Matej

E Mateješći Bahtali Nevimata

E Isusesko poreklo

¹Akava si poreklo katar o Isuso Hristo. Vo sas potomko e carosko Davidosko thaj e Avraamesko potomko.

²E Avramešće bijandilo o Isak.

E Isakošće bijandilo o Jakov.

E Jakovešće bijandilo o Juda thaj e phrala lešće.

³E Judašće e Tamara bijandas e Farese thaj e Zare.

E Faresošće bijandilo o Esrom.

E Esromešće bijandilo o Aram.

⁴E Aramešće bijandilo o Aminadav.

E Aminadavešće bijandilo o Naason.

E Naasonešće bijandilo o Salmon.

⁵E Salmonešće e Rahava bijandas e Voozo.

E Voozešće e Ruta bijandas e Ovido.

E Ovidešće bijandilo o Jesej.

⁶E Jeseješće bijandilo o caro David.

E Davidešće e Urijašći bivšo romnji bijandas e Solomones.

⁷E Solomonešće bijandilo o Rovoam.

E Rovoamešće bijandilo o Avija.

E Aviješće bijandilo o Asaf.

⁸E Asafešće bijandilo o Josafat.

E Josafatešće bijandilo o Joram.

E Joramešće bijandilo o Ozija.

⁹E Ozijašće bijandilo o Joatam.

E Joatamešće bijandilo o Ahaz.

E Ahazešće bijandilo o Ezekija.

¹⁰E Ezekijašće bijandilo o Manasija.

E Manasijašće bijandilo o Amos.

E Amosešće bijandilo o Josija.

¹¹E Josijašće bijandilo o Jehonija thaj lešće phrala ande vrjama kana o izraelsko them sas inđardo ando vavilonsko progonstvo.

¹²Nakon so sas inđarde ando Vavilon, e Jehonijašće bijandilo o Salatiilo.

E Salatiilešće bijandilo o Zorovavel.

¹³E Zorovavelešće bijandilo o Aviud.

E Aviudašće bijandilo o Elijakim.

E Elijakimešće bijandilo o Azor.

¹⁴E Azorešće bijandilo o Sadok.

E Sadokošće bijandilo o Ahim.

E Ahimešće bijandilo o Elijud.

¹⁵E Elijudešće bijandilo o Eleazar.

E Eleazarešće bijandilo o Matan.

E Matanešće bijandilo o Jakov.

¹⁶E Jakovešće bijandilo o Josif, o rom e Marijako, savi bijanda e Isuse save akhardine Hristo.

¹⁷Akava si, dakle, sa ukupno dešuštar naraštaja katar o Avram džiko caro David, dešuštar naraštaja katar o caro David dži ko progonstvo ando Vavilon, thaj dešuštar naraštaja katar o progonstvo ando Vavilon džiko Hristo.

E Isusesko bijandipe

¹⁸Ake sar bijandilo o Isus Hristo: lešći dej e Marija, sas mangli palo Josif. Ali majsigo nego so linepe, dok sas još čhej, sikadilo pe kaj e Marija ačhili phari katar o Sveto Duho.

¹⁹Sar lako rom o Josif sas pravedno manuš thaj či kamlas javno te ladžarel lat, kamlas potajno te mućel lat.

²⁰Sar gndilas godova, lija les e lindri thaj ando suno sikadilo lešće o anđeo e Gospodesko thaj phendas lešće: “Josife, e Davidešće čhaveja, na dara te les e Marija pale ćiri romnji! Kaj e čhavre saves inđarel ande peste si katar o Sveto Duho.

²¹Voj bijanela čhave, thaj tu deja les alav Isus kaj vo spasila piro them katar lenđe bezeha.”

²²A sa godova dogodisajlo te pherdol okova so o Gospod phendas kroz o proroko:

²³“Ake e čhej ačhela khamni!

Thaj bijanela čhaves savo akhardola Emanuel” 

(so značil: “O Del si amenca”).

²⁴Kana o Josif džungadilo, ćerdas sar zapovedisardas lešće o anđeo e Gospodesko thaj lijas e Marija pale piri romnji. ²⁵Ali či suta lasa dok voj či bijandas čhaves. A kana o čhavro bijandilo, dijales alav Isus.

E mudracurja darujin e Isuse

¹O Isus bijandilo ando gav Vitlejem savo sas ande judejsko regija, ande vrjama kana vladilas o caro Irod. Jek đes aresline ando gav Jerusalim e mudracurja andar e istočno phuv save proučinas e čerenja, ²thaj počnisardine te phučen pes: “Kaj si godova o nevo bijando caro e Židovengo? Dikhlam lešći čerain sar inkljel po istok thaj avilam te das koča angle leste.”

³Kana godova ašundas o caro Irod zurales uznemirisajlo vo thaj sa o them ando Jerusalim. ⁴Askal akhardas sa e židovske šorvale rašajen thaj e sikavnen e Mojsiješće zakonestar te phučel lendar: “Kaj o Hristo trubul te bijandol?” ⁵A von phendine lešće: “Ando Vitlejem ande Judeja, kaj gajda o proroko ramosardas:

⁶‘A tu Vitlejeme, ande phuv e judejsko,

nipošto najsan majcikno katar aver e judejske gava,

kaj andar tute inkljela o vladari

savo vodila mungre theme o Izraele sago o pastiri pire bakhren.’”

⁷Askal o Irod čordanes akhardas peste e mudraconen te phučel lendar kana inkljisti e čerain. ⁸Askal phendas: “Džan thaj lačhe phučen pale godova čhavro thaj kana araćhena les, bolden tumen thaj javin manđe te šaj džav vi me te pokloniman lešće,” thaj bičhalda len ando Vitlejem. ⁹Kana ašundine so phendas lenđe o caro Irod, đeletar. A e čerain savja dikhline sar inkljel džalas angle lende dok či ačhili anglo than kaj sas o čhavro. ¹⁰Kana dikhline e čerain kaj ačhili, zurale raduisajle. ¹¹Dine ando ćher thaj dikhline e čhavre lešće dejava e Marijasa thaj peline pe pire koča thaj poklonisajle lešće. Pale godova putardine pire kutijice thaj daruisardine les e sunakajesa, tamnjanosa thaj e mirisno uljesa. ¹²Pale godova o Del upozorisarda len ando suno te či bolden pes ko Irod, nego boldine pes ande pešći phuv aver dromesa.

O Josif, e Marija thaj o Isus našen ando Egipat

¹³A kana von đeletar, o anđeo e Gospodesko javisajlo e Josifešće ando suno thaj phendas lešće: “Ušti, le e čhavre thaj lešće deja thaj naš ando Egipat. Ač okote dok či phenav tuće, kaj o Irod rodela e čhavre te mudarel les.” ¹⁴O Josif uštilo, lija e čhavre thaj lešće deja thaj još isto rjat uputisajlo lenca ando Egipat. ¹⁵Thaj ačhilo okote dok o Irod či mulo, te pherdol so o Gospod phendas prekal o proroko savo phenel: “Andar o Egipat akhardem mungre čhaves.”

O Irod mudarel e muške čhavren ando Vitlejem

¹⁶Kana o Irod dikhlas kaj e mudracurja nadmudrisardine les, zurale holjajlo thaj naredisardas te ando Vitlejem thaj sasti okolina mudaren sa e muške čhavren katar e duj brš thaj vi e majternen, prema e vrjama savi saznaisardas katar e mudracurja kana inkljisti e čerain. ¹⁷Askal pherdilo okova so o Del phendas prekal o proroko Jeremija:

¹⁸“Ando gav e Rama ašundilo o glaso,

o roipe thaj o jauk.

Godova e Rahilja rovel pale pire čhavra

thaj naštik utešil pes kaj majbut najlen.”

O Josif, e Marija thaj o Isus bolden pes andar o Egipat ando Izrael

¹⁹Kana mulo o Irod, o anđeo e Gospodesko javisajlo ando suno e Josifešće ando Egipat ²⁰thaj phendas lešće: “Ušti, le e čhavre thaj lešće deja thaj bolde tut lenca palpale ande izraelsko phuv, kaj okola save line te mudaren e čhavres muline.” ²¹O Josif uštilo, lija e čhavre thaj lešće deja, thaj boldape ande izraelsko phuv. ²²Ali kana ašundas kaj e Judejava vladil o Arhelaj umesto lesko dad, darajlo te džal okote, ali o Del upozorisarda les ando suno te džal ande galilejaći regija. ²³Thaj nastanisajlo ando gav Nazaret. Godolesa pherdilo okova so phendine e prorokurja palo Mesija kaj akhardola Nazarećanino.

O Jovano savo bolelas objavisarel e Isuses

¹Ande godoja vrjama o Jovano savo bolelas počnisardas te propovedil ande judejsko pustinja. ²Thaj phenelas: “Pokain tumen pale tumare bezeha thaj obratin tumen e Devlešće kaj si o Carstvo nebesko paše!” ³O proroko Isaija phenelas palo Jovano kana prorokuisardas:

“Vo si o glaso savo čhol muj ande pustinja:

‘Pripremin o drom palo Gospod!

Poravnin e staze pale leste!’”

⁴A o Jovano inđarelas pe peste drze save sas ćerde katar e kamilaće bal, a oko maškar sas les morćhako pojas. O habe lesko sas e skakavcurja thaj o divljo medo. ⁵Leste avelas o but o them andar o Jerusalim, andar e Judeja thaj andar sa e krajurja oko e reka Jordan. ⁶Ispovedinas lešće pire bezeha, a vo bolelas len ande reka Jordan.

⁷A kana o Jovano dikhla e but e farisejen thaj e sadukejen kaj aven leste te bolel len, phendas lenđe: “Tumen e sapešće čhavra! Koli upozorisarda tumen te našen katar e Devlešći bari holji savi avel? ⁸Sikaven tumare trajosa thaj tumare plodonenca kaj pokajisardine tumen katar tumare bezaha. ⁹Thaj na hohaven korkoro tumen kaj si tumenđe dosta te phenen: ‘Amen sam e Avramešće potomkurja’ kaj phenav tumenđe: o Del šaj vi katar akala bara te vazdel čhavren e Avramešće. ¹⁰O tover e Devlešće sudosko već si čhutino po koreno e kaštesko. Svako kaš savo či bijanel lačhe plodurja čhinelape thaj čhudelape ande jag.

¹¹Me bolav tumen e pajesa, palo pokajanje katar tumare bezeha. Ali avel vareko posle mande ko si majbaro mandar, kašće naj sem dostojno e sandale te inđarav. Vo bolela tume e Sveto Duhosa thaj e jagasa. ¹²Vo si spremno te losarel o kućin e đivesko katar e pleva. O điv ćidela thaj spremila ande piri žitnica, a e pleva dela jag e jagasa savi naštik mudardol.”

O Jovano bolel e Isuse

¹³Askal avilo o Isus andar e Galileja pe reka e Jordanošći te o Jovano bolel les. ¹⁴A o Jovano či kamlas te bolel les thaj phenelas lešće: “Tu trubul man te boles, a tu aves mande te me bolav tut?” ¹⁵A o Isus phenda lešće: “Muk akana, kaj agajda trubul amenđe te pheras e Devlešći pravedno volja.” Askal o Jovano bola les.

¹⁶Pale godova kana sas o Isus boldo thaj čim inkljisto andar o paj. Thaj dik! O nebo putajlo thaj vo dikhlas e Devlešće Duho sar fuljel sago golubo thaj mućel pes pe leste. ¹⁷Askal o glaso andar o nebo ašundilo: “Akava si mungro Čhavo, saves voliv. Vo si mungri bah.”

O Beng iskušil e Isuse

¹Askal o Sveto Duho inđardas e Isuse ande pustinja te iskušil les o beng. ²O Isus postilas štarvardeš đesa thaj štarvardeš raća, a pale godova bokhajlo. ³Askal avilo leste o beng thaj iskušisarda les gajda kaj phendas lešće: “Ako san Čhavo e Devlesko, phen te akala bara aven mangre.” ⁴A o Isus phendas: “Ando Sveto lil ačhel ramome:

‘Či trail o manuš samo katar o mangro,

nego katar svako alav savo inkljel andar e Devlesko muj.’”

⁵Askal o beng inđarda e Isuse ando Sveto gav Jerusalim thaj čhuta les po vrho e Hramosko, ⁶thaj phendas lešće: “Ako san tu Čhavo e Devlesko, čhude tu katar tele. Kaj ando Sveto lil ramol:

‘Pire anđelenđe zapovedila pale tute’

thaj: ‘von pe vas inđarena tut

te či pećes e pungresa ando bar.’”

⁷A o Isus phendas lešće: “Ramome si vi akava: ‘Na iskušisar e Gospode ćire Devle.’”

⁸Askal o beng inđarda les po vrho pe vuči gora, thaj sikadas lešće sa e carstvurja akale themešće thaj e slava lenđi. ⁹Thaj phendas lešće: “Sa akava dava tut ako peres pe koča angle mande thaj slavis man.”

¹⁰Askal o Isus phendas lešće: “Džatar mandar, Sotono, kaj ando Sveto lil si ramome: ‘De koča samo anglo Gospod ćiro Del, thaj jedino les slavisar.’” ¹¹Askal o beng đelotar lestar, a e anđelurja odma aviline thaj služisardine lešće.

O Isus počnisardas te propovedil

¹²Kana o Isus ašundas kaj phangline e Jovano savo bolelas, bolda pes ande Galilejsko regija. ¹³Avilo prvo ando Nazaret thaj kotar đelotar thaj nastanisajlo ando Kafarnaum, gav pašo Galilejsko jezero, pe Zavulonešći thaj e Neftalimešći phuv.

¹⁴Gajda pherdol so phendas o proroko Isaija:

¹⁵“Ande phuv e Zavulonešći thaj e Neftalimešći,

pašo more, pe okoja rig e Jordanošći,

ande Galileja, e phuv savi nas e židovenđi,

¹⁶e manuša save trainas ando tunjariko,

dikhline o baro svetlo

thaj okolenđe save trainas ande mračno phuv,

ande sena e smrtošći

zasjaisardas o svetlo.”

¹⁷Katar askal o Isus počnisardas te propovedil: “Pokain tumen pale tumare bezeha thaj obratin tumen kaj si paše o Carstvo nebesko!”

O Isus akharel e prve učenikonen

¹⁸Kana o Isus naćhelas pašo Galilejsko jezero, dikhla e duj phralen e Simone saves akharenas Petar, thaj lešće phrale e Andrija, sar čhuden e mreža ando jezero, kaj von sas ribarja. ¹⁹Thaj o Isus phendas lenđe: “Aven pale mande thaj me ćerava tumen te aven ribarja save astarena e manušen sago e mačhen.” ²⁰Von odma mukline e mreže thaj teljardine palo Isus.

²¹Kana o Isus đelo majdur okotar dikhla e aver duj phralen, e Jakove thaj e Jovane e Zevedejevešće čhaven, sar bešen ando čamco pire dadeja thaj lačharenas pire mreže, askal akhardas vi len. ²²A von odma mukline o čamco thaj pire dades thaj teljardine pale leste.

E Isusešći služba ande Galileja

²³O Isus džalas pe sasti Galileja thaj sikavelas e manušen ande židovske sinagoge, thaj propovedilas lenđe e Bahtali nevimata palo Carstvo nebesko, sastarelas katar o nasvalipe thaj svako nemoć andar o them. ²⁴O glaso pale leste buljilo pe sasti Sirisko regija, thaj anenas lešće sa okolen save sas nasvale katar o razno nasvalipe savo mučilas len, okolen ande save sas e bilačhe duhurja, mesečaren thaj e linen thaj vo sastarelas len. ²⁵Pale leste teljardas o but o them andar e Galileja, Dekapolja, Jerusalim thaj andar e sasti Judeja, pa vi katar okoja rig e Jordanošći.

O Isus sikavel kaj si bahtale okola save paćan ande leste

¹Kana o Isus dikhlas kaj ćida pes o but o them, lija pe opre pe gora thaj bešlo. Pe godova aviline leste e učenikurja ²thaj o Isus počnisardas te sikavel len alavenca:

³“Blago okolenđe save svatin kaj si lenđe o Del potrebno

kaj si lengo o Carstvo nebesko!

⁴Blago okolenđe save tuguin,

kaj o Del utešila len!

⁵Blago okolenđe kovle ileja

kaj nasledina e phuv;

⁶Blago okolenđe save si bokhale thaj trušale pale pravednost,

kaj čaljona!

⁷Blago okolenđe save si milosrdne,

kaj o Del smiluila pe lenđe!

⁸Blago okolenđe save si čiste ileja,

kaj e Devles dićhena!

⁹Blago okolenđe kaj ćeren miro,

kaj akhardona čhave e Devlešće!

¹⁰Blago okolenđe save si progonime andar godova kaj si pravedne anglo Del,

kaj lengo si o Carstvo nebesko!

¹¹Blago tumenđe kana zbog mande avena vređome, progonime thaj kana hohaipe phenena pe tumende thaj vi svako vrsta bilačhipe! ¹²Raduin tumen thaj aven bahtale, kaj si bari tumari poćin ando nebo. Kaj gajda progoninas vi e prorokonen save sas majsigo tumendar!”

E Isusešće učenikurja si lon thaj svetlo

¹³O Isus phendas: “Tumen sen o lon e themenđe pe phuv. Ako o lon naj londo, sova lonđarela pes? Askal majbut či avela pale khančeste, osim te čhudel pes avri te o them uštavel les. ¹⁴Tumen sen svetlo e themešće. Naštik garadol o gav savo si pe gora. ¹⁵Či den jag o stenko te učharen les e korpasa, nego čhon les po čirako te svetlil savorenđe ando ćher. ¹⁶Gajda tumaro svetlo neka svetlil angle manuša te dićhen pe tumare lačhe dela thaj te slavin tumare Dades savo si ando nebo.”

O Isus sikavel andar e Mojsijesko zakono thaj andar e prorokurja

¹⁷O Isus phendas: “Na te gindin kaj me avilem te čhinav e Mojsijesko zakono thaj e prorokonenđe zapisurja. Či avilem te čhinav len, nego te pherav len. ¹⁸Čačes phenav tumenđe: sa džikaj postoil o nebo thaj e phuv, či naćhela ni majcikno slovo niti jek crtica andar e Mojsijesko zakono dok sa či dogodilpe. ¹⁹Ali, ako vareko phenel kaj naj važne jek katar akala majcikne zapovedi thaj gajda sikavel aver manušen, majcikno avela ando Carstvo nebesko. A ko inčarel e zapovedi thaj aver manušen sikavel te ćeren gajda avela baro ando Carstvo nebesko. ²⁰Kaj phenav tumenđe, te či avili tumari pravednost majbari katar e pravednost e sikavnenđi e Mojsiješće zakonestar thaj e farisejenđi, nisar či dena ando Carstvo nebesko!”

O Isus mothol pale srdžba

²¹O Isus phendas: “Ašundine sar si phendo ande Mojsijesko zakono amare prapaponenđe: ‘Na mudar, kaj ko mudarel, avela došalo e sudošće.’ ²²A me phenav tumenđe: ko holjavol pe pesko phral, avela došalo e sudošće! A ko phenel pire phralešće kaj si čalado, avela došalo angle majbaro sudo. A ko phenel pire phralešće dileja, avela došalo anglo pakao e jagako. ²³Zato ako anes ćiro daro po žrtveniko thaj okote destu gođi kaj ćire phrales si vareso protiv tute, ²⁴muk e žrtva anglo žrtveniko thaj dža majsigo thaj pomiritu ćire phralesa, thaj tek askal av thaj prinesisar ćiro žrtveno daro e Devlešće.

²⁵Brzo nagodisar tut ćire protivnikosa dok san lesa po drom, te či inkalel tut anglo sudo, a o sudco či čhudel tut ande tamnica. ²⁶Čačes phenav tuće: či inkljeja kotar dok či poćines sa so san udžile dži ko poslednjo lovoro.”

O Isus sikavel te na ćerelpe preljub

²⁷O Isus majdur phenelas: “Ašundine sar si phendo ando zakono: ‘Na ćer preljub!’ ²⁸A me phenav tumenđe: Svako savo dićhel pe avrešće romnji te sovel lasa, već ande piro ilo ćerdas lasa preljub. ²⁹Ako ćiri desno jak crdel tut po bezeh, inkal ći jak thaj čhude lat tutar, kaj majlačhe tuće te propadnil jek deo katar ćiro telo, nego ćo sasto telo te avel čhudino ando pakao. ³⁰Thaj ako ćiro desno vas crdel tut po bezeh, čhin ćo vas thaj čhude les tutar, kaj majlačhe tuće te propadnil jek deo katar ćiro telo, nego sasto ćo telo te džal ando pakao.”

O Isus sikavel te na rastavi men

³¹O Isus majdur phenelas: “Ašundine kaj si phendo ando Mojsijesko zakono: ‘Ko rastavilpe pire romnjatar, neka del lat lil kaj si rastavime.’ ³²A me phenav tumenđe: Svako ko rastavilpe pire romnjatar, osim zbog o preljub, crdel lat te ćerel preljub. Thaj svako ko oženilpe rastavime romnjava, ćerel preljub.”

O Isus sikavel te na has solah

³³O Isus majdur phenelas: “Isto gajda ašundine kaj si dumutune phendo ande Mojsijesko zakono amare prapaponenđe: ‘Inćar e solah savi dijan e Gospodešće.’ ³⁴A me phenav tumenđe: Na han solah, ni e nebosa, kaj si prestolje e Devlesko, ³⁵ni e phuvjasa, kaj si tale lešće pungre, ni e Jerusalimeja, kaj si gav e Devlesko, bare carosko. ³⁶Na han solah ni tumare šoresa, kaj naštik ni jek bal po šoro te ćeres ni kali ni parni. ³⁷Zato kana phenen ‘Kamav’, neka značil ‘Kamav’, thaj kana phenen: ‘Či kamav’, neka značil ‘Či kamav’. Sa so si majbut katar godova, avel katar o bilačho.”

O Isus sikavel te či osvetimen

³⁸O Isus majdur phendas: “Ašundine kaj si phendo ando Mojsijesko zakono: ‘Jak pale jak, dand palo dand.’ ³⁹A me phenav tumenđe: na oduprin tumen e bilačhe manušešće! Te vareko pekla tu pe desno rig ćire mujestar, tu bolde lešće vi aver rig. ⁴⁰Thaj ako vareko kamel te sudil pes tusa te lel tutar ćiro gad, de les vi ćiro ogrtači. ⁴¹Te traden tut e rimske vojnikurja te inđares lenđi oprema jek kilometar, tu inđar duj kilometra. ⁴²Ko manđel tutar vareso, de les, thaj na bolde e dume okolestar ko zamolil tut te des les udžile.”

O Isus sikavel kaj trubul te volisaras amare dušmajen

⁴³O Isus majdur phendas: “Ašundine kaj si phendo: ‘Volisar ćire pašutnes’, a mrzisar ćire dušmanes. ⁴⁴A me phenav tumenđe: volin tumare dušmajen thaj molin tumen pale okola save progonin tumen! ⁴⁵Ako gajda ćeren, avena sago prave čhave tumare nebesko Dadešće, savo del te inkljel lesko kham pe bilačhe thaj pe lačhe manuša, thaj del te lesko bršnd perel okolenđe kaj si pravedne thaj okolenđe kaj si nepravedne. ⁴⁶Kaj te volin samo okolen save tumen volin, sošći nagrada šaj ažućaren? Zar či ćeren godova vi e carinikurja? ⁴⁷Ako pozdravin samo tumare phralen, zar ćeren vareso naročito? Zar či ćeren godova vi okola kaj či pinđaren e Devle. ⁴⁸Gajda vi tumen aven savršene, sago kaj si savršeno tumaro Dad nebesko.”

O Isus sikavel kaj trubul te das e čorenđe

¹O Isus phendas: “Len sama te tumare lačhe dela či ćeren angle manuša, te von divin pes tumenđe kaj askal či primina e nagrada katar tumaro nebesko Dad. ²Zato kana des e čorenđe, na hvali tut po sasto muj anglo them, sago kaj ćeren e licemerja pe sinagoge thaj pe sokača te hvalin len e manuša. Čačes phenav tumenđe: aver nagrada či dobina osim godoja katar e manuša. ³A tu kana des e čorenđe, neka či džanel ćiro levo vas so ćerel ćiro desno vas. ⁴Nego kana des e čorenđe tu de len potajno pa ćiro Dad, savo dićhel so si potajno, nagradila tut.”

O Isus sikavel sar te molimen

⁵O Isus phendas: “A kana molin tumen na aven sago e licemerja, save volin te molinpe pe sinagoge thaj pe glavne sokača, te e manuša dićhen len. Čačes phenav tumenđe kaj već primisardine piri nagrada thaj osim godoja aver či primina. ⁶A tu kana molis tut, dža ande ćiri soba, phandav pale tute o vudar thaj moli tut ćire nebesko Dadešće potajno, a ćiro nebesko Dad, savo dićhel so si potajno, nagradila tut. ⁷Kana molin tumen na brbljin sago okola save či pindžaren e Devle, kaj von gndin kaj o Del ašunela len zbog e but e alava save phenen. ⁸Tumen dakle na aven sago von, kaj tumaro nebesko Dad lačhe džanel so trubul tumen majsigo nego so zamolin les. ⁹Tumen agajda molin tumen:

‘Dade amareja savo san po nebo,

nek poštuil pe ćiro sveto alav.

¹⁰Neka avel ćiro carstvo.

Te avel ćiri volja

pe phuv sago kaj si ando nebo.

¹¹Demen o mangro savo si amenđe potrebno pale svako đes

¹²thaj jartosar amenđe e bezeha amare sago kaj vi amen jartosaras okolenđe save sagrešisardine protiv amende.

¹³Na de te peras ande kušnje nego izbavisar men andar o zlo.’

¹⁴Kaj te jartosardine okolenđe save grešin protiv tumende, askal vi tumaro Dad savo si ando nebo jartola tumenđe. ¹⁵Ali, ako tumen či jartosaren e manušenđe lenđe bezeha, ni tumaro Dad, o Del savo si ando nebo či jartola tumenđe tumare bezeha.”

O Isus sikavel sar te postisaras

¹⁶O Isus majdur phenelas: “A kana postin, na mućen tumaro muj sago e licemerja, te dićhen len e manuša sar postin. Kaj čačes phenav tumenđe, kaj aver nagrada či dobina osim godoja katar e manuša. ¹⁷A tu kana postis, thov ćiro muj thaj fulav ćire bal, ¹⁸te e manuša či dićhen kaj postis, nego samo ćiro Dad, savo si ande tajnost. Askal ćiro Dad savo dićhel so si ćerdo ande tajnost nagradila tut.”

O Isus sikavel palo barvalipe ando nebo

¹⁹O Isus phendas: “Na ćiden tumenđe barvalipe akate pe phuv, kaj han les e moljcurja thaj e rđa, kaj e čora provalil thaj čoren les. ²⁰Nego ćiden tumenđe barvalipe po nebo, kaj či hal les ni e moljcurja ni e rđa thaj kaj e čora či provalil te čoren les. ²¹Zato, kaj si ćiro barvalipe, okote avela vi ćiro ilo. ²²Ćiri jak si sar e svetiljka e telošće. Zato ako si ćiri jak sasti, sasto ćiro telo avela osvetlime. ²³Ali ako si ćiri jak nasvali, sasto ćiro telo avela ando tunjariko. Ako o svetlo ande tute postanil tunjariko, sosko baro tunjariko avela ande tute!”

Naštik služis e Devlešće thaj e barvalipešće

²⁴“Khonik naštik robujil e duje gospodarenđe. Kaj jećhe mrzala, a avere volila, ili jećhešće avela paćivalo a avres prezirila. Naštik služin e Devlešće thaj e barvalipešće ande isto vrjama.”

O Isus sikavel te na avas tjeskobno zabrinime

²⁵O Isus phendas: “Zato phenav tumenđe: Na daran pale tumaro trajo, so hana, ili so pijena, ni palo tumaro telo, so lena pe tumende. Naj li o trajo majbut katar o habe, a o telo katar e drze? ²⁶Lačhe dićhen e čirikljen! Niti sadin, niti žanjin, niti ćiden ande pire žitnice, thaj tumaro nebesko Dad pravarelen. Zar tumen najsen majvredne lendar? ²⁷A ko tumendar šaj e brigenca te lunđarel piro trajo samo pale jek đes? ²⁸Sostar askal vodin e briga pale drze? Lačhe dićhen e divlje luluđa sar barjon! Či trudinpe niti suven pešće drze. ²⁹A phenav tumenđe kaj ni o caro Solomon ande sa piro barvalipe či inđarelas pe peste gajda šukar drze sago akala divlje luluđa. ³⁰Pa ako o Del gajda šukar furjarel e biljke save si ando polje, save ađes si, a thejara čhuden pe ando bov, kozom askal majbut vodila e briga pale tumende, manušalen cikne paćipava? ³¹Zato na daran thaj na phenen: ‘So hasa?’, ili ‘So pijasa?’ ili ‘So lasa pe amende?’ ³²Kaj godova roden e bi paćivale manuša. Džanel tumaro nebesko Dad sa so trubul tumen. ³³Zato majbut katar sa roden e Devlesko carstvo, thaj e pravda lešći, askal sa akava o Del na dodaila tumenđe.

³⁴Zato na daran pale thejara. Neka o đes thejara vodil briga pale peste. Svako đesešće si dosta lešći muka.”

O Isus sikavel te na osudisaras avren

¹O Isus majdur phenelas: “Na sudin, thaj či sudila pe tumenđe. ²Kaj sar tumen sudin averenđe, gajda o Del po isto način sudila tumenđe. Sar tumen merin averenđe, gajda vi o Del merila tumenđe. ³Sostar dićhes e prušuk ande jak ćire phralešći, kana či haćares o baro kaš ande ćiri jak? ⁴Sar šaj phenes ćire phralešće: ‘Ažućar te inkalav e kaštešći prušuk andar ćiri jak’, kana o baro kaš si tut ande ćiri jak? ⁵Licemernona! Majsigo inkal o baro kaš andar ćiri jak, thaj majlačhe dićheja te inkales e kaštešći prušuk andar ćire phralešći jak. ⁶Na den e džućhelenđe okova so si sveto thaj na čhuden e biserja angle bale, te na uštaven len e pungrenca thaj askal bolden pe protiv tumende thaj te rastrgnon tumen.”

O Del uslišil amare molitve

⁷O Isus majdur phenelas: “Molin tumen thaj dela pe tumenđe! Roden, thaj araćhena! Maren po vudar thaj putrela pe tumenđe! ⁸Kaj svako ko molil, primil, ko rodel, araćhel, a ko marel po vudar, putrel pe lešće. ⁹Ko tumendar kana lesko čhavo manglasas lestar mangro, dijasas les bar? ¹⁰Ili kana manglasas lestar mačho dijasas les sap? ¹¹Ako tumen, vi ako sen bilačhe manuša, džanen te den lačhe darurja tumare čhavrenđe, kozom majbut tumaro nebesko Dad dela lačhipe okolen save manđen lestar?

¹²Sa, dakle, so kamen te e manuša ćeren tumenđe, ćeren vi tumen lenđe, kaj godova si okova so sikavelas o Mojsijesko zakono thaj e prorokurja.”

O Isus sikavel kaj si o drom džiko nebo pharo

¹³O Isus majdur phenelas: “Den andre po usko vudar. Kaj o bulo vudar thaj o bulo drom inđaren ando propast thaj but si okola save godole dromeja džan. ¹⁴Sar si usko o vudar thaj tesno o drom savo inđarel ando trajo, cara si okola save araćhen les!”

E hohamne prorokurja thaj lenđe plodurja

¹⁵O Isus majdur phendas: “Len tumen sama katar e hohamne prorokurja, save aven tumenđe ande bakhrani morćhi, a andral si ruva save kamen te han tumen. ¹⁶Pindžarena len pe lenđe plodurja. Dali katar e kangre kušelpe e drak, ili katar e čičkurja e smokva? ¹⁷Isto gajda, svako lačho kaš bijanel lačhe plodurja, a o bilačho kaš bijanel bilačhe plodurja. ¹⁸Naštik o lačho kaš bijanel bilačhe plodurja, niti o bilačho kaš šaj bijanel lačhe plodurja. ¹⁹Svako kaš savo či bijanel lačhe plodurja, čhinelape thaj čhudel pes ande jag. ²⁰Isto gajda pindžarena e hohamne prorokonen pe lenđe plodurja.”

O Isus sikavel kaj o nebesko Carstvo si pale poslušne učenikurja

²¹O Isus majdur phenelas: “Či dela ando Carstvo nebesko svako ko phenel manđe ‘Gospode, Gospode!’ Nego okova savo izvršil e volja mungre Dadešći savo si ando nebo. ²²But džene avena po sudo ande godola đesa thaj phenena manđe: ‘Gospode, Gospode, zar či prorokujisardam ande ćiro alav? Zar či thradasas e benđen ande ćiro alav? Thaj zar či ćerasas but čudurja ande ćiro alav?’ ²³Askal priznajiva lenđe: ‘Nikad či pindžaravas tumen. Džantar mandar, tumen save kršin e Devlesko zakon!’”

O mudro manuš paćivalo si okolešće so o Isus sikavel

²⁴O Isus majdur phenelas: “Prema godova, svako ko čhol kan ke akala munge alava thaj gajda ćerel, mudro si sago o manuš savo gradil piro ćher po čvrsto temelji. ²⁵Pelo o bršnd, navalisada e bujica, phurdas e balval thaj peklas ando godova ćher, ali o ćher či pelo kaj sas sagradime po čvrsto temelji. ²⁶Naprotiv, svako ko čhol kan ke akala mungre alava, ali či ćerel gajda, slično si sago o dilo manuš savo sazidosardas piro ćher po pesko. ²⁷Pelo o bršnd, navalisarda e bujica, phurdas e balval thaj peklas ande godova ćher, thaj o ćher pelo džiko temelji.”

²⁸Kana o Isus sas gata godole alavenca, o but o them čudinas pe lešće sikavipešće, ²⁹kaj sikavelas sago okova kas si vlast, a na sago lenđe sikavne e Mojsiješće zakonestar.

O Isus sastarel e manuše katar e guba

¹A kana o Isus fuljisto katar e gora, pale leste teljarda o but o them. ²Avilo anglo Isus jek gubavco, pelo pe koča angle leste thaj zamolisarda les: “Gospode! Te kames, šaj te sastares man katar e guba!” ³O Isus čhuta po vas pe leste, thaj phendas: “Kamav, av sasto!” Thaj e guba odma nestanisardas lestar. ⁴A o Isus phendas lešće: “Le sama te na phenes khonikašće pala akava, nego dža thaj sikav tu e rašaješće, thaj prinesisar o daro savo o Mojsije odredisardas palo svedočanstvo lenđe.”

O rimsko kapetano sikavel kaj snažno paćal e Isusešće

⁵Kana o Isus avilo ando Kafarnaum, avilo dži leste jek rimsko kapetano thaj zamolisarda les: ⁶“Gospode, mungro sluga pašljol ćhere nepokretno thaj zurale mučilpe.”

⁷A o Isus phendas lešće: “Avava thaj sastarava les.”

⁸A o kapetano phendas: “Gospode! Najsem dostojno te des ande mungro ćher; nego samo phen alav thaj o sluga mungro sastola! ⁹Kaj vi me sem manuš tele vlast thaj siman tale mande vojnikurja. Thaj kana phenav jećhešće: ‘Dža!’ vo džaltar. Thaj kana phenav averešće: ‘Av!’ vo avel. Thaj kana phenav mungre robošće: ‘Ćer godova!’ thaj vo ćerel.”

¹⁰Kana godova ašundas, o Isus zadivisajlo lešće, thaj phendas okolenđe save džanas pale leste: “Čačes phenav tumenđe, kasavo paćipe či arakhlem ke nijek manuš ando Izrael! ¹¹A phenav tumenđe kaj but e manuša avena andar o sasto them, katar o istok thaj katar o zapad thaj avela len than pe bari gozba e Avramesa, e Isakosa thaj e Jakovesa ando carstvo nebesko, ¹²a but e Izraelcurja savenđe si pripremime o carstvo avena čhudine andar e Devlesko carstvo, ande majhanduk tunjariko okote avela o roipe thaj o škripipe e dandenca katar e duk.”

¹³Askal o Isus phendas e kapetanošće: “Dža, thaj neka avel tuće sar paćajan.” Thaj o sluga e kapetanesko sastilo ande godova časo.

O Isus sastarel e buten

¹⁴Kana o Isus avilo ande Petresko ćher, arakhlas e Petrešće sokra sar pašljol nasvali ande groznica. ¹⁵O Isus astarda lat palo vas thaj e groznica muklala. A voj uštili thaj počnisardas te služil lešće.

¹⁶Kana peli e rjat, andine ko Isus e but e manušen ande save sas e bilačhe duhurja. Thaj o Isus e alavesa tradas sa e bilačhe duhonen andar e manuša thaj e nasvalen sastardas. ¹⁷Gajda pherdilo okova so si phendo kroz o proroko Isaija:

“Vo lijas amare slabosti

thaj inđarada amaro nasvalipe.”

E duj učenikurja save kamen te sledin e Isuse

¹⁸Kana o Isus dikhlas e bute theme savo ćidape oko leste, zapovedisardas pire učenikonenđe te otplovin pe okoja rig e jezerošći. ¹⁹Ande godova avilo leste jek katar e sikavne e Mojsiješće zakonestar thaj phendas lešće: “Sikamneja, me džava pale tute kaj god tu te džas.”

²⁰A o Isus phendas lešće: “E lisicen si lenđe jazbine thaj e čirikljen lenđe gnezdurja; a man e Čhave e Manušešće naj kaj mungro šoro te čhav.”

²¹Phendas lešće jek aver učeniko: “Gospode, muk man te džav majsigo te prahov mungre dade, askal avava thaj slediva tut.” ²²A o Isus phendas lešće: “Tu av pale mande, a e mulen muk te prahon pire mulen!”

O Isus smiril e oluja

²³A askal o Isus dija ando čamco, a pale leste dine vi lešće učenikurja. ²⁴Andar jekhvar po more vazdape gajda bari oluja, kaj e talasurja pherenas o čamco e pajesa. A o Isus sovelas. ²⁵E učenikurja lešće aviline dži leste džungadine les thaj phendine: “Gospode, spasisar amen kaj tasadosa!” ²⁶A o Isus phendas lenđe: “Sostar daran, cara paćivalen?” Askal uštilo thaj zapovedisardas e balvajenđe thaj e morešće te ačhen, pa e oluja smirisajli thaj postanisardas bari tišina po more. ²⁷A e manuša, zadivime, phučline: “Ko si akava te e balvaja thaj o more pokorinpe lešće?”

O Isus sastarel dujen ande save sas e bilačhe duhurja

²⁸A kana o Isus areslo pe okoja rig e morešći, ande gadarinsko krajo, angle leste aviline duj manuša ande save sas e bilačhe duhurja save inkljenas andar e limorja, a sas gaći napasne kaj khonikal či tromalas te naćhel godole dromesa. ²⁹Von čhutine muj: “So si amen tusa, e Devlešće Čhaveja? Avilan li akate te mučis amen majsigo nego so si e vrjama?”

³⁰A majdur lendar čarjonas but e bale. ³¹A e demonurja zamolisardine e Isuse: “Ako trades amen, bičhal amen te džas ande okola e bale.”

³²A o Isus phendas lenđe: “Džan”. Thaj e demonurja inkljistine andar e manuša thaj dine ande bale. Pe godova, sa e bale pojurisardine niz o brego ando jezero thaj tasadile ando paj. ³³A okola save araćhenas e balen našline ando gav thaj phendine sa so dikhline thaj so sas e manušenca ande save sas e demonurja. ³⁴Askal sa e manuša andar godova gav inkljistine anglo Isus, pa kana dikhline les počnisardine te molin les te džaltar andar lengo krajo.

O Isus sastarel e line manuše

¹Gajda o Isus dija ando čamco, otplovisardas pe okoja rig ande piro gav. ²Okote andine lešće e line manušes pe nosilja. Kana o Isus dikhla lengo paćipe, phendas e line manušešće: “Na dara čhaveja, jartosarde si tuće ćire bezeha!”

³A varesave katar e sikavne e Mojsiješće zakonestar phendine ande peste: “Dik akava hulil po Del!”

⁴O Isus džanglas lenđe gndimata thaj phendas lenđe: “Sostar gajda gndin bilačhe ande tumare ile? ⁵So si maj loće te phenel pes: ‘Jertome si tuće ćire bezeha’ ili: ‘Ušti thaj phir’? ⁶Ali, te džanen kaj man, e Čhave e Manušešće, si vlast pe phuv te jartosarva e bezeha.” Askal phendas e line manušešće: “Ušti, le ćiri nosilja thaj dža tuće ćhere!” ⁷Vo uštilo thaj đelotar pire ćherešće. ⁸Kana godova dikhlas o but o them, darajlo thaj počnisardine te slavin e Devle, savo dijas kasavi vlast e manušenđe.

O Isus akharel e Matejes

⁹Kana o Isus džalastar okotar, dikhlas e manušes savo akhardolas Matej sar bešel po than kaj poćinelas pe o porezo. O Isus phendas lešće: “Av pale mande!” O Matej muklas sa, uštilo thaj teljardas pale leste.

¹⁰Dok o Isus sas pale sinija ande Matejesko ćher, avile okote e but carinikurja thaj aver bezahale manuša thaj hanas zajedno lesa thaj lešće učenikonenca. ¹¹Kana godova dikhline e fariseja, pučline e Isusešće učenikonen: “Sostar tumaro sikavno hal e carenikonenca thaj e bezahalenca?” ¹²A o Isus ašundas godova thaj phendas lenđe: “Či trubun e saste e doktore nego e nasvale. ¹³Nego, sićon so akava značil: ‘majbut voliv te aven milosrdne nego, te prinosin manđe e žrtve.’ Me hav e bezehalenca zato kaj či avilem te akharav e pravednikonen, nego e bezehalen te pokainpes.”

O Isus sikavel palo posto

¹⁴Askal aviline ko Isus e učenikurja katar o Jovano savo bolelas thaj phučline les: “Sostar ćire učenikurja či postin sago amen thaj e fariseja?”

¹⁵A o Isus phendas lenđe: “Tuguin li e svaturja dok si o džamutro lenca? Nisar! Nego avela o đes kana otmina lendar e džamutre thaj askal vi von postina. ¹⁶Nego, khonik či suvel o nevo kotor pe pharadi haljina sar učhardasas e hv, kaj kana thovela pe e haljina o nevo kotor ćidela pe thaj e hv avela majbari. ¹⁷Niti čhol pe e nevi mol ande purane morćhaće traste, kaj kana e nevi mol dela vras thaj buljola, pharavela e morćhaće traste, a e mol čordola pe. Nego e nevi mol čhol pes ande neve morćhaće traste, gajda avena arakhade vi e mol vi e morćhaće traste.”

O Isus sastarel zbog o baro paćipe e manušengo

¹⁸Dok o Isus još motholas lenđe, avilo leste jek upravniko e sinagogako thaj pelo pe koča angle leste thaj phendas lešće: “E čhej mungri muli, ali tu av thaj čho ćo vas pe late thaj voj traila.” ¹⁹O Isus uštilo thaj teljardas pale leste pire učenikonenca. ²⁰A varesavi manušnji savi sas nasvali dešuduj brš gajda kaj o rat thavdelas latar, avili palal lešće zeja thaj astardape e ćoškostar katar lešći haljina. ²¹Kaj gndisardas ande peste: “Te astarde ma samo palo ćoško katar lešći haljina, avav sasti.” ²²O Isus bolda pe, dikhlas pe late thaj phendas: “Na dara čhejo. Ćiro paćipe sastarda tut.” Thaj e manušnji sastili isto časo. ²³A kana o Isus avilo ando ćher e upravnikosko, dikhlas e pogrebne sviračen thaj e theme sar kukin. ²⁴O Isus phendas: “Inkljen avri! Kaj e čhori či muli, nego sovel.” A von asajine lestar. ²⁵A kana sas o them tradino avri, o Isus dija andre thaj astarda e čhora palo vas, thaj e čhori uštili. ²⁶Thaj o glaso pale akava so dogodisajlo buljilo po sasto than godole krajosko.

O Isus sastarel e kore thaj e nemo manušen

²⁷Kana o Isus đelotar okotar, teljardine pale leste e duj kore manuša thaj čhonas muj pale leste: “Smilujisar tut amenđe, Čhaveja e Davidosko!” ²⁸Kana o Isus dija ando ćer e kore manuša avile pale leste, a o Isus phučla len: “Dali paćan kaj šaj te sastarav tumen?” A von phendine lešće: “Ej, Gospode, amen paćas!” ²⁹Askal čhutas pire vas pe lenđe jakha thaj phendas: “Neka avel tumenđe sar paćan!” ³⁰Thaj ande godova časo lenđe jakha sastile. A o Isus askal phendas lenđe: “Na phenen khonikašće pale akava.” ³¹Ali von inkljistine andar o ćher thaj mothonas pe sasto godova krajo pale leste. ³²Dok von inkljenas, odma pale godova andine leste e manušes savo sas nemo kaj o bilačho duho sas ande leste. ³³O Isus tradas e bilačhe duho andar o nemo, thaj o nemo manuš odma počnisardas te ćerel svato. Thaj e manuša sas zadivime thaj phenenas: “Gajda vareso još či dikhlam ando sasto Izrael!” ³⁴A e fariseja phenenas: “Vo tradel e bilačhe duhonen gajda kaj pomožil lešće o poglavica e bilačhe duhonengo.”

O Isus dićel e manušenđe potrebe

³⁵Gajda o Isus džalas pe sa e bare thaj cikne gava thaj sikavelas e manušen ande lenđe sinagoge, navestilas e Bahtali nevimata pale Devlesko carstvo thaj sastarelas e nasvalen katar svako nasvalipe thaj nemoć. ³⁶A kana o Isus dikhlas e bute themes, sažalisajlo pe lende, kaj sas iscrpime thaj bespomoćne sago e bakhre bi e pastiresko. ³⁷Askal phendas pire učenikonenđe: “E žetva si bari, a radnikurja si cara. ³⁸Zato molin e gospodare katar žetva te bičhalel e radnikonen ande piri žetva.”

O Isus bičhalel e dešuduj apostolen

¹O Isus akhardas peste pire dešuduj učenikonen, thaj dijalen vlast pe bilačhe duhurja thaj te sastaren svako vrsta nasvalipe thaj slabost. ²Akava si e alava katar e dešuduj apostolurja:

O Simon (saves akharenas Petar),

o Andrija (phral e Petresko),

o Jakov (e Zevedejevesko čhavo),

o Jovano (e Jakovesko phral),

³o Filip thaj

o Vartolomej,

o Toma thaj

o Matej (o cariniko),

o Jakov (e Alfejevesko čhavo) thaj

o Tadej,

⁴o Simon pobunjeniko thaj

o Juda Iskarioski (savo izdaisarda e Isuse).

⁵O Isus bičhaldas akale dešudujen thaj zapovedisardas lenđe: “Na džan ke o kola save či pindžaren e Devle thaj na den ande ni jek Samarijansko gav, ⁶nego džan samo ko them save si hasarde bakhre e israelošće. ⁷Džan thaj propovedin lenđe kaj si paše o carstvo nebesko. ⁸Sastaren e nasvalen thaj okolen saven si guba, vazden e mulen, thaj traden e bilačhe duhonen andar e manuša. Ivija dobisardine, ivija vi den. ⁹Na steknin tumenđe ni sunakaj, ni rup, ni bakarne lovora ande tumare pošća, ¹⁰niti dromešći trasta niti aver gada niti još jek paro sandale, niti rovlji palo drom, kaj o radniko zaslužil te dobil piri poćin. ¹¹A kana den ande varesosko gav, roden e manušes savo si dostojno te ačhen ande lesko ćher sa dok či teljaren majdur andar godova gav. ¹²A kana den ande godova ćher, phenen: ‘Miro tumenca.’ ¹³Thaj ako godova ćher kamel te primil tumen, neka tumaro miro avel pe leste. Ali ako o ćher či kamel te primil tumen, neka tumaro miro boldel pes tumenđe. ¹⁴A te vareko či primila tumen thaj či čhon kan so phenen lenđe, inkljen andar godova ćher ili godova gav thaj ćhinon o praho katar tumare pungre sago znako kaj odbisardine len. ¹⁵Čačes phenav tumenđe: Majloće avela e gavenđe e Sodomaće thaj e Gomoraće ando đes e sudosko nego godole gavešće.”

O Isus phenel kaj avela o progonstvo

¹⁶O Isus majdur motholas: “Ake me bičhalav tumen sago e bakhren maškar e ruva. Zato aven mudre sago e sapa, a bez opasne sar e goluburja. ¹⁷Len tumen sama, kaj varesave manuša predaina tumen pe sudurja, thaj bičuina tumen ande pire sinagoge. ¹⁸Zbog mande inkalena tumen angle vladarja thaj angle carurja, godova avela prilika te svedočin pale mande okolenđe kaj či pindžaren e Devle. ¹⁹A kana predaina tumen, na daran so phenena, kaj ande godova časo dela pe tumenđe so te phenen. ²⁰Kaj či ćerena svato tumen, nego o Duho tumare nebesko Dadesko ćerela svato kroz tumende. ²¹O phral e phrale predaila te mudaren les, a o dad e čhavres. E čhavra vazdena pes protiv pire dada thaj protiv pire deja thaj predaina len te aven mudarde. ²²Savora mrzana tumen zato kaj sen mungre učenikurja, ali ko god ačhel verno dži ko krajo avela spasime. ²³Kana progonina tumen ande jek gav, tumen našen ande aver! Čačes phenav tumenđe či aresena te završin tumaro poslanje pe sa e izraelske gava majsigo nego so me, o Čhavo e Manušesko, avava. ²⁴Nijek učeniko naj majbaro katar piro sikavno, niti o sluga katar piro gospodari. ²⁵Dovoljno si e učenikošće te avel sago lesko sikavno, a e slugašće te avel sago lesko Gospodari. Ako man e domaćine akharenas Veelzevul – Sotona, kozom askal bišukar alavenca akharena tumen mungre ćherutnen?”

Kastar trubun te daran

²⁶O Isus majdur phendas: “Zato na daran katar okola save pretin tumenđe kaj sa so si garado dićhola thaj sa so si tajno ašundola. ²⁷Okova so phenav tumenđe ande tama, tumen phenen po svetlo thaj okova so šapnil pe tumenđe po kan objavin katar e krovurja. ²⁸Na daran katar okola save šaj te mudaren samo o telo, a naštik mudaren e duša. Nego, daran katar o kova savo šaj te uništil o telo thaj e duša ando pakao. ²⁹Či li bićinen pes e duj vrapcurja pale jek kovano lovoro? A ni jek lendar či perel pe phuv, a te pale godova tumaro nebesko Dad či džanel. ³⁰A tumenđe si vi sa e bal po šoro đinade. ³¹Zato na daran! Kaj tumen vredin majbut katar e but e vrapcurja. ³²Dakle ko god priznail angle manuša kaj si mungro učeniko, priznaiva vi me les angle mungro nebesko Dad. ³³A ko god odreknil pes mandar anglo them, vi me odrekniva man lestar anglo mungro nebesko Dad.”

Ko si dostojno te služil e Isuseše

³⁴O Isus nastavisardas te mothol: “Na gndin kaj avilem pe phuv te anav miro. Či avile te anav miro, nego o mačo. ³⁵Avilem te odvojiv

‘e manuše katar lesko dad,

e čheja katar laći dej,

thaj e borja katar laći sokra.

³⁶E manušešće dušmaja avena okola save trajin lesa ando ćher.’

³⁷Ko volil pire dades ili pire deja majbut nego man, naj dostojno te avel mungro učeniko. Ko volil pire čhaves ili pire čheja majbut nego man, naj dostojno te avel mungro učeniko. ³⁸Ko či lel piro trušul thaj či džal pale mande, naj dostojno te avel mungro učeniko. ³⁹Ko kamel te zaštitil pesko trajo hasarela les, a ko hasarel piro trajo zbog mande zaštitila les.”

O Del nagradila okolen save primin e učenikonen

⁴⁰“Ko tumen primil, man primil, a ko primil man primil Devles savo bičhaldas man. ⁴¹Ko primil e proroko zato kaj si proroko, primila e proročko nagrada, a ko primil e pravedniko, zato kaj si pravedniko, dobila pravedničko nagrada. ⁴²Thaj ko napoil jećhe katar akala majcikne vi samo tahtaj šudre pajesa, zato kaj si mungro učeniko, čačes phenav tumenđe lešći poćin či propadnila.”

O Isus thaj o Jovano savo bolelas

¹Kana o Isus završisardas te del e upute pire dešuduje učenikonenđe, đelotar okotar te sikavel e theme thaj te propovedil pe galilejske gava. ²A o Jovano savo bolelas ašundas ande tamnica pale čudurja kaj ćerelas o Hristo, pa bičhaldas pire učenikonen ³te phučen e Isuse: “Dali san tu okova saves o Del obećisardas kaj bičhalela les ili te ažućaras avres?”

⁴Askal o Isus phendas lenđe: “Džan thaj phenen e Jovanošće so ašunen thaj so dićhen kaj ćerav: ⁵E kore dićhen, e banđe phiren, e gubavcurja saston, e kašuće ašunen, e mule bolden pes ando trajo, a e čorenđe propovedil pes e Bahtali nevimata. ⁶Thaj blago okolešće savo či spotaknilpe zbog mande.”

⁷Kana e Jovanošće učenikurja đeletar, o Isus počnisardas te mothol e themešće palo Jovano: “So đeline te dićhen ande pustinja? E trska savja ljuljil e balval? Na! ⁸Ili so đele te dićhen e manušes savo si lačhardo ande šukar drze? Na! Okola save inđaren pe peste kuč drze nalazin pe carenđe dvorurja. ⁹Ili so đeline te dićen? E Devlešće proroko? Ej, me phenav tumenđe, vo si vi majbut katar o proroko! ¹⁰O Jovano si okova pale savo si ramome ando Sveto lil: ‘Ake, me bičhalav angle tute mungre glasnikones thaj vo lačharela o drom angle tute.’ ¹¹Čačes phenav tumenđe: katar sa e manuša save sas ikada bijande, khonikal naj majbaro katar o Jovano savo bolelas, a okova savo si majcikno ando Carstvo nebesko majbaro si lestar. ¹²Katar e vrjama e Jovanošći savo bolelas dži akana o Carstvo nebesko trpil nasilje thaj e nasilne manuša grabin pes pale leste. ¹³Kaj sa e prorokurja thaj o Mojsijesko zakono prorokuinas palo Carstvo sa dok či avilo Jovano. ¹⁴A o Jovano si, ako kamen godova te prihvatin, o Ilija savo trubujas te avel. ¹⁵Ašunen kana već situmen kan!

¹⁶A kasa te usporedisarav akava naraštaj? Slično si e čhavrenđe save bešen po trgo, thaj čhon muj jek averešće:

¹⁷‘Svirosardam tumenđe veselo,

a tumen či ćheldine,

đilabadam tumenđe tužno,

a tumen či rujine.’

¹⁸Kaj o Jovano avilo thaj či halas niti pijelas šukar habe sago e aver manuša, a von phenen: ‘Ande leste si o bilačho duho.’

¹⁹Avilem me, o Čhavo e Manušesko, savo hav thaj pijav šukar habe, a von phenen: ‘Dik e manušes savo but hal thaj pijel, thaj drugari si e carenikonengo thaj e bezehalengo!’ Okola save prihvatin e Devlešći mudrost sikaven kaj si voj ispravno.”

O Isus ukoril e manušen save či pokaisajle

²⁰Askal o Isus lijas te ukoril e manušen andar e gava ande save sas majbut lešće čudurja kaj či pokaisajle. ²¹“Teško tumenđe manušalen andar o Horazin! Teško tumenđe andar e Vitsaida! Kaj te ando Tiro thaj Sidono avilesas e čudurja save dogodisajle ande tumende, von već dumut linesas pe pende e drze katar o kostret thaj čhutinesas o praho pe pire šore sar sikadinesas kaj pokaisajle! ²²Ali phenav tumenđe: Kaj po đes e sudosko avela maj loće e gavenđe, e Tirošće thaj e Sidonešće nego tumenđe! ²³A tumen andar o Kafarnaum, zar dži ko nebo vazden tumen? Perena dži ko than e mulengo. Kaj te ande Sodoma avilesas e čudurja save sas maškar tumende, von pokaisajlesas thaj e Sodoma dži ađes ačhili sas. ²⁴Ali phenav tumenđe kaj avela maj loće e Sodomaće ando đes e sudosko, nego tumenđe.”

O Dad si objavime ando Čhavo

²⁵Askal o Isus phendas: “Hvaliv tut Dade, Gospode e nebosko thaj e phuvjako, kaj garadan akava katar e mudre thaj katar e umne, a sikadan okolenđe save si sago ciknen čhavra. ²⁶Ej, Dade, kaj gajda sas ćiri volja te avel. ²⁷Mungro Dad sa predaisardas manđe. Khonik osim o Dad či pindžarel e Čhaves. Thaj khonik či pindžarel e Dades, samo o Čhavo thaj okola savenđe o Čhavo kamel te objavil les. ²⁸Aven mande savora save sen umorne thaj opteretime thaj me odmoriva tumen. ²⁹Len mungro jarmo pe tumende, thaj sićon mandar, kaj me sem krotko thaj ponizno ilesko, thaj araćhena o miro pale tumare duše. ³⁰Kaj mungro jarmo si blago thaj mungro pharipe si loko.”

E Isuse si vlast po savato

¹Ande godoja vrjama, ande jek savato o Isus naćhelas maškar e njive e đivesa. A lešće učenikurja bokhajle, thaj počnisardine te trgon e klasurja thaj te han. ²Kana godova dikhline e fariseja, phendine lešće: “Dik, ćire učenikurja ćeren okova so po zakon či tromal te ćerelpe savatone.” ³A o Isus phendas lenđe: “Sigurno čitosardine so ćerdas o David kana vo thaj lešće manuša bokhajle. ⁴Dijas ande Devlesko ćher thaj halas e svete mangre, vi, ako ni vo ni okola save džanas pale leste či tromanas te han lendar, nego samo e rašaja. ⁵Sigurno čitosardine ando zakono kaj vi e rašaja ando Hramo kršin o zakon gajda kaj ćeren bući savatone, a ipak naj len doš? ⁶A me phenav tumenđe kaj akate si vareko majbaro katar o Hramo! ⁷Kana džanglinenas so značil: ‘Majbut voliv te aven milosrdne, nego te prinosin manđe e žrtve’, či osudisardinesas okolen save naj došale. ⁸Kaj me, o Čhavo e Manušesko, gospodari sem e savatosko.”

O Isus sastarel ando savato

⁹Askal o Isus đelotar okotar thaj dijas ande lenđi sinagoga. ¹⁰A kote sas jek manuš e šuće vastesa. A e fariseja rodenas razlog te optužin e Isuse, zato phučline les: “Dali si muklo te sastarel pe savatone?”

¹¹A o Isus phendas lenđe: “Ko tumendar či lijasas te inkalel pire jećhe bakhres te savatone pelo ande hv? ¹²A kozom si o manuš majvredno katar o bakhro! Zato si savatone muklo te ćerel pe lačhipe.”

¹³Askal o Isus phendas godole manušešće: “Inzar ćo vas!” Thaj vo inzardas pesko vas, a lesko vas sastilo thaj postanisardas sasto sago vi okova aver. ¹⁴A e fariseja čim inkljistine andar e sinagoga, dogovorisajle sar te mudaren e Isuse.

O Isus e Devlesko izabrime sluga

¹⁵A o Isus doznaisardas pale godova thaj đelotar okotar. A pale leste teljardas o but o them thaj vo sa e nasvalen sastarda ¹⁶thaj upozorilas len te na mothon khonikašće ko si vo. ¹⁷Akava sas te pherdol okova so si phendo kroz o proroko Isaija:

¹⁸“Ake mungro sluga,

saves izbirisardem.

Mungro volime,

o miljeniko mungre dušako.

Pe leste čhava mungro Duho

thaj vo e themenđe objavila e pravda.

¹⁹Či prepirila pes niti čhola muj,

lesko glaso či ašundola pe sokača.

²⁰Ni e banđardi trska či phađela,

niti mudarela o stenko savo tek tinjal,

sa dok e pravda či anel dži ke pobeda.

²¹Ande lesko alav pouzdina pes e thema.”

E Isusešći vlast si katar o Del

²²Askal andine anglo Isus jećhe manuše ande savo sas o bilačho duho, a sas godova manuš koro thaj nemo. O Isus sastardas les, thaj o nemo manuš šaj dićhelas thaj šaj ćerelas svato. ²³A sa o them sas zurale zadivime thaj phenelas: “Te naj akava o Čhavo e Davidesko?”

²⁴Kana ašundine pale godova e fariseja, phendine: “Akava tradel e bilačhe duhonen gajda kaj pomožil les o Veelzevul knezo e bilačhe duhonengo.”

²⁵A o Isus džanglas so gndin thaj phendas lenđe: “Svako carstvo savo si ande peste podelime propadnila thaj svako gav ili ćher savo si ande peste podelime či ačhela. ²⁶Ako o Satana izgonil e Satanes, askal si vo protiv peste razdelime. Sar askal šaj te ačhel lesko carstvo? ²⁷Thaj ako me tradav e bilačhe duhonen gajda kaj pomožil man o Veelzevul, uz kašći pomoć traden len tumare sledbenikurja? Zato von dokažina kaj najsen ando pravo. ²⁸Ali ako me e Devlešće Duhosa tradav e bilačhe duhonen, askal avilo tumenđe e Devlesko carstvo. ²⁹Ili, sar šaj vareko te del ando ćher e zurale manušesko te čorel lešći imovina ako či majsigo phandel les? Tek askal šaj čorel sa andar o ćher.

³⁰Ko naj manca, protiv mande si. Thaj ko či ćidel manca rspil. ³¹Zato phenav tumenđe: E manušenđe šaj avela jartome svako bezeh thaj e hula ali e hula po Sveto Duho či jatola pes. ³²Ako vareko vareso phenel protiv o Čhavo e Manušesko, šaj avela jartome pe lešće, a ako vareko vareso phenel protiv o Sveto Duho, či jartola pe lešće ni ande akaja vrjama niti ande vrjama savi avel.

³³Uzgojin o lačho kaš, thaj vi lesko plodo avela lačho, ili uzgojin o bilačho kaš thaj vi lesko plodo avela bi lačho, kaj o kaš pindžarel pes pe lešće plodurja. ³⁴Tumen e sapešće čhavra! Sar šaj tumen te phenen so si lačhe, kana sen vi korkoro bilačhe? Kaj o muj phenel okova sova si pherdo o ilo. ³⁵O lačho manuš andar e lačhi riznica pire ilešći inkalel lačhipe, a o bilačho manuš andar e bilačhi riznica pire ilešći inkalel bilačhipe. ³⁶A me phenav tumenđe kaj e manuša pale svako beskorisno alav savo phenen avena odgovorne ando đes e bare sudosko. ³⁷Kaj, ćire alava opravdina tut ili osudina tut.”

O Isus si majbaro katar o Jona thaj katar o Solomon

³⁸Askal phendnine e Isusešće varesave sikavne e Mojsiješće zakonestar thaj e fariseja: “Sikamneja, kamlamas te sikaves amenđe varesavo znako.”

³⁹A o Isus phendas lenđe: “Samo o bilačho thaj o neverno naraštaj rodel znako, ali či dela pe lešće aver znako osim o znako savo dogodisajlo e proroko Jonašće. ⁴⁰Sago kaj ‘o Jona sas trin đesa thaj trin raća ando đi e bare mačhesko’, gajda vi me, o Čhavo e Manušesko, avava ando đi e phuvjako trin đes thaj trin raća. ⁴¹E manuša andar e Niniva uštena po sudo akale naraštajesa, thaj osudina les, kaj von pokaisajle pe Jonašći propoved, a tumen či pokaisardine tumen. A tumenca si akate vareko majbaro vi katar o Jona! ⁴²E carica katar o jugo uštela po sudo akale naraštajesa, thaj osudila les, kaj avili dadural te ašunel e Solomonešći mudrost, a tumenca si akate vareko majbaro vi katar o Solomon.”

O Isus phenel so avela akale generacijava

⁴³O Isus majdur phendas: “Kana o bilačho duho inkljel andar o manuš, lutil e pustinjasa thaj rodel than kaj šaj te odmoril pes, ali či araćhel les. ⁴⁴Askal phenel: ‘Boldava man ande mungro ćher andar savo inkljistem.’ Kana boldel pes ande piro ćher andar savo inkljisto, araćhel o ćher čučo, šlado thaj čisto. ⁴⁵Askal džal thaj anel efta duhurja majgore pestar, thaj savora von den ando manuš thaj nastanin pes ande leste, thaj gajda po krajo godole manušešće si majgore nego so sas lešće majsigo. Gajda avela vi akale bilačhe naraštaješće.”

Ko si čače e Isusešći familija

⁴⁶Dok o Isus još ćerelas svato e themešće, aresline thaj ačhiline avri lešći dej thaj lešće phral thaj kamenas te ćeren svato lesa. ⁴⁷Vareko phendas lešće: “Ake, ćiri dej thaj ćire phral ačhen avri. Kamen te ćeren tusa svato.”

⁴⁸A o Isus phendas lešće: “Ko si mungri dej? Thaj ko si mungre phral?” ⁴⁹Askal sikadas karingal pire učenikurja, thaj phendas: “Ake mungri dej thaj mungre phral! ⁵⁰Kaj phenav tumenđe, ko god ćerel e volja mungre nebesko Dadešći, godova si mungro phral, phen thaj mungri dej!”

O Isus phenel e prispodoba palo sejači

¹Isto godova đes o Isus inkljisto andar o ćher, đelo thaj bešlo pašo jezero te sikavel. ²Oko leste ćidape gaći but them, gajda kaj vo moraš te dijas ando čamco thaj bešlo, a sa o them ačhelas pe obala. ³But godova phenelas lenđe ande paramiče sago kaj si akaja: “Jek đes varesavo sejači sijolas o seme. ⁴Dok sijolas, varesave kućina peline po drom thaj avile e čiriklja thaj sa haline len. ⁵A aver kućina peline po baruno than kaj nas but phuv thaj odma izniknosarda zato kaj e phuv nas handuk. ⁶Ali kana inkljisto o baro kham, phabilo thaj šućilo kaj nas les handuk koreno. ⁷Varesavo seme pelo maškar e kangre. E kangre barile thaj tasadine les. ⁸A varesavo seme pelo pe lačhi phuv, thaj bijandas šel drom majbut, šovardeš drom majbut, ili trjanda drom majbut.

⁹Ašunen, kana već situmen kan!”

Sostar o Isus mothol lenđe ande paramiči

¹⁰E Isuseše učenikurja avile dži leste thaj phučline les: “Sostar mothos e themešće ande paramiče?” ¹¹A vo phendas lenđe: “Tumenđe si dino te džanen e tajne e nebesko Carstvošće, a lenđe naj dino. ¹²Kaj, kas si džanglipe, dela pe lešće thaj avela les još majbut, a kas naj, lela pe lestar vi okova cara so si les. ¹³Zato phenav lenđe ande paramiče, kaj dićhen so ćerav, a phandaven e jakha te na dićhen, čhon kan so phenav lenđe, a či ašunen thaj či haćaren. ¹⁴Gajda pherdol pe lende e Isaijasko proročanstvo:

‘Ašunena mungre alava,

a či haćarena;

pire jakhenca dićhena mungre delurja,

a naštik dićhena len.

¹⁵Kaj barosajle e ile akale themešće,

pire kanenca jedva ašunen,

pire jakha phandadine;

te e jakhenca či dićen,

te e kanenca či ašunen,

te e ilesa či haćaren

thaj obratin pes, te sastarav len.’

¹⁶A blago tumare jakhenđe kaj dićhen, thaj blago tumare kanenđe kaj ašunen. ¹⁷Kaj čačes phenav tumenđe: e but e prorokurja thaj e pravednikurja zurale kamline te dićhen so tumen dićhen, a či dikhline thaj te ašunen so tumen ašunen, ali či ašundine.”

O Isus objasnil e paramiči palo sejači

¹⁸O Isus majdur phendas: “Ašunen so značil e paramiči palo sejači. ¹⁹Svakonešće savo ašunel o alav pale Devlesko carstvo, a či haćarel, avel o beng thaj čorel so si posadime ande lesko ilo. Godova si okova seme savo si posadime po drom. ²⁰O seme savo si posadime po barutno than, si okova savo ašunel e Devlesko alav thaj odma e bahtasa prihvatil les, ²¹ali sar e Devlesko alav či muklas koreno ande leste, či ačhel dugo. Kana avel e nevolja thaj o progonstvo zbog o alav e Devlesko, vo odma otpadnil. ²²O seme savo si posadime ande kangre, si okova savo ašunel o alav e Devlesko, ali e brige akale trajošće thaj o hohavno barvalipe tasaven o alav thaj ačhel bi plodosko. ²³A okova seme kaj posadime pe lačhi phuv, godova si okova savo ašunel o alav, haćarel thaj čače anel plodo, šel drom majbut, šovardeš drom majbut ili trjanda drom majbut.”

O Isus phenel e prispodoba palo điv thaj palo o kukolj

²⁴Askal o Isus phendas lenđe vi aver paramiči: “O nebesko Carstvo si sago o manuš savo posadisardas o lačho seme ande piri njiva. ²⁵Ali dok savora sovenas, avilo lesko dušmano thaj posadisardas o kukolji maškar o điv thaj đelotar. ²⁶A kana o seme barilo thaj anda o plodo, askal sikadilo vi o kukolj. ²⁷Askal aviline e sluge ko domaćino thaj phendine lešće: ‘Gospodarina! Zar tu či posadisardan o lačho seme pe ćiri njiva? Katar askal o kukolji?’

²⁸A vo phendas lenđe: ‘O dušmano ćerdas godova.’ A e sluge phučline les: ‘Kames te džas thaj te inkalas o kukolji?’ ²⁹A o domaćino phenda lenđe: ‘Na, kaj te akana inkaldine o kukolji inkalena vi o điv. ³⁰Mućen te liduj barjon dži ke žetva, thaj ande vrjama e žetvaći phenava okolenđe save ćiden o điv: Majsigo inkalen o kukolj, thaj phanden le ande snopurja te delpes jag, a o điv ćiden thaj čhon les ande mungro skladište.’”

O Isus phenel e prispodoba pale gorušicako seme

³¹O Isus phendas lenđe vi aver paramiči: “O Carstvo nebesko si slično sago e gorušicako semeno savo o manuš posardisarda ande piri njiva. ³²Vi ako si majcikno katar sa o seme, kana barjol avel majbaro katar svako povrće. Barjol thaj avel kaš, thaj e čiriklja aven thaj gnezdin pes maškar lešće ranja.”

O Isus phenel e prispodoba palo kvasco

³³Askal o Isus phendas lenđe aver paramiči: “O nebesko Carstvo si sago o kvasco savo lel e manušnji thaj šukljarel les ando but aro, dok sa či vazdel pes.” ³⁴O Isus sa godova phendas e themešće ande paramiča. Thaj khanči či phenelas lenđe bi e paramičengo: ³⁵Gajda pherdilo o proročanstvo savo phenel:

“Ande paramiči phenava

thaj objaviva okova so si garado katar o postanko e themesko.”

O Isus objasnil e paramiči palo điv thaj palo kukolj

³⁶O Isus muklas e but e themes te džantar thaj dijas ando ćher. E učenikurja aviline leste thaj phendine lešće: “Objasnisar amenđe e paramiči palo kukolj pe njiva.” ³⁷A vo phendas lenđe: “Okova kaj posadisardas o lačho seme si o Čhavo e Manušesko, ³⁸a e njiva si o them. O lačho seme si e manuša save pripadin e nebesko Carstvošće, a o kukolji si e manuša e benđešće. ³⁹O dušmano savo posadisardas o seme si o beng; e žetva si o krajo e themesko, a okola save ćiden o điv si e anđelurja. ⁴⁰Sago kaj o kukolji ćidel pe ande snopurja, thaj delpe jag, gajda avela vi po krajo e themesko. ⁴¹A me, o Čhavo e Manušesko, bičhalava mungre anđelen, te izdvoin andar mungro Carstvo savoren save crden avren po bezeh thaj savoren save ćeren bilačhipe. ⁴²Thaj e anđelurja čhudena len ando jagalo bov, okote avela roipe thaj škripipe e dandenca katar e duk. ⁴³Askal e pravednikurja sago o kham zasijina ando Carstvo pire Dadesko. Ašunen, kana već si tumen kan!”

O Isus phenel vi e aver paramiče pale Devlesko carstvo

⁴⁴“E nebesko Carstvosa si sago e garade barvalipeja ande njiva. Kana o manuš araćhel les, garavel les okote thaj pherdo bah džal thaj bićinel sa so siles thaj ćinel godoja njiva.”

⁴⁵Još o Carstvo o nebesko si slično sago o trgovco savo rodel e šukar biserja. ⁴⁶Pa kana araćhel o zurale kuč biseri, džal thaj bićinel sa so siles, te ćinel les.

⁴⁷Još o Carstvo nebesko si slično sago vi e mreža savi si čhudini ando more ande savi astardile e svako vrsne mačhe. ⁴⁸Kana e mreža pherdol e mačhenca, crden lat avri pe obala. Askal e ribarja bešen thaj losaren e lačhe mačhe thaj čhon len ande kante, a e bilačhe mačhe čhudena. ⁴⁹Gajda avela po krajo e themesko: avena e anđelurja thaj odvoina e bilačhen katar e pravednikurja ⁵⁰thaj e bilačhen čhudena ando užarime bov, okote avela roipe thaj škripipe e dandenca katar e duk. ⁵¹O Isus phučla len: “Dali haćardine sa akava?” A von phendine: “Haćardam.” ⁵²O Isus phendas lenđe: “Zato si svako sikavno e Mojsiješće zakonestar savo si sikado palo Carstvo nebesko slično sago o domaćino savo andar piri riznica inkalel o nevo thaj vi o purano blago.”

E Isuse či prihvatisardine ando Nazaret

⁵³Kana o Isus završisardas akala paramiče, đelotar okotar. ⁵⁴Thaj dijas ando piro gav kaj barjilo. Thaj sikavelas okote e theme ande lenđe sinagoge, a von zadivime phenenas: “Katar akales kasavi mudrost thaj moć? ⁵⁵Naj li akava e tesaresko čhavo? Či li bučhol lešći dej Marija, a lešće phral o Jakov, Josif, Simon, thaj o Juda? ⁵⁶Thaj zar naj sa lešće pheja akate maškar amende? Katar les askal sa akava?” ⁵⁷Thaj odbisardine te paćan ande leste.

A o Isus phendas lenđe: “O proroko si svugde poštujime osim ande piro gav thaj ande piro ćher.” ⁵⁸Zbog lengo bipaćipe okote či ćerdas but e čudurja.

Ake sar mudardine e Jovane savo bolelas

¹Ande godoja vrjama o Irod, savo sas vladari ande Galileja, ašundas o glaso palo Isus. ²Askal phendas pire slugenđe: “Godova si o Jovano savo bolelas. Vo uštilo andar e mule, thaj zato ćerel čudurja.” ³A o Irod godova phendas zato kaj majsigo astardas e Jovano, phangla les, thaj čhudales ande tamnica zato kaj lijas e Irodijada savi sas romnji lešće phralešći e Filipešći. ⁴A o Jovano stalno motholas e Irodešće: “Tut naj pravo te les lat romnjaće!” ⁵Zbog godova o Irod kamlas te mudarel les, ali darajlo katar o them, kaj o them smatrinas e Jovano kaj si proroko.

⁶Ali kana sas e Irodesko bijando đes, e Irodijaći čhej teljarda te ćhelel angle savorende. E Irodešće godova zurales sviđosajlo, ⁷zato halas laće solah kaj dela lat sogod rodela lestar. ⁸A voj sikadi katar pešći dej phendas: “Deman akate po tijari o šoro e Jovanosko savo bolelas!” ⁹O caro Irod ražalostisajlo, ali zbog godova kaj či kamlas te prekršil e solah angle manuša save sas okote, zapovedisardas te den lat. ¹⁰Thaj bičhaldas e manušen ande tamnica te čhinen tele e Jovanosko šoro. ¹¹E manuša askal andine e Jovanesko šoro po tijari thaj dine les e Irodijaće čhejaće a voj inđarda les pire dejaće. ¹²Askal e Jovanošće učenikurja aviline, line e Jovanesko telo thaj prahosardine les. Askal đele thaj mothodine e Isusešće so sas.

O Isus pravarel majbut katar pandž milje manušen

¹³Kana o Isus ašundas godova, dijas ando čamco thaj đelotar okotar po pusto than te avel korkoro. Ali kana godova ašundas o them teljardine phujatar pale leste andar pire gava. ¹⁴Kana o Isus inkljisto andar o čamco, dikhlas e bute theme, sažalisajlo pe lende thaj sastardas lenđe nasvalen.

¹⁵Kana peli e rjat avile leste lešće učenikurja thaj phendine lešće: “Akava si pusto krajo, a već si kasno. Muk e theme te džal pe okolne gava te ćinen pešće vareso te han!”

¹⁶A o Isus phendas lenđe: “Či trubun te džan. Tumen den len te han.”

¹⁷Von phendine lešće: “Amen naj akate khanči aver osim pandž mangre thaj duj mačhe!”

¹⁸A o Isus phendas: “Anen godova mande.” ¹⁹Askal zapovedisardas e themešće te bešel pe čar. Lijas e pandž mangre thaj e duj mačhe, dikhlas prema o nebo thaj zahvalisardas e Devlešće palo habe. Phaglas o mangro thaj dija pire učenikonenđe, a e učenikurja e manušenđe. ²⁰Thaj savora haline thaj čaljile. A e učenikurja ćidine još dešuduj pherde korpe katar e kotora save ačhiline. ²¹A okola save haline sas pandž milja roma, a nas đinade e manušnja thaj e čhavra save sas lenca.

O Isus phirel po paj

²²Odma posle godova o Isus zapovedisardas pire učenikonenđe te den ando čamco thaj te džan angle leste pe okoja rig, dok vo či mućel e theme te džantar. ²³Nakon so muklas e themes te džantar, lijapes opre pe gora, korkoro te molil pes. Kana peli e rjat, vo sas još okote korkoro. ²⁴A o čamco ande savo sas e učenikurja sas već dur katar e obala, mardo katar e talasurja kaj plovilas suprotno katar e balval.

²⁵A varekaj katar e trin dži ke šov saturja detharinako, o Isus avilo dži ke učenikurja gajda kaj phirelas po paj ando jezero. ²⁶Kana e učenikurja dikhline e Isuse sar phirel po paj karingal lende, e darasa čhutine muj: “Godova si o duho!” ²⁷O Isus odma phendas lenđe: “Na daran! Me sem!”

²⁸A o Petar phendas lešće: “Gospode, ako san tu, zapovedisar te avav tute po paj!”

²⁹A o Isus phendas lešće: “Av!” O Petar inkljisto andar o čamco thaj počnisardas te phirel po paj karingal o Isus. ³⁰Ali kana dikhlas kozom si zurali e balval, darajlo thaj teljarda te tonil thaj čhol muj: “Gospode, spasisar man kaj tasadova!”

³¹O Isus odma inzarda piro vas, astarda les thaj phendas: “O manušeja cikne paćipava, sostar posumnjisardan?”

³²Kana linepe opre ando čamco, e balval ačhili. ³³A e učenikurja save sas ando čamco peline pe koča angle leste thaj phendine: “Tu san čače o Čhavo e Devlesko!”

O Isus sastarel e bute theme ando Genisaretsko krajo

³⁴A o Isus thaj lešće učenikurja preplovisardine o jezero, thaj aresline po kopno ando Genisaret. ³⁵Thaj e manuša andar godova than pindžardine e Isuse, razglasisardine godova pe sasto krajo kaj avilo thaj andine leste sa e nasvalen. ³⁶Molisardine e Isuse te mućel len te astaren pe samo palo ćoško katar lešći haljina. Thaj savora save dotaknisardine les potpuno sastile.

O Isus sikavel sar o manuš trubul te avel čisto andral

¹Askal ko Isus aviline varesave fariseja thaj e sikavne e Mojsiješće zakonestar andar o Jerusalim thaj phučline les: ²“Sostar ćire učenikurja phađen e purane židovske običaja? Či inćaren o obred te thoven pire vas majsigo nego so len te han.”

³A o Isus phendas lenđe: “A sostar tumen phađen e Devlešći zapovest zbog tumare običaja?

⁴Kaj o Del zapovedisardas: ‘Poštuisar ćire dade thaj ćire deja’ thaj: ‘ko del romaja pire dade thaj pire deja, neka avel kaznime po smrto.’ ⁵A tumen phenen: ‘Ako vareko phenel pire dadešće ili pire dejaće: naštik pomoživ tut kaj halem solah kaj dava e Devlešće okova so dijemas tuće.’ ⁶Gajda tumen phenen kaj či trubun te poštujin tumare dade thaj tumare deja zato kaj či vodin briga pale lenđe potrebe. Gajda zanemarin e Devlešće zapovesti zbog tumari predaja. ⁷Licemerja! Lačhe pale tumende prorokuisardas o Isaija kana phendas:

⁸‘Akava them poštuil man samo e mujesa,

ali lengo ilo si dur mandar.

⁹Uzalud poštuin man

kaj sago mungro sikavipe sikaven e manušenđe zapovesti.’”

So meljarel e manušesko duho

¹⁰O Isus akhardas e but e themes thaj phendas lenđe: “Čhon kan thaj probin te haćaren! ¹¹Či meljarel e manušes okova so del ande manušesko muj, već okova so inkljel andar o muj meljarel e manuše anglo Del.”

¹²Askal aviline leste e učenikurja thaj phučline les: “Dali džanes kaj e fariseja uvredisajle pe okova so phendan?”

¹³A vo phendas lenđe: “Svako biljka savi či zasadisardas mungro nebesko Dad, inkalela pe e korenosa andar e phuv. ¹⁴Mućen len! Von si kore vođe e korenđe! A kana o koro vodil e kores, liduj peren ande hv.” ¹⁵A o Petar phenda lešće: “Phen amenđe so značil okova so phendan kaj meljarel e manuše anglo Del.”

¹⁶A o Isus phučla len: “Zar tumen još či haćaren? ¹⁷Či li haćaren: sa so del ando muj džal ando đi, thaj inkljel avri. ¹⁸Ali e bilačhe alava inkljen andar o ilo thaj meljarel e manušes anglo Del. ¹⁹Kaj andar o ilo inkljen e bilačhe gndurja, mudaripe, preljub, bludo, čoripe, hohamno svedočanstvo thaj uvrede. ²⁰Akava meljarel e manušes! Či avela o manuš duhovno melalo anglo Del, ako hal a te majsigo či obredno thodas pešće e vas.”

E manušnji savi nas Židovka sikavel o baro paćipe

²¹Askal o Isus đelotar okote thaj crdape andar e Galileja po sever, ando tirsko thaj sidonsko krajo. ²²A jek manušnji, Hanaanejka andar godova krajo, avili dži leste thaj teljarda te čhol muj: “Smiluisar tut manđe Gospode, e Davidešće Čhaveja! Kaj mungri čhej zurale patil pe, zato kaj si ande late o bilačho duho!”

²³Ali o Isus khanči či phendas laće, pa lešće učenikurja aviline đi leste thaj počnisardine te molin les: “Phen laće te džaltar kaj čhol muj pale amende!” ²⁴A vo phendas lenđe: “Bičhaldo sem samo te pomogniv e Izraelošće themešće save si sago e hasarde bakhre.”

²⁵A voj avili thaj peli pe koča angle leste thaj phendas: “Gospode, pomožisar manđe!”

²⁶A vo phendas laće: “Naj lačhe te lelpes o mangro e čhavrendar thaj te čhudel pes e džućhelenđe.”

²⁷A voj phendas: “Ej, Gospode, kaj čak vi e džućhela han e prušuka save peren katar e sinija lenđe gospodarenđe!”

²⁸Askal phendas laće o Isus: “Baro si ćiro paćipe, manušnjije! Neka avel tuće sago kaj kames!” Thaj ando isto časo sastili laći čhej.

O Isus sastarel e bute themes

²⁹Askal o Isus đelotar okotar dži ko Galilejsko jezero, lijape pe gora thaj bešlo te sikavel. ³⁰A leste avilo o but o them thaj andine pesa e banđen, koren, sakaten, mutaven thaj but avren saven sas razne nasvalimata thaj siđardine te čhon len angle Isusešće pungre, a vo sastarda len, ³¹gajda kaj o them divisajlo, kana dikhline okolen kaj naštik te ćerenas svato sar ćeren svato, e sakaten sar si saste, e banđen sar phiren, e koren sar dićhen thaj o but o them hvalilas e Izraelošće Devle.

O Isus pravarel majbut katar e štar milje manuša

³²A o Isus akhardas pire učenikonen thaj phendas lenđe: “Žao manđe e themestar, kaj si već trin đes manca, a naj len so te han. Či kamav te mukav len bokhale te džantar te na malaksin e dromesa.”

³³A e učenikurja phendine lešće: “Kaj ande akaja pustinja te arakhas dosta mangro te pravaras gadići themes?”

³⁴A o Isus phučla len: “Kozom mangre situmen?” A von phendine: “Efta mangre thaj cara mačhe.” ³⁵Askal o Isus zapovedisardas e themešće te bešen pe phuv. ³⁶Thaj lijas e efta mangre thaj e mačhe, zahvalisardas e Devlešće, phaglas thaj dijas pire učenikonenđe. A von podelisardine e themešće. ³⁷Savora haline thaj čaljile; thaj još e kotorenca save ačhiline lenđe pherdine efta bare korpe. ³⁸A okola save haline sas štar milje manuša, thaj vi e manušnja thaj čhavra save nas đinade. ³⁹Kana o Isus muklas e theme te džantar, bešlo ando čamco thaj avilo ande Magadansko krajo.

E Fariseja kamen te dićhen e čudurja thaj e znakurja

¹Ko Isus aviline e fariseja thaj e sadukeja e gindosa te iskušin les thaj manđenas lestar te sikavel lenđe o znako andar o nebo. ²A vo phendas lenđe: “Kana perel e rjat, phenen: ‘Avela lačhi vrjama kaj si o nebo lolo.’ ³A detharinako phenen: ‘Ađes avela nevreme kaj si o nebo lolo thaj mutno.’ Džanen te tumačin e nebosko izgled, a či džanen te pindžaren e znakurja e vrjamaće ande save trajin. ⁴Samo o bilačho thaj bi paćivalo naraštaj rodel znako, ali či dela pe lešće aver znako osim o znako savo dogodijsajlo e proroko Jonašće. Askal o Isus mukla len thaj đelotar.”

O Isus upozoril pire učenikonen pe farisejengo thaj e sadukejengo kvasco

⁵E Isusešće učenikurja teljardine pe okoja rig e jezerošći, ali bistardine te len pesa o mangro. ⁶A o Isus phendas lenđe: “Len tumen sama katar e farisejengo thaj e sadukejengo kvasco!” ⁷A von počnisardine te raspravin pes maškar peste, thaj phendine: “Godova sigurno phendas zato kaj či lijam o mangro.” ⁸O Isus džangla so ćeren svato thaj phendas: “Manušalen cikne paćipava! Sostar raspravin tumen maškar tumende kaj naj tumen mangro? ⁹Zar još uvek či haćaren? Zar či den tumen gođi ke okola pandž mangre pale pandž milje manuša thaj kozom pherde korpe ćidine kotora save ačhile? ¹⁰Thaj či den tumen gođi ke efta mangre pale štar milje manuša thaj kozom bare korpe ćidine kotora save ačhiline? ¹¹Sar či haćaren kaj či phendem tumenđe palo mangro kana phendem tumenđe te len tumen sama katar e farisejengo thaj e sadukejengo kvasco?” ¹²Askal haćardine kaj či phendas lenđe te len pes sama katar e mangresko kvasco, nego katar e farisejengo thaj e sadukejengo sikavipe.

O Petar priznail kaj o Isus si o Hristo

¹³A kana o Isus avilo ande krajurja oko e Kesareja e Filipešći, phučlas pire učenikonen: “So phenel o them, ko sem me o Čhavo e Manušesko?”

¹⁴A von phendine lešće: “Jek phenen kaj san o Jovano savo bolelas, aver phenen kaj san o Ilija, a varesave phenen kaj san o Jeremija, ili varesavo katar e aver prorokurja.”

¹⁵Askal o Isus phučla len: “A tumen so tumen phenen ko sem me?”

¹⁶A o Simon Petar phendas: “Tu san Hristos, Čhavo e džude Devlesko!”

¹⁷O Isus phendas lešće: “Blago tuće, Simone e Jonašće čhaveja kaj godova či sikadas tuće o manuš, nego mungro nebesko Dad. ¹⁸A me phenav tuće: Tu san o Petar, thaj pe godoja stena vazdava mungri Khanđiri, thaj o vudar e Hadosko16,18 e Hadosko značil o than kaj si e mule či nadvladina lat. ¹⁹Tuće dava e ćije katar o nebesko carstvo thaj sa so phandes pe phuv avela phanglo po nebo thaj sa so razrešisares pe phuv avela razrešime ando nebo.”

²⁰Askal o Isus strogo zapretisardas pire učenikonenđe te na phenen khonikašće kaj si vo o Hristos.

O Isus navestisarel piro smrto

²¹Katar godoja vrjama o Isus teljardas te objasnil pire učenikonenđe kaj moraš te džal ando Jerusalim thaj kaj okote but trpila e starešinendar, e šorvale rašajendar thaj katar e sikavne e Mojsiješće zakonestar, kaj avela mudardo thaj uštela andar e mule o trito đes.

²²Askal o Petar akharda les pe rig thaj počnisardas te odgovoril les te na ćerel godova. Motholas lešće: “Gospode, arak Devla! Godova tuće nikada či tromal te dogodilpe.”

²³O Isus bolda pes ko Petar thaj phendas lešće: “Džatar mandar, Sotono! Tu san mungri zamka kaj ćire gndimata naj e Devlešće, nego e manušešće!”

Sar šaj te avas e Hristošće učenikurja

²⁴Askal o Isus phendas pire učenikonenđe: “Ako vareko kamel te džal pale mande, moraš te odreknil pes korkoro pestar, moraš te lel piro trušul thaj teljarel pale mande. ²⁵Kaj svako savo kamel te araćhel piro trajo hasarela les; a ko hasarel piro trajo pale mande, araćhela les. ²⁶So mol e manušešće te dobil sasto them, a hasarel piro trajo? So o manuš šaj del sago zamena pale piro trajo? ²⁷Kaj me, o Čhavo e Manušesko, uskoro avava ande slava mungre dadešći, mungre anđelenca, thaj askal svakonešće boldava prema lešće delurja. ²⁸Čačes phenav tumenđe, varesave maškar tumende save si akate či merena dok či dićhen man, e Čhaves Manušešće, sar avav mungre carstvosa.”

O Isus sikavel piri slava pe gora

¹Šov đesa majkasnije o Isus lijas pesa e Petre, e Jakove thaj lešće phrales e Jovano opre pe vuči gora, te aven korkoro. ²Thaj okote angle lende promenisajlo lesko izgled, o muj lesko phabolas sar o kham, a e haljine pe leste postanisardine parne sago o svetlost. ³Pe godova pojavisajle o Mojsije thaj o Ilija thaj teljardine te ćeren svato e Isuseja. ⁴A o Petar phendas: “Gospode, lačhe si kaj sam akate! Ako kames, ćerava akate trin senice: jek pale tute, jek palo Mojsije thaj jek palo Ilija.”

⁵Dok vo još ćerelas svato, učhardalen o svetlo oblako thaj o glaso ašundilo andar o oblako: “Akava si mungro volime Čhavo. Vo si mungri bah! Leste čhon kan!”

⁶Kana godova ašundine e učenikurja, zurale darajle thaj peline pe koča e mujesa džike phuv.

⁷O Isus avilo dži lende, čhutas pire vas pe lende thaj phendas: “Ušten thaj na daran!” ⁸Von vazdine pešće jakha, ali či dikhline khonikas osim e Isuse. ⁹Dok fuljenas tele katar e gora, o Isus zapovedisarda lenđe: “Khonikašće na phenen so dikhline sa dok me, o Čhavo e Manušesko, či vaskrsniv andar e mule.”

¹⁰A e učenikurja phučline les: “Sostar askal e sikavne e Mojsiješće zakonestar phenen kaj o Ilija trubul te avel majsigo nego o Mesija?”

¹¹A o Isus phendas lenđe: “O Ilija vi čače avel thaj sa palem čhola pe pesko than. ¹²Ali phenav tumenđe kaj o Ilija već avilo, ali či pindžardine les, pa ćerdine lesa so kamline. Gajda vi o Čhavo e Manušesko trpila andar lenđe vas.” ¹³E učenikurja askal haćardine kaj phenel lenđe palo Jovano savo bolelas.

O Isus sastarel e čhavres ande savo sas o bilačho duho

¹⁴Kana aviline dži ko but o them, e Isuseste avilo varesavo manuš, pelas tele angle leste pe koča ¹⁵thaj phenelas lešće: “Gospode! Smiluisar tut mungre čhavešće kaj si mesečari thaj but trpil. Često perel te ande jag te ando paj. ¹⁶Andem les ke ćire učenikurja, ali von naštik sastardine les.”

¹⁷A o Isus phendas: “Tumen bi paćako thaj rumome naraštajona, kozom još moraš te avava tumenca? Kozom još moraš te trpiva tumen? Anen les mande!” ¹⁸Askal zapovedisardas e bilačhe duhošće thaj vo inkljisto andar o čhavro savo isto časo sastilo.

¹⁹Askal e učenikurja aviline ko Isus thaj pe rig phučline les: “Sostar amen naštik tradam godole bilačhe duhos andar o čhavro?”

²⁰A o Isus phendas lenđe: “Zbog tumaro cikno paćipe. Vi čače phenav tumenđe, te avel tumen paćipe gajda cikno sago kaj si e gorušicako zrno thaj te askal phenen akale goraće: ‘Nak akatar inća’, voj nakhlasas. Khanči či avilosas tumenđe nemoguće. ²¹[Samo e molitvava thaj e postosa šaj tradel pes akaja vrsta demonurja.]”

O Isus palem objavil piro smrto

²²Kana e Isusešće učenikurja ćidine pes ande Galileja, O Isus phendas lenđe: “Me, o Čhavo e Manušesko, uskoro avava predaime e manušenđe ande vas. ²³Von mudarena man, ali po trito đes me uštava andar e mule.” Godova zurale rastužisarda e učenikonen.

O Isus sikavel palo hramsko porezo

²⁴Kana aresline ando Kafarnaum, avile dži ko Petar okola kaj ćidenas o hramsko porezo thaj phučline les: “Tumaro sikavno poćinel o hramsko porez, si gajda?”

²⁵O Petar phendas: “Poćinel!” Askal dijas ando ćher, a o Isus odma lijasle anglal thaj phuča las: “So gndis, Simone, dali e themešće carurja ćiden e carina ili o porez katar pire ili katar averenđe čhavra?”

²⁶O Petar phendas lešće: “Katar averenđe čhavra,” a o Isus pe godova phendas lešće: “Askal si lenđe čhavra oslobodime thaj či trubun te poćinen o porezo. ²⁷Ali te na uvredisaras len, dža dži ko more thaj čhude e udica. Prvo mačhešće saves astares putar lesko muj, thaj araćheja andre lovoro. Le les thaj lesa poćin lenđe o porezo pale mande thaj pale tute.”

Ko si majbaro ando nebesko Carstvo

¹Ande godova časo aviline ko Isus e učenikurja thaj phučline les: “Ko si askal majbaro ando nebesko Carstvo?” ²Pe godova o Isus akhardas peste e cikne čhavres, thaj čhuta les maškare maškar lende ³thaj phendas lenđe: “Čačes phenav tumenđe, ako či obratin tumen thaj či aven sago cikne čhavra, sigurno či dena ando Carstvo nebesko! ⁴Ando nebesko Carstvo, majbaro si okova savo ponizil pes sago akava cikno čhavro. ⁵Ko zbog mande prihvatil jećhe kasave čhavre, man prihvatil. ⁶Ali ko jećhe katar akala ciknen kaj paćan ande mande navodil po bezeh, avilosas lešće majlačhe te phanden lešće mlinsko bar oko e kor, thaj te tasavel pes ando more.”

O Isus upozoril kaj avena e kušnje

⁷O Isus majdur phendas: “Teško e manušenđe ando them kaj ćeren okova so navodil po bezeh! No gajda vareso moraš te avel. No jao okolešće prekal kaste avel. ⁸Ako ćiro vas ili ćiro pungro crdel tut po bezeh, čhin len thaj čhude len tutar. Kaj si tuće majlačhe te des ando večno trajo kljasto ili bango, nego te liduj vastenca ili pungrenca aves čhudino ande večno jag. ⁹Ako ćiri jak crdel tut po bezeh, inkal lat thaj čhude lat tutar! Kaj si tuće majlačhe jećhe jakhasa te des ando večno trajo nego te liduj jakhenca aves čhudino ande paklošći jag.

¹⁰Len sama te na dićhen barikane ni jećhe katar akala cikne. Kaj phenav tumenđe kaj lenđe anđelurja po nebo neprestalno ačhen anglo nebesko Dad. ¹¹[Kaj me, o Čhavo e Manušesko, avilem te spasiv e hasarden.]”

O Isus phenel e prispodoba palo hasardo bakhro

¹²“So gindin? Ako si e manušes šel bakhre thaj jek lendar hasavol, či li mućela okolen injavardeš thaj inja ande gore thaj džal te rodel okola jećhe kaj hasajlo? ¹³Čačes phenav tumenđe, ako araćhel les, majbut raduila pes kaj arakhlas godole jećhe nego okolen injavardeš thaj inja kaj či hasajle. ¹⁴Gajda vi tumaro nebesko Dad či kamel te hasavol thaj te propadnil ni jek katar akala cikne.”

Opomena aver vernikonenđe

¹⁵“Ako ćiro phral sagrešil protiv tute, le les tusa pe rig thaj prekorisar les. Te čhuta tute kan, palem dobisardan ćire phrales palpale. ¹⁶No ako či čhol kan tute, le tusa još jećhe ili duje phralen, gajda te ‘svako optužba temeljilpe pe alava duje ili trine svedokonenđi’. ¹⁷Ako odbil te čhol kan vi lende, inkal godova angle khanđiri. A ako odbil te čhol kan vi ke khanđiri, inćaren les sago manušes svo či pindžarel e Devles ili sago carenikos. ¹⁸Čačes phenav tumenđe, so god phanden pe phuv avela phanglo po nebo, thaj sa so razrešin pe phuv, avela razrešime vi po nebo. ¹⁹Isto gajda phenav tumenđe: ako duj džene tumendar akate pe phuv jećhe ilesa zamolin bilo so, mungro nebesko Dad dela tumen godova. ²⁰Zato okote kaj ćiden pes duj ili trin džene ando mungro alav, okote sem vi me maškar lende.”

O Isus sikavel palo jartipe

²¹Askal o Petar avilo ko Isus thaj phendas lešće: “Gospode, kozom drom te jartosarav mungre phralešće savo sagrešisardas protiv mande? Dži ke efta drom?”

²²A o Isus phendas lešće: “Na samo efta drom, nego efta drom po eftavardeš!

²³O nebesko Carstvo si sago kana o caro kamel te poravnil e računurja pire slugenca.

²⁴Thaj kana teljardine te ćeren obračun, andine leste jećhe savo sas lešće udžile deš milje gone sunakaj. ²⁵Sar o manuš naštik boldelas o dugo, o caro zapovedisardas te bićinen le zajedno lešće romnjava thaj lešće čhavrenca thaj sa okoleja so saslen thaj gajda podmirin o dugo.

²⁶O sluga pe godova pelas anglo caro pe koča e mujesa džike phuv thaj zamolisarda les: ‘Av strpljivo manca thaj sa boldava tuće!’ ²⁷O caro sažalisajlo pe leste, oslobodisarda les thaj jartosardas lešće o dugo.

²⁸Ali kana godova sluga inkljisto avri, maladas pire drugares, avre slugo, savo sas lešće udžile cara love. Astarda les pale kor thaj počnisardas te tasavel les, thaj phenel lešće: ‘Bolde manđe so san udžile!’

²⁹O drugari lesko pelo angle leste pe koča e mujesa džike phuv thaj zamolisarda les: ‘Av strpljivo manca thaj boldava tuće!’ ³⁰A vo či kamlas te ažućarel, nego inđarda les thaj čhuda les ande tamnica dok či boldel o dugo.

³¹Kana e aver sluge dikhline so dogodisajlo, zurales ražalostisajle thaj đeletar ko caro thaj obavestisardine les so sas. ³²Pe godova o caro akhardas e slugos savešće jartosardas thaj phendas lešće: ‘Bilačho slugona! Me tuće jartosardem sa so sanas manđe udžile zato kaj zamolisardan man! ³³Zar či vi tu trubujanas te smiluis tut ćire drugarešće sago kaj me smiluisajlem tuće?’ ³⁴Askal o caro holjajlo thaj predaisarda les e mučiteljenđe dok či boldel sa o dugo.

³⁵Gajda vi mungro nebesko Dad ćerela tumenca, ako či jarton tumare phralešće saste ileja.”

O Isus sikavel palo razvod

¹Kana o Isus sas gata godole alavenca, đelotar andar e Galileja thaj đelo ande Judejske krajurja pe aver rig katar e reka Jordan. ²Pale leste teljardas o silno them, thaj vo okote sastarelas okolen save sas nasvale. ³Avile leste varesave fariseja thaj phučenas les gajda te probin les: “Dali o manuš tromal te rastavil pes katar pešći romnji zbog bilo savo razlogo?” ⁴A o Isus mothodas lenđe: “Sigurno čitosardine ando Sveto lil kaj o Stvoritelj ando početko ‘stvorisarda muško thaj žensko’ ⁵thaj kaj phendas: ‘O manuš mućela pire dades thaj pire deja thaj sjedinila pes pire romnjasa, thaj von duj džene avena jek telo.’ ⁶Gajda von duj džene naj majbut duj džene, nego si jek. Dakle, neka nijek manuš či rastavil okova so o Del sastavisardas!” ⁷Pe godova von phučline e Isuse: “Sostar askal o Mojsije phendas kaj o manuš trubul samo pire romnja te del rastavno lil thaj te askal mućel lat?”

⁸A o Isus phendas lenđe: “O Mojsije muklas tumenđe te šaj mućen tumare romnjen zato kaj sen tvrdoglave, ali ando početko nas gajda. ⁹Ali me phenav tumenđe: Ko god rastavil pes katar piri romnji, osim zbog lako bludo, thaj lel aver romnja, ćerel preljub.”

¹⁰Pe godova e Isusešće učenikurja phendine: “Ako si gajda maškar o rom thaj e romnji, askal si majlačhe te na ženilpes!”

¹¹O Isus phendas lenđe: “Naštik godova savora te prihvatin, nego samo okola savenđe o Del godova dijas. ¹²Kaj si manuša save si nesposobne katar o bijandipe te ženin pes, si vi okola saven e manuša ćerdine nesposobne te ženin pes, a varesave pire voljasa odlučin kaj či ženina pes zbog o nebesko Carstvo. Ko šaj prihvatil, nek prihvatil!”

O Isus blagoslovil e čhavren

¹³Askal andine lešće e čhavren te čhol pire vas pe lende thaj pomolil pes pale lende. A e učenikurja godova braninas lenđe. ¹⁴A o Isus pe godova phendas lenđe: “Mućen e čhavren te aven mande thaj na branin lenđe, kaj kasavenđe pripadil o Carstvo nebesko!” ¹⁵Čhutas pire vas pe lende thaj askal đelotar okotar.

O Isus thaj o barvalo manuš

¹⁶Askal nakhlo dži ko Isus varesavo manuš thaj phučla les: “Sikamneja, savo lačhipe trubul te ćerav te dobiv večno trajo?”

¹⁷A o Isus phendas lešće: “Sostar phučes man palo lačhipe? Samo si jek lačho – o Del! Te kames te des ando večno trajo, inćar e zapovedi!”

¹⁸A vo phučlas: “Save zapovedi”?

A o Isus phendas: “Akala zapovedi: ‘Na mudar, na ćer preljub, na čor, na svedočisar hohamne, ¹⁹poštuisar ćire dade thaj ćire deja’ thaj ‘volisar okoles savo si ćiro pašutno sago korkoro tut.’”

²⁰A o terno phendas lešće: “Godova sa već ćeravas. So još falil man?”

²¹A o Isus phendas lešće: “Te kames te aves savršeno, dža thaj bićin so si tut, a e love podelisar e čorenđe thaj avela tut blago ando nebo. Askal av thaj sledisar man!” ²²Kana o terno ašundas godova, ražalostisajlo thaj đelotar, kaj či kamlas te bićinel piro baro barvalipe.

²³A o Isus pe godova phendas e učenikonenđe: “Čačes phenav tumenđe, phare o barvalo dela ando Carstvo nebesko! ²⁴Još phenav tumenđe: Majloće si e kamilaće te naćhel kroz e suvjaće kan nego e barvalešće te del ande Devlesko carstvo!”

²⁵Kana godova ašundine e učenikurja zurale začudisajle thaj phučenas pe: “Pa ko askal šaj spasil pes?”

²⁶A o Isus lačhe dikhlas pe lende thaj phendas: “E manušenđe si godova potpuno nemoguće, ali na vi e Devlešće. E Devlešće si sa moguće.”

²⁷Askal o Petar phendas lešće: “Ake, amen sa muklam te šaj džas pale tute. So dobisarasa pale godova?”

²⁸A o Isus phendas lenđe: “Čačes phenav tumenđe, kana o Del obnovila o them, me, o Čhavo e Manušesko, bešava po prestolje mungre slavako, askal vi tumen bešena pe dešuduj prestolja thaj sudina e dešuduj plemenurja e Izraelošće. ²⁹A svako ko zbog mande mućel piro ćher, ili pire phralen, ili pire phejen, ili pire dades, ili pire deja, ili pire romnja, ili pire čhavren, ili piri phuv, primila šel drom majbut thaj nasledila o večno trajo. ³⁰Ali, but save si akana prve avena palune, a e palune avena prve.”

O Isus phenel e prispodoba pale Devlešći darežljivost

¹“Kaj o nebesko Carstvo si slično e domaćinesa savo detharinako rano inkljisto te unajmil e radnikonen pale piro vinograd. ²Thaj pogodisajlo e radnikonenca pale jek dnevnica thaj bičhaldas len ande piro vinogrado. ³Oko injato sato palem inkljisto po trgo thaj dikhlas okote aver manušen sar ačhen bi bućarne, ⁴thaj vi lenđe phendas: ‘Džan vi tumen thaj ćeren bući ande mungro vinograd thaj poćinava tumenđe kozom si pravedno.’ ⁵Gajda vi von đele te ćeren bući ando vinograd. Varekaj katar o mismeri thaj oko trin saturja ćerdas isto. ⁶A kana palem inkljisto oko o pandžto sato palo mismeri, arakhlas aver manušen sar ačhen okote bi bućarne. Phendas lenđe: ‘Sostar ačhen akate celo đes thaj bi bućarne?’

⁷Von phendine lešće: ‘Khonik či dijamen bući.’ A vo askal phendas lenđe, ‘Džan askal vi tumen ando mungro vinograd.’ ⁸Talerjat o gospodari e vinogradesko phendas pire upravitelješće: ‘Akhar e radnikonen thaj isplatil len redom, katar okola save aviline palune dži ke prve.’ ⁹E radnikurja save aviline oko o pandž saturja dobisardine sasti dnevnica. ¹⁰Pe godova okola save aviline prve te ćeren bući gndisardine kaj dobina majbut, ali vi von dobisardine isto. ¹¹Line e love thaj počnisardine te prigovorin protiv o vinogradari. ¹²Thaj phendine: ‘Akala palune ćerdine bući samo jek sato, a tu poćindan lenđe isto sago vi amenđe save sasto đes phare ćerdam bući thaj phabilam po kham!’

¹³O gospodari e vinogradesko boldape ke jek lendar thaj phendas: ‘Manušeja, najsem nepravedno prema tute. Či li pogodisajlan manca pale gadići? ¹⁴Le so si ćiro thaj džatar. A me kamav te dav akalešće savo avilo paluno isto sago vi tuće. ¹⁵Najman li pravo te ćerav mungre lovenca so kamav? Ili san zavidno kaj sem lačho prema leste?’

¹⁶Gajda okola save si akana palune avena prve, a e prve avena palune.”

O Isus palem navestisarel piro smrto

¹⁷Kana o Isus delas ando Jerusalim, lijas pesa pire dešuduj učenikonen pe rig thaj dromesa phendas lenđe: ¹⁸“Ake, das ando Jerusalim. Okote predaina man, e Čhave e Manušešće, e šorvale rašajenđe, thaj e sikavnenđe e zakonestar, save osudina man po smrto, ¹⁹thaj predaina man okolenđe kaj či pindžaren e Devle te maren muj mandar, te bičuin man, thaj te razapnin man. Ali me o trito đes uštava andar e mule.”

Majbaro si okova savo služil

²⁰Askal avili džiko Isus e dej e Zevedejevešće čhavenđi, zajedno pire čhavenca, thaj peli pe koča angle leste te vareso zamolil les. ²¹O Isus phučla lat: “So kames?” A voj phendas: “Zapovedisar te mungre čhave ande ćiro Carstvo bešen paše tute, jek pe ćiri desno a aver pe ćiri levo rig.”

²²A o Isus phendas: “Či džanen so roden. Dali šaj pijen andar o tahtaj savo me uskoro pijava?”

A von phendine lešće: “Ej, šaj!”

²³A vo phendas lenđe: “Čačes pijena andar mungro tahtaj pherdo patnje, ali naj mungro te odrediv ko bešela pe mungri desno, thaj pe mungri levo rig. Godola thana denapes okolenđe pale kaste lačhardas mungro Dad.”

²⁴Kana godova ašundine aver deš učenikurja, holjajle pe duj phrala. ²⁵Askal o Isus akharda len peste, thaj phendas lenđe: “Džanen kaj e vladarja okolenđe save či pindžaren e Devle okrutno vladin pe lende a e moćnikurja volin te gospodarin pe lende. ²⁶Ali maškar tumende te či avel gajda! Nego savo kamel te avel majbaro maškar tumende, nek služil tumenđe. ²⁷Thaj ko kamel te avel majbaro maškar tumende, neka avel tumaro sluga. ²⁸Baš sago kaj ni me, o Čhavo e Manušesko, či avilem te služin manđe, nego te me služiv averenđe thaj te dav mungro trajo sago poćin pale butende.”

O Isus sastarel e koren ando Jerihon

²⁹Kana o Isus thaj e učenikurja inkljenas andar o Jerihon, pale lende teljardas o but o them. ³⁰Thaj dik, pašo drom bešenas e duj kore manuša, pa kana ašundine kaj o Isus naćhel počnisardine te čhon muj: “Smilujisar tut amenđe Gospode, e Davidešće Čhaveja!” ³¹O them čholas muj pe lende te na rknin, ali von čhonas muj još majzurale: “Smiluisar tut amenđe Gospode, e Davidešće Čhaveja!”

³²A kana o Isus godova ašunda, ačhada pe paše lende, akharda len thaj phučla: “So kamen te ćerav tumenđe?”

³³A von phendine lešće: “Gospode, de te šaj dikhas.” ³⁴O Isus sažalisajlo thaj čhutas pire vas pe lenđe jakha, thaj von ande data šaj dićhenas. Thaj teljardine pale leste.

O Isus del ando Jerusalim sago o Mesija

¹Kana o Isus thaj e učenikurja aviline paše pašo Jerusalim thaj avile ando gav Vitfaga pe Maslinsko gora, o Isus bičhaldas anglal pire duj učenikonen. ²Thaj phendas lenđe: “Džan ando gav savo si angle tumende, thaj odma araćhena e phangle magarica thaj lasa laće terne magare. Putren len thaj anen mande. ³Te vareko phučla tumen vareso, samo phenen: ‘Trubun e Gospodešće’, thaj odma mućena len.”

⁴Godova dogodisajlo te pherdol okova so sas phendo prekal o proroko:

⁵“Phenen e themenđe andar o Jerusalim:

‘Ake, ćiro caro avel tuće,

ponizno si thaj jašil po magarco,

po terno e magaricako.’”

⁶E učenikurja đele thaj ćerdine sar o Isus phendas lenđe. ⁷Andine e magarica thaj e terne magarco thaj preko lende čhutine pire ogrtačurja, te šaj o Isus bešel pe lende. ⁸O but o them buljarelas tele po drom pire ogrtačurja te sikaven lešće čast, a aver čhinenas e ranja e patrjenca katar e kaš thaj buljarenas po drom. ⁹A o them savo džalas angle leste thaj pale leste čhonas muj:

“Hosana21,9 Hosana doslovno značil: “Spasi amen”. e Davidešće Čhavešće!

Blagoslovime okova savo avel ando alav e Gospodesko!

Hosana e Devlešće ande visine!”

¹⁰Kana o Isus dijas ando Jerusalim, sasto gav uzbunisajlo thaj phučenas pes: “Ko si akava?”

¹¹A o but o them phenelas: “Akava si o Isus, o proroko andar o Nazaret ande Galileja.”

O Isus tradel e trgovcen andar o Hramo

¹²Askal o Isus dijas ando Hramo, thaj tradas andar leste sa okolen save bićinenas thaj ćinenas ando Hramo. Okolenđe kaj phađenas e love dijas mujal e sinije, a okolenđe save bićinenas e golubonen dijas mujal e klupe. ¹³Thaj phenelas lenđe: “Ando Sveto lil ačhel ramome: ‘Mungro Hramo trubul te avel molitvako ćher’, a tumen ćeren lestar than kaj ćiden pes e razbojnikurja!”

¹⁴Askal avile dži ko Isus ando Hramo e kore thaj e banđe thaj vo sastardas len. ¹⁵A kana dikhline e šorvale rašaja thaj e sikavne e Mojsiješće zakonestar e čudurja save ćerda thaj e čhavren ando Hramo sar čhon muj: “Hosana e Davidešće Čhavešće!”, zurale holjajle, ¹⁶thaj phučline les: “Ašunes li tu so akala čhavra čhon muj?”

O Isus phendas lenđe: “Ašunav. Sigurno čitosardine ando Sveto lil: ‘Ćerdan te slavin tut e čhavra thaj e bebe.’ ” ¹⁷Askal mukla len thaj andar o gav Jerusalim bolda pes ando gav savo akhardolas Vitanija, te okote raćarel.

E smokvako kaš šućilo sago kaj o Isus phendas

¹⁸Detharinako rano, kana boldelas pe ando Jerusalim, o Isus bokhajlo. ¹⁹Dikhlas e smokva pašo drom thaj nakhlo dži late, ali pe late či arakhlas khanči osim patrja. Zato phendas laće: “Nikada te na avel majbut rodo pe tute!” Thaj e smokva odma šućili.

²⁰E učenikurja pe godova začudisajle thaj phučline: “Sar e smokva gajda sigo šućili?”

²¹A o Isus phendas lenđe: “Čačes phenav tumenđe, te paćajine thaj či posumnjin, či ćerena samo godova so me ćerdem e smokvasa, nego te phendine akale planinaće: ‘Vazde tut akatar thaj čhude tut ando more!’, godova vi avela. ²²Sa so zamolin ando paćipe, primina.”

Katar si e Isusešće vlast

²³O Isus đelo ando Hramo. Dok okote sikavelas, avile leste e šorvale rašaja thaj e themešće starešine thaj phučline les: “Savo autoriteto si tut te ćeres akava? Ko dija tut vlast pale godova?”

²⁴A o Isus phendas lenđe: “Vi me tumen vareso phučava. Ako tumen manđe phenen, vi me phenava tumenđe ko dija man vlast.

²⁵Dali o Del phendas e Jovanošće te bolel e manušen, ili e manuša phendine lešće te ćerel godova?”

Von ćerenas svato maškar peste: “Te phendam ‘o Del phendas lešće’, phučela men ‘Sostar askal či paćajine lešće.’ ²⁶Savora inćaren e Jovano palo proroko. Pa či kamas te phenas kaj e manuša phendine lešće zato kaj si amenđe dar katar o but o them.” ²⁷Zato phendine e Isusešće: “Či džanas.”

A o Isus phendas lenđe: “Askal ni me tumenđe či phenava katar man vlast!”

O Isus phenel e prispodoba pale duj čhave

²⁸“So gndin pale akava: Varesave manušes sas duj čhave. Avilo ko prvo thaj phendas lešće: ‘Čhaveja, dža ađes thaj ćer bući ando vinograd!’

²⁹O čhavo phendas: ‘Či kamav!’ Ali maj posle predomislisajlo thaj đelo.

³⁰Askal o dad isto gajda phendas vi e aver čhavešće. A o čhavo phendas ‘Džava, raja’, ali či đelo.

³¹Savo katar akala duj džene ćerdas e volja pire dadešći?”

A von phendine: “Okova prvo”.

A o Isus pe godova phendas lenđe: “Čačes phenav tumenđe, e bludnikurja thaj e carinikurja dena majsigo tumendar ande Devlesko carstvo! ³²Kaj o Jovano savo bolelas avilo te sikavel tumenđe o pravedno drom, ali tumen či paćaine lešće, a e carinikurja thaj e bludnikurja paćaine. A tumen čak vi kana sa godova dikhline, či predomislisajle thaj či paćajine lešće.”

O Isus phenel e prispodoba pale bilačhe vinogradarja

³³“Ašunen još jek prispodoba: Varesavo manuš posadisardas vinograd thaj ogradisarda les, hanadas ande leste than kaj ćićidel pe e drak te ćerel pe e mol thaj vazda stražarsko kula. Askal dijas o vinograd ando najam e vinogradarenđe thaj đelo po drom. ³⁴Kana avili e vrjama pale berba, bičhaldas e slugen te len lesko deo katar o urodo.

³⁵A e vinogradarja astardine e slugonen, jećhe mardine, a jećhe mudardine a po trito čhudenas e bara dok či mudardine les. ³⁶Pale godova vo bičhaldas majbut slugonen nego prvo data, ali e vinogradarja vi lenca ćerdine isto gajda. ³⁷Po krajo bičhaldas lenđe pire čhaves kaj gndisardas: ‘Mungre čhave poštujina.’

³⁸Ali kana e vinogradarja dikhline e čhave phendine: ‘Akava si o nasledniko. Hajde te mudaras les, thaj te ačhel amenđe lesko nasledstvo.’ ³⁹Astardine les, čhudine les avri andar o vinograd thaj mudardine les.”

⁴⁰Askal o Isus phučla len: “So gndin, sar o gospodari e vinogradesko ćerela okole vinogradarenca kana boldela pes?”

⁴¹Von phendine lešće: “Godole zlikovconen mudarela bi milako, a o vinograd dela aver vinogradarenđe, save dena les o urodo kana pale godova avela e vrjama.”

⁴²O Isus phendas lenđe: “Sigurno čitosardine ando Sveto lil:

‘Bar saves e graditeljurja odbacisardine

postanisardas glavno bar e temeljesko.

Godova si e Gospodesko delo,

čudesno ande amare jakha.’

⁴³Zato phenav tumenđe kaj lela pes tumendar e Devlesko carstvo, thaj dela pe okole themešće save dena lešće plodurja. ⁴⁴Thaj ko god perel pe godova bar phađela pes, a godova bar smrskola okoles pe kaste perel.”

⁴⁵Kana e šorvale rašaja thaj e fariseja ašundine e paramiče thaj haćardine kaj mothol pale lende, ⁴⁶kamenas te astaren les, ali daranas katar o them savo paćalas kaj si o Isus proroko.

O Isus phenel e paramiči pale okola save si akharde

¹O Isus palem počnisarda te ćerel lenđe svato ande paramiče. ²“E nebesko Carstvosa si sago kana varesavo caro ćerel svaturja pire čhavešće. ³Thaj bičhaldas pire slugen te akharen okolen save sas akharde pe svaturja, ali von či kamline te aven. ⁴Palem bičhaldas aver slugen thaj phendas: Phen e akhardenđe: ‘Dik, pripremisardem tumenđe e gozba. Peklam o majlačho mas. Sa si spremno. Aven pe svaturja!’ ⁵A von či marisardine thaj đeletar svako pire dromesa, jek ande pire njive, aver đele te trguin. ⁶A okola save ačhiline astardine e carošće slugen, mardine len thaj mudardine len.

⁷Pe godova o caro holjajlo, thaj bičhaldas piri vojska te mudaren okolen save mudardine lešće slugen thaj te den jag lengo gav. ⁸A e slugenđe phendas: ‘Ake e svaturja si spremne, ali e akharde naj dostojne te aven. ⁹Askal džan pe droma avri andar o gav thaj akharen pe svaturja kas god araćhen.’ ¹⁰Gajda inkljistine godola sluge pe droma thaj ćidine sa okolen saven arakhline, e bilačhen thaj e lačhen. Thaj e sala pale svaturja pherdili.

¹¹Ali kana o caro dijas andre te dićhel okolen save sas akharde, dikhlas okote jećhe manušes savo nas lačhardo ande svečane svaturjaće drze. ¹²Thaj phendas lešće: ‘Manuša, sar avilan akate bi e svaturjenđe drze?’ A o manuš ačhilo bi svatosko. ¹³Askal o caro phendas e slugenđe: ‘Phanden lešće vas thaj lešće pungre, thaj čhuden les avri ando majhanduk tunjariko, okote avela o roipe thaj o škripipe e dandenca katar e duk. ¹⁴Kaj but si akharde, ali si cara odabrane.’”

O Isus phenel palo porez e carošće

¹⁵Askal e fariseja đele thaj dogovorisajle sar te astaren e Isuses ando svato. ¹⁶Thaj odlučisardine te bičhalen leste pire učenikonen zajedno e Irodešće manušenca te phučen les: “Sikamneja, džanas kaj phenes čačipe thaj či inćares khonikašći rig, niti dićhes ko si ko, nego sićares palo čačo drom e Devlesko. ¹⁷Akana phen amenđe so gndis tu? Dali tromal te delpes o porezo e rimske carošće ili te či delpes.”

¹⁸A o Isus džanglas lenđe bilačhe gndurja thaj phendas: “Sostar kamen te crden man ande tumari zamka, licemerja? ¹⁹Sikaven manđe e kovanica savjava poćinen o porez. Thaj phenava tumenđe.” Andine lešće e kovanica. ²⁰A vo phučlas len: “Kasko si akava liko thaj o alav pe kovanica?”

²¹A von phendine lešće: “E carosko.”

Askal phendas lenđe: “Den askal e carošće so si e carosko a e Devlešće trubun te den so si e Devlesko.” ²²Kana godova ašundine zadivisajle, mukline les thaj đeletar.

E sadukeja phučen e Isuse palo vaskrsenje

²³Godova đes aviline leste e sadukeja, save phenen kaj naj vaskrsenje, thaj phučline e Isuse: ²⁴“Sikavneja, o Mojsije phendas: ‘Ako varesavo manuš savo sas oženime merel, a nas les čhavra, neka lesko phral oženil pes lešće udovicava sar voj bijandasas čhaves savo avela nasledniko e mulesko thaj vazdela lešće potomstvo.’ ²⁵Amende sas efta phrala. Prvo oženisajlo thaj mulo, pa pošto nas les čhavra lesko phral oženisajlo lešće romnjava. ²⁶Isto gajda sas vi e dujto thaj e trito phralesa, pa sa gajda dži ke eftato phral. ²⁷A posle savorende muli vi e romnji. ²⁸Kašći askal voj avela romnji ando đes kana avela o vaskrsenje kana sas udajime pale sa efta phral?”

²⁹A o Isus phendas lenđe: “Hohaven tumen, kaj či pindžaren o Sveto lil niti e Devlešći sila! ³⁰Kaj kana avela o vaskrsenje e manuša či ženina pes niti udajina pes, nego avena sar e anđelurja e Devlešće po nebo. ³¹Sigurno čitosardine ando Sveto lil so o Del phendas tumenđe palo vaskrsenje andar e mule: ³²‘Me sem o Del e Avraamesko, e Isakosko, thaj Jakovesko’ save dumut muline. A o Del naj o Del e mulengo, nego e džudengo!” ³³Kana o but o them ašundas godova, čudinas pe lešće sikavipešće.

O Isus sikavel savi si e majvažno zapovest

³⁴Kana e fariseja ašundine kaj o Isus pire alavenca phandadas e sadukejengo muj, ćidinepe vi von, ³⁵a jek lendar savo sas sikavno e zakonesko phučlas e Isuse te crdel les ande zamka: ³⁶“Sikamneja, savi si majvažno zapovest ande Mojsijesko zakono?”

³⁷A o Isus phendas lenđe: “‘Volisar e Gospode ćire Devle saste ileja, ćire saste dušava, thaj ćire saste gođava!’ ³⁸Godoja si prvo thaj maj važno zapovest. ³⁹A e dujto zapovest si isto gajda važno: ‘Volisar ćire pašutnes sago korkoro tut!’ ⁴⁰Sa aver zapovesti ande Mojsijesko zakono thaj sa e spisurja e prorokonenđe ačhen pe akala duj zapovesti.”

O Hristo si majbaro katar o caro David

⁴¹Dok e fariseja sas još zajedno, o Isus phučla len: ⁴²“So gndin palo Hristo, kasko si vo čhavo?”

A von phendine: “E Davidesko.”

⁴³A vo askal phučlas len: “Sostar askal o David nadahnime e Sveto Duhosa akharda e Hristo pire Gospodesa kana phenel:

⁴⁴‘Phendas o Gospod mungre Gospodešće:

Beš pe mungri desno rig

dok či položiv ćire dušmajen tale ćire pungre’?

⁴⁵Pa kana korkoro o David akhardas les pire Gospodeja, sar askal šaj avilosas lesko čhavo?” ⁴⁶Thaj khonikal či džanglas te odgovoril lešće ni alav. Katar godova đes khonikal majbut khanči či usudisajlo te phučel les.

O Isus opomenil e verske šorvalen

¹Askal o Isus phendas e but e themešće thaj pire učenikonenđe: ²“E sikavne e Mojsiješće zakonestar thaj e fariseja sikaven e Mojsijesko zakon. ³Zato ašunen thaj ćeren sa so phenen tumenđe, ali na ćeren okova so von ćeren, kaj von korkoro či ćeren okova so avren sikaven. ⁴Von čhon pe manuša phare tereturja, save phare šaj inđaren pe a korkoro ni e najesa či mrdnona te pomognin te inđaren godova pharipe. ⁵Sa so ćeren, ćeren pale godova te e manuša dićhen len. Na primer buljaren pire kutijice e stihonenca andar o Sveto lil po čikat thaj lundžaren e rese pe piro ogrtači. ⁶Pe gozbe volin te bešen pe počasne thana, thaj pe prve thana ande sinagoge. ⁷Lačhe si lenđe kana e manuša pozdravin len pe javne thana thaj kana akharen len ‘sikavneja.’

⁸A tumen na te akharen tumen sikavnenca, kaj si tumen samo jek Sikavno, a savora tumen sen phral thaj pheja. ⁹Thaj khonikas pe phuv na akharen tumare dadesa, kaj si tumen samo jek Dad – okova po nebo. ¹⁰Thaj na akharen tumen vođe kaj si tumen samo jek Vođa – o Hristo. ¹¹Savo si majbaro maškar tumende avela tumenđe sluga! ¹²Ko korkoro pes uzvisil, avela ponizime, a okova savo ponizil pes avela uzvisime.

¹³Teško tumenđe, sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Tumen phandaven o Carstvo nebesko angle manuša. Korkoro či den ande leste, a či mućen te den ande leste ni okola save godova kamen.

¹⁴[Teško tumenđe, sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Kaj han e udovicenđe ćhera, a ćeren tumen kaj sen pobožne gajda kaj molin tumen lundže molitve anglo them. Pale godova avena majstrože osudime.]

¹⁵Teško tumenđe, sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Putujin e moreja thaj e phuvjava te pridobin jećhe ande tumari vera, a kana postanil tumaro sledbeniko, ćeren lestar te avel manuš savo zaslužisarel duvar majgore muke ando pakao nego so avela tumen!

¹⁶Teško tumenđe, kore vođe! Tumen phenen: ‘Te vareko hal solah e Hramosa, godova khanči či mol. Ali te vareko hal solah e Hramošće sunakajesa, askal si phanglo godole solahasa.’ ¹⁷Tumen sen dile thaj kore! Pa so si majbaro – o sunakaj ili o Hramo savo posvetil o sunakaj? ¹⁸Thaj još phenen: ‘Te vareko hal solah e žrtvenikosa, godova khanči či mol. Ali te vareko hal solah e darosa savo si po žrtveniko, askal si phanglo godole solahasa.’ ¹⁹Koralen! So si majbaro – o daro ili o žrtveniko savo posvetil o daro? ²⁰Ko dakle hal solah e žrtvenikosa, hal solah e žrtvenikosa thaj okolesa so si sa pe leste. ²¹A ko hal solah e Hramosa, hal solah e Hramosa thaj e Devlesa savo si ande leste. ²²Ko hal solah e nebosa, hal solah e Devlešće troneja thaj e Devleja savo bešel pe leste.

²³Teško tumenđe, sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Kaj redovno den deš posto katar e nana, katar mirođija thaj katar o kimo, a mukline okova so si majvažno ando zakono: pravda, milosrđe thaj paćipe. Trubun te den deš posto, ali či troman te mućen majvažne stvarja andar o zakono. ²⁴Kore vođe! Cedin o paj te či pen e pajesa vi e cincares, a kadre sen, te nakhaven e saste kamila!

²⁵Teško tumenđe sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Šilaven o tahtaj thaj o čaro avrjal, a andral sen perde pohlepa thaj želja te ugodin korkoro tumenđe. ²⁶Koro farisejina! Majsigo šilav o tahtaj andral thaj avela čisto vi avrjal.

²⁷Teško tumenđe sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Tumen sen sago okrečime limorja. Avrjal izgledin šukar, a andral sen pherde mulikane kokala thaj svakojako melalipe! ²⁸Gajda vi tumen e manušenđe avrjal sikaven tumen pravedne, ali andral sen pherde licemerje thaj bezakonje.

²⁹Teško tumenđe sikavnalen e Mojsiješće zakonestar thaj farisejalen! Licemerja! Tumen e prorokonenđe vazden limorja thaj kitin e spomenikurja e pravednikonenđe, ³⁰thaj tumen phenen: ‘Te amen traisardamas ande vrjama amare pradadenđi, či avilosas amen talo lenca ande godova te čhoras o rat e prorokonengo.’ ³¹Gajda korkoro protiv tumende svedočin kaj sen potomkurja okolenđe save mudardine e prorokonen. ³²Den gata, dakle, godova so von započnisardine!

³³Tumen sapalen! Otrovno leglo! Sar našena katar e paklošći bari jag? ³⁴Pale godova, ake, bičhalav tumenđe e prorokonen, mudracen thaj e sikavnene e Mojsiješće zakonestar. Varesaven lendar mudarena thaj razapnina, a averen bičuina pe sinagoge thaj progonina len katar o gav dži ko gav ³⁵gajda perela pe tumende o rat sa e pravednikonengo savo si čhordo pe phuv, katar o rat e Aveljesko savo sas pravedno džiko rat e Zaharijasko, e Varahijinesko čhavesko, saves tumen e Židovurja mudardine maškar o svetinja e hramošći thaj maškar o žrtveniko. ³⁶Čačes phenav tumenđe, kaj sa godova rat perela pe akava naraštaj.”

O Isus rovel palo Jerusalim

³⁷“Jerusalime, Jerusalime, savo mudares e prorokonen thaj čhudes e bara dži ko smrto pe okola save si e Devlestar bičhalde tuće! Kozom drom lijem te ćidav ćire čhavren, sago e kvočka savi ćidel pire pujen tale pešće phaka, ali tumen či kamline! ³⁸Ake akana tumaro ćher ačhela pusto. ³⁹Kaj phenav tumenđe, či dićhena man majbut dok či phenen: ‘Blagoslovime si okova savo avel ando alav e Gospodesko!’ ”

O Isus sikavel so avela

¹Kana o Isus inkljisto andar o Hramo thaj teljarda majdur, avile leste lešće učenikurja thaj sikadine lešće e hramošće zgrade. ²A o Isus phendas lenđe: “Dićhen sa akava? Čačes phenav tumenđe, či ačhela katar akava ni bar pe bareste. Svako avela harado.”

O Isus sikavel pale početne nevolje save avena

³Kana o Isus bešelas pe Maslinsko gora, lešće učenikurja avile leste pe rig thaj phendine lešće: “Phen amenđe kana o hramo avela harado thaj savo avela o znako kana palem aveja thaj kana avela o krajo e themesko.”

⁴O Isus phendas lenđe: “Len sama te či vareko hohavel tumen, ⁵kaj but avena ande mungro alav thaj phenena: ‘Me sem o Hristo’ thaj e buten hohavena. ⁶Kana ašunena pale raturja thaj kaj ćerelpe svato pale raturja, na te uznemirin tumen kaj godova moraš te dogodilpe, ali godova još naj o krajo. ⁷Zaratila o them protiv o them thaj o carstvo protiv o carstvo. Avela potresurja ande but e krajurja e themešće thaj zavladila e bari bok. ⁸Sa godova si samo o početko e bare mukengo sago kaj si e romnja kana trubul te bijanel.

⁹Askal predaina tumen te aven mučime thaj mudarena tumen, a zbog mande sa o them mrzala tumen. ¹⁰Thaj but o them askal hasarela o paćipe thaj jek avren izdaina thaj mrzana. ¹¹Avena e but hohamne prorokurja thaj hohavena e bute manušen. ¹²Zbog o baro bezakonje e butenđi ljubav šudrola. ¹³Ali ko izdržil dži ko krajo spasila pe. ¹⁴E bahtali nevimata palo Carstvo nebesko propovedilape pe sasti phuv sago svedočanstvo sa e themenđe, a askal konačno avela o krajo.

¹⁵A kana dićhena o ‘baro džungalipe savo anel uništenje’ pale savo phendas o proroko Danilo, kaj ačhel po sveto than ando Hramo (ko akava čitol neka svatil) ¹⁶askal okola save si ande Judeja neka našen ande gore. ¹⁷Thaj ko araćhelpe po ćher, neka či fuljel tela ando ćher te lel vareso! ¹⁸A ko araćhela pe ande njive, neka na boldel pes ćhere te lel o ogrtači! ¹⁹A teško e khamne romnjenđe thaj okolenđe save den čuči e čhavren ande godola đesa. ²⁰Molin tumen e Devlešće te tumaro našipe či avel ando ivend ili ando savato. ²¹Kaj askal avena gajda strašne nevolje save nas katar o postanko e themesko niti varekana avena. ²²Kana godola đesa či harnjardinesas pe khonik či ačhilosas džudo. Ali zbog okola saven o Del izabirisardas, godola đesa avena harnjarde.”

O Isus phenel pale vrjama kana boldela pes

²³O Isus majdur phendas: “Ako vareko askal phenel tumenđe: ‘Ake, o Hristo si akate!’ ili: ‘Eketalo, kote si!’, na paćan. ²⁴Kaj avena e hohamne hristurja thaj e hohamne prorokurja save ćerena čudesne znakurja thaj čudurja sar hohadinesas, ako si moguće, čak vi okolen saven o Del izaberisardas. ²⁵Ake, anglal upozorisardem tumen. ²⁶A, te phendine tumenđe: ‘Ake, o Hristo si ande pustinja’, na džan okote. Ili ako phenen: ‘Aketalo ande tajne sobe’, na paćan lenđe. ²⁷Kaj avela očito sago kana e munja sevnil katar o istoko thaj zasvetlil sa dži ko zapad, gajda avela vi kana me, o Čhavo e Manušesko, avava. ²⁸Godova avela očito sago kaj ćiden pes e lešinarja okote kaj si o mulo telo. ²⁹A odma pale nevolje godola đes,

‘O kham kaljola,

thaj o čhonut majbut či svetlila,

e čereja perena katar o nebo,

a e nebošće sile ćhinona pes.’

³⁰Askal po nebo sikadola o znako e Manušešće Čhavesko. Thaj sa e plemenurja pe phuv marena pe ando kolin thaj rovena kana dićhena man, e Čhaves e Manušešće, sar avav pe nebeske oblakurja, e silava thaj e bari slavava. ³¹Thaj bičhalava mungre anđelen e glasno trubasa thaj von ćidena okolen saven me losarda katar sa e štar riga sa e themešće, katar jek krajo e nebosko dži ke aver krajo.

³²A katar e smokva sićon akava: čim laće krandže propupin thaj teljaren e patrja, džanen kaj si o milaj paše. ³³Isto gajda vi tumen kana dićhen sa akala događaja, džanen kaj si vo paše anglo vudar. ³⁴Čačes phenav tumenđe: Akava naraštaj či naćhela dok sa akava či avel. ³⁵O nebo thaj e phuv naćhena, ali mungre alava či naćhena.

³⁶A pale godova đes thaj pale godova sato khonik khanči či džanel kana godova avela, ni e anđelurja po nebo, ni o Čhavo, nego samo o Dad. ³⁷Sago kaj sas ande Nojašći vrjama, gajda avela kana avava me, o Čhavo e Manušesko. ³⁸Baš sago ande okoja vrjama, majsigo nego so sas o potop, e manuša hanas, pijenas, ženinas pe thaj udajina pe sa džike okova đes kana o Noja dijas ando baro brodo, ³⁹thaj khanči či haćardine so avela džikaj god či avilo o potop thaj sa inđarda len, gajda avela vi kana avela o Čhavo e Manušesko. ⁴⁰Askal avena duj džene pe njive jek lela pe, a aver mućela pe. ⁴¹Duj manušnja ando mlino meljina o điv, jek avela lini a aver muklini.

⁴²Zato aven džungade thaj len sama, kaj či džanen savo đes avela tumaro Gospod. ⁴³Ali akava džanen: te o domaćino džanglasas ande savi vrjama e rjat avela o čor, avilosas džungado thaj či muklasas te o čor provalil ande lesko ćher. ⁴⁴Pale godova vi tumen aven spremne, kaj me, o Čhavo e Manušesko, avava ando časo kana či očekuin man.”

O Isus ćerel svato e paramiči palo paćivalo thaj bipaćivalo sluga

⁴⁵“Paćivalo thaj mudro sluga si okova saves o gospodari čhuta pe sa aver sluge te del len habe ande pravo vrjama. ⁴⁶Blago godole slugašće saves lesko gospodari, kana avela, araćhel kaj ćerel gajda. ⁴⁷Čačes phenav tumenđe: Čhola les pe sa lesko barvalipe. ⁴⁸Ali te o bilačho sluga phenel ande piro ilo: ‘Mungro gospodari či avela gajda brzo’, ⁴⁹thaj počnil te marel e aver slugen thaj hal thaj pijel e matarnenca, ⁵⁰avela lesko gospodari ande godova đes kana vo či ni gndil thaj ando časo kana vo či ni džanel, ⁵¹thaj strogo kaznila les thaj odredila lesko than maškar e licemerja, okote avela o roipe thaj o škripipe e dandenca.”

O Isus mothol e paramiči pale mudre thaj pale dile čheja

¹O Isus askal phendas: “O nebesko Carstvo avela sago kana e deš čheja line pire stenkurja thaj inkljistine anglo mladoženja. ²Pandž čheja sas dile a pandž mudre. ³E dile čheja line pesa pire stenkurja, ali či line vi kozom trubul zetino. ⁴A e mudre čheja line pire stenkurja thaj vi zetino ande pire posude. ⁵Sar o mladoženja kasnilas, sa e čhejen lijas e lindri thaj o sovipe. ⁶A ande opaš e rjat ašundili e vika: ‘Ake, areslo o mladoženja! Inkljen angle leste!’ ⁷Askal sa e čheja uštile thaj pripremisardine pire stenkurja. ⁸A e dile čheja askal phendine e mudre čhejenđe: ‘Den amen cara katar tumaro zetino, kaj amare stenkurja mudardona.’ ⁹Ali e mudre phendine lenđe: ‘Nisar! Kaj sigurno či avela dosta vi pale tumende thaj vi pale amende. Džan majlačhe thaj ćinen tumenđe zetino.’ ¹⁰Ali, kana von đeletar te ćin zetino, avilo o mladoženja, thaj okola čheja save sas spremne dine lesa andre pe svaturja, a o vudar phandadilo pale lende. ¹¹Pale godova aviline vi okola aver čheja thaj ačhile te čhon muj: ‘Gospode! Gospode, putar amenđe!’ ¹²Ali vo mothoda lenđe: ‘Čačes phenav tumenđe: Či pindžarav tumen.’ ¹³Zato aven džungade thaj len sama, kaj či džanen ni o đes ni o sato ande savo avava!”

O Isus phenel e prispodoba pale trin sluge

¹⁴O Isus majdur motholas: “Askal e nebesko Carstvosa avela sago e manušeja kana teljarel po drom. Akhardas pire slugen thaj poverisardas lenđe piro barvalipe. ¹⁵Jećheste dija pandž gone sunakaj, ko dujto dijas duj gone, a ko trito dijas jek gono sunakaj, gajda svakonešće dijas prema godova kozom ko sas sposobno thaj askal đelotar po drom. ¹⁶O sluga savo dobisarda pandž gone sunakaj odma đelo, uložisardas o sunakaj thaj zaradisardas još pandž gone. ¹⁷Isto gajda, okova kaj dobisardas duje gone sunakaj zaradisardas još duj. ¹⁸A o sluga savo dobisardas jek gono, hanadas hv ande phuv thaj ande late garadas e gospodarešće love.

¹⁹Pale lungo vrjama bolda pes o gospodari thaj manglas katar e sluge te položin lešće o računo. ²⁰Kana avilo leste okova kaj dobisarda pandž gone sunakaj, andas još pandž thaj phendas: ‘Gospodarina, dijan man pandž gone sunakaj. Ake, me zaradisarem lenca još pandž.’ ²¹A o gospodari pe godova phendas lešće: ‘Lačhe, lačho thaj paćivalo slugona! Sanas paćivalo ande cikne stvarja, zato čhava tut te upravis pe majbare stvarja. Av thaj raduisar tut ćire gospodaresa!’ ²²Askal avilo leste o sluga savo dobisardas duj gone sunakaj thaj phendas: ‘Gospodarina, manđe poverisardan duj gone sunakaj. Ake, me zaradisardem još duj.’ ²³A o gospodari phendas lešće: ‘Lačhe, lačho thaj paćivalo slugona! Sanas paćivalo ande cikne stvarja zato čhava tut te upravis pe majbare stvarja. Av thaj raduisar tut ćire gospodaresa!’ ²⁴Askal avilo leste vi okova sluga savešće dijas jek gono thaj phendas: ‘Gospodarina! Džanglem kaj san pharo manuš, žanjis okote kaj či sijosardan thaj ćides okote kaj či posadisardan. ²⁵Zato darajlem thaj garadem ćiro gono ande phuv. Ake, le ćiro gono e sunakajesa!’ ²⁶Ali o gospodari phendas lešće: ‘Bilačho thaj lenona slugona! Džanglan kaj žanjiv okote kaj či sijosardem thaj kaj ćidav kaj či posadisardem? ²⁷Trubujanas askal barem te uložis mungre love ande banka thaj kana me boldemas man lijemas mungre love e kamatenca. ²⁸Zato len lestar e love thaj den okolešće kas si deš gone sunakaj! ²⁹Kaj okoles kas si, delape lešće još, thaj avela les ando izobilje, a okoles kas naj, lela pe lestar vi okova so siles. ³⁰Zato akale beskorisno slugones čhuden avri ando majhanduk tunjariko. Okote avela roipe thaj škripipe e dandenca.’”

O Isus phenel e prispodoba pale Devlesko sudo

³¹A o Isus phendas: “Kana avela o Čhavo Manušesko ande piri slava thaj lesa sa lešće anđelurja, bešela po prestolje pire slavako. ³²Askal sa o them ćidela pes angle leste, a vo sago kaj o pastiri odvoil e bakhren katar e buznja. ³³Gajda odvoila e pravednikonen pe piri desno rig, a averen pe piri levo rig. ³⁴Askal o caro phenela okolenđe pe desno rig: ‘Tumen, saven mungro Dad blagoslovisarda, aven thaj primin ando naslestvo o carstvo savo si pripremime pale tumende katar o postanko e themesko! ³⁵Kaj semas bokhalo, a tumen dine man te hav; semas trušalo, a tumen dine man te pijav; semas stranco, a tumen primisardine man; ³⁶nango semas, a tumen dine pe mande drze; semas nasvalo, a tumen vodinas e briga pale mande; semas ande tamnica, a tumen aviline mande.’ ³⁷Askal e pravednikurja phenena lešće: ‘Gospode! Kana dikhlam tut kaj sanas bokhalo, thaj dijam tut te has? Ili kana sanas trušalo, thaj dijam tut te pijes? ³⁸Kana dikhlam tut sago stranco, thaj primisardam tut? Ili bi drzengo thaj dijam pe tute? ³⁹Kana dikhlam tut kaj sanas nasvalo ili ande tamnica, thaj avilam tute?’ ⁴⁰A o caro phenela lenđe: ‘Čačes phenav tumenđe: Sogod ćerdine jećhešće katar akala mungre majcikne phral, manđe ćerdine!’

⁴¹Askal phenela vi okolenđe kaj si pe lešći levo rig: ‘Džantar mandar proklete ando večno oganj savo si pripremime e benđešće thaj lešće anđelenđe. ⁴²Kaj semas bokhalo, a tumen či dine man te hav; trušalo semas, a tumen či dine man te pijav; ⁴³stranco semas, a tumen či primisardine man; nango semas, a tumen či dine pe mande drze; nasvalo semas thaj ando phanglipe, a tumen či vodinas e briga pale mande.’ ⁴⁴Askal vi von phenena lešće: ‘Gospode! Kana dikhlam tut bokhales ili trušales, ili sago stranco, ili nanđe, ili nasvale ili ande tamnica, thaj či pomognisardam tuće?’ ⁴⁵A vo phenela lenđe: ‘Čačes phenav tumenđe: kana god či ćerdine vareso pale akala majcikne, manđe či ćerdine.’ ⁴⁶Gajda von džana ande večno kazna, a e pravednikurja ando večno trajo.”

E židovske vođe planirin te mudaren e Isuse

¹Kana o Isus sas gata sa godole alavenca, phendas pire učenikonenđe: ²“Džanen kaj si pale duj đes e Pasha. Askal man, e Čhave e Manušešće, izdaina te čhon man po trušul.”

³Askal ćidinepe e šorvale rašaja thaj e themešće starešine ando dvoro e bare rašajesko savo akhardolas Kajafa ⁴thaj dogovorisajle te astaren e Isuse po hohaipe thaj te mudaren les. ⁵Thaj phendine: “Ali či tromas godova te ćeras dok si o prazniko Pasha, te či pobunil pe o them.”

O Isus sas pomažime ande Vitanija

⁶A o Isus sas ande Vitanija ando ćher e Simonesko e gubavcesko. ⁷Dok sas pale sinija, avili dži leste varesavi manušnji e vasurjava savi sas ćerdi katar o kuč bar pherdi e kuč mirisova savo čhordas pe Isusesko šoro. ⁸Kana dikhline godova, e učenikurja holjajle thaj phendine: “Sostar kasavo rspipe! ⁹Godova miris šaj kuč te bićindasas pe, a e love te denpe e čorenđe.” ¹⁰O Isus džanglas so ćeren svato thaj phendas lenđe: “Sostar zamerin akale manušnjaće? Voj ćerdas manđe lačho delo. ¹¹Kaj e čore manušen uvek avela tumen paše tumende, a man či avela tumenca. ¹²Kana čhordas akava mirisno pomast pe mande, ćerdas godova pale mungro prahope. ¹³Čačes phenav tumenđe, kaj pe sasto them propovedilapes akaja Bahtali nevimata, ćerela pe svato vi pale akava so voj ćerdas, laće palo spomen.”

O Juda dogovoril pe te izdail e Isuse

¹⁴Askal jek katar e dešuduj apostolurja, akhardo Juda Iskariotski, đelo ke šorvale rašaja, ¹⁵thaj phendas: “Kozom poćinena manđe te izdajiv tumenđe e Isuse?” Von đinadine lešće trjanda rupune kovanice. ¹⁶Katar askal o Juda počnisardas te rodel lačhi vrjama te izdail les.

O Isus bičhalel e učenikonen te pripremin e Pasha

¹⁷Prvo đes kana sas o prazniko bikvascošće mangrengo e učenikurja phučline e Isuses: “Kaj kames te ćeras tuće e pashalno večera?”

¹⁸A vo phendas lenđe: “Džan ando Jerusalim ke okova thaj okova manuš, thaj phenen lešće: ‘O sikavno phenel: Mungri vrjama si paše. Tute slaviva e pasha mungre učenikonenca.’” ¹⁹E učenikurja ćerdine sar phendas lenđe o Isus thaj pripremisardine e pashalno večera.

O Isus džanel kaj o Juda izdaila les

²⁰A kana peli e rjat, o Isus sas pale sinija e dešuduje učenikonenca. ²¹Dok hanas vo phendas lenđe: “Čačes phenav tumenđe, jek tumendar izdaila man.” ²²Von zurale ražalostisajle thaj jek pale avreste počnisardine te phučen les: “Te najsem možda me Gospode?” ²³A vo phendas lenđe: “Okova savo bolel o mangro manca ando čaro, godova izdaila man. ²⁴Vi čače me, o Čhavo e Manušesko, moraš te merav sago kaj ramol ando Sveto lil. Ali teško okolešće savo izdail man, e Čhaves e Manušešće! Maj lačhe avilosas lešće te či ni bijandilosas!” ²⁵A lesko izdajniko o Juda phučla: “Te najsem me godova, sikavneja?” A o Isus phendas lešće: “Korkoro phenes.”

O Isus hal e poslednjo večera e učenikonenca

²⁶Dok hanas o Isus lija o mangro, zahvalisarda e Devlešće, phagla le pa dijas pire učenikonenđe thaj phendas: “Len thaj han! Akava si mungro telo.” ²⁷Askal lijas o tahtaj mol, zahvalisardas e Devlešće pa dijas e učenikonenđe thaj phendas: “Pijen andar leste savora, ²⁸kaj akava si mungro rat, o rat savo utemeljil o savezo, thaj čhordol pe pale butende te jartonpe lenđe bezeha. ²⁹Thaj phenav tumenđe: Či majbut pijava mol sa dži ke okova đes kana pijava tumenca nevi mol ando carstvo mungre Dadesko.” ³⁰Askal đilabadine e psalmurja thaj uputisajle ande Maslinsko gora.

O Isus phenel kaj savora mućena les

³¹Askal o Isus phendas lenđe: “Arjat savora tumen mućena man, kaj ando Sveto lil ačhel ramome:

‘Dava dab e pastire

thaj e bakhre andar o stado našena.’

³²Ali kana uštava andar e mule, džava angle tumende ande Galileja.”

³³A o Petar phendas lešće: “Te mukline tut savora, me nisar či mukava tut!”

³⁴A o Isus phendas lešće: “Čačes phenav tuće, još akaja rjat, majsigo nego so o bašno zakukuričil, trin drom hohaveja kaj či pindžares man.”

³⁵O Petar phendas lešće: “Te trubul vi te merav tuva, me nisar či mukava tut.” A gajda phendine vi e sa aver učenikurja.

O Isus molil pes ande Getsimanija

³⁶Askal o Isus đelo e učenikonenca po than savo akhardolas Getsimanija, thaj phendas lenđe “Bešen akate dok me džav inća te molima.” ³⁷Lijas pesa e Petre thaj e liduj Zevedejevešće čhaven, thaj astarda les e žalost thaj o pharipe. ³⁸Askal phendas lenđe: “Mungri duša si žalosno dži ko smrto. Ačhen akate thaj aven džungade manca.” ³⁹Askal đelotar cara majdur lendar, thaj pelo e mujesa dži ke phuv thaj molisajlo e alavenca: “Dade mungreja, te šaj, te naćhel man akava tahtaj patnje! Ali neka či avel mungri volja, nego ćiri volja.” ⁴⁰Askal boldape ke trin učenikurja thaj arakhla len sar soven, thaj phendas e Petrešće: “Gajda askal, naštik ačhiline džungade manca ni jek sato! ⁴¹Ačhen džungade thaj molin tumen te či peren ande kušnje! Kaj o duho kamel te ćerel okova so si lačhe ali o telo si slabo.” ⁴²Askal po dujto drom palem đelotar lendar thaj molisajlo e alavenca: “Dade mungreja, ako naj moguće te naćhel man akava tahtaj patnje, neka avel ćiri volja.” ⁴³A kana boldape palem arakhla len sar soven. Lenđe jakha korkoro phandadonas. ⁴⁴Palem mukla len thaj đelo po trito drom te molil pe iste alavenca. ⁴⁵Askal bolda pes ke učenikurja thaj phendas lenđe: “Još soven thaj odmorin tumen? Ake, avili e vrjama kana me, o Čhavo e Manušesko, avava dino ande vas e bezehalenđe. ⁴⁶Ušten! Hajde te džastar! Kaj, ake akate si okova savo izdaila man!”

O Isus izdajime thaj astardo

⁴⁷Dok o Isus još ćerelas svato, areslo o Juda, jek katar e dešuduj učenikurja. A lesa avilo vi o but o them e mačonenca thaj e rovljenca, saven bičhaldine e šorvale rašaja thaj e themešće starešine. ⁴⁸A e Isusesko izdajniko dogovorisajlo lenca kaj dela len znako. Phendas lenđe: “Saves čumidava, godova si. Les astaren.” ⁴⁹Vo odma avilo dži ko Isus thaj phendas lešće: “Zdravo, sikavneja!” thaj čumida les. ⁵⁰A o Isus phendas lešće: “Manušeja, ćer godova pale soste avilan!” A e manuša askal aviline dži ko Isus, čhutine e vas pe leste thaj astardine les. ⁵¹Thaj ande data jek katar okola save sas e Isuseja astarda pe palo mačo, inkalda les thaj peklas lesa e bare rašaješće sluga thaj čhindas lesko kan. ⁵²Askal o Isus phenda lešće: “Bolde ćiro mačo pe lesko than, kaj svako ko astarelpe palo mačo, katar o mačo vi merela. ⁵³Zar či haćares kaj šaj te zamoliv mungre Dade thaj vo odma bičhaldas manđe majbut milje anđelurja? ⁵⁴Ali te ćerdem godova, sar askal pherdilesas e Svete lila, save phenen kaj gajda moraš te avel?”

⁵⁵Askal phendas e themešće: “Teljardine pe mande e mačonenca thaj e rovljenca sago po razbojniko! Svako đes bešavas ando Hramo thaj sikavavas, pa ipak či astardine man. ⁵⁶Ali, sa akava trubul te avel te pherdol okova so e prorokurja majsigo ramosardine pale mande.” Pe godova sa e učenikurja mukline les thaj našline.

O Isus po sudo angle židovske vođe

⁵⁷Okola save astardine e Isuse inđardine les ko baro rašaj o Kajafa, ke savo ćidinepes e sikavne e zakonestar thaj e starešine. ⁵⁸A o Petar dadural džalas palo Isus dži ke avlija e bare rašaješći pa dijas andre ande avlija thaj bešlo e slugenca te dićhel so avela. ⁵⁹E šorvale rašaja thaj sasto baro veće rodenas hohavne dokazurja protiv o Isus sar šaj te mudardinesas les. ⁶⁰Ali či arakhline len vi ako pojavisajle e but e hohavne svedokurja. Napokon aviline duj džene ⁶¹thaj phendine: “Akava phendas: ‘Me šaj haravav o Hramo e Devlesko thaj pale trin đes palem te vazdav les.’”

⁶²Askal uštilo o baro rašaj thaj phučla e Isuse: “Khanči či pheneja pe akava so phenen protiv tute?” ⁶³A o Isus samo ačhelas. A o baro rašaj phendas lešće: “Dav tut solah e džude Devlesa te phenes amenđe dali san tu o Hristo, e Devlesko Čhavo?” ⁶⁴A o Isus phendas lešće: “Tu korkoro phenes. Thaj još phenav tumenđe kaj katar akana dićhena man, e Čhave e Manušešće, sar bešav pe desno rig e Svemoćno Devlešće thaj avav pe nebeske oblakurja.”

⁶⁵Pe godova o baro rašaj pharadas pe peste o ogrtači thaj phendas: “Hulil po Del! So trubul amen još svedokurja. Ake, akana ašundine lešći hula! ⁶⁶So gndin?”

A von phendine: “Zaslužisardas smrto!”

⁶⁷Askal čhungarenas e Isuse po muj thaj denas les dab e dumukhenca. A aver denas les dab e palmenca po muj ⁶⁸thaj phenenas: “Prorokuisar amenđe, Hriste, ko dija tut dab!”

O Petar hohavel kaj či pindžarel e Isuse

⁶⁹Dok o Petar bešelas avri ande avlija, avili dži leste varesavi sluškinja thaj phendas: “Vi tu sanas e Isuseja andar e Galileja!”

⁷⁰A o Petar angle savorende hohadas: “Či džanav so phenes!”

⁷¹A kana đelo prema e kapija, dikhla les jek aver sluškinja, thaj phendas okolenđe save sas okote: “Vi akava sas e Isuseja andar o Nazaret!”

⁷²Vo palem hohadas thaj još hala solah: “Či pindžarav godole manušes!”

⁷³A cara pale godova aviline dži leste e manuša save sas okote thaj phendine: “Pa tu san čačes jek lendar! Izdail tut o galilejsko naglasko.”

⁷⁴Askal o Petar počnisardas te hal solah e alavenca: “Hav solah kaj či pindžarav godole manušes!” Thaj odma zakukuričisarda o bašno. ⁷⁵Vo askal dijape gođi so phendas lešće o Isus: “Majsigo nego so o bašno zakukuričil, trin drom hohaveja kaj či pindžares man.” Inkljisto andar e avlija thaj zurales rujas.

O Isus anglo baro veće

¹Detharinako rano sa e šorvale rašaja thaj e themešće starešine dogovorsajle te mudaren e Isuse. ²Phangline les, inđardine thaj predaisardine les ko Pilato savo sas rimsko upravniko.

O Juda ungladilo

³Kana o Juda, e Isusesko izdajniko, dikhlas kaj e Isuses osudisardine po smrto, zažalisarda thaj inđardas e trjanda rupune kovanice palpale te boldel len e šorvale rašajenđe thaj e starešinenđe. ⁴Askal phendas lenđe: “Ćerdem doš! Izdaisardem e manušes savo naj došalo pale khančeste!”

A von askal phendine lešće: “So amen hal briga pale godova? E doš perela pe tute!” ⁵Pe godova o Juda čhuda e rupune kovanice ande svetinja e hramošći, askal đelo thaj ungladilo. ⁶E šorvale rašaja ćidine e rupune kovanice thaj phendine: “O zakono či mućel amenđe te čhas akala love ande hramsko blagajna, kaj si ratvale love.” ⁷Askal dogovorisajle thaj pale godola love ćindine e Lončarešći njiva, te avel limorja pale strancurja. ⁸Andar godova godoja njiva vi akana akhardol “Ratvali njiva.” ⁹Gajda pherdilo okova so sas phendo preko proroko Jeremija:

“Line trjanda rupune kovanice pale leste

kaj gadići varesave katar e Izraelcurja phendine kaj lesko trajo mol,

¹⁰thaj godole lovenca ćindine e Lončarešći njiva,

sago kaj o Gospod zapovedisardas manđe.”

O Isus anglo Pilato

¹¹O Isus ačhilo anglo rimsko upravniko savo bučholas Pilato. Vo phučla les: “Dali san tu o caro e Židovengo?” A o Isus mothoda lešće: “Tu korkoro phenes.” ¹²E šorvale rašaja prnas e Isuse vi palo but aver bilačhipe, ali o Isus khanči či motholas. ¹³Askal o Pilato phučla les: “Zar či ašunes so sa svedočin protiv tute?” ¹⁴Ali o Isus či delas lešće odgovor niti jeće alaveja, zato o Pilato zurale začudisajlo.

O Pilato oslobodisardas e Varava, a e Isuse dijas te izbičuin thaj te razapnin les

¹⁵A e upravniko sas običaj te po prazniko e Pasha mućel pe sloboda jećhe phangle manuše saves o them manglasas. ¹⁶Baš ande godoja vrjama ando phanglipe inćarenas jećhes manuše savo sas pindžarde kriminalaco savo akhardolas Varava. ¹⁷Kana o them ćidape, o Pilato phučla len: “Kas kamen te mukav tumenđe: e Varava ili e Isuse savo akhardol Mesija?” ¹⁸O Pilato džanelas kaj e Isuse predaisardine zato kaj sas ljubomorne pe leste.

¹⁹Dok o Pilato bešelas pe sudačko stolica, avili lešće poruka katar lešći romnji: “Inćar tut majdur katar godova pravedno manuš kaj arjat but namučisajlem ando suno zbog leste!”

²⁰A e šorvale rašaja thaj e starešine pherenas o šoro e themešće te roden te mućel lenđe e Varava, a Isuse te mudaren. ²¹A o upravniko phučlas e themes: “Kas katar akala duj džene kamen te mukav tumenđe?” A von phendine: “E Varava!”

²²A o Pilato phučla len: “A so te ćerav e Isuseja savo akhardol Hrist?”

A von čhonas muj “Razapnisar les!”

²³A o Pilato phučlas: “Sostar? Savo bilačhipe ćerdas?”

Ali o them još majzurale čholas muj: “Razapnisar les!”

²⁴Kana o Pilato dikhlas kaj godoja rasprava či džal nikaj, nego još majbari buna vazdel pes, lijas paj thaj anglo them thodas pire vas thaj motholas: “Me najsem došalo palo rat akale manušesko – e doš perela pe tumende!”

²⁵Pe godova sa o them phendas: “Neka lesko rat perel pe amende thaj pe amare čhavra!”

²⁶O Pilato askal muklas lenđe e Varava, a e Isuse dijas te maren e bičosa thaj te razapnin les.

E vojnikurja maren muj katar o Isus

²⁷E Pilatošće vojnikurja inđardine e Isuse ande bari palata thaj ćidinepe pe leste sasti četa vojnikurja. ²⁸Askal čhudine lestar e drze thaj dine pe leste lolo ogrtači sago kaj inđaren e carurja. ²⁹Khudine kruna katar e kangre thaj čhutine pe lesko šoro, a ande lesko desno vas čhutine trska sago caresko žezlo. Dine koča angle leste, marenas muj lestar thaj mothonas: “Nek trajil o caro e Židovengo!” ³⁰Askal čhungarenas pe leste thaj marenas les e trskava po šoro. ³¹Kana ačhile te maren muj lestar, čhudine lestar o ogrtači thaj dine pe leste lešće drze. Askal inđardine les te razapnin les.

E Isuses razapnin po trušul

³²Dok inđarenas les te razapnin les, dromesa maladine varesošće manuše andar e Kirina savo akhardolas Simon, thaj tradine les te inđarel e Isusesko trušul. ³³Kana aviline dži ko than savo akhardolas Golgota (so značil “o than lobanja”), ³⁴dine e Isuse te pijel mol hamime e fajrasa, ali kana lija ando muj či kamlas te pijel. ³⁵Kana razapnisardine les, podelisardine lešće drze maškar pende gajda kaj čhudenas kocka pale lende. ³⁶Askal bešline okote thaj lenas sama pe leste. ³⁷Opre angle lesko šoro čhutine lešće tabla pe savi sas ramome lešći doš: “Akava si o Isus, caro e Židovengo.”

³⁸Askal zajedno lesa razapnisardine vi duje razbojnikonen, jećhe pe lešći desno rig a avres pe lešći levo rig. ³⁹A okola save naćhenas okotar vređonas les thaj ćerenas e šoresa ⁴⁰thaj mothonas: “Tu savo haraves e svetinja e hramošći thaj vazdes lat ande trin đesa, spasisar korkoro tut! Fulji katar o trušul, ako san Čhavo e Devlesko!” ⁴¹Isto gajda vi e šorvale rašaja, e sikavne e Mojsiješće zakonestar, thaj e starešine, marenas muj lestar thaj phenenas: ⁴²“Spasisardas avren, a korkoro pes naštik te spasil! Vo si caro e Izraelosko! Pa neka akana fuljel katar o trušul, askal amen paćasa ande leste! ⁴³Paćalas ando Del, pa neka akana o Del spasil les, te kamel! Kaj phenelas: ‘Me sem o Čhavo e Devlesko’.” ⁴⁴Isto gajda vređonas les vi e razbojnikurja save sas lesa razapnime.

E Isusesko meripe

⁴⁵A katar o mismeri dži ko trito sato palo mismeri o tunjariko učhardas e sasti phuv. ⁴⁶A katar o trito sato o Isus čhuta muj andar sasto glaso: “Eli, Eli, lama sabahtani?” (so značil “Devla mungreja, Devla mungreja, sostar muklan man?”). ⁴⁷A kana varesave manuša save ačhenas okote ašundine godova, phendine: “Akava akharel e prorokos Ilija!” ⁴⁸Jek lendar odma prastaja, lijas o sunđer, bolas les ando šut, čhuta pe trska, thaj ponudisardas e Isuse te pijel. ⁴⁹A aver phenenas: “Ač, te dikhas dali avela o Ilija te spasil les.” ⁵⁰A o Isus palem čhuta muj andar sasto glaso, thaj mukla pesko đi.

⁵¹Pe godova e firanglje ande svetinja e hramošći pharadile pe opaš, katar opral dži tele. E phuv ćhinosajli, a e bare bara pharle. ⁵²E limorja putajle, thaj e telurja e bute svete manušendar uštile andar e mule. ⁵³Pale godova kana o Isus uštilo andar e mule von inkljistine andar pire limorja thaj đele ando sveto gav Jerusalim thaj sikadine pes e bute manušenđe. ⁵⁴Kana dikhla o rimsko kapetano thaj okola save lenas lesa sama po Isus kaj e phuv činosajli thaj sa so dogodisajlo, astarda len e bari dar thaj phendine: “Akava manuš sas čače Čhavo e Devlesko!”

⁵⁵A sas okote vi e but manušnja save sa godova dićhenas dadural. Von pratinas e Isuse andar e Galileja thaj služinas lešće. ⁵⁶Maškar lende sas e Marija andar e Magdala, e Marija e dej e Jakovešći thaj e Josifešći thaj e dej e Zevedejevešće čhavenđi.

E Isusesko prahope

⁵⁷A kana peli e rjat, avilo varesavo barvalo manuš andar o gav e Arimateja, savo akhardolas Josif. Vo vi korkoro sas e Isusesko učeniko. ⁵⁸Vo đelo ko Pilato thaj manglas e Isusesko telo, a o Pilato zapovedisarda te den les. ⁵⁹O Josif lijas o telo e Isusesko thaj paćarda les ande nevo fino pohtan, ⁶⁰askal čhuta o telo ando piro nevo limori savo sas ćerdo ande stena. Thaj spidas o baro bar po vudar e limoresko thaj đelotar. ⁶¹A e Marija andar e Magdala thaj e aver Marija bešenas okote thaj dićhenas karingal o limori.

E stražarja len sama po limori

⁶²Thejara o đes, ando savato, ćidinepe e šorvale rašaja thaj e fariseja ko Pilato, ⁶³thaj phendine lešće: “Gospodarina, dijam men gođi kaj okova hohamno, dok sas još džudo phendas. ‘Pale trin đesa uštava andar e mule.’ ⁶⁴Zato naredisar te lel pe sama po limori, dži ko o trito đes, te na aven lešće učenikurja thaj čoren lesko telo, a askal phenen e themešće: ‘Uštilo andar e mule!’ Te avilo gajda godova poslednjo hohaipe avela majbaro nego okova prvo!” ⁶⁵A o Pilato phendas lenđe: “Situmen stražarja. Džan thaj len sama po limori majlačhe sar džanen.” ⁶⁶Askal đele, čhutine pečato po bar thaj čhutine straža.

O Isus uštilo andar e mule

¹Posle o savato, ande zora savo sas prvo đes ando kurko, avili e Marija andar e Magdala thaj e aver Marija te dićhen o limori. ²Thaj katar jekhvar sas o baro potres, kaj e Gospodesko anđeo fuljisto andar o nebo, avilo dži ko limori, spidas o bar katar o vudar e limoresko thaj bešlo pe leste. ³A vo sijalas sago munja, thaj e drze pe leste sas parne sago o iv. ⁴E stražarja izdranas e daratar thaj peline ando nesvest kana dikhline les.

⁵Askal o anđeo phendas e manušnjenđe: “Tumen na daran! Kaj džanav kaj roden e Isuse savo sas razapnime. ⁶Ali vo naj akate! Uštilo andar e mule sago kaj vi phendas tumenđe! Aven te dićhen o than kaj pašljolas, ⁷pa sigo džan thaj phenen lešće učenikonenđe: ‘Uštilo andar e mule thaj akana džal angle tumende ande Galileja. Okote dićhena les.’ Ake so sas man phendem tumenđe.”

⁸Pherde dar ali vi bahtale, e manušnja sigo teljardine katar o limori thaj prastaine te javin godova lešće učenikonenđe. ⁹Katar jekhvar angle lende avilo o Isus thaj phendas lenđe: “Zdravo!” Von avile maj paše leste, astardine lešće pungre thaj poklonisajle lešće. ¹⁰Askal o Isus phendas lenđe: “Na daran! Džan thaj javin mungre phralenđe te džan ande Galileja. Okote dićhena man.”

E stražarja sas poćinde te hohaven kaj sas čordo e Isusesko telo

¹¹Dok e manušnja sas po drom karingal e učenikurja, varesave katar e stražarja đele ando gav thaj phendine e šorvale rašajenđe sa so dogodisajlo. ¹²Askal e šorvale rašaja sastaisajle e starešinenca thaj dogovorisajle te den e vojnikonenđe but love. ¹³Thaj phendine lenđe: “Phenen, ‘Arjat dok amen sovasas aviline e Isusešće učenikurja thaj čordine les.’ ¹⁴A te pale akava ašunel o upravniko, amen ćerasa lesa svato te tumen či avel problemurja.” ¹⁵E vojnikurja line e love thaj ćerdine sago kaj sas lenđe phendo. Gajda akava svato buljilo maškar e Židovurja thaj zadržisajlo sa dži ađes.

O Isus bičhalel e učenikonen te buljaren e Bahtali nevimata

¹⁶E dešujek učenikurja đeletar ande Galileja, pe gora, pe savi naredisardas lenđe o Isus te džan. ¹⁷Kana dikhline e Isuse, poklonisajle lešće. Ali varesave lendar palem posumnjisardine. ¹⁸Askal o Isus avilo dži lende thaj phendas: “Dini si manđe sa e vlast po nebo thaj pe phuv. ¹⁹Zato džan thaj ćeren sa e themen te aven mungre učenikurja! Bolen len ando alav e Dadesko thaj e Čhavesko thaj e Sveto Duhosko, ²⁰thaj sikaven len te inćaren sa so zapovedisardem tumenđe. Ake me sem tumenca ande sa e đesa, sa džiko krajo e themesko.”