Bataga jinaa kaŋ Piyer nʼa hantum

Citaaboo fahamandiroo

Piyer ka batagaa woo hantum. Isa taalibi woy cindi hinkaa (12) affoo no. Nga armaa ti Andere, sorkoyaŋ no, amma waatoo kaŋ Isa nʼi cee i ma hanga nga, i na hayaa kul naŋ ka hanga a (Matiyu 19.27; Marku 10.28; Luka 18.28).

Piyer mana batagaa woo sanba kala ganakey se kaŋ goo gandawey ra kaŋ goo Tirki laboo ga. Woo gar ganakey ga taabi, woo se a na batagaa woo hantum i se ka biney daŋ kaŋ i ma gaabandi Isa bande kaŋ na haya hennayaŋ jisi i se beenaa ra. I ga duu ey waati kaŋ Isa yee kate kʼi ceeci laboo ga. A nʼi bayrandi kaŋ i ma cindi henanyan ra. I ma tee himakasinayyaŋ borey se haya kul here hala haya kul kaŋ i gʼa tee ma tee haya kaŋ ga Irkoy teegoyey cebe, hala woo ma kate borey kaŋ si Irkoy bay «ma Irkoy beerandi war goy henney kaŋ i ga dii ey sabbu se…» (zamnaa 2.12).

1

Borey kaŋ se batagaa sanbandi maaɲey

nda fooyanoo kaŋ teendi i se

1Agay Piyer, Isa Almasihudiyaw ka batagaa woo sanba Irkoy boro suubantey se kaŋ goo yawtaray ra, kaŋ say-say Poŋ, nda Galati, nda Kapados, nda Azi, nda Bitini gandawey ra. 2War suubandi ka sawa nda woo kaŋ Baaba Irkoy nʼa kayandi, ka tee henanante nga Hundoo albarkaa ra hala war ma haŋajer Isa Almasihu se, de mo nga kuroo ma say-say war ga ka war henanandi. Irkoy anneemaa nda nga alaafiyaa ma kaa war ga nda booboyan.

Naata hunante

3Albarka ma bara Irkoy se kaŋ ti ir Koyoo Isa Almasihu Koyoo nda nga Baaba. Nga tamalla beeroo ra a nʼir hayandi taaga naata hunante se Isa Almasihu kaŋ tun bukawey ra albarkaa ra. 4A na tubu jisi war se beenaa ra kaŋ si hin ka funbu, a si žiibi, a si hasara. 5War kaŋ naanaa albarkaa ra, Irkoy hinoo ga war lakkal hallasiyan se kaŋ soolu ka bangandi waati kokorantaa ga.

6Woo se war ga war ɲaaloo cebe ba nda a tilasu war biney ma maray waati kayna nda siiyan dumi-dumiyaŋ, 7hala war naanaa kaŋ ga siyandi ma duu saabuyan, nda darža, nda beeray Isa Almasihu bangayroo ga. War naanaa bisa wura kaŋ ga dere kaŋ a ga siyandi nuune ra. 8Nga kaŋ, ba kaŋ war mana dii a, war ga bagʼa, war ga naanay a, ba kaŋ se sohõ da war si dii a, war ga yafarhã nda ɲaali daržante kaŋ si hin ka fillandi, 9zama war goo ma too war naanaa guwoo ga, maanaa [war] hundey hallasiroo.

10Haya kaŋ ti hallasiroo din, annabey kaŋ na annabitaray tee Irkoy anneemaa kaŋ war duu a ga, i ceeci, i hãa hallasiroo woo ga. 11Almasihu Hundoo kaŋ goo i ra no mʼi bayrandi Almasihu laazaabawey nda daržaa kaŋ a ga duu a laazaabawey bandawey ga. Hayey kaŋ Hundoo gʼi bayrandi annabey se, annabey ga ceeci nda hinay ka ngi waatey nda ngi teetakaa bay.1.11 Zabur 22; Ezayi 53; Luka 24.25–26.12Irkoy bangandi annabey se kaŋ hayey wey manʼti ngi boŋ ga i goo, war ga i goo. Sohõ, hayey wey Alhabar Boryaa waazukey nʼi har war se Hundi Henanantaa kaŋ hun beenaa ra albarkaa ra. Hayey wey, almalaykey ga boonay ngi ma fuuni ka dii ey.

Ir ma dira henanyan ra

13Woo maaganda se war ma war lakkaley kanandi ka dii. War ma hin war boŋ, war ma war naataa kul daŋ anneemaa ra kaŋ war ga duu a Isa Almasihu bangayroo ga. 14Boonay futawey kaŋ cindi war ra waatoo kaŋ ra war si haya bay, war masi hanga i bande. Wa tee sanda zankayaŋ kaŋ ga haŋajer. 15Takaa kaŋ nda boraa kaŋ na war cee ga henan, war mo ma henan war dira takaa kul ra. 16Zama a hantumandi Citaaboo ra ka nee: «Wa henan, zama ay ga henan.»1.16 Sargarey 19.2.

17Nda war ga Irkoy kaŋ si borey bisandi cere cee sanda war Baaba, a ga boro foo kul ciiti ka sawa nda nga teegoyoo, war ma dira hunburay ra war yawtaraa waatoo ra kaŋ war gʼa tee laboo ga. 18War ga bay kaŋ manʼti hayayaŋ kaŋ ga dere sanda nzorfu kaaray wala wura nda war dayandi ka hun war diraa takaa yaadawey ga kaŋ war duu ey war baabey alaadaa ra. 19Amma Almasihu kuri hay šendaa ka war day ka war kaa kabe ra, sanda feeji-ize kaŋ ga laybu sii, ndella sii. 20Irkoy nka jin ka Almasihu suuba za aduɲɲa mana daara, amma waati korawey ra a nʼa bangandi war maaganda se. 21Nga albarkaa ra war naanay Irkoy kaŋ nʼa tunandi bukawey ra kʼa noo darža taka kaŋ ra war naanaa nda war naataa ma bara Irkoy ra.

22War na war hundey henanandi nda cimoo haŋajeryanoo ka armataray baji tee kaŋ ra almunafikitaray sii. War ma baa cere nda soobay nda bine [kaaray]. 23Zama war hayandi taaga, a mana teendi nda dumi kaŋ ga funbu, a mana teendi nda kala dumi kaŋ si funbu, Irkoy meešenni hunantaa kaŋ ga duumi albarkaa ra, 24zama Citaaboo nee:

«Hundikoyni kul manʼti kala sanda subu,

nga daržaa kul si hima nda kala suboo kutukuryaa.

Suboo kogu, de kutukuryaa kaŋ,

25amma ir Koyoo šennoo ga duumi hala abada.»1.24–25 Ezayi 40.6–8.

Šennoo woo manʼti kala woo kaŋ Alhabar Boryaa nʼa har war se.

2

Tondi hunantaa nda jama henanantaa

1Woo maaganda se war ma laalay kul nda zanbayan kul naŋ, nda almunafikitaray, nda canseyan, nda cere maahasaraw kul. 2Sanda zanka taanayaŋ wa hanse ka baa waa cimoo2.2 Waa cimoo manʼti kala Irkoy meešennoo. hala a ma duu ka war ka beeri hallasiroo se, 3nda «war nʼir Koyoo taba kaŋ a ga boori»2.3 Zabur 34.9..

4Wa man a, tondi hunantaa no, adamizey mana yadda a ga, amma a suubandi, nga hayoo ga boobo Irkoy do. 5War hunday mo, sanda tondi hunanteyaŋ wa huru hugoo cinaroo ra kaŋ ra Irkoy Hundoo ga kaa ka goro, ka tee sargari juwalkaw margari henanante, ka sargari kaa ka sawa nda Irkoy Hundoo kaŋ ga kan Irkoy se Isa Almasihu albarkaa ra. 6Zama a hantumandi Citaaboo ra ka nee:

«Nga ne, ay ga hugoo kanjoo tondi foo

kanandi Siyoŋ koyraa ra.

Tondi suubante no kaŋ hayoo ga boobo.

Boro kaŋ naanay a si haw hala abada.»2.6 Ezayi 28.16.

7War kaŋ naanay a, hayoo ga beeri war se, wey kaŋ mana naanay a,

«tondoo kaŋ cinakey nʼa fur,

nga no ka tee hugoo kanjoo tondoo.»2.7 Zabur 118.22.

8Koyne mo

«tondoo no kaŋ ga boro cewoo ga cabu,

tondoo no kaŋ ga boro kaŋandi.»2.8 Ezayi 8.14.

Cewey ga cabu, zama i mana haŋajer Šennoo se, woo ti haya kaŋ kayandi ka duu ey.

9Amma war, war manʼti kala dumi suubante, «Kokoyoo sargari juwalkey, ganda henanante»2.9 Fattaroo 19.6 guna., jama kaŋ ti Irkoy wane, hala war ma haya beerey deede kaŋ a nʼi tee war se, nga kaŋ na war cee ka war kaa kubaa ra ka war daŋ nga gaay hennaa ra.

10War kaŋ waatoo din «war manʼti jama»2.10 Alhukumoo 32.21.,

amma sohõ war tee Irkoy jamaa,

war kaŋ «mana duu tamallayan»2.10 Oze 2.1, 23, 25.,

amma sohõ war duu tamallayan.

Wa haŋajer Irkoy se, war ma haŋajer boŋkoyney se

11Ay baakey, ay ga war hoyray, war kaŋ manʼti kala sanda naarukawyaŋ nda yawyaŋ, war ma war boŋ dii boonawey ga kaŋyaŋ ga hundi wongu. 12War ma dira nda taka henna borey kaŋ si Irkoy bay jine, hala waati kaŋ i ga war maaɲey hasara ka nee kaŋ war manʼti kala goy futu teekawyaŋ, i ma Irkoy beerandi war goy henney kaŋ i ga dii ey sabbu se han kaŋ a kaa i do.

13Yaamar kul kaŋ adamizey nʼa gorandi war ma war boŋ yeeti a se ganda ir Koyoo sabbu se, a ma tee kokoyoo kaŋ kone hini beeroo goo, 14wala a ma tee gofornerey sanda borey kaŋ kokoyoo nʼi sanba i ma goy futu teekey zukandi ka goy henna teekey saabu. 15Irkoy ibaayoo ti war ma goy henna tee ka lakkal jaŋantey kaŋ si haya bay miɲey daabu. 16Wa tee borcinyaŋ bila nda war ma borcintaraa din tee haya kaŋ ga laalay daabu. Wa goy sanda Irkoy tamyaŋ. 17Wa adamizey kul beerandi, wa baa war armey, wa hunbur Irkoy, wa kokoyoo beerandi.

Almasihu zarabi ka himakasinay naŋ ir se

18War, goykaw-izey, wa yee war jineborey se ganda nda beeray timmante, manʼti wey din hinne kaŋ ga hennay i ga boori, amma ba wey kaŋ ga šendi. 19Zama anneema no boro ma zarabi haya ra kaŋ a si hima nda a, ka goy futu muɲe Irkoy hunburay maaganda se. 20Macin beeray bara war se ka barzu muɲe zunubu se? Amma nda war ga muɲe ka goy henna tee nda ka zarabi, anneema no boraa se Irkoy do. 21Woo ti hayaa kaŋ se war ciyandi, zama Almasihu mo nka zarabi war se, a na himakasinay naŋ war se kaŋ war mʼa guna kʼa tee.

22«Nga kaŋ mana zunubu tee,

dargari mana bay ka hun miɲoo ra.»2.22 Ezayi 53.9.

23Nga kaŋ i nʼa wow, amma a manʼa bana,

a zarabi, amma a mana zahã,

a nka nga boŋ talfi ciitikaw šerrantaa ga.

24«Nga kaŋ nʼir zunubey jeeje nga kunturoo ga»

ka kanjandi bundoo ga,

hala zunubu tenje ir ma buu ka huna šerretaraa se.

«Nga marayyaney ka war noo baani.

25Zama war cindi ka dere sanda feejiyaŋ»2.24–25 Ezayi 53.4–6.,

amma sohõ war yee kate kurkaa

nda war hundey talfikaa do.

3

Woyey nda ngi kurɲey

1Takaa din da, war mo woyey, wa yee ganda war kurɲey se, hala ba nda boroyaŋ goo i ra kaŋ si haŋajer Irkoy meešennoo se, wandey dira takaa mʼi ka naanay bila šenni, 2zama i ga dii war dira takaa kaŋ ga henan, a teendi Irkoy hunburaa ra. 3War taalamoo masi tee tarayheroo, maanaa turyan, nda wura hiiri, nda bankaaray henna. 4Amma war taalamoo ma tee boro kuneheroo kaŋ goo tuguyan ra, kaŋ ti bineyaynay kaŋ ga kani, woo ti taalam kaŋ si hasara kaŋ goo nda hay beeri Irkoy do. 5Takaa woo nda cee jinaa woy henanantey kaŋ naata Irkoy ra ga taalam. I ga yee ngi kurɲey se ganda. 6Sanda Sarata kaŋ ga yee nga kurɲoo Ibirahima se ganda kʼa cee nda «ay koyoo»3.6 Sintinoo 18.12.. Nga izey ti war nda war ga goy henna tee, war si naŋ haya kul ma war hunburandi ka war biney ɲaami.

7Takaa din da, war mo kaŋ ti kurɲey, war ma war wandey dii nda lakkal, woy takaa ga hima nda haya kaŋ ga yalaafu nda war wanoo. Wʼi beerandi, zama ngi mo ga hunaroo anneemaa tubu, hala war ŋaarayrey, haya kul masi huru ngi nda Irkoy game.

Wa soolu zarabiyan se

8Woo kul banda ga, war kul ma tee miile foo, war ma hinna, war ma baa cere sanda armayaŋ, war ma tamalla, war ma war boŋ yeeti ganda. 9War masi ifutu ka ifutu bana, war masi šenni futu bana nda šenni futu, amma wa albarka daŋ, zama woo se war ciyandi hala war ma duu ka albarkaa tubu. 10Citaaboo nee:

«Boro kaŋ ga baa hunayan,

de a ga baa nga ma dii zaari hennayaŋ,

a ma nga deenoo dii ifutu ga,

miɲoo masi zanba.

11A ma mooru ifutu ka ihenna tee,

a ma alaafiya ceeci ka gaabandi a bande.

12Zama ir Koyoo moɲey goo boro šerrantey ga,

a ga haŋajer ngi ŋaarayroo se.

Amma ir Koyoo ga nga ndumoo bere ifutu teekey se.»3.10–12 Zabur 34.13–17.

13May no ma ifutu tee war se nda war ga durkutu ihenna teeyan ga? 14Koyne mo ba nda war ga zarabi šerretaray sabbu se, war duu gomni, war masi hunbur ey, war lakkaley masi ɲaami. 15Wa ir Koyoo Almasihu daŋ jere ga war biney ra, de mo waati kul, boro kul kaŋ na war hãa nda war naataa, war ma soolu ka boraa zaabi, 16amma war mʼa tee nda bineyaynay, nda beeray, nda bine henanyan, hala borey kaŋ ga war maaɲey hasara ka war dira taka hennaa Almasihu bande kaynandi ma duu ka haw. 17Zama boro ma zarabi ihenna teeyan se, nda Irkoy ibaayoo no baa boro ma zarabi ifutu teeyan se. 18Almasihu mo buu cee folloku zunubey maaganda se, boro šerrantaa zarabi borey kaŋ si šerre se hala nga ma war ka too Irkoy do. Gaahamoo wiiyandi, amma Irkoy Hundoo nʼa hunandi. 19Hundoo din albarkaa kʼa ka koy hundey waazu kasaa ra. 20Borey no kaŋ cee jinaa din i mana haŋajer Irkoy se waatoo kaŋ a ga suuri zamanoo kaŋ Nuhu ga sunduku beeroo kaŋ tee harihii cin kaŋ ra boro kayna, maanaa boro yaaha hallasi haroo ra. 21Haroo woo ga hima nda sanda batizeyanoo kaŋ ga war hallasi sohõ. Batizeyanoo woo manʼti a mma gaaham žiibi kaa, amma a mma cebe kaŋ nga ga Irkoy gana nda nga lakkaloo kul. Batizeyanoo gʼir hallasi, zama Isa Almasihu tun bukawey ra, 22a koy beenaa ra, a goo Irkoy kabe hennaa ga, almalaykey, nda hiney, nda gaabey na ngi boŋ yeeti a se ganda.

4

Dira taka taaga

1Almasihu zarabi nga gaahamoo ra, woo se war mo ma miileyan follokaa woo tee war wongu jinaa, zama boro kaŋ zarabi nga gaahamoo ra, koyoo benandi nda zunubu, 2hala waatoo kaŋ cindi a se nga hunaroo ra gaaham here, a masʼa tee adamize boonawey se, amma a mʼa tee Irkoy ibaayoo se. 3War na waati tee kutakey ibaayoo ra, a wasa yaada. War cindi ka huna izefututaray ra, nda boonay futawey, nda suuyan, nda ka ŋaa ka haŋ ka hoo, nda tooru ganayan kaŋ ti haya kaŋ si bisa. 4Boŋey ga haw kaŋ war si izefututarawey wey tee ngi bande, i ga war wow. 5I ga kaa ka kay boraa jine kaŋ soolu ka baahunantey nda bukawey ciiti. 6Zama woo maaganda se ba bukawey, Alhabar Boryaa harandi i se. Ba kaŋ i mana ciitandi kala hayey se kaŋ i nʼi tee aduɲɲa ra ngi hunaroo ga, sohõ i ma huna Irkoy se nga Hundoo albarkaa ra.

Ir ga hima ka tee goykaw hennayaŋ

7Haya kul benantaa man. Wa war lakkaley kanandi ka war boŋ gagay hala war ma hin ka Irkoy ŋaaray. 8Amma woo kaŋ bisa haya kul ti war ma hanse ka baa cere, zama baji ga zunubu boobo daabu. 9War ma cere yawzunbay bila ŋuunuŋuunu. 10War affoo kul anneemaa nooyanoo kaŋ a duu a, war mʼa ka war cerey almuraadey hanse ka tee Irkoy anneemaa dumi-dumiyaŋ talfikaw. 11Boro kaŋ ga waazu, a ma tee Irkoy meešennoo no a gʼa har. Boro kaŋ ga goy mʼa tee nda gaaboo kaŋ Irkoy gʼa noo a se, hala haya kul ra darža ma bara Irkoy se Isa Almasihu albarkaa ra, nga kaŋ darža nda gaabi goo a se abada hala abada! Amin.

Zaraboo kaŋ boro ga dii a naanaa sabbu se

12Ay baakey, nuunaa kaŋ goo war game ka war sii masi tee war se boŋhaway, ma nee haya kaŋ si kubay. 13Wa ɲaali kaŋ war duu Almasihu zarabey ra, hala mo war ma hanse ka yafarhã waati kaŋ nga daržaa ga bangay. 14Nda i ga war wow Almasihu maaɲoo se, war duu gomni, zama daržaa Hundoo kaŋ ti Irkoy Hundoo goo war ga. 15War ra, boro kul masi zarabi zama borowiikaw no, wala zay, wala goy futu teekaw, wala a ga huru šenni waaniyaŋ ra. 16Amma nda boro ga zarabi zama kretiyeŋ no, a masi tee a se haawi, a ma Irkoy beerandi maaɲoo woo se. 17Zama waatoo too kaŋ ra ciitoo ga sintin nda Irkoy hugoo, ka gar nda a sintin nda ir, macin no borey kaŋ mana haŋajer Irkoy Alhabar Boryaa se ga ti a suba? 18Citaaboo nee:

«Nda boro šerrantaa hallasiyanoo ga šendi,

macin no boro laaley nda zunubantey ga ti a?»4.18 Yaasawey 11.31.

19Woo maaganda se borey mo kaŋ ga zarabi ka sawa nda Irkoy ibaayoo, ma ngi hundey talfi Takakaa ga kaŋ ga laadir ka cindi ka goy henna tee.

5

Huga nda Irkoy feeji kuroo

1Ay ga boro beerey kaŋ goo war ra hoyray, agay kaŋ ti boro beeri sanda ngi, kaŋ ti seede Almasihu zarabey se, ay goo nda baa daržaa ra kaŋ ga kaa ka bangay: 2wa Irkoy feeji kuroo kur kaŋ goo war kone. [Wʼi hawgay,] amma a masi tee sanda gaabi haya. Wʼa tee nda war boŋ, ka sawa nda Irkoy ibaayoo, a masi tee nooru baji se, a ma tee haya kaŋ war gʼa tee, zama a ga kan war se. 3Borey kaŋ talfandi war ga, war masi gaabi daŋ i ga, wa tee feeji kuroo se boroyaŋ kaŋ i mʼi guna ka tee. 4Waati kaŋ kurkey boŋkoynoo bangay, war ga duu kokoy fuula daržantaa kaŋ si hasara.

5Takaa din da, war mo soogey, wa yee ganda boro beerey se. War nda cere, war kul ma boŋ yeeti gandayan tee sanda darbay, zama Citaaboo nee:

«Irkoy ga binebeerey gandu,

amma a ga alhormo tee borey se kaŋ ga ngi boŋ yeeti ganda.»5.5 Yaasawey 3.34.

6Woo se wa war boŋ yeeti ganda Irkoy kabe gaabantaa se, hala a ma war jer waatoo kaŋ kayandi ra. 7Wa war alhuzuney kul fur a ga, zama a ga huga nda war.

8Wa hin war boŋ, war ma hanna cijin nda zaari! War yenjekasinaa, Ibilisi, ga hima nda ganjihayla kaŋ ga hẽe, a ga war kuubi ka war bere ka [boro] ceeci kaŋ nga nʼa gon. 9Wa kay a se, war ma gaabandi naanaa ga, zama war ga bay kaŋ zarabi follokey bara war armey ga kaŋ goo aduɲɲa ra. 10Irkoy kaŋ ti Anneema-kul-koyoo kaŋ na war cee war ma huru nga darža abadantaa ra Isa Almasihu albarkaa ra, waati kaŋ war zarabi haya kayna, a ga war tee boro tabatanteyaŋ ka war noo hini, ka war noo gaabi, ka war daŋ asaasu boŋ kaŋ si kaŋ. 11Nga se hini ma bara hala abada! Amin.

Fooyan kokorantaa

12Silweŋ kʼay faaba ya kalimawey wey hantum war se, ay gʼa dii arma laadirante. Ay ga war hoyray ka war hakiikandi kaŋ anneemaa woo kaŋ ra war goo, Irkoy anneema cimoo no.

13Borey kaŋ suubandi margaroo sanda war, kaŋ goo Babiloŋ koyraa ra ga war foo. Agʼizʼaroo Marku mo ga war foo. 14Wa cere foo nda baji summuyan. Alaafiya ma kaa war kul ga kaŋ goo Almasihu bande.