Ang Sulat ni Pablo sa mga
TAGA-FILIPOS
Pasayod
Ini hay gingsulat ni Apostol Pablo para sa mga nagatuo sa Filipos. Nag-abot sina Pablo daya ang Maayong Balità sa Filipos nang pangaduha niya nga misyon kaibahan si Silas. Isa ka gab-i, nagkaigwa ning panan-awon si Pablo kag nakità niya ang tawo nga taga-Macedonia nga ang hambay, “Kari diri sa Macedonia, buligi kami.” (Ginghuman 16:9-10) Nganì nagkadto sina Pablo sa Filipos nga sakop ng Macedonia.
Ang Filipos hay isa sa pinakamadugay kag pinakabantog nga syudad sa adto nga tyempo nang nag-abot si Pablo didto. Sarisarì ang relihiyon sa ini nga syudad, makikità ang mga tawo nga dibuto sa inda ginapatihan kag makikità da ang iba-iba nga ginasamba ninda nga mga dios-diosan.
Gingsulatan ni Pablo ang mga kauturan sa Filipos kay gusto niya magtudlò sa inda parti sa pagpaubos pareho sa ihimplo nga gingtao ni Hesu-Kristo nga naging tawo kag namatay para sa aton.
Aber nagasulat si Pablo sa suyod ng prisuhan para sa mga taga-Filipos, ang iya nababatyagan nga kalipay hay indì gid niya mapunggan. Mababasa sa iya sulat ang hambay nga, ‘kalipay’ ning 22 ka beses. Mababasa da ang iya pagsalig kag pagpasalamat sa mga nagatuo didto nga mabubuligan gid siya sa iya mga kahinangyan. Mababatyagan da ang iya sobra nga paghigugmà kag maayo nga relasyon sa inda.
1Ang Pagpangamusta
1 Ako si Pablo kag ang kaibahan ko hay si Timoteo; kami hay mga ulipon ni Kristo* Hesus. Nagapangamusta kami sa indo nga mga balaan nga tawo ni Kristo Hesus dirà sa syudad ng Filipos, imaw da sa mga miyugdumaya kag sa mga miyugserbisyo ng mga nagatuo.
2 Kabay pa nga mabaton nindo ang grasya* kag katawhayan* halin sa Dios nga aton Amay kag kay Ginoong Hesu-Kristo.
Ang Pangamuyò kag Pagpasalamat ni Pablo
3 Nagapasalamat gid ako sa Dios kada ko kamo madumduman. 4 Ang akon mga pangamuyò para sa indo tanan hay permi gid may kalipay, 5 tungod sa indo pagbulig sa pagpalapnag ng Maayong Balità* parti kay Kristo, tunà pa nang gingbaton nindo ini hasta arinyan. 6 Sigurado gid ako nga ang Dios nga nagtunà ng maayo nga mga ginghuman sa indo hay magapadayon gid hasta matapos sa adlaw ng pagbalik ni Kristo Hesus. 7 Dapat lang gid nga tiyad ini ang akon ginahunahunà para sa indo tanan kay palanggà ko gid kamo. Kaibahan nindo ako tunà pa nang una sa pagdipinsa ko kag pagpamatuod ng Maayong Balità. Kaparte ko pa kamo sa pribilihiyo nga gingtao ng Dios sa akon, aber arinyan nga ako hay nakapriso. 8 Sayod gid ng Dios nga ang akon kalangkag sa indo tanan hay pareho ng paghigugmà sa indo ni Kristo Hesus. 9 Ginapangamuyò ko nga magainit pa gid ang indo paghigugmaan sa isa kag isa kag madugangan pa gid ang indo pagkasayod kag pagkaintindi sa kamatuuran, 10 para indo mapilì kung ano ang pinakamaayo nga humanon, agud maging malimpyo ang indo kabuhì kag wayà ning may malain nga maihambay kontra sa indo hasta sa adlaw ng pagbalik ni Kristo. 11 Paagi sa bulig ni Hesu-Kristo, ang indo pagkabuhì hay punò gid ning pagkamatarong agud mapadunggan kag madayaw ng mga tawo ang Dios.
Ang Gahom ng Maayong Balità kag Pagkabuhì para kay Kristo
12 Mga kauturan kay Kristo, niyan gusto ko nga masayuran nindo, ang mga butang nga natabò sa akon hay mas nakabulig ning dakò para maiwali ang Maayong Balità. 13 Nganì, nasayuran ng mga gwardya diri sa palasyo kag ng iban da nga mga tawo diri nga ako hay napriso tungod sa akon pagserbisyo kay Kristo. 14 Tungod sa akon pagkapriso, lalò nga naglig-on ang pagtuo ng kadamuan nga mga kauturan sa Ginoo kag lalò pa sinda nag-isog nga iwali ang hambay ng Dios.
15 Matuod gid nga ang iban nagawali parti kay Kristo tungod sa kaili kag pagkumpitensya, pero ang iban naman nagawali nga tamà ang motibo. 16 Nagawali sinda kay ginahigugmà ninda ako, sayod ninda nga ako hay gingbutang diri ng Dios para dipinsahan ang Maayong Balità. 17 Pero ang mga tawo nga naiili hay may malain nga motibo sa pagwali parti kay Kristo. Ang kalaom ninda lalò pa ako nga mahuhugaan mintras yari sa prisuhan. 18 Hay ano gid? Aber sa ano pa man nga paagi, pakunukuno man o matuod, ang importante hay ginawali si Kristo. Nalilipay pa ako tungod sa natabò. Kag padayon ako nga nalilipay 19 kay sayod ko nga paagi sa indo mga pangamuyò kag sa dakò nga bulig ng Espiritu ni Hesu-Kristo hay makaluwas gid ako diri sa prisuhan. 20 Ang akon madakò nga handom kag paglaom hay indì ako mapahuyà, kundì may kaisog pareho nang una hasta niyan agud paagi sa tanan ko nga ginahuman, mabuhì man o mamatay, hay madayaw ko si Kristo. 21 Kay para sa akon, ang mabuhì para kay Kristo kag ang mamatay mas bintaha. 22 Pero kung ako hay buhì, maipadayon ko ang pinakamaayo nga humanon, nganì indì ko masayuran kung ano ang akon pilion. 23 Niyan naiipit ako sa duha nga kaisipan: Gusto ko nga bayaan na ini nga kabuhì para makaibahan si Kristo, kay para sa akon, imaw ini ang pinakamaayo. 24 Pero mas importante nga buhì ako kay para ini sa indo kaayuhan. 25 Imaw ini ang akon nasisiguro: Sayod ko nga indì pa ako mamatay, makakaibahan ko pa kamo para mabuligan kamo tanan nga mapalig-on ang indo espirituhanon nga kabuhì kag maging malipay kamo sa indo pagtuo. 26 Agud kung makaibahan ko na kamo liwat, lalò pa gid nindo nga dayawon si Kristo Hesus tungod sa ginghuman niya sa akon.
27 Ano man ang matabò, dapat magkabuhì gid kamo sunò sa Maayong Balità parti kay Kristo. Agud makakarà man ako kag makità kamo o indì, sayod ko nga kamo hay matibay nga nagakaisa sa espiritu kag may isa ka handom nga dipinsahan ang Maayong Balità nga aton ginatuuhan. 28 Ayaw kamo mahadlok sa mga nagakontra sa indo kay ini ang tandà nga ang destinasyon ninda hay sa impyerno, pero kamo pagaluwason kag ini hay humanon gid ng Dios! 29 Kay gingtao ng Dios sa indo ang pribilihiyo paagi kay Kristo: bukon lang ang magtuo sa iya, kundì ang magtiis da para sa iya. 30 Kag ang indo pagpakiglaban tungod sa Maayong Balità hay pareho da sa nakità nindo sa akon nang una kag niyan nabatian gihapon nindo.
2Ang Pagpakababà ni Hesu-Kristo
1 Sayod nindo nga napapakusog ang indo tagipusuon tungod sa pagpakig-isa nindo kay Kristo kag napapalipay da kamo tungod sa iya paghigugmà para sa indo. May maayo da kamo nga relasyon sa Espiritu Santo kag naluluoy kamo nga magbulig sa isa kag isa. 2 Tungod diri, magkaisa kamo sa hunahunà, magkaisa kamo sa paghigugmà, magkaisa kamo sa indo mga handom kag mga plano, para makumplito gid ang akon kalipay. 3 Indì kamo maghandom para lang sa indo kaugalingon, o maghinambog, kundì magpakababà kamo kag kabigon nindo nga mas maayo ang iban kaysa sa indo. 4 Bukon lang ang indo kaugalingon nga kaayuhan ang indo isipon, kundì ang kaayuhan da ng iban. 5 Ang ugalì nga dapat igwa kamo hay pareho ng kay Kristo Hesus:
6 Aber ang kinaugalì niya hay Dios, + 2:6 Sa iban nga mga kopya ng Griego: siya hay Dios.
wayà niya gingpilit nga maging kapantay gihapon ang iya kaugalingon bilang Dios.
7 Kundì gingbaliwayà niya ini nga kinaugalì,
nang siya hay naging tawo, nagkabuhì siya bilang ulipon.
8 Gingpakababà niya ang iya kaugalingon kag naging masinundanon hasta sa kamatayon,
aber pa kamatayon sa krus.
9 Nganì paagi diri, gingpadunggan siya ng Dios kag gingtaw-an ning pangayan + 2:9 Pangayan : ang gusto hambayon hay otoridad. nga labaw sa tanan nga pangayan,
10 agud sa pangayan ni Hesus, magaluhod kag magasamba sa iya ang tanan nga gingtuga ng Dios nga may kabuhì sa langit kag sa dutà, patì sa idayom ng dutà.
11 Kag ang tanan magahambay nga si Hesu-Kristo ang Ginoo sa kadayawan ng Dios nga Amay.
Ang Pagsunod sa Kabubut-on ng Dios
12 Nganì, mga pinalanggà ko, kumpara ng indo pagsunod nang kaibahan pa nindo ako nang una, mas kahinangyan nga maging masinundanon kamo niyan nga wayà na ako dirà. Tinguhaa gid nindo nga magkabuhì ning maayo, nga may pagtahod kag pagsunod sa Dios nga hugot sa tagipusuon, para maipakità nga kamo hay nakabaton na ning kaluwasan. 13 Kay ang Dios imaw ang nagahuman ning paagi sa indo. Ginataw-an niya kamo ning kagustuhan kag abilidad nga humanon kung ano ang makakapalipay sa iya.
14 Himua ang tanan nga butang nga wayà ning reklamo kag diskusyon, 15 agud wayà ning malain nga maihambay laban sa indo, kag maging malimpyo kamo kag wayà ning kapintasan nga mga ungà ng Dios sa tungà ng mga tawo nga malain kag makasasalà. Dapat ang indo maayo nga pagkabuhì hay daw pareho ng mga bituon sa langit nga nagahayag sa kalibutan, 16 mintras nagapadayon kamo sa pagpati sa hambay ng Dios nga nagatao ning kabuhì nga wayà katapusan. Agud maipakadakò ko gid kamo sa adlaw nga magbalik si Kristo, kay imaw ini ang pamatuod nga napuslan gid ang akon pagpangabudlay sa indo. 17 Pero aber mamatay pa ako sa pagserbisyo para sa indo pagtuo, nga ang akon kabuhì pareho sa ilimnon nga ginabubò sa pagsakripisyo, ako hay nalilipay kag padayon nga nalilipay kaibahan nindo. 18 Kag imaw da kamo, dapat kamo magkalipay kaibahan ko nga nalilipay.
Ang Plano kay Timoteo
19 Kung gusto ni Ginoong Hesus, nagalaom ako nga mapakarà ko nga daan si Timoteo dirà sa indo, agud ako da hay malipay pag masayuran ko ang indo maayo nga kamutangan dirà. 20 Kay wayà ning kapareho ko nga nagakabayaka ning matuod para sa indo kaayuhan, puyra lang sa iya. 21 Tungod ang ginatinguhà ng kadamuan hay para lang sa inda kaugalingon nga kaayuhan, bukon ang kabubut-on ni Hesu-Kristo. 22 Pero sayod nindo kung pauno ni Timoteo gingpakità nga siya hay masaligan. Kay pareho sa relasyon ng ungà sa iya tatay, nagserbisyo siya kaibahan ko para magwali ng Maayong Balità. 23 Nganì ako hay nagaplano nga pakaraon siya nga daan dirà, pag masayuran ko ang akon magiging kamutangan diri. 24 Pero nagasalig ako sa Ginoo nga ako mismo hay makakarà gid nga daan dirà sa indo.
Ang Plano kay Epafroditus
25 Naiisip ko nga kahinangyan nga papaulion dirà sa indo si Epafroditus, ang aton utod sa pagtuo. Siya hay kaibahan ko nga miyugserbisyo kag kapareho ko nga sundalo ng Dios. Siya ang indo gingsugò agud magdaya ng akon kahinangyan kag agud makabulig ko da diri. 26 Ginalangkag na gid siya sa indo kag gusto na gid niya kamo makità kay nabatian kuno nindo ang iya pagkasakit. 27 Matuod gida nga siya hay nagkasakit kag isutan lang mamatay. Pero gingkaluy-an siya ng Dios kag bukon lang siya kundì patì ako, kay kung wayà siya nag-ayo, magadugang pa gid ang akon kalisod. 28 Nganì gusto ko gid nga makabalik na siya dirà, agud malipay kamo nga makità siya liwat kag para maduyà ang akon kabayaka. 29 Nganì batuna nindo siya nga may kalipay bilang utod sa Ginoo. Ang tawo nga pareho sa iya hay angay gid nga tahuron. 30 Kay isutan lang siya mamatay tungod sa pagserbisyo kay Kristo, gingtayà niya ang iya kabuhì, agud mabuligan niya ako sa pagserbisyo nga indì nindo maitao sa akon.
3Ang Pagiging Matarong paagi kay Kristo
1 Niyan, mga kauturan ko kay Kristo, magkalipay kamo sa indo pagpakig-isa sa Ginoo! Wayà ako ginasubhi nga liwat-liwaton ini nga isulat sa indo, kay ini tanan hay para da sa indo kaayuhan. 2 Mag-andam kamo sa mga tawo nga ang mga batasan hay daw sa mapintas nga ayam. Ini nga mga tawo hay malain nga miyugserbisyo kay nagapangpilit sinda nga dapat kamo magsunod sa layi ng pagpaltak* para maluwas. 3 Kita ang matuod nga ginakabig ng Dios nga mga paltak kay ang aton pagsamba hay paagi sa bulig ng iya Espiritu. Ang aton ginapakadakò hay ang aton kabuhì nga may relasyon kay Hesu-Kristo. Wayà kita nagasalig sa mga layi o sa aton mga ginahuman, agud maluwas kita. 4 Pananglit may tawo nga maluwas tungod sa iya pagsunod sa pangluwas nga layi, ako na adto nga tawo. Kay kung may mga rason siya sa pagsalig sa layi agud maluwas, mas lalò na ako. 5 Kay gingpaltak ako nang wayo ka adlaw, ging-ungà ako nga Israelita, halin sa tribo ni Benjamin kag ang tanan nakon nga kalulo-lulohan hay Hebreo. Parti sa pagsunod sa Kasuguan ng mga Judio, gingsunod ko gid ini kay ako hay Pariseo*. 6 Parti sa pagiging dibuto ko sa relihiyon, ginghingabot ko ang mga nagatuo kay Hesu-Kristo. Kung parti sa pagiging matarong sa pagsunod sa Kasuguan, wayà ning may maipintas sa akon.
7 Pero adto nga mga butang nga gingkabig ko nga importante nang una, niyan para sa akon hay wayà na ning puyos tungod sa ginghuman ni Kristo sa akon. 8 Bukon lang inà, aber pa gid ang tanan nga butang hay ginakabig ko nga wayà na ning puyos kung ikumpara ko sa pinakamaayo, ang makilaya si Kristo Hesus nga akon Ginoo. Para sa iya, gingsikway ko ang tanan kag ginakabig ko nga daw basura agud magkaigwa ako ning relasyon kay Kristo 9 kag magpakig-isa sa iya. Nganì naging matarong ako, bukon sa pagsunod sa Kasuguan kundì paagi sa akon pagtuo kay Hesu-Kristo, kay ang pagkamatarong sa atubangan ng Dios hay sunò sa pagtuo. 10 Ang ginahandom ko niyan hay ang makilaya pa gid si Kristo kag mabatyagan ko da ang gahom ng iya pagkabanhaw kag maging kaparte sa iya mga kahugaan kag maging kapareho sa iya kamatayon, 11 agud mabanhaw da ako sa mga patay.
Ang Pagtinguhà sa Kabubut-on ng Dios
12 Wayà ko ginahambaya nga naabot ko na ini tanan o perpikto na ako. Pero nagatinguhà gid ako para mahuman ang tanan nga gusto ni Kristo Hesus sa akon kay imaw ini ang iya plano kung sa diin gingpilì niya ako para maging iya. 13 Mga kauturan ko, wayà ko ginaisipa nga naabot ko na ini. Pero isa ka butang ang akon ginahuman: ginakalimutan ko ang mga butang nga nagligad kag ang ginatinguhà ko niyan hay matapos ang dapat ko nga humanon sa paabuton. 14 Ang ginatinguhà ko gid hay makaabot sa katapusan, pareho ng karera agud mabaton ang premyo ng Dios nga kabuhì didto sa langit paagi kay Kristo Hesus. 15 Kita nga mga matibay na sa pagtuo dapat tiyad ini ang kaisipan. Pero kung bukon tiyad ini ang indo kaisipan, ipaintindi ini ng Dios sa indo. 16 Ang mas importante hay ipadayon naton nga sundon ang kamatuuran nga aton natun-an.
17 Mga kauturan ko, sundi nindo ang akon pagkabuhì kag obserbahi nindo maayo ang mga tawo nga nagasunod sa amon ihimplo. 18 Pareho ng permi nakon ginahambay sa indo kag niyan nagahambay ako liwat nga nagatangis, madamò ang nagahuman ning mga malain bilang kaaway ni Kristo kay ginabaliwayà ninda ang iya pagkamatay sa krus. 19 Ang destinasyon ninda hay sa impyerno, kay ang ginapakadios ninda hay ang ginahandom ng inda tiyan kag ang ginapahambog ninda hay ang inda mga ginahuman nga dapat kuntà ninda ikahuyà. Ang ginainisip ninda hay ang mga butang sa kalibutan. 20 Pero kita hay pumuluyò ng langit kag halin didto ginahuyat naton nga may madakò nga paghandom ang pagbalik diri ni Ginoong Hesu-Kristo, ang aton Manluluwas. 21 Pag-abot niya diri, babayluhan niya ang aton lawas nga dutan-on kag iilisan niya ning lawas nga langitnon pareho ng iya lawas. Humanon niya ini paagi sa iya gahom nga makasakop ng tanan nga butang sa idayom ng iya pagdumaya.
4Ang mga Bilin ni Pablo
1 Nganì, pinalanggà ko nga mga kauturan, kahinangyan magpakatibay kamo nga nagapakig-isa sa Ginoo. Ginahigugmà ko kamo kag gusto ko gid kamo makità! Kamo ang akon kalipay kag ginapakadakò ko gid kamo.
2 Eudia, Syntique, nagapangabay ako sa indo ning hugot sa tagipusuon. Indì na kamo mag-away kay mag-utod kamo sa Ginoo. 3 Nagapangabay da ako sa imo, matutom ko nga kaibahan sa pagserbisyo, buligi ining duha nga babayi. Kay sinda hay nakabulig ko da sa pagpangabudlay para ipalapnag ang Maayong Balità, kaibahan si Clement kag ang iban nga mga kapareho ko nga miyugserbisyo nga ang mga pangayan hay nakasulat na sa Libro ng Kabuhì. + 4:3 Ang Libro ng Kabuhì hay listahan ng mga tawo nga nakabaton ning kabuhì nga wayà katapusan. † 4:3 Pahayag 3:5,13:8,17:8,20:12,15,21:27
Magkalipay Kamo
4 Magkalipay kamo sa indo pagpakig-isa sa Ginoo. Ginahambay ko liwat, “Magkalipay kamo!” 5 Ipakità nindo nga kamo hay mabuot sa tanan nga tawo. Malapit na ang pag-abot ng Ginoo.
6 Indì kamo magpangalibog, kundì ang tanan nga butang nga indo ginapangabay hay ipasayod nindo sa Dios paagi sa pangamuyò. Pangayò kamo nga may pagpapasalamat. 7 Kag ang katawhayan ng Dios nga indì maabot ng indo kaisipan ang magabantay sa indo tagipusuon kag hunahunà paagi sa indo pagpakig-isa kay Kristo Hesus.
8 Mga kauturan, ang pinakaulihi nga mahahambay ko sa indo, isipon nindo ang anuman nga mga butang nga matuod, ginatahod kag tamà. Hunahunaon gid nindo ang anuman nga malimpyo, nakakapalipay kag nakakapahanga. Isipon nindo ang anuman nga kaayo-ayo kag ginadayaw ng mga tawo. 9 Himua nindo ang tanan nga indo natun-an, nabaton, nabatian kag nakità sa akon. Kag ang Dios nga nagatao ning katawhayan hay magaistar sa indo tagipusuon.
Ang Pagpasalamat sa mga Bulig
10 Tudo gid ang akon kalipay sa Ginoo kay nadumduman nindo ako liwat. Sayod ko nga permi nindo ako ginadumdom pero wayà lang kamo ning kahigayunan para mabuligan ako. 11 Ginahambay ko ini bukon tungod nagakahinangyan ako. Natun-an ko na nga makuntinto anuman ang akon kamutangan. 12 Naagihan ko ang wayà-wayà gid kag ang maging abunda. Natun-an ko nga atubangon ang anuman nga sitwasyon sa akon kabuhì, ang mabusog o magutom, ang maging abunda o makulì. 13 Mahuhuman ko ang tanan nga butang paagi sa gahom ni Kristo nga ginatao sa akon.
14 Pero salamat gid, kaayo-ayo ang indo ginghuman kay gingbuligan nindo ako sa akon mga kahugaan. 15 Sayod da nindo nga kamo lang, mga taga-Filipos, ang nagbulig sa akon kahinangyanon nang una nga gingwali ko ang Maayong Balità. Nang paghalin ko sa Macedonia, wayà ning iban nga iglesya ang naghuman ini, kundì kamo lang gid. 16 Aber nang yadto ako sa Tesalonica, bukon lang isa ka beses nindo ako gingpaday-an ning bulig. 17 Kung sa bagay, wayà ako nagahandom ng indo bulig, pero gusto ko nga makabaton pa gid kamo ning premyo halin sa Dios.
18 Arinyan, bastanti na ako sa tanan nga butang kag sobra pa gid. Nabaton ko ang tanan nga akon kahinangyan nga indo gingpadaya paagi kay Epafroditus. Ini nga mga bulig hay pareho ng mahumot nga halad sa Dios nga ginabaton niya nga may kalipay. 19 Kag itatao ng Dios nga akon ginaserbisyuhan ang kada kahinangyan nindo sunò sa iya abunda nga manggad, tungod may relasyon kamo kay Kristo. 20 Sa Dios nga aton Amay ang pagdayaw hasta sa wayà katapusan! Kabay pa.
Ang Katapusan nga Pagpangamusta
21 Kamusta sa tanan nga balaan nga tawo ng Dios kay Kristo Hesus. Ang mga kauturan nga kaibahan ko diri hay nagapangamusta sa indo. 22 Nagapangamusta da sa indo ang tanan nga balaan nga tawo ng Dios, lalò na gid ang nagaserbisyo sa palasyo ng Emperador.
23 Kabay pa nga ang grasya ni Ginoong Hesu-Kristo yarà sa indo tanan.