɛ ke mìɛni nī gèle;

fǎga mi yaʔa kàalafɔli wi‑ mi tíʔɛʔ !

¹⁰Bɛ̀ ki ’nyaa muɔ ma ’ki kpíʔile gè,

mi bé kò bobogo, mi sì ní yakaa juuʔ.

¹¹‑Muɔ kagbɛngɛ láʔa gè mi nɛ̄ !

Muɔ kɔli kaguruyo yire kɛnmɛ nɛ̄, mi ’cúʔɔ nɛ̀ kúɔ !

¹²Muɔ nɛ siɛn kpúɔn wè wi kolimɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè;

bɛ̀ màrigbuu tíɛlɛ wè muɔ nɛ ki mugu yɛgɛ gáà ki ’siɛn dɛ́ni wè kpuʔɔ gè.

ʔaan, siɛn ó siɛn yē bɛ̀ ŋɔ́nɔ tíɛlɛ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹³Yewe yo, ‑mi náarigɛ lúʔu gè, má líiye cáan mi kòkuulo mɛ́ lè má sí mi suɔ !

Fǎga ki kpíʔile majo muɔ sì mi yéturo nyaa dèʔ !

Nɛ́ ki cɛ́n mi yē nabɔnwɔ wī níɛ tòrí muɔ tiʔɛ nī gè bɛ̀ mi tuuliɛyɛ yi mìɛni tíɛlɛ yè.

¹⁴Fǎga ní de mi wéli bè mi wuʔɔʔ; ‑muɔ yiʔɛ láʔa gè mi nɛ̄,

kire ga buu mi ní gbɛ̀ tíʔɛ cígini sɛ́ni mi kári wè, mi sǐ ní ga buu bileʔ.

Yewe, pa mi suɔ !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Mi yé Yewe sige wè nɛ̀ mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi nɛ̄ kpuʔɔ;

a wi ’nyùgo cùungu gè nɛ̀ mi yékpoli lúʔu lè.

³A wi ’mi píle nɛ̀ yige kùu kàwiʔi nī gè, nɛ̀ mi yige fàrigɛluulo nī lè,

níɛ mi tɔliyɔ yérige yè kàdɛnigbaala nɛ̄ lè

nɛ́ ki kpíʔile a mi yedanyɔgɔlɔ ke ’fèriye kɛ́ndiʔɛ taa.

⁴A wi ’ŋúnuvɔngɔ le mi nyuɔ nī gè gàa ní m’béri weli Kulocɛliɛ gbùʔɔrɔ́ wè.

Siɛnnɛ sáa bé ki nyaa; pe béri fìʔɛ́ Yewe nɛ̄ wè bé pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi nɛ̄.

⁵Siɛn ŋáà wi ’wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Yewe nɛ̄ wè, wi wuʔu kiī tànʔa;

wi nɛ̌ fɔ̀li bè taʔa nìɛnyiɛnigɛfɔlilɔ nɛ̄ bèleʔ, peli bálì pe waa káfinɛrɛ kúrugu dè40.5 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: peli bálì pe waa yasunro kúrugu dè..

⁶ʔe Yewe mi Kulocɛliɛ, muɔ kacɛ̀ngɛlɛ kiyē nìʔɛgɛlɛ díɛʔ !

Muɔ ’kakpoliyo kpíʔile nɛ́ sɔ̀ngijɛnrɛ ní weli kɔli mɛ́ gè ! Siɛn wè bile bɛ̀ muɔ tíɛlɛʔ !

Mi nɛ caa bè ki jáari bè muɔ kakpoliyo juu yè, nɛ̀ sí ki yaʔa yi ’niʔɛ nɛ̀ tóri siɛn gbɛ̀ yi tɔ́ri yè.

⁷Kakuɔrɔ yajuuro dè nɛ́ yaliire yakɛnrɛ ní dè, tire yákuɔ bɛ̀ʔ muɔ nɛ caaʔ.

ʔmʔm, muɔ nyɛ́nì mi ngbúʔulo múgu gèle kire ga buu mi‑ gbɛ̀ lúʔu:

muɔ wè nɛ kakuɔrɔ kaasuʔuro nɛ́ kapiʔile kàsulugo kakuɔrɔ ŋàʔaná dè nɛ caaʔ40.7 Koliyo nyáà wuʔu gè 7-9, ki ’juu baa Eb 10.5-7..

⁸Kire nɛ̄ a mi ’ki juu nɛ́ jo: «Ki n’gɛ, mi nyɛ́nì pɛn !

Ki nyɛ́nì sɛbɛ mi wuʔu nɛ̄ gè sɛbɛkuruwo nī wè40.8 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi nɛ báan nɛ́ sɛbɛ ní wè ŋàa pe ’sɛbɛ mi wuʔu nɛ̄ gè..»

⁹Ki ’mi dɛ́ni mi‑ de muɔ nyɛ́ni kele kpínʔini gèle, mi Kulocɛliɛ.

Muɔ Fànʔa Siɛnrɛ tiī sɛbɛrɛ mi fungo nī gè.

¹⁰Mi nyɛ́nì muɔ sínmɛ juu bè siɛnniʔɛmɛ gboli nī lè40.10 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi nɛ ki nyu nɛ jo Kulocɛliɛ nyɛ́nì tànʔa kɛn m’mɛ́.,

mi sì pìiri ti nɛ̄ʔ, Yewe yo, muɔ ’ki cɛ́n.

¹¹Mi sì muɔ sínnɛ làrigɛ lè mi fungo nī gèʔ;

mi nyɛ́nì muɔ kasingele nɛ́ muɔ suɔlɔ wuʔu juu gè.

Mi sì muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ́ muɔ kányiʔɛ kaala làrigɛ lè siɛnniʔɛmɛ gboli nī lèʔ.

¹²Muɔ Yewe wè, muɔ sǐ ga fɔ̀li bè muɔ nyinidaaguugo láʔa gè mi nɛ̄ʔ.

Muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ́ muɔ kányiʔɛ kaala ní lè, ti bága de mi wéli súuri.

¹³Nɛ́ ki cɛ́n mi wuʔɔgboliyo yi nyɛ́nì niʔɛ nɛ̀ mi màʔa nɛ̀ suʔu, mi kolimɔ pi ’mi cìra nɛ̀ cò.

Miǐ ní gbɛ̀ jáa bè ke kpàri jò bèri ke nyaʔaʔ, ke ’niʔɛ nɛ̀ tóri mi nyùgo nzìire nɛ̄ dè; mi lèbaanna ni ’kúɔ.

¹⁴Yewe yo, yéri ki nɛ̄ ma mi cò ma suɔ !

Yewe, te báan fáari ma pa mi sáʔa40.14 Koliyo nyáà wuʔu gè 14-18, wéli baa 70.2-6. !

¹⁵‑Ki yaʔa pe‑ faʔama taa, dí fìɛrɛ tɔ́n pe nɛ̄, siɛnnɛ bálì pe caa bè mi sìi kúɔ wè !

Pe‑ koli pe kàduʔu wáa, faʔama‑ sí pe taa, siɛnnɛ bálì pe caa yawuʔɔ mi taa wè !

¹⁶‑Ki yaʔa ki‑ puu pe nɛ̄ funwuɔrɔ dí fìɛrɛ‑ sí tɔ́n pe nɛ̄,

bàli pe nyu mi wuʔu nɛ̄ gè nɛ́ jo: «Cúɔʔ ! Cúɔʔ !»

¹⁷‑Ki yaʔa bìli pe muɔ caa bèle, pe mìɛni pe‑ puu fundaanra nɛ̄ bèri muguri muɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè.

Bàli ki ’dɛ́ni á muɔ ní pe suɔfɔli wè, peri ki nyu súuri pe jo:

«Kpuʔɔrɔ ’yɛli ti de tari Yewe míʔɛ nɛ̄ gè !»

¹⁸Bɛ̀ mi yē fuunmɔfɔli nɛ́ ní fùrɔgɔfɔli wè, ki ’yɛli mi Kàfɔli wi‑ sɔ̀ngi daa nɛ́ mi ní.

Muɔ yē mi sáʔafɔli nɛ́ ní ŋàa wi mi píle nɛ suu wè ! Mi Kulocɛliɛ yo, fǎga mɔgɔ díɛʔ !

Wuʔɔgɔfɔli náarigɛ gī

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Wire ŋáà wi sɔ̀ngí fɔ̀ngɔfɔli wuʔu nɛ̄ gè, wi wuʔu kiī tànʔa.

Wuʔɔgɔ cɛngɛ nī gè, Yewe bé wi suɔ.

³Yewe nɛ wi wéli nɛ wi sìi ciʔige wè.

Wi nɛ̂ ki kpíʔile wi‑ fundaanra taa dàala nɛ̄ lè,

wi nɛ̌ wi yaʔa wi leguulo kiyɛ nī yèʔ.

⁴Yewe yē nɛ́ wi ní wi wuʔɔgɔ yasinɛgɛ nɛ̄ gè.

A wiī nɛ yáa wè, muɔ Yewe wè, muɔ nɛ̂ wi dànguu yiʔɛ wè41.4 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: wi nɛ̂ wi líɛ nɛ̀ láʔa wi yasinɛgɛ nɛ̄ gè..

⁵Mi yé ki juu nɛ́ jo: «Yewe yo, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄ !

Ma mi puʔɔ, nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì kapiile kpíʔile muɔ nɛ̄.»

⁶Mi leguulo piyē nɛ siɛnpiire nyu nɛ wáari mi nɛ̄ nɛ́ jo:

«Lɛ̀lɛ líi nī wi bága kùu dí siɛnnɛ pe sí fìʔɛ nɛ́ wi míʔɛ ní gè díɛ ?»

⁷A pe wàa ’pɛn bè ba mi wéli wè, wi nɛ̂ wìi kpíʔile majo wire nɛ siɛntaanra nyu wī.

Nɛ̀ ki yaʔa baa wi fungo nī gè wi nìɛ kapiʔi gbòborí bè mi luɔ.

A wi kɛ́nì yiri wè, wi nɛ̂ ti jáari siɛnnɛ mɛ́ bèle.

⁸Siɛnnɛ bálì mi ’biɛn bèle, pe ’pìye pínɛ nɛ palilɛ nɛ nyu;

piyē nɛ pìye kìí mi wuʔɔgɔ wori nɛ̄ dè nɛ́ jo:

⁹«Wi yaaguumɔ pi ’wi cò !

Wi ’sínɛ yasinɛgɛ nɛ̄ gè; wiǐ ní ga yɛ̀ cíginiʔ !»

¹⁰Mi tíimɛ gbuɔnyɛni wè, ŋàa tíimɛ nɛ̄ mi cé tɛ́ngɛ wè,

ŋàa wi ’puu nɛ wúu nɛ líi nɛ́ mi ní wè, wire wi ’koli nɛ̀ yiʔɛ nɛ́ túngu nɛ́ mi ní41.10 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Mar 14.18; Zan 13.18..

¹¹Muɔ Yewe wè, ma nyinimɛ taa mi nɛ̄ !

Te báan ma pa mi yɛ̀gɛ; m’bé mi fuʔɔ tɔ́n gè pe mɛ́.

¹²A kire ’kpíʔile gè, a mi kɛ́nì ki cɛ́n mi woli ni ’kpúʔɔ muɔ mɛ́ lè,

mi leguuwo wiǐ ní ga kòkuulo wáa mi wori nɛ̄ dè bé jo wire ’fànʔa taa mi nɛ̄ʔ.

¹³Mi wè, mi funviige kire kɛnmɛ nɛ̄, a muɔ ’mi cò,

nɛ́ koli nɛ̀ mi tɛ́ngɛ muɔ yiʔɛ mɛ́ gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ.

¹⁴Kpuʔɔrɔ ’yɛli ti de tari Yewe nɛ̄, Isirayɛli Kulocɛliɛ wè,

lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ, bè ki líɛ baa ki sélimɛ nɛ̄ bè, bèri waa súuri.

Ki- taa ki puu bɛ̀41.14 Koligo gáà siɛnrɛ dáà tiī nɛ kpuʔɔrɔ tari Kulocɛliɛ nɛ̄, tire ti ’Ŋúnuyɔ Sɛbɛ Péliwe kúɔ wè. Ŋúnuyɔ sɛbɛ sɛnminɛ nī bèle, nyasiɛnkɛniyɛ nyáà yiī baa pe kúɔdiɛyɛ nī yè (wéli baa 72.18-19; 89.53; 106.48). !

SƐBƐ SIINWUU

(42–72)

Kulocɛliɛ láa kiī mi nɛ̄

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī42.1 Kulocɛliɛ siɛnrɛ sɛbɛliɛlɛ pálì nī eburu siɛnrɛ ni dè, Ŋúnuyɔ 42 nɛ́ 43 yi siin yiī ŋúnugo nigbe.. Kore jaala42.1 Kore wi ’puu Levii jaa wáà (wéli baa Yir 6.24; Tɔ́r 16; 26.11); náʔa gè wi siimɛ wuʔu nɛ̄ piyē nɛ nyu. Pe ’puu ŋúnuŋuminɔ Kulocɛliɛ Kòridiʔɛ nī gè (wéli baa Kaj1 6.17-22), nɛ́ ní Kòridiʔɛ wìile ni wélifɔlilɔ (wéli baa Kaj1 26.1). Dawuda lɛ̀lɛ nī lè, pe kàfɔli wi ’puu Emani (wéli baa Ŋún 88.1). sícilimɛ ŋúnugo gī42.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Majo bɛ̀ lakoliyo luʔɔwuʔɔ cî sùɔ taa kɛnmɛ bíì nɛ̄ bè,

bɛ̀ míɛni Kulocɛliɛ láa ki ’mi taa.

³Kulocɛliɛ wowiiwe láa kiī mi nɛ̄ bɛ̀ luʔɔwuʔɔ tíɛlɛ !

Lɛ̀lɛ líi nī m’bága kɛ́ bè sa nìɛ tìɛ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè wi Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè42.3 Wéli baa Yir 23.17; Ŋún 84.3. ?

⁴Pìlige nɛ́ cɛnvugo, mi yéturo tire dī mi suro dè,

bɛ̀ siɛnnɛ piyē nɛ ki nyu m’mɛ́ nɛ́ jo: «Sé muɔ Kulocɛliɛ wi yē42.4 Wéli baa 42.11. ?»

⁵Bà mi kayaʔa yéturo ti ŋu dè a mi ’sɔ̀ngi nɛ̀ taa lɛ̀lɛ líì nī mi ’puu nɛ tári siɛnniʔɛmɛ sunʔɔmɔ nī bè

nɛ waa nɛ́ pe ní fúɔ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ Kulocɛliɛ Gbùʔɔrɔsaʔa nɛ̄ gè,

kire tánʔana náà nɛ̄ lè fundaanra yékponiʔɛrɛ nɛ́ kacɛ̀ngɛcɛ́n kòkuʔulo ’puu nɛ wáari nɛ̀ weli màʔa nɛ̀ suʔu;

pe yé puu siɛnniʔɛmɛ báà pi yé pɛn fundaanra mɛ́ dè42.5 Wéli baa Sam2 6.15..

⁶A mi fungo ki‑ kò funbiɛnrɛ nɛ̄ dè gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

A mi fungo ki- kò funnyaʔamirɛ nɛ̄ dè gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

Mi fungo yo, ma muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄ !

Nɛ́ ki cɛ́n m’bé wi gbùʔɔrɔ cígini, wire ŋáà wī mi suɔfɔli wè nɛ́ mi Kulocɛliɛ wè42.6 Ki ’juu cígini baa 42.12 nɛ́ 43.5 nī wè..

⁷Mi Kulocɛliɛ yo, je mi céri ti ’kùu wī.

Kire kɛnmɛ nɛ̄ mi ’yiʔɛ muɔ kɔli mɛ́ bè muɔ náari,

mi ŋáà mi ’líili muɔ nɛ̄ wè nɛ́ ní Zurudɛn cáʔa nyùgo kùlo táanni lè,

baa Ɛrimɔ nyagurugo nɛ́ Miseyari nyagurugo mɛ́ gè42.7 Tiɛyɛ nyáà yi ’puu Isirayɛli kùlo láʔala kɔli mɛ́, cɛngɛnyɛnifolimɛ kàmɛgɛ mɛ́..

⁸Bɛ̀ luʔɔcuulimɔ cî nɛ luʔɔcuulimɔ páà yeri nɛ́ ki tùnmɔ ní bè níɛ nɛ fúu nɛ tíri nyagurugo nɛ̄ gè,

muɔ lakuruyo yi mìɛni nɛ yɛ̀gí nɛ tun nɛ cɛrigi níɛ fúu nɛ tòrí mi nɛ̄ wè.

⁹Cɛnvugo nɛ̄ gè, Yewe nɛ̂ wi bànguɔ dɛ́nigɛ tìrige gè mi nɛ̄,

pìlige nī gè, mi nìɛ náarigɛ ŋúnugo ŋú Kulocɛliɛ mɛ́ wè, wire ŋáà wi sìi kanʔa wè m’mɛ́ wè.

¹⁰Mi bé ki juu Kulocɛliɛ mɛ́ wè, wire ŋáà wī mi kàdɛnigbaala lè:

«Gáa nɛ̄ muɔ fìʔɛ nɛ́ mi ní ?

Gáa nɛ̄ mi ’yɛli bèri tári funbiɛnrɛ nī dè,

mi leguulo wuʔɔgɔ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè ?

¹¹Mi piɛnnɛ pe tiʔɛligɛlɛ gèle, kiyē nɛ mi nàzɔn cɛnminɛ wè mi nɛ̄,

bà pe cî nɛ ki nyu m’mɛ́ súuri níɛ̀ jo:

‹Sé muɔ Kulocɛliɛ wi yē42.11 Wéli baa 42.4. ?› »

¹²A mi fungo ki‑ kò funbiɛnrɛ nɛ̄ dè, gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

A mi fungo ki- kò funnyaʔamirɛ nɛ̄ dè, gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

Mi fungo yo, ma muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄ !

Nɛ́ ki cɛ́n m’bé wi síɛri cígini,

wire ŋáà wī mi suɔfɔli wè nɛ́ mi Kulocɛliɛ wè42.12 Wéli baa 42.6; 43.5..

-Muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄

¹Kulocɛliɛ yo, ma mi wuʔu juu gè ma jo mi yē kanaasingbiʔiliwe43.1 Eburu sɛbɛliɛlɛ pálì nī, Ŋúnuyɔ 42 nɛ́ 43 yi siin yiī pínɛyɛ ŋúnugo nigbe.,

ma tànʔa kɛn m’mɛ́ siɛnnɛ bálì nɛ̄ bèle, bàli pe wè puɔlɔ muɔ nɛ̄ wèʔ.

Ma mi píle ma suɔ káfinɛvinɛnɛ pe kiyɛ nī yè nɛ́ bàli pe kacuʔɔgɔlɔ kpínʔini gèle.

²Nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē mi Kulocɛliɛ, nɛ́ ní mi làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ. Gáa sí nɛ̄ muɔ ’cíi mi nɛ̄ ?

Gáa sí nɛ̄ mi ’yɛli bèri tári funbiɛnrɛ nī dè mi leguulo peli wuʔɔgɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè ?

³‑Muɔ kpìɛnmɛ nɛ́ muɔ kányiʔɛ yaʔa gè ti‑ mi yiʔɛ kíni,

tiri mi kɔ́ri de waa muɔ nyagurugo wàlidɛngɛgɛ mɛ́ gè nɛ́ muɔ kòridiʔɛ mɛ́ gè !

⁴Bà m’bé sìʔɛrɛ bè kpɔni muɔ gbùʔɔrɔdiʔɛ yafanʔa nɛ̄ gè

kire gáà gī muɔ wuʔu gè, Kulocɛliɛ, muɔ ŋáà wī mi fundaangbuɔrɔ dè.

Kulocɛliɛ yo, mi Kulocɛliɛ, m’bé mi gɔri líɛ wè bèri muɔ gbùʔɔrɔ́.

⁵A mi fungo ki‑ kò funbiɛnrɛ nɛ̄ dè gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

A mi fungo ki- kò funnyaʔamirɛ nɛ̄ dè gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ ?

Mi fungo yo, ma muɔ sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄ !

Nɛ́ ki cɛ́n m’bé wi gbùʔɔrɔ cígini, wire ŋáà wī mi suɔfɔli wè nɛ́ mi Kulocɛliɛ wè43.5 Wéli baa 42.6,12..

Kulocɛliɛ yo, muɔ ’cíi weli nɛ̄ wī lé ?

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala44.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. sícilimɛ ŋúnugo gī44.1 Kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Kulocɛliɛ yo, weli nyɛ́nì ti lúʔu weli tíimɛ ngbúʔulo nī gèle

dàa weli tobilo pe yé juu nɛ̀ tìɛ weli nɛ̄ dè, pe lɛ̀lɛ wori dè, faʔa faʔa gè.

³Muɔ tíimɛ yé muɔ kɔli sáʔa gè nɛ̀ kùlogolo siɛnnɛ cìra bèle nɛ̀ yige nɛ́ weli tobilo tɛ́ngɛ bèle baa44.3 Wéli baa 78.55; 80.8; Yir 15.7; Yes 3.10; Sam2 7.10.,

muɔ ’kùlogolo siɛnfeliye kpúɔn yè nɛ̀ núgo baa nɛ̀ tiʔɛ kɛn gè muɔ siɛnnɛ mɛ́ bèle.

⁴Pe kapiɛngbuɔn ŋɔsiile ní bɛ̀ʔ pe ’kùlo taa lèʔ,

pe kiyɛ yire ní bɛ̀ʔ pe ’fànʔa taa nɛ̀ pe jáaʔ.

Muɔ tíimɛ kàliige kɔli gī nɛ́ muɔ ŋɔri kɔli ní,

nɛ́ muɔ funjɛ̀ngɛ ní gè muɔ ki ’kpíʔile

nɛ́ ki cɛ́n pe yé muɔ dɛ́ni wī44.4 Wéli baa Fàn 4.37; 7.7,8; 10.15; Yes 24.12; Oze 1.7..

⁵Kulocɛliɛ yo, muɔ yē mi Kàfɔli wī.

Ma Yakuba siimɛ suɔlɔ wuʔu juu gè ma gbɛ̀ngɛ !

⁶Muɔ ŋɔri ní dè, weli bé weli parifɔlilɔ círi bèle nɛ́ nyɛgɛlɛ ní gèle;

muɔ míʔɛ ní gè, weli bé pe tánʔana bàli pe yɛ̀gí weli kúrugu bèle44.6 Wéli baa 18.39; Yes 10.24..

⁷Mi wè nɛ mi sɔ̀ngirɔ tari dè mi sandali nɛ̄ wèʔ;

mi kapiɛngbuɔn ŋɔnɔ lire bɛ̀ʔ ni bé mi suɔʔ.

⁸Nɛ́ ki cɛ́n muɔ ma weli suu weli parifɔlilɔ mɛ́ bèle,

níɛ fìɛrɛ wáari pe nɛ̄ bàli weli ’biɛn bèle.

⁹Weli nɛ wìye nyíɛnɛ cɛngɛ ó cɛngɛ nɛ́ Kulocɛliɛ ní wè,

weli béri muɔ míʔɛ kpóri gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ ní. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁰Nɛ̀ ki yaʔa muɔ yé weli wáa nɛ̀ fìɛrɛ tɔ́n weli nɛ̄,

muɔ sì yé puu nɛ waa nɛ́ weli kapiɛngbuɔnnɔ ní bèle

kapiɛnnɛ mɛ́ lèʔ.

¹¹Muɔ ’ki yaʔa a weli ’koli nɛ̀ fɛ̀ weli parifɔlilɔ yiʔɛ mɛ́ gè,

a muɔ ’ki yaʔa bàli weli ’biɛn bèle a pe ’weli lɔri líɛ dè.

¹²Muɔ ’weli yaʔa pe kiyɛ nī majo sìnbaara dī dàa pe káa dè,

á muɔ ’weli cɛrigɛ kùlogolo sunʔɔmɔ nī bè44.12 Wéli baa 44.23; 49.15; 106.27; Lev 26.33; Fàn 4.27; 28.64; Eza 52.3; Ezek 20.23; Zan 7.35; Piɛ1 1.1..

¹³Muɔ ’muɔ siɛnnɛ pári bèle waʔanɛ,

muɔ sì tɔ̀ni taa pe nīʔ44.13 Wéli baa Fàn 32.30; Kàyu 2.14; 3.8; Zer 15.13..

¹⁴A muɔ ’ki yaʔa weli‑ kò kátaanra weli tɛ́ninyɛninɛ mɛ́ bèle;

bàli pe ’weli màʔa nɛ̀ suʔu bèle, a pe ’weli gbèli níɛ weli tíʔɛ.

¹⁵Muɔ ’ki yaʔa kùlogolo siɛnnɛ pe kàsiʔile wáari weli wuʔu nɛ̄ gè,

níɛ nyùyɔ fíigi yè weli wori nɛ̄ dè44.15 Wéli baa Zer 24.9..

¹⁶Cɛngɛ ó cɛngɛ, mi faʔama piī mi yiʔɛ mɛ́ gè,

fìɛrɛ nɛ tɔ́ngi mi yiʔɛ nɛ̄ gè nɛ̀ pínɛ,

¹⁷a mi gbɛ̀ni mi leguuwo siɛnrɛ lúʔu dè, dàa ti fuʔɔtɔn wuʔu nyu gè;

wi nìɛ mi sɔ́ninɔ níɛ̀ nɛ mi teri.

¹⁸Dàa ti mìɛni nɛ nɔ̀gí weli nɛ̄, nɛ̀ ki yaʔa weli sì fìʔɛ nɛ́ muɔ níʔ,

nɛ́ míɛni weli sì muɔ nyakungɛngɛ cúʔɔ gèʔ.

¹⁹Weli sɔ̀ngirɔ tiì kɛ́nì láʔa muɔ nɛ̄ʔ,

weli tɔliyɔ yiì pɔ̀li nɛ̀ líili muɔ koligo nɛ̄ gèʔ.

²⁰Kire nɛ́ ki mìɛni a muɔ ’weli muʔɔrɔ nɛ́ weli kùlo yaʔa lè a ni ’kò nyàʔapɔnminɔ woli,

a muɔ ’weli tɔ́n nɛ́ yebiliwuɔlɔ ní lè.

²¹A ki yē weli yé fìʔɛ nɛ́ weli Kulocɛliɛ ní wè,

a weli yé kiyɛ sáʔala yè kùlo láà kulocɛliɛ mɛ́ wè,

²²Kulocɛliɛ wiǐ cî ki nyaa lé bè ki cɛ́nʔ,

wire ŋáà wi ’siɛn fungo kalarigɛlɛ cɛ́n gèle ?

²³Nɛ̀ ki yaʔa muɔ kɛnmɛ nɛ̄ piyē nɛ weli kpúu cɛngɛ ó cɛngɛ,

piyē nɛ weli nyaʔa majo sìnbaara dī

dàa pe kɔ́ri nɛ waa kaakpuudiʔɛ nī gè44.23 Wéli baa koligo 12. Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 8.36..

²⁴Ma yɛ̀, mi Kàfɔli ! Gáa nɛ̄ muɔ nɛ ŋɔ́ni ?

Ma yɛ̀ ! Fǎga weli wáa súuriʔ !

²⁵Gáa nɛ̄ muɔ ’yiʔɛ làrigɛ gè ?

Gáa nɛ̄ muɔ ’fìʔɛ nɛ́ weli yawuɔrɔ ní dè nɛ́ weli fùrɔgɔ ní gè ?

²⁶Pe nyɛ́nì weli cáan cúbugo nī gè,

a weli liyɛ yi ’dàala seri lè.

²⁷Ma yɛ̀ fáari ! Ma weli sáʔa !

‑Weli fùgu ma suɔ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè !

Kùlofɔli cepɔrigɔ ŋúnugo gī

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Luʔɔ kácuɔnyɔ yè45.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: gàa ’ki ŋú nɛ́ màʔagɛlɛ kɔlini gɔri ní wè.». Kore jaala45.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. sícilimɛ ŋúnugo gī45.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. Dɛ́nigɛ ŋúnugo gī.

²Mi fungo ki ’nyì fundaanra nɛ́ siɛntaancɛ̀nrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄,

mi nɛ mi ŋúnugo ŋú gè kùlofɔli wáà mɛ́.

Mi nyinɛ ni ’tɛ́ni bɛ̀ sɛbɛnyɔnigɔjɛ̀nwɛ gòsiige tíɛlɛ

bà wi cî ki tíʔɛ nɛ sɛbɛ wè.

³Muɔ cetinnɛ ni nyɛ́nì nyuɔ nɛ̀ tóri siɛnsɛnminɛ nɛ̄ bèle,

kpuʔɔrɔ yē muɔ nyasiɛnrɛ nī dè;

we ’ki nyaa Kulocɛliɛ nyɛ́nì diba taʔa wè muɔ nɛ̄

lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī.

⁴Kapiɛngbuɔn sànbali, ‑muɔ kapiɛngbuɔn ŋɔsii nyɔ́gɔ wè

kpàfuʔu nī gè, muɔ nágbɛnigɛ nɛ̄ gè,

má yɛ̀ ma pɛn nɛ́ muɔ nàjɛnrɛ ní dè nɛ́ muɔ kpuɔmɔ ní bè.

⁵Muɔ kpuɔmɔ ní bè, mari waa yiʔɛ mɛ́ muɔ sunʔɔ nɛ̄ gè,

ma fànʔa taa ma cáan ma kányiʔɛ yige gè,

nɛ́ funnyige ní gè nɛ́ sínmɛ ní bè,

kire ga buu muɔ kàliige kɔli ki de

bògaara kakpiʔiligele kpínʔini gèle.

⁶Kùlofɔli, muɔ ŋaaya yiī juɔyɔ bè kùlogolo kálì siɛnnɛ

cáan bèle muɔ láara,

a muɔ ŋaaya yi kɛ́nì sìndinyɛ fúrugu yè nɛ̀ nɔ̀

muɔ leguulo pe nàzɔnnɔ nɛ̄ bèle.

⁷Kulocɛliɛ yo, muɔ kùlofɔlilɔ kácunʔɔ kiī baa súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

muɔ fànʔa kàgbiile náà ni yē muɔ kɔli nī gè,

niī nɛ muɔ kùlofɔligɔ kàrigí gè nɛ́ sínmɛ ní45.7 Koliyo 7 nɛ́ 8 wuʔu nī gè, ki ’juu baa Eb 1.8,9..

⁸Sínmɛ pi ’muɔ dɛ́ni, a kapiʔi ki ’muɔ biɛn.

Kire kɛnmɛ nɛ̄, Kulocɛliɛ ŋáà wī muɔ Kulocɛliɛ wè,

wi ’muɔ nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n nɛ̀ muɔ kpíʔile kùlofɔli.

A wi ’fundaanra sùnmɔ45.8 Nùdaanna láà ni yé puu nàa pe ’puu nɛ kpínʔini nɛ́ yɛrɛ dáà wuʔu ki ’juu 45.9 nī yè. wo bè muɔ nɛ̄45.8 Wéli baa Kàs 7.17.,

nɛ̀ muɔ yɛ̀gɛ nɛ̀ tóri muɔ pínɛnyɛninɛ nɛ̄ bèle.

⁹Cí ! muɔ ’bururo ti mìɛni nùgo ki yē nùdaanna,

nùdaanna náà pe ’kpíʔile nɛ́ miiri tiige tùnmɔ ní bè,

nɛ́ alowɛsi natukɔli ní wè, nɛ́ kase nàgɔriyɔ nùgo ní gè.

Bè fundaanra kɛn muɔ mɛ́, piyē nɛ gɔrilɔ kpúɔn bèle

baa kùlofɔli nàkpaanya nī yè, nyàa pe ’fèri nɛ́ soli gàanya ní yè.

¹⁰Kùlofɔlilɔ pórilo piyē muɔ tórigofɔlilɔ,

kùlofɔcuɔ wiī muɔ kàliige mɛ́,

nɛ́ wìi fèri nɛ́ tiɛ ní wè ŋàa wi ’kɔ́n Wofiri kùlo mɛ́ lè45.10 Wofiri kùlo tiɛ wè, ki nyɛ́nì juu baa Zɔbi 28.16; Eza 13.12. Piyē nɛ ki sɔ̀ngí nɛ̀ jo dùʔɔ Wofiri kùlo ni ’puu Arabuulo kùlo nī, á kire bɛ̀ʔ Ɛndiyɛnɛ kùlo nī, á kire bɛ̀ʔ Siɛnnɛwuɔlɔ tiʔɛ káà nī, cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè, á kire bɛ̀ʔ cɛngɛnyɛnifolimɛ kàliige kɔli mɛ́ gè..

¹¹Te lúru, sinboriwo, mari wéli mári líiye cáanri:

ma fìʔɛ nɛ́ muɔ siɛnnɛ ní bèle nɛ́ muɔ tuu kpáa ní gè,

¹²bà muɔ cɛ̀nmɛ pi bé kùlofɔli píle wè.

Wi yē muɔ kàfɔli; ma káguro cáan wi yiʔɛ mɛ́.

¹³Tiiri kàʔa45.13 Tiiri kàʔa ki ’puu yasuɔbarilɛ kàʔa, Cɛngɛnyɛnijiinmɛ kuʔɔjii gògoyo nɛ̄ yè. Lɔri ti yé ki míʔɛ yige gè (wéli baa Eza 23; Ezek 26.1–28.19.) siɛnnɛ pe béri báan nɛ́ kpuʔɔrɔ ní dè muɔ mɛ́,

ʔaan, lɔrifɔlilɔ pe béri muɔ fiɛn ma kpuʔɔrɔ kɛn pe mɛ́.

¹⁴Kùlofɔli póri wiī nɛ jiin nàkpanʔa nī gè, wiī cɛ̀nwɛ níɛ nyíʔɛnɛ;

cefɔnwɔ burugo kiī súugo nɛ́ tiɛ jèsiile ní.

¹⁵Pe ’wi kɔ́ri nɛ waa muɔ mɛ́, kùlofɔli. Wi bururo ti ’sɔ́migɔ nɛ̀ súu;

wi kàduʔu mɛ́ gè, wi kàdɔnminɔ pe ’pínɛ nɛ́ wi ní

bàli bīɛlɛ sinborilo bèle, nɛ̀ kɛ́ muɔ kúrugu.

¹⁶Piyē nɛ pe kɔ́ri nɛ waa nɛ́ fundaangbuɔrɔ ŋúnuyɔ ní

bè sa jíin kùlofɔli nàkpanʔa nī gè.

¹⁷Muɔ jaala pe bé tɛ́ni muɔ tuuliɛyɛ kácunʔɔ nɛ̄ gè;

muɔ bé pe tɛ́ngɛ pe‑ puu siɛnkpolilo tiɛyɛ yi mìɛni nī kùlo nī lè.

¹⁸M’bé ki kpíʔile muɔ wuʔu ki de nyu kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni ní,

dí kùlogolo kálì siɛnnɛ pe sí de muɔ gbùʔɔrɔ́ súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Kulocɛliɛ wiī weli làridiʔɛ cɛ̀ngɛ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala46.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnugo gī, gàa ki ’ŋú nɛ́ yékpowaʔagɛlɛ ní gèle.

²Kulocɛliɛ wiī làridiʔɛ cɛ̀ngɛ weli mɛ́,

wire wī weli sáʔafɔli wè fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè, lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī.

³Kire kɛnmɛ nɛ̄ weli wè nɛ fìʔɛ́ yafiɛn nɛ̄ʔ,

a ki cɛ́nì nyaa dàala ni ’cúungo lè,

a nyaguruyo yi ’jabari nɛ̀ jíin kuʔɔjii nī wè,

⁴a kuʔɔjii luɔyɔ yi kɛ́ni tùngú níɛ kɛ́ngi yè,

a lakuruyo yi kɛ́ni yɛ̀gí yè, fúɔ bè nyaguruyo cúungo yè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Cáʔa káà yē baa46.5 Wéli baa Sél 2.10; Tìɛ 22.1., ki lakoliyo yiī nɛ fúu nɛ fundaanra kanʔa

Kulocɛliɛ kàʔa mɛ́ gè,

kàʔa gáà gī Kulocɛliɛ wi kòridiʔɛ wàlidɛngɛgɛ gè,

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

⁶Kulocɛliɛ wiī tɛ́niwɛ ki kàʔa sunʔɔmɔ nī bè, kire nɛ̄ kiǐ gbɛ̀ tuuʔ.

Lɛ̀lɛ líì nī cɛngɛnyɛni niī nɛ foligi lè, Kulocɛliɛ wi bé ki sáʔa.

⁷Kùlogolo ke ’jɛnmɛ, a kùlofɔliyɔ yi ’tuu;

Yewe yékpoli ni ’kpɛ̀ni a dàala ni ’nyɛgɛ.

⁸Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè, wiī nɛ́ weli ní;

Yakuba Kulocɛliɛ wè, wiī weli líʔirejodiʔɛ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁹Yeri báan ye pa ki wéli gàa Yewe ’kpíʔile gè,

bògaara kele gálì ke ’siɛn fungo wúɔ gè

gàli wi ’kpíʔile dàala nɛ̄ lè.

¹⁰Wire wi kapinʔɛnɛ yérigi gèle duniya wi láʔagɛlɛ nɛ̄ gèle,

wire wi sandaliyɛ nɛ́ tàbɛlɛ kabari bèle,

níɛ kapiɛngbuɔnnɔ wotorilo46.10 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: timɔzigeye. sórigi bèle.

¹¹«Ye‑ yéri, ye ki cɛ́n mi yē Kulocɛliɛ46.11 Wéli baa Yir 14.13..

Mi yē kùlogolo ke mìɛni nyùgo nɛ̄. Mi yē duniya wi mìɛni nyùgo nɛ̄.»

¹²Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè, wiī nɛ́ weli ní,

Yakuba Kulocɛliɛ wè, wiī weli líʔirejodiʔɛ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Kulocɛliɛ wire wī duniya Kùlofɔli wè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala47.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè47.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Yeli bálì bīɛlɛ kùlogolo siɛnnɛ bèle, ye mìɛni bèle,

yeri kadaʔala kóri gèle !

Yeri fundaanra kòkuʔulo wáari Kulocɛliɛ mɛ́ wè !

³Nɛ́ ki cɛ́n Yewe ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

siɛnnɛ pe mìɛni ’yɛli bèri fìʔɛ́ wi nɛ̄,

wire ŋáà wī duniya wi mìɛni Kùlofɔgbuɔwɔ wè.

⁴Wi ’ki kpíʔile a weli ’fànʔa taa kùlogolo siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

nɛ́ duniya kùlogolo tìrige gèle weli tɔliyɔ láara yè.

⁵Wi nyɛ́nì kùlo nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n ni‑ puu kɔrigɔ weli mɛ́;

ni yē weli kpuɔmɔ, weli bálì we yē Yakuba siimɛ bè,

bàa pi ’Yewe dɛ́ni wè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Kulocɛliɛ wiī nɛ yɛ̀gí nɛ waa

á piyē nɛ fundaanra yékpuʔulo wáari gèle wi mɛ́.

Yewe wiī nɛ yɛ̀gí nɛ́ waa á piyē nɛ kàkpaanya wíi yè wi mɛ́.

⁷Yeri ŋú yeri Kulocɛliɛ gbùʔɔrɔ́ wè, yeri ŋú !

Yeri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè yeri weli Kùlofɔli gbùʔɔrɔ́ wè, yeri ŋú !

⁸Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wi yē duniya wi mìɛni Kùlofɔli.

Yeri sícilimɛ ŋúnugo ŋú, ye wi kpúʔɔ !

⁹Kulocɛliɛ wi kùlofɔlimɔ piī kùlogolo ke mìɛni nyùgo nɛ̄.

Wiī tɛ́niwɛ wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ wàlidɛngɛgɛ nɛ̄ gè.

¹⁰Kùlogolo ke fànʔafɔlilɔ pe ’pìye pínɛ

nɛ́ Birayima Kulocɛliɛ wi siɛnnɛ ní bèle,

nɛ́ ki cɛ́n peli bīɛlɛ fànʔafɔlilɔ bèle, duniya wélifɔlilɔ bèle,

peli yē Kulocɛliɛ wi kiyɛ nī47.10 Eburu siɛnrɛ nī dè, nyasiɛnrɛ dáà ti ’jo: duniya timɔzigeye yi mìɛni yē Yewe woyo. Pe ’fànʔafɔlilɔ tɔ́nminɔ bèle náʔa gè nɛ́ timɔzigeye ní yè, nɛ́ jo Yewe yē pe kàfɔli.; wiī pe mìɛni nyùgo nɛ̄ !

Yeri Kulocɛliɛ kàʔa kpóri gè

¹Ŋúnugo. Kore jaala48.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè48.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Yewe wi ’kpúʔɔ, weli Kulocɛliɛ wi ’yɛli nɛ́ gbùʔɔrilɔ ní wi kàʔa nī gè,

gàa gī wi nyagurugo wàlidɛngɛgɛ nɛ̄ gè.

³Kire nyagurucɛ̀ngɛ gè, kiī nɛ fundaanra kanʔa dàala ni mìɛni mɛ́,

Siyɔn nyagurugo gè, gàa gī Kulocɛliɛ kòridiʔɛ gè48.3 Eburu siɛnrɛ ti ’ki juu nɛ́ jo: Sefɔn láʔagɛlɛ. Kire tiʔɛ ki bé gbɛ̀ ki tìɛ: cɛngɛnyɛnifoligɔlimɛ kàmɛgɛ kɔli mɛ́,kire ga laa ki bé gbɛ̀ bari nyu tiʔɛ káà wuʔu nɛ̄ gàa ki ’puu nyagurugo tiɛliʔɛ káà gè, gàa faʔa kùlo siɛnnɛ pe ’puu nɛ ye Sefɔn nyagurugo gè. Pe ’puu nɛ ki nyu nɛ jo baa peli kulocɛlɛlɛ pe nyɛ́ni kòri. A ki yé sí puu mmɛ gè, ŋúnugo ki ’puu nɛ caa bè ki tìɛ kányiʔɛ Kulocɛliɛ, wi kòridiʔɛ kire gī Siyɔn nyagurugo nɛ̄ gè.,

gàa gī Kùlofɔgbuɔwɔ kàʔa gè.

⁴Kulocɛliɛ wiī ki nàkpaanliriye nī yè,

wi nyɛ́nì ki tìɛ wire yē líʔirejodiʔɛ.

⁵Kùlofɔlilɔ pe nyɛ́nì pìye pínɛ bè sa kapiɛnnɛ kpúɔn lè,

pe mìɛni ’pínɛ nɛ tári nɛ waa bàa tuu Siyɔn kàʔa nɛ̄ gè.

⁶Bà pe kɛ́nì ki nyaa gè, a ki ’pe fungo wúɔ

a pe ’fíɛ, a pe mìɛni ’koli nɛ̀ fɛ̀ !

⁷Piyē nɛ fún kpuʔɔ,

majo bɛ̀ liyɛyaara cî cesiiwe cò wè,

⁸nɛ́ míɛni bɛ̀ káfaligbuʔɔ tíɛlɛ gàa ki cî kɔ́n cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ bè,

gàa ki cî nɛ wáari gè nɛ kɔ́rikpoliyo kabari yè kuʔɔjii luʔɔ nɛ̄ gè.

⁹Gàa weli ’lúʔu gè, a weli ’ki nyaa míɛni weli Kulocɛliɛ kàʔa nī gè,

Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè, wi kàʔa nī gè;

Kulocɛliɛ wi ’ki kpíʔile a ki ’kò lìrige súuri. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁰Kulocɛliɛ yo, bè weli yaʔa muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè,

weli nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ní gè.

¹¹ʔé Kulocɛliɛ, bɛ̀ muɔ míʔɛ ki ’kpúʔɔ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀

dàala láʔagɛlɛ nɛ̄ gèle,

bɛ̀ míɛni ki yē muɔ gbùʔɔrilɔ ni ’kɛ́ fúɔ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ baa

kire tiɛyɛ nī yè.

Sínnɛ niī muɔ kàliige kɔli nī gè.

¹²Siyɔn nyagurugo48.12 Siyɔn nyagurugo kiī nɛ Zerizalɛmi kàʔa tìí míɛni; Zerizalɛmi kàʔa ki ’puu Siyɔn nyagurugo nɛ̄ gè. kiī nɛ fundaanra kpínʔini,

Zuda kàaya tɛ́nimɛ piī nɛ muguri muɔ kàyuʔujuuro nɛ̄ dè.

¹³Yeri tári yeri Siyɔn kàʔa mári gè, ye ki màʔa ye suʔu,

yeri ki saakpaʔaliyɛ lìriye tɔ́ri yè !

¹⁴Yeri ki gunliriye wéli yè, yeri ki nàkpaanliriye wéli yè yeri ciʔigi,

kire ga buu yeli gbɛ̀ pari ti nyu yeli siimɛ wuulo mɛ́ bèle.

¹⁵Nɛ́ ki cɛ́n ki Kulocɛliɛ ŋáà wè, wiī weli Kulocɛliɛ súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī;

wi bé puu weli yiɛginiwɛ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Siɛn sǐ gbɛ̀ waliniʔɛgɛ taa bè wi sìi suɔ wèʔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala49.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè49.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Yeli bálì bīɛlɛ kùlogolo siɛnnɛ bèle, ye mìɛni yeri lúru !

Ye‑ líiye cáan ye mìɛni bèle, duniya siɛnnɛ,

³lewiile yo, siɛn ó siɛn,

lɔrifɔlilɔ bèle nɛ́ fɔ̀ngɔfɔlilɔ ní bèle !

⁴Mi nyuɔ ki bé laaduumɔ siɛnrɛ juu,

mi funzɔngirɔ ti bé puu nɛ́ sícilimɛ ní.

⁵Mi bé líiye cáan bèri kàsiile ŋúnugo sɔ́migi gè de lúru,

m’bé yúgogbɛngɛ wáa bè ki kɔri juu wè nɛ́ gɔripile ní lè.

⁶Gáa ki bé nyuɔ mi nɛ̄ mi de fìʔɛ́ wuʔɔgɔ cɛngɛ nī gè

bà káfinɛvinɛnɛ pe kolimɔ pi ’mi màʔa nɛ̀ suʔu bè ?

⁷Pe nyɛ́nì pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè pe lɔri nɛ̄ dè,

níɛ pìye nyíɛnɛ nɛ́ pe waliniʔɛgɛ ní gè49.7 Wéli baa Kàs 11.28; Mar 10.23-25..

⁸Kányiʔɛ nɛ̄, siɛn wáà fáala sǐ gbɛ̀ wi siɛnnyɛni sìi fùgu wè bè suɔ

Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gèʔ,

siɛn wire tíimɛ míɛni sǐ gbɛ̀ wi sìi lɔri sàri dèʔ49.8 Wéli baa Mat 16.26..

⁹Pe sìi wi lɔri ti ’gbɛ̀n nɛ̀ cáanri,

siɛn sǐ gbɛ̀ waliniʔɛgɛ taa bè wi suɔʔ,

¹⁰bè kò sìi nɛ̄ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nīʔ,

kire ga buu wi fǎga jíin nyɛgɛ nī gè bè nyaaʔ.

¹¹Nɛ́ ki cɛ́n, wiyē nɛ ki nyaʔa kìɛ, siɛnsiciliwe wiī nɛ kúu,

nɛ́ míɛni ledogo ní gè nɛ́ lelabiligɛ ní gè,

níɛ pe lɔri yaʔa dè pàli mɛ́.

¹²A ki cɛ́nì nyaa a pe ’pe míɛyɛ taʔa yè pe dàʔala nɛ̄ gèle,

nyɛgɛ kire gī pe mìɛni saasɛnyɛ yè

nɛ́ pe kòridiɛyɛ ní yè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī49.12 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Piyē nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo peli saaya yi bé kò bile súuri.Weli ’siɛnrɛ yiʔɛ nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki nɛ́ sirii siɛnliɛrɛ ti sɛbɛgɛnnɛ ní lè..

¹³Nɛ́ ki taa lewiiwe wè, ŋàa wī lɔri ní dè, wi wè nɛ mɔgiʔ;

wiī bɛ̀ nyàʔayɛrɛ tíɛlɛ dàa ti kúu dè.

¹⁴Pe m’bɛlɛ siɛnnɛ bálì pe ’tɛ́ngɛ pìye nɛ̄ bèle,

pe kúɔgɛnmɛ pire bī bàa bè49.14 Wéli baa Luk 12.20.,

nɛ́ míɛni bàli pe ’ki nyaa pe siɛnjuuro ti ’pe dɛ́ni dè49.14 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: bàli bīɛlɛ ki ’pe dɛ́ni bèri peli tíimɛ siɛnrɛ lúru dè.. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁵Pe mìɛni nɛ waa baa kusiʔi mɛ́ gè, majo sìnbaara dī;

kùu wire wi pe nári nɛ waa baa.

A kpìɛnmɛ pi ’tuu bè, siɛnsinminɛ pe bé pe tánʔana49.15 Wéli baa Dan 7.22; Luk 22.30; Kor1 6.2; Tìɛ 2.26; 20.4..

Pe cɛ̀nmɛ pi bé fúnʔɔ kusiʔi nī gè; kusiʔi kire bé kò pe súɔndiʔɛ.

¹⁶Nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ wi bé mi sìi fùgu wè bè suɔ

kusiʔi fànʔa mɛ́ gè49.16 Wéli baa Oze 13.14; Dan 12.2.;

ʔaan, wi bé mi líɛ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁷Ma fǎga de fìʔɛ́ a siɛn wáà ’kò lɔrifɔli wèʔ,

a muɔ ’wi saʔa lɔri nyaa dè ti ’niʔɛgi dèʔ.

¹⁸Nɛ́ ki cɛ́n, a wi kɛ́nì kùu wè, wi nɛ̌ kɛ́ nɛ́ yakaa níʔ;

wi lɔri ti nɛ̌ jíinʔ nɛ́ wi ní nyɛgɛ nī gèʔ49.18 Wéli baa Tim1 6.7..

¹⁹Wi ’puu nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo wiī fundaanra nɛ̄ wi sìi cɛnyɛ nī yè.

Pe nìɛ muɔ kpóri bɛ̀ muɔ ’nyuɔ wè.

²⁰Kire nɛ́ ki míɛni lɔrifɔli míɛni wi ’yɛli bè kɛ́

baa wi tobilo kúrugu bèle,

bàli pe ’kùu bèle, peli bálì bīɛlɛ piyè ń’nɛ̀ je kpìɛnmɛ nyaa bèʔ.

²¹Lewiiwe wè, ŋàa wī lɔri ní dè, nɛ̀ ki yaʔa sìnjilimɛ wè wi mɛ́ʔ,

wiī bɛ̀ nyàʔayɛrɛ tíɛlɛ dàa ti kúu dè.

Kulocɛliɛ wi bé wi siɛnnɛ kàyuʔu juu gè

¹Asafi ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè50.1 Asafi wi yé puu ŋúnuŋuminɔ yiɛgininɛ taanriwuu wáà, Dawuda lɛ̀lɛ nī lè. Wi ŋúnuyɔ kiɛ nɛ́ siin yē Ŋúnuyɔ Sɛbɛ nī wè. Bè kàa cɛ́n wi kele nī gèle, wéli baa Kaj1 6.16,17,24; 25.1; Kaj2 35.15..

Kulocɛliɛ wè, Yewe wè, Kulocɛliɛ wi duniya siɛnnɛ yeri bèle níɛ nyu

kire ga buu peri báan duniya tiɛrɛ ti mìɛni nī,

nɛ̀ ki líɛ cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè,

nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ cɛngɛnyɛnijiingɔli mɛ́ gè.

²Bè wi yaʔa baa Siyɔn kàʔa nī gè, gàa ki ’sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ gè,

Kulocɛliɛ wiī nɛ nyíʔɛnɛ bɛ̀ kpìɛnmɛ tíɛlɛ.

³Weli Kulocɛliɛ wiī nɛ báan50.3 Wéli baa Yir 19.16., wi sí wè nɛ báan pìiriwe wīʔ !

Cúʔɔmɔ kàsun yē wi yiʔɛ mɛ́ gè,

káfaligbuʔɔ nɛ báan nɛ́ ŋɔri ní nɛ̀ wi màʔa nɛ̀ suʔu.

⁴Wi ’nyìʔɛnɛ yeri lè naamɛ gè nɛ́ dàala yeri lè

ti‑ puu baa lɛ̀lɛ líì nī wi bé siɛnnɛ kàyuʔu juu gè50.4 Wéli baa Fàn 4.26; 31.28; 32.1; Eza 1.2; Mis 6.1,2..

⁵A wi ’jo: «Siɛnnɛ bálì pe ’pìye puɔ mi nɛ̄ wè,

ye‑ pe mìɛni gbuʔulo mi yiʔɛ mɛ́ gè,

bàli pe kakuɔrɔ yɛrɛ kɔ̀ngí dè

níɛ nyakungɛngɛ kpínʔini gè nɛ́ mi ní wè50.5 Wéli baa Yir 24.7-8..»

⁶Nyìʔɛnɛ ni bé wi sínnɛ jáari lè,

nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wire wī kàyuʔujuuwo wè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷A Kulocɛliɛ wi ’jo50.7 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè.: «Yeri lúru, mi siɛnnɛ, mi nɛ nyu !

Isirayɛli yo, mi ’tìgi muɔ nɛ̄ ! Mi yē Kulocɛliɛ, muɔ Kulocɛliɛ wè !50.7 Wéli baa Yir 20.2.

⁸Muɔ kakuɔrɔ yajuuro tire kɛnmɛ nɛ̄ bɛ̀ʔ mi ’tìgi muɔ nɛ̄ʔ,

nɛ́ míɛni muɔ kakuɔrɔ kaasuʔuro dáà dī mi yiʔɛ mɛ́ gè súuri dèʔ.

⁹Mi màakuu wè nɛ̀piʔɛlɛ nɛ̄ʔ gàli ke kɔ́ngi muɔ mɛ́ gèleʔ,

nɛ́ síkapɔlilɔ ní bèleʔ bàli pe kɔ́ngi muɔ síkaduuyo nī yèʔ.

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n sìnbirige nyàʔayɛrɛ ti mìɛni yē mi wori,

nɛ́ yajuuro ní dè dàa dī nìʔɛboro dè nyaguruyo nɛ̄ yè.

¹¹Mi nyɛ́nì sínjari ti mìɛni cɛ́n, dàa dī nyaguruyo nɛ̄ yè,

nɛ́ yawiire dáà ti mìɛni ti nyaari nyàʔa nī gè, mi wori dī.

¹²A fungo cé puu mi nɛ̄ wè o, miǐ cî cɛ ki juu muɔ mɛ́ʔ,

nɛ́ ki cɛ́n, duniya wi mìɛni yē mi wuu, nɛ́ wi laamɛ yɛrɛ ní dè.

¹³Muɔ nɛ sɔ̀ngí lé mi nɛ nɛ̀piʔɛlɛ kaara káa dè wī lé ?

Muɔ nɛ sɔ̀ngí míɛni lé mi nɛ síkapɛngɛlɛ sìsiɛn gbun wī lé ?

¹⁴A muɔ nɛ caa bè kakuɔrɔ yakɔngɔ kpíʔile gè Kulocɛliɛ mɛ́ wè,

mari wi gbùʔɔrɔ́ mari wi síɛri50.14 Wéli baa Lev 7.12; Eb 13.15. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mari kacɛ̀ngɛ síɛrilɛ yakɔngɔ tìí gè Kulocɛliɛ nɛ̄.,

mari muɔ nyakungɛnyɛ forigi yè mi Kulocɛliɛ mɛ́ wè50.14 Wéli baa Fàn 23.22.,

ŋàa wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

¹⁵Fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè, mari mi náari.

M’bé muɔ líɛ bè yige ki nī, kire ga buu muɔ de mi kpóri.»

¹⁶Nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ ’ki juu siɛnpiiwe mɛ́ wè nɛ́ jo:

«Gáa nɛ̄ muɔ nɛ mi fànʔa kele nyu gèle yákuɔ ?

Gáa nɛ̄ mi nyakungɛngɛ kiī muɔ mɛ́ nyuɔ nī gè yákuɔ ?

¹⁷Muɔ wè, mi korimɔ pi ’muɔ biɛn;

muɔ ’cíi nɛ̀ mi siɛnrɛ wáa dè kàduʔu mɛ́ !

¹⁸A muɔ ’kàyuuwo nyaa wè, wi nɛ̂ muɔ dɛ́ni,

muɔ nɛ̂ wúɔ nɛ́ pe ní bàli pe ceyuugo kpínʔini gè.

¹⁹Muɔ nɛ̂ muɔ nyuɔ tíʔɛ gè nɛ̀ kapiile kpíʔile lè,

níɛ muɔ nyinɛ tíʔɛ lè nɛ̀ siɛnnɛ fáanni bèle.

²⁰Muɔ nɛ tɛ̀ní nɛ muɔ siinyɛni sànʔá wè,

muɔ nɛ muɔ laayirinyɛni wi míʔɛ córi gè.

²¹Ki n’gɛ gàa muɔ ’kpíʔile, á mi ’pìiri ki nɛ̄ gè. A muɔ ’ki nyaa majo mi yē bɛ̀ muɔ tíɛlɛ wī.

Nɛ̀ ki yaʔa mi ’tìgi muɔ nɛ̄, m’bé ti mìɛni yige kpànʔanɛ muɔ yiʔɛ mɛ́ gè.

²²Ye‑ ki sɔ́migɔ ye lúʔu, yeli bálì ye ’fìʔɛ nɛ́ Kulocɛliɛ ní wè !

Á kire bɛ̀ʔ gè, m’bé yeli cɛnminɛ; siɛn sì ga tíi taa bè yeli suɔʔ !

²³A siɛn wáà nɛ mi gbùʔɔrɔ́ níɛ mi síɛri wè, kire yē kakuɔrɔ yakɔngɔ gáà ki mi kpóri gè.

Ŋàa sí wi tári mi koligo nɛ̄ gè nɛ wi nyɔdanʔagɛlɛ ciʔigi gèle,

m’bé ki yaʔa wi‑ ki cɛ́n mi Kulocɛliɛ wè, mi yē suɔfɔli.»

Dawuda ’jo Kulocɛliɛ- wire cìile bè wi yige wire kapiile nī lè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè. ²Lɛ̀lɛ líì nī Kulocɛliɛ siɛnjuuwo Natan wi pɛ́nì juu nɛ́ wi ní wè, bà Dawuda yé kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì kapiile kpíʔile nɛ́ Beti Seba ní wè51.2 Wéli baa Sam2 11; 12..

³ʔé, Kulocɛliɛ, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄ yo

nɛ̀ yɛli nɛ́ muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ní gè !

‑Mi tuudiʔɛlɛ kurugo gèle ma láʔa mi nɛ̄;

muɔ yē nyinidaaguugofɔli, feliye yi míɛni !

⁴‑Mi jíge péwu ma yige mi kolimɔ nī bè,

‑mi cìile ma yige mi kapiile nī lè !

⁵Nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì yéri mi tuudiʔɛlɛ nɛ̄ lè;

mi kapiile niī mi yiʔɛ mɛ́ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

⁶Muɔ nɛ̄, muɔ nigbe nɛ̄, mi ’kapiile kpíʔile lè;

gàa ki ’pii muɔ yiʔɛ mɛ́ gè, kire mi nyɛ́nì kpíʔile.

Kire kɛnmɛ nɛ̄, muɔ yē sínwɛ muɔ siɛnrɛ nī dè,

muɔ yē dìgire fùn a muɔ gbɛ́ni muɔ kàyuʔu juu gè51.6 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 3.4 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè, dàa ti wè nuroʔ. .

⁷ʔaan, kányiʔɛ nɛ̄, bà mi ’sii wè, mi yé puu koliwo;

sɛ́nì mi ’jíin baa mi yàa liyɛ nī yè, mi yé puu kapiigbiʔiliwe nɛ̀ kúɔ.

⁸Nɛ̀ ki yaʔa, kányiʔɛ nɛ̄, muɔ nɛ ki caa mi‑ puu funviige ní,

muɔ nɛ mi tɛnmɛ nɛ́ sícilimɛ ní mi fungo laamɛ nī bè.

⁹Ma mi cìile mi kapiile wuʔu nɛ̄ gè51.9 Eburu siɛnrɛ nī dè, ti ’ki juu nɛ́ isɔpi ní.Ki yé buu wɛrɛ dáà pe ’puu nɛ líi dè nɛ ti puu tìi nɛ̄, nɛ ti nii luʔɔ nī, nɛ siɛnnɛ nyɛri nyɛri bèle bè pe cìile a kakuɔrɔ yē baa dè. Wéli baa Lev 14.4,6; Tɔ́r 19.18; Eb 9.19., bà m’bé kò cìiliwe;

‑mi jíge ma mùnu kire ga buu m’bé yiʔɛ bè fílige pérepere.

¹⁰Ma tí mi‑ kiyaʔa wori lúʔu dè bèri muguri bè puu fundaanra nɛ̄,

bà ki bé kpíʔile kácere dáà muɔ ’muʔɔrɔ dè, ti bé yiʔɛ bèri yúu !

¹¹Fǎga ní mi kapiʔile tɔ́ri gèle mi kúruguʔ !

‑Mi kolimɔ kurugo bè ma láʔa mi nɛ̄ !

¹²Kulocɛliɛ yo, ‑mi fungo yiʔɛ gè ma ki cìile,

ma ki yaʔa sɔ̀ngifɔnrɔ ti‑ nìre wáa mi nī.

¹³Fǎga mi ŋɔrigɔ núgo muɔ yiʔɛ mɛ́ gè !

Ma fǎga muɔ Tiɛlɛfun Pìle yige lè mi nīʔ !

¹⁴Koli ma suɔlɔ fundaanra nyɔ́gɔ dè mi nī,

ma fungo káà kɛn m’mɛ́ gàa ki béri lúru muɔ mɛ́ gè, dí muɔ sí ŋɔri nyɔ́gɔ mi nī.

¹⁵Bà m’béri kacuʔɔrɔfɔlilɔ tɛnmɛ bèle muɔ koligo nɛ̄ gè,

bà kapiigbiʔilile pe bé koli bè pɛn muɔ mɛ́.

¹⁶Kulocɛliɛ yo, mi suɔfɔli Kulocɛliɛ, bɛ̀ mi ’sìsiɛn wo gè,

ma mi kàsulugo suɔ gè !

Bà mi nyinɛ ni béri muɔ kasingele ŋú gèle.

¹⁷Mi Kàfɔli yo, ‑mi nyasɛnyɛ múgu yè,

dí mi nyuɔ ki sí de muɔ gbùʔɔrɔ́.

¹⁸Kakuɔrɔ yajuuro, tire bɛ̀ʔ muɔ nɛ caaʔ.

Á kire bɛ̀ʔ gè, mi cî tàa kɛn muɔ mɛ́.

Kiǐ je muɔ dɛ́niʔ a mi ’kakuɔrɔ kaasuʔuro kɔ̀n muɔ mɛ́ dèʔ.

¹⁹Kulocɛliɛ, kakuɔrɔ dáà ti ’muɔ dɛ́ni dè,

tire dī fungo gáà nī laabiɛnmɛ yē wè.

Kulocɛliɛ yo, muɔ wè nɛ kàduʔu wáariʔ nàzɔn mɛ́ wè

ŋàa wī laabiɛnmɛ ní bèʔ, níɛ caa bè yiʔɛ wè.

²⁰Muɔ funjɛ̀ngɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè, ‑nyinimɛ taa Siyɔn kàʔa nɛ̄ gè,

ma Zerizalɛmi kàʔa gunzuluyo faan yè.

²¹A kire ’kpíʔile gè, muɔ bé nɛ́ gbɛ̀ fundaanra taa kakuɔrɔ nī dè

dàa ti kɔ̀ngí muɔ mɛ́ dè nɛ́ sínmɛ ní bè,

kakuɔrɔ kaasuʔuro nɛ́ kakuɔrɔ yakɔnrɔ ní dè.

Bà míɛni weli béri nɛ̀piʔɛlɛ kɔ̀ngí muɔ gbùʔɔrɔdiʔɛ yafanʔa nɛ̄ gè.

Káfinɛrɛfɔli wi bé cúʔɔ bè yige baa

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda sícilimɛ ŋúnugo gī52.1 Kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè., ²gàa wi ’kún gè lɛ̀lɛ líì nī Dowegi, Edɔmiyé wuu wè, wi ’ki juu kùlofɔli Sawuli mɛ́ wè nɛ́ jo Dawuda ’jíin Akimɛlɛki saʔa nī gè52.2 Wéli baa Sam1 21.8; 22.9-10..

³Muɔ ŋáà wī nàgalirige gè, gáa nɛ̄ muɔ nɛ mìɛ kpóri nɛ́ muɔ funbinʔɛ ní gè ?

‑Ki wéli: Kulocɛliɛ wi bànguɔ dɛ́nigɛ kiī nɛ mɔgi súuri.

⁴Muɔ nɛ tɛ̀ní nɛ sɔ̀ngí cúʔɔmɔ báà muɔ bé kpíʔile bè,

muɔ ŋáà ma siɛnnɛ fáanni bèle,

muɔ nyinɛ niī nɛ kɔnigi bɛ̀ gbàrifiɛ tíɛlɛ ŋàa pe ’juɔ wè.

⁵Kapiile ni ’muɔ dɛ́ni nɛ̀ tóri kacɛ̀ngɛ nɛ̄ gè,

nɛ́ káfinɛrɛ ti ’muɔ dɛ́ni nɛ̀ tóri kányiʔɛ nɛ̄ gè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Káfinɛrɛ nyinɛ muɔ wè,

siɛnrɛ ti ’muɔ dɛ́ni dàa ti siɛn córi dè.

⁷Kire nɛ̄ Kulocɛliɛ wire tíimɛ wi bé muɔ cúʔɔ péwu bè yige baa,

wi bé muɔ cò bè muɔ píle gɔ́ligi muɔ kòridiʔɛ nī gè,

wi bé muɔ nìre kɔ́ligi dè bè yige sìifɔlilɔ kùlo nī lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁸Siɛnsinminɛ pe bé ki nyaa;

pe béri fìʔɛ́ bèri nyu de cúuru béri káfinɛrɛfɔli tíʔɛ wè.

⁹Pe béri ki nyu bé jo: «Ki n’gɛ, nàgalirige gè,

wire ŋáà wiì cé wìi yaʔa Kulocɛliɛ kiyɛ nī yèʔ wi‑ kò wire làridiʔɛ bɛ̀ gunliriye tíɛlɛ yèʔ.

Nɛ̀ ki yaʔa wi yé wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi lɔriniʔɛrɛ nɛ̄ dè,

wi yé tɛ́ngɛ ki nɛ̄ dí wire sícilibiʔi ki bé nyuɔ.»

¹⁰Mi wè, mi yē bɛ̀ wolivi tiige tíɛlɛ

gàa ki yúʔɔri gè Kulocɛliɛ kpáa nī gè.

Mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ̄ gè

súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

¹¹Kulocɛliɛ yo52.11 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè., mi béri muɔ síɛri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī gàa muɔ ’kpíʔile gè.

M’bé mìɛ yaʔa muɔ kiyɛ nī yè,

nɛ́ ki cɛ́n, siɛnnɛ bálì pe ’pìye puɔ muɔ nɛ̄ bèle,

muɔ nyɛ́nì nyuɔ pe kɔli mɛ́ gè.

Kulocɛliɛ wi bé kapiigbiʔilile kàyuʔu juu gè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda sícilimɛ ŋúnugo gī53.1 Kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gàa pe ŋú nɛ́ maana ní lè, fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè53.1 Kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Pàli nɛ ti yiʔɛ nɛ́ jo: nɛ́ maana ní lè, a pàli nɛ ti yiʔɛ nɛ́ jo: fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè.Pàli ’jo ti siɛntiɛyɛ siin ’yɛli bè kò baa..

²Lelabiligɛ kiī nɛ ki sɔ̀ngí ki fungo nī gè níɛ jo53.2 Wéli baa Ŋún 14.:

«Kulocɛliɛ wè baaʔ.»

Wi fungo ki ’núʔɔ kacɛnmɛ fùn;

wi kakpiʔiligele kiyē karigɛlɛ53.2 Koliyo 2-4 wuʔu nɛ̄ gè, ki ’juu baa Wurɔ 3.10-12..

Siɛn nigbe wè bile nɛ kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ.

³Nyìʔɛnɛ naamɛ gè,

a Kulocɛliɛ wi ’nyùgo cùungu gè nɛ̀ lewiile wéli bèle,

bè ki wéli a ki yē wàa yē síciliwe,

a ki yē wàa nɛ Kulocɛliɛ caa wè.

⁴A wi ’ki nyaa pe mìɛni nyɛ́nì pùunni.

Pe mìɛni bèle pe funyɔ yiī núʔɔyɔ.

Wàa wè kacɛ̀ngɛ kpínʔiniʔ, wàa fáalaʔ.

⁵Siɛnnɛ bálì pe mìɛni pe kapiʔi kpínʔini gè, piyè yakaa cɛ́nʔ wī lé ?

Nɛ́ ki cɛ́n piyē nɛ mi siɛnnɛ káa bèle

majo bɛ̀ pe cî nɛ suro líi dè53.5 bɛ̀ pe cî nɛ suro líi dè:Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: bɛ̀ pe cî nɛ búru káa wè..

Pe cɛ wè nɛ Kulocɛliɛ míʔɛ yeri gè púloʔ !

⁶Pe m’bɛlɛ, fíɛrɛ nɛ pe cògí, nɛ̀ ki yaʔa yakaa wè baaʔ

gàa nɛ̄ pe ’yɛli bèri fìʔɛ́ gèʔ.

Nɛ́ ki cɛ́n, bàli pe ’yeli màʔa nɛ̀ suʔu bèle níɛ túngu nɛ́ yeli ní wè,

Kulocɛliɛ bé pe kácere cɛrigɛ dè.

Yeli bé pe jáa bè fìɛrɛ tɔ́n pe nɛ̄, nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ nyɛ́nì pe cíi.

⁷Yeli sì ki cɛ́nʔ lé, Kulocɛliɛ wire bɛ̀ʔ lé wi bé kɔ́n Siyɔn nyagurugo nɛ̄ gè bè suɔlɔ kɛn lè Isirayɛliyé mɛ́ bèle lé ?

A Kulocɛliɛ kɛ́nì wi siɛnnɛ pe kele cuɔnri gèle,

Yakuba béri fundaanra kpínʔini,

Isirayɛli siɛnnɛ pe bé puu fundaangbuɔrɔ nɛ̄ !

Kulocɛliɛ wī mi sáʔafɔli wè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda sícilimɛ ŋúnugo54.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī, gàa pe ŋú nɛ́ gɔrilɔ ní bèle. ²Lɛ̀lɛ líì nī Zifii kàʔa wuulo54.2 Zifii kàʔa gè, ki yé puu Zuda nyaguruyo tɛ́nimɛ nī bè, cɛngɛnyɛnifolimɛ kàliige kɔli mɛ́ gè. Wéli baa Sam1 23.14-28; 26.1-3. pe pɛ́nì ki juu Sawuli mɛ́ nɛ́ jo: «Dawuda wiī baa làriwɛ weli sunʔɔmɔ nī bè.»

³Kulocɛliɛ yo, ‑mi suɔ muɔ míʔɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ !

Muɔ fànʔa ní gè, ‑tànʔa kɛn m’mɛ́ !

⁴Kulocɛliɛ yo, ‑mi náarigɛ lúʔu gè,

ma líiye cáan mi nyasiɛnrɛ mɛ́ dè.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n nabɔnminɔ pe ’yɛ̀ mi kúrugu,

fungbɛnyɛfɔlilɔ54.5 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: nabɔnminɔ. bálì pe ’caa bè mi kpúu wè54.5 Wéli baa Sam1 23.14..

Pe wè nɛ tɔ́ri nɛ́ muɔ Kulocɛliɛ níʔ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Nɛ̀ ki yaʔa, Kulocɛliɛ wī mi sáʔafɔli wè;

mi Kàfɔli wire wi ŋɔri nyɔ́gi dè mi nī54.6 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: Kàfɔli wire wi ’pínɛ nɛ́ bàli ní pe ’mi tuʔɔlɔ bèle..

⁷Ki ’yɛli wuʔɔgɔ‑ ki tuu bàli nɛ̄ pe ’mi palilɛ wè !

‑Muɔ kányiʔɛ kaala tìɛ lè mi nɛ̄; ma sí pe cúʔɔ péwu !

⁸Mi béri kinɛdɛnigɛ yakɔnrɔ kanʔa dè muɔ mɛ́54.8 Wéli baa Tɔ́r 15.13..

Mi béri muɔ míʔɛ kpóri gè, Yewe, nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì nyuɔ.

⁹Muɔ ’mi suɔ funbiɛnrɛ ti mìɛni mɛ́.

Kire nɛ̄ a mi ’mi leguulo tuugɛnmɛ nyaa bè, nyapile nɛ̄.

Mi gbuɔnyɛni wi ’mi fáanni

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī, gàa pe ’ŋú nɛ́ gɔrilɔ ní bèle. Dawuda sícilimɛ ŋúnugo55.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī.

²Kulocɛliɛ yo, ‑mi náarigɛ lúʔu gè !

Ma fǎga làri mi nɛ̄ a mi nɛ muɔ fiɛn wèʔ !

³Ma líiye cáan m’mɛ́, ma siɛnnugoro kɛn dè m’mɛ́ !

Mi fungo ki ’nyaʔami mi nī nɛ̀ tóri55.3 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi nɛ tári nɛ mári., mi nɛ cíɛn, mi sɔ̀ngirɔ ti ’kúɔ,

⁴gàa wuʔu mi leguu wiī nɛ nyu mi nɛ̄ wè, kire kɛnmɛ nɛ̄.

Nɛ́ ki cɛ́n siɛnpiiwe wiī nɛ mi serigi, wiī nɛ fùrɔgɔ niʔɛgi gè mi nɛ̄,

wiī nɛ siɛnrɛ córi dè nɛ kanʔa m’mɛ́ wi funyɛrigɛ nī gè.

⁵Mi nàzɔn wiī nɛ wáari kpuʔɔ mi laamɛ nī bè,

kùu fíɛrɛ tiī nɛ̄ mi cògí.

⁶Sànviige nɛ mi wáari; mi céri tiī nɛ fún nɛ yàʔará;

fíɛgbuɔrɔ ’tuu mi nɛ̄ nɛ̀ mi tɔ́n.

⁷Mi ’puu nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo:

«Cí ! A mi cî gbɛ̀ jáa bè fíkɛnyɛ taa majo gòtolo nī lè,

mi cî de fini de waa bàa tɛ́ni kɔli káà mɛ́.

⁸ʔaan, mi cî fɛ̀ bè kɛ́ liilige,

bè sa kpìɛnmɛ tuu bè, baa waama kùlo nī lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁹Mi cî fìɛlɛ bè tiʔɛ káà taa bè líʔire jó

a káfaligbuʔɔ ki kɛ́ni wáari nɛ́ kàsaala ní lè.»

¹⁰Mi Kàfɔli yo, ‑siɛnpiile pe sɔ̀ngirɔ nɛ́ pe siɛnrɛ nyaʔami dè55.10 Wéli baa Sél 11.1-9. !

Nɛ́ ki cɛ́n nɛ̀mɛ kele keli mi nɛ nyaʔa nɛ́ kàsii ní wè,

baa kàʔa nī gè.

¹¹Pìlige nɛ́ cɛnvugo bàli pe ki kele kpínʔini gèle,

piyē nɛ tári nɛ mári kàʔa gunzuluyo nɛ̄ yè55.11 Pe ’ki kpíʔile kire ga buu Dawudayé pe fǎga gbɛ̀ yiriʔ.;

ki laamɛ nī bè, kapiʔile nɛ́ wuʔɔgɔ kire gī baa.

¹²Cúʔɔmɔ piī kàʔa laamɛ nī bè,

màama nɛ́ káfinɛrɛ ti wè nɛ kúu kàʔa ki dàalikpoliyo nɛ̄ yèʔ.

¹³A ki yé buu mi leguu wáà wi ’mi tiʔɛlɛ wè,

mi cî ki kpàri bè cò.

A ki yé buu siɛn ŋáà wi ’mi biɛn wè, wire wi yé yɛ̀ mi kúrugu wè, mi cî fɛ̀ bè làri wi nɛ̄.

¹⁴Kire kàa sí bɛ̀ʔ ! Muɔ ŋáà wī mi nàganyɛni wè,

mi gbuɔnyɛni tíimɛ wè ŋàa mi sɔ́migɔ nɛ̀ cɛ́n wè,

¹⁵muɔ ŋáà ní mi ’puu nɛ nàgorigo siɛnrɛ nyu dè

á wiyē nɛ wúu nɛ waa Kulocɛliɛ saʔa mɛ́ gè siɛnniʔɛmɛ sunʔɔmɔ nī bè.

¹⁶Kùu wi‑ mi leguulo líɛ bèle, dí pe sí jíin wiile baa kusiʔi nī gè !

Nɛ́ ki cɛ́n kapiʔi kiī kòrigo pe nī, kiī pe funyɔ nii yè.

¹⁷Mi wè, mi nyɛ́nì Kulocɛliɛ yeri wè. Kire nɛ̄, Yewe bé mi suɔ.

¹⁸Cɛnguʔɔ gè, nɛ́ sínbinimɛ nī bè, nɛ́ a cɛngɛ ki ’yéri nyùgo nī gè55.18 Wéli baa Dan 6.10. Isirayɛliyé pe cɛngɛ ki ’séli cɛnguʔɔ nɛ̄.,

mi nìɛ ŋɔ́gi níɛ̀ nɛ cíɛn. Wi bága mi yékpoli lúʔu lè,

¹⁹wi bé mi píle bè suɔ siɛnnɛ bálì mɛ́ bèle,

bà pe cáanri nɛ́ mi ní wè,

kire ga buu mi‑ kò yanyige nɛ̄,

a ki cɛ́nì nyaa pe ’niʔɛ nɛ̀ tóri mi nɛ̄ wè.

²⁰Kulocɛliɛ wi bé lúʔu m’mɛ́ bè pe cɛ́rigɛ,

wire ŋáà wī tɛ́niwɛ wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè

nɛ̀ ki líɛ baa faʔa faʔa gè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Nɛ́ ki cɛ́n peli nī bèle, pe wè nɛ yiʔi nɛ nyaʔaʔ;

pe wè nɛ fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ʔ.

²¹Kire gbuɔnyɛni ŋáà wè,

wiī nɛ túngu nɛ́ bàli ní pe ’puu yanyige nɛ̄ nɛ́ wi ní wè,

wiī nɛ wi nyakungɛngɛ córi gè.

²²Wi nyasiɛnrɛ ti ’tɛ́ni bɛ̀ nɛ̀yirimɛ tanʔanibɛ tíɛlɛ,

nɛ̀ ki yaʔa kapiɛnnɛ lire nī wi fungo nī gè.

Wi siɛnrɛ tiī nɛ pɔli bɛ̀ sùnmɔ tíɛlɛ,

nɛ̀ ki yaʔa tiī bɛ̀ ŋɔsii tíɛlɛ ŋàa wiī ’gbòbori nɛ̀ yaʔa bè siɛn luɔ wè.

²³‑Muɔ tugoro tìrige dè ma taʔa Yewe nɛ̄ wè;

wire wi bé muɔ tuʔɔ bè yérige55.23 Wéli baa Piɛ1 5.7.,

wiǐ fɔ̀li bè siɛnsinwɛ yaʔa wè wi‑ kúrugo bè tuuʔ55.23 Wéli baa Ŋún 37.5..

²⁴Cúɔʔ ! Kulocɛliɛ, muɔ bé siɛnpiile yaʔa bèle pe‑ jíin kùu kàwiʔi nī gè,

sìsiɛnwobilo siɛnnɛ bálì bèle nɛ́ bàli pe siɛnnɛ fáanni bèle.

Yiʔɛlɛ gálì nyuɔ pe cî ga kúɔ dàala nɛ̄ lè, piyě ní cɛ ke tílaga taa gèʔ.

Mi wè, mi nyɛ́nì mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄.

Bè mi yaʔa Kulocɛliɛ ní wè, mi wè nɛ fìʔɛ́ʔ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Gòtolo ni ’pìiri nɛ́ líili mi nɛ̄». Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ56.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 16.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī, gàa wi ’kún lɛ̀lɛ líì nī Filisitiyé pe yé wi cò Gati kàʔa nī gè56.1 Wéli baa Sam1 21.11-16..

²Kulocɛliɛ yo, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄ ! Nɛ́ ki cɛ́n siɛnnɛ piyē nɛ mi cìrá.

Cɛngɛ ó cɛngɛ piyē nɛ túngu nɛ́ mi ní, níɛ mi wuʔɔ.

³Lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī mi palilɛfɔlilɔ piyē nɛ mi caa,

nɛ́ ki cɛ́n piyē nìʔɛnɛ bàli pe ’pìye nyíɛnɛ mi nɛ̄ wè,

níɛ túngu nɛ́ mi ní wè.

⁴A mi gbɛ̀ni fìʔɛ́ wè, mi nɛ̂ mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄.

⁵Mi nɛ Kulocɛliɛ tòbiló wè wi siɛnrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄ dàa wi ’juu dè.

Kulocɛliɛ wire nɛ̄ mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè; mi wè nɛ fìʔɛ́ʔ.

Gáa pe bé gbɛ̀ kpíʔile mi nɛ̄,

bàli bīɛlɛ lewiile bèle nɛ́ ní yakuʔulo gèle56.5 Wéli baa 56.12 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ?

⁶Piyē nɛ mi kele córi gèle cɛnguɔmɔ;

sɔ̀ngibiire yákuɔ tire dī pe mɛ́ mi kɔli mɛ́ gè.

⁷Pe nɛ̂ nyuɔ le mi nɛ̄, níɛ̀ nɛ mi palilɛ,

piyē nɛ mi yedaʔala ciʔige gèle nɛ wéli bè mi kpúu.

⁸Bɛ̀ sí ki nyaa pe ’pii mmɛ gè, fǎga ki yaʔa pe‑ suɔ díɛʔ !

Kulocɛliɛ yo, muɔ fundanʔanigɛ nī gè,

‑siɛnnɛ bálì ŋɔrigɔ bèle ma cáan !

⁹Muɔ wè, muɔ nyɛ́nì mi fáalimɛ kele56.9 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: mi falimɛ kele. sɔ́migɔ gèle nɛ̀ ke tɔ́ri.

Kire nɛ̄, ma mi yétubiʔɛlɛ tuʔɔ gèle ma le muɔ yalege nī gè;

yétubiʔɛlɛ ke mìɛni bìnɛ nyuɔ ki wè sɛbɛgɛʔ lé

muɔ sɛbɛkuruwo nī wèʔ ?

¹⁰Bà mi leguulo pe bé kàduʔu wáa bè núgo mi táanni

cɛngɛ gáà m’bé muɔ yeri wè,

mi nyɛ́nì ki cɛ́n, Kulocɛliɛ wiī nɛ́ mi ní.

¹¹Mi nɛ Kulocɛliɛ tòbiló wè wi siɛnrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄ dàa wi ’juu dè;

ʔaan, wi siɛnrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄, mi nɛ Yewe gbùʔɔrɔ́ wè.

¹²Kulocɛliɛ wire nɛ̄ mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè, mi wè nɛ fìʔɛ́ʔ.

Gáa pe bé gbɛ̀ kpíʔile mi nɛ̄,

bàli bīɛlɛ lewiile bèle nɛ́ ní yakuʔulo gèle56.12 Wéli baa 56.5. ?

¹³Kulocɛliɛ yo, m’bé ki kɛn muɔ mɛ́

gàa mi nyuɔ ki ’kún nɛ̀ kɛn gè muɔ mɛ́ wè.

Bè ki fori gè, mi bé kacɛ̀ngɛ síɛrilɛ yakɔnrɔ kɔ̀n dè.

¹⁴Nɛ́ ki cɛ́n muɔ ’mi píle nɛ̀ suɔ kùu mɛ́ wè,

muɔ ma ’mi tɔliyɔ yérige yè mi sì kúrugo nɛ̀ tuuʔ,

kire ga buu mi de tári muɔ yiʔɛ mɛ́ gè, Kulocɛliɛ,

muɔ kpìɛnmɛ nī bè bàa pi sìi kanʔa wè.

Mi yē nɛ́ kpàricogo ní, wuʔɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Fǎga ki cúʔɔ gèʔ». Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ57.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 16.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī, lɛ̀lɛ líì nī wi puu nɛ fé Sawuli yiʔɛ mɛ́ gè nɛ̀ sɛ́nì làri nyaguruwiʔi nī gè57.1 Wéli baa Sam1 22.1; 24.1-3..

²Kulocɛliɛ yo, ‑nyinimɛ taa mi nɛ̄ !

Ma nyinimɛ taa mi nɛ̄ !

Nɛ́ ki cɛ́n muɔ nī mi bé líʔire jó dè.

Mi nyɛ́nì líʔire jó muɔ fíkɛnyɛ láara yè, fúɔ bè taa wuʔɔgɔ ki‑ pa tóri.

³Mi nɛ Kulocɛliɛ yeri wè,

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wire ŋáà wi bé mi kele nyuɔ gèle bè forigo wè.

⁴Bè wi yaʔa baa nyìʔɛnɛ nī lè, wi bé suɔlɔ kɛn lè m’mɛ́,

bé siɛn láʔa wè mi nɛ̄ ŋàa wiī nɛ mi cìrá wè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

Wi bága wi bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ́ wi kányiʔɛ tórigo gè mi mɛ́.

⁵Mi yē jàriyɛ sunʔɔmɔ nī, mi yē sínɛwɛ siɛnkaala sunʔɔmɔ nī;

pe gànʔana ke ’fìrige bɛ̀ tàbɛ nɛ́ sandali ŋaaya tíɛlɛ yè,

pe nyigele kiyē kapiɛngbuɔn ŋɔsii tíɛlɛ ŋàa wi nyuɔ ki ’tɛ́ni gè.

⁶Kulocɛliɛ yo, ‑muɔ míʔɛ kpúʔɔ gè ma tóri nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè !

Muɔ kpuʔɔrɔ ti‑ dàala nyì lè57.6 Wéli baa koliyo 12 nɛ́ 108.6; 113.4; 148.13; Tɔ́r 14.21. !

⁷Pe ’jùɔ puɔ wè mi koligo nī gè bè mi cò, a mi fungo ’ki piɛn;

mi yiʔɛ mɛ́ gè, pe yé kàtiʔɛ túgu, á peli tíimɛ pɛ́nì tuu ki nī. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁸Mi fungo ki ’tɛ́ngɛ Kulocɛliɛ muɔ nɛ̄ ! Mi fungo ki ’tɛ́ngɛ muɔ nɛ̄ !

M’béri ŋú, béri mi yakpuɔnrɔ kpúɔn dè57.8 Koliyo 8-12 wuʔu nī gè, wéli baa 108.2-6..

⁹Mi fungo yo, ma yɛ̀ !

Màʔagɛlɛ kiɛ bɔ̀licɛrigɛ yo, muɔ nɛ́ gɔripile ní lè, ye‑ yɛ̀ !

Sínbiniwuuro nī dè, m’bé ŋú bè cɛngɛnyɛni foli lè.

¹⁰Mi Kàfɔli, m’bé muɔ síɛri duniya siɛnfeliye sunʔɔmɔ ni bè !

M’bé yakpuɔnrɔ kpúɔn dè bè muɔ gbùʔɔrɔ

kùlogolo sunʔɔmɔ nī bè !

¹¹Nɛ́ ki cɛ́n muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ki ’kpúʔɔ nɛ̀ tóri

fúɔ nɛ̀ nɔ̀ nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè,

a muɔ kányiʔɛ ki ’yɛ̀ nɛ̀ kpàʔala nɛ̀ tóri kàsadibarɛ nɛ̄ dè.

¹²Kulocɛliɛ yo, ‑muɔ míʔɛ kpúʔɔ gè ma tóri nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè !

Muɔ kpuʔɔrɔ ti‑ dàala ni mìɛni nyì lè57.12 Wéli baa 57.6. !

Kulocɛliɛ wi ’fànʔafɔlilɔ kàyuʔu juu gè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Fǎga ki cúʔɔ gèʔ58.1 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ.». Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ58.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 16.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī.

²Yeli fànʔafɔlilɔ bèle58.2 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ nɛ̀ yɛli nɛ́ kɛnmɛ bíì ní pe ’ti cuɔnri dè nɛ́ jo: kulocɛlɛlɛ kire ga laa: yeli bé pìiri wī lé (bè kàyuʔu juu gè) ?, yeli nɛ siɛnnɛ kele nyu gèle lé nɛ́ kányiʔɛ ní lé ?

Yeli nɛ lewiile kàyuʔu nyu gè lé nɛ́ sínmɛ ní ?

³ʔúnʔun ! Kapiʔi kire yeli nɛ gbòborí yeli funyɔ nī yè.

Yeli kiyɛ yire yi fungbɛngɛ kele niʔɛgi gèle dàala nɛ̄ lé.

⁴A pe ’taa nɛ̀ yiri pe yàa liyɛ nī yè, siɛnpiile pe nɛ̂ puu cíimɛfɔlilɔ;

káfinɛrɛfɔlilɔ pe nɛ̂ kojɛ̀ngɛ wáa gè, nɛ̀ ki líɛ pe sii lɛ̀lɛ nī lè.

⁵Suɔnrɔ yē pe nī, bɛ̀ wɔ̀bugɔ wori tíɛlɛ dè,

dàa dī wɔ̀mɔri wori dè, gàa ki nɛ̂ ki ngbúʔulo tɔ́n gèle,

⁶wɔ̀bugɔ gáà ki wè nɛ ki birefɔli ŋúnuyɔ lúru yèʔ,

ki birefɔli ŋáà wi sícilimɛ ŋúnuyɔ sɔ́migi yè nɛ ŋú yè.

⁷Kulocɛliɛ yo, ‑pe gànʔana kabari gèle pe nyuɔyɔ nī yè !

Yewe yo, ‑jàriyɛlilɛ bálì pe gbandeliye muʔɔrɔ yè !

⁸‑Ki yaʔa siɛnnɛ bálì pe‑ cɛrigɛ majo bɛ̀ luʔɔ cî nɛ̂ fúu gè !

‑Ki yaʔa a pe ’sandaliyɛ píle yè, pe ŋaaya yi fǎga kɛ́ʔ58.8 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ. !

⁹Pe‑ waʔa bɛ̀ nyafungbokorigo tíɛlɛ,

gàa ki fulolo nɛ waa gè !

Pe‑ puu bɛ̀ pìfinʔɛ tíɛlɛ

gàa ki ’cúʔɔ ki yàa liyɛ nī yè; kiì kpìɛnmɛ nyaa bèʔ !

¹⁰Sɛ́ni kàjɔli ni ’ki cɛ́n wíire kàsun wírifuugo yē baa gè,

a ki ’nyaa wíige sìpirige gī yo,

kire ga laa wíige gáà gī waʔaga gè yo58.10 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ kɛnmɛ sáa nɛ̄. Sɔ̀ngirɔ dáà ti ’kpúʔɔ ti nī dè kire gī: kàyuʔu ki bé tuu pe nɛ̄ fáari.,

káfalijuulo bé siɛnpiile bálì líɛ bèle bè kɛ́ nɛ́ pe ní.

¹¹Siɛnsinminɛ pe béri fundaanra kpínʔini,

nɛ́ ki cɛ́n pe nyɛ́nì ki nyaa

bà Kulocɛliɛ ’fuʔɔ tɔ́n gè, pe béri pe tɔliyɔ jíri yè

siɛnpiile sìsiɛn nī gè.

¹²Bà siɛnnɛ pe bé ki juu bé jo:

«ʔaan, tɔ̀ni yē baa siɛnsinwɛ mɛ́ wè !

ʔaan, Kulocɛliɛ yē baa ŋàa wiī nɛ kàyuʔu nyu gè dàala nɛ̄ lè !»

Kulocɛliɛ yē mi làridiʔɛ cɛ̀ngɛ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Fǎga ki cúʔɔ gèʔ». Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ59.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 16.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī, gàa ki ’sɛbɛ lɛ̀lɛ líì nī Sawuli ’siɛnnɛ tun pe sa Dawuda saʔa màʔa gè bè wi kpúu wè59.1 Wéli baa Sam1 19.8-17..

²Mi Kulocɛliɛ yo, ma mi píle ma suɔ mi leguulo pe kiyɛ ní yè !

‑Mi wéli, ma mi yɛ̀gɛ naamɛ bè tóri

siɛnnɛ bálì nɛ̄ pe ’yɛ̀ mi kúrugu bèle !

³Ma mi píle ma yige pe kiyɛ nī yè bàli pe kapiʔile kpínʔini mi nɛ̄ wè !

Ma mi suɔ kire sìsiɛnwobilo siɛnnɛ mɛ́ bèle !

⁴Nɛ́ ki cɛ́n pe m’bɛlɛ piyē nɛ mi palilɛ,

fungbɛnyɛfɔlilɔ piyē nɛ túngu nɛ́ mi ní,

nɛ̀ ki yaʔa mi sì tuudiɛlɛ kpíʔileʔ, mi sì kapiile kpíʔile, Yeweʔ.

⁵Miì koli pe wàa mɛ́ʔ, nɛ̀ ki yaʔa piyē nɛ fé, piyē nɛ pìye gbòborí.

Kulocɛliɛ yo, ma yɛ̀, ma pa mi kpàli, ma ki wéli !

⁶Muɔ Yewe wè, Kulocɛliɛ ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

Isirayɛliyé Kulocɛliɛ wè, ma yɛ̀,

ma muɔ fuʔɔ tɔ́n gè kùlogolo ke mìɛni mɛ́ gèle !

Fǎga nyinimɛ taa kpìlikpilifɔlilɔ bálì pe wàa fáala nɛ̄ʔ,

kapiigbiʔilile bálì nɛ̄ bèle. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷Pe nɛ̂ koli nɛ̀ pɛn cɛnguʔɔ táanni gè,

nɛ̀ pɛ́nì kò nɛ kòkuʔulo wáari gèle bɛ̀ pɔ̀nminɔ tíɛlɛ,

níɛ̀ kò nɛ kàʔa mári gè59.7 Wéli baa 59.15..

⁸‑Pe wéli: kpɔ́rigɔ kiī pe nyuɔyɔ nī yè;

pe nyasiɛnrɛ tiī nɛ kɔnigi bɛ̀ kapiɛngbuɔn ŋuʔɔnɔ tíɛlɛ.

Pe nɛ̂ ki juu níɛ̀ jo: «Ŋáa wi bága ti lúʔu ?»

⁹Nɛ̀ ki yaʔa, muɔ Yewe wè, muɔ nɛ pe tíʔɛ wī,

muɔ nɛ mìɛ nyíɛnɛ kùlogolo kálì siɛnnɛ bálì pe mìɛni nɛ̄ bèle.

¹⁰Muɔ yē mi ŋɔri taadiʔɛ, m’béri wéli muɔ mɛ́.

Nɛ́ ki cɛ́n, muɔ Kulocɛliɛ wè, muɔ yē mi líʔirejodiʔɛ.

¹¹Wi bànguɔ dɛ́nigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ bè,

Kulocɛliɛ wi bé pɛn bè pa mi kpàli.

Kulocɛliɛ wi bé ki yaʔa mi‑ mi leguulo tuugɛnmɛ nyaa bè.

¹²Fǎga pe kpúu fáariʔ, kire ga buu mi siɛnnɛ pe ga fìʔɛ nɛ́ pe níʔ59.12 Pe wuʔɔgɔ ki ’yɛli bè puu kasɔminɔ siɛnnɛ mɛ́ bèle. !

Gàa gī baa gè, ‑pe yaʔa peri fáala de mári muɔ ŋɔri barigɛ nī wè,

‑pe yaʔa pe‑ tuu, mi Kàfɔli, muɔ ŋáà wī weli timɔzigege gè.

¹³‑Pe yaʔa pe‑ cò pe fungboliyo gáriyɛ nɛ̄ yè,

pe kapiʔile siɛnrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄,

nɛ́ pe dɛ́ngɛ siɛnrɛ nɛ́ pe káfinɛrɛ tire kɛnmɛ nɛ̄,

dàa pe nyu nɛ taʔala dè siɛnnɛ nɛ̄ bèle.

¹⁴‑Pe cúʔɔ yo ! Muɔ fundanʔanigɛ ní gè, ‑pe cúʔɔ yo !

Pe fǎga ní de pe nyaʔaʔ !

Dí siɛnnɛ pe‑ ki cɛ́n fúɔ bè sa nɔ̀ dàala láʔagɛlɛ nɛ̄ gèle,

muɔ yē Kulocɛliɛ ŋáà wī Yakuba siimɛ kùlofɔli wè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁵Pe nɛ̂ koli nɛ̀ pɛn cɛnguʔɔ táanni gè,

nɛ̀ pɛ́nì kò nɛ kòkuʔulo wáari gèle bɛ̀ pɔ̀nminɔ tíɛlɛ,

níɛ̀ kò nɛ kàʔa mári gè59.15 Wéli baa 59.7..

¹⁶Pe nìɛ fáala nɛ mári nɛ pe yaliire caa dè;

a piyè lìi nɛ̀ tín bèleʔ, pe nɛ̂ kò nɛ kúnʔɔri.

¹⁷Gàa ki ’mi kúɔ wè, m’béri muɔ ŋɔri wuʔu ŋú gè,

béri muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ tòbiló gè sínbinimɛ táanni bè.

Nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē mi suɔdiʔɛ,

nɛ́ líʔirejodiʔɛ mi funbiɛnrɛ cɛnyɛ nī yè.

¹⁸Muɔ yē mi ŋɔri taadiʔɛ; m’béri ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè muɔ mɛ́ !

Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wī mi líʔirejodiʔɛ gè,

bànguɔ dɛ́nigɛ Kulocɛliɛ wī.

Kire nɛ́ ki mìɛni, Kulocɛliɛ bé kapiɛnnɛ kpúɔn lè weli mɛ́

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Nyakungɛngɛ siɛnrɛ ti luʔɔ kácunʔɔ60.1 Nyakungɛngɛ siɛnrɛ ti luʔɔ kácunʔɔ:Eburu siɛnrɛ nī dè, tiī nɛ jo: «susani eduti.» Ti bé gbɛ̀ nyaa yakpuɔnrɔ kpúɔngɛnmɛ bī, kire ga laa ŋúnugo ŋúgɛnmɛ..» Dawuda ŋúnuzɛbɛgɛ60.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 16.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. gī, bè tɛnmɛnɛ kɛn. ²Lɛ̀lɛ líì nī Dawuda ’kapiɛnnɛ kpúɔn lè nɛ́ Aramiyé ní bèle, Mɛsopotamii kùlo wuulo bèle, nɛ́ Soba tɛ́nimɛ wuulo ní bèle, bà Zowabi yé koli nɛ̀ pɛn nɛ̀ pɛ́nì kapiɛnnɛ kpúɔn lè nɛ́ Edɔmi kùlo kapiɛngbuɔnnɔ siramuʔɔyɔ taanri (12 000) ní yè, nɛ̀ pe jáa, baa Yasuʔɔgɔ jùlɔgɔ tiʔɛ nī gè60.2 Wéli baa Sam2 8.13,14; Kaj1 18.12. Mɛsopotamii kùlo lè nɛ́ Soba tɛ́nimɛ bè, ki tiɛyɛ siin nyáà yi yé líili Isirayɛli kùlo nɛ̄ lè, cɛngɛnyɛnifolimɛ kàmɛgɛ kɔli mɛ́ gè. Yasuʔɔgɔ jùlɔgɔ tiʔɛ gè, ki yé puu Isirayɛli kùlo láʔala táanni lè cɛngɛnyɛnifolimɛ kàliige kɔli mɛ́ gè, nɛ́ míɛni ki yé puu Yasuʔɔniʔɛgɛ kuʔɔjii lìʔɛlɛ nī lè, cɛngɛnyɛnifolimɛ kàliige kɔli mɛ́ gè..

³Kulocɛliɛ yo, muɔ nyɛ́nì weli wáa,

nɛ́ weli kapiɛngbuɔnnɔ gboli jaa lè !

Muɔ fungo ki ’yɛ̀ weli kúrugu; koli ma weli pínɛ !

⁴Muɔ nyɛ́nì dàala cúungo lè nɛ̀ ni cɛnminɛ;

‑ni nɔmiyɔ puʔɔ yè, nɛ́ ki cɛ́n niī nɛ cúungu.

⁵Muɔ nyɛ́nì ki yaʔa a muɔ siɛnnɛ pe ’kagbɛnyɛ nyaa yè,

majo bɛ̀ muɔ cî diviɛn sungbɛnmɛ kɛn bè weli mɛ́

a weli ’gbuɔ nɛ̀ tín nɛ fíigi wè.

⁶Bàli pe fìʔɛ́ muɔ nɛ̄ wè, a muɔ ’káfali kɛn pe mɛ́ fìɛ pe‑ fɛ̀60.6 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ti kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: káfali ŋáà wiī nɛ kányiʔɛ tìí gè.,

kire ga buu leguu wi sandali ŋaʔa ki fǎga nɔ̀ pe nɛ̄ʔ. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁷Te báan ma pa weli píle ma suɔ nɛ́ muɔ kàliige kɔli ní gè,

kire ga buu bàli pe ’muɔ dɛ́ni bèle peli‑ muɔ suɔlɔ nyaa lè.

Ma lúʔu weli mɛ́60.7 Koliyo 7-14 tiʔɛ nī gè, wéli baa 108.7-14. !

⁸Kulocɛliɛ wi ’juu, baa wi saawalidɛngɛgɛ nī gè, nɛ́ jo:

«M’bé fànʔa taa bè Sikɛmi kàʔa60.8 Wéli baa Sél 12.6; 33.18; Yes 17.7; 24.1,25-27. tɛ́nimɛ líɛ bè, bè pi liɛlɛ,

bé Sukɔti jùlɔgɔ60.8 Wéli baa Sél 33.17; Yes 13.26,27. simɛ gè, bè ki liɛlɛ60.8 Sikɛmi kàʔa tɛ́nimɛ pi ’puu fìɛ nɛ Isirayɛli kùlo tìí lè, Zurudɛn cáʔa kúrugu gè cɛngɛnyɛnijiinmɛ mɛ́ bè. Sukɔti jùlɔgɔ tiʔɛ ki ’puu míɛni fìɛ nɛ tɛ́nimɛ tìí bè, bàa pi ’puu Zurudɛn cáʔa kúrugu gè, cɛngɛnyɛnifolimɛ mɛ́ bè..

⁹Galaadi tɛ́nimɛ pire yē mi wobo,

Manase tɛ́nimɛ pire yē mi wobo60.9 Galaadi tɛ́nimɛ bè nɛ́ Manase saʔa tùlugo tílaga ní gè, peli kàaya tɛ́nimɛ pi yé puu Zurudɛn cáʔa kúrugu gè, cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè.,

Ɛfirayimi tɛ́nimɛ pire yē mi kapiɛngbuɔn ndɔ̀ngɔ60.9 Ɛfirayimi saʔa tùlugo tɛ́nimɛ pire yé puu Zurudɛn cáʔa kúrugu gè, cɛngɛnyɛnijiinmɛ mɛ́ bè. Ndɔ̀ngɔ kɔri wè, kire ’puu nɛ ki tìí kire saʔa tùlugo ki ’puu kùlo ni kapiɛngbuɔn sànbali.,

Zuda tɛ́nimɛ pire yē mi fànʔa kàgbiile60.9 Zuda saʔa tùlugo gè, kire ’puu tɛ́nigɛ míɛni Zurudɛn cáʔa kúrugu gè, cɛngɛnyɛnijiinmɛ mɛ́ bè. Dawuda wire yé kɔ́n kire saʔa tùlugo nī gè, nɛ́ kùlofɔlilɔ tùlugo ní gè gàa ki ’yiri Dawuda nī wè. Kire Kulocɛliɛ ’puu nɛ tìí bà wi ’juu fànʔa kàgbiile wuʔu nɛ̄ gè..

¹⁰Mowabi kùlo lire yē m’mɛ́ tasaa ŋáà nī mi nɛ gbínni wè60.10 Wéli baa Sam2 8.2.,

Edɔmi kùlo tɛ́nimɛ pire yē mi wobo báà nī mi nɛ mi tɔriyɔ wáari yè60.10 mi tɔriyɔ wáari yè: Kire yé buu pe kaliɛlɛ láà nàa ni ki tìí gè kire tiʔɛ dàala ni yē muɔ woli lè..

M’bé sí fànʔa taa bè kòkuulo wáa lè Filisiti kùlo nɛ̄ lè60.10 Wéli baa Sam2 8.1..»

¹¹Ŋáa wi bé mi kɔ́ri nyɔ́gɔ gunliriye kàʔa nī gè ?

Ŋáa wi bé mi kɔ́ri nyɔ́gɔ Edɔmi kùlo nī lè60.11 Wéli baa Sam2 8.13,14. ?

¹²Muɔ bɛ̀ʔ lé, Kulocɛliɛ ? Nɛ̀ sí ki taa muɔ sì weli wáaʔ lé ?

Muɔ ní wè nɛ weli kapiɛngbuɔnnɔ yiʔɛ kínigi gèʔ.

¹³Te báan ma pa weli sáʔa weli parifɔlilɔ nɛ̄ bèle !

Nɛ́ ki cɛ́n sáʔala náà ni kɔ́ngi lewiile mɛ́ bèle, lire wè kányiʔɛʔ.

¹⁴Nɛ́ Kulocɛliɛ ní wè, weli bé pe jáa !

Wire wi bé weli parifɔlilɔ tánʔana bèle bè pe tirige.

Mi fungo ki ’nyaʔami, á mi náarigɛ ki ’cò

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnugo gáà pe ’ŋú nɛ́ gɔrilɔ ní bèle.

²Kulocɛliɛ yo, ‑mi kòkuulo lúʔu lè !

Ma líiye cáan mi náarigɛ mɛ́ gè !

³Bè mi yaʔa baa duniya láʔala nɛ̄ lè, mi nɛ muɔ yeri,

bɛ̀ mi fungo ki ’nyaʔami gè.

‑Mi kɔ́ri ma tánʔa kàdɛnigbaala naamɛ gè

nàa ni ’kpàʔala nɛ́ tóri mi nɛ̄ wè.

⁴Nɛ́ ki cɛ́n muɔ yē mi làridiʔɛ, nɛ́ míɛni saakpaʔaligɛ lìrige,

mi leguulo yiʔɛ mɛ́ gè.

⁵Mi nɛ caa bè kò lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī muɔ kòridiʔɛ nī gè61.5 Kulocɛliɛ kòridiʔɛ gè, ki ’puu kpátaʔa, tiʔɛ gíì nī nyakungɛngɛ finʔɛgɛ ki ’puu gè. Pe ’puu nɛ Yewe gbùʔɔrɔ́ wè baa á wi ’wìi tìɛ pe nɛ̄ (wéli baa 15.1; 27.4; Sam2 6.17; 7.2; Kùlo1 1.39; 2.28-30).,

dí muɔ sí mi làrigɛ muɔ fíkɛnyɛ láara yè61.5 Dawuda wi ’Kulocɛliɛ tɔ́nminɔ wè nɛ́ sínjanuu ní ŋàa wi wi pìile tɔ́ngi bèle wi fíkɛnyɛ láara yè (wéli baa 17.8).. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Nɛ́ ki cɛ́n muɔ Kulocɛliɛ wè, muɔ nyɛ́nì mi nyakungɛngɛ lúʔu gè,

á muɔ kɔrigɔ ’kɛn m’mɛ́,

gàa muɔ nɛ kanʔa bìli mɛ́ pe fìʔɛ́ muɔ nɛ̄ wè.

⁷‑Cɛnyɛ yáà fàri kùlofɔli wi cɛnyɛ nɛ̄ yè;

wi yiʔɛlɛ ke‑ tɔni bè niʔɛ kɛ̀ngɛlɛ nī gèle !

⁸Kùlofɔli wi‑ sí tɛ́ni wi kùlofɔlilɔ kácunʔɔ nɛ̄ gè

lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè !

‑Ki yaʔa muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ́ muɔ kányiʔɛ ti de wi wéli súuri !

⁹Bà m’béri muɔ gbùʔɔrɔ́ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī mi ŋúnuyɔ nī yè,

bà m’béri mi nyakungɛnyɛ forigi yè

cɛngɛ ó cɛngɛ nyàa mi ’kpíʔile yè.

Mi nìɛ yaʔa Kulocɛliɛ kiyɛ nī yè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ Yedutun wuʔu gī62.1 Wéli baa 39.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Mi fungo yo, ma mìɛ yaʔa Kulocɛliɛ nigbe kiyɛ nī yanyige nɛ̄;

wire mɛ́ mi suɔlɔ ni kɔ́ngi.

³Kányiʔɛ nɛ̄, wiī mi kàdɛnigbaala, nɛ́ ní mi suɔfɔli,

nɛ́ mi líʔirejodiʔɛ; miǐ gbɛ̀ cúungoʔ bè tuuʔ.

⁴Lɛ̀lɛ jori nī yeli bé ní tuu siɛn nɛ̄ wè bè wi ŋɔrigɔ wè,

bèri caa bè wi kpúu,

wire ŋáà wī gunjɛliyaʔagɛ tíɛlɛ gè,

majo kàkɛngɛ gī gàa ki tun fáari gè ?

⁵Kányiʔɛ nɛ̄, wi leguulo piyē nɛ ki caa bè siɛnkpuɔwɔ tìrige wè

wi kpuɔmɔ nɛ̄ bè; káfinɛrɛ ti ’pe dɛ́ni.

Pe nyuɔyɔ nī yè, piyē nɛ diba siɛnrɛ nyu dè nɛ tari siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

nɛ̀ ki yaʔa pe funyɔ nī yè, piyē nɛ dɛ́ngɛ siɛnrɛ nyu dè

nɛ tari pe nɛ̄. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Mi fungo yo, ma mìɛ yaʔa Kulocɛliɛ nigbe kiyɛ nī yè yanyige nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n wire nɛ̄ mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè.

⁷Kányiʔɛ nɛ̄, wiī mi kàdɛnigbaala, nɛ́ ní mi suɔfɔli,

nɛ́ mi líʔirejodiʔɛ; miǐ gbɛ̀ cúungo bè tuuʔ.

⁸Mi suɔlɔ nɛ́ mi kpuɔmɔ piī Kulocɛliɛ nī;

Kulocɛliɛ wiī mi kàdɛnigbaala náà nī lìrile lè, nɛ́ mi làridiʔɛ gè.

⁹Yeli siɛnnɛ bèle o, ye‑ yeli sɔ̀ngirɔ taʔa dè wi nɛ̄ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

Ye‑ yeli funyɔ fùʔuro yè wi nyaamɛ nɛ̄. Kulocɛliɛ wiī làridiʔɛ weli mɛ́. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁰Lewiile bèle, peli yē ŋɔ́nɔ yákuɔ nàa ni ’tóri lè;

siɛnnɛ bèle, peli yē wíra62.10 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: káfinɛgɛ.wī.

A pe ’pe taʔa culo nɛ̄ wè,

pe mìɛni bé nyaa sífaʔala siɛnnɛ ŋɔ́gari tíɛlɛ dè.

¹¹Ye fǎga yeli sɔ̀ngirɔ taʔa dè yɛrɛ nɛ̄ dè

dàa yeli nɛ nùʔɔrɔ́ nɛ suu dèʔ !

Ye fǎga sɔ̀ngirɔ taʔa dè míɛni kàyuugo nɛ̄ gèʔ !

A yeli lɔri ti ’niʔɛ dè, ye fǎga de tɔ́ri nɛ́ ti níʔ62.11 Wéli baa Kàs 1.10-19. !

¹²Kulocɛliɛ ’ki juu tɔligɔ nigbe, tɔliyɔ siin wi ’ki juu a mi ’ki lúʔu,

dí ŋɔri tiī Kulocɛliɛ wori.

¹³Bɛ̀ sí ki yē, muɔ ŋáà wī mi Kàfɔli wè, bànguɔ dɛ́nigɛ kiī muɔ wuʔu,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ siɛn ó siɛn sàrí

nɛ yɛligi nɛ́ wi kakpiʔiligele ní gèle62.13 Wéli baa Zɔbi 34.11..

Kulocɛliɛ, muɔ láa yē mi nɛ̄ bɛ̀ luʔɔwuʔɔ tíɛlɛ

¹Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè. Lɛ̀lɛ líì nī wi ’puu Zuda waama kùlo nī lè63.1 Wéli baa Sam1 23.14; 24.2..

²Cí ! Kulocɛliɛ yo, muɔ yē mi Kulocɛliɛ !

Muɔ wī mi nɛ caa, muɔ láa kiī mi nɛ̄ bɛ̀ luʔɔwuʔɔ tíɛlɛ.

Mi céri tiī nɛ ŋàʔana muɔ kúrugu waama kùlo nī lè

nàa ni ’fùrɔ lè, luʔɔ fùn wè.

³ʔaan, bɛ̀ ki yē mi nyɛ́nì muɔ nyaa saawalidɛngɛgɛ nī gè,

kire tiʔɛ nī gè mi nyɛ́nì muɔ ŋɔri nɛ́ muɔ kpuɔmɔ nyaa bè.

⁴Mi nyuɔ ki béri muɔ gbùʔɔrɔ́

nɛ́ ki cɛ́n muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ki ’pɔ́ri sìi nɛ̄ wè.

⁵Kire nɛ̄ m’béri kpuʔɔrɔ tari dè muɔ nɛ̄ mi sìi cɛnyɛ yi mìɛni nī,

béri mi kiyɛ yɛ̀gí yè naamɛ a mi nɛ náari muɔ míʔɛ nɛ̄ gè.

⁶Mi fungo ki nyɛ́nì tín majo bɛ̀ mi cî sùnmɔ kaacɛ̀nrɛ káa dè.

Mi béri fundaanra yékpuʔulo wáari gèle;

mi nyuɔ ki sí de ŋúnuyɔ ŋú yè muɔ mɛ́.

⁷Bè mi yaʔa sínɛwɛ mi yasinɛgɛ nɛ̄ gè,

mi nìɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa muɔ wuʔu nɛ̄ gè,

pìlige ki mìɛni nī gè, mi nìɛ sɔ̀ngí súuri nɛ́ muɔ ní.

⁸Bɛ̀ muɔ yē mi sáʔafɔli wè,

mi béri fundaanra yékpuʔulo wáari muɔ fíkɛnyɛ nyúmɔ nī bè63.8 Wéli baa 17.8; 36.8; 57.2; 61.5; 91.4; Mat 23.37..

⁹Mi fungo ki nyɛ́nì kìi sɔ́migɔ nɛ̀ puɔ muɔ nɛ̄63.9 Wéli baa Fàn 13.5.;

muɔ kàliige kɔli kiī nɛ mi cògí nɛ yérigi.

¹⁰Nɛ̀ ki yaʔa bàli pe ’caa bè mi sìi cúʔɔ wè,

peli bé cùungu bè jíin dàala laamɛ nī bè píri !

¹¹Kapiɛngbuɔn ŋɔsii wi bé peli kpúu; nyàʔapɔnminɔ bé pe káa.

¹²Nɛ̀ ki yaʔa kùlofɔli wire béri fundaanra kpínʔini Kulocɛliɛ nī wè.

A siɛn ó siɛn ’kàli Kulocɛliɛ míʔɛ nɛ̄ gè, kire siɛn wi béri muguri,

nɛ́ ki cɛ́n káfinɛvinɛnɛ pe nyuɔyɔ yi bága tɔ́n.

Cɛ̀ngɛ káà Kulocɛliɛ bé wi fuʔɔ tɔ́n gè siɛnpiile mɛ́ bèle

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Kulocɛliɛ yo, mi nɛ mi dìgire nyu dè muɔ mɛ́; ma lúʔu mi mɛ́ !

‑Mi sìi suɔ wè mi leguu mɛ́ wè ŋàa nɛ̄ mi nɛ fìʔɛ́ wè !

³‑Mi làrigɛ liilige kapiigbiʔilile pe nyalere nɛ̄ dè,

liilige kolimɔfɔlilɔ gboli nɛ̄ lè !

⁴Pe nyigele kiyē bɛ̀ kapiɛngbuɔn ŋuʔɔnɔ tíɛlɛ gàli pe ’juɔ gèle,

pe nìɛ pe siɛnpiisisorido wáari dè bɛ̀ ŋaaya tíɛlɛ,

⁵bèri ti wáari làrimɛ nī kanaasingbiʔiliwe nɛ̄ wè.

Pe nɛ̂ ti fuu nɛ̀ wáa wi nɛ̄, pe nɛ̌ cɛ fíɛʔ !

⁶Piyē nɛ lèbaanna nyɔ́gi pìye nī bè pe nàri kele kpíʔile gèle,

níɛ nyu gáriyɛ wuʔu nɛ̄ gè nyàa pe bé pari yè làrimɛ nī bè;

pe nɛ̂ ki juu níɛ̀ jo: «Ŋáa wi bága ki nyaa ?»

⁷Piyē nɛ caala kpínʔini nɛ sɔ̀ngí

kɛnmɛ bíì nɛ̄ pe bé pe kanaasinzinmɛ kpíʔile bè,

pe nɛ̂ ki juu níɛ̀ jo:

«Weli kanaasinzingele ke nyɛ́nì sɔ́migɔ nɛ̀ nyuɔ !»

Cí ! Siɛn fungo laamɛ bè, nɛ́ wi nàzɔn ní wè,

kiī bɛ̀ kàwiisicuugo tíɛlɛ.

⁸Nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ yē nɛ wi ŋaaya ŋɔgi yè pe nɛ̄;

a cɛ̀ri sìʔɛrɛ, pe m’bɛlɛ wi nɛ̂ pe kpúɔn nɛ̀ cáan.

⁹Peli tíimɛ nyigele keli ke nyɛ́nì pe cáan;

bàli pe mìɛni pe pe nyaʔa bèle, pe nɛ̂ nyùyɔ koli yè !

¹⁰Lewiile pe mìɛni nɛ̂ fíɛ, níɛ nɛ ki nyu gàa Kulocɛliɛ ’kpíʔile gè.

Pe nɛ̂ sí tɛnmɛnɛ taa kire kaala nɛ̄ lè.

¹¹Ki ’yɛli siɛnsinwɛ wi de fundaanra kpínʔini Yewe nī,

dí wi sí Yewe kpíʔile wè wi làridiʔɛ !

Bàli pe mìɛni funyɔ yi ’sín yè, pe béri Yewe gbùʔɔrɔ́ wè wi kakpiʔiligele kɛnmɛ nɛ̄ bè.

Kulocɛliɛ nɛ̂ dàala wéli lè níɛ̀ ni gbòbori

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Kulocɛliɛ yo, muɔ ŋáà wī Siyɔn kàʔa nī gè, gáa weli bé ní de nyu65.2 Eburu siɛnrɛ ti ’ki juu nɛ́ jo: pìirige yē gbùʔɔrigɔ. ?

Muɔ ma yɛli nɛ́ weli gbùʔɔrilɔ ní lè;

weli bè weli nyakungɛnyɛ fori yè muɔ mɛ́.

³Kùlogolo siɛnfeliye yi mìɛni béri báan muɔ mɛ́,

muɔ ŋáà ma weli náarigɛ lúru gè.

⁴Weli kolimɔ kele ke ’lúbugo mi nɛ̄,

nɛ̀ ki yaʔa muɔ nɛ weli tuudiʔɛlɛ ke mìɛni kàsulugo suu gè.

⁵Wire wuʔu kiī tànʔa, siɛn ŋáà muɔ ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wè

nɛ̀ wi sìʔɛrɛ nɛ̀ kpɔni mìɛ nɛ̄ wè

kire ga buu wi‑ kò muɔ Kòridiʔɛ dàliyɛ nɛ̄ yè !

‑Ki yaʔa weli tín muɔ saʔa yacɛ̀nrɛ nɛ̄ dè,

dàa dī muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa wàlidɛngɛgɛ nī gè.

⁶Weli suɔfɔli Kulocɛliɛ yo,

muɔ nɛ̄ duniya siɛnnɛ pe mìɛni pe ’sɔ̀ngirɔ taʔa dè

nɛ̀ ki líɛ fúɔ bàli bīɛlɛ tɛ́ninɛ duniya láʔagɛlɛ nɛ̄ gèle

nɛ́ kuʔɔjii luɔyɔ táanni yè nyàa yi ’líili yè.

Bɛ̀ muɔ nɛ bògaara kakpoliyo kpínʔini muɔ sínmɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè,

weli nɛ ki cɛ́n muɔ nɛ̂ lúʔu weli mɛ́.

⁷Muɔ ŋɔri ní dè, a muɔ ’nyaguruyo faan yè nɛ̀ yérige,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ fànʔa ki ’kpúʔɔ.

⁸Muɔ wī ma kuʔɔjii tùnmɔ yérigi bè, nɛ́ lakuruyo tùnmɔ ní bè,

nɛ́ kùlogolo siɛnfeliye kàgbaaligɛ ní gè.

⁹Bàli pe ’tɛ́ni tiɛliiliye nī yè wómiwomi yè,

muɔ kakpoliyo fìɛlɛ piyē pe mɛ́ funwuɔrɔ nɛ́ ní fíɛrɛ.

Bàli bīɛlɛ cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè,

nɛ́ bàli bīɛlɛ cɛngɛnyɛnijiingɔli mɛ́ gè,

muɔ ’ki kpíʔile peri fundaanra yékpuʔulo wáari gèle.

¹⁰Muɔ nɛ̂ dàala wéli lè níɛ̀ ni gbòbori,

muɔ nɛ̂ ni fuɔn fúɔ luʔɔ ki nɛ̂ pɛ́nì ni cíɛn,

muɔ nɛ̂ ni kpíʔile ni‑ nɛ̂ kò tàanna.

Kulocɛliɛ, muɔ lakoligo ki ’nyì luʔɔ nɛ̄ gè; muɔ nɛ̂ dàala gbòbori lè bè yaliire kɛn siɛnnɛ mɛ́ bèle.

¹¹Muɔ nɛ̂ luʔɔ nyɔ́gɔ sánbigele nī gèle fúɔ ke nɛ̂ nyì nɛ̀ tín;

luʔɔ ki nɛ̂ nyì sangoliyo nī yè nɛ gànbori fúu dè nɛ kùnu.

Muɔ nɛ̂ dàala pe lè kàsaluʔɔ ní gè, muɔ nɛ̂ yaliire nyuʔɔ dè dàala nɛ̄ lè.

¹²Muɔ kacɛ̀ngɛ nɛ̄ gè, yiɛlɛ ni kúɔmɔ pi nɛ̂ tɛ́ni,

tiʔɛ gíì nī muɔ ’tóri gè,

kàsadibarɛ ti nɛ̂ luʔɔ tìrige gè nɛ̀ yaliiniʔɛrɛ kɛn dè,

¹³fúɔ yajuuro nyàʔakaadiɛyɛ nyáà yī waama kùlo nī lè,

kámɛgɛ nɛ̂ yi fuɔn;

fundaanra nɛ̂ puu nyaguruyɛliyɛ nī yè tiɛrɛ ti mìɛni nī.

¹⁴Kpàanjalilɛ pe mìɛni nɛ̂ nyì yajuuro nɛ̄ dè, siiye míɛni yi nɛ̂ nyì yaliire nɛ̄ dè;

ti mìɛni níɛ̀ fundaanra yékpuʔulo wáari gèle níɛ̀ nɛ ŋú.

Kpuʔɔrɔ ti ’yɛli weli suɔfɔli Kulocɛliɛ nɛ̄ wè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Ŋúnudanʔa gè gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Yeri fundaanra yékpuʔulo wáari Kulocɛliɛ mɛ́ wè,

yeli bàli bīɛlɛ duniya siɛnnɛ yeli ye mìɛni bèle.

²Yeri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè yeri ŋú yeri wi míʔɛ gbùʔɔrɔ́ gè !

Yeri wi tòbiló wi kpuɔmɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè !

³Ye‑ ki juu Kulocɛliɛ mɛ́ wè, ye‑ jo:

«ʔé, gàa muɔ nɛ kpínʔini gè, kiī bògaara wuʔu díɛʔ !

Bɛ̀ muɔ ŋɔri ti ’niʔɛ nɛ̀ tóri dè,

muɔ leguulo pe nɛ̂ pɛn nɛ̀ pɛ́nì pìye cɛ́rigɛ muɔ yiʔɛ mɛ́ gè.

⁴Duniya siɛnnɛ pe mìɛni nɛ̂ pɛ́nì tuu nɛ̀ cúbulo muɔ yiʔɛ mɛ́ gè,

pe níɛ̀ yakpuɔnrɔ kpúɔn dè muɔ yiʔɛ mɛ́ gè,

níɛ̀ nɛ muɔ míʔɛ ŋú gè.» Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Yeri báan ye pa Kulocɛliɛ kakpiʔiligele wéli gèle !

Gàa wiī nɛ kpínʔini lewiile mɛ́ bèle, bògaara wuʔu gè !

⁶Wi nyɛ́nì kuʔɔjii luʔɔ yiʔɛ gè a ki ’kò dàawaʔala,

a weli ’ki jeli tɔliyɔ nɛ̄66.6 Náʔa gè, kiī nɛ nyu Nyàʔanivɛgɛ Tiire kuʔɔjii wuʔu nɛ̄ gè, nɛ́ Zurudɛn cáʔa wori ní dè. Wéli baa Yir 14.16-22; Yes 3.15-16; Ŋún 74.15; 78.13; 106.9; 114.3-5; Eza 44.27; 50.2..

Kire tiʔɛ nī weli ’pínɛ nɛ̀ fundaanra kpíʔile wi kɛnmɛ nɛ̄.

⁷Wi ŋɔri tire kɛnmɛ nɛ̄ wiī tɛ́niwɛ fànʔa nɛ̄ gè,

wi nyapigele ní gèle nɛ kùlogolo wéli gèle.

Kire nɛ̄, siɛnciile pe fǎri pìye nyíɛnɛʔ ! Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁸Kùlogolo siɛnnɛ yo, ye‑ kpuʔɔrɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄ wè !

Ye‑ ki yaʔa wi gbùʔɔrilɔ tùnmɔ pi de lúru !

⁹Wire wiī nɛ weli sìi suu wè

kire ga buu weli‑ kò siɛnwiile sunʔɔmɔ nī bè,

wiì ki yaʔa weli tɔliyɔ yi‑ pɔ̀liʔ.

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n, Kulocɛliɛ, muɔ ma ’wéli siʔɛ nɛ̀ wéli;

muɔ ’fuɔnrɔ yige dè weli nī

majo bɛ̀ pe cî walifiiwe nyɛgɛ wè nɛ̀ fuɔnrɔ yige dè wi nī wè66.10 Wéli baa Zɔbi 23.10..

¹¹Muɔ ’weli nyɔ́gɔ jùɔ nī wè,

a muɔ ’wuʔɔyɔ tugoro tugo dè weli nɛ̄.

¹²Muɔ yé ki yaʔa a weli leguulo pe ’suɔnyɔ fɛ̀ yè

nɛ̀ tóri weli nyùyɔ nɛ̄ yè,

kiī majo weli yé sùuri nɛ̀ tóri kàsun nī nɛ́ luʔɔ jeli gè66.12 Wéli baa Eza 43.2.,

nɛ̀ ki yaʔa muɔ ’weli yige nɛ́ weli kɔ́ri nɛ̀ kɛ́ tiɛcɛ̀ngbuʔɔ mɛ́ gè.

¹³M’béri waa muɔ saʔa mɛ́ gè nɛ́ yajuuro ní

bè ti kpúu kakuɔrɔ kaasuʔuro;

m’bé mi nyakungɛnyɛ forigo yè mi Kulocɛliɛ mɛ́ wè,

¹⁴nyàa mi nyasɛnyɛ yi yé juu yè

nɛ́ nyàa mi nyuɔ ’ki kún nɛ̀ kɛn yè, lɛ̀lɛ líì nī mi yé cɔ̀ri wè.

¹⁵M’bé sùnmɔ yajuuro kɔ̀n muɔ mɛ́ ti‑ puu kakuɔrɔ kaasuʔuro,

nɛ́ sìnbapɔlilɔ kaasuʔuro ní dè, dàa wírige ki yɛ̀gí muɔ kɔli mɛ́ gè.

M’bé nìɛyɛ nɛ́ síkapɛngɛlɛ kɔ̀n muɔ mɛ́. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁶Yeri báan ye pa lúʔu, ye mìɛni bàli ye fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè.

M’bé ti juu dìɛ yeli nɛ̄ gàa wi ’kpíʔile m’mɛ́ gè.

¹⁷Mi ’kòkuulo wáa wi mɛ́ nɛ̀ wi náari,

mi yé gbòbori nɛ̀ yaʔa bèri wi gbùʔɔrɔ́66.17 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: gbùʔɔrigɔ ’puu mi nyinɛ nɛ̄ lè.Eburu siɛnrɛ ti ’ki juu nɛ́ jo: gbùʔɔrigɔ ’puu mi nyinɛ táanmɛ lè..

¹⁸A mi yé kapiile yaʔa lè mi nàzɔn nī wè,

mi Kàfɔli wiǐ cî lúʔu mi mɛ́ʔ.

¹⁹Ki sí n’gɛ, Kulocɛliɛ wi ’lúʔu m’mɛ́

nɛ́ líiye cáan mi náarigɛ mɛ́ gè.

²⁰Kpuʔɔrɔ ti ’yɛli Kulocɛliɛ nɛ̄, wire ŋáà wiì cíiʔ mi náarigɛ nɛ̄ gèʔ,

nɛ́ míɛni wiì cíi mi mɛ́ʔ wi bànguɔ dɛ́nigɛ nɛ̄ gèʔ.

Siɛnnɛ pe mìɛni béri Kulocɛliɛ gbùʔɔrɔ́ wè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Ŋúnudanʔa gè gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, gɔrilɔ bèle.

²Kulocɛliɛ wi‑ wi kpuʔɔrɔ kɛn dè weli mɛ́ nɛ́ diba taʔa wè weli nɛ̄ !

Wi‑ weli wéli nɛ́ fundaanra yiʔɛ ní gè67.2 Wéli baa Tɔ́r 6.24-26; Ŋún 4.7; 31.17. ! Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

³Bà sí ki bé kpíʔile duniya siɛnnɛ pe mìɛni bé muɔ koligo cɛ́n gè,

bà kùlogolo ke bé muɔ suɔlɔ wuʔu cɛ́n gè.

⁴Kulocɛliɛ yo, kùlogolo siɛnnɛ pe béri muɔ gbùʔɔrɔ́,

siɛnnɛ pe mìɛni béri muɔ gbùʔɔrɔ.

⁵Kùlogolo ke béri fundaanra kpínʔini,

ke béri fundaanra yékpuʔulo wáari;

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ̂ kùlogolo kàyuʔu juu gè nɛ́ sínmɛ ní,

nîɛ siɛnnɛ yiʔɛ kíni gè dàala nɛ̄ lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Kulocɛliɛ yo, kùlogolo siɛnnɛ pe béri muɔ gbùʔɔrɔ,

siɛnnɛ pe mìɛni béri muɔ gbùʔɔrɔ.

⁷Dàala niī nɛ yaliire sɛngi dè.

Kulocɛliɛ wè, weli Kulocɛliɛ, wi bé diba taʔa wè weli nɛ̄.

⁸ʔaan, ki ’yɛli Kulocɛliɛ‑ diba taʔa wè weli nɛ̄ !

Bà ki bé kpíʔile dí siɛnnɛ bálì pe kɔ́ngi liilige

dàala láʔagɛlɛ nɛ̄ gèle, pe béri wi fìʔɛ́.

Kulocɛliɛ wi ’leguulo jáa bèle, a siɛnsinminɛ peli ní fundaanra nɛ̄

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Dawuda ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Kulocɛliɛ wi ’yɛ̀, a wi leguulo pe ’fɛ̀ nɛ̀ cɛrigɛ68.2 Koliyo 2-18 siɛnrɛ tiī nɛ nyu nɛ ki tìí Kulocɛliɛ tánʔana wuʔu nɛ̄ gè nɛ̀ ki líɛ Sinayii nyagurugo nɛ̄ gè, Misa lɛ̀lɛ nɛ̄ lè, fúɔ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ Siyɔn nyagurugo nɛ̄ gè, Dawuda lɛ̀lɛ nɛ̄ lè.;

bàli wi ’biɛn bèle, a pe ’fɛ̀ wi yiʔɛ mɛ́ gè68.2 Wéli baa Tɔ́r 10.35..

³Muɔ ’pe cɛrigɛ majo bɛ̀ wírige ki cî cɛrigɛ gè;

siɛnpiile pe ’nyɛgɛ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè,

majo bɛ̀ sákuro cî nyɛgɛ kàsun nī gè.

⁴Nɛ̀ ki yaʔa siɛnsinminɛ peli yē fundaanra nɛ̄;

piyē nɛ muguri Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè, piyē fundaangbuɔrɔ nɛ̄.

⁵Yeri ŋú Yewe mɛ́ ! Yeri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè yeri wi míʔɛ kpóri gè !

Yeri kpuʔɔrɔ tari wi nɛ̄,

wire ŋáà wi ’tɛ́ni kàsadibarɛ nɛ̄ dè á tiī fé nɛ́ wi ní wè68.5 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: wire ŋáà wi ’tɛ́ni sunʔɔ nɛ̄ gè nɛ waa waama kùlo nī lè..

Wi míʔɛ kire gī Yewe68.5 Wéli baa Fàn 33.26. ! Yeri fundaanra kpínʔini wi yiʔɛ mɛ́ gè !

⁶Círile tuu wè, nɛ́ lakicɛlilɛ wélifɔli wè68.6 Wéli baa Fàn 10.18; Ŋún 10.14.,

wire wī Kulocɛliɛ wè, ŋàa wī baa wi kòridiʔɛ wàlidɛngɛgɛ nī gè.

⁷Wire wi narigɛ kanʔa siɛnnɛfunvɔli mɛ́ wè,

wire wi kasuulebile yigi bèle níɛ ki kpínʔini pe kele ke nɛ̂ nyuɔ.

Nɛ̀ ki yaʔa cíimɛ siɛnnɛ peli níɛ kòrí waama kùlo nī lè.

⁸Cí ! Kulocɛliɛ, bà muɔ ’yiri muɔ siɛnnɛ pe yiʔɛ mɛ́ gè68.8 Koliyo 8 nɛ́ 9 nyáà siɛnrɛ ti tàa yē Debora ŋúnugo nī gè (wéli baa Kàyu 5.4-5).,

bà muɔ ’puu nɛ tári waama kùlo nī lè, Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁹a dàala ni ’cúungo68.9 Wéli baa Yir 19.18., a nyìʔɛnɛ ni ’luʔɔ wo gè

dàala nɛ̄ lè Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè,

ŋàa wī Sinayii nyagurugo Kulocɛliɛ wè68.9 Wéli baa Yir 19.18; Fàn 33.2.,

Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè, ŋàa wī Isirayɛliyé Kulocɛliɛ wè.

¹⁰Muɔ ’kɔli sáʔa gè nɛ̀ kàsakpuʔɔ cáan gè muɔ kɔrigɔ nɛ̄ gè,

a muɔ ’luʔɔwuʔɔ láʔa gè muɔ siɛnfurɔlɔ nɛ̄ bèle68.10 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: kùlo náà ni ’puu fùrɔlɔ lè..

¹¹Cí ! Kulocɛliɛ, muɔ siɛnnɛ pe ’tɛ́ni tiʔɛ nī gè

gàa muɔ ’gbòbori pe mɛ́ gè muɔ funjɛ̀ngɛ nī gè,

bè fuunmɔfɔlilɔ tɛ́ngɛ bèle ki nī.

¹²Kàfɔli wi ’wi siɛnrɛ juu dè,

a cɛlilɛ gbokpuɔlɔ ni ’fɛ̀ nɛ̀ kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì kataanna siɛnrɛ jáari dè68.12 Cɛlilɛ bálì pe ’kataanna siɛnrɛ juu dè, ki ’puu bà Kulocɛliɛ wi yé fànʔa taa wi leguulo nɛ̄ bèle. Wéli baa Yir 15.20-21; 23.22-23,27-28,31; Fàn 7.10-24; Sam1 18.6-7..

¹³Kùlofɔlilɔ bálì pe leguulo kapiɛngbuɔnnɔ yiʔɛ kínigi gè,

a peli ’fɛ̀. Cí ! Pe ’fɛ̀ !

Cecɛ̀nminɛ bálì pe kòrí saʔa nī gè,

peli ’kapiɛnnɛ tɔ̀ni yɛrɛ liɛlɛ dè.

¹⁴Gòtolo náà pe faan lè, pe ’ni fíkɛnyɛ fèri yè nɛ́ wali ní wè;

ni síiye yiī namiige céri tiɛ cɛ̀nwɛ ní wè68.14 Pàli nɛ sɔ̀ngí gòtolo ni ’puu fìɛ kapiɛngbuɔnnɔ mɛ́ bèle; pàli nɛ sɔ̀ngí ni ’puu kapiɛnnɛ tɔ̀ni..

Yeli nàguɔlɔ bèle, yeli bé sí kò sínɛnɛ lé

sìnbaduuyo sunʔɔmɔ nī bè wī lé68.14 Wéli baa Kàyu 5.16. ?

¹⁵Lɛ̀lɛ líì nī Ŋɔri Ti Mìɛni Kulocɛliɛ wi ’kùlofɔlilɔ cɛrigɛ bèle,

ki cé puu majo nɛ̀wirile68.15 Eburu siɛnrɛ ti ’ki juu nɛ́ jo: nɛzi. Wire wi wè náʔa weli kùlo nī lèʔ. ni tíri nɛ tun

Salimɔ nyagurugo nɛ̄ gè68.15 Salimɔ nyagurugo, ki kɔri wire wi: «Nyaguruwuʔɔ». Dùʔɔ ki bé gbɛ̀ nyaa ki nyagurugo ki ’puu Sikɛmi kàʔa táanni (wéli baa Kàyu 9.46-48); dùʔɔ ki ’puu nyagurugo gáà ki ’puu Basan kùlo lìʔɛlɛ nī lè cɛngɛnyɛnifolimɛ bè, gàa ki ’puu kàdɛniwuɔrɔ wuʔu gè..

¹⁶Basan nyagurugo ki yē nyagurucɛ̀njɛngɛ;

Basan nyagurugo gè, ki kpàʔaladiɛyɛ yi ’niʔɛ.

¹⁷ʔé ! Nyagurugo muɔ, muɔ ŋáà nɛ̄ kpàʔaladiɛyɛ yi yē nìʔɛyɛ yè,

gáa nɛ̄ yejaʔa yē muɔ nī nyagurugo gíì nɛ̄ gè

gàa Kulocɛliɛ ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n nɛ̀ tɛ́ni ki nɛ̄ gè68.17 Nyagurugo gáà nɛ̄ Kulocɛliɛ ’tɛ́ni gè, Siyɔn nyagurugo kire gī. ?

ʔaan, Yewe bé ki kpíʔile wire kòridiʔɛ súuri !

¹⁸Kulocɛliɛ wi suɔnyɔ wotorilo piyē nìʔɛnɛ

fúɔ nɛ̀ ki yaʔa siɛn sǐ gbɛ̀ jaa bè pe tɔ́riʔ;

wotorilo piyē siramuʔɔyɔ siramuʔɔyɔ68.18 Wéli baa Kùlo2 6.17; Yab 3.8,15..

Kàfɔli wi nyɛ́nì kɔ́n nɛ́ pe ní Sinayii nyagurugo nɛ̄

nɛ̀ sɛ́nì jíin wi saawalidɛngɛgɛ nī gè68.18 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ; siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: a Kàfɔli wi yē pe sunʔɔmɔ nī; Sinayii yē saawalidɛngɛgɛ nī gè..

¹⁹Bà muɔ ’tánʔa tiɛkpaʔaligɛ nɛ̄ gè, a muɔ ’siɛnnɛ cò bèle nɛ̀ kɛ́.

A muɔ ’kpuʔɔrɔ yɛrɛ taa siɛnnɛ mɛ́ bèle68.19 Sɛbɛliɛwɛ ŋáà pe ’yiʔɛ girɛki siɛnrɛ nī dè nɛ́ ŋàa pe ’yiʔɛ sirii siɛnrɛ nī dè, ti ’ki juu nɛ́ jo: muɔ ’kpuʔɔrɔ kɛn siɛnnɛ mɛ́ bèle.Koligo gáà siɛnrɛ ti ’juu baa Efɛ 4.8 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki sɛbɛ ní wè.,

nɛ́ míɛni siɛnciile tíimɛ mɛ́ bèle.

Yewe yo, Kulocɛliɛ yo,

píra ŋáà nī wè muɔ ’ki kpíʔile muɔ kòridiʔɛ.

²⁰Kpuʔɔrɔ ’yɛli de tari weli Kàfɔli nɛ̄ wè cɛngɛ ó cɛngɛ,

wire ŋáà wiī nɛ weli fùrɔgɔ turu gè68.20 Wéli baa 55.23; Eza 46.4..

Kulocɛliɛ wire wī weli suɔfɔli wè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

²¹Kire Kulocɛliɛ wiī nɛ weli suu wī;

Kàfɔli Yewe, weli Kulocɛliɛ,

wire wiī nɛ weli píle nɛ suu kùu mɛ́ wè.

²²ʔaan, Kulocɛliɛ wiī nɛ wi leguulo nyùyɔ muʔɔrɔ yè,

bàli pe nyùyɔ yiī tuɔyɔ yè, á peli nɛ waa yiʔɛmɛ pe kolimɔ nī bè.

²³Kàfɔli wi ’juu nɛ́ jo:

«M’bé mi leguulo kɔ́ri bèle bè yige Basan kùlo mɛ́ lè68.23 Wéli baa Tɔ́r 21.33-35.,

bè pe kɔli bè yige kuʔɔjii wi táanmɛ gè,

²⁴kire ga buu yeli bálì bīɛlɛ mi siɛnnɛ bèle,

yeli gbɛ̀ tɔliyɔ le yè pe sìsiɛn nī gè,

dí yeli pɔ̀nminɔ pe sí pe liɛlɛ taa lè leguulo nī bèle.»

²⁵Kulocɛliɛ yo, muɔ pɛngɛnmɛ pi nyɛ́nì nyaa,

mi Kulocɛliɛ pɛngɛnmɛ bè, mi Kùlofɔli wè,

wi saawalidɛngɛgɛ nī gè.

²⁶Ŋúnuŋuminɔ piyē yiʔɛ mɛ́,

siɛnnɛ bálì piyē nɛ yakpuɔnrɔ kpúɔn dè peli sí yē kàduʔu mɛ́,

nɛ́ sinborilo ní bèle bàli pe pìnbigele kpúɔn gèle68.26 Wéli baa 33.3; Kaj1 13.8; 15.16..

²⁷A pe sí nɛ ŋú nɛ́ jo68.27 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè.:

«Yeri kpuʔɔrɔ tari dè Kulocɛliɛ nɛ̄ yeli gbuʔulo nī gèle,

yeri kpuʔɔrɔ tari dè Yewe nɛ̄, yeli bálì bīɛlɛ Isirayɛli siimɛ bè.»

²⁸Bɛnzamɛ n’ŋɛ, ŋàa wī Isirayɛli pìsɛnwɛ wè,

wire wi ’pe yiʔɛ kíni gè68.28 Isirayɛliyé kùlofɔpeliwe Sawuli wè, wi ’puu Bɛnzamɛ saʔa tùlugo wuu wè (wéli baa Sam1 9.21).;

Zuda kàfɔlilɔ m’bɛlɛ nɛ́ pe gbokpuɔlɔ ní lè,

nɛ́ Zabulɔn kàfɔlilɔ ní bèle, nɛ́ Nafitali kàfɔlilɔ ní bèle68.28 Wéli baa Kàyu 5.18..

²⁹Isirayɛli yo,

muɔ Kulocɛliɛ wi ’ki juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ nɛ́ jo muɔ bé ŋɔri taa.

Kulocɛliɛ yo, muɔ ŋáà ma weli sáʔa wè,

‑muɔ ŋɔri tìɛ dè !

³⁰Bè muɔ yaʔa baa muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa nī gè, gàa gī Zerizalɛmi kàʔa naamɛ gè,

tiʔɛ gíì nī kùlofɔlilɔ pe báan nɛ pe kpuʔɔrɔ yɛrɛ kanʔa dè,

³¹‑muɔ kapiɛngbuɔn kòkuulo wáa lè nyàʔayɛgɛ kúrugu gè

gàa gī nyàʔanivɛgɛ tiire nī dè68.31 Nyàʔayɛgɛ gè, ki bé gbɛ̀ puu wócuɔn kire ga laa dùru; kiī fìɛ nɛ Ezipiti kùlo kɛnmɛ tìí bè, peli bálì bīɛlɛ Isirayɛliyé leguulo bèle (wéli baa Ezek 29.3). Nyàʔanivɛgɛ tiire, ti ’puu nɛ fíin Niili cáʔa gògoyo nɛ̄ yè, Ezipiti kùlo nī lè (wéli baa Yir 2.3.),

nɛ́ kùlogolo nɛ̄ gèle gàli ke ’gbuʔulo gèle,

majo nɛ̀piʔɛlɛ gboli nī, nàa nɛ̀piɛlirigele nɛ ke yiʔɛ kíni gè,

fúɔ bè taa kùlogolo siɛnnɛ pe pa pìye cɛ́rigɛ

bé sí de muɔ sàrí, Kulocɛliɛ, nɛ́ pe walifiiwe walikpeye ní yè.

‑Kùlogolo cɛrigɛ gèle, gàli gīɛlɛ kapiɛnnɛ ni ’ke dɛ́ni gèle !

³²Tundunminɔ68.32 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ́ jo: kányiɛrɛ yɛrɛ. pe ’kɔ́n Ezipiti kùlo mɛ́ lè.

Kusi kùlo68.32 Ki kùlo náà ni ’puu Nubi kùlo, nàa ni ’puu Siɛnnɛwuɔlɔ kùlo láà. Ni ’puu Niili cáʔa ki kpàanjali nɛ̄ wè, Ezipiti kùlo lìʔɛlɛ nī lè, kàliige kɔli mɛ́. ni ’kiyɛ sáʔa yè, níɛ fé nɛ báan Kulocɛliɛ mɛ́ wè.

³³Dàala kùlofɔliyɔ, yeri ŋú Kulocɛliɛ mɛ́ wè !

Yeri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè Kàfɔli mɛ́ wè ! Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

³⁴Yeri ŋú wi mɛ́ ŋàa wi tɛ̀ní nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè majo sunʔɔ gī,

nyìʔɛnɛ náà ni ’tíi nɛ̀ faan faʔa faʔa gè.

N’ŋɛ, wi yékpogbuɔlɔ niī nɛ kpɛ̀ní nɛ́ fànʔa ní !

³⁵Yeri ki jáari ye jo Kulocɛliɛ wiī nɛ́ ŋɔri ní !

Wi kpuɔmɔ pi yē Isirayɛli siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

wi fànʔa kiī nɛ nyaʔa nyìʔɛnɛ nī lè.

³⁶Muɔ wè, Kulocɛliɛ, muɔ yē fíɛrɛ wuu

a muɔ ’yiri muɔ saawalidɛngɛgɛ nī gè.

Isirayɛliyé Kulocɛliɛ wire wi fànʔa nɛ́ ŋɔri kanʔa siɛnnɛ mɛ́ bèle.

Kulocɛliɛ wi ’yɛli nɛ́ kpuʔɔrɔ ní !

Funbiɛnrɛ ti ’niʔɛ mi nɛ̄; siɛnnɛ piyē nɛ mi tíʔɛ

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Luʔɔ kácuɔnyɔ yè69.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: gàa ’ki ŋú nɛ́ màʔagɛlɛ kɔlini gɔri ní wè.». Dawuda wuʔu gī.

²Kulocɛliɛ yo, ‑mi suɔ !

Luʔɔ ki ’mi lìi fúɔ nɛ̀ nɔ̀ mi yétiige nɛ̄ gè !

³Mi ’cɔ̀ri fàrigɛluulo nī lè nàa ni ’cùugo lè;

miì dàawaʔala taa nɛ̀ yéri ni nɛ̄ʔ.

Mi nɛ tíri lacuugo nī gè, á lakuruyo yiī fúu nɛ waa nɛ́ mi ní.

⁴Mi ’fùrɔ bɛ̀ mi nɛ kòkuulo wáari lè; yékpoganʔa ki ’waʔa mi nɛ̄.

Mi nyapigele ke ’wéli nɛ̀ fùrɔ bɛ̀ mi nɛ Kulocɛliɛ siri wè.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n bàli mi ’biɛn bèle, kakpiʔilile fùn lè69.5 Wéli baa Zan 15.25.,

pe nyɛ́nì niʔɛ nɛ̀ tóri mi nyùgo nzìire nɛ̄ dè.

Mi leguulo káfinɛvinɛnɛ bálì bèle, pe ŋɔri ti ’niʔɛ nɛ̀ tóri.

Piyē nɛ caa bè mi cúʔɔ, nyùgofun leguulo bálì bèle.

Miì yɛli bè ki fuʔɔ tɔ́nʔ, gàa mi sì yùu gèʔ.

⁶Kulocɛliɛ yo, muɔ nyɛ́nì mi ledomɔ cɛ́n bè;

mi kolimɔ piì làri muɔ nɛ̄ʔ.

⁷Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

fǎga ki yaʔa mi‑ kò fìɛrɛ yɛgɛ

bàli mɛ́ piyě pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄ wèʔ.

Isirayɛli Kulocɛliɛ yo, bàli pe ’muɔ caa wè,

fǎga ki yaʔa pe‑ faʔara taa mi kɛnmɛ nɛ̄ bèʔ.

⁸Nɛ́ ki cɛ́n muɔ kɛnmɛ nɛ̄ mi nyɛ́nì tiʔɛligɛlɛ kpàri gèle nɛ̀ cò,

a fìɛrɛ ti ’tɔ́n mi yiʔɛ nɛ̄,

⁹á mi ’kò nabɔnwɔ mi siinyɛninɛ mɛ́ bèle,

nɛ́ ní siɛnpuunniwɛ mi laayirinyɛninɛ mɛ́ bèle nɛ̀ pínɛ.

¹⁰Muɔ saʔa ki woli ni ’kpúʔɔ m’mɛ́ nɛ̀ tóri

fúɔ nɛ nàzɔn sóri wè mi nɛ̄69.10 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Zan 2.17..

Kire nɛ̄, a siɛnnɛ pe muɔ teri wè, pe tiʔɛlilɛ ni nìɛ nɔ̀gí mi nɛ̄69.10 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 15.3..

¹¹Bà mi nɛ sún nii níɛ náari wè, a mi ’nyɛni,

a ki cɛ́nì kò mi mɛ́ dìgire.

¹²Bà mi ’mi kayaʔa burugo le gè, a mi ’kò pe mɛ́ kátaanra yɛgɛ.

¹³Bàli pe ’tɛ́ni kàʔa wìile nɛ̄ lè nɛ mi wori nyu dè,

á sungbuɔlɔ peli nɛ ŋúnuyɔ kúnminɔ mi wuʔu nɛ̄ gè.

¹⁴Nɛ̀ ki yaʔa, mi wè, Yewe, mi yē nɛ muɔ náari !

Ki n’gɛ, lɛ̀lɛ ni ’nɔ̀ muɔ‑ muɔ funjɛ̀ngɛ tìɛ gè !

Kulocɛliɛ yo, ‑mi náarigɛ lúʔu gè

muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ nìʔɛgɛ nī gè !

Ma sí mi suɔ muɔ kányiʔɛ kaala lire kɛnmɛ nɛ̄ !

¹⁵Ma mi píle ma yige fàrigɛluulo nī lè

kire ga buu mi fǎga ní cɔ̀ri ni nīʔ !

Bàli mi sì dɛ́ni bèleʔ, ma mi cò ma yige pe kiyɛ nī yè

nɛ́ míɛni lacuugo nī gè !

¹⁶Fǎga ki yaʔa lanyiyɛ lakuruyo yi‑ kɛ́ nɛ́ mi níʔ,

nɛ́ míɛni fǎga ki yaʔa lacuugo ki‑ mi lìi !

Fǎga ki yaʔa nyɛgɛ ki‑ koli tɔ́n mi nɛ̄ʔ !

¹⁷Yewe yo, lúʔu mi mɛ́, nɛ́ ki cɛ́n muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kiī cɛ̀ngɛ !

Yiʔɛ mi kɔli mɛ́ gè bɛ̀ muɔ yē nyinidaaguugofɔli

feliye yi míɛni wè !

¹⁸Fǎga ní muɔ yiʔɛ làrigɛ gè mi nɛ̄, muɔ baakuɔwɔ wèʔ !

Mi yē funbiɛnrɛ nī dè; ma lúʔu mi mɛ́ fáari !

¹⁹Sìʔɛrɛ ma kpɔni mi nɛ̄, ma mi sìi fùgu wè ma suɔ !

‑Mi suɔ mi leguulo mɛ́ bèle !

²⁰Muɔ wè, muɔ nyɛ́nì mi fìɛrɛ cɛ́n dè,

muɔ ’ki cɛ́n siɛnnɛ piyē nɛ mi teri níɛ pìye nyíɛnɛ mi nɛ̄.

Mi piɛnnɛ pe mìɛni m’bɛlɛ muɔ yiʔɛ mɛ́ gè.

²¹Tiʔɛlilɛ ni ’mi fungo cúʔɔ gè, a mi ’kò yaawa.

Mi puu nɛ siri pe‑ pa mi fìɛlɛ; piyè sí ki kpíʔileʔ.

Siɛntaanra juufɔlilɔ, mi sì wàa nyaa pe nīʔ.

²²Pe ’sùɔmɔ69.22 Wéli baa Mat 27.34. le bè mi suro nī dè;

bà luʔɔwuʔɔ ki ’mi taa gè, a pe ’diviɛn latanʔanigɛ kɛn m’mɛ́69.22 Wéli baa Mat 27.48; Mar 15.36; Zan 19.28,29..

²³‑Ki yaʔa pe lìigboligolo ke‑ kò gárigɛ pe mɛ́,

dí pe yanyige ki‑ kò jùɔlɔ bè pe cò69.23 Koliyo 23-24 yi siɛnrɛ ti ’juu baa Wurɔ 11.9-10. !

²⁴‑Yebilige sí jíin pe nyapigele nī gèle pe fǎga ní de nyaʔaʔ !

‑Ki yaʔa pe kàduuyo yi‑ kò kùruyaʔaya súuri !

²⁵‑Muɔ fundanʔanigɛ sùʔu gè ma wo pe nɛ̄,

dí muɔ funyɛrigɛ ki‑ sí pe cò !

²⁶‑Ki yaʔa pe bùguro ti‑ kò waara péwu,

siɛn fǎga gbɛ̀ súɔn pe fɛ̀ni saaya nīʔ69.26 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Kakpi 1.20 Zuda kùu wuʔu nɛ̄ gè. !

²⁷Nɛ́ ki cɛ́n pe nyɛ́nì taʔa siɛn nɛ̄ wè ŋàa muɔ ’kpúɔn wè;

bàli muɔ ’luɔ bèle, piyē nɛ pe wuʔɔgɔ wori nyu dè.

²⁸Ma kire kolimɔ fàri bè pe kolimɔ nɛ̄ bè,

fǎga tànʔa kɛn pe mɛ́ʔ !

²⁹‑Pe míɛyɛ kurugo yè ma láʔa sìi sɛbɛ nī wè69.29 Wéli baa Yir 32.32,33; Dan 12.1; Luk 10.20; Filip 4.3; Tìɛ 13.8; 17.8; 20.12,15; 21.27.,

kire ga buu pe míɛyɛ yi fǎga sɛbɛ nɛ́ siɛnsinminɛ woyo ní yèʔ !

³⁰Mi wè, mi yē fɔ̀ngɔfɔli níɛ wuʔɔ.

Kulocɛliɛ, ma mi suɔ ma láʔa siɛn fǎga gbɛ̀ nɔ̀ mi nɛ̄ʔ.

³¹M’béri Kulocɛliɛ míʔɛ gbùʔɔrɔ́ gè ŋúnuyɔ nī yè,

m’béri wi kpuɔmɔ wori nyu dè bèri wi síɛri.

³²Kire bé Yewe dɛ́ni wè bè tóri nùɔ nɛ̄ wè,

bè tóri nɛ̀piʔɛ nɛ̄ gè, gàa gī nyɛgɛlɛ ní gèle nɛ́ fèrile ní bèle69.32 Wéli baa 50.10-14; 51.18-19..

³³A fuunmɔfɔlilɔ kɛ́nì kire nyaa gè, peri fundaanra kpínʔini !

Yeli bálì bīɛlɛ ye Kulocɛliɛ caa wè, wi‑ ki yaʔa yeli sìi taa nìʔɛwɛ !

³⁴Nɛ́ ki cɛ́n Yewe nɛ lúru fùrɔgɔfɔlilɔ mɛ́ bèle,

wi wè nɛ fìʔɛ́ nɛ́ wi wuulo ní bèleʔ, bàli bīɛlɛ kasuu nī wèʔ.

³⁵Nyìʔɛnɛ nɛ́ dàala ni sí de ŋú wi mɛ́,

nɛ́ kuʔɔjii ní wè,

nɛ́ yɛrɛ dáà ti mìɛni dī sìi nɛ̄ wè baa luʔɔ nī gè.

³⁶Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wi bága pɛn bè ba Siyɔn kàʔa suɔ gè,

bé sí ní Zuda kàaya faan yè cígini.

Siɛnnɛ pe bé kò yi nī, bè yi taa pe woyo.

³⁷Wi baakuɔlɔ pe siimɛ pi bé yi taa kɔrigɔ,

bàli sí bīɛlɛ Yewe ’pe dɛ́ni bèle, pe bé tɛ́ni yi nī.

Kulocɛliɛ yo ma mi cò ma suɔ !

(Ŋún 40.14-18)

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Dawuda wuʔu gī. Bè sɔ̀ngi daa.

²Kulocɛliɛ yo, ma mi cò ma mi suɔ!

Yewe yo, te báan fáari ma pa mi sáʔa !

³‑Ki yaʔa pe‑ faʔama taa, dí fìɛrɛ tɔ́n pe nɛ̄,

siɛnnɛ bálì pe caa bè mi sìi kúɔ wè !

Pe‑ koli pe kàduʔu wáa, faʔara‑ sí pe taa,

siɛnnɛ bálì pe caa yawuʔɔ mi taa wè !

⁴Pe ’yɛli pe‑ koli, dí fìɛrɛ sí tɔ́n pe nɛ̄ !

bàli pe nyu mi wuʔu nɛ̄ gè nɛ́ jo: «Cúɔʔ ! Cúɔʔ !»

⁵‑Ki yaʔa bìli pe muɔ caa bèle, pe mìɛni pe‑ puu fundaanra nɛ̄

bèri muguri muɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè.

Bàli ki ’dɛ́ni á muɔ ní pe suɔfɔli wè, peri ki nyu súuri pe jo:

«Kpuʔɔrɔ ’yɛli ti de tari Kulocɛliɛ nɛ̄ wè !»

⁶Bɛ̀ mi yē fuunmɔfɔli nɛ́ ní fùrɔgɔfɔli wè, Kulocɛliɛ,

te báan fáari mi mɛ́ !

Muɔ yē mi sáʔafɔli nɛ́ ní ŋàa wi mi píle nɛ suu wè,

kire nɛ̄, Yewe, fǎga mɔgɔ díɛʔ !

Ma mi wéli mi sìi wi mìɛni nī

¹Yewe, muɔ mɛ́ mi ’líʔire jó,

fǎga ki yaʔa fìɛrɛ‑ mi taaʔ fíewu bè nyàa71.1 Koliyo 1-3 tiʔɛ nī gè, wéli baa Ŋún 31.2-4. !

²Bɛ̀ muɔ nɛ kasingele kpínʔini gèle lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lè,

‑mi cò ma suɔ ma mi tɛ́ngɛ tiɛcɛ̀ngɛ nī ! ‑Líiye cáan m’mɛ́ ! Ma mi suɔ !

³Ma puu mi kàdɛnigbaala,

tiʔɛ gíì nī m’bé làri wè,

tiʔɛ gíì nī mi bé gbàri jíin lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lè.

Muɔ ’ki yɛ̀gɛ bè mi suɔ wī;

ʔaan, muɔ yē mi kàdɛnigbaala nɛ́ mi làridiʔɛ lìrige gáà gī naamɛ gè.

⁴Mi Kulocɛliɛ yo, ‑mi píle ma suɔ siɛnpiile pe kiyɛ nī yè,

nɛ́ bàli pe wè nɛ síngi bèleʔ nɛ́ nɛ̀mɛfɔlilɔ pe kadaʔala nī gèle.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n mi Kàfɔli Yewe, muɔ wī mi sɔ̀ngirɔ taʔadiʔɛ gè;

muɔ kiyɛ nī mi nìɛ yaʔa nɛ̀ líɛ mi nàgapunmɔ lɛ̀lɛ nī lè71.5 Koliyo 5 nɛ́ 6 tiʔɛ nī gè, wéli baa 22.10-11..

⁶Mi ’sigi nɛ̀ yéri muɔ nɛ̄ nɛ̀ ki líɛ cɛngɛ gíì mi yàa wi ’mi sii wè;

muɔ ma ’mi yige mi yàa liyɛ nī yè.

Muɔ wī mi gbùʔɔrilɔ nyùgo gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

⁷Mi ’kò siɛnniʔɛmɛ mɛ́ fìɛ nɛ́ ní kasɔminɔ,

nɛ̀ ki yaʔa muɔ yē mi làridiʔɛ lìrige.

⁸Mi nyuɔ ki ’nyì muɔ gbùʔɔrɔ ŋúnuyɔ nɛ̄ yè,

mi nɛ muɔ kpuɔmɔ wuʔu nyu gè cɛnguɔmɔ.

⁹Fǎga mi wáa mi liɛmɛ lɛ̀lɛ nī lèʔ !

A mi ’ŋɔri ti pɛ́nì kúɔ dè, fǎga cíi mi nɛ̄ʔ !

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n mi leguulo piyē nɛ mi wori nyu dè,

bàli pe mi palilɛ bèle, piyē nɛ pínɛ nɛ nyu.

¹¹Pe ’jo: «Kulocɛliɛ ní wè nɛ́ wi níʔ !

Ye‑ taʔa wi nɛ̄ ye wi cò ! Siɛn ní wè baa cígini bè wi suɔʔ !»

¹²Kulocɛliɛ yo, fǎga kò liilige mi nɛ̄ díɛʔ71.12 Wéli baa 22.2; 38.22. !

Mi Kulocɛliɛ, te báan fáari ma pa mi sáʔa71.12 Wéli baa 40.14. !

¹³Bàli pe tíri mi nɛ̄ wè, ‑ki yaʔa fìɛrɛ tɔ́n pe nɛ̄

dí pe‑ sí cɛrigɛ péwu !

Siɛnnɛ bálì pe caa yawuʔɔ‑ mi taa wè, ‑ki yaʔa pe‑ máama,

dí pe sí faʔama taa71.13 Wéli baa 35.4,26; 40.15. !

¹⁴Mi wè, m’bé muɔ sige lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

m’bé kàa fàri muɔ gbùʔɔrigɔ nɛ̄ gè cɛ̀ngɛ ó cɛ̀ngɛ.

¹⁵M’béri muɔ kakpiʔiligele nyu gèle gálì ke ’sín gèle

nɛ́ míɛni muɔ suɔlɔ woli ní lè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ kacɛ̀ngɛlɛ kiyě gbɛ̀ tɔ́riʔ.

¹⁶Mi Kàfɔli Yewe, m’béri báan de muɔ ŋɔri kakpiʔiligele nyu gèle,

bèri muɔ nigbe sínnɛ wuʔu nyu gè siɛnnɛ mɛ́ bèle.

¹⁷Kulocɛliɛ yo, nɛ̀ ki líɛ mi nàgapunmɔ lɛ̀lɛ nī lè, muɔ ’mi tɛnmɛ;

fúɔ nɛ̀ pɛ́nì nɔ̀ pàngɛ nɛ̄, mi nɛ muɔ kakpoliyo jáari yè.

¹⁸Kulocɛliɛ yo, fǎga cíi mi nɛ̄ a mi ’liɛ, a mi nzìire ti ’fílige dèʔ,

kire ga buu mi gbɛ̀ jáa bè muɔ ŋɔri kɛnmɛ tìɛ bè kɛ̀nnɛ náà nɛ̄ lè,

nɛ́ muɔ fànʔa ní gè kɛ̀nnɛ náà nɛ̄ lè nàa ni báan lè71.18 Wéli baa 22.31-32..

¹⁹Kulocɛliɛ yo, muɔ sínmɛ piī nɛ yɛ̀gí nɛ̀ sɛ́ni nɔ̀gí nyìʔɛnɛ nɛ̄ lè.

Muɔ nyɛ́nì kakpoliyo kpíʔile ! Kulocɛliɛ, ŋáa wī bɛ̀ muɔ tíɛlɛ71.19 Wéli baa 36.6. ?

²⁰Muɔ nyɛ́nì ki yaʔa a funbiɛnrɛ nɛ́ yawuɔrɔ ’weli taa kpuʔɔ,

kire nɛ̄ ki míɛni muɔ bé ní sìi kɛn weli mɛ́,

muɔ bé ní mi kɔ́ri bè yige dàala táanmɛ gè,

²¹bé mi kpuɔmɔ niʔɛ bè, bè sí ní mi yéturo pàari dè.

²²A kire ’kpíʔile gè, m’béri ŋúnuyɔ ŋú nɛ́ màʔagɛlɛ bɔ̀licɛrigɛ ní gè

muɔ kányiʔɛ kaala lire kɛnmɛ nɛ̄, mi Kulocɛliɛ.

M’béri gɔri kpúɔn wè bèri muɔ gbùʔɔrɔ ŋúnuyɔ ŋú yè,

muɔ ŋáà wī Isirayɛliyé Tiɛlɛfun Kulocɛliɛ wè.

²³Mi nyuɔ ki béri fundaanra yékpuʔulo wáari gèle,

ʔaan, m’béri ŋúnuyɔ ŋú yè bè muɔ kpúʔɔ,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì mi fùgu nɛ̀ suɔ.

²⁴Bà ki bé kpíʔile dí mi nyinɛ ni sí de

muɔ sínnɛ jáari lè cɛngɛ ó cɛngɛ.

Nɛ́ ki cɛ́n bàli pe caa bè mi wuʔɔ wè

pe nyɛ́nì máama nɛ̀ faʔara taa.

Piyē nɛ náari kùlofɔli wuʔu nɛ̄ gè

¹Sulomani wuʔu gī72.1 Bɛ̀ Ŋúnugo 127 tíɛlɛ..

Kulocɛliɛ yo, ‑weli kùlofɔli sáʔa wè

wi de kàyuʔu nyu gè bɛ̀ muɔ tíɛlɛ,

ma kùlofɔli jaa sáʔa wè

wi de kàyuʔu nyu gè nɛ́ muɔ sínmɛ ní bè.

²Bà ki bé kpíʔile dí wi‑ muɔ siɛnnɛ kàyuʔu juu gè nɛ́ sínmɛ ní,

béri fuunmɔfɔli kele nyu gèle de yɛligi.

³Nyaguruyo yi béri yanyige kanʔa gè siɛnnɛ mɛ́ bèle,

dí nyagurupigele keli sí de yaliire nyuʔɔ dè, sínmɛ pire kɛnmɛ nɛ̄.

⁴Wi béri tànʔa kanʔa fuunmɔfɔlilɔ mɛ́ bèle,

béri fuunmɔfɔlilɔ pìile suu bèle, bé weli wuʔɔvɔlilɔ muʔɔrɔ bèle.

⁵A kire ’kpíʔile gè, lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

a cɛngɛ ki kɛ́ni yigi gè, a yege míɛni ki yigi gè,

fúɔ bè pa duniya yɛ̀gɛ wè, kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni béri fìʔɛ́ muɔ nɛ̄.

⁶Kùlofɔli wi béri kacɛ̀ngɛ kpínʔini siɛnnɛ nɛ̄ bèle

majo bɛ̀ kàsaʔa kiī nɛ tun siiye nɛ̄ yè,

bɛ̀ kàsaluʔɔ tíɛlɛ gàa ki dàala fuɔnri lè.

⁷Wire cɛnyɛ nī yè, kàa béri tari siɛnsinminɛ nɛ̄ bèle;

bè yege yaʔa gè bile duniya nī wè, yanyige bé puu pe nɛ̄.

⁸Dí wi kùlofɔlimɔ pi‑ sí kpúʔɔ

bè ki líɛ kuʔɔjii wáà nɛ̄ fúɔ bè sa nɔ̀ wàa nɛ̄72.8 Kire ’jo Cɛngɛnyɛnijiinmɛ kuʔɔjii kɔli mɛ́ gè fúɔ bè sa nɔ̀ Yasuʔɔniʔɛgɛ kuʔɔjii, kire ga laa Nyàʔanivɛgɛ Tiire kuʔɔjii nɛ̄ wè, cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè.,

bè ki líɛ Cáʔa nɛ̄ gè bè sa nɔ̀ duniya láʔala nɛ̄ lè.72.8 Efirati cáʔa kire ki ’puu Isirayɛli láʔala lè, kùlofɔli Sulomani lɛ̀lɛ nī lè; kire tiʔɛ gáà kire Kulocɛliɛ wi yé nyuɔ fɛ̀ni Ezipiti yirile lɛ̀lɛ nī lè (wéli baa Yir 23.31; Fàn 11.24).

⁹Waama kùlo tɛ́nivɔlilɔ bèle, pe béri káguro cáanri wi yiʔɛ mɛ́ gè;

kùlofɔli wi leguulo pe béri cúbugo laala gè.

¹⁰Kùlofɔlilɔ bálì pe ’kɔ́n Tarisisi kàʔa mɛ́ gè72.10 Tarisisi kàʔa ki yé puu Ɛsipanyi kùlo nī; kire ki ’puu peli mɛ́ duniya láʔala lè.,

nɛ́ bàli pe ’kɔ́n kuʔɔjii gògoyo nɛ̄ yè,

pe béri báan de kɔ̀nnɔ kɔ̀ngí bèri kanʔa wi mɛ́.

Saba kùlofɔli wè, nɛ́ Seba kùlofɔli ní wè72.10 Saba kùlo ni ’puu baa Arabuulo tɛ́nimɛ nī (wéli baa Kùlo1 10.1); Seba kùlo ni ’puu Siɛnnɛwuɔlɔ kùlo nī (wéli baa Sél 10.7; Eza 43.3).,

peli míɛni béri kpuʔɔrɔ yɛrɛ kanʔa wi mɛ́.

¹¹Kùlofɔlilɔ bálì pe mìɛni béri káguro cáanri wi yiʔɛ mɛ́ gè,

kùlogolo ke mìɛni siɛnfeliye yi sí de baara wi mɛ́.

¹²ʔaan, wi bé fɔ̀ngɔfɔlilɔ píle bèle bè suɔ,

peli bálì pe kòkuʔulo wáari gèle,

nɛ́ fuunmɔfɔlilɔ ní bèle, bàli bīɛlɛ sáʔafɔli wè pe nɛ̄ wèʔ.

¹³Wi bé nyinimɛ taa siɛntaagilɛ nɛ̄ bèle nɛ́ siɛnmaaminɛ ní bèle,

wi bé siɛnmaaminɛ sìi suɔ wè.

¹⁴Kùlofɔli wi bé pe fùgu zuɔ pe wuʔɔfɔlilɔ mɛ́ bèle nɛ́ nɛ̀mɛfɔlilɔ mɛ́ bèle;

siɛnmaaminɛ pe sìsiɛn kiī lagbɛnrɛ yɛgɛ wi yiʔɛ mɛ́ gè.

¹⁵Wi‑ kò sìi nɛ̄, dí peri wi kanʔa nɛ́ Saba kùlo tiɛ ní wè !

Peri náari wi wuʔu nɛ̄ gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

béri diba tari wè wi nɛ̄ súuri !

¹⁶Yaliire ti‑ yɛ̀ ti sɛn nìʔɛrɛ siiye nī yè,

dí ti yaliikɛniyɛ yi sí de fíigi kùlo nī mìɛni nī

fúɔ bè sa nɔ̀ nyaguruyo mijuʔulo nɛ̄ gèle,

dí ti sí nyuɔ bɛ̀ Liban kùlo tiire tíɛlɛ dè.

Siɛnnɛ míɛni pe‑ nyuɔ kàʔa nī gè bɛ̀ sìnbirige nyàʔa tíɛlɛ gè.

¹⁷Kùlofɔli wi míʔɛ ki de yeri súuri,

dí wi kpuʔɔrɔ ti sí puu baa lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī a cɛngɛ kiī nɛ yigi gè,

bà siɛnnɛ pe béri wi míʔɛ líi gè de diba kpínʔini wè pìye mɛ́ !

Ki ’yɛli kùlogolo ke mìɛni de ki nyu de gbɛ̀ngí

bé jo wiī fundaangbuɔrɔ nɛ̄ !

Gbùʔɔrigɔ wuʔu gáà ki ’juu gè, bè Sɛbɛ Siinwuu kúɔ wè

¹⁸Kpuʔɔrɔ ’yɛli ti de tari Yewe nɛ̄ wè, Kulocɛliɛ nɛ̄ wè,

Isirayɛliyé Kulocɛliɛ wè !

Wire nigbe wī, wiī nɛ kakpoliyo kpínʔini yè !

¹⁹Weri wi míʔɛ kpóri gè súuri lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī !

Ki ’yɛli dàala ni mìɛni ni‑ nyì wi kpuɔmɔ nɛ̄ bè !

Ki‑ taa ki puu bɛ̀ !

²⁰Náʔa kire gī Dawuda náariyɛ yi ’kúɔ, ŋàa wī Yese jaa wè.

SƐBƐ TAANRIWUU

(73–89)

Gáa nɛ̄ siɛnpiile piyē nɛ nyuʔɔ ?

¹Asafi ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè73.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

Kányiʔɛ nɛ̄, Kulocɛliɛ wi nyɛ́nì nyuɔ Isirayɛli siɛnnɛ mɛ́ bèle,

bàli bīɛlɛ funyɔ ní yè fìiye yè.

²Nɛ̀ ki yaʔa, gàa ki ’mi kúɔ wè, ki yé kò cɛ̀ri yákuɔ wī

dí mi tɔliyɔ yi sí wàli koligo nī gè,

mi yedaʔala ke ye cɛ́nì pɔ̀li nɛ̀ kúɔ wī.

³Nɛ́ ki cɛ́n yejaʔa ’puu mi nī siɛnpiile kɔli mɛ́ gè,

bàli piyē nɛ pìye nyíɛnɛ bèle,

bà mi ’ki nyaa siɛnpiile pe kele kiyē nɛ nyuʔɔ gèle.

⁴Fùrɔgɔ wè pe nɛ̄ʔ fúɔ nɛ̀ nɔ̀ pe kùucɛnyɛ nɛ̄ yèʔ,

piyē gbɛ̀nminɛ nɛ́ ní kpolilo céri nɛ̄ dè.

⁵Wuʔɔgɔ gáà ki tungu siɛnnɛ nɛ̄ bèle, kire kàa wè nɔ̀gí pe nɛ̄ʔ,

kapiʔi wè pe taʔa bɛ̀ siɛnsɛnminɛ tíɛlɛ bèleʔ.

⁶Bɛ̀ sí ki yē fungboliyo yire yī pe sɛmidingele gèle,

fungbɛnyɛ yire yī pe burugboliyo yè.

⁷Pe yiɛyɛ yiī kpoliyo sùnmɔ nɛ̄ bè,

a pe nyapigele ke ’nyì nɛ̀ tóri nyabiɛnnɛ nɛ̄ lè73.7 Eburu siɛnrɛ nī dè náʔa gè, siɛnrɛ dáà tiì fíligeʔ; kire nɛ siɛnrɛ ti yiʔɛgɛnmɛ míɛni piì fílige nɛ̀ juuʔ..

⁸Piyē nɛ siɛnnɛ tíʔɛ bèle,

níɛ siɛncuʔɔrɔ nyu dè dàa ti ’yáa dè;

piyē nɛ fíkɛnyɛ wúʔuro yè, níɛ nyu nɛ siɛnnɛ máami bèle.

⁹Pe nyasiɛnrɛ tiī nɛ yɛ̀gí nɛ nɔ̀gí nyìʔɛnɛ nī lè,

pe nyigele siɛnrɛ tiī nɛ nyaari nɛ mári dàala nɛ̄ lè.

¹⁰Kire nɛ̄ siɛnnɛ pe nɛ̂ taʔa pe nɛ̄,

níɛ̀ pe siɛnrɛ gbuɔ dè nɛ̀ tín bɛ̀ luʔɔ tíɛlɛ.

¹¹Pe nɛ̂ ki juu nɛ̀ jo: «Mɛni sí Kulocɛliɛ wi bága ki cɛ́n ?

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wi ’kele cɛ́n lé nɛ̀ nɔ̀ kɛnmɛ báà nɛ̄ bè ?»

¹²Ye‑ ki wéli kɛnmɛ báà pire nɛ̄ siɛnpiile pe yē:

piyē ŋɔ́daala nɛ̄, níɛ lɔri caa dè nɛ gbunʔuni súuri.

¹³Kire nɛ̄, a mi ’mi fungo cìile gè,

nɛ́ mi kiyɛ jíge yè ki‑ puu fìɛ bè ki tìɛ miì yakaa cɛ́nʔ.

Waʔanɛ lé mi yé ki kpíʔile ?

¹⁴Nɛ́ ki cɛ́n fùrɔgɔ yē mi nɛ̄ súuri,

sínbinimɛ ó sínbinimɛ nī, wuʔɔgɔ yē mi nɛ̄.

¹⁵A mi yé juu bɛ̀ peli tíɛlɛ wè,

mi cî muɔ siɛnnɛ fáanni bèle, Kulocɛliɛ.

¹⁶Bà mi kɛ́nì sɔ̀ngi wè bè ki kɔri cɛ́n wè,

a mi ’ki nyaa ki yé puu gbɛ̀ligɛ mi mɛ́,

¹⁷fúɔ a ki kɛ́nì nyaa mi sa jíin

Kulocɛliɛ saawalidɛngɛgɛ nī gè;

kire tiʔɛ nī mi nɛ péli nɛ siɛnpiile kúɔgɛnmɛ nyaa bè.

¹⁸Kányiʔɛ nɛ̄, muɔ bé pe tɛ́ngɛ koligo káà nɛ̄ gàa ki pɔ̀lí gè

kire ga buu pe‑ láʔa duu bè cúʔɔ.

¹⁹Cí ! Kiì cɛ́nì mɔgɔʔ a pe ’pùunni,

bà kùu fíɛrɛ ti ’pe cɛrigɛ nɛ́ pe cúʔɔ nɛ̀ kúɔ wè.

²⁰Kàfɔli, a muɔ kɛ́nì yɛ̀ wè, muɔ bé pe cɛrigɛ

majo bɛ̀ siɛn cî kaala nyaa ŋɔ́nigɔ nī gè.

²¹Bà mi fungo ki yé nyì funbiɛnrɛ nɛ̄ dè,

fúɔ ki ’puu nɛ mi yáa nɛ tíri mi laamɛ nī bè,

²²mi yé puu ledogo, miì cé yafiɛn cɛ́nʔ,

majo bɛ̀ yawiʔi yē muɔ yiʔɛ mɛ́ gè.

²³Nɛ̀ ki yaʔa mi yē nɛ́ muɔ ní súuri;

muɔ nyɛ́nì mi cò kàliige nɛ̄ gè.

²⁴Muɔ nɛ̂ mi nàʔa nɛ́ muɔ yɛrimɛ ní bè,

nɛ́ míɛni muɔ bága mi nyɔ́gɔ muɔ kpuʔɔrɔ nī dè.

²⁵Ŋáa wī baa mi mɛ́ nyìʔɛnɛ nī lè, nɛ̀ yiri muɔ nigbe nī ?

Yakaa láa ní wè mi nɛ̄ dàala nɛ̄ lèʔ nɛ̀ yiri muɔ nigbe nīʔ.

²⁶Mi céri ti ŋɔri ti ’kúɔ, nɛ́ mi nàzɔn ní wè,

nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ wè, mi kàdɛnigbaala lè,

wiī nɛ ŋɔri kanʔa mi fungo mɛ́ gè.

Wire wī mi kɔrigɔ gè súuri.

²⁷Nɛ́ ki cɛ́n, bàli pe ’líili muɔ nɛ̄ bèle, pe nɛ̂ kùu nɛ̀ pùunni;

muɔ nɛ̂ pe sìi kúɔ wè, bàli pe mìɛni pe ’láʔa muɔ nɛ̄ wè.

²⁸Gàa ki ’mi dɛ́ni gè,

mi‑ sìʔɛrɛ bè kpɔni Kulocɛliɛ nɛ̄ wè.

Mi nyɛ́nì muɔ nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n, Kàfɔli Yewe,

muɔ‑ puu mi làridiʔɛ,

kire ga buu mi de muɔ kakpiʔiligele ke mìɛni nyu.

Kulocɛliɛ yo, gáa nɛ̄ muɔ sì kàa juu ki nīʔ ?

¹Asafi74.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. sícilimɛ ŋúnugo gī74.1 Ki kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

Kulocɛliɛ yo, gáa nɛ̄ muɔ ’weli wáa nɛ̀ mɔgɔ mmɛ gè ?

Gáa nɛ̄ muɔ fungo ki ’yɛ̀ muɔ siɛnnɛ kúrugu bèle kpuʔɔ mmɛ gè,

sìnbatogo gáà muɔ nɛ nári gè ?

²Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ Isirayɛli tògo siɛnnɛ ní bèle:

faʔa faʔa gè muɔ yé pe kpíʔile muɔ wuulo, kire saʔa tùlugo gè,

a muɔ ’pe suɔ nɛ̀ yige sùkulomɔ nī bè kire ga buu pe‑ kò muɔ kɔrigɔ.

Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ Siyɔn nyagurugo ní gè,

kire gáà nɛ̄ muɔ ’muɔ kòridiʔɛ kpíʔile gè.

³Ma yɛ̀ ma kɛ́ baa, ma sa ki gunduuro wéli dè, faʔa faʔa wori dè !

Muɔ leguu wi ’ti mìɛni muʔɔrɔ muɔ saawalidɛngɛgɛ nī gè74.3 Tiʔɛ gáà kiī nɛ nyu Gbùʔɔrɔsaʔa wuʔu nɛ̄ gè, gàa Babilɔni kapiɛngbuɔnnɔ pe ’cúʔɔ gè (wéli baa Kaj2 36.18,19; Dan 9.17). !

⁴Muɔ piɛnnɛ pe ’cuulo bɛ̀ jàri tíɛlɛ muɔ kpàlidiʔɛ sunʔɔmɔ nī bè,

á pe ’pe káfalilɛ cɔ́ri bèle nɛ̀ yérige baa.

⁵Pe yé puu pàli tíɛlɛ bàli pe ’kágbɛyɛ yɛ̀gɛ yè

nɛ kákpoli tiire kpúɔn dè nɛ cáanri dè.

⁶Kòyo nyáà pe ’tɛn nɛ̀ muɔ saʔa fèri gè,

a pe ’yi mìɛni kpúɔn nɛ̀ kabari nɛ́ kágbɛyɛ ní yè

nɛ́ timɔgbeliye ní yè.

⁷Pe ’kàsun le gè muɔ saawalidɛngɛgɛ nɛ̄ gè,

nɛ́ ki kpúɔn nɛ̀ cáan bè muɔ kòridiʔɛ núʔɔ gè.

⁸A pe ’ki juu pe funyɔ nī yè nɛ́ jo:

«Weli bé pe wuʔɔ bè pe máama pe mìɛni bèle.»

A pe ’Kulocɛliɛ kpàlidiɛyɛ yi mìɛni sórigo kùlo nī lè.

⁹Weli ní wè nɛ muɔ fìɛlɛʔ nyaʔa bèle cíginiʔ.

Kulocɛliɛ siɛnjuulo ní wè bileʔ.

Siɛn wè náʔa weli nīʔ ŋàa wi bé ki cɛ́n lɛ̀lɛ jori ki bé kúɔ wèʔ.

¹⁰Kulocɛliɛ yo, lɛ̀lɛ jori nī muɔ bé ki yaʔa muɔ parifɔlilɔ peri muɔ teri ?

Muɔ bé ní ki yaʔa lé muɔ leguulo peri pìye nyíɛnɛ muɔ míʔɛ nɛ̄ gè lé súuri ?

¹¹Gáa nɛ̄ muɔ ’muɔ kàliige kɔli kùru gè ?

‑Muɔ kɔli sáʔa gè ! Ma pe cúʔɔ péwu !

¹²Nɛ̀ ki yaʔa, Kulocɛliɛ, muɔ ŋáà wī mi kùlofɔli wè nɛ̀ ki líɛ baa faʔa gè,

muɔ ma suɔlɔ kanʔa lè duniya nī wè.

¹³Muɔ ma ’kuʔɔjii ceri wè nɛ́ muɔ ŋɔri ní dè,

nɛ́ bògaara yacogo ki nyùyɔ muʔɔrɔ yè kuʔɔjii nī wè.

¹⁴ʔaan, muɔ ma ’Leviyatan fíɛrɛ yɛgɛ ki nyùyɔ muʔɔrɔ yè74.14 Leviyatan yɛgɛ gè, ki ’puu bògaara yacogo kuʔɔjii nī wè, Kanaa siɛnnɛ pe sɛbɛlɛ nī bèle. Pe ’puu nɛ ki nyu kɛnmɛ bíì nɛ̄ kuʔɔjii ŋɔri ti bé gbɛ̀ jáa cúʔɔmɔ kpíʔile bè. Nyakungɛngɛ Liʔɛ Siɛnrɛ nī dè, ki ’puu nɛ nyu kɛnmɛ bíì nɛ̄ Yewe nyɛ́nì jáa nɛ̀ cúʔɔmɔ ŋɔri jáa dè, duniya faan lɛ̀lɛ nī lè nɛ́ míɛni lɛ̀gɛlɛ kálì nī, bɛ̀ Isirayɛliyé yirile tíɛlɛ lè Ezipiti kùlo nī lè. Wéli baa 104.26; Zɔbi 3.8; 7.12; Eza 27.1.,

nɛ́ ki kaara kɛn dè waama kùlo yawiire mɛ́ dè.

¹⁵Muɔ ma ’lawiʔile múgu gèle nɛ́ kápaliyɛ ní yè74.15 Wéli baa Yir 17.6; Tɔ́r 20.11..

Muɔ ma ’cáaya waʔa yè nyàa nī luʔɔ yē súuri yè74.15 Wéli baa Yir 14.29; Yes 2.10..

¹⁶Cɛngɛ kiī muɔ wuʔu, nɛ́ pìlige míɛni ní gè;

muɔ ma ’yege nɛ́ cɛngɛ tɛ́ngɛ gè baa ti tiɛyɛ nī yè.

¹⁷Muɔ ma ’dàala láʔala yérige lè;

muɔ ma ’ŋùʔɔ lɛ̀lɛ nɛ́ gbìnʔɛ lɛ̀lɛ kpíʔile lè.

¹⁸Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ ki ní, Yewe: muɔ leguulo pe nyɛ́nì muɔ tiʔɛlɛ,

kùlo láà ledoyo yiī nɛ yìi nyíɛnɛ muɔ míʔɛ nɛ̄ gè.

¹⁹Fǎga muɔ gòtolo74.19 gòtolo:Dɛ́nigɛ míʔɛ gī, gàa ki Isirayɛli kùlo kɛnmɛ tìí bè. ni sìi yaʔa wè nyàʔayɛrɛ mɛ́ dèʔ !

Fǎga fìʔɛ nɛ́ muɔ fuunmɔfɔlilɔ pe sìi ní wè lɛ̀lɛ láà nī bè nyaaʔ !

²⁰Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ muɔ nyakungɛngɛ siɛnrɛ ní dè74.20 Wéli baa Yir 19.5-6; 23.27-31; 34.10-11; Lev 26.11-12,42,44-45; Fàn 28.1-14; Ŋún 105.8-11; 106.45; Eza 54.10; Zer 14.21; Ezek 16.60. !

Nɛ́ ki cɛ́n, kùlo ni yebilige tiɛyɛ yiī nyìye nɛ̀mɛfɔlilɔ nɛ̄ bèle.

²¹Fǎga ki yaʔa wuʔɔgɔfɔlilɔ bèle, fìɛrɛ‑ pe taaʔ !

Nɛ́ fuunmɔfɔlilɔ nɛ́ fɔ̀ngɔfɔlilɔ ní bèle,

ma ki yaʔa peri muɔ míʔɛ kpóri gè !

²²Kulocɛliɛ yo, yɛ̀ fáari !

Ma muɔ wuʔu juu gè ma ki tìɛ tànʔa wè leguulo mɛ́ bèleʔ !

Sɔ̀ngi ma taa nɛ́ tiʔɛlilɛ ní lè nàa ledoyo nyáà yiī nɛ teri cɛngɛ ó cɛngɛ gè !

²³Fǎga fìʔɛ nɛ́ muɔ leguulo pe siɛncuʔɔrɔ ní dèʔ,

kàgbaaligɛ gáà muɔ piɛnnɛ pe nyu nɛ yɛ̀gí muɔ kúrugu gè,

lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lèʔ !

Kulocɛliɛ wi ’kàyuʔu juu gè nìɛnyiɛnigɛfɔlilɔ nɛ̄ bèle

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Fǎga ki cúʔɔ gèʔ75.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..» Asafi ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Kulocɛliɛ yo, weli nɛ muɔ gbùʔɔrɔ́ níɛ muɔ síɛri,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì kpɔni weli nɛ̄;

siɛnnɛ piyē nɛ muɔ kakpoliyo nyu yè.

³Kulocɛliɛ ’jo75.3 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè.: «Lɛ̀lɛ náà mi ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n lè,

a ni kɛ́nì nɔ̀ wè, m’bé kàyuʔu juu gè nɛ́ sínmɛ ní75.3 Wéli baa Dan 8.19; Yab 2.3..

⁴A dàala ni kɛ́ni cúungu lè75.4 Wéli baa Eza 24.19. nɛ́ ni siɛnnɛ pe mìɛni ní bèle,

mi wè, m’bé ni cò bè yérige ni kàkpuɔnnɔ nɛ̄ bèle75.4 Wéli baa Sam1 2.8.. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Mi ’ki juu nìɛnyiɛnigɛfɔlilɔ mɛ́ bèle nɛ́ jo:

‹Ye fǎri fungboliyo kpínʔini yèʔ !›

nɛ́ ki juu siɛnpiile mɛ́ bèle:

‹Ye fǎga yeli yiɛyɛ waʔa yèʔ !

⁶Ye fǎga yiɛyɛ waʔa yè bè tóri mmɛ gèʔ !

Ye fǎga de nyu bèri yìye nyíɛnɛʔ !› »

⁷Nɛ́ ki cɛ́n, cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ bɛ̀ʔ,

nɛ́ cɛngɛnyɛnijiingɔli mɛ́ bɛ̀ʔ, nɛ́ míɛni waama kùlo nī bɛ̀ʔ75.7 Waama kùlo niī nɛ cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ kàliige tìí náʔa gè, baa Ezipiti kùlo ni yē kire kɔli mɛ́ gè. Isirayɛliyé pálì ’puu nɛ pe sɔ̀ngirɔ tari dè Ezipiti kùlo nɛ̄, lɛ̀lɛ líì nī Mɛsopotamii kùlo ’kapiɛnnɛ kpúɔn nɛ́ pe ní.,

kpuɔmɔ piī nɛ kɔ́ngiʔ.

⁸Kulocɛliɛ wire nigbe wi kàyuʔu nyu gè:

wi nɛ̂ wàa tìrige, níɛ̀ wàa yɛ̀gɛ75.8 Wéli baa Sam1 2.7; Dan 2.21..

⁹Nɛ́ ki cɛ́n nɛ̀jogo kiī Yewe kɔli nī gè; diviɛn tanʔaniwɛ ŋáà pe ’nyaʔami wè, wiī ki nī.

Wiī nɛ ki kàyuʔujuu diviɛn ŋu wè dàala siɛnpiile nɛ̄ bèle;

pe mìɛni ’yɛli bè wi gbuɔ fúɔ bè sa nɔ̀ nɛ̀jogo táanmɛ gè75.9 Wéli baa Zɔbi 21.20..

¹⁰Gàa ki ’mi kúɔ wè, m’béri ki nyu súuri,

m’béri yakpuɔnrɔ kpúɔn dè

bèri Yakuba Kulocɛliɛ gbùʔɔrɔ́ wè.

¹¹A Kulocɛliɛ ’jo75.11 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè.:

«M’bé siɛnpiile nyɛgɛlɛ ke mìɛni kabari gèle75.11 Wéli baa Zer 48.25.;

bé siɛnsinminɛ peli kpúʔɔ.»

Kulocɛliɛ wi ’wi leguulo jáa bèle

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ ŋúnugo gī. Asafi ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, gɔrilɔ bèle76.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Kulocɛliɛ wiī cɛ́nwɛ Zuda kùlo nī lè;

wi míʔɛ ki ’kpúʔɔ Isirayɛli kùlo nī lè.

³Wi fobile niī Salɛmi kàʔa nī gè,

á wi kòridiʔɛ ní gè Siyɔn kàʔa nī gè76.3 Salɛmi kàʔa kiī Zerizalɛmi kàʔa míɛliʔɛ gè (wéli baa Sél 14.18). Ki kɔri wire wī «yanyige,» kire kɛnmɛ nɛ̄ ki míʔɛ ki yē ŋúnuyɔ tiʔɛ gáà nī gè bɛ̀ kiī nɛ nyu kapiɛnnɛ wuʔu nɛ̄ gè. Siyɔn kàʔa míɛni kiī Zerizalɛmi kàʔa míʔɛ káà..

⁴Kire tiʔɛ nī wi ’wi leguulo pe kàsun ŋaaya kabari yè,

nɛ́ pe timɔzigeye ní yè, nɛ́ kapiɛngbuɔn ŋɔsiile ní bèle,

nɛ́ kapiɛngbuɔn yasɛnrɛ ní dè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Kulocɛliɛ, muɔ yē nɛ nyíʔɛnɛ nɛ́ ní kpìɛnmɛ;

muɔ kpuɔmɔ pi ’tóri nyaguruyo nɛ̄ yè nyàa yī faʔa faʔa wè76.5 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè nɛ́ jo: muɔ kpuɔmɔ pi ’tóri nyaguruyo nɛ̄ yè nyàa nɛ̄ nyàʔayɛrɛ ti yē dè..

⁶Kapiɛngbuɔn sànbalilɛ bèle, pe yé pe fùʔuro;

peli ’pe ŋɔ́nizɛnmɛ ŋɔ́ni bè.

Kire nàgaliriye nyáà yi mìɛni,

yiì gbɛ̀nɛ jáa nɛ́ yi kiyɛ yɛ̀gɛ yèʔ.

⁷Yakuba Kulocɛliɛ yo,

bà pe kɛ́nì muɔ kapiɛngbuɔn yékpoli lúʔu lè,

suɔnfɛbilɛ bèle nɛ́ suɔnyɔ ní yè, a yi ’tuu nɛ̀ círige.

⁸Cíʔ ! Muɔ wè, muɔ yē fíɛrɛ wuu díɛ !

Ŋáa wi bé gbɛ̀ yéri muɔ yiʔɛ mɛ́ a muɔ fungo ki ’yɛ̀ kpuʔɔ gè ?

⁹Bè muɔ yaʔa baa nyìʔɛnɛ nī lè, a muɔ ’ki juu nɛ̀ ceri gàa ki bé puu siɛnpiile wuʔɔgɔ gè;

duniya wi ’puu nɛ fìʔɛ́ muɔ nɛ̄, a wi ’pìiri yéwu,

¹⁰bà Kulocɛliɛ kɛ́nì yɛ̀ wè nɛ̀ kàyuʔu juu gè nɛ̀ ceri gè,

bè fuunmɔfɔlilɔ pe mìɛni suɔ bèle dàala nɛ̄ lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹¹Siɛnnɛ pe béri muɔ gbùʔɔrɔ́

muɔ fundanʔanigɛ kàyuʔujuuro tire kɛnmɛ nɛ̄ siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

a muɔ ’fundanʔanigɛ kapiɛnnɛ bururo le dè76.11 Eburu siɛnrɛ nī dè, kiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ..

¹²Yeri nyakungɛnrɛ kpínʔini Yewe yeli Kulocɛliɛ mɛ́ wè, ye sí de ki siɛnrɛ forigi dè.

Yeli bálì ye ’wi màʔa nɛ̀ suʔu wè, yeri báan nɛ́ kpuʔɔrɔ ní

bògaara Kulocɛliɛ mɛ́ wè, wire ŋáà nɛ̄ we ’yɛli bèri fìʔɛ́ wè.

¹³Wire wiī nɛ fànʔafɔlilɔ fungboliyo tìrigí yè,

wiī nɛ fíɛgbuɔrɔ wáari duniya kùlofɔlilɔ nɛ̄ bèle.

Mi ’sɔ̀ngi nɛ̀ taa nɛ́ Kulocɛliɛ kakpiʔiligele ní gèle

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ Yedutun77.1 Wéli baa 39.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. wuʔu gī. Asafi77.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Mi ’mi yékpoli wáa lè Kulocɛliɛ kúrugu wè !

Mi ’mi yékpoli wáa lè Kulocɛliɛ kúrugu

nɛ̀ wi fiɛn wi‑ líiye cáan mi mɛ́ !

³Mi fùrɔgɔ cɛngɛ nī gè, mi nɛ̂ mi Kàfɔli caa wè,

pìlige nī gè, mi nɛ̂ mi kɔli sáʔa gè nɛ náari.

Mi nɛ̌ fùrɔ́ bè nyaaʔ. Mi wè caa pe‑ mi fìɛlɛʔ.

⁴A mi gbɛ̀ni sɔ̀ngí Kulocɛliɛ ní wè, mi nìɛ cíɛn.

A mi sí gbɛ̀ni sɔ̀ngí wè, mi fungo nī gè, céri ti mìɛni nɛ kúu mi nɛ̄. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁵Muɔ nɛ̂ cíi mi nyapikoyo yi fǎri tɔ́ngiʔ.

Mi fungo ki ’nyaʔami, mi wè nɛ nyuʔ.

⁶Mi nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ faʔa faʔa cɛnyɛ ní yè, yiʔɛlɛ gálì ke ’tóri gèle77.6 Wéli baa Fàn 32.7..

⁷Pìlige nī gè, mi nìɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ mi ŋúnugo ní gè.

Mi fungo ki nìɛ sɔ̀ngí nɛ́ ki ní, mi nɛ nìɛ yúgo:

⁸«Mi Kàfɔli wi bé mi wáa lé súuri ?

Wi sǐ ní ga fɔ̀li mi nɛ̄ cígini wīʔ lé ?

⁹Wi bànguɔ dɛ́nigɛ ki ’cíi nɛ̀ láʔa wī lé77.9 Koliyo 9-11 tiʔɛ nī gè, wéli baa Yir 34.6, tiʔɛ gáà ki ’juu Kulocɛliɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè. ?

Siɛnrɛ ní wè baa wi mɛ́ wīʔ lé, bè juu cígini kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni mɛ́ ?

¹⁰Kulocɛliɛ wi ’fìʔɛ wī lé, bè ní kpuʔɔrɔ taʔa dè weli nɛ̄ ?

Wi fundanʔanigɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ lé,

wi ’cíi wi nyinidaaguugo nɛ̄ gè lé ?» Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹¹Mi sí ’nìɛ yúgo: «Gàa ki ’mi yáa gè, kire gī:

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wi kàliige kɔli ki ní wè nɛ baara bɛ̀ faʔa tíɛlɛ gèʔ.»

¹²Mi nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ Yewe kakpiʔiligele ní gèle;

ʔaan, je mi nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ muɔ faʔa kakpoliyo ní yè77.12 Wéli baa 77.6; 105.5..

¹³Mi sɔ̀ngirɔ yē muɔ kakpoliyo yi mìɛni wuʔu nɛ̄ gè;

mi nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa nɛ́ muɔ ŋɔri kele ní gèle.

¹⁴Kulocɛliɛ yo, muɔ tiɛlɛfun kakpiʔiligele ke felige wè bileʔ !

Kulocɛliɛ yo, kulocɛliɛ ŋíi wi ’kpúʔɔ bɛ̀ muɔ tíɛlɛ ?

¹⁵Muɔ yē Kulocɛliɛ ŋáà wi kakpoliyo kpínʔini yè;

muɔ nyɛ́nì muɔ ŋɔri tìɛ dè kùlogolo siɛnfeliye nɛ̄ yè.

¹⁶Muɔ kɔli kire ní muɔ ’muɔ siɛnnɛ suɔ nɛ̀ yige sùkulomɔ nī bè,

bàli bīɛlɛ Yakuba nɛ́ Yusufu siimɛ bè77.16 Wéli baa 74.2; Yir 6.6,7; Fàn 7.8; 9.26.. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁷Kuʔɔjii luɔyɔ yi ’muɔ nyaa, Kulocɛliɛ77.17 Koliyo 17-20 yiī nɛ nyu kakpuʔɔ gáà Kulocɛliɛ ’kpíʔile nɛ̀ Isirayɛliyé suɔ bèle, bà wi ’Nyàʔanivɛgɛ Tiire kuʔɔjii ceri wè kire ga buu wi siɛnnɛ pe- ki jeli (wéli baa Yir 14.10-31).,

kuʔɔjii luɔyɔ yi ’muɔ nyaa, a yi ’kò nɛ kɛ́ngi nɛ́ yɛ̀gí;

luʔɔ sícuuyo yi mìɛni ’kò nɛ kpúɔn nɛ nyaʔami yìi nī.

¹⁸Kàsadibarɛ ti ’puu nɛ kàsaala tìrigí lè;

ti sunʔɔmɔ nī bè, kàsakpɛnigɛ ’puu baa,

ki kpìɛnmɛ ní bè bɛ̀ ŋaaya tíɛlɛ

nyàa yiī cɛrigɛ tiɛrɛ ti mìɛni nī dè.

¹⁹Baa káfalijuulo nī lè, nɛ́ kàsakpɛnigɛ tùnmɔ pi yékpogbuɔlɔ nī lè,

a nyìʔɛnɛ ni nyíʔɛnimɛ pi ’duniya càanna wè,

a dàala ni ’fíige nɛ̀ cúungo.

²⁰Muɔ ’muɔ koligo kɔ̀n gè kuʔɔjii sunʔɔmɔ nī bè77.20 Wéli baa Yir 14.21,22.,

nɛ́ muɔ kobile ní lè laniʔɛyɛ naamɛ yè,

nɛ̀ ki yaʔa muɔ yedanyɔgɔlɔ keli sì nyaa nɛ̀ cɛ́nʔ.

²¹Muɔ ’muɔ siɛnnɛ pe yiʔɛ kíni gè bɛ̀ sìnbatogo tíɛlɛ77.21 Wéli baa Yir 13.21; 14.19.,

nɛ́ Misa nɛ́ Arawɔn kiyɛ ní yè77.21 Wéli baa Yir 6.26,27..

Weri weli faʔa kele nyu gèle weli pìile mɛ́ bèle

¹Asafi78.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. sícilimɛ ŋúnugo gī78.1 Kɔri wiì fílige nɛ̀ cɛ́nʔ. Wéli baa 32.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

Mi siɛnnɛ, yeri mi tɛnmɛnɛ lúru lè !

Ye‑ líiye cáan, yeri mi nyasiɛnrɛ lúru dè !

²M’bé mi nyuɔ múgu gè bèri nyu kàsiʔile nī,

m’bé kalarigɛlɛ yige gèle gàli gīɛlɛ weli bàziimɛ wuʔulo gèle78.2 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Mat 13.35 nɛ̀ yɛli nɛ́ girɛki siɛnliɛrɛ ní dè..

³Gàli weli yé lúʔu nɛ́ gàli míɛni weli ’cɛ́n gèle,

gàli weli tobilo pe ’juu nɛ̀ tìɛ weli nɛ̄ gèle,

⁴weli sǐ je ke làrigɛʔ pe siimɛ wuulo nɛ̄ bèleʔ.

Weli bé ki juu kɛ̀nnɛ náà mɛ́ lè, nàa ni báan nɛ tíin lè,

gàa kɛnmɛ nɛ̄ pe ’yɛli bèri Yewegbùʔɔrɔ́ wè.

Weli bé juu wi ŋɔri kele nɛ̄ gèle nɛ́ wi kakpoliyo ní yè nyàa wi ’kpíʔile yè.

⁵Wi nyɛ́nì wi nyakungɛngɛ siɛnrɛ kɛn dè Yakuba siɛnnɛ mɛ́ bèle,

wi nyɛ́nì wi Fànʔa Siɛnrɛ tɛ́ngɛ dè Isirayɛli siɛnnɛ mɛ́ bèle.

Wi ’ki juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ pe tobilo mɛ́ bèle nɛ́ jo

peri pe pìile tɛnmɛ bèle ke nɛ̄,

⁶kire ga buu kɛ̀nnɛ náà ni báan lè ni‑ ti cɛ́n,

pìile bálì piyè fìɛ sii bèleʔ,

peli míɛni bé pari ti nyu pe pìile mɛ́ bèle.

⁷Bà ki bé kpíʔile dí peli míɛni sí pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄,

kire ga buu pe fǎga fìʔɛ nɛ́ Kulocɛliɛ wi kakpiʔiligele ní gèleʔ,

béri wi kajuudiʔɛlɛ cògí gèle.

⁸Bà ki bé kpíʔile piyě puu bɛ̀ pe tobilo tíɛlɛ bèleʔ,

peli bálì pe yé puu sìnluʔumɔ

nɛ́ ní cíimɛ kɛ̀nnɛ wuulo bèle,

kɛ̀nnɛ láà wuulo bàli pe ’puu nɛ káala nɛ tári bèle,

pe funyɔ yiì cé sɔ́migɔ nɛ̀ puɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ.

⁹Ɛfirayimi wuulo bálì pe ’puu nɛ́ sandaliyɛ ní yè,

a peli ’kàduʔu wáa kapiɛnnɛ lɛ̀lɛ mɛ́ lè:

¹⁰piyè Kulocɛliɛ nyakungɛngɛ siɛnrɛ cò dèʔ,

a pe ’cíi, pe wè nɛ tári nɛ yɛligi nɛ́ wi kajuʔulo ní gèleʔ78.10 Ki ’juu náʔa gè Ɛfirayimi wuulo pe sìnluʔumɔ kele wuʔu nɛ̄ gè (wéli baa Kàyu 1.29; 2.2; 8.1; 9.1-5; 12.2)..

¹¹Pe cé fìʔɛ nɛ́ wi kakpiʔiligele ní gèle

nɛ́ wi kakpoliyo ní yè nyàa wi yé tìɛ pe nɛ̄ bèle.

¹²Pe tobilo nyaamɛ nɛ̄ bè, a wi ’kakpoliyo kpíʔile yè,

Zowan kàʔa tɛ́nimɛ nī bè78.12 Zowan kàʔa tɛ́nimɛ: Isirayɛli siɛnnɛ pe yé puu tɛ́ninɛ baa lɛ̀lɛ líì nī pe ’puu Ezipiti kùlo nī lè. Pe ’puu nɛ Zowan kàʔa yeri gè míɛni Tanisi kàʔa. Wéli baa Tɔ́r 13.22; Eza 19.11,13; 30.4; Ezek 30.14. baa Ezipiti kùlo nī lè.

¹³Wi nyɛ́nì kuʔɔjii ceri wè nɛ̀ pe jeli,

nɛ́ luʔɔ yɛ̀gɛ gè nɛ̀ yérige bɛ̀ gunyɔ tíɛlɛ78.13 Wéli baa Yir 14.1–15.1..

¹⁴Cɛnvugo nɛ̄ gè, wi nɛ̂ pe yiʔɛ kíni nɛ́ kàsadibagɛ ní gè,

pìlige nī gè, wi nɛ̂ pe yiʔɛ kíni

nɛ́ kàsadibagɛ kàsun kpìɛnmɛ ní bè78.14 Wéli baa Yir 13.21-22..

¹⁵Wi yé kàdɛnigbaʔala jabari gèle waama kùlo nī lè,

a luʔɔ ’yiri yi nī bɛ̀ pìndiʔɛlɛ tíɛlɛ, a pe ’gbuɔ78.15 Koliyo 15-16 wuʔu nī gè, wéli baa Yir 17.1-7; Tɔ́r 20.2-13..

¹⁶Wi yé lakoliyo yige yè kàdɛnigbaala nī lè,

a wi ’luʔɔ yige gè bɛ̀ cáʔa tíɛlɛ.

¹⁷Kire nɛ́ ki mìɛni a pe ’kɛ́ yiʔɛmɛ nɛ kapiʔile kpínʔini gèle wi nɛ̄,

baa luʔɔfun kùlo nī lè, a pe ’cíi wi nɛ̄78.17 Pe cé wi sànʔa tiɛyɛ nyáà nī yè (wéli baa Yir 15.24; 17.1-7; Tɔ́r 11.1-3,31-34).,

Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

¹⁸Pe yé ki kɔ̀rirɔ wī bè Kulocɛliɛ puu wè bè wéli,

nɛ́ jo wi‑ yaliire kɛn peli mɛ́ dàa ti ’peli dɛ́ni dè78.18 Koliyo 18-31 wuʔu nī gè, wéli baa Yir 16.2-15; Tɔ́r 11.4-23,31-34..

¹⁹Pe yé cɛ́nì Kulocɛliɛ tiʔɛlɛ wè wī, nɛ́ jo:

«Kulocɛliɛ wi bé gbɛ̀ jáa í

bè weli kɛn weli‑ lìi náʔa gè waama kùlo nī lè78.19 Weli baa Tɔ́r 21.5. ?

²⁰Wi nyɛ́nì kàdɛnigbaala kpúɔn lè a luʔɔ ’yiri,

lakoliyo yi ’puu nɛ fúu nìʔɛyɛ.

Nɛ̀ sí ki yaʔa wi bága jáa bè suro kɛn weli mɛ́ í ?

Wi bé gbɛ̀ jáa kaara kɛn wi siɛnnɛ mɛ́ bèle í ?»

²¹Bà Yewe ’ti lúʔu dè, a wi fungo ki ’yɛ̀ kpuʔɔ,

a Yewe kàsun ki ’cò Yakuba wuulo kúrugu bèle,

a wi fungo ki ’yɛ̀ kpuʔɔ pe kúrugu peli bàli bīɛlɛ Isirayɛli siɛnnɛ bèle.

²²Nɛ́ ki cɛ́n piyè cé pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ,

pe míɛni sì cé tɛ́ngɛ nɛ́ wi suɔlɔ wuʔu nɛ̄ gèʔ.

²³A wi sí ki juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ naamɛ kàsadibarɛ mɛ́ dè,

nɛ́ nyìʔɛnɛ kɔ̀riyɔ múgu yè.

²⁴Wi yé mana yaliire tìrige dè bɛ̀ kàsaʔa tíɛlɛ,

wi ’nyìʔɛnɛ yaliire kɛn dè pe mɛ́.

²⁵A siɛnnɛ pe ’nyìʔɛnɛ tundunminɔ suro lìi dè;

Kulocɛliɛ wi ’pe nyalii kɛn wè pe mɛ́, a pe ’lìi nɛ̀ tín.

²⁶A wi ’káfaligbuʔɔ fiɛ gè nyìʔɛnɛ nī lè

gàa ki ’kɔ́n cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè;

wi ŋɔri ní dè, a wi ’káfaligɛ fiɛ gè

gàa ki ’kɔ́n cɛngɛnyɛnifolimɛ kàliige mɛ́ gè.

²⁷A wi sínjari ’tìrige dè pe mɛ́ nìʔɛrɛ

bɛ̀ kuʔɔjii gògoyo dàrimiʔɛ tíɛlɛ gè,

ʔaan, wi ’kaara tìrige dè pe mɛ́ nìʔɛrɛ bɛ̀ cúbugo tíɛlɛ.

²⁸A wi ’ti tìrige bùguro sunʔɔmɔ nī bè,

nɛ́ pe kòridiɛyɛ màʔa yè nɛ̀ suʔu.

²⁹A pe ’lìi nɛ̀ sɔ́migɔ nɛ̀ tín;

wi yé ki kɛn pe mɛ́ gàa pe ’puu nɛ caa gè.

³⁰Nɛ̀ ki yaʔa piyè cé fìɛ lìi nɛ̀ tín wèʔ,

yaliire ti ’puu nɛ tíin pe nyuɔyɔ nī yè,

³¹kire lɛ̀lɛ nī lè a Yewe fungo ki ’yɛ̀ pe kúrugu,

a wi ’nàgaliriye kpúu yè,

nɛ́ Isirayɛli nàgapunminɔ kpúɔn bèle nɛ̀ cáan.

³²Kire nɛ́ ki mìɛni a pe ń’nɛ̀ kàa taʔa pe kapiigbiʔilige nɛ̄ gè;

piyè cé tɛ́ngɛ wi kakpoliyo nɛ̄ yèʔ78.32 Piyè puu nɛ tɔ́ri ki ní Kulocɛliɛ bé gbɛ̀ peli sáʔa bè Kanaa kùlogolo líɛ gèleʔ (wéli baa Tɔ́r 13)..

³³Kire nɛ̄ a Kulocɛliɛ sí pe sìi kúɔ wè majo ŋɔ́nɔ nī,

a wi ’pe yiʔɛlɛ fuu gèle nɛ̀ kúɔ nɛ́ wuʔɔgɔ ní gè78.33 Siɛnnɛ bálì pe ’yiri Ezipiti kùlo nī lè, pe mìɛni ’kùu waama kùlo nī lè (wéli baa Tɔ́r 14.22-23,28-35)..

³⁴Bà Kulocɛliɛ kɛ́nì pe kpúu wè, a pe ’yiʔɛ nɛ wi caa,

a pe ’koli nɛ̀ yiʔɛ wi kɔli mɛ́ gè cígini, níɛ ki caa wi‑ peli suɔ.

³⁵A pe ’sɔ̀ngi nɛ̀ taa nɛ̀ ki cɛ́n Kulocɛliɛ wī peli kàdɛnigbaala lè,

wire wī, Kulocɛliɛ ŋáà wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

wi pe ’fùgu nɛ̀ suɔ wè.

³⁶Nɛ̀ ki yaʔa pe funyɔ yiì cé fíligeʔ,

dàa pe ’puu nɛ nyu dè, tiì cé puu kányiʔɛʔ.

³⁷Pe funyɔ yiì cé sɔ́migɔ nɛ̀ puɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ,

pe nyɛ́nì wi nyakungɛngɛ cúʔɔ gè gàa wi yé kpíʔile nɛ́ pe ní wè.

³⁸Nɛ̀ ki yaʔa, wire wè, wiī nyinidaaguugo ní,

wi ’puu nɛ pe kolimɔ pi kàsulugo suu gè, wiì pe cúʔɔʔ.

Tɔliyɔ sáa nī wi ’wi funyɛrigɛ kpàri gè nɛ̀ cò pe kúrugu,

wiì cé wi fundanʔanigɛ sùʔu gè nɛ̀ wo pe nɛ̄ʔ.

³⁹Wi yé ki sɔ̀ngi nɛ̀ taa nɛ́ ki cɛ́n piyē siɛnpigele wī,

nɛ́ ní ŋɔ́nɔ náà ni ’tóri lè, niǐ ní koli bɛnʔ.

⁴⁰Ki ’tɔliyɔ nyuɔ kúɔ a pe ’cíi wi nɛ̄ waama kùlo nī lè,

ki ’tɔliyɔ nyuɔ kúɔ pe ’funbiɛnrɛ wáa wi nɛ̄ tiɛwaʔa nī gè78.40 Tɛnmɛnɛ ni tiɛyɛ siinwuʔu gáà nī gè, (koliyo 78.40-64 nī yè), Asafi nɛ siɛnnuro nyu dè tɛnmɛnɛ tiɛpelige wori dè dàa ti ’puu nɛ nyu pe faʔa kele nɛ̄ gèle (koliyo 78.17-39 nī yè). !

⁴¹A pe ’koli nɛ Kulocɛliɛ pun wè nɛ wéli,

a pe ’funbiɛnrɛ wáa Isirayɛliyé Tiɛlɛfun Kulocɛliɛ nɛ̄ wè.

⁴²Piyè sɔ̀ngi nɛ̀ taaʔ nɛ́ Kulocɛliɛ ŋɔri kakpiʔiligele ní gèleʔ

cɛngɛ gíì wi yé pe suɔ nɛ̀ yige pe parifɔlilɔ kiyɛ nī yè.

⁴³A pe ’fìʔɛ nɛ́ fìɛlɛ ní bèle bàli wi ’kpíʔile Ezipiti kùlo nī lè,

nɛ́ kakpoliyo ní yè nyàa wi ’kpíʔile Zowan kàʔa tɛ́nimɛ nī bè78.43 Wéli baa 78.12 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. Koliyo 78.44-51 yiī nɛ nyu wuʔɔgboliyo yáà wuʔu nɛ̄, nyàa yi ’kpíʔile baa Ezipiti kùlo mɛ́ lè..

⁴⁴Kulocɛliɛ wi ’Niili cáʔa lakoliyo luɔyɔ kpíʔile yè sìsiɛn,

siɛn sì cî ní gbɛ̀ ki gbuɔʔ78.44 Wéli baa Yir 7.14-25..

⁴⁵A wi ’gbùu tórigo wè wi‑ siɛnnɛ pe sìsiɛn gbun gè78.45 Wéli baa Yir 8.16-28.,

nɛ́ kpìile ní bèle, a pe ’ti mìɛni cúʔɔ78.45 Wéli baa Yir 7.26–8.11. Koliyo 45-48 wuʔu nī gè, wéli baa Yir 9.13-35..

⁴⁶A wi ’pe yaliire kɛn dè vìɛnrijogolo mɛ́ gèle,

ʔaan, wi nyɛ́nì pe kiyɛ baara kɛn dè kàbaridɛ mɛ́78.46 Wéli baa Yir 10.1-20..

⁴⁷A wi ’pe ɛrɛzɛn fétire cúʔɔ dè nɛ́ kàsasindari ní dè,

a wi ’pe sàanfiidiire cúʔɔ dè nɛ́ kàsaala ní lè.

⁴⁸A wi ’pe yajuuro cúʔɔ dè kàsasindari ní dè,

nɛ́ pe nɛ̀toyo kɛn yè kàsakpɛnigɛ mɛ́ gè.

⁴⁹A wi ’nyìʔɛnɛ tundunminɔ tórigo bèle pe kúrugu,

cúʔɔmɔ gboli wuulo bèle:

wi funyɛrigɛ gáà ki ’yɛ̀ bɛ̀ kàsun tíɛlɛ,

wi funyɛrigbuʔɔ nɛ́ wi fundanʔanigɛ nɛ́ wi funbiɛnrɛ ní dè.

⁵⁰A wi ’wi funyɛrigɛ sùʔu gè nɛ̀ wo pe nɛ̄;

wiì pe suɔ kùu mɛ́ wèʔ.

Wi cé kɛ́nì pe kɛn wī yaabiimɛ mɛ́ bè.

⁵¹A wi ’Ezipiti kùlo jaafɔpelile pe mìɛni kpúɔn,

bàli pe yé puu Kami siimɛ nàgapunmɔ pìpelile bèle78.51 Wéli baa Sél 7.13; 10.6-20. Ezipiti siɛnnɛ pe ’puu Kami siimɛ bè; Kami wi ’puu Nɔwe jaa wáà (wéli baa Ŋún 105.23,27; 106.21,22)..

⁵²Nɛ̀ ki yaʔa a Kulocɛliɛ wi ’wi siɛnnɛ kɔ́ri bèle nɛ̀ yige

kùlo kàduʔu mɛ́ gè majo sìnbaara dī,

wi yé pe nàʔa bɛ̀ sìnbatogo tíɛlɛ waama kùlo nī lè78.52 Wéli baa Yir 13.17-22..

⁵³A wi ’pe ciʔige nɛ̀ wéli nɛ́ pe yiʔɛ kíni; fíɛrɛ sì pe còʔ,

nɛ̀ ki yaʔa kuʔɔjii wi ’pe leguulo lìi bèle78.53 Wéli baa Yir 14.26-28..

⁵⁴A wi ’pe kɔ́ri nɛ̀ kɛ́ wi kùlo mɛ́ lè nàa nī wàlidɛngɛlɛ lè,

nyagurugo mɛ́ gè gàa wire tíimɛ kɔli yé líɛ nɛ̀ kɛn pe mɛ́ gè78.54 Siyɔn nyagurugo ki ’puu; kire tiʔɛ nī gè baa pe yé Kulocɛliɛ Gbùʔɔrɔsaʔa faan gè (wéli baa 78.68-69). Wéli baa Yir 15.17..

⁵⁵Wi ’kùlogolo cìra gèle pe yiʔɛ mɛ́

nɛ́ ke dàʔala liɛlɛ gèle wi siɛnnɛ nɛ̄ bèle kɔrigɔ.

A wi ’Isirayɛliyé saaya tùluyo tɛ́ngɛ yè Kanaayé kòridiɛyɛ nī yè.

⁵⁶Kire nɛ́ ki mìɛni a pe ’Kulocɛliɛ puu wè nɛ̀ wéli,

wire ŋàa wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè.

ʔaan, je pe sí cíi wi nɛ̄ wī, piyè wi nyakungɛngɛ siɛnrɛ cò dèʔ78.56 Wéli baa Kàyu 2.11-15..

⁵⁷Pe nyɛ́nì kàduʔu wáa wi mɛ́ nɛ́ cíi, bɛ̀ pe tobilo tíɛlɛ;,

pe ’puu bɛ̀ ŋaaya tíɛlɛ nyàa pe ’ŋɔ, yiì sìɛn yèʔ !

⁵⁸Pe ’wi fungo yɛ̀gɛ gè nɛ́ pe tiɛkpaʔaliyɛ sundiɛyɛ ní yè;

pe yasundɛnyɛ yi ’yejaʔa yɛ̀gɛ wi mɛ́.

⁵⁹Bà Kulocɛliɛ wi ’ki nyaa mmɛ gè, a wi fungo ki ’yɛ̀ kpuʔɔ,

a wi ’cíi Isirayɛli siɛnnɛ nɛ̄ bèle.

⁶⁰A wi ’wi Kòridiʔɛ yaʔa gè, gàa ki ’puu Silo kàʔa mɛ́ gè78.60 Yesuwe lɛ̀lɛ nī lè, Yewe Kòridiʔɛ ki ’puu Silo kàʔa mɛ́ (wéli baa Yes 18.1,8; 21.1,2; Kàyu 18.31; Sam1 1.3; Zer 7.12). Silo kàʔa ki ’puu Ɛfirayimiyé tɛ́nimɛ nī bè, Betɛli nɛ́ Sikɛmi kàaya sunʔɔmɔ nī bè (wéli baa Kàyu 21.12), Zerizalɛmi kàʔa lìʔɛlɛ nī, kàmɛgɛ mɛ́. Nyakungɛngɛ finʔɛgɛ ki ’puu baa fúɔ nɛ̀ pɛ́nì nɔ̀ Samiyɛli nàgapunminɔ lɛ̀lɛ nī lè (wéli baa Sam1 4.3). Pàli ’jo Filisitiyé siɛnnɛ pe ’Silo kàʔa cúʔɔ gè.,

kpátaʔa gàa wi ’yé kpúɔn siɛnnɛ sunʔɔmɔ nī bè.

⁶¹Gàa ki ’puu nyakungɛngɛ finʔɛgɛ gè78.61 Wéli baa Yir 25.16-22., wi ŋɔri fìɛ wuʔu gè,

a wi ’ki yaʔa a wi parifɔlilɔ pe ’kɛ́ nɛ́ wi kpuɔmɔ ní bè78.61 Wéli baa Sam1 4.4-22..

⁶²Wi fundanʔanigɛ ki ’yɛ̀ wi siɛnnɛ kúrugu bèle,

peli bálì pe yé puu wi kɔrigɔ gè;

a wi ’wi wuulo kɛn bèle kapiɛngbuɔnnɔ ŋuʔɔnɔ mɛ́ gèle.

⁶³A kàsun ki ’pe nàgapunminɔ sórigo bèle mɛ́nɛmɛnɛ,

kire nɛ̄ pe sinborilo piyè cepɔriyɔ ŋúnuyɔ taa nɛ̀ lúʔuʔ.

⁶⁴Pe kacuɔnrilɔ pe ’kùu kapiɛngbuɔn ŋɔnɔ nɛ̄ lè;

pe lakicɛlilɛ piyè gbɛ́ni jáa nɛ̀ cáàduukɔnrɔ wáa dèʔ.

⁶⁵Kire nɛ̄ a Kàfɔli wi ’fuu nɛ̀ yɛ̀ majo bɛ̀ siɛn cî puu nɛ ŋɔ́ni wè,

bɛ̀ nàgalirige tíɛlɛ gàa diviɛn ’wi cò nɛ̀ wi cáʔara wè.

⁶⁶A wi sí wi parifɔlilɔ kpúɔn bèle a pe ’fɛ̀,

nɛ́ fìɛrɛ wáa dè pe nɛ̄ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī.

⁶⁷A wi ’cíi Yusufu narigɛ nɛ̄ gè,

wiì sí Yusufu jaa Ɛfirayimi saʔa tùlugo nyíɛnɛ gè nɛ̀ kɔ̀nʔ78.67 Yusufu narigɛ ki ’puu Ɛfirayimi nɛ́ Manase saaya tùluyo yè (wéli baa Sél 48.1)..

⁶⁸Nɛ̀ ki yaʔa a wi ’Zuda saʔa tùlugo nyíɛnɛ gè nɛ̀ kɔ̀n,

nɛ́ Siyɔn nyagurugo ní gè gàa ki ’wi dɛ́ni gè.

⁶⁹A wi ’wi saawalidɛngɛgɛ tɛ́ngɛ gè ki‑ mɔgɔ bɛ̀ nyìʔɛnɛ tíɛlɛ,

bɛ̀ dàala tíɛlɛ lè, nàa wi ’tɛ́ngɛ súuri lè.

⁷⁰Wi ’wi baakuɔwɔ Dawuda nyíɛnɛ wè nɛ̀ kɔ̀n,

nɛ̀ wi píle nɛ̀ yige sìnbaduuyo nī yè78.70 Koliyo 70-71 wuʔu nī gè, wéli baa Sam1 16.11-13; 25.7-8; Kaj1 17.7..

⁷¹Wi yé wi láʔa wi sìnbaara kúrugu dè

bè wi kpíʔile Yakuba siɛnnɛ pe nàʔavɔli,

Isirayɛli ŋáà wī wi kɔrigɔ gè.

⁷²A Dawuda wi ’pe nàʔa nɛ́ funviige ní,

a wi ’pe yiʔɛ kíni gè nɛ́ sìnjilimɛ ní.

Pe ’Zerizalɛmi kàʔa cúʔɔ gè

¹Asafi79.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī, gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

Kulocɛliɛ yo, kùlogolo ke pɛ́nì tuu weli nɛ̄,

kùlo náà nī muɔ kɔrigɔ gè.

Pe nyɛ́nì muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa wàlidɛngɛgɛ núʔɔ gè79.1 Wéli baa Kaya 1.10.,

nɛ́ Zerizalɛmi kàʔa kpíʔile gè gunduuro79.1 Wéli baa Kùlo2 25.8-10; Kaj2 36.17-19; Zer 52.12-14..

²Pe nyɛ́nì muɔ baakuɔlɔ kpúu bèle

nɛ́ kúbilo kɛn bèle dìbarɛ mɛ́ dè yaliire,

nɛ́ siɛnnɛ bálì pe ’pìye puɔ muɔ nɛ̄ bèle,

pe ’pe céri kɛn dè nyàʔayɛrɛ mɛ́ dè.

³A pe ’pe sìsiɛn wo gè nɛ̀ Zerizalɛmi kàʔa màʔa gè;

siɛn sì cɛ́nì taaʔ bè kúbilo tɔ́n bèleʔ79.3 Wéli baa Zer 14.16..

⁴Weli nyɛ́nì kò kátaanra wuulo weli tɛ́ninyɛninɛ mɛ́ bèle,

bàli pe ’weli màʔa nɛ̀ suʔu bèle, a pe ’weli gbèli níɛ weli tíʔɛ79.4 Wéli baa 44.13; Dan 9.16..

⁵Yewe yo, fúɔ lɛ̀lɛ jori nī

muɔ bé ní muɔ funyɛrigɛ cò gè weli kúrugu súuri,

nɛ́ muɔ fundanʔanigɛ ní gè, gàa ki nyí bɛ̀ kàsun tíɛlɛ gè ?

⁶Ma muɔ funyɛrigbuʔɔ taʔa gè kùlogolo nɛ̄ gèle

gàli kiyè muɔ cɛ́n gèleʔ,

nɛ́ míɛni kùlofɔliyɔ nɛ̄ yè nyàa yi wè muɔ míʔɛ yeri gèʔ.

⁷Nɛ́ ki cɛ́n pe nyɛ́nì Yakuba siimɛ cɛnminɛ bè,

nɛ́ wi kòridiʔɛ cúʔɔ gè79.7 Koliyo 6 nɛ́ 7 wuʔu nɛ̄ gè, ki ’juu baa Zer 10.25..

⁸Fǎga ní weli tobilo kolimɔ tɔ́ri bè weli kúruguʔ !

‑Ki yaʔa muɔ nyinidaaguugo ki‑ nɔ̀ weli nɛ̄ fáari !

Nɛ́ ki cɛ́n weli ŋɔri ti tɔ̀ni nɛ̀ kúɔ wī.

⁹Te báan, ma pa weli sáʔa, weli suɔfɔli Kulocɛliɛ,

muɔ míʔɛ ki kpuʔɔrɔ tire kɛnmɛ nɛ̄.

‑Weli cò ma suɔ, ma weli kapiʔile kàsulugo suɔ gè

muɔ míʔɛ kire kɛnmɛ nɛ̄ !

¹⁰Gáa nɛ̄ kùlogolo kálì siɛnnɛ pe bága ki juu bé jo:

«Sé pe Kulocɛliɛ wi yē ?»

Kùlogolo ke ’yɛli ke‑ ti lúʔu, weli nyaamɛ nɛ̄ bè,

kɛnmɛ bíì nɛ̄ Kulocɛliɛ nɛ̂ wi baakuɔlɔ kùu fuʔɔ tɔ́n gè.

¹¹‑Kasuulebile pe kɔnwaara yaʔa dè ti‑ yɛ̀ bè nɔ̀ muɔ nɛ̄ !

Bàli nɛ̄ pe yé kàyuʔu juu gè nɛ̀ ceri bè pe kpúu bèle,

dí muɔ ŋɔri kɔli ki sí pe suɔ !

¹²‑Tiʔɛligɛlɛ fuʔɔ tɔ́n gè weli tɛ́ninyɛninɛ mɛ́ bèle tɔliyɔ kɔlisiin,

gàli ní pe ’muɔ tiʔɛlɛ wè, mi Kàfɔli.

¹³Weli bálì bīɛlɛ muɔ siɛnnɛ bèle, sìnbatogo gáà muɔ nɛ nári gè,

weli béri muɔ míʔɛ gbùʔɔrɔ́ gè lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī,

weli béri ki nyu kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni mɛ́

gàa ki ’ki yaʔa weli nɛ muɔ gbùʔɔrɔ́ wè.

Kulocɛliɛ yo, -ki yaʔa weli- koli bɛn muɔ kúrugu !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Pe ’ki ŋú nɛ́ yékpoli ní nàa ni ’jo: «Luʔɔ kácunʔɔ». Nyakungɛngɛ siɛnrɛ80.1 Wéli baa 60.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. Asafi80.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Isirayɛliyé nàʔavɔli yo, ‑líiye cáan weli mɛ́,

muɔ ŋáà ma ’Yusufu80.2 Yusufu wi yé puu Ɛfirayimi nɛ́ Manase tuu. Bɛ̀ tiʔɛ gáà kiī nɛ nyu wi wuʔu nɛ̄ gè, ki bé gbɛ̀ nyaa kiī nɛ nyu nɛ saaya tùluyo kiɛ tìí yè nyàa yi ’puu cɛngɛnyɛnifoligɔlimɛ kàmɛgɛ kɔli mɛ́ gè, kùlo nī lè. Ki bé ní gbàri nyu Isirayɛliyé pe mìɛni wuʔu nɛ̄ gè, nɛ́ ki cɛ́n Yusufu tuu Yakuba wè, wi yé pɛ́nì wi kínige nɛ̀ jo wi yē wire jaaliɛwɛ (wéli baa Sél 48.5; Kaj1 5.1). siimɛ yiʔɛ kínigi gè majo sìnbatogo gī gè.

Muɔ ŋáà wī tɛ́niwɛ seribɛnnɛ80.2 Sɛribɛnnɛ pe yé puu kóridarigɛlɛ nyakungɛngɛ finʔɛgɛ naamɛ gè (wéli baa Yir 25.22; Kùlo1 6.23-28). nɛ̄ bèle, ‑muɔ kpìɛnmɛ cáan bè weli nɛ̄.

³‑Muɔ ŋɔri tíʔɛ dè ma weli suɔ weli tobilo siimɛ nyaamɛ nɛ̄ bè:

Ɛfirayimi wè, Bɛnzamɛ, nɛ́ Manase ní wè80.3 Saaya tùluyo nyáà taanri yè, yire yi ’puu nɛ tári nyakungɛngɛ finʔɛgɛ kúrugu gè a pe gbɛ̀ni waa koligo nɛ̄ gè Kanaa kùlo mɛ́ lè (wéli baa Tɔ́r 10.21-24)..

⁴Kulocɛliɛ yo, ‑ki yaʔa weli‑ koli bɛn cígini !

‑Weli wéli nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní, bà weli bé suɔ.

⁵Yewe yo, Kulocɛliɛ ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

lɛ̀lɛ jori nī muɔ fungo ki bé yɛ̀ kpuʔɔ

muɔ siɛnnɛ náarigɛ kúrugu gè ?

⁶Muɔ ’kɔnrɔ tire kɛn pe mɛ́ majo yaliire dī,

nɛ́ sí ki yaʔa a muɔ ’pe yéturo le dè yalege nī fúɔ

a ti ’niʔɛ, a pe ’ti gbuɔ.

⁷Weli tɛ́ninyɛninɛ piyē nɛ túngu nɛ́ pìye ní bè weli kùlo líɛ lè,

a weli leguulo pe ’kò nɛ pìye nyíɛnɛ weli nɛ̄.

⁸Kulocɛliɛ ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli,

‑ki yaʔa weli‑ koli bɛn cígini !

‑Weli wéli nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní, bà weli bé suɔ.

⁹Muɔ cé ɛrɛzɛn fétirige80.9 Fétirige gè kiī nɛ Isirayɛliyé kɛnmɛ tìí bè (wéli baa Eza 5.1-7; 27.2-6; Zan 15.1-10). píle gè nɛ̀ kɔ́n Ezipiti kùlo nī lè,

nɛ́ kùlogolo siɛnfeliye cìra yè ki yiʔɛ mɛ́ gè, nɛ́ koli nɛ̀ ki cɔ́ri baa.

¹⁰Muɔ yé siʔi gbòbori ki mɛ́, a ki ’fìin nɛ̀ nìre wáa dàala nī lè.

A ki ’yɛ̀ nɛ̀ kùlo nyì lè.

¹¹A ki nyúmɔ pi ’yɛ̀ nɛ̀ nyaguruyo tɔ́n yè,

ki lère ní dè nɛ tári sɛdiri tiikpaʔaliyɛ nɛ̄ yè.

¹²A ki lère ti ’yɛ̀ fúɔ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ Cɛngɛnyɛnijiinmɛ kuʔɔjii nɛ̄ wè,

a ki lèbunro tire ’kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì nɔ̀ Efirati cáʔa nɛ̄ gè80.12 Kire kuʔɔjii ŋáà wè nɛ́ cáʔa ní gè, yi ’puu nɛ Isirayɛli kùlo láʔagɛlɛ tìí gèle, Dawuda lɛ̀lɛ nī lè nɛ́ Sulomani kùlofɔlimɔ lɛ̀lɛ nī lè..

¹³Gáa sí nɛ̄ muɔ ’kàwiiye fùru kàkɛngɛ nɛ̄ gè,

a kire ki ’yaʔa bàli pe mìɛni pe ’tóri bèle koligo nī gè,

a pe ’kò nɛ ki yasɛnrɛ cuu dè ?

¹⁴A nyàʔatiɛligɛ ki pɛ́nì siʔi cúʔɔ gè,

a nyàʔayɛrɛ ti mìɛni ’kò nɛ ki káa.

¹⁵Kulocɛliɛ ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

koli ma pɛn, weli nɛ muɔ fiɛn wī  !

Bè muɔ yaʔa baa nyìʔɛnɛ nī lè, ma ki wéli !

Ma fétirige gáà wéli gè ma ki píle ma suɔ,

¹⁶gàa muɔ kàliige kɔli ki ’cɔ́ri gè,

fétiribungo gáà nī muɔ tíimɛ ’ŋɔri nyɔ́gɔ dè.

¹⁷Ki n’gɛ, kàsun ki ’muɔ ɛrɛzɛn fétirige sórigo gè,

a siɛnnɛ pe ’ki ceri.

Muɔ siɛnnɛ piyē nɛ córi muɔ funyɛrigɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè.

¹⁸‑Muɔ kɔli taʔa gè siɛn nɛ̄ wè ŋáa wī muɔ kàliige mɛ́ gè,

lewiiwe ŋáà nī muɔ ’ŋɔri nyɔ́gɔ dè80.18 Siɛnnɛ pálì nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo tiʔɛ gáà siɛnrɛ tiī nɛ nyu kùlofɔli wi wuʔu nɛ̄ gè. Pàli nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo ki nɛ nyu Isirayɛli tògo wuʔu nɛ̄ gè, majo dùʔɔ siɛn nigbe wī..

¹⁹Bà kire bé ki yaʔa weli sǐ ní líili muɔ nɛ̄ cíginiʔ.

‑Ki yaʔa weli‑ kò sìi nɛ̄, bà weli béri muɔ míʔɛ yeri gè bèri muɔ náari.

²⁰Yewe yo, Kulocɛliɛ ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

‑ki yaʔa weli‑ koli bɛn muɔ mɛ́ !

Weli wéli nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní, bà weli bé suɔ.

A mi siɛnnɛ pe yé fɔ̀li nɛ lúru m’mɛ́ wè o !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī, gàa pe ’ŋú nɛ́ Gatiyé gɔri ní wè81.1 Wéli baa 8.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. Asafi wuʔu gī81.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Yeri fundaanra yékpuʔulo wáari Kulocɛliɛ kɔli mɛ́ gè;

wire wī weli ŋɔri dè !

ʔaan, yeri kòkuʔulo wáari Yakuba Kulocɛliɛ mɛ́ wè !

³Ye‑ ŋúnugo káà le, yeri pìnbile kpúɔn lè,

yeri gɔripile tàanna kpúɔn lè, nɛ́ màʔagɛlɛ bɔ̀licɛrigɛ ní gè.

⁴Ye‑ kàkpanʔa wíi gè yevɔngɔ yiri lɛ̀lɛ nī lè81.4 Wéli baa Lev 23.24; Tɔ́r 10.10; 29.1. nɛ́ nzùʔu lɛ̀lɛ nī lè,

weli fundaanra tánʔagbuɔlɔ cɛngɛ nī gè81.4 Náʔa gè kiī nɛ nyu Kpátaapigele Fundaanra tánʔagbuɔlɔ wuʔu nɛ̄ gè. Wéli baa Yir 23.14; Lev 23.33-44; Tɔ́r 29.12-39; Fàn 16.13-15. Ki ’puu nɛ séligi yiɛlɛ ni yeye kɔlisiinwuʔu nɛ̄ gè, yevɔngɔ yiri lɛ̀lɛ nī lè. Fundaanra dàa ti ’puu míɛni bè Kulocɛliɛ wi kacɛ̀ngɛ cɛ́n gè yaliire líɛ lɛ̀lɛ nī lè..

⁵Nɛ́ ki cɛ́n kiī fànʔa kaala Isirayɛli siɛnnɛ mɛ́ bèle;

Yakuba Kulocɛliɛ wi kàyuʔu siɛnrɛ dī.

⁶Kire yē nyakungɛngɛ siɛnrɛ dáà wi ’tɛ́ngɛ Yusufu narigɛ nī gè,

bà Kulocɛliɛ wi yé kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì tuu Ezipiti kùlo nɛ̄ lè81.6 Náʔa gè, Yusufu narigɛ kiī nɛ̄ Isirayɛliyé kɛ́nmɛ tíì bè bɛ̀ pe ’puu Ezipiti kùlo nī lè. Wéli baa Yir 11.4..

Mi nyasiɛnrɛ táà lúʔu dàa miì cɛ́n dèʔ,

⁷a ti ’jo: «Mi nyɛ́nì tugoro tìrige dè yeli fíkɛnyɛ nɛ̄ yè,

mi nyɛ́nì yeli kiyɛ yige yè sùkulomɔ gòcaaya nī yè81.7 Wéli baa Yir 1.11-14..

⁸Bà yeli yé puu funbiɛnrɛ nɛ̄ dè, a yeli ’mi yeri á mi ’yeli líɛ nɛ̀ yige81.8 Wéli baa Yir 2.23-25..

A mi ’lúʔu yeli mɛ́ mi làridiʔɛ nī gè, kàsakpɛnigɛ nī gè81.8 Wéli baa Yir 19.16-19..

Baa Mɛriba luɔyɔ tiʔɛ nī gè, a mi ’yeli puu nɛ̀ wéli81.8 Wéli baa Yir 17.1-7; Tɔ́r 20.1-13.. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁹Kire nɛ̄ a mi ’yeli yɛ: ‹Yeri lúru, mi siɛnnɛ, m’bé juu bè yeli sɔ̀mi.

Cí, Isirayɛli, a ki yé nyaa muɔ yé fɔ̀li nɛ lúru m’mɛ́ wè o !

¹⁰Kiì yɛli pe ’kulocɛliɛ wáà nyaa yeli sunʔɔmɔ nīʔ !

Muɔ sì yé cɛ́nì yɛli bè káguro cáan kùlo láà kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ʔ81.10 Wéli baa Yir 20.3; Fàn 32.12; Ŋún 44.20; Eza 43.12. !

¹¹Mi yē Yewe, muɔ Kulocɛliɛ wè. Mi ’muɔ yige Ezipiti kùlo nī lè81.11 Wéli baa Yir 20.2,3; Fàn 5.5-6..

‑Muɔ nyuɔ múgu gè kpuʔɔ dí mi sí ki nyì !›

¹²Kire nɛ́ ki mìɛni, mi siɛnnɛ pe sì mi siɛnrɛ lúʔu dèʔ, Isirayɛli sì fɔ̀li mi nɛ̄ʔ81.12 Wéli baa Yir 32.1; Fàn 32.15,18; Kàs 1.25,30..

¹³Kire nɛ̄ a mi sí pe yaʔa pe ngbóluʔubinʔɛnɛ nī gèle;

pe nyɛ́nì taʔa pe nyɛ́ni kele nɛ̄ gèle.

¹⁴Cí ! A mi siɛnnɛ pe yé fɔ̀li nɛ lúru m’mɛ́ wè o !

A Isirayɛli ’puu nɛ tári mi koligo nī gè o81.14 Wéli baa Fàn 5.29,33; 32.29; Eza 48.18. !

¹⁵Kiǐ cî puu m’mɛ́ yafiɛn bè pe leguulo kùru bèle bè kɛn pe mɛ́ʔ,

mi cî mi kɔli yiʔɛ gè bè taʔa pe parifɔlilɔ nɛ̄ bèle !

¹⁶Bàli ’mi Yewe sì dɛ́ni wèʔ, peli béri gbɔbilɔ mi yiʔɛ mɛ́ gè;

pe faʔama pi bé puu lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī81.16 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: a Isirayɛliyé bé puu ŋɔ́daala nɛ̄ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī..

¹⁷Gàa ki ’Isirayɛliyé kúɔ bèle,

mi cî de pe nyuɔyɔ kɔ̀ngí yè nɛ́ yaliicɛ̀nrɛ ní,

bé pe tín nɛ̀ sárigɛ ní gè gàa ki kɔ́ngi nyaguruwiʔi nī gè81.17 Wéli baa Fàn 32.13-14..»

Kulocɛlɛlɛ nɛ kàyuʔu nyu gè kàyuʔujuufɔlilɔ nɛ̄ bèle

¹Asafi ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè82.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

Kulocɛliɛ wi ’yéri wi nàkpanʔa nī gè wi gboli sunʔɔmɔ nī bè;

kulocɛlɛlɛ sunʔɔmɔ nī bè, wiī nɛ kàyuʔu nyu gè82.1 Wéli baa Eza 3.13; 66.16.:

²«Lɛ̀lɛ jori nī yeli béri kàyuʔu nyu gè sínnɛfun wuʔu gè,

béri tànʔa kanʔa siɛnpiile mɛ́ bèle ? Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

³Yeri kàyuʔu nyu gè nɛ́ sínmɛ ní

fɔ̀ngɔfɔlilɔ mɛ́ bèle nɛ́ círile ní bèle,

yeri kányiʔɛ nyu gè de síngi

fuunmɔfɔlilɔ mɛ́ bèle nɛ́ bàli ní pe ’wuʔɔ bèle82.3 Wéli baa Yir 22.21-22; Fàn 24.17; Ŋún 140.12; Eza 1.17; 3.14-15; 11.4; Zer 5.28; 22.3,16..

⁴Ye‑ fɔ̀ngɔfɔlilɔ píle bèle ye suɔ, nɛ́ fùrɔgɔfɔlilɔ ní bèle,

ye‑ pe yige siɛnpiile kiyɛ nī yè.

⁵Kàyuʔujuulo bálì piyē sícilimɛ fùn, piyē yafiɛn cɛ́nʔ.

Piyē nɛ kúrugi nɛ mári yebilige nī gè,

nɛ̀ ki taa duniya kàkpuɔnnɔ pe mìɛni yē nɛ cúungu.

⁶Mi Kulocɛliɛ wè82.6 Weli ’tiʔɛ gáà siɛnrɛ taʔa dè baa wī bè ti lúʔugɛnnɛ cìile lè., mi sí cé ki juu nɛ́ jo: ‹Yeli yē kulocɛlɛlɛ,

ʔaan, wire ŋàa wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè,

ye mìɛni yē wi jaala82.6 Zezi wi ’ki juu baa Zan 10.34..

⁷Cíʔ ! ʔmʔm ! Yeli míɛni bé kùu bɛ̀ lewiile tíɛlɛ bèle,

yeli mìɛni bè tuu bɛ̀ duniya kàfɔlilɔ tíɛlɛ bèle.› »

⁸Kulocɛliɛ yo, ma yɛ̀ ! Ma kàyuʔu juu gè dàala siɛnnɛ nɛ̄ lè !

Nɛ́ ki cɛ́n kùlogolo ke mìɛni yē muɔ wuʔulo82.8 Wéli baa Tìɛ 11.15..

Kulocɛliɛ yo, pa weli leguulo cúʔɔ bèle

¹Ŋúnugo gī. Asafi83.1 Wéli baa 50.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Kulocɛliɛ yo, kiì yɛli muɔ kò pìiriwe mmɛ gèʔ !

Fǎga pìiri píaa mmɛ gèʔ !

Fǎga ki yaʔa muɔ sǐ yakaa kpíʔileʔ !

³Nɛ́ ki cɛ́n muɔ leguulo piyē nɛ tùngú nɛ mári;

bàli muɔ ’biɛn bèle, piyē nɛ fíkɛnyɛ wúʔuro yè.

⁴Piyē nɛ pìye nyaʔa nɛ sícilibiʔi kele nyu muɔ siɛnnɛ nɛ̄ bèle,

piyē nɛ nyalere kele kpínʔini

bàli nɛ̄ pe woli ni ’kpúʔɔ muɔ mɛ́ lè.

⁵Pe nɛ̂ ki juu níɛ̀ jo: «Yeri báan we pa pe cɛrigɛ

pe fǎga ní kò kùlo cíginiʔ !

Kiì yɛli siɛn ní sɔ̀ngi bè taa nɛ́ Isirayɛli míʔɛ ní gèʔ !»

⁶Kire siɛnnɛ bálì bèle pe ’ki juu làrimɛ nī nɛ̀ bìɛ ti nɛ̄

nɛ̀ nyakungɛngɛ kpíʔile muɔ nɛ̄:

⁷Edɔmiyé bèle83.7 Edɔmiyé pe ’puu Ezawu siimɛ wuulo bīɛlɛ (wéli baa Sél 25.30; 27.38-39); pe ’puu tɛ́ninɛ Yasuʔɔniʔɛgɛ kuʔɔjii lìʔɛlɛ nī, kàliige mɛ́., nɛ́ Simayirayé bèle83.7 Simayirayé bèle: Birayima jaa Simayira siimɛ wuulo bīɛlɛ (wéli baa Sél 25.12-18); pe ’puu nɛ tɛ̀ní nɛ mári baa waama kùlo nī lè.,

nɛ́ Mowabiyé bèle83.7 Mowabiyé bèle: Lɔti siimɛ wuulo bīɛlɛ; pe ’puu tɛ́ninɛ Yasuʔɔniʔɛgɛ kuʔɔjii lìʔɛlɛ nī, cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè (wéli baa Sél 19.37-38). nɛ́ Agariyé bèle83.7 Agariyé bèle: Míʔɛ káà kiiyɛ ki ’puu gàa nɛ̄ pe ’puu nɛ Simayira saaya tùluyo wuulo yeri bèle; Simayira yàa wi ’puu Agari wè. Pe ’puu nɛ tɛ̀ní nɛ mári baa waama kùlo nī lè, Zurudɛn cáʔa kúrugu gè cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè (wéli baa Kaj1 5.10,19-20).,

⁸nɛ́ Gebali wuulo bèle83.8 Gebali: Pàli ’jo dí Gebali tɛ́nimɛ pi ’puu Yasuʔɔniʔɛgɛ kuʔɔjii lìʔɛlɛ nī, kàliige mɛ́. Pàli ’jo ki tiʔɛ kire ki ’puu Bibilosi kàʔa gè, gàa ki ’puu Fenisii kùlo nī lè (wéli baa Ezek 27.9)., nɛ́ Amɔyé bèle83.8 Amɔyé bèle: Lɔti siimɛ wuulo bīɛlɛ; pe ’puu tɛ́ninɛ Zurudɛn cáʔa kúrugu cɛngɛnyɛnifoligɔli mɛ́ gè. Wéli baa Sél 19.36-38. , nɛ́ Amalɛkiyé bèle83.8 Amalɛkiyé bèle: Pe ’puu tɛ́ninɛ Zuda kùlo lìʔɛlɛ nī, kàliige mɛ́; pe ’puu nɛ tɛ̀ní nɛ mári baa waama kùlo nī lè (wéli baa Sél 14.7).,

nɛ́ Filisitiyé bèle83.8 Filisitiyé pe ’puu tɛ́ninɛ Zuda kùlo lìʔɛlɛ nī, cɛngɛnyɛnijiingɔli mɛ́ gè. nɛ̀ fàri Tiiri kàʔa83.8 Tiiri kàʔa: Ki ’puu Fenisii kùlo nī lè, Cɛngɛnyɛnijiinmɛ kuʔɔjii gògogo nɛ̄ gè. tɛ́nivɔlilɔ nɛ̄ bèle,

⁹nɛ́ míɛni Asiri kùlo83.9 Asiri kùlo: Wéli baa Sél 10.11. ni ’fàri pe nɛ̄,

bè Lɔti siimɛ83.9 Wéli baa koliyo 83.7 nɛ́ 83.8 kaliwɛgɛ táanmɛ gè, nɛ́ Sél 19.30-38. sáʔa bè nɛ́ pe ŋɔri kɔli ní gè.

¹⁰‑Pe cò ma yɛli nɛ́ kɛnmɛ bíì ní muɔ yé Madiyanyé cò bèle83.10 Kiī nɛ nyu tiʔɛ gáà nī gè bà Zediyɔn yé pe jáa bèle (wéli baa Kàyu 6–8).,

bà míɛni muɔ cé kapiɛngbuɔnnɔ kàfɔli Sisera cò wè,

nɛ́ kùlofɔli Yabɛn ní wè83.10 Yabɛn wi ’puu Kanaayé kùlofɔli wáà, Sisera wire ’puu wi kapiɛngbuɔnnɔ kàfɔli. Debora yé pe jáa (wéli baa Kàyu 4–5; Sam1 12.9)., baa Kisɔn kápaligɛ tiʔɛ nī gè.

¹¹Muɔ nyɛ́nì pe cúʔɔ baa Ɛni Dɔri kàʔa tɛ́nimɛ83.11 Kire tiʔɛ nī, bàli pe ’fɛ̀ kapiɛnnɛ náà nɛ̄ lè, a pe ’pe cò nɛ̀ pe kpúu baa. nī bè,

a pe ’kò nɛ̀junʔɔ dàala nɛ̄ lè.

¹²Ma pe siɛnkpolilo kpíʔile bèle

kɛnmɛ bíì nɛ̄ muɔ cé kàfɔli Worɛbi

nɛ́ kàfɔli Zebi kpíʔile wè,

nɛ́ pe fànʔafɔlilɔ pe mìɛni ní bèle,

kɛnmɛ bíì nɛ̄ muɔ cé kàfɔli Zebaki

nɛ́ kàfɔli Salimuna kpíʔile wè83.12 Worɛbi nɛ́ Zebi, nɛ́ Zebaki nɛ́ Salimuna wè, pe ’puu Madiyanyé kàfɔlilɔ nɛ́ kùlofɔlilɔ bálì Zediyɔn yé jáa bèle (wéli baa Kàyu 7.25; 8.5). Koliyo 11 nɛ́ 12 tiʔɛ nī gè, wéli baa Kàyu 7–8..

¹³Peli bálì pe puu nɛ ki nyu nɛ́ jo:

«We‑ Kulocɛliɛ kòridiɛyɛ líɛ yè yi‑ kò weli woyo.»

¹⁴Kulocɛliɛ yo, ‑pe kpíʔile bɛ̀ káfalijuulo cúbugo tíɛlɛ,

bɛ̀ nyàsige tíɛlɛ gàa káfaligɛ ki ’líɛ gè,

¹⁵majo bɛ̀ kákpuɔ tíɛlɛ gàa kàsun ki sórigi gè,

bɛ̀ nyaguruyo tíɛlɛ nyàa kàsunjemunɔ cî pɛ́nì sórigo péwu gè.

¹⁶Ma taʔa pe nɛ̄ nɛ́ muɔ káfaligbuʔɔ ní gè !

‑Fíɛrɛ wáa pe nɛ̄ nɛ́ muɔ kàsakpiile káfaligɛ ní gè !

¹⁷‑Ki yaʔa fìɛrɛ‑ tɔ́n pe yiɛyɛ nɛ̄ yè,

kire ga buu pe‑ sí yiʔɛ muɔ Yewe kɔli mɛ́ gè !

¹⁸‑Ki yaʔa pe‑ faʔama taa, dí fíɛgbuɔrɔ‑ pe cò súuri,

dí fìɛrɛ‑ tɔ́n pe nɛ̄ pe‑ sí kùu !

¹⁹Pe‑ sí ki cɛ́n muɔ nigbe wī Yewe wè,

muɔ nigbe wī Duniya wi Mìɛni Nyùgo nɛ̄ gè, dàala ni mìɛni nɛ̄ lè !

Fundaanra tánʔagbuɔlɔ ŋúnuyɔ a piyē nɛ waa Gbùʔɔrɔsaʔa mɛ́ gè

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala84.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè, Gatiyé gɔri84.1 Wéli baa 8.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ní wè84.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè..

²Muɔ Kòridiʔɛ ki ’mi sɔ́migɔ nɛ̀ dɛ́ni !

Muɔ wuʔu gī, Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè !

³Yewe yo, mi fungo ki wári nɛ̀ tóri bɛ̀ ki láa yē mi nɛ̄

bè jíin baa muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa ki dàliyɛ nī yè,

mi fungo nɛ́ mi céri tiī nɛ fundaangbuɔrɔ kpínʔini

Kulocɛliɛ wowiiwe kúrugu wè.

⁴Sínjapile tíimɛ ni nɛ̂ kòridiʔɛ taa gè,

gànlɛlɛ míɛni ni nɛ̂ ni saʔa faan gè níɛ ni pìile sii bèle,

baa muɔ gbùʔɔrɔdiɛyɛ táanni yè,

Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

mi Kùlofɔli nɛ́ mi Kulocɛliɛ !

⁵Bàli pe kòrí muɔ saʔa nī gè, peli wuʔu kiī tànʔa.

Piyē nɛ muɔ gbùʔɔrɔ́ lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī lè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁶Siɛnnɛ bálì pe nɛ̂ pe ŋɔri taa dè muɔ nī wè, peli wuʔu kiī tànʔa;

pe funyɔ yiī gbòboriyaʔaya bè Siyɔn kàʔa koligo tánʔa gè.

⁷A piyē nɛ tòrí Baka jùlɔgɔ84.7 Baka míʔɛ ki kɔri wi bé gbɛ̀ puu «yéturo», kire ga laa tiige káà míʔɛ gè. tiʔɛ nī gè, ki tiʔɛ ki nɛ̂ kò lawiʔile;

kàsaaya nyáà yi tun mbeligele lɛ̀lɛ nī lè,

yire nɛ̂ jùlɔgɔ nyì gè a ki nɛ̂ kò kápaligɛ84.7 Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: siɛntaanra..

⁸A pe tári nɛ sìʔɛrɛ cɛ̀cɛ wè, kàa níɛ fàri pe ŋɔri nɛ̄ dè

fúɔ pe sa nɔ̀ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè Siyɔn kàʔa nī gè.

⁹Yewe yo, Kulocɛliɛ ŋáà wī nyìʔɛnɛ kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli yo,

‑mi náarigɛ lúʔu gè;

Yakuba Kulocɛliɛ yo, ma líiye cáan mi mɛ́. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

¹⁰Kulocɛliɛ, ‑kùlofɔli wéli wè,

wire ŋáà wī weli timɔzigege gè nɛ̀ weli tɔ́n wè;

‑kùlofɔli wéli wè nɛ́ funjɛ̀ngɛ ní, wire ŋáà muɔ ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wè.

¹¹ʔé, a mi ’cɛngɛ nigbe kúɔ muɔ Gbùʔɔrɔsaʔa dàliyɛ nī yè,

kire ’pɔ́ri nɛ̀ tóri cɛnyɛ sirakogunɔ nɛ̄ kayɔbigɔ káà mɛ́.

Ki ’mi dɛ́ni mi‑ yéri Kulocɛliɛ saʔa wìile nī lè

sɛ́ni mi sa tɛ́ni funbiiyefɔlilɔ fɛ̀ni saaya laara yè.

¹²Nɛ́ ki cɛ́n Yewe Kulocɛliɛ wiī cɛngɛ weli mɛ́, nɛ́ ní timɔzigege.

Wiī nɛ kpuʔɔrɔ kanʔa níɛ kacɛ̀ngɛ kpínʔini,

wi wè nɛ cìʔí bè yacɛ̀nrɛ kɛnʔ

bàli mɛ́ pe tári wi koligo nī gè nɛ́ funviige ní gè.

¹³Yewe ŋáà wī Nyìʔɛnɛ Kapiɛngbuɔnnɔ Kàfɔli wè,

ŋàa wi ’wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄ wè, wi wuʔu kiī tànʔa !

Yewe yo, koli ma nyuɔ weli nɛ̄ !

¹Ŋúnuŋuminɔ yiɛginiwɛ wuʔu gī. Kore jaala85.1 Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnudanʔa gī gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.

²Yewe yo, muɔ nyɛ́nì kacɛ̀ngɛ kpíʔile muɔ kùlo nɛ̄ lè

a muɔ ’koli nɛ̀ Yakuba siimɛ kɔ́ri bè nɛ̀ pɛn,

bàli pe ’puu sùkulolo bèle.

³Muɔ nyɛ́nì muɔ siɛnnɛ kolimɔ láʔa bè,

muɔ ’pe kapiʔile ke mìɛni kàsulugo suɔ gè. Ye‑ ŋɔ́ cɛ̀.

⁴Muɔ nyɛ́nì muɔ fundanʔanigɛ láʔa gè pe nɛ̄;

muɔ fungo ki cé yɛ̀ bɛ̀ kàsun tíɛlɛ, a muɔ ’koli nɛ̀ ki tìrige pe kúrugu.

⁵Weli suɔfɔli Kulocɛliɛ yo, ‑weli yaʔa weli koli bè pɛn !

Koli ma muɔ funbiɛnrɛ láʔa dè weli nɛ̄ !

⁶Muɔ bé ní kò lé muɔ fundanʔanigɛ nɛ̄ gè súuri weli kɔli mɛ́ gè ?

Muɔ bé ní muɔ funyɛrigɛ yaʔa gè weli nɛ̄ súuri lé

kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni nī lé ?

⁷Muɔ sǐ ní koliʔ ŋɔri nyɔ́gɔ weli nī lé,

kire ga buu muɔ siɛnnɛ pe‑ kò fundaanra nɛ̄ muɔ nī ?

⁸Yewe yo, ‑muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ tìɛ gè weli nɛ̄ !

‑Muɔ suɔlɔ kɛn lè weli mɛ́ !

⁹M’béri ki lúru gàa Kulocɛliɛ bé juu gè85.9 Wéli baa Yab 2.1.:

Yewe nɛ nyu bè yanyige kpíʔile wi siɛnnɛ mɛ́ bèle,

peli bálì pe ’pìye puɔ wi nɛ̄ wè85.9 Wéli baa Zaka 9.10. .

Gìi sí gī baa gè, kiì yɛli pe‑ ní koli pe ledomɔ kúrugu bèʔ85.9 Wéli baa Piɛ2 2.21-22. !

¹⁰ʔaan, wi suɔlɔ ni nyɛ́nì kpɔni pe nɛ̄, bàli pe wi fìʔɛ́ bèle,

kire ga buu wi kpuɔmɔ pi‑ kò weli kùlo nī lè.

¹¹Wi bànguɔ dɛ́nigɛ gè nɛ́ kányiʔɛ ní gè, yi ’yìi kpàli,

wi sínmɛ bè nɛ́ wi yanyige ní gè, ti ’tìi wáa nɛ̀ mígi.

¹²Kányiʔɛ ki nɛ̂ fìin dàala nɛ̄ lè, sínnɛ ni nɛ̂ tìgi nyìʔɛnɛ nī lè.

¹³ʔaan, Yewe wi bé ki kɛn gàa ki ’nyuɔ gè85.13 Wéli baa Zak 1.17.;

weli dàala ni bé yaliire kɛn dè.

¹⁴Sínnɛ niī nɛ tári wi yiʔɛ mɛ́ gè85.14 Wéli baa Eza 58.8.,

bè wi yedaʔala tóridiɛyɛ gbòbori yè.

Mi Kàfɔli, -muɔ baakuɔwɔ suɔ wè !

¹Dawuda náarigɛ gī.

Yewe yo, ‑líiye cáan m’mɛ́, ma siɛnnugoro kɛn m’mɛ́ !

Nɛ́ ki cɛ́n fuunmɔ nɛ́ fɔ̀ngɔ yē mi nɛ̄.

²Ma mi wéli, nɛ́ ki cɛ́n mi ’mìɛ puɔ muɔ nɛ̄ !

Muɔ ŋáà wī mi Kulocɛliɛ wè, ma mi suɔ,

mi ŋáà wī muɔ baakuɔwɔ wè,

mi ŋáà wī mi ’mi sɔ̀ngirɔ taʔa dè muɔ nɛ̄ wè !

³Mi Kàfɔli, ma kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄,

nɛ́ ki cɛ́n mi nɛ yékpoli wáari lè muɔ kúrugu cɛngɛ ó cɛngɛ.

⁴‑Fundaanra kɛn muɔ baakuɔwɔ mɛ́ wè,

nɛ́ ki cɛ́n mi ’mi fungo ki mìɛni yiʔɛ muɔ kɔli mɛ́, mi Kàfɔli.

⁵Nɛ́ ki cɛ́n, mi Kàfɔli, muɔ nyɛ́nì nyuɔ, muɔ nɛ ki yɛri.

Bìli pe mìɛni bīɛlɛ pe muɔ fiɛn wè, muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ kiī kpuʔɔ pe kɔli mɛ́ gè86.5 Wéli baa 86.15; 103.8; 130.4; 145.8,9; Yir 34.6; Zo 2.13..

⁶Mi náarigɛ lúʔu gè cɛ̀ngɛ, Yewe;

ma líiye cáan mi mɛ́, mi nɛ muɔ fiɛn wī.

⁷Mi nɛ muɔ yeri mi fùrɔgɔ lɛ̀lɛ nī lè,

nɛ́ ki cɛ́n muɔ bé mi náarigɛ cò gè.

⁸Mi Kàfɔli, wàa ní wè baa muɔ tíɛlɛ kulocɛlɛlɛ sunʔɔmɔ nī bèʔ.

Yakaa wè baaʔ gàa ki bé gbɛ̀ tɔ́nminɔ nɛ́ muɔ kakpiʔiligele ní gèleʔ86.8 Wéli baa 89.7; Yir 15.11; Fàn 3.24..

⁹Kùlogolo gálì ke mìɛni muɔ ’faan gèle,

ke béri báan de tun de cúbulo muɔ yiʔɛ mɛ́ gè,

mi Kàfɔli, bé kpuʔɔrɔ taʔa muɔ míʔɛ nɛ̄ gè86.9 Ki siɛnrɛ ti ’juu baa Tìɛ 15.4. Wéli baa míɛni Ŋún 22.30; 65.3; 66.4; Eza 66.23; Zaka 14.16..

¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n muɔ nyɛ́nì kpúʔɔ, muɔ yē nɛ kakpoliyo kpínʔini.

Muɔ nigbe wī Kulocɛliɛ wè86.10 Wéli baa Fàn 6.4; Eza 37.16; 44.6,8; Kor1 8.4,6..

¹¹Yewe yo, ‑mi tɛnmɛ muɔ koligo nɛ̄ gè

kire ga buu mi de tári de síngi muɔ kányiʔɛ nī gè.

‑Mi fungo yaʔa gè ki‑ puu nigbe

kire ga buu mi de fìʔɛ́ muɔ míʔɛ nɛ̄ gè.

¹²Mi Kàfɔli Kulocɛliɛ, je m’béri muɔ gbùʔɔrɔ́

nɛ́ mi fungo ki mìɛni ní !

M’béri kpuʔɔrɔ tari muɔ míʔɛ nɛ̄ gè súuri !

¹³Nɛ́ ki cɛ́n muɔ bànguɔ dɛ́nigɛ ki ’kpúʔɔ mi kɔli mɛ́ gè,

a muɔ ’mi suɔ kusiʔi yebiliwuɔlɔ mɛ́ lè.

¹⁴Kulocɛliɛ yo, nìɛnyiɛnigɛfɔlilɔ pe ’yɛ̀ mi kúrugu,

nɛ̀mɛfɔlilɔ gboli ni ’caa bè mi kpúu.

Tiʔɛ wè muɔ mɛ́ʔ pe sɔ̀ngirɔ nī dèʔ.

¹⁵Nɛ̀ ki yaʔa muɔ wè, mi Kàfɔli wè,

muɔ yē nyinidaaguugo Kulocɛliɛ,

níɛ kpuʔɔrɔ kanʔa siɛnnɛ mɛ́ bèle.

Muɔ fungo kiì yɛ̀ madɛniʔ;

bànguɔ dɛ́nigɛfɔli wī muɔ wè, nɛ́ ní kányiʔɛfɔli86.15 Wéli baa 86.5; 103.8,9; 145.8; Yir 34.6; Nɛy 9.17..

¹⁶Yiʔɛ mi kɔli mɛ́, ma kpuʔɔrɔ taʔa dè mi nɛ̄,

‑muɔ ŋɔri kɛn dè mi mɛ́, muɔ baakuɔwɔ wè,

ma sí mi suɔ, mi ŋáà wī muɔ baakuɔcuɔ wi jaa wè !

¹⁷‑Fìɛ tìɛ mi nɛ̄ muɔ kacɛ̀ngɛ wuu wè,

dí mi leguulo pe‑ wi nyaa, fìɛrɛ sí tɔ́n pe nɛ̄ !

Nɛ́ ki cɛ́n muɔ wè, Yewe,

muɔ ma mi suu níɛ mi fìɛlɛ́.

Siɛnnɛ pe mìɛni ’kɔ́n Siyɔn kàʔa mɛ́

¹Kore jaala87.1 Kore jaala Wéli baa 42.1 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè. ŋúnugo gī. Ŋúnudanʔa gè gàa pe ŋú nɛ́ yakpuɔnrɔ ní dè.