Timote péliwe

Sɛbɛ péliwe ŋáà Pɔli ’tórigo Timote mɛ́ wè

Timote péliwe

Sɛbɛ wi tìɛdiʔɛ gè

Timote wè, wi ’puu Pɔli wi jaa tɛ́ngɛlɛ nī lè nɛ́ ní wi baakuɔnyɛni. Wi yàa wi ’puu Zuufuwo, tɛ́ngɛfɔli wi ’puu, wi tuu ní wè Girɛki. Pe ’puu Liisitiri kàʔa wuulo. Baa Pɔli wi ’wi kpàli nɛ̀ nyaa bà wi ’puu wi tánʔana siinwoli nɛ̄ lè bèri Kataanna Siɛnrɛ jáari dè (wéli baa Kakpi 16.1-3).

Bà Timote wi yé pínɛ nɛ́ Pɔli ní wè tánʔagɛlɛ sáamɛ nɛ̄ wè, a Pɔli wi ’wi tun tɔliyɔ sáamɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ gbuʔulo mɛ́ gèle bè sa kele cuɔnri gèle gàli kiyē gbɛ̀ligɛlɛ gèle. Pɔli wi ’sɛbɛlɛ siin tórigo Timote mɛ́ wè bɛ̀ wi yé tɛ́ngɛfɔlilɔ gbuʔulo tɛ́ngɛ gèle kàaya yáà nī yè níɛ pe tɛnmɛ bèle. Píra ŋáà nī wè Timote ’yɛli bè pe sáʔa bè pe gbòbori pe- nìre wáa tɛ́ngɛlɛ nī lè.

Timote wi ’puu Efɛzi kàʔa tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli ni yiɛginiwɛ wè lɛ̀lɛ líì nī Pɔli ’sɛbɛ péliwe ŋáà tórigo wè wi mɛ́ wè. Pɔli wi ’puu Maseduwani kùlo nī. Wi ’lèbaanna nyɔ́gɔ Timote nī wè wi de tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli tɛnmɛ lè (wéli baa 1.3-19).

Pɔli wi ’puu nɛ nyu gbɛ̀ngɛ nɛ tìí Timote nɛ̄ wè jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ wuʔu nɛ̄ gè (wéli baa 1.3-7; 4.1-4; 6.3-6). Peli ’puu nɛ ki nyu nɛ́ jo siɛnnɛ pe fǎga de yaliire táà feliye líiʔ, pe fǎga de cepɔriyɔ kpínʔini yèʔ, nɛ́ peri kalarigɛlɛ kálì feligele caa gàli ke bé gbɛ̀ suɔlɔ kɛn lè pe mɛ́ wè. Timote ’yɛli bè pe tɛnmɛ bè pe yɛ yɛrɛ dáà ti mìɛni Kulocɛliɛ ’faan dè tiī cɛ̀nrɛ a wiyē nɛ ti líi níɛ Kulocɛliɛ síɛri wè (wéli baa 4.4).

Pɔli wi ’juu nɛ̀ tìɛ Timote nɛ̄ wè wi baara ti wuʔu nɛ̄ gè, nɛ́ kɛnmɛ bíì nɛ̄ wi cé yɛli bèri gbuʔulo wéli gèle de síi wè, bé sí puu baakuɔcɛ̀nwɛ Zezi Kirisi mɛ́ wè. Wi ’lèbaanna nyɔ́gɔ Timote nī wè nɛ́ wi yɛ wi- de tɛ́ngɛlɛ cáanjɛ̀nrɛ cáanri dè (wéli baa 4.6).

We bé gbɛ̀ Timote Sɛbɛ péliwe tíla wè tiɛyɛ siin bé jo: tɛnmɛnɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli woli lè nɛ́ yiɛgininɛ ní bèle (1–3), nɛ́ juumatiɛlɛ lè Timote wire tíimɛ mɛ́ wè nɛ́ wi baara wuʔu ní gè (4–6).

Sɛbɛ wi nyùgboliyo yè

Jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ wuʔu gè (1)

Tɛ́ngɛfɔlilɔ náarigɛ nɛ́ pe tánʔagɛnmɛ bè gboli nī lè (2)

Yiɛgininɛ nɛ́ baakuɔlɔ tánʔagɛnmɛ nɛ́ pe baara dè (3–4)

Lakicɛlilɛ nɛ́ liɛlɛ nàʔagɛnmɛ bè (5)

Kányiʔɛ tɛnmɛnɛ wuʔu gè (6)

Síɛrilɛ lè

¹Mi Pɔli wè, mi yē Zezi Kirisi tundunwɔ nɛ̀ yɛli nɛ́ Suɔfɔli Kulocɛliɛ nɛ́ Zezi Kirisi pe tunduro ní dè, Zezi ŋáà wī weli sɔ̀ngirɔ taʔadiʔɛ gè. ²Mi nɛ sɛbɛ ŋáà tórigi wè Timote mɛ́ wè, wire ŋáà wī mi kányiʔɛ pùɔ wè tɛ́ngɛlɛ nī lè. Tuufɔli Kulocɛliɛ nɛ́ weli Kàfɔli Zezi Kirisi wè pe- kpuʔɔrɔ nɛ́ nyinimɛ nɛ́ yanyige- kɛn gè muɔ mɛ́.

Jànvaa tɛnmɛfɔlilɔ wuʔu gè

³Lɛ̀lɛ líì nī mi ’puu nɛ yigi bè kɛ́ Maseduwani kùlo mɛ́ lè, a mi ’muɔ fiɛn nɛ́ jo ma kò Efɛzi kàʔa nī gè. Nɛ́ ki cɛ́n siɛnnɛ pálì yē baa bàli bīɛlɛ pe jànvaa tɛnmɛnɛ kanʔa lè. -Ki juu ma gbɛ̀ngɛ pe mɛ́ pe- ni yérige. ⁴-Ki juu pe mɛ́ pe fǎga pìye puɔ múʔurudo nɛ́ tuufɔduluyo siɛnrɛ nɛ̄ dèʔ1.4 Wéli baa Tiit 1.14. dàa ti wè kúu nɛ nyaʔa dèʔ, tire dáà ti báan nɛ́ nyùgofun kàkiɛrɛ ní dè. Tire dáà tiǐ gbɛ̀ Kulocɛliɛ baara tórigo dè yiʔɛ mɛ́ gèʔ, tɛ́ngɛlɛ nī lèʔ.

⁵Nɛ̀ sí ki taa, ki kajuugbɛnnɛ ni nyùgo gè kire yē bè wìyedɛnigɛ nyɔ́gɔ tɛ́ngɛfɔlilɔ sunʔɔmɔ nī bè1.5 Wéli baa Lev 19.18; Wurɔ 13.10., nɛ́ dɛ́nigɛ gáà ki ’kɔ́n nàzɔn cìiliwe nī wè, nɛ́ funviire nī, nɛ́ kányiʔɛ tɛ́ngɛlɛ nī lè. ⁶Pàli nyɛ́nì pùunni nɛ̀ koligo wáa gè nɛ́ taʔa nyùgofun kàkiɛrɛ nɛ̄ dè. ⁷Peli yē nɛ ki caa bè puu Misa Fànʔa Siɛnrɛ sɛbɛcɛ́nminɛ, nɛ̀ ki yaʔa piyè ti kɔri cɛ́nʔ dàa pe nyu dèʔ, piyè cɛ́nì kele ke kɔri cɛ́nʔ gàli pe nyu nɛ láʔala gèleʔ.

⁸Weli ’ki cɛ́n Fànʔa Siɛnrɛ ti nyɛ́nì nyuɔ a siɛn nɛ ti kpínʔini dè yiɛcɛ̀ngɛ nɛ̄ gè1.8 Wéli baa Wurɔ 7.12,16.. ⁹Weli ’ki cɛ́n míɛni Fànʔa Siɛnrɛ tiì kpíʔile siɛnsinminɛ kɛnmɛ nɛ̄ wīʔ. Ki ’nyaa ti ’kpíʔile bàli kɛnmɛ nɛ̄ pe wè tɔ́ri nɛ́ Fànʔa Siɛnrɛ ní dèʔ, nɛ́ siɛnciile bèle, nɛ́ bàli pe wè puɔlɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ. Ti ’kpíʔile nɛ̀ pínɛ kapiigbiʔilile kɛnmɛ nɛ̄, nɛ́ bàli pe wè tɔ́ri nɛ́ gàa ní ki yē wàlidɛngɛgɛ Kulocɛliɛ mɛ́ wèʔ nɛ́ Kulocɛliɛ kaala lire tíimɛ ní lèʔ. Ti ’kpíʔile nɛ̀ pínɛ bàli kɛnmɛ nɛ̄ pe ’pe tobilo nɛ́ pe yàala kpúu bèle, peli nɛ́ siɛnkpuulo ní bèle. ¹⁰Fànʔa Siɛnrɛ ti ’tɛ́ngɛ siɛnnɛ bálì kɛnmɛ nɛ̄ pe pìye kanʔa nɛ kanuʔɔrɔ kele kpínʔini gèle, nɛ́ nàguɔlɔ bálì ní piyē nɛ sìnɛ́ nɛ́ pe nàganyɛninɛ pálì ní wè majo cɛliwɛ wī. Ti tɛ́ngɛ míɛni bàli kɛnmɛ nɛ̄ pe siɛnnɛ pári bèle sùkulomɔ nɛ̄ bè, nɛ́ káfinɛvinɛnɛ ní bèle, nɛ́ bàli pe cî kàli níɛ̀ jo pe bé kányiʔɛ juu níɛ̀ finɛ wè. Fànʔa Siɛnrɛ ti ’tɛ́ngɛ nɛ̀ pínɛ bìli pe mìɛni kɛnmɛ nɛ̄ pe ’cíi tɛnmɛnɛ nɛ̄ lè nàa nī cɛ̀nnɛ lè. ¹¹Kire tɛnmɛnɛ náà ni ’kɔ́n Kataanna Siɛnrɛ mɛ́ dè dàa kpuɔmɔ Kulocɛliɛ wi ’kɛn m’mɛ́ dè, wire ŋáà wī fundaanra kɛnfɔli wè.

Barigɛ kɛnnɛ Zezi Kirisi mɛ́ wè wi kacɛ̀ngɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè

¹²Mi nɛ weli Kàfɔli Zezi Kirisi síɛri wè, nɛ́ ki cɛ́n wi nyɛ́nì tɛ́ngɛ mi nɛ̄ a wi ’mi tɛ́ngɛ wi baara nɛ̄ dè, nɛ́ ŋɔri kɛn m’mɛ́ mi de wi baara kúu dè1.12 Wéli baa Kakpi 9.15; Gal 1.15-16.. ¹³Faʔa gè mi ’puu nɛ Kàfɔli wi míʔɛ córi gè, nɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ wuʔɔ bèle pe tɛ́ngɛlɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè1.13 Wéli baa Kakpi 8.3; 9.1-2; Kor1 15.9; Gal 1.13; Filip 3.6.; mi ’puu fungbɛngɛfɔli. Nɛ̀ ki yaʔa a Kulocɛliɛ wi ’nyinimɛ taa mi nɛ̄ bɛ̀ mi ’ki kpíʔile mi katiire lɛ̀lɛ nī lè nɛ́ mi sìndɛngɛlɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè. ¹⁴A weli Kàfɔli wi ’wi kpuʔɔrɔ nìʔɛrɛ kɛn dè mi mɛ́, nɛ́ tɛ́ngɛlɛ ní lè, nɛ́ dɛ́nigɛ ní gè gàa Zezi Kirisi wi ’kɛn gè.

¹⁵Siɛnrɛ ti n’dɛ, kányiʔɛ wori dè, dàa nɛ̄ siɛnnɛ pe mìɛni ’yɛli bè tɛ́ngɛ dè: «Zezi Kirisi wi ’pɛn duniya nī wè bè ba kapiigbiʔilile suɔ bèle1.15 Wéli baa Luk 15.2-7; 19.10..» Mi Pɔli sí wi ’pii kapiigbiʔilile pe mìɛni nɛ̄ bèle. ¹⁶Kire kɛnmɛ sí nɛ̄ Kulocɛliɛ wi ’nyinimɛ taa mi nɛ̄: kire cé puu Zezi Kirisi wi gbɛ̀ wi funnyige nìʔɛgɛ tìɛ gè bè ki kpíʔile kɛnmɛ báà nɛ̄ bè mi kɔli mɛ́ gè, mi ŋáà wi ’pii kapiigbiʔilile pe mìɛni nɛ̄ bèle, kire ga buu ki- puu fìɛ bìli mɛ́ pe bága tɛ́ngɛ wi nɛ̄ wè bé sí bànguɔ sìi taa wè.

¹⁷Bànguɔ Kùlofɔli wè, ŋàa wī sìnguu nī wè, nɛ́ ŋàa siɛn sǐ gbɛ̀ nyaa wèʔ, Kulocɛliɛ nigbe wè, kpuʔɔrɔ nɛ́ kpuɔmɔ pi- puu wi nɛ̄ súuri ! Ki- taa ki puu bɛ̀ !

Weri cáanjɛ̀nrɛ cáanri dè

¹⁸Mi jaa Timote yo, mi bé tunduro dáà kɛn dè muɔ mɛ́, dàa ti ’yɛli nɛ́ siɛnjuulo pe siɛnrɛ ní dè dàa pe ’kíni nɛ̀ juu muɔ wuʔu nɛ̄ gè1.18 Wéli baa 4.14; Kakpi 13.1-3.. Ma ŋɔri taa kire siɛnrɛ nī dè, mari cáanjɛ̀nrɛ cáanri dè. ¹⁹Bè jáa bè kire kpíʔile gè, muɔ ’yɛli bè sɔ́migɔ yéri tɛ́ngɛlɛ nī lè bè puu funviige ní. Pàli yē baa nɛ̀ cíi bè lúʔu pe funyɔ mɛ́ yè, fúɔ a ki ’nyaa majo pe tɛ́ngɛlɛ ni ’yíbiri nɛ̀ kùu wī. ²⁰Imɛnɛ nɛ́ Alɛgizandiri wè, peli yē ki siɛnnɛ bálì pe pàli1.20 Wéli baa Kor1 5.5. Imɛnɛ wè, wéli baa Tim2 2.17. Alɛgizandiri wè, wéli baa Tim2 4.14.. A mi sí pe kɛn Setɛni mɛ́ wè kire ga buu pe- tɛnmɛnɛ taa pe fǎga ní de Kulocɛliɛ míʔɛ córi gèʔ.

Yeri náari siɛnnɛ pe mìɛni mɛ́

¹Kire nɛ̄, siɛnpelide dáà m’bé juu dè, mi nɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ fiɛn bèle, peri sìʔɛrɛ́ de kpɔni Kulocɛliɛ nɛ̄ wè peri wi fiɛn, peri wi náari wi- pe sáʔa, peri wi náari siɛnnɛ pe kele nɛ̄ gèle, peri wi síɛri siɛnnɛ pe mìɛni wuʔu nɛ̄ gè, ²peri wi náari kùlofɔlilɔ wuʔu nɛ̄ gè nɛ́ siɛnkpolilo pe mìɛni ní bèle. Kire bé ki yaʔa weli- puu yanyige nɛ̄ nɛ́ ŋɔ́daala nɛ̄, bè kò puɔlɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè, dí siɛnnɛ peri tɔ́ri nɛ́ weli tánʔagɛnmɛ ní bè. ³Ki n’gɛ gàa ki ’nyuɔ weli Suɔfɔli Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè, nɛ́ gàa ki ’wi dɛ́ni gè, ⁴wire ŋáà wi ki caa siɛnnɛ pe mìɛni suɔlɔ taa lè bé kányiʔɛ cɛ́n gè2.4 siɛnnɛ pe mìɛni suɔlɔ taa lè: Wéli baa Ezek 18.23; Piɛ2 3.9. bé kányiʔɛ cɛ́n gè:Wéli baa Tim2 2.25; 3.7; Tiit 1.1; Eb 10.26..

⁵Gìi sí gī baa gè, Kulocɛliɛ nigbe wī bile, nɛ́ kàsuluwo nigbe yē Kulocɛliɛ nɛ́ siɛnnɛ sunʔɔmɔ nī bè. Wire wī Zezi Kirisi wè, wire ŋáà wī siɛn wè2.5 Wéli baa Wurɔ 3.29-30; 10.12; Eb 12.24.. ⁶Wire tíimɛ wi ’wi sìi kɛn wè bè siɛnnɛ pe mìɛni suɔ pe sùkulomɔ mɛ́ bè2.6 Wéli baa Mat 20.28.. Kire ki ’Kulocɛliɛ nyɛ́ni kaala tìɛ lè, nɛ̀ yɛli nɛ́ lɛ̀lɛ náà ní wire tíimɛ yé tɛ́ngɛ lè. ⁷Kire kɛnmɛ nɛ̄ Kulocɛliɛ ’mi tɛ́ngɛ mi- puu wi siɛnjaariwɛ nɛ́ Zezi Kirisi tundunwɔ, mi de kùlogolo kálì siɛnnɛ tɛnmɛ bèle tɛ́ngɛlɛ wuʔu nɛ̄ gè nɛ́ kányiʔɛ ní gè2.7 Wéli baa 1.11; Efɛ 3.7-8; Tim2 1.11; Wurɔ 9.1.. Mi wè nɛ finɛnɛ wīʔ; kányiʔɛ mi nɛ nyu.

Tɛ́ngɛfɔlilɔ tánʔagɛnmɛ bè pe gbuʔulo nī gèle

⁸Kire kɛnmɛ nɛ̄ mi nɛ ki caa nàguɔlɔ peri náari béri kiyɛ cìiliye yɛ̀gí yè naamɛ tiɛyɛ yi mìɛni nī yè, funyɛrigɛ fùn, kàsii siɛnrɛ fùn.

⁹Bɛ̀ míɛni ki yē cɛlilɛ kɔli mɛ́ gè. Pe buruyo legɛnmɛ pi- puu bè nyuɔ bè yɛli, pi- puu nɛ́ kpuʔɔrɔ ní; pe fǎga ki líɛ tórigoʔ. Pe nyùyɔ tìingɛnmɛ pi fǎga ki kpíʔile siɛnnɛ peri pe wéliʔ, nɛ́ kɛnmɛ bíì nɛ̄ pe ’pìye fèri nɛ́ tiɛ ní wè nɛ́ lagbɛnrɛ sɛmidingele ní gèleʔ, nɛ́ pe lagbɛnrɛ burudo kɛnmɛ ní bèʔ2.9 Wéli baa Piɛ1 3.3.. ¹⁰Gìi sí gī baa gè, pe ’yɛli bèri kacɛ̀ngɛlɛ kpínʔini, gàli ke ’yɛli cɛlilɛ nɛ̄ bèle bàli pe ’ki juu nɛ̀ láʔa nɛ́ jo peli ’pìye kɛn nɛ̀ laʔa Kulocɛliɛ mɛ́ wè. ¹¹Cɛlilɛ pe ’yɛli bè pìiri béri tɛnmɛnɛ lúru lè bè puu funnyigefɔlilɔ, bè pìye cɛ́rigɛ kányiʔɛ nɛ̄2.11 Wéli baa Tiit 2.5.. ¹²Mi sì yéri ki nɛ̄ cɛliwɛ wiri nàguɔ tɛnmɛ wèʔ bé fànʔa cáan wi nɛ̄ʔ; wi ’yɛli bè kò pìiriwe. ¹³Nɛ́ ki cɛ́n Adama wire wī Kulocɛliɛ yé kíni nɛ̀ faan péliwe wè; kire kàduʔumɛ, a wi ’Awa faan2.13 Wéli baa Sél 1.27; 2.7-8,18,22. wè. ¹⁴Nɛ̀ sí ki yaʔa Adama wire bɛ̀ʔ Setɛni wi yé fáanniʔ; cɛliwɛ wire wī wi yé fáanni, a kolimɔ pi ’jíin2.14 Wéli baa Sél 3.6,13., ¹⁵nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ bé wi suɔ cesiʔi kɛnmɛ nɛ̄ bè. A cɛlilɛ pe ’kò tɛ́ngɛlɛ nī lè, nɛ́ dɛ́nigɛ nī gè, nɛ́ ní wàlidɛngɛlɛ Kulocɛliɛ mɛ́ wè, nɛ́ a pe ’pìye cò macɛ́n wè, pe bé suɔlɔ taa2.15 Siɛnrɛ dáà tire wè nɛ ki tìí cɛliwɛ wi ’yɛli bè pìile sii bé nɛ́ suɔlɔ taa lè wīʔ. Siɛnrɛ tiɛyɛ yáà sì fɔ̀li tire sɔ̀ngirɔ dáà nɛ̄ dèʔ (wéli baa Mat 19.12; Kor1 7.8-9,26-27,34-35; Tim1 5.3-10). Gàa Awa ’kpíʔile gè, ki ’pɛn nɛ́ cúʔɔmɔ ní, nɛ́ cesiʔi gáà ki ’gbɛ̀n gè (wéli baa Sél 3.16; dɛ́ngɛ siɛnrɛ tiʔɛ gī). Nɛ̀ ki yaʔa Kulocɛliɛ bé wi suɔ bɛ̀ suɔfɔli bè yiri wi siimɛ nī bè, kire ’jo cesiʔi kɛnmɛ nɛ̄ bè (wéli baa Sél 3.15). A wi sí ki juu nɛ̀ láʔa nɛ́ jo cɛliwɛ ó cɛliwɛ bé gbɛ̀ suɔlɔ taa lè tɛ́ngɛlɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè (wéli baa Zan 3.16-18)..

Yiɛgininɛ tánʔagɛnmɛ bè tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli nī lè

¹Siɛnrɛ ti n’dɛ, kányiʔɛ wori dè: a siɛn wáà nɛ caa bèri yiɛgininɛ baara kúu dè tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli nī lè, wiī nɛ baacɛ̀nrɛ caa. ²Kire nɛ̄, yiɛginiwɛ3.2 Wéli baa Tiit 1.6-9. wi ’yɛli wi- puu dìgire fùn, cɛliwɛ nigbefɔli3.2 Bɛ̀ ti ’juu nɛ́ jo dí yiɛginiwɛ ’yɛli bè puu dìgire fùn nɛ́ cɛliwɛ nigbefɔli, kire nɛ ki tìí wi ’yɛli bèri síngi wi cuɔ mɛ́ wè., nɛ́ bè wìi cògɛnmɛ cɛ́n. Ki ’yɛli wi- puu siɛn ŋáà wiī nɛ wìi ciʔige wè, nɛ́ siɛn ŋáà wi tánʔagɛnmɛ pi ’nyuɔ bè. Wi ’yɛli wi- puu nabɔndirigiwe, nɛ́ bè gbɛ̀ri siɛnnɛ tɛnmɛ bèle. ³Wiì yɛli bè puu sungbuɔwɔʔ á kire bɛ̀ʔ kàsiitunwɔʔ. Wi ’yɛli bè buu funjɛ̀ngɛfɔli, nɛ́ funnyigefɔli; wi fǎga wìi kɛn wali dɛ́nigɛ mɛ́ gèʔ.

⁴Wi ’yɛli bè puu ŋàa wiī nɛ wi saʔa kàrigí gè cɛ̀ngɛ gè, níɛ wi pìile nári bèle peri lúru nɛ́ kpuʔɔrɔ ní. ⁵Nɛ́ ki cɛ́n a siɛn ŋíì wè nɛ jàʔá nɛ wi saʔa kàrigí gèʔ, mɛni wi bé gbɛ̀ jáa bèri tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli nári lè nàa nī Kulocɛliɛ woli lè ?

⁶Kiì yɛli wi- puu tɛ́ngɛfɔvɔnwɔʔ, á kire bɛ̀ʔ nàgbuʔɔrɔ fǎa ga jíin wi nīʔ, dí Kulocɛliɛ kàyuʔu ki fǎa ga tuu wi nɛ̄ bɛ̀ gbòdolilo kàfɔli wuʔu tíɛlɛ gèʔ. ⁷Ki ’yɛli míɛni sìndɛngɛlɛ peri wi míɛtanʔa yeri gè, pe fǎa ga wi pariʔ dí gbòdolilo kàfɔli wi fǎa ga wi cò wi jùɔ nī wèʔ.

Baakuɔlɔ tánʔagɛnmɛ bè tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli nī lè

⁸Kire kanumɔ nɛ̄ bè, tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli baakuɔlɔ bèle3.8 Siɛnnɛ pálì nɛ baakuɔlɔ bálì yeri bèle «diakirile.», pe ’yɛli bè puu bàli siɛnnɛ piyē nɛ kpóri bèle, piyè yɛli pe- puu nyigele siinsiinfɔlilɔʔ. Pe fǎga puu sungbuɔlɔʔ, pe fǎga puu bàli pe wali nùʔɔrɔ́ wè nɛ caa wèʔ.

⁹Ki ’yɛli pe- puu bàli pe ’kò puɔlɔ kányiʔɛ nɛ̄ gè gàa ki ’tìɛ weli nɛ̄ gè, tɛ́ngɛlɛ wuʔu gè, nɛ́ funviire ní dè. ¹⁰Ki ’yɛli míɛni pe- pe siʔɛ pe wéli gbínʔɛnɛ; kire kàduʔumɛ, a pe ’pe nyaa dìgire fùn dè, pe bé nɛ́ gbɛ̀ jáa bèri tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli baakuɔlɔ baara kúu dè.

¹¹Kire kanumɔ nɛ̄ bè, cɛlilɛ3.11 Pàli ’jo cɛlilɛ bálì pe míɛni pe ’puu baakuɔlɔ bèle. Pàli ’jo siɛnrɛ tiī nɛ nyu baakuɔlɔ pe cɛlilɛ wuʔu nɛ̄. pe ’yɛli bè puu bàli siɛnnɛ piyē nɛ kpóri bèle. Pe fǎga puu bàli pe siɛnnɛ sànʔá bèleʔ. Pe ’yɛli pe- pìye cògɛnmɛ cɛ́n nɛ́ pe puu pàli bàli nɛ̄ siɛnnɛ pe ’tɛ́ngɛ bèle kele ke mìɛni nī.

¹²Tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli ni baakuɔlɔ bèle, pe ’yɛli bè puu cɛlilɛ nigbenigbefɔlilɔ3.12 Wéli baa 3.2 kaliwɛgɛ ki táanmɛ gè.. Pe sí de pe pìile sɔ́migi bèle de gbún, pé sí pe saaya wuulo sɔ́migɔ bèle pe cò. ¹³Nɛ́ ki cɛ́n baakuɔlɔ bálì pe pe baara sɔ́migi dè nɛ kúu dè, pe bé kpuʔɔrɔ taa; pe sɔ̀ngirɔ taʔadiʔɛ ki bé kpúʔɔ tɛ́ngɛlɛ nī lè Zezi Kirisi nī wè.

Kányiʔɛ gáà ki ’tìɛ weli nɛ̄ gè

¹⁴Timote, mi nɛ sɔ̀ngí a cɛ̀ri sìʔɛrɛ m’bé kɛ́ bè sa muɔ wéli. Kire nɛ́ ki mìɛni m’bé sɛbɛ ŋáà tórigo wè muɔ mɛ́ bè kele gálì juu gèle bè tìɛ muɔ nɛ̄. ¹⁵A ki sí kɛ́nì nyaa mi nɛ mɔgi bè pɛn wè, muɔ bé ki cɛ́n kɛnmɛ bíì nɛ̄ muɔ ’yɛli bè tánʔa wè Kulocɛliɛ saʔa wuulo sunʔɔmɔ nī bè, bàli bīɛlɛ Kulocɛliɛ wewiiwe tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli lè, nàa nī kányiʔɛ ki gèdinnɛ lè nɛ́ gàa ki kányiʔɛ cògí gè nɛ yérige gè3.15 Wéli baa Efɛ 2.19-22.. ¹⁶ʔaan, káaliyɛ wè ti nīʔ, weli tɛ́ngɛlɛ ni kalarilɛ ni ’kpúʔɔ, nàa nī tɛ́ngɛlɛ ni nyùgo gè3.16 Siɛnrɛ dáà ti ’puu ŋúnugo kire ga laa siɛnrɛ dáà pe ’puu nɛ nyu nɛ láʔala tɛ́ngɛlɛ wuʔu nɛ̄ gè.:

Wi nyɛ́nì wìi tìɛ siɛn céri nī3.16 Wéli baa Zan 1.14.,

a Kulocɛliɛ Pìle ni ’ki juu nɛ̀ láʔa nɛ́ jo wi ’sín3.16 Wéli baa Wurɔ 1.4.,

a nyìʔɛnɛ tundunminɔ pe ’wi nyaa.

A siɛnnɛ pe ’wi wuʔu jáari gè

kùlogolo siɛnnɛ

mɛ́ bèle,

a siɛnniʔɛnɛ ’tɛ́ngɛ wi nɛ̄ duniya nī wè,

a Kulocɛliɛ wi ’wi yɛ̀gɛ

wi kpuɔmɔ nī bè3.16 Wéli baa Mar 16.19; Kakpi 1.9..

Jànvaa tɛnmɛnɛ wori dè

¹Kulocɛliɛ Pìle ni ’ki fílige nɛ̀ juu nɛ́ jo làzɛnnɛ nī lè, siɛnnɛ pálì bé tɛ́ngɛlɛ yaʔa lè bé taʔa jànvaa pígele ke siɛnrɛ nɛ̄ dè, nɛ́ tɛnmɛnɛ náà ni ’kɔ́n gbòdolilo mɛ́ bèle4.1 Wéli baa Tim2 3.1-2; Piɛ2 3.3; Zan1 2.18; Zud 18.. ²Jànvaafɔlilɔ bálì pe finɛnɛ bèle, pe bé pe fáanni bè pùunni. Siɛnnɛ bálì pe funyɔ yi nyɛ́nì kò laaduumɔ fùn majo pe ’tíngaanna le kàsun nī nɛ̀ yi sórigo4.2 Pe yé puu nɛ tíngaanna tíʔi lè nɛ fìɛ tɛ́ngi kapiigbiʔilile nɛ̄ bèle nɛ́ sùkulolo ní bèle, bàli pe yé fɛ̀ bèle.. ³Kire siɛnnɛ bálì bèle, piyē nɛ tɛnmɛnɛ kanʔa lè níɛ̀ jo pe fǎri cɛlilɛ líi bèleʔ, nɛ́ míɛni pe nɛ̂ jo yaliire táà yē baa pe fǎri ti líiʔ. Nɛ̀ sí ki yaʔa Kulocɛliɛ wi ’yaliire dáà ti mìɛni yige kire ga buu tɛ́ngɛfɔlilɔ bálì pe ’kányiʔɛ cɛ́n gè peri ti líi béri barigɛ kanʔa wire mɛ́.

⁴Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ yafaanra ti mìɛni yē cɛ̀nrɛ; tàa fáala sì yɛli we- ti wáaʔ a weli ’fɔ̀li ti nɛ̄ níɛ barigɛ kanʔa Kulocɛliɛ mɛ́ wè4.4 Wéli baa Sél 1.31; Kakpi 10.15., ⁵nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ siɛnrɛ dè nɛ́ náarigɛ ní gè kire ki nɛ̂ ki yaʔa ti- nɛ̂ puu cìilide.

Ma puu baakuɔcɛ̀nwɛ Zezi Kirisi mɛ́ wè

⁶Ma kele gálì juu gèle ma yaʔa siinyɛninɛ mɛ́ bèle. Bà muɔ bé puu baakuɔcɛ̀nwɛ Zezi Kirisi mɛ́ wè, ŋàa tɛ́ngɛlɛ siɛnrɛ ti ’gbó wè á muɔ ’taʔa tɛnmɛjɛ̀nnɛ nɛ̄ lè súuri nàa muɔ ’taa lè. ⁷Kire nɛ̄ ma sí cíi nyùgofun múʔurudo nɛ̄ dè dàa tiì yɛli nɛ́ tɛ́ngɛlɛ ní lèʔ. Gìi ki bé pɔ́ri gè, ma mìɛ ŋàʔana ma mìɛ puɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè. ⁸Céri yaliiye yi káfugo yigele lè, kire nyɛ́nì pɔ́ri bè lɛ̀lɛ láà cɛ̀ri kúɔ wī, nɛ̀ ki yaʔa a siɛn nɛ ŋàʔaná bè wìi puɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè, kire yē pɔ́rigɔ nɛ̀ tóri kele ke mìɛni nɛ̄, lɛ̀gɛlɛ ke mìɛni nī. Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ nyɛ́nì nyuɔ fɛ̀ni nɛ́ jo wi bé sìi kɛn wè kire siɛn mɛ́ wè, lɛ̀lɛ náà nī lè nɛ́ duniya ŋáà wi báan wè4.8 Wéli baa Mat 19.29; Mar 10.29-30..

⁹Siɛnrɛ ti n’dɛ, kányiʔɛ wori dè, dàa nɛ̄ siɛnnɛ pe mìɛni ’yɛli bè tɛ́ngɛ dè: ¹⁰bɛ̀ ki yē gè, a weli nɛ baara gbɛ̀ngɛ gè níɛ cáanri wè, kire nɛ ki tìí weli nyɛ́nì weli sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ wewiiwe nɛ̄ wè, wire ŋáà wī siɛnnɛ pe mìɛni Suɔfɔli wè, bé nɛ́ cɛ ga jo tɛ́ngɛfɔlilɔ bèle. ¹¹Tire dī dàa muɔ ’yɛli bè juu bè gbɛ̀ngɛ dè, nɛ́ dàa nɛ̄ muɔ ’yɛli bè pe tɛnmɛ dè.

¹²Kiì yɛli siɛn muɔ faʔa bɛ̀ muɔ yē nàgapunwɔ wèʔ. Ma puu fìɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ mɛ́ bèle muɔ juugɛnmɛ nī bè, nɛ́ muɔ tánʔagɛnmɛ nī bè, nɛ́ dɛ́nigɛ nī gè, nɛ́ tɛ́ngɛlɛ nī lè nɛ́ muɔ cìilimɛ ní bè.

¹³Náʔanɛ mi- kɛ́ baa wè, ma mìɛ kɛn mari Kulocɛliɛ siɛnrɛ wéli dè mari ti nyu siɛnnɛ mɛ́ bèle, mari lèbaanna nyɔ́gi pe nī, mari pe tɛnmɛ. ¹⁴Ma fǎga Kulocɛliɛ kpuʔɔrɔ faʔa dèʔ dàa wi ’kɛn muɔ mɛ́ dè, tire dáà muɔ ’taa dè lɛ̀lɛ líì nī Kulocɛliɛ siɛnjuulo pe ’ti juu nɛ̀ fílige dè, á tɛ́ngɛfɔlilɔ gboliliɛlɛ pe ’pe kiyɛ taʔala yè muɔ nɛ̄ wè. ¹⁵-Mìɛ kɛn ma láʔa ti mìɛni mɛ́, ma mìɛ nyɔ́gɔ kpógori ti nī, kire ga buu siɛnnɛ pe mìɛni pe- ki nyaa muɔ nɛ waa yiʔɛmɛ. ¹⁶Mari mìɛ ciʔigi mari muɔ tɛnmɛnɛ wéli lè, ma sí lèbaanna nyɔ́gɔ ni nī. A muɔ nɛ kire kpínʔini gè, muɔ bé muɔ suɔlɔ woli fílige lè nɛ́ bìli woli ní lè pe lúru muɔ mɛ́ wè.

Tɛ́ngɛfɔlilɔ yɛrigɛnmɛ bè

¹Fǎga juu gbɛ̀ngɛ nàgaliɛwɛ nɛ̄ wèʔ, mari wi yɛrigi bɛ̀ muɔ tuu tíɛlɛ. Mari nàgapunminɔ yɛrigi bèle majo muɔ siinyɛninɛ bīɛlɛ. ²Kàceliɛlɛ bèle, mari pe yɛrigi bɛ̀ muɔ yàala tíɛlɛ. Mari ceyɛlilɛ nàʔa bèle nɛ́ funjiilige ní, majo muɔ siinyɛninɛ bīɛlɛ.

Tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli ni lakicɛlilɛ bèle

³Mari kpuʔɔrɔ tari lakicɛlilɛ nɛ̄ bèle, bàli bīɛlɛ sáʔafɔli wè pe nɛ̄ bèleʔ. ⁴Nɛ̀ ki yaʔa, a pìile yē lakicuɔ ŋíì mɛ́ wè, á kire bɛ̀ʔ wi pìtaʔasiile bèle, peli mɛ́ ki yē gbínʔɛnɛ pe- ki tɛnmɛ bè pe tɛ́ngɛlɛ tìɛ lè a piyē nɛ pe siivɔlilɔ tugoro líi dè, bà pe bé pe fuʔɔ tɔ́n gè pe mɛ́ gàa pe ’kpíʔile peli mɛ́ gè. Kire gáà kire ki ’Kulocɛliɛ dɛ́ni wè.

⁵Lakicuɔ ŋáà wī wìi nigbe wè, sáʔafɔli wè wi nɛ̄ wèʔ, wi nyɛ́nì wi sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄. Kire lakicuɔ wi nìɛ náari níɛ̀ nɛ Kulocɛliɛ fiɛn wè pìlige nɛ́ cɛnvugo. ⁶Nɛ̀ ki yaʔa, lakicuɔ ŋáà wi tári nɛ̀ yɛli nɛ́ wi kanɛdanʔana ní gèle, wire nyɛ́nì kùu nɛ̀ kúɔ a wi cɛ́ni yē sìi nɛ̄ wè. ⁷Ti n’dɛ dàa muɔ ’yɛli bè juu gbɛ̀ngɛ pe mɛ́ dè, kire ga buu siɛn fǎga gbɛ̀ tìgi pe nɛ̄ʔ. ⁸A siɛn wáà sí wè nɛ wi narigɛ wuulo màakuu nyuʔɔ wèʔ, bé nɛ́ ga jo wi saʔa wuulo bèleʔ, wi nyɛ́nì cíi tɛ́ngɛlɛ nɛ̄ lè, wi cɛ́nì pii wī sìndɛngɛwɛ nɛ̄.

⁹Gàa ki ’lakicɛlilɛ míɛsɛbɛrɛ wuʔu kúɔ gè, bàli bīɛlɛ tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli ni sári wè, a pe je lakicuɔ ŋíì míʔɛ sɛbɛ gè, wi ’yɛli wi ’yiʔɛlɛ togotaanri taa, bè ki yaʔa wi yé puu nàguɔ nigbe cuɔ5.9 Bɛ̀ ti ’juu nɛ́ jo dí lakicuɔ ’yɛli bè puu nàguɔ nigbe cuɔ, kire nɛ ki tìí wi yé puu nɛ síngi wi pɔli mɛ́ wè.. ¹⁰Wi ’yɛli wi- puu pe wi cɛ́n kacɛ̀ngbiʔiligele nɛ̄ gèle, wi sí yé puu ŋàa wi ’wi pìile sɔ́migɔ bèle nɛ̀ gbó wè, wi sí yé puu ŋàa wi nabɔnminɔ tìrigí bèle, ŋàa wi yé Kulocɛliɛ wuulo pe tɔliyɔ jíge yè5.10 Ki yé buu kaliɛlɛ peli mɛ́, a nabɔnwɔ yé kɔ́n tánʔana nɛ̄ nɛ̀ pɛn wè, pe nɛ̂ cé wi tɔliyɔ jíge yè. Wéli baa Luk 7.44; Zan 13.3-5., ŋàa wi ’fuunmɔfɔlilɔ sáʔa bèle, nɛ́ kacɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni feliye kpíʔile yè.

¹¹Nɛ̀ ki yaʔa lakicɛlilɛ bálì piyè liɛ wèʔ, ma fǎga sí pe míɛyɛ sɛbɛ yè. Nɛ́ ki cɛ́n a pe kanɛdanʔana ke kɛ́nì pe taa wè, pe nìɛ caa bè nàguɔlɔ líɛ, bé sí Kirisi yaʔa wè. ¹²Kire nɛ̂ ki yaʔa pe bé sa kolimɔ taa bɛ̀ pe ’nyafɛnigɛ pélige cúʔɔ gè, gàa ki yé pe ’puɔ Kirisi nɛ̄ wè. ¹³Bɛ̀ pe wè nɛ yakaa kúu wèʔ, pe nɛ̂ kò nɛ̂ nyaari kpáaya nī yè. Kire yákuɔ bɛ̀ʔ, bɛ̀ pe wè nɛ yakaa kúu wèʔ, pe nìɛ siɛnniʔɛrɛ nyu nɛ mári níɛ̀ nɛ caa nɛ jiin siɛnnɛ kele nī gèle, nɛ kele kálì nyu gàli kiyè yɛli gèleʔ.

¹⁴Kire nɛ̄ mi nɛ ki caa lakicɛlilɛ bálì piyè liɛ bèleʔ, pe- cepɔrigɔ kpíʔile bé sí pìile sii, bé sí puu de pe saaya kàrigí yè cɛ̀ngɛ, kire ga buu weli leguu wi fǎga fànʔa taa de weli míʔɛ córi gèʔ. ¹⁵Nɛ́ ki cɛ́n lakicɛlilɛ pálì nyɛ́nì láʔa kozinge nɛ̄ gè nɛ̀ taʔa Setɛni nɛ̄ wè. ¹⁶A ki sí nyaa lakicɛlilɛ yē tɛ́ngɛfɔlicuɔ wáà narigɛ nī gè, wi de pe sári kire ga buu ki fǎga nyaa tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli mɛ́ lè tugoroʔ, dí gboli ní sí gbɛ̀ jáa bèri lakicɛlilɛ sɛnminɛ sári bèle, bàli bīɛlɛ siɛn wè pe nɛ̄ wèʔ.

Tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli ni liɛlɛ bèle

¹⁷Liɛlɛ bálì bīɛlɛ pe tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli kàrigí lè5.17 Wéli baa Tiit 1.5-9; Piɛ1 5.1. cɛ̀ngɛ wè, pe ’yɛli nɛ́ kpuʔɔrɔ tiɛyɛ siin ní5.17 kpuʔɔrɔ tiɛyɛ siin:Girɛki siɛnrɛ nī dè náʔa gè, ti ’jo: kpuʔɔrɔ siin siin wori. Pàli nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo kpuʔɔrɔ tiɛyɛ siinwori tiī nɛ nyu. Pàli nɛ sɔ̀ngí nɛ́ jo ki kɔri wire wī pe ’yɛli bèri sàri tiɛyɛ siin kanʔa pe mɛ́. Nɛ́ míɛni pàli nɛ sɔ̀ngí cígini nɛ́ jo tiī nɛ nyu peri liɛwɛ kpóri wè béri wi sàri wali ní., bàli cɛ bīɛlɛ pe ŋàʔaná nɛ́ lèbaanna ní nɛ Kulocɛliɛ siɛnrɛ nyu dè níɛ siɛnnɛ tɛnmɛ bèle. ¹⁸Nɛ́ ki cɛ́n Kulocɛliɛ siɛnsɛbɛrɛ ti ’jo: Muɔ sì yɛli bè jùɔ puɔ nùɔ wi nyuɔ nɛ̄ gèʔ a wiī nɛ yaliire sɛ̀ngí dèʔ5.18 Fàn 25.4 tire ti ’juu náʔa gè.. A ti ń’nɛ̀ jo cígini: Baakuɔwɔ wi ’yɛli nɛ́ wi sàri ní wè5.18 Mat 10.10; Luk 10.7tire ti ’juu náʔa gè.. ¹⁹Fǎga yéri ki nɛ̄ʔ bè dìgire taʔa tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli liɛwɛ wáà nɛ̄ʔ fúɔ macɛn a siɛnnɛ siin kire ga laa siɛnnɛ taanri ti ’juu nɛ̀ ceri nɛ́ jo kiī kányiʔɛ gè5.19 Wéli baa Fàn 17.6; 19.15.. ²⁰Bàli pe kapiʔile kpínʔini gèle, ma juu pe nɛ̄ gbɛ̀ngɛ siɛnnɛ pe mìɛni nyaamɛ nɛ̄, kire ga buu bìli pe- fíɛ, pe fǎri kapiʔile kpínʔini gèleʔ.

²¹Mi ’tɔ̀ni nɛ ki nyu nɛ gbɛ̀ngí muɔ mɛ́ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè, nɛ́ Zezi Kirisi yiʔɛ mɛ́ gè, nɛ́ nyìʔɛnɛ tundunminɔ pe yiʔɛ mɛ́ gè bàli bīɛlɛ Kulocɛliɛ ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n wè, ma kajuʔulo gálì cò gèle kpuʔɔ, ma fǎga wàa kaala juu bè ceri gbínʔɛnɛ muɔ sɔ̀ngirɔ nī dèʔ, ma fǎga wàa yige wàa nīʔ.

²²Ma fǎga caanri bè muɔ kiyɛ taʔa yè wàa nɛ̄ fáari bè wi tɛ́ngɛ baara táà nɛ̄ tɛ́ngɛfɔlilɔ gboli nī lèʔ, kire ga buu muɔ fǎga liɛlɛ taa wi kapiʔile nī gèleʔ. -Mìɛ cò cìiliwe.

²³Ma fǎri luʔɔ yákuɔ gbunʔ, bɛ̀ ki yē gè, ma diviɛn cɛ̀ri fàri baa, liyɛyaara tire kɛnmɛ nɛ̄, nɛ́ ki cɛ́n muɔ nɛ yáa túɔntuɔn.

²⁴Siɛnnɛ pálì kapiʔile yē nɛ nyaʔa fáarifaari náʔanɛ kàyuʔu tuu pe nɛ̄ gè, pàli wuʔulo nɛ̂ sí lɛ̀lɛ líɛ níɛ̀ nɛ́ béli nɛ̂ yiri. ²⁵Kire kanumɔ nɛ̄ bè, pàli kacɛ̀ngɛlɛ nɛ̂ wári nɛ̀ cɛ́n. Pàli wuʔulo míɛni sí yē baa, ke nɛ̌ wári bè cɛ́nʔ, nɛ̀ ki yaʔa ke nɛ̌ kò baa làrigɛlɛ súuriʔ.

Sùkulolo pe ’yɛli bèri lúru pe kàfɔlilɔ mɛ́ bèle

¹Bàli bīɛlɛ sùkulolo bèle, pe míɛni ’yɛli peri tɔ́ri nɛ́ pe kàfɔlilɔ ní bèle bèri pe kpóri kpuʔɔ, kire ga buu siɛn fǎga Kulocɛliɛ míʔɛ faʔa gèʔ nɛ́ weli tɛnmɛnɛ ní lè nɛ̀ pínɛʔ. ²A sùkulolo pálì yē baa, pe kàfɔlilɔ piyē tɛ́ngɛfɔlilɔ bèle, pe fǎga pe kàfɔlilɔ faʔa bèleʔ bɛ̀ ki ’nyaa pe ’kò siinyɛninɛ bèle tɛ́ngɛlɛ nī lè6.2 Wéli baa Filɛ 16.. Nɛ̀ ki yaʔa pe sí de baara pe mɛ́ cɛ̀ngɛ bɛ̀ pe kàfɔlilɔ piyē tɛ́ngɛfɔlilɔ, nɛ́ míɛni pe kàfɔlilɔ woli ni ’kpúʔɔ pe mɛ́ wè, peli bálì piyē nɛ tɔ̀ni taʔa pe baacɛ̀nrɛ kɛnmɛ nɛ̄ bè.

Bè puu puɔwɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè kire gī nɛ́ tɔ̀ni ní wè

Ti n’dɛ dàa nɛ̄ muɔ ’yɛli bèri pe tɛnmɛ bèle bè ti juu gbɛ̀ngɛ pe mɛ́ dè. ³A siɛn wáà sí nɛ tɛnmɛnɛ láà niiyɛ kanʔa lè nàa niì yɛli nɛ́ weli Kàfɔli Zezi Kirisi wi kányiʔɛ siɛnrɛ ní dèʔ, nɛ́ tɛnmɛnɛ láà ní nàa niì yɛli nɛ́ kɛnmɛ bíì ní weli ’yɛli bè puu puɔlɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wèʔ, ⁴kire siɛn wiī nɛ wìi nyíɛnɛ nɛ tóri wī, wiì yafiɛn cɛ́nʔ. Nyùgofun kàkiɛrɛ ti ’wi dɛ́ni nɛ̀ tóri nɛ̀ kò yaama wi mɛ́, nɛ́ kàsii caʔara ní dè nyasiɛnkanʔana wori nɛ̄ dè. Kire tiɛyɛ nyáà yire sí nī yejaʔa ki yɛ̀gí, nɛ́ kàsii ní wè, nɛ́ míɛcuʔɔrɔ ní dè, nɛ́ bèri sɔ̀ngibiire sɔ̀ngí siɛnnɛ kɔli mɛ́ gè. ⁵Pe nìɛ túngu nɛ́ pìye ní súuri, bàli bīɛlɛ pe sícilige ki nyɛ́nì koli gè, kányiʔɛ wè pe mɛ́ʔ. Piyē nɛ ki nyaʔa bè mìɛ puɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè, kire yē kɛnmɛ páà bè duniya tɔ̀ni taa wī6.5 Wéli baa Tiit 1.11,14; Piɛ2 2.3..

⁶Gìi sí gī baa gè, bè puu puɔwɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè, kire yē tɔ̀niniʔɛgɛ, a ki yē gàa wi ’taa gè, ki ’yɛli nɛ́ wi ní wè6.6 Wéli baa Filip 4.11-12; Eb 13.5.. ⁷Nɛ́ ki cɛ́n weli sì pɛn nɛ́ yafiɛn ní duniya nī wèʔ, bɛ̀ míɛni ki yē weli sǐ ga tíi kɛ́ nɛ́ yakaa níʔ a weli kɛ́nì yiri duniya nī wèʔ6.7 Wéli baa Zɔbi 1.21.. ⁸A ki sí nyaa burudo tire yē weli mɛ́ dè nɛ́ yaliire ní dè, kire bé yɛli nɛ́ weli ní6.8 Wéli baa Kàs 30.8..

⁹Bàli sí bīɛlɛ piyē nɛ lɔriniʔɛrɛ caa dè, peli bé tuu puuwelige nī gè bè cò pɛnnɛ nɛ̄ lè nɛ́ nyùgofun kanɛdanʔana nìʔɛgɛlɛ nī gèle gàli ke ’pii gèle níɛ báan nɛ́ cúʔɔmɔ nɛ́ pùunnimɔ ní bè6.9 Wéli baa Kàs 23.4; 28.22.. ¹⁰Nɛ́ ki cɛ́n wali tàanma bè, pire bī sìpiimɛ pi mìɛni nìre dè. Pàli funyɔ yē kpoliyo bè wali taa wè, a pe ’líili tɛ́ngɛlɛ koligo nɛ̄ gè, a pe ’wuʔɔniʔɛyɛ cáan pìye nɛ̄.

Te tɛ́ngɛlɛ ni cáanjɛ̀nrɛ cáanri dè

¹¹Nɛ̀ ki yaʔa, muɔ Timote wè, muɔ ŋáà wī Kulocɛliɛ siɛn wè, mari fé kele gálì nɛ̄ gèle. Mari ki caa bèri kasingele kpínʔini ma puu puɔwɔ Kulocɛliɛ nɛ̄ wè, nɛ́ tɛ́ngɛlɛ ní, nɛ́ dɛ́nigɛ ní, nɛ́ lèbaanna ní, nɛ́ funnyige ní6.11 Wéli baa Tim2 2.22; Tes2 1.3-4; Tiit 2.2.. ¹²Te tɛ́ngɛlɛ ni cáanjɛ̀nrɛ cáanri dè, ma bànguɔ sìi cò wè, ŋàa wuʔu nɛ̄ Kulocɛliɛ ’muɔ yeri wè, tɛ́ngɛlɛ náà wuʔu muɔ yé juu nɛ̀ láʔa siɛnniʔɛnɛ nyaamɛ nɛ̄ bè.

¹³Píra ŋáà nī wè, mi sí nɛ ki nyu nɛ gbɛ̀ngí muɔ mɛ́ Kulocɛliɛ yiʔɛ mɛ́ gè, wire ŋáà wi sìi kanʔa wè yɛrɛ ti mìɛni mɛ́ dè, nɛ́ Zezi Kirisi yiʔɛ mɛ́ gè, wire ŋáà wi ’kányiʔɛ juu gè nɛ̀ ceri Pɔnsi Pilati yiʔɛ mɛ́ gè6.13 Wéli baa Zan 18.36-37; 19.11., ¹⁴ma kire kajuugbɛnnɛ cò lè mari tári cìilimɛ nī bè, ma puu dìgire fùn, fúɔ bè taa weli Kàfɔli Zezi Kirisi wi kɛ́nì wìi tìɛ wè.

¹⁵Nɛ́ ki cɛ́n wi bága pɛn bè wìi tìɛ nɛ̀ yɛli nɛ́ lɛ̀lɛ náà ní Kulocɛliɛ ’nyíɛnɛ nɛ̀ kɔ̀n lè, Kulocɛliɛ ŋáà wī fundaanra kɛnfɔli wè, wire ŋáà nigbe wī Fànʔafɔgbuɔwɔ wè, nɛ́ kùlofɔlilɔ pe Kùlofɔli wè, nɛ́ ní kàfɔlilɔ pe Kàfɔli wè6.15 Wéli baa Fàn 10.17; Ŋún 136.3.. ¹⁶Wire nigbe wī sìnguu nī; wiī kòriwo kpìɛnmɛ nī bè bàa nɛ̄ siɛn sǐ gbɛ̀ sìʔɛrɛ kpɔni wèʔ. Siɛn wáà fáala fìɛ wi ’nyaa nɛ̀ nyaaʔ nɛ́ míɛni wàa sǐ gbɛ̀ wi nyaaʔ. Wire nigbe nɛ̄ kpuʔɔrɔ ti ’yɛli nɛ́ fànʔa ki mìɛni ní lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī ! Ki- taa ki puu bɛ̀ !

Walifɔlilɔ yɛrilɛ lè

¹⁷Ma ki juu ma gbɛ̀ngɛ duniya ŋáà walifɔlilɔ mɛ́ bèle ma pe yɛ pe fǎga buu nàgbuʔɔrɔfɔlilɔʔ, pe fǎga sí pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè pe wali nɛ̄ wèʔ, ŋàa wiǐ je mɔgɔ wèʔ6.17 Wéli baa Luk 12.20..

Ki ’yɛli pe- pe sɔ̀ngirɔ taʔa dè Kulocɛliɛ nɛ̄, wire ŋáà wi yaniʔɛrɛ ti mìɛni kanʔa weli mɛ́ dè kire ga buu weli- ti fundaanra taa dè. ¹⁸Peri kacɛ̀ngɛ kpínʔini, pe- puu lɔrifɔlilɔ kakpiʔilijɛ̀ngɛlɛ kɔli mɛ́ gè, peri tàán, peri siɛnnɛ kanʔa bèle6.18 Wéli baa Kakpi 2.42,44; Wurɔ 12.13..

¹⁹A kire ’kpíʔile gè, pe bé lɔriniʔɛrɛ gbuʔulo pìye yiʔɛ mɛ́6.19 Wéli baa Mat 6.20.nyìʔɛnɛ nī lè, gìi ki bé tí pe- kányiʔɛ sìi taa wè, mbànʔa ŋáà wi báan wè.

Siɛnsɛnrɛ dè

²⁰ʔé Timote, -ki sɔ́migɔ ma cò gàa Kulocɛliɛ ’kɛn muɔ mɛ́ gè. Te mìɛ ciʔige nyùgofun siɛnniʔɛrɛ nɛ̄ dè dàa tiì yɛli nɛ́ tɛ́ngɛlɛ ní lèʔ, nɛ́ kàkiɛrɛ ní dè dàa siɛnnɛ pe nyu níɛ finɛnɛ nɛ́ jo tiī kacɛ́nnɛ lè. ²¹Bɛ̀ sí ki yē gè, pàli ’puu nɛ ki sɔ̀ngí nɛ́ jo peli yé kire kacɛ́nnɛ taa lè wī, a pe sí kɛ́nì wàli nɛ̀ láʔa tɛ́ngɛlɛ nɛ̄ lè.

Kulocɛliɛ kpuʔɔrɔ ti- puu yeli nɛ̄ !