ŽAK BATAGAA

Batagaa kaŋ Žak nʼa hantum

Citaaboo fahamandiroo

Žak ka batagaa woo hantum. A nkʼa hantum Isa ganakey kul se kaŋ say-say aduɲɲa kul ra. A nee boro kaŋ sii nda lakkal mʼa wiri Irkoy ga, a ga duu a.

Hoyrayyaŋ ne kaŋ Žak nʼi hantum ganakey se:

• I ma duumi Irkoy bande waati šendey ra.

• I ma baa Irkoy meešennoo.

• I ma baa ngi cinaa ka gomni tee talkey se.

• I masi ngi boŋ cebe.

• I masi borey ciinay.

Boro si hin ka naanay Isa Almasihu Alhabar Boryaa ma goro mana teegoy henna tee, zama «naanay bila teegoy manʼti kala haya bukaw» (zamnaa 2.26).

Borey kaŋ se batagaa sanbandi maaɲey

nda fooyanoo kaŋ teendi i se

¹Agay Žak kaŋ ti Irkoy nda ir Koyoo Isa Almasihu tam ka batagaa woo sanba ka Izirayel alkabiila woy cindi hinkaa (12) kaŋ say-say foo.

Naanay nda lakkal

²Agʼarmey, siiyan dumi-dumey kaŋ duu war, wʼi dii sanda ɲaali de, ³ka bay kaŋ war naanaa siiyanoo ga muɲeyan hay. ⁴Kala muɲeyanoo ma nga goyoo timmandi hala war ma nin ka tee boroyaŋ kaŋ tee ka timme, hala nongu kaŋ ra haya kul si war kuma. ⁵Nda boro goo war ra kaŋ sii nda lakkal, a mʼa wiri Irkoy ga kaŋ ga borey kul noo nda kabedoonay bila citi, a gʼa noo a se. ⁶A mʼa wiri nda naanay bila šikka, zama boro kaŋ ga šikka ga hima nda teekoo bonday kaŋ hewoo gʼa ka koy nongoo kul here. ⁷Boraa woo dumoo masi hongu nga ga duu ir Koyoo do haya, ⁸lakkal hinka-hinkakoyni no, nga fondawey kul ra, a si kay doo foo.

Talka nda almankoyni

⁹Arma talkaa ma ɲaali nda nga jeryanoo, ¹⁰almankoynoo ma ɲaali nda nga yeegandayanoo, zama haya bisante no sanda suboo kutukuryaa. ¹¹Zama waynaa fatta nda nga konnoo, a ga suboo kogandi, nga kutukuryaa ga kaŋ, nga booroo dere. Takaa din da, almankoynoo ga menne nga goyey ra.

Siiyaney

¹²Boraa duu gomni kaŋ ga siiyan suuri, zama nda a duu maa henna, a ga duu hunayan fuulaa kaŋ ir Koyoo na nga allaahidoo zaa borey se kaŋ ga baa nga. ¹³Boro kul kaŋ no, waati kaŋ a siyandi, a masi nee: «Irkoy kʼay sii ya ifutu tee», zama ifutu si hin ka Irkoy sii, nga mo si boro kul sii a ma ifutu tee. ¹⁴Amma boro foo kul mma siyandi waati kaŋ nga boonay futaa nʼa cendi kʼa darga. ¹⁵Woo banda ga, nda boonay futaa zandi, a ga zunubu hay, nda zunuboo nin, a ga buuyan hay.

¹⁶War masi war boŋ darga, agʼarmey, ay baakey. ¹⁷Nooyan henna kul nda nooyan timmante kul si hun kala beene, gaayey Baaba do. Nga kaŋ si barmay, a si tee bii kaŋ ga bere-bere. ¹⁸Nga ibaayoo ra, a nʼir hay cimoo šennoo sabboo ra, hala ir ma tee sanda nga takahayey ize jina-jinawey.

Wa haŋajer Irkoy meešennoo se kʼa ka goy

¹⁹War ma bay, agʼarmey, ay baakey, adamize kul ma cahã ka haŋa kayandi, amma a masi cahã ka šelaŋ, a masi cahã ka futu, ²⁰zama adamize futuyanoo si haya tee kaŋ ga šerre Irkoy jine. ²¹Woo se war ma žiibi kul naŋ, nda laalay futu kul, wa Šennoo kaŋ dumandi war biney ra dii nda bineyaynay, a goo nda hini ka war hundey hallasi.

²²Wa Šennoo ka goy, war masi haŋajer a se hinne ka war boŋ darga. ²³Zama boro kaŋ ga haŋajer Šennoo se, amma a sʼa ka goy, boraa ga hima nda boro kaŋ na nga ndum cimoo guna diji ra, ²⁴a na nga boŋ guna, a koy, de dogoo din da a dirɲa takaa kaŋ ga nga goo. ²⁵Amma boro kaŋ na ašariya timmantaa kaŋ ga sawalandi guna boryo, a duumi a ra, a mana tee haŋajerkaw dirɲante, a gʼi ka goy, boraa ga duu gomni nga goyey ra.

²⁶Nda boro ga hongu addini boro ti nga, amma a si hin nga miɲoo, a mma nga boŋ darga, nga addinaa ti yaada. ²⁷Addinaa kaŋ ra žiibi sii, a ga henan Irkoy ir Baaba jine ti: ma alyatimey nda woyey kaŋ kurɲey buu gaakasinay ngi fararoo ra, ma ni boŋ dii aduɲɲa žiiboo ga.

Masi borey bisandi cere

¹Agʼarmey, war masi borey bisandi cere ir Koy daržantaa Isa Almasihu naanaa ra. ²Nda boro kaŋ wura korbay goo kaboo ra, darbay henna goo jindoo ra, huru kate war margaroo2.2 «margaroo», Grek šenni ra, almaganaa faa ti «margahugoo». ra, de talka foo mo huru kate kaŋ darbay žiiba goo jindoo ra, ³war na boraa kaŋ ga darbay hennaa goo beerandi ka nee a se: «Ni, goro ne nongu hennaa woo ra». Amma war nee talkaa se: «He ni, kay no din ni cewey ga», wala «Goro ganda ay cewey cire». ⁴War hunday game, war na borey bisandi cere, war mana tee ciitikaw lakkal laalayaŋ wala?

⁵Wa haŋajer, agʼarmey, ay baakey, Irkoy nka borey kaŋ aduɲɲa gʼi himandi talka suuba kʼi tee naanaykaw beeriyaŋ kʼi tee Irkoy Laamaa tubukawyaŋ kaŋ a na allaahidu zaa borey se kaŋ ga baa nga. ⁶Amma war, war na talkaa kaynandi. Manʼti almankoyney no ma war daŋ ngi hinoo cire, manʼti ngi no ma war ka koy ciitikey jine? ⁷Manʼti ngi no ma maa hennaa wow kaŋ ga ciyandi war ga?

⁸Šikka sii kaŋ nda war na ašariya beeroo tabatandi sanda takaa kaŋ nda Citaaboo nʼa har ka nee: «Ma baa ni cinaa sanda takaa kaŋ nda nʼga baa ni boŋ»2.8 Sargarey 19.18., war na haya henna tee. ⁹Amma nda war na borey bisandi cere, war na zunubu tee. Ašariyaa ga war zukandi, ašariyaa hookaw ti war. ¹⁰Boro kaŋ na ašariyaa kul dii, amma a na kanje folloku kuta, boraa na kanjey kul kuta. ¹¹Zama boraa kaŋ nee: «Masi zina»2.11 Fattaroo 20.14; Alhukumoo 5.18., nga da ka nee mo: «Masi boro wii»2.11 Fattaroo 20.13; Alhukumoo 5.17.. Nda nʼsi zina, amma nʼga boro wii, ni tee ašariyaa hookaw. ¹²Wa šelaŋ war ma goy sanda boroyaŋ kaŋ ašariyaa kaŋ ga sawalandi gʼi ciiti, ¹³zama ciitoo ga tee haya kaŋ ra hinnari sii borey se kaŋ si hinna. Hinnari ga hin ciiti.

Teegoyey no ma naanaa timmandi

¹⁴Agʼarmey, macin no a gʼa hanse nda boro ga nee nga ga naanay, ka gar nga teegoyey sʼa cebe? Naanaa ga hin kʼa hallasi wala? ¹⁵Nda war armaa wala war woymaa baɲi, a sii nda nga zaari kul meehunaa, ¹⁶de boro foo war ra nee a se: «Koy nda alaafiya, ma cankan, ma kungu», ka gar a manʼa noo hayaa kaŋ ga a ga too, macin no a gʼa hanse? ¹⁷Takaa din da ti naanaa, nda teegoy sii a bande, nga boŋ se bukaw no.

¹⁸Boro ga nee: «Naanaa goo ma ne, teegoy hennayaŋ goo ya ne.» Ni naanaa cebe bila teegoy, ay gʼay naanaa cebe ma ne ay teegoyey ra. ¹⁹Nʼga naanay kaŋ Koy folloku bara, haya henna no, ganjey mo ga naanay, de i ga jijiri. ²⁰He boro yaadaa, nʼga baa ma bay kaŋ naanaa bila teegoy sii nda nafaw? ²¹Ibirahima, ir baaba, manʼti teegoy kʼa tee boro šerrante kaŋ a na nga izʼaroo Isiyaka daŋ sargari tonadogoo boŋ ka nee nga gʼa kaa sargari? ²²Nʼdii kaŋ naanaa nda nga teegoyey ka goy cere bande. Teegoyey no ma naanaa tabatandi. ²³Citaaboo šennoo tabati kaŋ nee: «Ibirahima naanay Irkoy, de a kabandi a se šerretaray.»2.23 Sintinoo 15.6. A ciyandi: Irkoy ceroo.2.23 Ezayi 41.8; Taarikey 2to 20.7.²⁴War dii kaŋ teegoy no ma adamize tee boro šerrante, manʼti naanaa hinne.

²⁵Woykuuroo Rahab2.25 Žozuwe 2.1–21. mo, manʼti teegoyey kaŋ a nʼi tee maaganda se a tee boro šerrante, kaŋ a na dontokey dii kʼi ka koy nda fondo foo tana? ²⁶Zama takaa kaŋ nda gaaham bila hundi manʼti kala bukaw, takaa din da naanay bila teegoy manʼti kala haya bukaw.

Boro, ma hin ni miɲoo

¹Agʼarmey, war masi boobo ka tee alfa, war ma bay kaŋ ir kaŋ ti alfagey, ir ciitoo ga kuu, ²zama cee booboyaŋ ir kul ga kaŋ. Boro kaŋ si dere nga šennoo ra manʼti kala boro kaŋ tee ka timme. A goo nda mo nga gaahamoo kul se hini. ³Nda ir ga aljam daŋ baryey miɲey ga hala i mʼir ibaayoo tee, ir gʼi juwal ka koy nda ngi kunturey kul nongu kaŋ ra ir baa. ⁴Nga ne, harihii beerey mo, takaa kul kaŋ nda i ga beeri, hew beerey gʼi tuti, amma leemu kaccu foo no mʼi ka koy nongu kaŋ zurandikaa baa ra. ⁵Takaa din da, deene mo manʼti kala gaaham nongu kaccu, a ga hin ka haya beeriyaŋ ka bolsay. Wa guna takaa kaŋ nda nuune-ize ga hawsa beeri ton! ⁶Deene manʼti kala nuune. Deene goo ir gaahamey ra sanda aduɲɲa laalaa. Nga no ma gaaham kul žiibandi. Nga no ma nuune daŋ ir hunaroo kul ra. Žahannam nuunaa no mʼa diinandi. ⁷Ganjihooga dumi kul, nda cirawey, nda gandakoyey, nda haroo hayey ga goojandi, adamize no mʼi gooji. ⁸Amma deene, boro kul si hin kʼa gooji: haya futu no kaŋ si kay nongu foo. A ga too met nda naaji kaŋ ga wiiya. ⁹Nga nda ir gʼir Koyoo, ir Baaba saabu, nga nda ir ga adamizey danga kaŋ takandi ka hima nda Irkoy. ¹⁰Mee follokaa ra gaarari nda dangari ga hun. Agʼarmey, a si hima ka tee takaa woo. ¹¹Hari dandiguusu follokaa, hari henna nda ihotta ga hun a ra wala? ¹²Agʼarmey, jeejayɲaa ga hin ka zaytu-izeyaŋ hay wala mo alanebɲaa ma jeejay hay? Nongu kaŋ ra hari ciiri-ciirante ga fatta si hin ka haŋ hari noo.

Lakkal dumi hinkaa

¹³May ti lakkalkoynoo nda fahamantaa war ra? Boraa ma nga teegoyey cebe nga dira taka hennaa ra nda bineyaynay nda lakkal. ¹⁴Amma nda canseyan futu nda alhaasiditaray goo war biney ra, war masi bolsay, war masi taari cimoo ga. ¹⁵Woo manʼti lakkaloo kaŋ ga hun beene. Aduɲɲa, nda adabbawey, nda ganjey wane nda a, ¹⁶zama nongu kaŋ ra canseyan nda alhaasiditaray goo, taka šiira nda goy laala dumi kul ga garandi a ra. ¹⁷Lakkaloo kaŋ hun beene, haya jinaa ti, a ga henan, a ga alaafiya noo, a ga boro tee boro boryo, a ga waafakay ceeci, a ga too met nda hinnari nda teegoy henna, a si borey daŋ cere jine, almunafikitaray sii a ra. ¹⁸Izoo kaŋ šerretaraa gʼa hay ga dumandi alaafiyaa ra, alaafiyakoyney se a ga teendi.

Ceretaray dumi hinka

¹Man ra wongey, man ra alfitinawey kaŋ goo war game ga hun? Nʼbay bine-ibaayey kaŋ ga cere kar, war hamey ra i ga hun? ²War ga hayey boonay, amma war si duu ey. War ga boro wii, war moɲey ga baa haya, amma war si hin ka duu a. War ga yenje, war ga wongu, war si duu, zama war si Irkoy ŋaaray. ³War ga ŋaaray, amma war si duu, zama war si ŋaaray nda fondaa, war si ŋaaray kala war bine-ibaayey teeyanoo se. ⁴Zinateerey, war nka si bay kaŋ aduɲɲa ceretaraa manʼti kala ka tee Irkoy se iberi wala? Adiši boro kaŋ ga baa nga ma tee aduɲɲa se cere, mma tee Irkoy se iberi. ⁵Wala war mma hongu Citaaboo mma šelaŋ yaada kaŋ a nee kaŋ Irkoy ga hanse ka baa hundoo kaŋ a nʼa daŋ ir ra, a ga canse a se? ⁶Amma a ga anneema beeri noo ka bisa aduɲɲa wanoo, woo se Citaaboo nee:

«Irkoy ga binebeerey gandu,

amma a ga alhormo tee borey se kaŋ ga ngi boŋ yeeti ganda.»4.6 Yaasawey 3.34.

⁷Adiši, wa cindi Irkoy cire, wa kay Ibilisi se, a ga zuru ka mooru war ga. ⁸Wa man Irkoy, a ga man war. Zunubantey, wa war kabey ɲumay, lakkal hinka-hinkakoyney, wa war biney henanandi. ⁹Wa war binemaraa bay, war biney ma kankam, war ma hẽe. War haaraa ma bere ka tee binemarayyan, war ɲaaloo ma tee binehasaraw. ¹⁰Wa war boŋ yeeti ganda ir Koyoo se, a ga war jer.

Masi ni armaa ciiti

¹¹Agʼarmey, war masi cere maa hasara, boro kaŋ ga daŋ nga armaa ga wala a ga nga armaa ciiti, ašariyaa ga boraa daŋ, ašariyaa no a nʼa ciiti. Nda nʼna ašariyaa ciiti, ni manʼti nga ganakaw, nga ciitikaw ti ni. ¹²Boro folloku ti ašariyaa gorandikaa nda nga ciitikaa, a ga hin ka boro hallasi, a ga hin kʼa halaci. Amma ni, ni ti may ka ni cinaa ciiti?

Masi ni boŋ jer

¹³Sohõ war ga ay goo, war kaŋ ga nee: «Hõ wala suba ir ga koy koyra filaana ra, ir ga jiiri foo tee no din, ir ga maamala, ir ga albaha tee.» ¹⁴War si bay haya kaŋ no suba gʼa hay. Macin ti war hunaroo? A manʼti kala harandaŋ kaŋ ga kaa alwaati kayna, woo banda ga, a ga dere. ¹⁵War mma hima ka nee: «Nda ir Koyoo baa, ir ga huna, ir ga woo tee wala ir ga woo tee.» ¹⁶Amma sohõ, war ga war boŋ jer war bolsiyaney ra. Bolsiyanoo woo dumoo kul ga laala. ¹⁷Boro kaŋ ga wan ka ihenna tee, de a manʼa tee, boraa na zunubu tee.

Kašetayaŋ almankoyney ga kaŋ ga goykey fara-bagaa ŋaa

¹Sohõ war ga ay goo, almankoyney! Wa hẽe war ma yooyo bonawey kaŋ ga kaŋ war boŋ maaganda se. ²War almaanoo funbu, dusey ga war bankaarawey zenji. ³Guuruboosu tun war wuragoo nda war nzorfu kaaraa ra, ngi guuruboosoo ga seedetaray tee war ga, a ga war gaahamey ŋaa sanda nuune. Zaari korawey kaŋ ga kaa ra war na alman marga. ⁴Nga ne, goykey kaŋ goy war faarey hegaa ra, war na ngi banaa dii, banaa kaati, hegaykey kaatoo huru hala ir Koyoo, Aduɲɲakoyoo haŋaa ra. ⁵War huna kaani ra laboo ga, war cindi daame ra. War na war boŋ naasandi sanda alman kaŋ i nʼa soolu han foo a ma koosandi. ⁶War na boro šerrantaa zukandi kʼa wii. A mana war gandu.

Wa suuri, ir Koyoo kaayanoo man

⁷Adiši agʼarmey, wa gaabu suuri ga hala ir Koyoo kaayanoo ga. Wa alfaroo guna kaŋ ga laboo dumari-ize henney batu. A ga suuri ngi maaganda se hala i ga duu ncirɲi jinaa nda ikokorantaa. ⁸War mo, war ma suuri, wa bine tee, zama ir Koyoo kaayanoo man.

⁹Agʼarmey, war masi cere ciinay hala war masi ciitandi. Nga ne, ciitikaa goo ma kay hugoo miɲoo ga. ¹⁰Agʼarmey, zarabi nda suuri here, wa annabey kaŋ šelaŋ ir Koyoo maaɲoo ga guna ka tee. ¹¹Nga ne, borey kaŋ ga muɲe duu gomni. War maa Ayuba muɲeyanoo alhabaroo, war dii kokoroo kaŋ ir Koyoo nʼa noo a se, ir Koyoo ga hanse ka tamalla, a ga hinna.

¹²Haya kul kaŋ no, agʼarmey, war masi žee, a ma tee nda beenaa, wala laboo. War masi žeeyan dumi kul tee. War ayyowoo, a ma tee ayyo, war kalaawoo ma tee kalaa, hala ciiti masi kaŋ war boŋ.

Irkoy ŋaarayyan nda naanay

¹³Boro goo war ra kaŋ ga zarabi wala? A ma Irkoy ŋaaray. War boro kaŋ ga ɲaali, a ma don ka Irkoy saabu. ¹⁴Boro kaŋ ga wirci war ra, a ma ciya Egilizoo boro beerey se i ma Irkoy ŋaaray a se kʼa yon nda jii ir Koyoo maaɲoo ga. ¹⁵Irkoy ŋaarayyan kaŋ teendi nda naanay ga wircikoynoo hallasi, ir Koyoo gʼa tunandi. Nda a nka zunubu tee, a ga yaafandi a se. ¹⁶Woo se wa war zunubey har cere se, war ma Irkoy ŋaaray cere se hala war ma duu ka duu baani. Boro šerrante, nda a na Irkoy ŋaaray, nga ŋaarayyanoo ga hanse ka bara nda alfayda. ¹⁷Ilyasu manʼti kala adamize sanda ir cine. A na Irkoy ŋaaray nda hini ncirɲi masi kaŋ, de mo ncirɲi mana kaŋ laboo boŋ jiiri hinza nda handu iddu. ¹⁸A yee koyne ka ŋaaray, beenaa doo. Laboo na ize tee.

¹⁹Agʼarmey, nda war affoo mooru cimoo, de boro nʼa yeeti kate, ²⁰war ma bay kaŋ boro kaŋ kate zunubante kaŋ dere fondaa ga, boraa ga hundoo hallasi buuyan ra, a na zunubu boobo daabu.