Sɛbɛ siinwuu ŋáà Piɛri ’sɛbɛ wè
Piɛri siinwuu
Sɛbɛ wi tìɛdiʔɛ gè
Piɛri Sɛbɛ siinwuu wè, wi yé wi tórigo tɛ́ngɛfɔlilɔ mɛ́ bèle bàli pe yé cɛrigɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ gbuʔulo nī gèle tiɛyɛ yáà nī yè, nɛ̀ fàri bàli nɛ̄ pe yé sɛbɛ péliwe taa wè (wéli baa 3.1).
Ŋàa wi ’sɛbɛ sɛbɛ wè, wi ’wìi tìɛ Siimɔ Piɛri, wire ŋáà wi ’puu Zezi Kirisi tundunwɔ wè. Wi ’jo wire yé puu Zezi Kirisi wi nyaafɔli lɛ̀lɛ líì nī wi céri ti cé yiʔɛ nɛ càanná baa nyagurugo nɛ̄ gè, á pe ’Kulocɛliɛ wi yékpoli lúʔu lè (wéli baa 1.16-18). Wiī nɛ sɔ̀ngí nɛ taʔa bà Zezi cé ki juu wi mɛ́ nɛ́ jo kɛnmɛ bíì nɛ̄ wi bága kùu wi tɛ́ngɛlɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè. Bà kire lɛ̀lɛ ni pɛ́ni nɔ̀gí lè, a wi ’sɛbɛ ŋáà kpíʔile wè nɛ́ tórigo pe mɛ́, wi siɛnsɛnrɛ dè (wéli baa 1.13-14). Dùʔɔ wi ’wi kpíʔile lɛ̀lɛ níì nī ki ’puu yiʔɛlɛ togo nɛ́ kpɔrigɔ nɛ́ sicɛri Zezi kùu kàduʔumɛ gè.
Piɛri sɛbɛ wiī nɛ séligi nɛ́ tɛnmɛnɛ ní nàa ni ki tìí kɛnmɛ bíì nɛ̄ siɛn ’yɛli bè liɛ tɛ́ngɛlɛ nī lè béri tari Zezi Kirisi cɛ́nnɛ nī lè, bé kò bɛ̀ Kulocɛliɛ kɛnmɛ tíɛlɛ bè (wéli baa 1.3-11). Sɛbɛ wi nyùgo gè, kire yē bè tɛ́ngɛfɔlilɔ sɔ̀ngirɔ tìrige dè kányiʔɛ nɛ̄ gè, kányiʔɛ gáà ki yē Kulocɛliɛ siɛnsɛbɛrɛ nī dè nɛ́ wi tundunminɔ tɛnmɛnɛ nī lè (wéli baa 1.12-21; 3.1-2). Kire kányiʔɛ gáà kiī kpìɛnmɛ bèri Zezi koligo tìí gè fúɔ bè pa nɔ̀ Zezi pɛnjɛngɛ nɛ̄ gè (wéli baa 1.19-21).
Bà wi yé ki juu nɛ̀ tìɛ pe nɛ̄ nɛ̀ yaʔa wè jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ wori nɛ̀ dè (nyùgo 2), a Piɛri wi ń’nɛ koli nɛ juu nɛ̀ tìɛ pe nɛ̄ bàli pe sî nɛ siɛnnɛ tíʔɛ bèle níɛ̀ cìʔí Zezi pɛn wori nɛ̄ dè níɛ̀ jo kányiʔɛ bɛ̀ʔ wè (wéli baa 3.3-7). A Piɛri sí ki juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ pe mɛ́ nɛ́ jo gàa ki ’ki yaʔa Zezi wiī nɛ mɔgi wè, kire yē Kulocɛliɛ funnyige: wiī nɛ caa bè ki yaʔa siɛnnɛ pe- kɛnmɛ taa bè tɛ́ngɛ Kataanna Siɛnrɛ nɛ̄ dè (wéli baa 3.9). Kire jànvaafɔlilɔ bèle, gàa ki pe siri gè kire gī kàyuʔujuujɛngɛ gè (wéli baa 3.5-7,12). Tɛ́ngɛfɔlilɔ pe ’yɛli bèri Zezi Kirisi pɛnjɛngɛ siri gè bè kò cìilile bè pìye gbòbori yaʔa bè sa yéri wi yiʔɛ mɛ́ gè (wéli baa 3.11-14).
Sɛbɛ wi nyùgboliyo yè
Síɛrilɛ lè (1.1-2)
Kulocɛliɛ siɛnsɛbɛrɛ ti ’tɛ́ngɛfɔlilɔ tɛnmɛ bèle (1.3-21)
Jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bèle nɛ́ pe woli ni cúʔɔgɛnmɛ ní bè (2.1-22)
Weli kàfɔli wi pɛngɛnmɛ woli lè (3.1-18)
1Síɛrilɛ lè
1Mi ŋáà wī Siimɔ Piɛri wè, Zezi Kirisi wi sùkulowo1.1 Girɛki siɛnrɛ nī dè náʔa gè, nyasiɛnkɛnigɛ ki kɔri wi ’jo: sùkulowo.Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: baakuɔwɔ. nɛ́ ní wi tundunwɔ wè, mi nɛ sɛbɛ ŋáà tórigi wè bàli mɛ́ pe ’tɛ́ngɛlɛ taa lè nàa ni ’kpúʔɔ nɛ̀ nyuɔ lè nɛ́ nī nunɔ nɛ́ weli woli ní lè. Kire tɛ́ngɛlɛ náà ni ’taa Zezi Kirisi nī wè, weli Kulocɛliɛ nɛ́ weli Suɔfɔli, wi sínmɛ pire kɛnmɛ nɛ̄.
2Kulocɛliɛ wi- kpuʔɔrɔ nɛ́ yanyige kɛn gè yeli mɛ́ nìʔɛgɛ bɛ̀ yeli ’Kulocɛliɛ cɛ́n wè nɛ́ weli Kàfɔli Zezi ní wè.
Weri liʔi tɛ́ngɛlɛ nī lè
3Kulocɛliɛ wi ’wi fànʔa kɛn gè weli mɛ́ gàa ki ’yɛli gè kire ga buu weri weli sìi tári wè bè puu puɔlɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè. Nɛ́ ki cɛ́n wi ’ki yaʔa a weli ’Kulocɛliɛ cɛ́n wè, ŋàa wi ’weli yeri wè, wi kpuɔmɔ kɛnmɛ nɛ̄ bè nɛ́ bɛ̀ wi ’nyuɔ nɛ̀ fori wè1.3 bɛ̀ wi ’nyuɔ nɛ̀ fori wè: Siɛnnɛ pálì nɛ̂ tiʔɛ gáà siɛnrɛ yiʔɛ dè nɛ̀ jo: wi ŋɔri kɛnmɛ nɛ̄ bè.. 4Bɛ̀ ki yē a wi ’lagbɛnrɛ kpuʔɔniʔɛrɛ kɛn dè weli mɛ́ dàa nɛ̄ wi yé nyuɔ fɛ̀ni gè, kire ga buu a yeli ’ti taa dè, yeli gbɛ̀ yìye píle bè suɔ duniya kanɛdanʔana mɛ́ gèle gálì ke ’pii gèle, kire ga buu weli kɛnmɛ pi ’yiʔɛ bè puu Kulocɛliɛ kɛnmɛ tíɛlɛ bè.
5Ki sí n’gɛ, yeri ŋàʔaná kpuʔɔ ye kàa fàri yeli tɛ́ngɛlɛ nɛ̄ lè ye nyuɔ bè fori, bé ní Kulocɛliɛ cɛ́nnɛ fàri lè yeli nyuɔmɔ forilo nɛ̄ lè. 6Cɛ́nmɛ nɛ̄ bè, ye- yìye cògɛnmɛ fàri bè baa. Yìye cògɛnmɛ nɛ̄ bè, ye- lèbaanna fàri lè baa. Lèbaanna nɛ̄ lè, yeli de yeli sìi tári wè bè puu puɔlɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè. 7Bà yeli nɛ yeli sìi tári wè bè puu puɔlɔ wi nɛ̄ wè, ye- wìyedɛnigɛ fàri gè baa. Wìyedɛnigɛ nɛ̄ gè, ye- ní siɛnnɛ pe mìɛni dɛ́nigɛ fàri gè baa. 8A ki sí nyaa kire kacɛ̀ngɛlɛ gálì kiyē yeli mɛ́ gèle, a kiyē nɛ niʔɛgi nɛ waa yiʔɛmɛ gè, kiyě yeli yaʔaʔ yeli kò sàliyɛfɔlilɔʔ bè puu yasɛnrɛ fùnʔ; ke bé ki yaʔa yeli de waa yiʔɛmɛ weli Kàfɔli Zezi Kirisi wi cɛ́nnɛ wuʔu nɛ̄ gè.
9Ŋàa mɛ́ tire wè yē dèʔ, wi wè nyaʔa cɛ̀ngɛʔ, wiī bɛ̀ fúɔn tíɛlɛ. Wi nɛ̂ fìʔɛ, wi nɛ̌ ní ki cɛ́nʔ Kulocɛliɛ yé wire kapiʔile jíge gèle nɛ̀ láʔa wire nɛ̄ʔ. 10Nɛ̀ siinyɛninɛ, gìi sí gī baa gè, yeri ŋàʔaná kpuʔɔ yeri ki tìí yeli tánʔagɛnmɛ nɛ̄ bè dí Kulocɛliɛ nyɛ́nì yeli yeri nɛ̀ yeli nyíɛnɛ nɛ́ kɔ̀n. Nɛ́ ki cɛ́n a yeli nɛ kire kpínʔini gè, yeli sǐ de kúrugi de tun koligo nɛ̄ gè púloʔ. 11Bɛ̀ sí ki yē gè, weli Kàfɔli Zezi Kirisi, weli Suɔfɔli wè, wi bànguɔ kùlofɔligɔ kɔ̀ri ki bé múgu kpuʔɔ yeli mɛ́.
12Kire kɛnmɛ nɛ̄ mi nɛ caa bè yeli sɔ̀ngirɔ tìrige dè súuri kele gálì nɛ̄ gèle, a ki nɛ́ cɛ́nì nyaa yeli ’ke cɛ́n nɛ̀ kúɔ wè, nɛ́ míɛni yeli yē puɔlɔ cɛ̀ngɛ kányiʔɛ nɛ̄ gè, gàa yeli ’taa gè. 13Bè mi yaʔa sìi nɛ̄ wè duniya nī wè, mi ’ki nyaa ki nyɛ́nì yɛli mi de waa yiʔɛmɛ bèri yeli sɔ̀ngirɔ tìrigí dè yeli- kò nyɛminɛ. 14Nɛ́ ki cɛ́n mi nyɛ́nì ki cɛ́n, a cɛ̀ri sìʔɛrɛ m’bé yiri mi céri nī dè, majo bɛ̀ weli Kàfɔli Zezi Kirisi wi ’ki fílige nɛ̀ juu m’mɛ́ gè1.14 Wéli baa Zan 21.18-19.. 15Kire nɛ̄ m’bé kɛnmɛ pi mìɛni kpíʔile kire ga buu a mi kɛ́nì kùu wè, yeli de sɔ̀ngí de taʔa nɛ́ tɛnmɛnɛ náà ni mìɛni ní.
Weli yē Kirisi kpuɔmɔ pi nyaafɔlilɔ
16Bɛ̀ ki yē gè, weli sì télige múʔurudo síciliziɛnrɛ nɛ̄ wīʔ bà weli ’puu nɛ weli Kàfɔli Zezi Kirisi wi fànʔa nɛ́ wi pɛnnɛ wuʔu nyu gèʔ. Kire bɛ̀ʔ; weli tíimɛ yē wi kpuʔɔrɔ ti nyaafɔlilɔ wī. 17Cɛngɛ gíì wi ’kpuʔɔrɔ nɛ́ kpuɔmɔ taa bè Tuufɔli Kulocɛliɛ mɛ́ wè, weli tíimɛ ’puu baa nɛ̀ Kpuɔmɔ Kulocɛliɛ wi yékpoli lúʔu lè, nàa ni ’ki juu nɛ́ jo: «Ŋàa wire wī mi Jaa wè, ŋàa wi ’mi dɛ́ni wè; wi woli ni ’tɔ̀ni nɛ̀ kpúʔɔ m’mɛ́1.17 Wéli baa Mat 17.1-5; Mar 9.2-7; Luk 9.28-35..» 18Kire yékpoli náà ni ’yiri nyìʔɛnɛ nī lè, a weli tíimɛ ’ni lúʔu, bà weli cé puu nɛ́ wi ní nyagurugo wàlidɛngɛgɛ nɛ̄ gè.
19Nɛ̀ fàri tire nɛ̄, weli nyɛ́nì siɛnjuuliɛlɛ pe siɛnrɛ taa dè, tire dáà nɛ̄ weli bé gbɛ̀ tɛ́ngɛ kpuʔɔ dè. Ki ’yɛli yeli de líiye cáanri tire siɛnrɛ mɛ́ dè, nɛ́ ki cɛ́n tiī bɛ̀ fètinnɛ tíɛlɛ nàa ni nyí yebilige sunʔɔmɔ nī bè1.19 Wéli baa Ŋún 119.105; Zan 1.5., fúɔ bè taa kpìɛnmɛ pi ba tuu, dí kpìɛnduumɛ ŋɔnɔ̀, Zezi Kirisi wè, wi de nyíʔɛnɛ yeli funyɔ nī yè1.19 Wéli baa Tɔ́r 24.17; Tìɛ 2.28; 22.16; Zan 1.5; Kor2 4.6..
20Gàa yeli ’yɛli bè cɛ́n gè, kire gī gàa gè: siɛnjuuliɛwɛ siɛnrɛ dáà ti yē baa Kulocɛliɛ siɛnsɛbɛrɛ nī dè, siɛn wáà fáala sǐ gbɛ̀ ti kɔri cɛ́n wire tíimɛ yákuɔ wèʔ. 21Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ siɛnjuuwo siɛnrɛ táà fáala sì juu siɛn nyɛ́ni kaala nɛ̄ wīʔ. Kire bɛ̀ʔ; Kulocɛliɛ Pìle lire ni ’puu nɛ siɛnnɛ yɛ̀gí bèle pe- Kulocɛliɛ siɛnrɛ nyu dè1.21 Wéli baa Sam2 23.2; Luk 1.70; Kakpi 1.16; 3.18; Tim2 3.16; Piɛ1 1.11..
2Jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bèle nɛ́ pe woli ni cúʔɔgɛnmɛ ní bè
1Faʔa faʔa gè jànvaa siɛnjuulo ’puu Isirayɛliyé sunʔɔmɔ nī bè, bɛ̀ míɛni ki yē ŋɔ̀ wè, jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bága puu yeli nī. Bàli bèle, pe béri jànvaa tɛnmɛnɛ kanʔa lè nɛ́ síciliziɛnrɛ ní nàa ni bé cúʔɔmɔ nyɔ́gɔ bè siɛnnɛ nī bèle. Pe bé cíi Kàfɔli nɛ̄ wè ŋàa wi ’pe fùgu nɛ̀ suɔ wè, bé sí cúʔɔmɔ nyɔ́gɔ bè pìye nī fáari. 2Siɛnnɛ sáamɛ bé taʔa pe núʔɔmɔ koligo nɛ̄ gè. Kire jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bèle peli kɛnmɛ nɛ̄, siɛnnɛ pe béri kányiʔɛ koligo teri gè. 3Pe wali tàanma wuʔu nɛ̄ gè, pe béri yeli fáanni de líi nɛ́ pe síciliziɛnrɛ ní dè. Nɛ̀ ki yaʔa kiī faʔa pe kàyuʔujuu wori ti yé juu nɛ̀ yaʔa nɛ̀ pínɛ pe cúʔɔwori tiǐ ga kɛ́ bé pe yaʔaʔ.
4Nɛ́ ki cɛ́n, Kulocɛliɛ sì nyìʔɛnɛ tundunminɔ yaʔa bèle wiì pe wuʔɔʔ; bàli pe yé kapiile kpíʔile lè, a wi ’pe wáa kàwiʔi sícuugo nī gè, puɔyaʔala yebiliwuɔlɔ nī lè. Baa piyē nɛ kàyuʔujuujɛngɛ siri gè2.4 Wéli baa Sél 6.1-4; Zud 6nɛ́ kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. 5Bɛ̀ míɛni sí ki yē, wiì duniya péliwe yaʔa wè wiì wi wuʔɔʔ Nɔwe lɛ̀lɛ nī lèʔ, a wi ’kàsakpiile tìrige lè kire lɛ̀lɛ siɛnnɛ nɛ̄ bèle, peli bálì piyè puu nɛ fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ. Nɛ̀ ki yaʔa a wi ’Nɔwe wire suɔ, nɛ́ siɛnnɛ kɔlisiin ní bèle, wire ŋáà wi ’puu nɛ sínmɛ wuʔu nyu gè duniya siɛnnɛ mɛ́ bèle.
6Kulocɛliɛ wi ’kàyuʔu juu Sodɔmi nɛ́ Gomɔri kàaya nɛ̄ yè nɛ̀ yi cúʔɔ nɛ̀ yi sórigo nɛ́ kàsun ní a yi ’kò cúnʔɔ, a kire ’kò fìɛ siɛnnɛ mɛ́ bèle bàli piyè ’puu nɛ fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ, bè ki tìɛ pe nɛ̄ gàa ki bága pe taa wè. 7Nɛ̀ ki yaʔa wi ’Lɔti píle wè nɛ̀ suɔ, nɛ́ ki cɛ́n wi ’puu siɛnsinwɛ nɛ̀ fùrɔ nɛ̀ tóri siɛnnaasinzinminɛ bálì pe tánʔagɛnmɛ nɛ̄ bè bàa pi ’núʔɔ bè, nɛ́ pe kanyaʔamirɛ wuʔu ní gè. 8Kire siɛnsinwɛ wè, wi ’puu tɛ́niwɛ kire siɛnnɛ sunʔɔmɔ nī bè; cɛngɛ ó cɛngɛ wi fungo ki ’puu nɛ nyaʔami bɛ̀ wi ’puu nɛ pe kapiigbiʔiligele nyaʔa gèle níɛ ke wori lúru dè.
9Kiī cɛ́ngɛ, Kàfɔli wi ’ki cɛ́n kɛnmɛ bíì nɛ̄ wire bé gbɛ̀ pe píle bè suɔ kagbɛngɛ mɛ́ gè, bàli bīɛlɛ pe ’pìye puɔ wi nɛ̄ wè, bè sí kapiigbiʔilile tɛ́ngɛ bèle piyeyɛ, bè pe wuʔɔ kàyuʔujuujɛngɛ gè. 10Wi bé cɛ pe wuʔɔ wī, bàli pe ’taʔa pe céri núʔɔmɔ nìge kele kúrugu gèle, a piyē nɛ Kulocɛliɛ kàfɔligɔ faʔa gè.
Kire siɛnnɛ bálì bèle, piyē nìɛnyiɛnigɛfɔlilɔ nɛ́ ní fungbɛnyɛfɔlilɔ, pe wè nɛ fìʔɛ́ bè nyìʔɛnɛ fànʔafɔlilɔ tiʔɛlɛ bèleʔ. 11Nyìʔɛnɛ tundunminɔ bèle, ŋɔri nɛ́ fànʔa yē pe nī nɛ̀ tóri jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ nɛ̄ bèle, nɛ̀ ki yaʔa nyìʔɛnɛ tundunminɔ peli sì cɛ́nì nyìʔɛnɛ fànʔafɔlilɔ tiʔɛlɛ bèleʔ nɛ̀ kàyuʔu juu pe nɛ̄ʔ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gèʔ. 12Jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bálì bèle, peli yē bɛ̀ nyàʔayɛrɛ tíɛlɛ dàa mɛ́ sícilige wè yē gèʔ, tire dáà ti ’sii peri ti cògí de kpúu dè. Gàa piyè cɛ́n gèʔ, kire piyē nɛ teri. Peli bèle, pe tíimɛ kapiʔile ke bága pe kpúu míɛni. 13Pe bága pe kapiʔi sàri taa wè gàa pe ’kpíʔile gè. Gàa ki ’pe dɛ́ni gè, kire gī pe níɛ pe céri kanɛdanʔana kpínʔini gèle cɛnvugo nɛ̄. A pe gbɛ̀ni pɛn yeli pínɛnyɛnigɛ lìile tiʔɛ nī gè, pe níɛ fundaanra kpínʔini siɛnnɛ fáannigɛ wuʔu nɛ̄ gè. Peli tíimɛ pɛnnɛ wuʔu ki nɛ̂ puu laabiri yɛgɛ nɛ́ ní fìɛrɛwuʔu.
14Peli nyapigele keli yē bèri cɛlilɛ wéli bèle bèri pe caa bè kanuʔɔrɔ kpíʔile nɛ́ pe ní. Peli nɛ̌ ga kapiʔile kpíʔile gèle bè tín nyaaʔ. Bàli pe fìɛ nìre wáa tɛ́ngɛlɛ nī lèʔ, pe nìɛ pe cògí pe gáriyɛ nɛ̄ yè. Pe ’pe funyɔ gbòbori yè nɛ̀ yaʔa wali tàanma wuʔu nɛ̄ gè. Piyē Kulocɛliɛ dɛ́ngɛ láara wè.
15Bɛ̀ sí pe ’yiri kozinge nī gè a pe ’pùunni nɛ̀ taʔa Bozɔri jaa Balaami2.15 Wéli baa Tɔ́r 22.5,7. wi koligo nɛ̄ gè, wire ŋáà wī kolimɔ pi sàri wi yé wi dɛ́ni wè. 16Nɛ̀ ki yaʔa wi sèfɛnnɛ ni ’nyuɔ múgu gè nɛ̀ juu nɛ́ wi ní bɛ̀ siɛn tíɛlɛ, bè juu dìɛ wi nɛ̄ wi kacuʔɔlɔ wuʔu nɛ̄ gè. A sèfɛnnɛ ni ’kire kanyaajuuwo wi kàala kakpiʔilile yérige lè2.16 Wéli baa Tɔ́r 22.21,23,28..
17Kire jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ bálì bèle, piyē lawiʔile tíɛlɛ, luʔɔ sí wè yigi ke nīʔ, nɛ́ ní bɛ̀ nɛ̀wirile tíɛlɛ nàa káfaligbuʔɔ ki líi gè. Kulocɛliɛ nyɛ́nì tiʔɛ káà yaʔa pe mɛ́ baa yebiliwuɔlɔ dɛ́ndɛn nī lè. 18Piyē nɛ nyùgofun siɛnkpolido nyu dè bàli mɛ́ pe ’péli nɛ̀ pìye suɔ siɛnpuunninɔ mɛ́ bèle, pe nɛ̂ pe fáanni nɛ̀ cò nɛ́ céri kanɛdanʔana núʔɔmɔ siɛnrɛ ní dè. 19Kire tɛnmɛfɔlilɔ bálì pe nɛ̂ nyuɔ fɛ̀ni gè pe mɛ́ níɛ̀ jo pe bé kò pìyemɛ, nɛ̀ ki yaʔa peli tíimɛ bèle, piyē sùkulolo pe kanɛdanʔana nɛ̄ gèle gàli ke pe córi gèle. Nɛ́ ki cɛ́n siɛn ó siɛn yē sùkulowo kaala náà nɛ̄ ni ’dàli wi nɛ̄ lè.
20Bɛ̀ sí ki yē gè, siɛnnɛ pálì yē baa, bàli pe yé láʔa duniya núʔɔmɔ nɛ̄ bè lɛ̀lɛ líì nī pe yé weli Kàfɔli nɛ́ Suɔfɔli Zezi Kirisi cɛ́n wè. A ki sí nyaa pe pɛ́nì yiri koligo nī gè nɛ̀ koli nɛ̀ jíin kire núʔɔmɔ nī bè bàa pi ’dàli pe nɛ̄ bè, pe kɛnmɛ pi nɛ̂ ń’nɛ̀ pii pélibe nɛ̄ bè. 21Ki cî pɔ́ri pe mɛ́ pe fǎga cé sínmɛ koligo cɛ́n gèʔ, sɛ́ni pe ’ki cɛ́n bè sí ní koli láʔa fànʔa kajuulo nɛ̄ lè nàa Kulocɛliɛ yé kɛn pe mɛ́ lè. 22Kàsiile ni kányiʔɛ ki nyɛ́nì fori pe nɛ̄ nàa ni ’ki juu nɛ́ jo: Puun wi ’koli nɛ̀ kɛ́ wi tùguro kúrugu dè2.22 Wéli baa Kàs 26.11; Mat 7.6. nɛ́ míɛni: Tanuu ŋáà wi ’gbéli wè, wi ’koli nɛ̀ sɛ́nì wìi kòligo fàrigɛ nī gè.
3Weli Kàfɔli wi pɛngɛnmɛ wori dè
1Nɛ siinyɛninɛ, ki n’gɛ sɛbɛ siinwuu ŋáà mi ’sɛbɛ nɛ̀ tórigo yeli mɛ́ wè. Pe mìɛni siin nī bèle, mi nɛ ki caa bè yeli sɔ̀ngijɛnrɛ cúngo cúngo dè kire ga buu yeli de sɔ̀ngí de taʔa nɛ́ tɛnmɛnɛ ní lè nàa yeli ’taa lè. 2Mi nɛ caa bè yeli sɔ̀ngirɔ tìrige dè siɛnrɛ nɛ̄ dè dàa Kulocɛliɛ siɛnjuuliɛlɛ pe yé juu dè faʔa faʔa gè, nɛ́ tire dáà weli Kàfɔli nɛ́ Suɔfɔli Zezi wi ’juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ yeli mɛ́ dè nɛ́ wi tundunminɔ ní bèle.
3Gàa sí ki ’kpúʔɔ gè, ye- ki cɛ́n, cɛnzɛnyɛ nī yè, pàli bága pɛn bèri pìye nyíɛnɛ siɛnnɛ nɛ̄ bèle; pe bé taʔa pe kanɛdanʔana nɛ̄ gèle bé sí de yeli tíʔɛ. 4Pe bé jo: «Zezi wi ’nyuɔ fɛ̀ni gè nɛ́ jo wire bé pɛn3.4 Wéli baa Mat 24.48; 25.31-46; Zan 14.3,18.; gáa sí ki kɛ́nì wi nyafɛnigɛ taa gè ? Sé wi yē ? Nɛ́ ki cɛ́n, bà ki ’líɛ weli tobilo pe nyɛ́nì kùu bèle, kele ke mìɛni nɛ waa kanumɔ nɛ̄ bè nɛ̀ ki ’séli bà duniya wi yé faan wè !»
5A kire siɛnnɛ piyē nɛ nyu mmɛ gè, pe nɛ̂ kɔ̀rirɔ ki nɛ̄ nɛ̀ fìʔɛ nɛ́ gàa ní gè: faʔa faʔa gè, Kulocɛliɛ yé nyìʔɛnɛ nɛ́ dàala faan lè nɛ́ wi siɛnrɛ ní dè, a wi ’dàala wàli lè nɛ̀ yige luʔɔ nī gè, nɛ́ luɔyɔ pínɛ yè tiɛnugo nī a luɔyɔ yi ’dàala màʔa lè nɛ̀ suʔu3.5 Girɛki siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ti kɔri wiī gbɛ̀liwɛ. Ti bé gbɛ̀ jo: wi ’dàala yige lè luʔɔ nī gè, kire ga laa: wi ’dàala yige lè luʔɔ kɛnmɛ nɛ̄. Weli ’siɛnrɛ dáà yiʔɛ dè nɛ̀ juu nɛ̀ yɛli nɛ́ dàa ti ’juu Sél 1.6-10 nī wè.. 6Kire kàduʔumɛ a wi ’laniʔɛgɛ tìrige gè nɛ̀ kire lɛ̀lɛ dàala tɔ́n lè nɛ̀ ni cúʔɔ3.6 Wéli baa Sél 7.11-21; Piɛ2 2.5.. 7Kire kanumɔ nɛ̄, Kulocɛliɛ siɛnrɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè, nyìʔɛnɛ nɛ́ dàala náà ni ’kò píra ŋáà nī wè, lire yē tɛ́ngɛyaʔala kàsun mɛ́ gè, bèri kàyuʔujuujɛngɛ siri gè nɛ́ siɛnnɛ pe cúʔɔwori ní dè, bàli pe wè nɛ fìʔɛ́ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ3.7 Wéli baa Luk 17.29-30; Tes2 1.9..
8Nɛ siinyɛninɛ, kaala láà nigbe yē baa nàa nɛ̄ yeli sì yɛli bè fìʔɛ lèʔ: cɛngɛ nigbe kiī majo yiʔɛlɛ sirakogunɔ (1 000) gīɛlɛ Kàfɔli yiʔɛ mɛ́ gè, nɛ́ yiʔɛlɛ sirakogunɔ míɛni kiyē majo cɛngɛ nigbe gī3.8 Wéli baa Ŋún 90.4.. 9Kàfɔli wiǐ je mɔgɔ bé wi nyafɛnigɛ fori gèʔ majo bɛ̀ pàli nɛ ki sɔ̀ngí gèʔ. ʔéʔe, wi nyɛ́nì wi fungo nyígi gè wī yeli kɔli mɛ́ gè. Wi wè nɛ caa wàa nigbe- pùunni yeli nīʔ, nɛ̀ ki yaʔa wiī nɛ ki caa siɛnnɛ pe mìɛni lɛ̀lɛ taa bè kàduʔu wáa pe kapiʔile mɛ́ gèle.
10Nɛ̀ ki yaʔa Kàfɔli wi cɛngɛ ki bé pɛn bɛ̀ kàyuuwo tíɛlɛ3.10 Wéli baa Mat 24.43-44; Luk 12.39-40; Tes1 5.2,4; Tìɛ 3.3; 16.15.. A ki cɛngɛ ki kɛ́nì nɔ̀ gè, nyìʔɛnɛ ni bé tùn kpuʔɔ bè nyɛgɛ bè tóri. Nyìʔɛnɛ yɛrɛ ti mìɛni bè súʔu bè cɛ́rigɛ. Dàala lè nɛ́ siɛnnɛ kakpiʔiligele ní gèle, ti mìɛni bé múgu yaʔa kàyuʔujuufɔli mɛ́ wè3.10 Eburulo siɛnsɛbɛrɛ táà ti ’juu nɛ́ jo: ti mìɛni bé suʔu bè kúɔ..
11Bɛ̀ sí ki nyaa ti mìɛni bé nyɛgɛ bè tóri dè kɛnmɛ báà nɛ̄ bè, yeli sí yɛli bè puu siɛnnɛ bíli felile ? Yeli tánʔagɛnmɛ pi ’yɛli pi- puu tiɛlɛ fùn Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè bè ki tìɛ yeli nyɛ́nì yìye puɔ wi nɛ̄. 12Bɛ̀ yeli nɛ Kulocɛliɛ wi cɛngɛ siri gè, ye- kɛnmɛ pi mìɛni kpíʔile yeri ŋàʔaná kire ga buu wi gbɛ̀ pɛn fáari. Kire cɛngɛ gè, nyìʔɛnɛ ni bé súʔu bè nyɛgɛ, dí nyìʔɛnɛ yɛrɛ ti sí nyɛgɛ kàsun káfugo nī gè.
13Nɛ̀ ki yaʔa weli nɛ ki siri gàa nyuɔ Kulocɛliɛ wi ’fɛ̀ni gè, kire ki bága puu nyìʔɛnɛ fɔnnɔ lè nɛ́ dàala fɔnnɔ ní lè. Kire tiʔɛ ki bé puu sínmɛ kòridiʔɛ gè.
14Kire nɛ̄, nɛ siinyɛninɛ, bè yeli yaʔa yeli de tire siri dè, ye- ŋàʔana ye kɛnmɛ pi mìɛni kpíʔile kire ga buu Kulocɛliɛ wi pa yeli nyaa cìilile nɛ́ ní kpɔlidiɛlɛ fùn3.14 Tɛ́ngɛfɔli wi ’yɛli bè puu cìiliwe nɛ́ kpɔlidiɛlɛ fùn, bɛ̀ kakuɔrɔ yajuʔu tíɛlɛ nɛ́ kacuɔnriwɔ tíɛlɛ, a wi ’nɔ̀ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè. Wéli baa Yir 12.5; Tɔ́r 19.2; Lev 21.20,21., nɛ́ ní yanyige nɛ̄ nɛ́ wi ní.
15Yeri sɔ̀ngí de taʔa nɛ́ Kàfɔli wi funnyige ní gè, gàa ki bé ki yaʔa dí yeli- suɔlɔ taa lè. Tire míɛni weli siinyɛni Pɔli wè, wi ’ti juu nɛ̀ ti sɛbɛ nɛ̀ kɛn yeli mɛ́ nɛ́ sícilimɛ ní bàa Kulocɛliɛ ’kɛn wi mɛ́ wè. 16Tire wuʔu nɛ̄ wi ’ki sɛbɛ wi sɛbɛlɛ pe mìɛni nī bèle, bà wiī nɛ siɛnrɛ dáà wuʔu nyu gè. Tàa kɔri sí yē gbɛ̀lidɛ bè ti cɛ́n; kanaasinjɛ́nminɛ pálì sí yē baa bàli piyè tɛnmɛnɛ taa lèʔ, piyē nɛ ti kɔri yiʔi wè nɛ nyu. Piyē nɛ ki kanumɔ kpínʔini bè nɛ́ Kulocɛliɛ siɛnsɛbɛrɛ tiɛyɛ yáà ní. Kire ki bága pɛn nɛ́ peli tíimɛ cúʔɔwori ní dè.
Siɛnsɛnrɛ dè
17Kire nɛ̄, nɛ siinyɛninɛ, bɛ̀ mi nyɛ́nì ti juu nɛ̀ tìɛ yeli nɛ̄ wè, ye- yìye cò macɛ́n kire ga buu sìnzinminɛ bálì pe pùunnidiɛyɛ yi fǎga yeli líɛ yeli- sa fɔ̀n yeli yéridiʔɛ lìrige nī gè tɛ́ngɛlɛ nī lèʔ. 18Kire nɛ̄ yeri waa yiʔɛmɛ súuri weli Kàfɔli Zezi Kirisi, weli Suɔfɔli, wi kpuʔɔrɔ nɛ́ wi cɛ́nnɛ nī lè.
Kpuɔmɔ pi- puu wi wobo píra ŋáà nī wè nɛ́ lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī ! Ki- taa ki puu bɛ̀ !