O Ešebno Samueloskero Zvitkos

1

O Elkanah the leskeri famelija

1Sas jekh murš andral e fajta le Cufuskeri, savo pes vičinelas Elkanah. Ov bešelas andro foros Rama pro Efrajimoskere brehi. Leskero dad sas o Jerocham, savo sas o čhavo le Elihuskero, o Elihu sas čhavo le Tochuoskero a o Tochu sas čhavo le Efrajimoskero le Cufuskero. 2Le Elkanah sas duj romňija. Jekh pes vičinelas Anna the dujto Peninna. La Peninna sas čhave, ale la Anna na sas.

3O Elkanah phirelas sako berš andral peskero foros andro Šilo te anel obeta a te lašarel le Nekzoraledere RAJES. O Chofni the o Pinchas, le Eliskere čhave, sas ode le RAJESKERE rašaja. 4Kecivar džalas o Elkanah te obetinel, delas olestar kotor peskera romňa la Peninna the savore lakere čhaven the čhajen. 5Ale la Anna delas bareder kotor, bo kamelas la, choc o RAJ kerďa, hoj la našťi uľa čhave. 6Vašoda, hoj o RAJ kerďa, hoj la našťi uľa čhave, e Peninna la furt trapinelas a dukhavelas le lavenca. 7Kada kerelas e Peninna berš pre beršeste, kecivar e Anna džalas andre le RAJESKERO kher. Avke pre late džalas, hoj la anelas andro roviben a aňi na chalas. 8Lakero rom latar phučľa: “Anno, soske roves a na chas? So sal ajsi smutno? Či na som tuke buter sar deš čhave?”

E Anna pes modľinel

9Jekh džives, sar imar dochale a dopile, e Anna ušťiľa a geľa pes te modľinel. Sar o rašaj o Eli bešelas pre peskero stolkos paš o vudar andre RAJESKERO kher andro Šilo, 10oj andre bari žaľa chudľa te rovel a modľinelas pes ko RAJ. 11Diňa kadi vera: “Ó, Nekzoraleder RAJEJA, dikh pre mande, pre tiri služobňička! Dikh pre miro pharipen! Leper tuke pre ma a ma bister pre ma, mangav tut! Te man deha muršores, dava tuke les, medik dživela. Leskere balendar pes e čhuri na chudela.”

12Sar pes imar buter modľinelas anglo RAJ, o Eli dikhľa pre lakero muj. 13Oj pes modľinelas andre peste avke, hoj ča o vušta lake phirenas. Vašoda, hoj la na šunďolas, o Eli peske gondoľinelas, hoj hiňi maťi. 14Phučľa latar: “Dži kana aveha maťi? Ma pi imar e mol a av strižbo!”

15“Na, rajeja miro,” odphenďa leske e Anna, “som džuvľi, sava hin bari žaľa andro jilo. Na piľom mol aňi aver pijiben. Ča phenďom man avri anglo RAJ. 16Ma le man sar nalačha džuvľa. Oda, so vakeravas dži akana, hin vaš miri bari žaľa the pharipen.”

17O Eli lake odphenďa: “Dža andro smirom. O Del le Izraeloskero tut mi šunel avri.”

18Oj odphenďa: “Som tiri služobňička. Mi avav tuke pre dzeka.” Avke e Anna paľis geľa het, chaľa mek a na sas buter smutno.

La Annake uľol o Samuel

19Sig tosara ušťile, lašarenas le RAJES a gele pale khere andre Rama. Paľis o Elkanah pašľiľa peskera romňaha la Annaha a o RAJ peske pre late leperďa. 20Pal varesavo časos e Anna ačhiľa khabňi a uľiľa lake muršoro. Diňa leske nav Samuel, bo phenďa: “Mangľom mange les le RAJESTAR.”

21O Elkanah džalas peskera caľa famelijaha, hoj te anel le RAJESKE e beršeskeri obeta a hoj te del o daros, pal savo diňa lav le Devles, 22ale e Anna leha na geľa. Peskere romeske phenďa: “Sar o čhavoro imar preačhela te pijel andral o koľin, paľis les anava a sikavava le RAJESKE, hoj te ačhel ode pro furt.”

23“Ker avke, sar tu džanes,” phenďa lake o Elkanah. “Ačh khere, medik o čhavoro na preačhela te pijel andral o koľin. Mi ačhel pes avke, sar o RAJ phenďa!” Avke e Anna ačhiľa khere, medik les na preačhiľa te del te pijel.

24Sar o čhavoro preačhiľa te pijel andral o koľin, iľa les peha andre RAJESKERO kher andro Šilo. Iľa the trinberšengere bikos, jekh gono aro the mol andro cipuno gono. 25Sar le bikos murdarde a le čhavores ande ko Eli, 26e džuvľi phenďa: “Mangav tut, rajeja miro, čačes tuke phenav, avke sar džives, me som odi džuvľi, savi ačhelas kade paš tute a modľinelas pes ko RAJ. 27Vaš kada čhavoro man mangavas a o RAJ man šunďa avri. 28Akana me les dav le RAJESKE, hoj te el ča prekal leste, medik dživela.” Paľis chudle ode te lašarel le RAJES.

2

E giľi la Annakeri

1E Anna pes modľinelas kavke:

“O jilo mange radisaľol andro RAJ;

o RAJ man diňa zor.

Miro muj asal avri mire ňeprijaťeľen!

Radisaľuvav, bo tu man zachraňinďal.

2Ňiko nane ajso sentno sar o RAJ;

nane ňiko, ča tu jekh;

nane aver Skala, sar hin amaro Del.

3Preačhen pes te presikavel,

ma vakeren avke barikanes;

bo o RAJ hin o Del, savo džanel savorestar,

ov sudzinel sa, so keren o manuša.

4O luki le zorale slugaďengere phaďon,

ale ola, save na birinen, chuden nevi zor.

5O čale mušinen te kerel buči prekal aver, hoj len te el maro,

ale o bokhale imar buter na bokhaľon.

Ola džuvľake, savi na uľonas o čhave, uľon eftavar čhave,

ale odi džuvľi, sava sas but čhave, hiňi andre bari žaľa.

6O RAJ lel o dživipen a del o dživipen,

bičhavel andre mulengero svetos a odarik lel avri.

7O RAJ del o čoripen the o barvaľipen.

Varekas thovel tele a varekas hazdel upre.

8Oles, kas nane, hazdel andral o prachos;

le čores cirdel avri andral e čhik,

hoj len te thovel te bešel le rajikane manušenca

a te thovel len te bešel pro pačivalo tronos.

Bo le RAJESKERE hine o slupi, so ľikeren e phuv,

bo pre lende ačhaďa o svetos.

9Ov merkinel pro phiriben peskere pačivale manušengere,

ale o bijedevleskere ňemisaľona andro kaľipen,

bo ňiko na ňerinela (na zviťazinela) peskera zoraha.

10Ola, ko džan pro RAJ, ena zňičimen,

demela pre lende le perumoha andral o ňebos.

O RAJ sudzinela caľi phuv.

Peskere kraľis dela zor;

hazdela upre peskere pomakhles.”

Le Eliskere čhave

11O Elkanah geľa pale khere andre Rama, ale o čhavo o Samuel ačhiľa te služinel le RAJESKE paš o rašaj Eli. 12O čhave le Eliskere sas nalačhe a na daranas pes le RAJESTAR. 13Na ľikerenas pes ko manuša avke, sar pes le rašajendar užarelas. Bo sar vareko anelas e obeta, avelas le rašaskero služobňikos la vidlaha ipen akor, sar pes o mas tavelas. 14Demelas laha andro kotlos, piri, panvica abo čaro a savoro, so e vidla zachudelas, peske lelas. Kavke kerenas savore Izraelitenge, save avenas andro Šilo. 15A mek ke oda; sigeder, sar zlabarenas o žiros, avelas le rašaskero služobňikos a phenelas oleske, savo obetinelas: “De mange o mas, hoj les te pekav avri le rašaske. Bo na prilela tutar o mas tado, ale ča jalo!”

16Ale te vareko leske phenelas: “Ešeb (peršo) kampel te zlabarel o žiros, paľis tuke le, so kames,” ov leske odphenelas: “Na! De mange oda takoj, bo te na, ta lava mange oda zoraha!”

17O binos ole ternengero sas igen baro anglo RAJ, bo kerenas bi e pačiv le RAJESKERE obetenca.

O Samuel andro Šilo

18O Samuel služinelas anglo RAJ a sas pre leste urdo ľanoskero efodos. 19Leskeri daj leske sako berš sivelas cikno plašťos a anelas leske oda akor, sar peskere romeha avelas pre beršeskeri obeta. 20Sar o Eli požehňinelas le Elkanah the leskera romňa, phenďa: “Mi del tuke o RAJ kala romňaha avre čhaven vaš kada, savo sas avrimanglo a dino prekal o RAJ.” Paľis gele khere. 21O RAJ požehňinďa la Anna andre oda, hoj lake uľile (narodzinde pes) trin muršora the duj čhajora. Ale o Samuel barolas avri anglo RAJ.

O Eli dovakerel peskere čhavenge

22O Eli sas imar igen phuro a furt šunelas pal savoro, so kerenas leskere čhave savore Izraelitenge, the pal oda, sar pašľuvkerenas le džuvľenca, save služinenas anglo vudar andre le RAJESKERO Stanos. 23Dovakerelas lenge: “Oda so tumen keren? Savore manušendar šunav pal tumende ča nalačhe lava. 24Preačhen aleha, čhave mire! Nane oda lačho hiros, so džal pal tumende maškar o RAJESKERE manuša. 25Te kerela manuš namištes le manušeske, o Del pes vaš leste zaačhela, ale te vareko kerela binos anglo RAJ, ko vaš leste zaačhela?” Vašoda o RAJ len kamelas te murdarel, bo on na šunenas peskere dades.

26Ale o terno Samuel barolas a le RAJESKE the le manušenge sas pre dzeka.

O prorokos prevakerel ko Eli

27Jekhvar avľa ko Eli le Devleskero murš a phenďa leske: “Kavke phenel o RAJ: ‘Sikaďom man tire dadeskera famelijake, sar mek sas otroka andro Egipt tel e zor le Faraonoskere manušengeri. 28Iľom mange les avri vaš o rašaj maškar savore Izraelike kmeňi, hoj pre miro oltaris te anel o labarde obeti, te labarel o kaďidlos a te hordinel anglal mande o rašajiko efodos. Tira famelijake mukľom kotor savore le Izraelitengere labarde obetendar. 29Soske keren bi e pačiv mire obetenca the darenca, so phenďom mire manušenge, hoj te anen? Soske tire čhave tuke hine feder sar me a des len te chal ola nekfeder kotora le obetendar, so mange anen mire manuša?’

30Vašoda kavke phenel o RAJ, o Del le Izraeloskero: ‘Choc phenďom, hoj mange služineha tu the caľi tiri famelija sar rašaja pro furt’, no akana tumenge phenav, hoj ela oda dur mandar. Ľikerava ča olen, ko man ľikerena. Olen, ko man na ľikerena, na ľikerava aňi me. 31Hin pašes oda časos, sar murdarava savore ternen andre tiri famelija the fajta avke, hoj ňiko tumendar pes na dodživela dži andro phuripen. 32Tu predživeha ča o pharipen a zavidzineha o požehnaňja, so me dava le Izrael. Andre tiro kher na ela aňi jekh phuro. 33Ale mukava jekhes andral tiri famelija sar rašaj anglo oltaris. Predživela ča roviben the pharipen, bo savore murša andral tiri fajta merena andro nekfeder berša.

34Vaš o sikaviben tuke ela oda, so pes ačhela soduje tire čhavenca, le Chofniha the le Pinchasoha: Soduj merena andre jekh džives. 35Ačhavava mange pačivale rašas, savo kerela savoro pal miri dzeka. Zoraľarava leskere čhaven, hoj mange te služinen pro furt anglo miro pomakhlo kraľis. 36Ko ačhela andral tiri famelija, avela anglal leste te banďol, hoj ča te chudel jekh rupuňi abo jekh kotor maro. Phenela leske: Mangav tut, thov man andre varesavi rašajiko buči, hoj te el man vareso te chal.”

3

O RAJ ačhavel le Samuel prorokoske

1O terno Samuel služinelas le RAJESKE anglo Eli. Andre oda časos o lav le RAJESKERO sas dino ča igen sikra a o viďeňja na sas ajci but.

2Jekh rat pašľolas o Eli, savo imar na dikhelas mištes pro jakha, pre peskero than. 3Le Devleskeri lampa mek švicinelas, sar o Samuel pašľolas andre le RAJESKERO Chramos, kaj sas e Archa le Devleskeri. 4Androda o RAJ vičinďa pro Samuel.

Ov odphenďa: “Kade som.” 5Denašľa ko Eli a phenďa: “Kade som. Vičinehas man?”

Ale ov odphenďa: “Na vičinďom tut. Dža tuke te pašľol.” Avke geľa te pašľol.

6O RAJ pale vičinďa pro Samuel. Ov ušťiľa, geľa ko Eli a phenďa: “Kade som, se vičinehas man.”

“Na, čhavo miro,” phenďa leske o Eli, “na vičinďom tut. Ča dža, pašľuv.”

7O Samuel le RAJES mek na prindžarelas, bo mek le RAJESTAR na chudľa ňisavo lav.

8Sar o RAJ imar tritovar vičinďa pro Samuel, ov ušťiľa a geľa le Eliske te phenel: “Kade som, se vičinehas man.”

Akor o Eli achaľiľa, hoj le čhavores vičinel o RAJ. 9O Eli phenďa le Samueloske: “Dža, pašľuv tuke. Te pre tu pale vičinela, phen: ‘Vaker, RAJEJA. Tiro služobňikos tut šunel.’ ” Avke o Samuel geľa te pašľol pre peskero than.

10O RAJ avľa, ačhelas ode a vičinďa pre leste avke sar angloda: “Samuel! Samuel!”

Ov odphenďa: “Vaker, tiro služobňikos tut šunel.”

11O RAJ phenďa le Samueloske: “Andro Izrael kerava ajso vareso, hoj zarazisaľola dojekh, ko pal oda šunela. 12Oda džives domukava pro Eli savoro, so phenďom pre leskeri famelija – kerava sa. 13Dav leske te džanel, hoj vaš leskero binos sudzinava leskera famelija pro furt. Bo džanelas pal o bini peskere čhavengere, hoj namištes vakerenas pre mande, ale ov lenge na dovakerelas. 14Vašoda diňom vera le Eliskera famelijake, hoj leskere bini šoha (ňikda) na odmukava prekal ňisave obeti aňi dari.”

15O Samuel pašľolas dži tosara. Paľis phundraďa o vudar andre le RAJESKERO kher. Daralas te phenel le Eliske pal o viďeňje, 16ale o Eli zvičinďa pro Samuel: “Samuel, čhavo miro!”

“Kade som,” ov odphenďa.

17O Eli lestar phučľa: “So tuke phenďa? Mangav tut, ma garuv ňič anglal ma! Mi potrestinel tut o Del bares, te mange na pheneha oda, so tuke phenďa.” 18Avke o Samuel leske sa avri phenďa a ňič anglal leste na garuďa. Paľis o Eli phenďa: “Se ov hin o RAJ. Mi kerel oda, so hin leske pre dzeka.”

19Sar o Samuel dobarolas, o RAJ sas leha a dojekh le Samueloskero lav avelas avri. 20Savore manuša andral o Izrael, le Danostar dži ke Beer-Šeba, sprindžarde, hoj o Samuel sas ačhado sar prorokos le RAJESTAR. 21O RAJ pes dureder sikavelas le Samueloske andro Šilo. Delas pes leske te sprindžarel prekal peskero lav.

4

1Le Samueloskero lav sas prekal calo Izrael.

O Filišťinci ňerinen upral o Izrael

Andre oda časos gele o Izraeliti pro mariben pro Filišťinci. Kerde peske taboris paš o Eben-Ezer a o Filišťinci paš o Afek. 2O Filišťinci pes pre lende rozačhade pro mariben. Pal o zoralo mariben o Izraeliti prekhelde (prehrajinde). Mule lendar ajse štar 4 000 murša. 3Sar pes visarenas pale o Izraelike murša andro taboris, o vodci phučle: “Soske o RAJ adadžives domukľa, hoj te prekhelas o mariben le Filišťinenca? Aven, las peske andral o Šilo le RAJESKERI Zmluvakeri Archa. Avke o RAJ ela maškar amende a lela amen avri andral amare ňeprijaťeľengere vasta.”

4Avke o manuša bičhade le muršen andro Šilo a on ande pale e Zmluvakeri Archa le nekzoraledere RAJESKERI, savo bešel pro tronos upral o cherubi. Le Eliskere duj čhave o Chofni the o Pinchas avle le Devleskera Zmluvakera Archaha.

5Sar anenas e RAJESKERI Archa andro taboris, o Izraeliti chudle avke zorales te vriskinel, hoj e phuv razisaľolas. 6Sar oda o Filišťinci šunde, phučenas: “Oda so ajsi bari vika andro E Hebrejiko taboris?”

Sar pes dodžanle, hoj ande le RAJESKERI Archa, 7igen predaranďile, bo vakerenas maškar peste: “Avľa andre lengero taboris o Del!” Vriskinde: “Vigos amenge! Ajso vareso pes amenge mek na ačhiľa. 8Jaj, namištes amenca! Ko amen šaj lela avri andral o vasta kale zorale Devlestar? Se oda hin oda Del, savo pre pušťa marelas le Egipt savore dukhenca. 9Aven zorale, Filišťinale! Ľikeren pes sar murša! Ma podden tumen, hoj te na ačhen otroka le Hebrejenge, avke sar the on tumenge sas otroka. Maren tumen bi e dar!”

10Avke o Filišťinci gele pro mariben, o Izraeliti prekhelde a sako denašelas andre peskero stanos. Prekhelde avke bares, hoj mule 30 000 slugaďa. 11E Devleskeri Archa sas zaiľi a le Eliskere soduj čhave o Chofni the o Pinchas mule.

O Eli merel

12Varesavo Benjaminos denašelas le maribnastar a mek oda džives doavľa andro Šilo. Leskere gada sas čhingerde a pro šero les sas prachos. 13Sar oda murš avľa, o Eli ipen užarelas pro stolkos paš o drom, bo daralas pes pal e Devleskeri Archa. Sar oda murš avľa andro foros a phenďa, so pes ačhiľa, savore manuša chudle igen zorales te rovel.

14O Eli šunďa o roviben a phučľa: “Oda so ajsi vika?”

Oda murš denašelas ko Eli leske oda te phenel. 15Le Eliske sas imar eňavardeš the ochto (98) berš a sas imar koro. 16Oda murš phenďa le Eliske: “Avav ipen pal o mariben. Adadžives odarik denašľom.”

“So pes ačhiľa, čhavo miro?” phučľa lestar o Eli.

17Ov leske odphenďa: “O Izraeliti denašle le Filišťinenge a but amare muršendar murdarde. E Devleskeri Archa sas zaiľi a tire soduj čhave o Chofni the o Pinchas mule.”

18Soča leperďa le Devleskeri Archa, o Eli peľa pal o stolkos le dumeha paš e brana, phagľa e meň a muľa, bo sas thulo the phuro. O Eli ľidžalas o Izrael saranda (40) berš.

19Leskeri bori, le Pinchasoskeri romňi, sas khabňi a sas imar lakero časos, hoj te anel pro svetos le čhavores. Sar šunďa, hoj zaile le Devleskeri Archa a hoj muľa lake o sastro the o rom, chudľa te rodzinel a uľiľa lake muršoro, ale andre ola bare dukha merelas. 20Sar imar merelas, phenenas lake o džuvľija, save ačhenas laha: “Ma dara tut, se uľiľa tuke muršoro.” Ale oj aňi na odphenelas a aňi na šunelas.

21Le čhavoreske diňa nav Ikabod4,21 Oda hin: Bi e slava., bo phenďa: “E slava omukľa le Izrael,” bo ile le Devleskeri Archa a muľa lake o sastro the o rom. 22Phenďa: “E slava odgeľa khatar o Izrael, bo zaile le Devleskeri Archa.”

5

Le Devleskeri Archa ko Filišťinci

1Sar o Filišťinci zaile le Devleskeri Archa, preľigende la andral o Eben-Ezer andro foros Ašdod. 2Paľis la ľigende andro chramos ke lengero del Dagon a thode la paš leste. 3Sar o Ašdoďana sig tosara ušťile pro dujto džives, arakhle le Dagon čhides tele pre phuv angle Devleskeri Archa. Avke ile le Dagon a thode les pale pre peskero than. 4Sar pre aver džives sig tosara ušťile, o Dagon sas pale čhido tele angle RAJESKERI Archa. Leskero šero the soduj vasta sas phagerde pre phuv paš o vudar a ačhiľa leske ča o ťelos. 5Vašoda dži adadžives le Dagonoskere rašaja a savore, ko ode phiren andre leskero chramos, na uštaren pre oda than.

6O RAJ igen marelas le Ašdoďanen a dukhavelas len the lengere gava le vredenca (vredenca). 7Sar o manuša andral o Ašdod dikhle, so pes ačhel, phende: “Le Izraeloskeri Devleskeri Archa ade našťi ačhel, bo peskere vasteha amen igen marel the amare devles le Dagon.” 8Zvičinde ke peste savore Filišťinike vodcen a phučle lendar: “So keraha le Izraelitengera Devleskera Archaha?”

On odphende: “Ľidžan la andro foros Gat!” Avke la preľigende.

9Ale sar la preľigende, o RAJ peskera zoraha mukľa pre oda foros ajsi bari balamuta (zmetkos), hoj na džanenas, so te kerel. Marelas len le vredenca, či sas terno vaj phuro. 10Avke bičhade le Devleskeri Archa andro Ekron.

Sar ode avle o manuša andral o Ekron, zvičinde: “Ande ke amende le Izraelitengeri Devleskeri Archa, hoj te murdarel amen the amare manušen.” 11Avke dine te vičinel savore Filišťinike vodcen a phende: “Bičhaven pale kadi Izraelitengeri Devleskeri Archa pre lakero than, hoj te na murdarel amen the amare manušen.” Bo šunenas zorales pre peste le Devleskero vast a calo foros sas andro meribnaskeri dar. 12Ola, save na mule, sas dukhade le vredenca. O vičiňiben ole foroskero sas šundo dži andro ňebos.

6

O Filišťinci den pale le Devleskeri Archa

1Le RAJESKERI Archa sas andre Filišťiniko phuv efta čhon. 2O Filišťinci vičinde le rašajen the le vrašcen a phučenas lendar: “So kampel te kerel le RAJESKERA Archaha? Phenen amenge, sar la te bičhavel pale pre lakero than.”

3On odphende: “Te bičhavena pale le Izraeloskeri Devleskeri Archa, bičhaven la the le daroha vaš o binos, so kerďan. Paľis sasťona avri a achaľona, soske tumen marelas.”

4O Filišťinci phučenas: “Savi obeta kampel te bičhavel vaš amaro binos?”

On odphende: “Pandž somnakune vredi (vredi) the pandž somnakune mišen; prekal dojekh Filišťiniko vodcas po jekh, bo odi bibach, so avľa pre tumende, avľa the pre tumare vodci. 5Keren le somnakastar vareso ajso sar vredi, so hine pre tumende, the somnakune mišen ajsen sar ola, save ňičinen e phuv. Den pačiv le Izraeloskere Devles: Šaj el, hoj preačhela te marel tumen, tumare devlen the tumari phuv. 6Soske kamen avke te kerel sar o Egipťana the o Faraonos? Choc pre lende domukelas o dukha, mušinde len te premukel, hoj odarik te oddžan.

7Vašoda akana pririchtinen nevo verdan a len duje gurumňen, saven hin cikne a save mek šoha (ňikda) na cirdenas o verdan. Mi ľidžan o verdan, ale lengere ciknen traden andre maštalňa. 8Paľis len le RAJESKERI Archa a thoven la andro verdan. O somnakune veci the o daros sar obeta vaš o binos thovena andre cikňi truhla paš e Archa a mukena len te džal. 9Sar dikhena, hoj džala ko Bet-Šemeš, andre peskeri phuv, džanena, hoj sas oda o RAJ, savo pre tumende domukľa kada savoro nalačho. Ale te na, akor sprindžarena, hoj oda na sas o vast le RAJESKERO pre tumende, ale hoj oda sas ča bibach.”

10Ola murša oda avke the kerde. Ile duje gurumňen, saven sas cikne. Ľigende len ko verdan a lengere ciknen phandle andre maštalňa. 11Pro verdan thode le RAJESKERI Archa la cikňa truhlaha, andre savi thode le somnakune mišen le somnakune vredenca. 12O gurumňa džanas rovno ko Bet-Šemeš, furt džanas, denas avri peskere hangi a na visarenas pes pre ňisavi sera. O Filišťinike vodci džanas pal lende dži ke hraňica paš o Bet-Šemeš.

13O manuša andral o Bet-Šemeš ipen skidenas andre dolina o žužoďiv, a sar dikhle e Archa, chudle te radisaľol. 14O verdan zaačhiľa paš e Jozuaskeri maľa, so sas andral o Bet-Šemeš. Ode sas baro bar. O verdan phagerde pro kašta, hoj te keren jag, a le gurumňen obetinde le RAJESKE sar labarďi obeta. 15O Leviti thode tele le RAJESKERI Archa the e truhla le somnakune vecenca pre oda baro bar. Oda džives o murša andral o Bet-Šemeš ande le RAJESKE labarde obeti the aver obeti. 16Pandž Filišťinike vodci savoro dikhle a mek oda džives pes pale visarde khere andro Ekron.

17Kala hine o somnakune vredi, so ande o Filišťinci le RAJESKE sar obetakero daros vaš peskere bini: jekh vaš dojekh foros – Ašdod, Gaza, Aškalon, Gat the Ekron. 18Bičhade ajci somnakune miši, keci sar sas o zorale fori le murenca the gava, upral save kraľinenas ola pandž Filišťinike kraľa. Oda baro bar, pre savo thode le RAJESKERI Archa, hin dži adadžives pre le Jozuaskeri maľa andro Bet-Šemeš.

Le RAJESKERI Archa andro Kirjat-Jearim

19O RAJ murdarďa varesave muršen andral o Bet-Šemeš vaš oda, hoj dikhle andre le RAJESKERI Archa. Le penda ezere (50 000) manušendar mule eftavardeš (70). O manuša rovenas, hoj o RAJ len avke zorales marďa. 20O murša andral o Bet-Šemeš phučenas: “Ko šaj obačhol anglo RAJ, angle kada sentno Del? Ke kaste e Archa bičhavaha, hoj la te el amendar?”

21Le manušenge andral o Kirjat-Jearim dine te phenel: “O Filišťinci dine pale le RAJESKERI Archa. Aven peske vaš late.”

7

1O murša andral o Kirjat-Jearim avle vaš le RAJESKERI Archa a ľigende la andro kher ko Abinadab, savo bešelas pro brehos, a leskero čhavo o Eleazar sas ačhado, hoj pre late te merkinel.

O Izraeliti pes visaren pale ko Del

2E Archa sas andro Kirjat-Jearim but časos – biš (20) berš. Andre oda časos calo Izrael visarde pes le rovibnaha ko RAJ. 3Akor o Samuel phenďa le Izraelitenge: “Te pes visarena cale tumare jileha ko RAJ, te pestar odčhivena savore avre devlen the le Aštarten, te pes čačes oddena le RAJESKE a služinena ča leske, ov cirdela tumen avri andral o vasta le Filišťinengere.” 4Avke o Izraeliti odčhide pestar o modli le Baalen the le Aštarten a služinenas ča le RAJESKE.

5O Samuel lenge phenďa: “Zvičinen savore Izraeliten andre Micpa a me man vaš tumende privakerava ko RAJ.” 6Sar pes zgele andre Micpa, cirdle peske paňi a čhorenas avri anglo RAJ. Oda džives pes ode poscinenas a phenenas: “Kerďam binos anglo RAJ.” O Samuel sas vodcas upral o Izraeliti andre Micpa.

O Filišťinci prekhelen

7Sar pes o Filišťinci dodžanle, hoj pes o Izraeliti zgele andre Micpa, lengere vodci gele pre lende pro mariben. Sar oda šunde o Izraeliti, chudle lendar te daral. 8Mangenas le Samuel: “Ma preačh pes te modľinel vaš amende ko RAJ, ke amaro Del, hoj amen te cirdel avri andral o vasta le Filišťinengere.” 9O Samuel iľa terne bakrores a obetinďa les sar caľi labarďi obeta. Vičinelas ko RAJ a mangelas les, hoj te pomožinel le Izraelitenge, a o RAJ les šunďa avri.

10Akor, sar o Samuel anelas le RAJESKE e labarďi obeta, o Filišťinci gele pro mariben pro Izraeliti. Oda džives o RAJ diňa andral o ňebos te demel pro Filišťinci bare perumi a avke predaranďile, hoj pes rozdenašle. 11Androda o Izraeliti džanas andral e Micpa pal o Filišťinci, marenas len a murdarde. Džanas pal lende dži ko than pal o Bet-Char.

12Akor iľa o Samuel o bar, ačhaďa les maškar e Micpa the Šen, diňa leske nav Eben-Ezer7,12 Oda hin: O bar, so pomožinel. a phenďa: “Dži ade amenge pomožinelas o RAJ.” 13O Filišťinci avke prekhelde (prehrajinde), hoj imar buter na džanas pro mariben pre le Izraelitengeri phuv, bo o Del len na domukelas, medik dživelas o Samuel. 14O fori, so zaile o Filišťinci le Ekronostar dži ko Gat, dine pale le Izraelitenge a o Izraeliti peske ile pale peskere phuva le Filišťinendar. Le Izrael sas smirom the le Amorejenca.

15O Samuel sas sudcas andro Izrael calo peskero dživipen. 16Sako berš džalas pašal o fori Betel, Gilgal the Micpa. Andre kala fori sudzinelas o veci, so sas maškar o Izraeliti. 17Paľis pes visarelas pale andre Rama, kaj sas leskero kher, a ode tiš sudzinelas le Izraeliten. Ode ačhaďa oltaris le RAJESKE.

8

O Izraeliti peske mangen kraľis

1Sar o Samuel sas imar phuro, ačhaďa peskere čhaven sar sudcen andro Izrael. 2Leskero ešebno (peršo) čhavo pes vičinelas Joel the o dujto Abijah. On sas sudci andre Beer-Šeba. 3Ale on na kerenas avke sar lengero dad, bo kamenas ča te zbarvaľol, denas pes te prepočinel a na sudzinenas pal o čačipen.

4Akor pes zgele savore vodci andral o Izrael a gele ko Samuel andre Rama. 5Phende leske: “Imar sal phuro a tire čhave na keren avke sar tu. Ačhav amenge kraľis, savo amen ľidžala, avke sar hin the savore naroden.”

6Le Samueloske na sas pre dzeka, sar vakerenas, hoj len te del kraľis, savo len ľigenďahas. Avke o Samuel pes modľinelas ko RAJ. 7O RAJ phenďa le Samueloske: “Šun avri le manušen andre savoreste, so kamen. Bo na dikhle tut tele, ale man, bo na kamen man kraľiske. 8Sikavel oda lengere skutki, so kerenas akorestar, sar len iľom avri andral o Egipt, dži adadžives. Omukle man a služinenas avre devlenge. Kavke keren the tuha. 9Šun len. Ale ešeb lenge dovaker a phen lenge, so šaj kerel o kraľis, sar ela upral lende.”

10Avke o Samuel savoro, so leske o RAJ vakerelas, phenďa le manušenge, save lestar mangenas kraľis. 11O Samuel phenďa: “O kraľis, savo tumen ľidžala, kerela oda: Tumare čhaven ačhavela andro mariben paš peskere verdana the maškar o murša, save džana pro graja, a dela, hoj te denašen anglal leskero verdan. 12Ačhavela len vaš o veľiťeľa upral o ezeros (1 000) abo penda (50) murša, aver džana leske te kerel buči pre maľa, aver te skidel upre o ďiv abo te kerel zbraňi the vizbroj prekal leskere verdana. 13Lela tumare čhajen, hoj te pririchtinen o voňava masci a hoj leske te taven a te peken. 14Zalela tumare nekfeder maľi, o viňici the o olivi a dela peskere služobňikenge. 15Le ďivendar the le viňicendar kidela avri o dešto kotor a dela peskere uradňikenge the sluhenge. 16Lela tumare sluhen, služobňičken, nekfeder gurumňen the somaren, hoj te keren prekal leste. 17O dešto kotor lela the tumare stadendar a the tumen korkore leske služinena sar o otroka. 18Andre oda džives, sar vičinena pro RAJ, hoj tumenge te pomožinel vaš o kraľis, saves peske avri iľan, ov tumen na šunela avri.”

19Ale o manuša na kamenas te šunel le Samuel a phende: “Na, mi ľidžal amen o kraľis! 20Kamas te el sar the aver narodi. Mi ľidžal amen o kraľis. Ov džala anglal amende a marela pes vaš amende.”

21O Samuel šunďa avri savoro, so phende o manuša, a geľa oda te phenel le RAJESKE. 22O RAJ phenďa le Samueloske: “Šun len a ačhav lenge kraľis.”

Avke phenďa o Samuel le Izraelitenge: “Džan savore pale andre peskere fori!”

9

O Samuel pomakhel le Saul vaš o kraľis

1Sas jekh murš andral o Benjaminiko kmeňos, savo pes vičinelas Kiš. O dad leske sas o Abijel, leskero o Ceror, leskero o Bechorat a leskero o Afiach. 2Le Kiš sas šukar the zoralo čhavo o Saul. Ňiko le Izraelitendar na sas ajso šukar sar ov, bo le šereha prebararelas savoren.

3Andre jekh džives o Kiš našaďa peskere somaren. Avke phenďa peskere čhaske le Sauloske: “Le tuha jekhes le sluhendar a dža te rodel ole somaren.” 4Avke on prephirde prekal o Efrajimike brehi the prekal e phuv paš o Šališa, ale na arakhle len. Prephirde the prekal e phuv paš o Šaalim, ale na sas ode. Paľis pregele prekal e Benjaminengeri phuv, ale aňi ode len na arakhle.

5Sar pes dochudle andre phuv Cuf, o Saul phenďa peskere sluhaske: “Av, džas pale khere, hoj te na daral miro dad akana buter pal amende sar pal o somara.”

6Ale ov leske odphenďa: “Užar! Andre kada foros hino jekh Devleskero murš, saves o manuša igen ľikeren, bo savoro, so phenel, pes čačes the ačhel. Av, džas pal leste. Ov amenge šaj phenel, kaj te džal.”

7“Mištes,” phenďa o Saul peskere sluhaske, “džas pal leste, ale so les daha? O maro amenge dogeľa. Nane amen ňič, so te del le Devleskere muršes. Či hin amen?”

8“Hin man jekh cikňi rupuňi minca,” odphenďa leske o sluhas. “Te la dava le Devleskere muršeske, phenela amenge, kaj te džas.” 9Andre ola dživesa, te vareko kamelas te džanel vareso le Devlestar, phenelas: “Aven, džas ke oda, savo dikhel anglal!” Avke vičinenas adadživeseskere prorokos.

10O Saul phenďa le sluhaske: “Mištes vakeres. Av, džas pal leste.” Avke avle andro foros, kaj bešelas oda Devleskero murš.

11Sar džanas upre le brehoha andro foros, dikhle terne džuvľijen, save džanas paňeske. Phučle lendar: “Hin ade oda murš, savo dikhel sa anglal?”

12“He,” odphende. “Imar džalas anglal tu. Siďar, ipen džalas andro foros, bo adadžives ela pro učo than e smiromoskeri obeta. 13Te siďarena, mek les šaj dochuden, medik na džala pro učo than paš o chaben. O manuša na chana, medik na avela. Sar požehňinela e obeta, akor chana. Ča džan, ipen akana les dochudena.”

14Avke gele upre andro foros. Sar ode doavle, ipen džalas anglal lende o Samuel, savo džalas pro učo than.

15Jekh džives angloda, sar avľa o Saul, o Del sikaďa le Samueloske: 16“Tajsa, andre kajso časos, bičhavava ke tu muršes andral e Benjaminiko phuv. Oles pomakheha vaš o vodcas upral miro Izraeliko narodos. Ov les lela avri andral o vasta le Filišťinengere. Dikhľom pre mire manušengero pharipen, bo lengero roviben avľa upre dži ke mande.”

17Sar o Samuel dikhľa le Saul, phenďa leske o RAJ: “Kada hino oda murš, pal savo tuke phenďom, hoj ela o kraľis upral mire manuša.”

18Paľis o Saul geľa ko Samuel, savo sas maškar e brana, a phučľa lestar: “Phen mange, kaj ade bešel oda murš, savo dikhel sa anglal?”

19“Oda me som,” odphenďa leske o Samuel. “Dža anglal mande pro učo than. Adadžives chana manca a tajsa tosara tuke odphenava pre savoreste, so kames te džanel, a avke šaj džaha tire dromeha. 20Pal o somara, so našľile anglo trin dživesa, tut imar na mušines te daral, bo arakhle pes. Ale ko hin ajso dragano, pre kaste užarel calo Izrael? Či na sal oda tu the caľi tire dadeskeri famelija?”

21Ale o Saul leske odphenďa: “Me som ča Benjaminos. Som andral o nekcikneder Izraeliko kmeňos a miri famelija hiňi nekčoreder savore Benjaminike fajtendar. Soske mange oda phenes?”

22Paľis o Samuel iľa le Saul the leskere sluhas andro kher a thoďa len pro angluno than paš o skamind, kaj bešenas o tranda (30) manuša, save sas vičimen. 23O Samuel phenďa le muršeske, savo kerelas le chabeneha: “De mange oda kotor mas, so tuke diňom te garuvel pre sera.”

24Avke oda murš hazdňa upre oda nekfeder kotor le masestar, e čang, a thoďa les anglo Saul. Phenďa: “Dikh, kada hin prekal tu. Cha, bo garuďom tuke oda akorestar, sar vičinďom le manušen.” Avke o Saul chalas le Samueloha oda džives.

25Sar džanas tele pal oda učo than a doavle andro foros, o Samuel iľa le Saul andre peskero kher pro pados a vakerelas leha9,25 Abo: a kerelas leske o haďos pro pados. 26Ode ačhiľa te presovel. Sar tosara vidňisaľolas, o Samuel vičinďa pro Saul: “Ušťi, imar hin o časos, hoj tut te premukav.” Androda o Saul ušťiľa a geľa le Samueloha avri. 27Sar imar sas dži paš o agor le foroskero, phenďa o Samuel le Sauloske: “Phen le sluhaske, hoj te džal anglal” – a o sluhas geľa – “ale tu ačh ade mek sikra, bo hin man prekal tu lav le Devlestar.”

10

O Saul pomakhlo vaš o kraľis

1O Samuel iľa cikno džbanos le olejoha a čhiďa le Sauloske pro šero. Čumidľa les a phenďa: “Kaleha tut o RAJ pomakhľa vaš o vodcas upral peskero ďeďictvos. 2Sar akana oddžaha mandar, arakheha paš o hrobos la Rachelakero andre Benjaminengeri phuv Celcach duje muršen, save tuke phenena: ‘O somara pes imar arakhle. Tiro dad imar na daral pal lende, ale pal tumende. Phučel: So šaj kerav prekal miro čhavo?’

3Sar odarik džaha dureder, dochudeha pes ko dubiko stromos paš o Tabor. Ode dikheha trine muršen, save džana te lašarel le Devles andro Betel. Jekh ľidžala trine cikne kozen, dujto trin peke mare the trito jekh cipuno gono mol. 4Phenena: ‘Smirom tuke!’ a dena tut duj mare, so lendar leha.

5Paľis aveha pre Devleskero verchos Gibeja, kaj hin le Filišťinengero taboris. Sar džaha andro foros, arakheha ode but proroken, save avena tele pal o verchi, le bašavibnaha pre harfa, bubna, flauta the pre citara. On prorokinena. 6Akor o Duchos le RAJESKERO pre tu zorales avela a the tu lenca prorokineha a čerineha tut pre aver manuš. 7Sar pes tuke kada savoro ačhela, ker avke, sar dikheha, hoj hin mištes, bo o Del ela tuha.

8Aveha tele anglal mande andro Gilgal. Džava ode the me, hoj te anav o labarde the smiromoskere obeti. Užareha efta dživesa, medik avava ke tu. Paľis tuke phenava, so te kerel.”

9Soča pes o Saul visarďa le Samuelostar, o Del leske čerinďa o jilo. Andre oda džives pes savoro ačhiľa avke, sar oda o Samuel phenďa. 10Sar avle odarik andre Gibeja, jekh partija proroka džanas anglal leste. Akor avľa the pre leste le Devleskero Duchos zorales a ov tiš lenca prorokinelas. 11Savore, save les angloda prindžarenas a dikhle les te prorokinel, phučenas maškar peste: “So pes ačhiľa le Kišoskere čhaha? Či the o Saul hino maškar o proroka?”

12Jekh odarik phučľa: “Ko hin lengero dad?” Akorestar chudle kavke te vakerel: “The o Saul hino maškar o proroka?” 13Sar preačhiľa o Saul te prorokinel, odgeľa pro učo than.

14Akor leskero bačis phučľa le Saulostar the le sluhastar: “Kaj všadzik sanas?”

“Rodahas le somaren,” odphende leske. “Sar len našťi arakhľam, geľam ko Samuel.”

15O bačis phenďa le Sauloske: “Phen mange, so tuke o Samuel phenďa.”

16“Phenďa amenge, hoj o somara pes imar arakhle,” odphenďa o Saul peskere bačiske, ale na phenďa leske, hoj les o Samuel kidňa avri vaš o kraľis.

O Saul ačhel kraľiske

17O Samuel vičinďa le Izraeliten, hoj pes te zdžan jekhetane anglo RAJ andre Micpa. 18Phenďa lenge: “Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskero: ‘Me tumen iľom avri andral o Egipt a zachraňinďom tumen le Egipťanendar the savore kraľendar, save džanas pre tumende.’ 19Ale akana odčhiďan pestar tumare Devles, savo tumen cirdňa avri andral dojekh dukh the pharipen, a mangenas man, hoj te ačhavav le kraľis upral tumende. Avke akana ačhaven pes anglo RAJ pal peskere kmeňi the fajti.”

20Sar o Samuel vičinďa savore kmeňi andral o Izrael, o losos peľa pro Benjaminoskero kmeňos. 21Paľis vičinďa anglal le Benjaminen pal peskere fajti a o losos peľa pre le Matriskeri fajta a paľis pro Saul, le Kišoskero čhavo. Ale sar les rodenas, našťi les arakhle. 22Phučenas le RAJESTAR: “Avela mek oda murš?”

O RAJ odphenďa: “Garuďa pes ode, kaj hine odthode o veci.”

23Avke o manuša denašenas ode a ile les odarik avri. Sar ačhelas anglo manuša, dojekhes prebararlas le šereha. 24O Samuel phenďa savore manušenge: “Dikhen kale muršes, saves peske kidňa avri o RAJ? Maškar o manuša nane ajso sar ov.”

Avke savore manuša radisaľonas a vičinenas: “Mi dživel o kraľis!”

25O Samuel paľis phenďa le manušenge oda, so hin le kraľiske domuklo te kerel a so na. Zapisinďa oda andre zvitkos a thoďa anglo RAJ. Paľis len bičhaďa savoren khere.

26Sar o Saul džalas khere andre Gibeja, gele leha the zorale murša, savenge oda o Del thoďa pro jilo. 27Ale varesave nagoďaver manuša phende: “Sar šaj amen ov zachraňinel?” Na lenas les vaš ňisoste a aňi leske na ande daros. Ale o Saul pes kerelas, hoj oda na šunďa.

11

O Saul ňerinel upral o Ammončana

1Pal o čhon o Ammoniko kraľis Nachaš geľa peskere muršenca te ačhavel o stani paš o foros Jabeš andre phuv Gilead. Savore murša andral o Jabeš phende le Nachašiske: “Phand amenca zmluva a služinaha tuke.”

2Ale o Nachaš lenge odphenďa: “Phandava tumenca zmluva, ale ča akor, te dojekheske tumendar lava avri e čači (pravo) jakh. Kaleha kerava e ladž cale Izraeloske.”

3O vodci ole foroskere leske phende: “De amen efta džives, hoj te bičhavas amare muršen pal calo Izrael, ale te na arakhaha varekas, savo amenge pomožinela, zdaha pes tuke.”

4Ola murša, save sas bičhade, doavle andre Gibeja, kaj bešelas o Saul. Sar rozvakerde le manušenge savoro, so pes ačhiľa, o manuša chudle zorales te rovel. 5Androda o Saul avelas ipen khatar e maľa peskere guruvenca a phučľa: “So pes ačhiľa le manušenca? Soske savore roven?” Avke leske phende oda, so vakerenas o murša andral o Jabeš.

6Sar oda šunďa o Saul, avľa zorales pre leste le Devleskero Duchos a igen choľisaľiľa. 7Avke iľa duje guruven a rozčhingerďa len pro kotora. Diňa len te rozbičhavel peskere muršenca pal calo Izrael, hoj te phenen: “Te pes vareko na pridela andro mariben le Sauloha the le Samueloha, kada pes ačhela leskere guruvenca.” Akor o manuša andral o Izrael igen predaranďile le RAJESTAR a savore jekhetane pes zgele pro mariben. 8Sar len savoren zgende andro Bezek, sas lendar 300 000 murša andral o Izrael a 30 000 andral e Judsko.

9Le muršenge, save avle andral o Jabeš, phenďa: “Džan a phenen le muršenge andral o Jabeš, hoj tajsa, sar ela nektateder, avela e zachrana.” Avke ola murša lenge gele oda te phenel a on zaradisaľile. 10O manuša phende le Nachašiske: “Tajsa džaha avri ke tumende. Paľis amenca šaj keres, so ča kames.”

11Ale o Saul pro dujto džives rozulaďa le manušen pro trin partiji a sigeder, sar vidňisaľiľa, gele andro taboris le Ammončanengero. Murdarkerde le Ammončanen dži ko dilos, sar sas nektateder. Ola aver murša pes rozdenašle avke, hoj na sas lendar aňi duj, save ačhilehas jekhetane.

12Akor o manuša phende le Samueloske: “Kaj hine ola manuša, save phende, hoj na kamen le Saul kraľiske? An amenge len avri a murdaraha len!”

13Ale o Saul odphenďa: “Adadžives na murdaraha ňikas, bo adadžives o RAJ zachraňinďa le manušen andral o Izrael.”

14Paľis o Samuel phenďa le manušenge: “Aven, džas andro Gilgal a ode pale phenaha, hoj ov hino amaro kraľis.” 15Avke savore gele andro Gilgal a pale priile le Saul vaš peskero kraľis a kerde anglo RAJ smiromoskere obeti. O Saul the savore manuša andral o Izrael ode igen radisaľonas.

12

O Samuel prevakerel ko Izraeliti

1Paľis o Samuel phenďa le Izraelitenge: “Kerďom savoro, so mandar mangenas, a diňom tumen kraľis. 2Akana ov tumen ľidžala. Me imar sphuriľom a šivisaľiľom, ale mire čhave hine maškar tumende. Ľidžavas tumen mire terňipnastar dži adadžives. 3Kade som. Odphenen mange anglo RAJ the anglo kraľis, savo sas pomakhlo: Či varekaske tumendar iľom la gurumňa? Abo varekastar le somaris? Kas občorarďom abo thoďom leha avri? Džavas pre varekaste zoraha? Priiľom varekastar love andre žeba? Te he, dava tumenge oda pale!”

4Odphende leske: “Na! Tu na džahas pre ňikaste zoraha, aňi na thovehas ňikaha avri a aňi ňikastar na iľal ňič.”

5Phenďa lenge: “Adadžives hin tumenge o RAJ o švedkos the leskero pomakhlo kraľis, hoj paš ma ajso ňič na arakhľan.”

“He, hino amenge švedkos,” phende leske.

6O Samuel phenďa le manušenge: “Švedkos hin o RAJ, savo ačhaďa le Mojžiš le Aronoha a ľigenďa avri tumare daden andral o Egipt. 7Akana ačhen ade, hoj tumen te sudzinav anglo RAJ pal savore leskere čačipnaskere skutki, so presikaďa tumenge the tumare dadenge.

8Sar avľa o Jakob andro Egipt a tumare dada vičinenas ko RAJ, hoj lenge te pomožinel, bičhaďa le Mojžiš the le Aron. On ľigende avri odarik tumare daden a thode len te bešel pre kada than. 9Ale tumare dada bisterde pro RAJ, pre peskero Del, vašoda len diňa andro vasta le Siseroske, savo sas o veľiťeľis upral o murša andral o Chacor, the andro vasta le Filišťinenge the le kraľiske andral o Moab, save gele pre lende pro mariben. 10Akor vičinenas ko RAJ, hoj lenge te pomožinel, a phenenas: ‘Binošne sam, bo omukľam le RAJES a chudľam te lašarel le devlen le Baal the la Aštarta. Ale akana, te amen cirdeha avri andral o vasta amare ňeprijaťeľenge, služinaha tuke.’ 11Avke o RAJ bičhaďa le Gideon12,11 E Hebrejiko čhib: Jerubbaal, le Barak12,11 E Hebrejiko čhib: Bedan, le Jeftah the le Samuel, hoj tumen te cirden avri andral o vasta tumare ňeprijaťeľenge, save sas pašal tumende. Paľis šaj bešľan pale andro smirom. 12Sar dikhľan, hoj pre tumende džal o Ammoniko kraľis o Nachaš, phenďan mange: ‘Na! Amen kamas kraľis, savo amen ľidžala,’ choc tumaro kraľis sas o RAJ, tumaro Del.

13Akana tumen hin kraľis, saves peske iľan avri a mangľan. O RAJ les ačhaďa upral tumende. 14Te darana le RAJESTAR, te leske služinena a šunena les, te kerena pal oda, so tumenge phenel, kada sikavela, hoj tumen the tumaro kraľis džan mištes pal o RAJ, tumaro Del. 15Ale te les na šunena a na kerena oda, so tumenge phenel, o RAJ tumen the tumare kraľis čačes marela, avke sar marelas the tumare daden. 16Avke ačhen ade a dikhen, sar o RAJ kerela baro znameňje angle tumende. 17Či nane ipen o časos te skidel upre o uľipen? Ale me mangava le RAJES, hoj te bičhavel zoralo brišind le perumenca, hoj korkore pre oda te aven, sar kerďan igen namištes anglo RAJ, hoj peske mangľan kraľis.”

18Avke o Samuel vičinelas pro RAJ a o RAJ diňa zoralo brišind le perumenca. Savore manuša chudle te daral le RAJESTAR the le Samuelostar.

19Phende le Samueloske: “Mang le RAJES, tire Devles, vaš tire služobňika, hoj te na meras. Ke savore peskere bini pridiňam the aver binos, hoj peske mangľam kraľis.”

20“Ma daran tumen!” odphenďa lenge o Samuel. “Choc kerďan ajci nalačhipen, ča ma odvisaren pes le RAJESTAR, ale služinen leske cale tumare jileha. 21Ma džan pal aver devla, saven nane zor tumenge te pomožinel aňi te zachraňinel, bo nane pre ňisoste. 22O RAJ na omukela tumen prekal peskero baro nav, bo ačhel peske vašoda, hoj tumendar te kerel peskere manušen. 23Te na ačhel pes mange, hoj te kerav binos anglo RAJ oleha, hoj man preačhava te modľinel vaš tumende. Kamav tumen te sikavel furt oda, so hin lačho the čačipnaskero. 24Daran le RAJESTAR a služinen leske pačivalones andral calo tumaro jilo. Ma bisteren pre ola bare skutki, so kerďa prekal tumende! 25Ale te kerena dureder bini, merena the tumare kraľiha.”

13

O Samuel dovakerel le Sauloske

1O Saul sas imar kraľis berš. Andro dujto berš, sar kraľinelas upral o Izrael, 2peske kidňa avri le Izraelitendar trin ezera (3 000) muršen: Duj ezera (2 000) sas le Sauloha andro Michmas the pro brehi andro Betel a ezeros (1 000) le Jonatanoha andre Benjaminiko phuv andre Gibeja. Oklen bičhaďa khere.

3O Jonatan geľa pro Filišťinike slugaďa andre Geba a savore Filišťinci pes pal oda došunde. Akor o Saul diňa te trubinel pro rohos andre caľi phuv a phenďa: “Mi šunen o Hebreja!” 4Avke savore Izraeliti pes pal oda došunde, hoj o Saul murdarďa le Filišťinike slugaďen. Aleha len o Filišťinci mek buter našťi avri ačhenas. O Izraeliti sas zvičimen andro Gilgal.

5O Filišťinci pes jekhetane zgele pro mariben pro Izraeliti. Sas len 30 000 verdana, 6 000 murša pro graja the ajci slugaďa sar poši paš o moroskero brehos. On avle andro Michmas pro vichodos le Bet-Avenostar a kerde peske ode taboris. 6Sar o Izraeliti rozprindžarde, hoj o Filišťinci hine zoraleder a o mariben prekhelena (prehrajinena), gele pes te garuvel andro jaskiňi, andro cheva, maškar o bare bara the andro chaňiga. 7Varesave Hebreja pregele prekal o Jordan andre phuv Gad the Gilead.

O Saul ačhiľa andro Gilgal a leskere murša, save džanas pal leste, andre dar izdranas. 8O Saul užarelas mek efta dživesa, avke sar leske phenďa o Samuel. Ale o Samuel na avelas andro Gilgal a o murša pes odarik rozgele. 9O Saul phenďa: “Anen mange e labarďi the smiromoskeri obeta.” Avke obetinďa labarďi obeta. 10Paloda, sar obetinďa, avľa o Samuel. O Saul džalas anglal leste, hoj les te pozdravinel.

11“So tu kerďal?” phučľa o Samuel.

O Saul odphenďa: “Dikhľom, hoj mire nipi džan mandar het a tu na avľal pre oda časos, sar mange phenďal. Sar dikhľom, hoj pes o Filišťinci imar zdžan andro Michmas pro mariben, 12phenďom peske: ‘O Filišťinci šaj aven akana pre mande andro Gilgal a me man mek na mangľom ko RAJ, hoj te el amenca’, vašoda šunďom andre mande, hoj mušinav te obetinel labarďi obeta.”

13“Oda, so kerďal, sas diliňipen,” phenďa leske o Samuel. “Tu na šunďal, so tuke phenďa o RAJ, tiro Del. Te šunďalas, o RAJ tuke the tira famelijake diňahas pro furt o kraľišagos upral o Izrael. 14Ale akana imar tiro kraľišagos na obačhola. O RAJ peske imar arakhľa muršes pal peskero jilo, savo ľidžala leskere manušen, bo na kerďal avke, sar tuke phenďa.”

15Avke o Samuel geľa andral o Gilgal andre Benjaminiko phuv Gibeja. O Saul zgenďa le muršen, save ačhile leha a sas lendar vaj šov šel (600) murša.

O Izraeliti bijal o zbraňi

16O Saul, leskero čhavo Jonatan the leskere murša, save sas lenca, peske kerde taboris andre Geba, medik o Filišťinci sas andro Michmas. 17Andral o Filišťiniko taboris gele trin partiji murša, hoj te občoraren o gava. Jekh partija džalas ke Ofra andre phuv Šual, 18dujto džalas ko Bet-Choron the trito upre pro brehos, khatar dičhol e Cebojimiko dolina the e pušťa.

19Andre ola dživesa o Filišťinci na mukle ňisave kovačis te kerel peskeri buči andro Izrael. Bo peske phende: “Našťi domukas, hoj o Hebreja te kerel peske šabľi the kopiji.” 20Vašoda savore Izraeliti džanas ko Filišťinci peske te zaostrarel o pluhos, e motika, o tover abo o kosakos. 21Sar kamenas te zaostrarel o pluhos the e motika, počinenas vaš oda duvar ajci rupune sar vaš o tover the vaš e paca, savaha traden le gurumňen.

22Avke andre oda džives, sar sas o mariben, na sas šabľa aňi kopija ňikas le muršendar, save sas le Sauloha the le Jonatanoha. Ča le Saul the le Jonatan sas.

23O Filišťinci bičhade jekh partija muršen, hoj te merkinen andro Michmas pro verchengero drom.

14

O Jonatan džal pro mariben pro Filišťinci

1Andre jekh džives phenďa o Jonatan, o čhavo le Sauloskero, terne manušeske, savo ľidžalas leskere zbraňi: “Av, džas prekal o Filišťiniko taboris, so hin pre aver sera.” Ale peskere dadeske oda na phenďa.

2O Saul pes zľikerelas paš o foros Gibeja tel o granatoskero stromos andro Migron. Paš leste sas vaj šov šel (600) murša. 3Akor o rašaj Achijah hordinelas o efodos. Ov sas o čhavo le Achituboskero, savo sas o phral le Ikabodoskero, savo sas o čhavo le Pinchasoskero, saveske sas o dad o Eli, o rašaj le RAJESKERO andro Šilo. O nipi na džanenas pal oda, hoj o Jonatan geľa het.

4Prekal o verchengero drom, pal savo kamelas o Jonatan te predžal ko Filišťiniko taboris, sas duj bare skali, jekhake sas Bocec the dujtonake Senne. 5E skala pro severos ačhelas sar o slupos anglo Michmas a e dujto skala ačhelas pro juhos angle Geba.

6O Jonatan phenďa le terne muršeske, savo hordinelas leskere zbraňi: “Av, džas prekal o Filišťiniko taboris ke ola naobčhinde (naobrezimen). Šaj el, hoj amenge o RAJ pomožinela. Bo ňič les našťi zaačhavel ke oda, hoj amenge te del te ňerinel (zviťazinel), či sam but vaj frima.”

7“Ker sa avke, sar kames,” odphenďa leske oda murš. “Ča dža. Avava tuha andre savoreste.”

8O Jonatan phenďa: “Av, kampel pes amenge te dochudel ke ola murša a te sikavel pes lenge. 9Te amenge phenena: ‘Ačhen, medik na džaha ke tumende,’ ačhaha pre oda than a na džaha. 10Ale te phenena: ‘Aven upre ke amende,’ akor džaha, bo ada amenge sikavela, hoj o RAJ len amenge diňa andre amare vasta.”

11Avke pes sodujdžene sikade le Filišťinenge a on lenge phende: “Dikhen, o Hebreja aven avri andral o cheva, kaj sas garude!” 12Androda o Filišťinci vičinenas pro Jonatan the pro terno murš: “Aven upre ke amende, vareso tumenge kamas te sikavel.”

O Jonatan phenďa peskere muršeske: “Av manca, bo o RAJ len diňa andro vasta le Izraelitenge.” 13O Jonatan pes cirdelas le vastenca the le pindrenca upre pre skala a o terno murš džalas pal leste. Sar o Jonatan len marelas, o Filišťinci perenas tele anglal leste a pal leste oda terno len murdarelas. 14Oda sas ešebno (peršo) mariben le Jonatanoskero the leskere terne muršeskero. Medik pregele tranda (30) metri, murdarde biš (20) muršen.

O Saul ňerinel upral o Filišťinci

15Andro taboris, pre maľa the všadzik maškar o manuša avľa bari dar. Predaranďile the o slugaďa the ola, save gele te občorarel, a the e phuv zarazisaľiľa. Kada savoro kerďa o Del.

16Le Sauloskere murša, save merkinenas andre Benjaminiko phuv Gibeja, dikhle, sar o Filišťinci denaškeren upre tele sar bi e goďi. 17Akor o Saul phenďa olenge, ko sas leha: “Zgenen savore muršen a dikhen, ko amarendar geľa het.” Sar ada kerde, dikhle, hoj o Jonatan the leskero sluhas ode nane.

18O Saul phenďa le Achijoske: “An ade le Devleskeri Zmluvakeri Archa.” Bo oda časos sas e Archa ko Izraeliti. 19Medik o Saul vakerelas le rašaha, e vika andro taboris sas furt zoraleder. Vašoda phenďa o Samuel le rašaske: “Muk oda avke!”

20O Saul the savore nipi, save sas leha, pes jekhetane zgele a gele ode, kaj sas o mariben. Paľis dikhle, hoj o Filišťinci andre bari dar ačhile sar bi e goďi a maškar peste pes murdarkerenas. 21O Hebreja, save sas dži akor le Filišťinenca, gele lenca andro taboris a visarde pes pale ko Izraeliti, save sas le Sauloha the le Jonatanoha. 22Sar savore Izraeliti, save sas garude andro Efrajimike brehi, pes dodžanle, hoj o Filišťinci denašle het, gele the on pro mariben. 23Oda džives o RAJ zachraňinďa le Izraeliten a o mariben sas dži pal o Bet-Aven.

O Jonatan chal o medos

24Choc o Izraeliti andre oda džives imar na birinenas, o Saul len phandľa kala veraha: “Prekošlo ela dojekh, ko chala vareso dži rači!” Avke ňiko pes le chabenestar na chudľa.

25Savore murša gele andro veš, kaj všadzik sas medos. 26Sar ode gele, zbačinde, hoj ode hin pherdo medos, ale ňiko lendar na koštoľinďa oda medos, bo o nipi daranas pes le Sauloskere prekošibnastar. 27Ale o Jonatan pal oda na džanelas, hoj leskero dad phandľa la veraha le muršen. Iľa e paca, so leste sas andro vast, a lakere agoreha ispidňa andro medos a okoštinďa. Takoj sas leske feder14,27 E Hebrejiko čhib: leske phundrile o jakha. 28Jekh le muršendar leske phenďa: “Tiro dad phenďa le muršenge, hoj prekošlo ela oda, ko adadžives vareso chala. Vašoda o murša hine bi e zor.”

29O Jonatan phenďa: “Miro dad anďa amare muršen andre bari bibach. Dikhen, sar akana mange hin feder, so koštoľinďom sikra ole medostar. 30Te ča o murša šaj adadžives chalehas olestar, so peske zaile le ňeprijaťeľendar, či na uľahas o ňerinďipen (viťaztvo) baro upral o Filišťinci?”

31Oda džives murdarkerenas o Izraeliti le Filišťinen le Michmasostar dži ko Ajalon a o manuša meksa buter na birinenas. 32Andre odi bari bokh o murša chučile pro stadi, pro bakre, pro guruva the pro terne gurumňa, rozčhingerenas len pre phuv a chanas o mas the le rateha. 33Vareko le Sauloske phenďa: “Dikh, o murša kerde binos anglo RAJ, bo chale o mas le rateha.”

“Hine napačivale anglo RAJ!” phenďa o Saul. “Takoj ke ma kotuľinen o baro bar.” 34Paľis mek phenďa: “Rozdžan pes maškar o manuša a phenen lenge, hoj dojekh mi anel ke ma peskero guruv abo bakres. Pre kada bar len murdarena a chana, hoj te na keren binos anglo RAJ oleha, hoj chaľanas o mas le rateha.”

Odi rat savore manuša ande peskere guruven a ode len murdarde. 35Paľis o Saul ačhaďa le RAJESKE oltaris. Sas ešebno, so kerďa.

36O Saul phenďa le muršenge: “Džas rači pro Filišťinci a murdarkeras len dži tosara. Na mukaha lendar ňikas te dživel!”

“Ker avke, sar džanes,” on odphende.

Ale o rašaj Achijah phenďa: “Džas ešeb ade te phučel le Devlestar.”

37Avke o Saul phučelas le Devlestar: “Majinas te džal pro Filišťinci? Deha amenge len andro vasta?” Ale oda džives o Del leske na odphenďa.

38Akor o Saul vičinďa le vodcen the peskere muršen a phenďa lenge: “Savo binos sas adadžives kerdo, hoj amenge o Del na odphenel? 39Avke sar dživel o RAJ, o zachrancas le lzraeloskero, choc oda hin miro čhavo o Jonatan, mušinela te merel.” Ale ňiko leske pre ada na phenďa ňič.

40O Saul phenďa cale Izraeloske: “Ačhaven pes pre jekh sera, medik me the miro čhavo o Jonatan ačhaha pre dujto sera.”

“Ker avke, sar hin tiri dzeka,” odphende o manuša le Sauloske.

41Akor o Saul pes modľinelas ko RAJ: “Ó, Devla le Izraeloskero, de mange te prindžarel o čačipen pal kala bara14,41 E Hebrejiko čhib: Tummim.” O losos sikaďa pro Jonatan the pro Saul, hoj on kerde binos a na o manuša. 42O Saul phenďa: “Čhiven o losos maškar mande the miro čhavo Jonatan.” A o losos sikaďa pro Jonatan.

43Akor phučľa o Saul le Jonatanostar: “Phen mange, so kerďal?”

Pre oda leske o Jonatan odphenďa: “Ča le pacakere agoreha, so ľikeras andro vast, koštoľinďom sikra medos. Kade som. Mi merav.”

44“Mi marel man igen zorales o Del, te tu na mereha!” phenďa o Saul.

45Ale o manuša phučle le Saulostar: “Mušinel te merel o Jonatan, savo anďa baro ňerinďipen andro Izrael? Kada pes te na ačhel! Sar dživel o RAJ, na perela aňi bal pal leskero šero pre phuv! Se kada, so adadžives kerďa, kerďa le Devleha!” O manuša kaleha zachraňinde le Jonatan, hoj na mušinďa te merel.

46Paľis o Saul preačhiľa te džal pal o Filišťinci a on gele pale andre peskeri phuv.

Le Sauloskere ňerinďipena

47Sar o Saul preiľa o kraľišagos upral o Izrael, džalas pro mariben pre savore peskere ňeprijaťeľa: pro Moabčana, Ammončana, Edomčana the pro Filišťinci the pro kraľa andral e Coba. Všadzik, kaj o Saul džalas, ňerinelas. 48Marelas pes igen zorales. Ňerinďa upral o Amaleka a zachraňinďa le Izrael olendar, save pre lende džanas.

Le Sauloskeri famelija

49Le Sauloskere čhave sas o Jonatan, o Jišvi the o Malki-Šua. Leskeri phureder čhaj pes vičinelas Meraba a e terneder Mikal. 50Le Sauloskeri romňi sas e Achinoama, e čhaj le Achimaacoskeri. O veľiťeľis le slugaďengero sas o Abner, o čhavo le Neroskero, le Sauloskere bačiskero. 51Le Sauloskero dad o Kiš the le Abneroskero dad o Ner sas čhave le Abijeloskere.

52Medik dživelas o Saul, sas igen zorale maribena le Filišťinenca. Sar o Saul dikhelas varesave zorale muršes, savo pes na daralas, thovelas les ke peskere slugaďa.

15

O mariben le Amalekenca

1Andre jekh džives phenďa o Samuel le Sauloske: “Sas oda o RAJ, savo man bičhaďa tut te pomakhel vaš o kraľis upral leskere manuša andral o Izrael. Akana šun, so tuke phenel o RAJ: 2‘Marava le Amaleken vaš oda, so kerde le Izraelitenca, hoj gele pre lende pro mariben, sar džanas avri andral o Egipt. 3Vašoda akana dža pro Amaleka a zňičin len savoreha, so len hin. Ma muk ňikas ode te dživel, ale murdar savoren: le muršen le džuvľijen, le čhavoren the olen, save pijen andral o koľin, the le gurumňen, bakren, ťaven the somaren!’ ”

4Avke o Saul zvičinďa peskere muršen andro Telaim a zgenďa len. Sas jekhetane 200 000 slugaďa andral o Izrael the 10 000 murša andral e Judsko phuv. 5O Saul džalas peskere muršenca ko foros le Amalekengero. Garude pes andre dolina a užarenas. 6Le Kenitenge phenďa: “Džan het le Amalekendar, hoj tumen te na murdarav jekhetane lenca. Se presikaďan o lačhipen le Izraelitenge, sar džanas avri andral o Egipt.” Avke o Keniti lendar odgele.

7O Saul geľa pro mariben pro Amaleka a marelas pes lenca le Chavilatar dži ko Šur, so hin pro vichodos le Egiptostar. 8Murdarďa savore Amaleken, ale lengere kraľis le Agag mukľa te dživel. 9O Saul the leskere murša na murdarde le Agag, aňi ola nekfeder džvirina le bakrendar, gurumňendar the kozendar. Na kamenas len te zňičinel, ča olen, save sas nalačhe the nasvale.

10O RAJ phenďa le Samueloske: 11“Bajinav, hoj ačhaďom le Saul kraľiske, bo pes mandar visarďa a na šunďa mire prikazaňja.” O Samuel sas igen choľamen a caľi rat zorales vičinelas ko RAJ.

12Paľis sig tosara ušťiľa o Samuel a geľa pal o Saul, ale došunďa pes, hoj o Saul geľa andro Karmel, hoj ode te ačhavel bar, hoj pre leste te leperen, a paľis pes visarďa a geľa tele andro Gilgal.

13Sar o Samuel avľa, o Saul leske phenďa: “O RAJ tut mi požehňinel! Kerďom oda, so mange o RAJ phenďa.”

14“A ola bakre the gurumňa? So len šunav avke te murčinel?” phučľa lestar o Samuel.

15O Saul odphenďa: “O slugaďa len ande khatar o Amaleka a na murdarde len, ale mukle oda nekfeder le bakrendar the le gurumňendar, hoj oda te obetinen le RAJESKE, tire Devleske. Oda, so ačhiľa, murdarde.”

16“Čhit!” phenďa leske o Samuel. “Šun, so mange adi rat o RAJ phenďa.”

“Vaker,” odphenďa o Saul.

17“Choc te andre peskere jakha salas cikno,” phenďa leske o Samuel, “salas ačhado sar nekbareder maškar o Izraeliti a o Raj tut pomakhľa vaš o kraľis upral o Izrael. 18Paľis tut o RAJ bičhaďa a phenďa: ‘Dža ko binošne Amaleka a mar tut lenca, medik savoren na murdareha avri.’ 19Soske na šunďal le RAJES, ale siďarehas tuke oda te lel a kerďal oda, so nane le RAJESKE pre dzeka?”

20“Ale me le RAJES šunďom,” odphenďa o Saul. “Geľom ode, kaj man bičhaďa, anďom le kraľis Agag a murdarďom savore Amaleken. 21Ale mire murša odi nekfeder džvirina na murdarde, ale ile len andro Gilgal, hoj te anen len sar obeta le RAJESKE, tire Devleske.”

22Ale o Samuel phenďa:

“Či o RAJ kamel buter o labarde vaj aver obeti

sar oda, hoj les te šunas?

Prekal leste hin feder sar obeta, te les šunas;

a te del les pačiv hin feder sar o žiros le bakrengero.

23Se e vzbura hiňi ajsi sar le vrašcengero binos

a te ispidel pes našilu anglal hin binos avke, sar te lašarel le modlen.

Tu odčhiďal tutar o lav le RAJESKERO,

vašoda the ov tut odčhiďa, hoj imar te na aves kraľis.”

24“He, kerďom binos,” phenďa o Saul le Samueloske. “Na doľikerďom o prikazaňje le RAJESKERO aňi tiro. Kerďom oda, so kamenas mire murša, bo daravas lendar. 25Mangav tut, odmuk mange miro binos a av manca pale, kamav te lašarel le RAJES.”

26“Na visarava man tuha pale,” phenďa leske o Samuel, “bo na šunďal o prikazaňje le RAJESKERO. O RAJ tutar odľiľa o kraľišagos upral o Izrael.”

27Sar pes o Samuel visarďa, hoj te džal het, o Saul leske zachudľa o agor le plašťoskero a odčhinďiľa. 28O Samuel phenďa le Sauloske: “Kavke adadžives o RAJ odčhinďa tutar o Izraeloskero kraľišagos a dela les varekaske, ko hin feder sar tu. 29Ov, savo hin e Slava le Izraeloskeri, ačhel pre peskero lav a na čerinel oda, so phenďa. Ov nane sar manuš, savo lel peskere lava pale.”

30“Kerďom binos,” phenďa o Saul. “Ale mangav tut! Presikav mange e pačiv anglo phuredera the anglo Izraeliti. Visar tut manca pale, hoj te džav te lašarel le RAJES, tire Devles.” 31Avke o Samuel geľa pale le Sauloha a o Saul lašarelas le RAJES.

32Paľis o Samuel phenďa: “Anen mange le Amalekengere kraľis le Agag.”

O Agag avelas ke leste bi e dar. Gondoľinelas andre peste: “Čačes, imar obgeľa man o meribnaskero pharipen.”

33Ale o Samuel phenďa: “Sar tu tira šabľaha lehas le džuvľendar lengere čhaven, avke the tiri daj ela bi o čhave maškar o džuvľija!”

Avke o Samuel rozčhingerďa le Agag anglo RAJ andro Gilgal.

34Paľis o Samuel geľa andre Rama a o Saul geľa khere andre Gibeja. 35O Samuel imar na dikhľa le Saul dži ke peskero meriben a sas leske pharo pal leste. O RAJ igen bajinelas, hoj ačhaďa le Saul sar kraľis upral o Izrael.

16

O David pomakhlo kraľiske

1O RAJ phenďa le Samueloske: “Dži kana aveha smutno pal o Saul? Me lestar odiľom o kraľišagos upral o Izrael. Akana pherar peskero rohos le olejoha a dža ko Izaj, savo bešel andro Betlehem, bo jekhe leskere čhavendar mange iľom avri vaš o kraľis.”

2“Sar šaj džav ode?” phučľa o Samuel. “Te pes pal oda došunela o Saul, murdarela man.”

O RAJ leske phenďa: “Le tuha terňa gurumňa a pheneha: ‘Avľom te obetinel le Rajeske.’ 3Vičineha the le Izaj paš e obeta. Me tuke dava te džanel, so te keres. Pomakheha mange oles, kas tuke phenava.”

4O Samuel kerďa avke, sar leske o Raj phenďa. Sar avľa andro Betlehem, o phuredera ole foroskere predaranďile, gele ke leste a phučle: “Aves andro smirom?”

5“He, andro smirom,” odphenďa o Samuel. “Avľom te obetinel le RAJESKE. Akana žužaren pes a aven manca ke smiromoskeri obeta.” Paľis sentňarďa le Izaj the leskere čhaven a vičinďa len paš e smiromoskeri obeta.

6Sar ode avle a o Samuel dikhľa le Eliab, phenďa peske: “Čačes, kada murš, savo ačhel ade anglo RAJ, hin leskero pomakhlo.”

7Ale o RAJ leske phenďa: “Ma dikh pre oda, sar dičhol avral a savo učo hino, bo me mange les na kidňom avri. Me na dikhav avke sar o manuš. Bo o manuš dikhel ča le jakhenca, ale me dikhav andro jilo.”

8Paľis o Izaj vičinďa le Abinadab a anďa les ko Samuel, ale o Samuel phenďa: “Aňi les peske o RAJ na kidňa avri.” 9O Izaj anďa angle leste le Šammah, ale ov phenďa: “Aňi les o RAJ na kidňa avri.” 10Avke o Izaj anďa angle leste peskere efta čhaven, ale ov phenďa: “Aňi jekhes lendar o RAJ na kidňa avri.” 11Paľis o Samuel lestar phučľa: “Kala hine savore tire čhave?”

“Hin man mek jekh čhavo,” odphenďa o Izaj. “Hino le bakrenca pre maľa.”

“Bičhav vaš leske,” phenďa leske o Samuel. “Mi avel ade, bo na bešaha pašal o skamind, medik ov na avela.”

12Avke bičhaďa vaš leske a anďa les. Ov sas lolo andro muj, sas les šukar jakha a dičholas igen mištes. Akor o RAJ phenďa: “Ušťi a pomakh les, bo ov hin oda.” 13Avke o Samuel iľa o rohos le olejoha a pomakhľa les anglal savore leskere phrala. Avke le RAJESKERO Duchos avľa pro David a sas pre leste ole dživesestar. Paľis o Samuel ušťiľa a geľa andre Rama.

O David služinel le Sauloske

14O Duchos le RAJESKERO odgeľa le Saulostar a o nalačho duchos, so sas bičhado le RAJESTAR, trapinelas les.

15Akor leske phende o služobňika: “Dičhol, hoj o nalačho duchos, so sas bičhado le Devlestar, tut trapinel. 16No akana phen tire služobňikenge, hoj te arakhen varekas, ko džanel te bašavel pre citara. Sar pre tu avela o nalačho duchos le Devlestar, ov tuke zabašavela a ela tuke mištes.”

17O Saul phenďa le služobňikenge: “Arakhen mange manušes, savo džanel šukares te bašavel, a anen les ke mande.”

18Akor jekh lendar phenďa: “Dikhľom le Izajoskere čhas, savo džanel te bašavel. Hino zoralo maribnaskero murš, savo mištes džanel te vakerel, šukares dičhol avri a o RAJ hino leha.”

19Avke o Saul bičhaďa ko Izaj le sluhen, hoj leske te phenen: “Bičhav ke mande tire čhas le David, savo hino paš o bakre.” 20O Izaj iľa le somaris, thoďa pre leste jekh gono mol, o maro the kozica a bičhaďa ko Saul peskere čhaha le Davidoha.

21Avke o David avľa ko Saul a chudľa leske te služinel. O Saul peske les zakamľa a ačhaďa les sar oles, ko ľidžal leskere zbraňi. 22O Saul paľis diňa te phenel le Izajoske: “Mi ačhel o David ke mande, bo igen hino mange pre dzeka.”

23Kana ča avelas o nalačho duchos le Devlestar pro Saul, lelas o David e harfa. Sar bašavelas, le Sauloske sas feder, bo o nalačho duchos lestar oddžalas.

17

O David the o Golijaš

1O Filišťinci pes zgele pro mariben paš o Socho andre Judsko. Kerde peske taboris andro Efes-Dammim maškar o Socho the Azeka. 2The o Saul pes zgeľa le Izraelitenca, kerde peske taboris andre dolina Ela a rozačhade pes pro mariben pro Filišťinci. 3O Filišťinci pes rozačhade pre jekh brehos a o Izraeliti pro dujto brehos; maškar lende sas dolina.

4Jekh murš, o Golijaš andral o foros Gat, avľa avri andral o Filišťiniko taboris. Ov sas trin metri učo, 5pro šero les sas brondzuňi prilba a sas pre leste urdo šupinato pancjeris le brondzostar, so važinelas penda the efta (55) kili. 6Pro pindre les sas brondzune chraňiča a pro phike e brondzuňi kopija. 7O kašt leskera kopijatar sas ajso thulo sar o kašt le strojoskero, pre savo pes keren o pochtana, a o trastuno špicos leskera kopijatar sas pharo vaj efta kili. Angle leste džalas o sluhas leskere šťitoha.

8O Golijaš geľa avri a vriskinelas pro Izraelike slugaďa: “Soske avľan a rozačhaďan pes pro mariben? Me som Filišťincos a tumen san le Sauloskere sluhi. Len peske avri muršes a mi avel tele ke ma. 9Te andro mariben ňerinela (zviťazinela) a murdarela man, avaha tumare sluhi. Ale te me ňerinava a murdarava les, tumen avena amare otroka a služinena amenge!” 10A mek phenďa: “Adadžives anďom pre ladž le Izraeliten. Bičhaven mange varekas pro mariben!” 11Sar o Saul the savore Izraeliti šunde, so phenďa o Golijaš, predaranďile a izdranas andre dar.

12O David sas o čhavo le Efraťanoskero le Izajoskero andral o Judsko Betlehem, saves sas ochto čhave. Andre oda časos, sar o Saul kraľinelas, sas o Izaj imar phuro a našťi džalas le muršenca andro mariben. 13Ale leskere trin nekphureder čhave gele le Sauloha. Ešebno (peršo) pes vičinelas Eliab, dujto Abinadab the trito Šammah. 14O David sas nekterneder. Ola trin nekphureder gele pal o Saul. 15O David džalas ko Saul a avelas pale lestar, hoj te pasinel le dadeskere bakren andro Betlehem.

16O Golijaš avelas anglo Izraeliti a hazdelas pes upral lende sako tosara the rači. Kavke kerelas saranda (40) dživesa.

17Jekhvar o Izaj phenďa peskere čhaske le Davidoske: “Le tuha deš kili peko ďiv the kala deš mare a ľidža oda peskere phralenge andro taboris. 18Kala deš kotora siros ľidža le veľiťeľiske, savo hino upral o ezera (1 000) murša. Dža, dikh, sar hin tire phralenge, a pheneha mange oda. 19Bo gele le Sauloha the savore Izraelitenca pro mariben pro Filišťinci andre dolina Ela.”

20O David sig tosara ušťiľa a le bakren diňa jekhe pasťjeriske. Paľis pes pririchtinďa a geľa, avke sar leske phenďa o Izaj, leskero dad. Andro taboris avľa ipen akor, sar pes o Izraeliti rozačhade pro mariben a sar vriskinenas zorales. 21O Izraeliti the o Filišťinci pes rozačhade pro mariben jekh angle aver. 22O David diňa o chaben le stražňikoske upral o veci a denašelas ko o Izraeliti. Sar ode avľa, phučelas le phralendar, sar lenge hine. 23Medik lenca vakerelas, avľa avri le Filišťinendar o Golijaš, lengero angluno slugaďis, savo sas andral o Gat, a pale lenge vakerelas ola lava, so angloda. O David oda šunďa. 24Sar savore Izraeliti dikhle ole muršes, chudle lestar te denašel, bo daranas pes.

25Varesavo Izraelitas phenďa: “Dikhľan ole muršes, savo avľa avri? Kerel oda vašoda, hoj te anel pre ladž le Izraeliten. O kraľis dela baro daros oles, ko les murdarela. Dela leske peskera čha romňake a leskeri famelija na mušinela imar te počinel o daňe.”

26O David phučľa le muršendar, save paš leste ačhenas: “So chudela oda, ko murdarela ole Filišťincos a odlela e ladž andral o Izrael? So peske gondoľinel kada naobčhindo (naobrezimen) Filišťincos pal peste, hoj šaj avri asal le slugaďen le džide Devleskere?”

27A o manuša leske pale phende, so chudela oda, ko murdarela le Golijaš.

28Sar šunďa le Davidoskero nekphureder phral o Eliab oda, so vakerel o David le muršenca, choľisaľiľa pre leste a phenďa: “So tu ade keres? Paš kaste mukľal oda cikno stados pre pušťa? So pes hazdes upre? Dikhav tiro nalačho jilo! Avľal, hoj ča te dikhes o mariben!”

29“So me akana kerďom?” phučľa lestar o David. “Se me man ča phučľom.” 30Paľis pes visarďa ke aver murš a pale lestar oda phučľa. O manuša leske odphenenas avke sar ešebnovar (peršovar). 31O murša šunde, so o David vakerelas, a gele oda te phenel le Sauloske. Avke o Saul bičhaďa pal leste.

32O David phenďa le Sauloske: “Rajeja miro, te na daral pes ňiko kale Filišťincostar. Tiro služobňikos džala a marela pes leha.”

33“Na,” odphenďa o Saul, “našťi tut leha mares, se sal mek terno a ov pes marel ciknovarbastar.”

34Ale o David phenďa le Sauloske: “Tiro služobňikos pasinelas peskere dadeskero stados. Varekana avelas o ľevos či medveďis a lelas avri andral o stados le bakrores, 35džavas pal leste, maravas les a cirdavas le bakrores leske avri andral o piskos. Sar avelas pre ma pale, chudavas les la meňatar a maravas les dži akor, medik les na murdaravas. 36Tiro služobňikos murdarďa imar ľevos the medveďis a kada naobčhindo Filišťincos doperela tiš avke, bo avri asalas le džide Devleskere slugaďen.” 37O David mek phenďa: “O RAJ, savo man avri cirdňa andral o pazura le ľevoskere the medveďiskere, cirdela man avri the andral o vasta kale Filišťincostar.”

“Mištes,” phenďa le Davidoske o Saul. “Dža a o RAJ mi el tuha!”

38O Saul urďa upre le David andre peskere maribnaskere gada. Pro šero leske thoďa brondzuňi prilba a thoďa pre leste o pancjeris. 39O David peske priphandľa e šabľa pašal o gada a kamelas andre oda te phirel, ale phares leske oda sas.

“Na džanav man andre oda te čhalavel,” phenďa le Sauloske, “na som pre oda mek sikado.” Avke oda pal peste čhiďa tele. 40Iľa peskeri paca, kidňa peske pandž hladke barora andral o paňi a thoďa len andre peskeri pasťjeriko zajdica. A le prakoha17,40 E šňura la cipatar, prekal savi pes čhivelas o bara. , so les sas andro vast, džalas ke oda Filišťincos.

41O Golijaš džalas ko David the anglal leste o sluhas, savo ľidžalas leskero šťitos. 42Sar dikhľa pro David, asalas les avri, bo sas mek ternoro the šukar čhavo, savo dičholas mištes avri. 43O Golijaš phenďa le Davidoske: “So me som rikono, hoj aves pre ma le pacenca?” A chudľa les te prekošel peskere devlenca. 44Paľis leske mek phenďa: “Av ke mande, hoj te dav tiro ťelos te chal le čiriklenge the la dziva džvirinake.”

45O David leske odphenďa: “Tu aves pre ma la šabľaha, kopijaha the le ošťepoha, ale me pre tu džav andro nav le Nekzoraledere RAJESKERO, andro nav le Devleskero le Izraeloskere slugaďengero, saves avri asahas. 46Adadžives tut dela o RAJ andre mire vasta, murdarava tut a odčhinava tuke o šero. Dava te chal le čiriklenge the la dziva džvirinake o ťela le Filišťinengere slugaďengere. Avke caľi phuv sprindžarela, hoj le Izraeliten hin Del. 47Savore, save hine kade zgele, pes dodžanena, hoj le RAJESKE na kampel ko ňerinďipen (viťaztvo) šabľa aňi kopija, bo ada mariben hin le RAJESKERO, savo tumen dela andre amare vasta.”

48Sar pes dochudľa o Golijaš pašes ko David, o David takoj denašľa avri pre leste pro mariben. 49Akor o David thoďa andre peskeri zajdica o vast, iľa odarik jekh bar a le prakoha ľivinďa andre leste. O bar pregeľa leske dži andro čekat a ov peľa le mujeha pre phuv.

50Kavke o David le prakoha the le bareha thoďa tele a murdarďa le Golijaš bijal e šabľa.

51Paľis o David denašľa ko Golijaš a ačhaďa pes upral leste. Cirdňa avri leske e šabľa andral o sirimos, murdarďa les a odčhinďa leske o šero.

Sar o Filišťinci dikhle, hoj lengero nekzoraleder murš muľa, rozdenašle pes. 52O Izraeliti the o Judejci jekhetane denašenas bare vriskišagoha pal o Filišťinci dži ko Gat the ko brani paš o Ekron. O Filišťinci, saven murdarde, pašľonas pro drom, sar pes džal andro Šaarajim dži ko Gat the ko Ekron. 53Sar o Izraeliti preačhile te džal pal o Filišťinci, gele andre lengero taboris a ile peske odarik savoro, so mukle.

54O David iľa le Golijašiskero šero a ľigenďa les andro Jeruzalem. Leskeri vizbroj peske thoďa andro stanos.

55Sar o Saul dikhľa le David te džal avri pro mariben pro Golijaš, phučľa le Abnerostar, savo sas o veľiťeľis upral o slugaďa: “Abner, ko hin o dad kale terne čhaske?”

“Avke sar džives kraľina, me čačes na džanav,” odphenďa leske o Abner.

56“Dodžan tut, ko hin leskero dad,” phenďa o Saul.

57Sar o David avelas pale pal oda, sar murdarďa le Golijaš, o Abner les iľa anglo Saul le Golijašiskere šereha, so ľikerelas andro vast. 58O Saul lestar phučľa: “Terno muršeja, kaskero sal?”

“Som o čhavo tire služobňikoskero le Izajoskero andral o Betlehem,” odphenďa o David.

18

O Jonatan peske zakamľa le David

1Paloda, sar o David dovakerďa le Sauloha, o Jonatan ačhiľa sar jekh duša le Davidoha a kamelas le David sar pes korkores. 2Andre oda džives o Saul iľa le David ke peste a na domukľa les, hoj te džal pale ko dad. 3O Jonatan phandľa le Davidoha zmluva, bo kamelas les sar pes korkores. 4Paľis o Jonatan leske diňa pal peste o plašťos, peskere maribnaskere gada, e šabľa, o lukos the o sirimos.

5Všadzik, kaj les o Saul bičhavelas pro mariben, sas le David bach. Vašoda les o Saul ačhaďa upral peskere slugaďa. Sas oda pre dzeka savore manušenge the le Sauloskere služobňikenge.

O Saul kamel te murdarel le David

6Sar o David murdarďa le Golijaš a visarelas pes pale, avle avri o džuvľija andral savore Izraelike fori bare giľavipnaha a khelenas anglo kraľis Saul le bubnenca the le bašavibnaha pre citara the pre harfa. 7O džuvľija paš o kheľiben giľavenas:

“O Saul murdarďa ezeren (1 000),

ale o David deš ezeren (10 000)!”

8Kada le Saul igen choľarďa, bo oda giľavipen leske na sas pre dzeka. Phenďa peske: “Pal o David phenen, hoj murdarďa deš ezeren (10 000) a pal ma, hoj ča ezeren (1 000). Imar ča o kraľišagos leske kampel!” 9Ole dživesestar o Saul pro David dikhelas bange jakhenca.

10Pre aver džives avľa pro Saul o nalačho duchos le Devlestar, hoj ačhiľa sar bi e goďi andro kher. O David bašavelas pre citara avke sar furt a o Saul ľikerelas andro vast e kopija. 11O Saul peske phenďa: “La kopijaha premarava le David dži ke fala.” Čhiďa la kopijaha, ale o David pes čhalaďa pre aver sera. Oda pes duvar ačhiľa.

12O Saul chudľa te daral le Davidostar, bo o RAJ sas leha, ale lestar odgeľa. 13Vašoda o Saul le David bičhaďa het pestar. Ačhaďa les sar veľiťeľis upral o ezeros (1 000) slugaďa, saven o David ľidžalas andro maribena. 14Le David sas bach andre savoreste, so kerelas, bo o RAJ sas leha. 15Sar o Saul dikhľa, savi bari bach les hin, mek buter lestar daralas. 16Savore Izraeliti the Judejci peske zakamade le David, bo sas lengero vodcas, savo len ľidžalas andro maribena.

O David le Sauloskero džamutro

17O Saul phenďa le Davidoske: “Dikh, kade hiňi miri nekphureder čhaj e Meraba. Dava tuke la romňake, ča služin mange bi e dar a ľidža le RAJESKERE maribena.” Bo o Saul peske phenďa: “Te na merel mire vastestar, ale le Filišťinike vastestar.”

18Ale o David leske odphenďa: “Ko som me vaj miri dadeskeri famelija the fajta andro Izrael, hoj te avav le kraľiskero džamutro?” 19Ale sar avľa oda časos, hoj o Saul majinďa te del peskera čha la Meraba le Davidoske vaš e romňi, diňa la le Adrijeloske andral e Mechola.

20Ale leskeri dujto čhaj e Mikal pes zakamľa andro David. Sar oda le Sauloske phende, sas oda leske pre dzeka. 21O Saul peske phenďa: “Dava leske la, mi el leske sar pasca, hoj les o Filišťinci te murdaren.” Avke o Saul phenďa pale le Davidoske: “Mek adadžives šaj aves miro džamutro.” 22Paľis o Saul phenďa peskere služobňikenge, hoj leske te phenen: “O kraľis peske tut čačes zakamľa a savore leskere služobňikenge sal pre dzeka. Vašoda ačh leskero džamutro.”

23Sar vakerenas le Sauloskere služobňika le Davidoske kala lava, ov phenďa: “Gondoľinen tumenge, hoj ča avke šaj ačhav le kraľiskero džamutro? Se me som čoro a na som ňič.”

24Paľis o služobňika sa phende avri le Sauloske. 25Androda o Saul phenďa: “Džan ko David a phenen leske: ‘O kraľis na kamel ňisave dari, ale ča oda18,25 E Hebrejiko čhib: o muršikane garude udi le Filišťinendar, so sikavela, hoj murdarďal šel (100) Filišťinen, hoj te visarel pale peskere ňeprijaťeľenge.’ ” O Saul kamľa, hoj o David te merel le Filišťinike vastestar.

26O služobňika oda gele te phenel le Davidoske. Sar ada šunďa, sas leske oda pre dzeka, hoj te el le kraľiskero džamutro. Mek sigeder, sar oda časos pregeľa, 27o David pes mukľa pro drom peskere muršenca a murdarďa duj šel (200) Filišťinen. Anďa le kraľiske oda, so lestar kamelas, hoj paľis avke te ačhel leskero džamutro. Paľis o Saul diňa peskera čha la Mikal le Davidoske romňake.

28Sar o Saul dikhľa a sprindžarďa, hoj o RAJ hino le Davidoha a leskeri čhaj e Mikal les kamel, 29meksa buter daralas le Davidostar a ačhiľa leskero ňeprijaťeľis pro furt.

30O Filišťinike veľiťeľa dureder džanas pro mariben pro Izrael, ale sar džanas pre lende, o David furt ňerinelas (zviťazinelas) buter sar aver o služobňika le Sauloskere. Aleha peske kerďa o David baro nav.

19

O Saul kamel te murdarel le David

1O Saul phenďa peskere čhaske le Jonatanoske the savore služobňikenge, hoj kamel te murdarel le David. Ale o Jonatan peske le David igen zakamľa, 2vašoda diňa leske te džanel: “Miro dad tut kamel te murdarel, merkin pre tu tajsa tosara. Garuv tut. 3Me džava pre maľa mire dadeha ode, kaj aveha garudo. Vakerava leha pal tu, a te man vareso dodžanava, phenava tuke.”

4O Jonatan zaačhelas vaš o David anglal peskero dad Saul a vakerelas: “Te na kerel o kraľis binos pre peskero služobňikos pro David. Se ov tuke na kerďa ňič nalačho, ale oda, so kerelas prekal tu, sas igen mištes. 5Choc džanelas, hoj les oda mola o dživipen, murdarďa le Filišťincos a avke o RAJ pomožinďa cale Izraeloske ko baro ňerinďipen (viťaztvo). Se korkoro oda dikhľal a radisaľohas. Te ov tuke na kerďa ňič nalačho, soske akana kames te kerel binos oleha, hoj les murdareha? Nane tut vaš soske les te murdarel.”

6O Saul šunďa le Jonatan a iľa vera: “Avke sar dživel o RAJ, o David na ela murdardo”. 7Avke o Jonatan vičinďa le David a phenďa leske savore lava, so vakerelas. Paľis les anďa anglo Saul a o David leske služinelas avke sar angloda.

8Sar sas pale o mariben, o David geľa andro mariben pro Filišťinci a domarďa savoren avke, hoj denašenas anglal leste.

9Sar sas o Saul andre peskero kher a andro vast les sas kopija, avľa pre leste pale o nalačho duchos le RAJESTAR. O David bašavelas pre citara. 10O Saul les kamľa te pridemel la kopijaha ke fala. Ale ov geľa pre sera a e kopija pregeľa pašal leste andre fala. Odi rat o David pes zachraňinďa oleha, hoj denašľa.

O David denašel le Saulostar

11Paľis o Saul bičhaďa peskere muršen andro kher ko David, hoj pre leste te merkinen a tosara les te murdaren. E Mikal, le Davidoskeri romňi, leske phenďa: “Džal pal tiro dživipen. Te na denašeha kadi rat, tajsa aveha murdardo.” 12Avke e Mikal zmukľa le David prekal e oblaka avri a ov denašľa het. 13E Mikal paľis iľa le kherutune devlores, thoďa les pro haďos, pro šero leske thoďa kozakero kožuchos a učharďa andre la lepedaha.

14Sar o Saul bičhaďa peskere muršen, hoj te zalen le David, oj phenďa: “O David hino nasvalo.”

15Ale o Saul pale bičhaďa le muršen, hoj te džan te dikhel le David, a phenďa lenge: “Anen mange les the le haďoha, hoj les te murdarav.” 16Sar o murša pale avle, dikhle pro haďos ča le kherutune devlores a paš leskero šero o kozakero kožuchos.

17Akor o Saul phenďa la Mikalake: “Soske man klaminďal a mukľal, hoj miro ňeprijaťeľis te denašel?”

E Mikal leske odphenďa: “Phenďa mange: ‘Muk man te džal het. Bo te na mukeha man, murdarava tut.’ ”

O David džal ko Samuel

18Avke o David denašľa a zachraňinďa pes. Geľa ko Samuel andre Rama a phenďa leske savoro, so leske kerďa o Saul. Paľis o David the o Samuel gele te bešel andro Najot. 19Sar pes o Saul došunďa pal oda, hoj o David hino andro Najot andre Rama, 20bičhaďa le muršen, hoj le David te chuden. Ale sar ode dikhle le Samuel le prorokenca, save prorokinenas, avľa the pre lende o Duchos le Devleskero a the on prorokinenas. 21Sar oda phende le Sauloske, bičhaďa avre muršen. No the on chudle te prorokinel. Avke pes ačhiľa the pro tritovar. 22Paľis geľa the korkoro o Saul andre Rama. Sar avľa ke bari chaňig, so hin paš o foros Sechu, phučelas, kaj hine o Samuel the o David. Vareko leske phenďa: “Hine andro Najot andre Rama.”

23Avke geľa andro Najot andre Rama. No the pre leste avľa o Duchos le Devleskero a ov prorokinelas, medik na dogeľa dži andro Najot andre Rama. 24The ov pes čhiďa tele a prorokinelas anglo Samuel. Calo džives the caľi rat pašľolas bi o gada. Vašoda pes vakerel: “So, the o Saul hino maškar o proroki?”

20

O Jonatan pomožinel le Davidoske

1Paľis o David denašľa andral o Najot andre Rama. Avľa ko Jonatan a phenďa leske: “Savo binos kerďom? So nalačho kerďom a so namištes? So kerďom tire dadeske, hoj man kamel te murdarel?”

2“Oda šoha (ňikda) na!” odphenďa leske o Jonatan. “Tu na mereha! Miro dad mange phenel savoro, so kerel. Či hin oda baro vaj cikno, na garuvel oda anglal ma. Soske mange majinďahas ipen kada te garuvel? Oda našťi avke el!”

3Ale o David iľa vera a phenďa: “Tiro dad mištes džanel, hoj som tuke pre dzeka. Vašoda peske gondoľinel, hoj tu olestar na mušines te džanel, hoj te na trapines tut. Ale avke sar dživel o RAJ a sar džives tu, som pašes paš o meriben.”

4O Jonatan phučľa le Davidostar: “Phen mange, so prekal tu majinav te kerel oda kerava.”

5O David phenďa le Jonatanoske: “Tajsa ela Inepos Neve Čhoneskero a me sar furt majinav te bešel le kraľiha paš o skamind. Domuk mange te džal het a te garuvel pes pre maľa dži ke trito rat. 6Ale te tiro dad man rodela, phen leske: ‘O David man pomangľa, či šaj džal sigo khere andro Betlehem, bo pes ode kerela e beršeskeri chabeneskeri obeta vaš caľi famelija.’ 7Te phenela: ‘Mištes,’ tire služobňikoske pes na ačhela ňič. Ale te choľisaľola, akor džaneha čačes, hoj man kamel te dukhavel. 8Mangav tut, presikav mange e pačiv vaš e vera, so manca phandľal anglo RAJ. Ale te kerďom vareso nalačho, murdar man tu. Soske man majinďalas te del tire dadeske?”

9“Kada pes našťi ačhel!” odphenďa leske o Jonatan. “Te ela avke, sar phenes, hoj miro dad tut kamel te dukhavel, či oda tuke na phenďomas?”

10O David phučľa le Jonatanostar: “Ko mange dela te džanel, te tiro dad tuke odphenela andre choľi?”

11O Jonatan leske phenďa: “Av, džas pre maľa.” Avke gele sodujdžene pre maľa.

12Paľis o Jonatan mek phenďa le Davidoske: “Mi el o RAJ, o Del le Izraeloskero, mange švedkos, hoj paltajsaskero andre kajso časos, phučava man mire dadestar. Te les na ela ňič pre tute, čačes tuke dava te džanel. 13Ale te miro dad tut kamel te dukhavel, mi marel man zorales o RAJ, te tuke na dava te džanel a mukava tut te džal andro smirom. Mi el tuha o RAJ, sar sas mire dadeha. 14Ale medik dživav, presikav mange e pačiv le RAJESKERI, hoj te na merav. 15Ma preačh te presikavel e pačiv mira famelijake aňi akor, sar o RAJ pal e phuv zňičinela savore tire ňeprijaťeľen.”

16Akor o Jonatan phandľa zmluva le Davidoskera famelijaha a phenďa: “O RAJ mi mangel avri o rat andral le Davidoskere ňeprijaťeľengere vasta.” 17O Jonatan pale phenďa la veraha le Davidoske, sar les kamel, bo kamelas les sar pes korkores.

18O Jonatan leske phenďa: “Tajsa hin o Inepos Neve Čhoneskero, a te na aveha pre peskero than, zbačinena, hoj ode na sal. 19Dža paltajsaskero pre oda than, kaj pes angloda garuvehas a ačh ode paš o bar Ezel. 20Ľivinava pašal leste trin šipi, sar te kamľomas te taľinel (trafinel) andre varesoste. 21Paľis bičhavava terne čhas a phenava leske: ‘Dža! Rode ola šipi.’ Te leske phenava: ‘O šipi hine ade paš tu, an mange len,’ akor šaj aves. Na ačhela pes tuke ňič, avke sar dživel o RAJ. 22Ale te leske phenava: ‘O šipi hine dureder tutar,’ akor dža het, bo korkoro o RAJ tut bičhavel. 23Te džal pal odi vera, so peske phenďam, džan, hoj o RAJ hino švedkos maškar mande the tute pro furt!”

24Avke o David pes garuďa pre maľa. Sar imar sas o Inepos Neve Čhoneskero, o kraľis Saul peske bešľa paš o chaben. 25Bešľa peske pre peskero than paš e fala sar furt. O Jonatan bešelas anglal leste a o Abner paš o Saul, ale o David na sas pre peskero than. 26Oda džives o Saul na phenďa ňič, bo phenďa peske: “Mušinďa pes varesoha te meľarel. Hino nažužo, vašoda nane hodno ade te avel.” 27Sar sas le Davidoskero than prazdno the aver džives pal o inepos, akor phučľa o Saul peskere čhastar le Jonatanostar: “Soske na avľa le Izajoskero čhavo aňi idž aňi adadžives paš o chaben?”

28O Jonatan leske odphenďa: “O David man igen mangelas, hoj les te mukav te džal andro Betlehem. 29Phenďa: ‘Muk man te džal, bo amara famelija hin e beršeskeri chabeneskeri obeta a miro phral man ode vičinďa. Te som tuke pre dzeka, muk man. Mi džav te dikhel peskere phralen.’ Bijal kada na avľa pre peskero than paš o kraľiskero skamind.”

30Akor o Saul choľisaľiľa pro Jonatan a phenďa leske: “Tu sal čhavo la zacata džuvľakero, savi hiňi napačivali! Či me na džanav, hoj sal jekh le Izajoskere čhaha? Oda hin pre ladž tuke the tira dake! 31Medik dživela o David pre kadi phuv, na obačhoha tu aňi tiro kraľišagos. Akana bičhav pal leste a de les te anel ke mande, bo mušinel te merel!”

32“Soske mušinel te merel? So kerďa?” phučľa o Jonatan peskere dadestar le Saulostar. 33Akor o Saul čhiďa pal leste la kopijaha, hoj les te murdarel. Avke o Jonatan avľa pre oda, hoj leskero dad kamel te murdarel le David.

34Paľis o Jonatan andre bari choľi ušťiľa pašal o skamind a pro dujto džives ole čhoneskero na chaľa ňič, bo sas leske pharo pal o David, bo o dad leske kerďa ladž.

35Tosara pre aver džives o Jonatan geľa pre maľa, hoj pes te zdžal le Davidoha a geľa leha the o terno sluhas. 36Phenďa leske: “Dža rode o šipi, so ľivinava.” Medik o terno sluhas denašelas, ľivinďa o šipos dureder lestar. 37Sar avľa pre oda than, kaj o Jonatan ľivinďa o šipos, vičinďa pre leste: “Nane o šipos dureder tutar?” 38Paľis vičinďa pre leste pale: “So ačhes ode? Siďar! Denaš!” Avke ov skidňa o šipi a avľa ke peskero raj, 39ale oda terno sluhas na džanelas, pal soste džal. Džanelas pal oda ča o Jonatan the o David. 40Paľis o Jonatan diňa peskeri vizbroj ole terne sluhaske a phenďa leske: “Dža a ľidža oda andro foros.”

41Sar oda terno sluhas džalas het, o David ušťiľa pal e skala, kaj sas, a banďolas anglo Jonatan trival le mujeha dži ke phuv. Paľis sodujdžene pes čumidle a jekhetane rovenas, ale buter o David.

42Paľis o Jonatan phenďa le Davidoske: “Dža andro smirom a ma bister, savi vera peske diňam andre le RAJESKERO nav. Mi el o RAJ švedkos pro furt maškar amende a maškar miro the tiro potomstvos.”

21

O David denašel le Saulostar

1O David odgeľa a o Jonatan pes visarďa pale andro foros. 2O David geľa ko rašaj Achimelech andro foros Nob. Sar les o Achimelech dikhľa, predaranďiľa. Geľa anglal leste a phučľa lestar: “Soske sal korkoro? Nane tuha ňiko?”

3O David leske odphenďa: “O kraľis man bičhaďa a phenďa mange, hoj ňiko pes pal oda te na dodžanel, soske som ade. Mire muršenge imar phenďom pal jekh than, kaj pes arakhaha. 4Hin tut varesavo chaben? De man pandž mare, abo vareso, so tut hin.”

5O rašaj leske phenďa: “Aver maro man nane, ča sentno. Šaj tut dav ole marestar, ale ča akor, te tire murša na pašľile le džuvľenca.”

6O David leske odphenďa: “Čačes tuke phenav, amen na pašľiľam le džuvľenca. Mire murša hine furt žuže, sar džan ča pre kajse droma. So mek buter adadžives!” 7Avke o rašaj les diňa oda sentno maro, bo aver maro ode na sas, ča ola mare, so angloda sas anglo RAJ andro Sentno Stanos, medik ode na thovenas neve mare.

8Andre oda džives o Edomčanos o Doeg mušinďa te el anglo RAJ. Ov sas le Sauloskero služobňikos, savo sas upral leskere pasťjera.

9O David phučľa le Achimelechostar: “Nane tut kopija vaj šabľa? Bo o kraľis pre ma avke siďarelas, hoj mange na iľom aňi e šabľa aňi ňisave aver zbraňi.”

10O rašaj leske odphenďa: “Hin ade ča e šabľa le Filišťincoskeri le Golijašiskeri, saves murdarďal andre dolina Ela. Hiňi zapačarďi andro plašťos pal o efodos. Te kames, le tuke la, bo aver nane.”

“De mange la!” phenďa leske o David. “Feder latar imar aňi nane.”

O David ko kraľis Achiš

11O David oda džives denašľa le Saulostar a geľa andro foros Gat ko kraľis Achiš. 12Le Achišoske phende o služobňika: “Či oda nane o David, o kraľis upral peskeri phuv? Či na giľavenas pal leste paš o kheľiben, hoj o Saul murdarďa peskere ezeren (1 000), ale o David peskere deš ezeren (10 000)?”

13O David gondoľinelas pal kale lava a igen pes daralas le kraľistar Achišostar andral o Gat. 14Avke pes chudľa te ľikerel paš lende avres. Medik sas andre lengere vasta, kerelas pestar dilines. Čarbinelas pro foroskere brani a mukelas pal e brada te čuľal o šlini.

15Androda o Achiš phenďa peskere služobňikenge: “Se tumen korkore dikhen, hoj kada murš hino dilino! Soske les anďan ke mande? 16Či nane man imar dos diline murša? Soske mange mek anen kales, hoj te kerel ade diliňipena? The ov mek mušinel te avel andre miro kher?”

22

O David andre jaskiňa Adullam

1O David denašľa andral o foros Gat a geľa andre jaskiňa Adullam. Sar pes pal oda došunde leskere phrala the caľi famelija, gele pal leste. 2Gele the savore, save sas andre varesavo pharipen, abo kamenas varekaske o love, abo ola, saven na sas smirom andro jilo. Sas leha pal o štar šel (400) murša, savenge ačhiľa vodcas.

3Paľis o David odgeľa andre Moabiko Micpa a ode pomangľa le Moabike kraľis: “Mangav tut, kraľina, domuk mira dake the le dadeske, hoj te ačhen ke tumende, medik man na dodžanava, so o Del kerela prekal ma.” 4Avke o David iľa peskera da the le dades ko Moabiko kraľis a ačhile ode, medik pes ov garuvelas pro verchengere thana.

5Paľis o prorokos Gad phenďa le Davidoske: “Ma ačh imar ade, ale dža andre Judsko.” Avke o David geľa andro veš Cheret.

O Saul murdarel le rašajen

6Andre jekh džives pes o Saul došunďa, hoj dikhle le David leskere muršen. Ipen akor o Saul bešelas tel o stromos tamariška pro brehos andre Gibeja la kopijaha andro vast a leskere služobňika ačhenas pašal leste. 7Avke o Saul phenďa le služobňikenge: “Šunen man mištes, Benjaminale! Gondoľinen peske, hoj o čhavo le Izajoskero tumen dela maľi abo viňici? Abo hoj tumen ačhavela sar veľiťeľen upral o ezeros (1 000) abo šel (100) slugaďa? 8Tumen savore pes sthoďan pre mande! Ňiko tumendar mange na phenďa, hoj miro čhavo phandľa vera le Izajoskere čhaha. Aňi jekheske na sas pharo pre mande, hoj mange te phenel, hoj miro čhavo kerďa upre mire služobňikos, hoj te rodel, kana man šaj murdarel!”

9Androda o Edomčanos o Doeg, savo ačhelas maškar le Sauloskere služobňika, phenďa: “Sar somas andro Nob, dikhľom ode le Izajoskere čhas te vakerel le rašaha le Achimelechoha, savo hin o čhavo le Achituboskero. 10O Achimelech mangelas le RAJES vaš o David a paľis les diňa chaben the e šabľa le Golijašiskeri.”

11Avke o Saul bičhaďa vaš o rašaj Achimelech, le Achituboskero čhavo, the vaš leskeri famelija, save sas tiš rašaja andral o Nob, a on savore avle ke leste. 12O Saul phenďa: “Šun man mištes, čhavo le Achituboskero!”

“So pes ačhiľa, rajeja?” odphenďa leske. 13O Saul lestar phučľa: “Soske pes počoral zgeľan pre mande tu the o čhavo le Izajoskero? Soske les diňan maro the šabľa a privakerďan pes vaš leste ko Del? Akana pes vzburinďa a užarel pre oda, kana man šaj murdarel!”

14O Achimelech phenďa le kraľiske: “Hin vareko maškar tire služobňika pačivaleder sar o David, savo hin o džamutro le kraľiskero the o veľiťeľis upral tire slugaďa, saves den bari pačiv caľi tiri famelija? 15Na sas oda ešebnovar (peršovar), so man privakeravas ko Del vaš o David. Čačes na! Te na gondoľinel peske o kraľis ňič nalačho pal peskero služobňikos aňi pal leskeri caľi famelija. Se tiro služobňikos pal adi vzbura aňi na džanelas!”

16Ale o kraľis o Saul leske phenďa: “Achimelech, tu the tiri caľi famelija mušinen te merel.” 17Paľis phenďa peskere stražňikenge, save sas paš leste: “Džan, zalen le RAJESKERE rašajen a murdaren len, bo pomožinde le Davidoske! Choc džanenas, hoj denašel, na phende mange oda.”

Ale o služobňika le Sauloskere na kamenas te thovel o vasta pre le RAJESKERE rašaja, hoj len te murdaren.

18Avke o Saul phenďa le Doegoske andral o Edom: “Murdar tu le rašajen!” Oda džives o Doeg murdarďa ochtovardeš the pandž (85) muršen, save hordinenas rašajiko plašťos. 19Paľis geľa andre rašajengero foros Nob a murdarďa ode le muršen the džuvľijen, čhaven the cikne čhavoren, save pijenas andral o koľin, le guruven, somaren the bakren.

20Zachraňinďa pes ča o Ebjatar, o čhavo le Achimelechoskero, o čhavo le Achituboskero. Ov denašľa ko David. 21O Ebjatar le Davidoske phenďa: “O Saul murdarďa le RAJESKERE rašajen andral o Nob.” 22O David odphenďa leske: “Imar akor, sar ode sas o Edomčanos o Doeg, džanavas, hoj oda phenela avri le Sauloske. Me som vinovato vaš caľi tiri famelija. 23Ačh ade manca a ma dara tut! O Saul kamel te murdarel tut the man, ale manca pes tuke ňič na ačhela.”

23

O David zachraňinel o foros Keila

1Andre jekh džives varesave manuša phende le Davidoske: “O Filišťinci gele pro mariben pro foros Keila a čorkeren lenge o uľipen, so skidle.” 2Avke o David pes geľa te mangel ko RAJ: “RAJEJA, majinav te džal pre kala Filišťinci pro mariben?”

“He,” odphenďa o RAJ le Davidoske. “Dža pro Filišťinci a zachraňin o foros Keila.”

3Ale le Davidoskere murša phende: “Dikh, imar kade andre Judsko sam andre dar, a so mek buter, te džaha andre Keila pre armada le Filišťinengeri!”

4Avke o David geľa pale te vakerel le RAJEHA a o RAJ leske odphenďa: “Ušťi a dža andre Keila, bo le Filišťinen dava tuke andro vasta.” 5Avke o David odgeľa peskere muršenca andre Keila pro mariben pro Filišťinci, murdarde but lendar a ile lengere stadi. Avke o David ňerinďa upral lende a zachraňinďa le manušen andral e Keila. 6Sar o Ebjatar, o Achimelechoskero čhavo, denašľa ko David andre Keila, anďa peha the o efodos.

O Saul džal pal o David

7Le Sauloske phende, hoj o David geľa andre Keila. O Saul phenďa: “O Del les diňa tel miri zor. Oleha, hoj geľa andre oda zoralo foros, kaj hine o brani the zavori. Korkoro pes andre phandľa.” 8Avke o Saul zvičinďa peskere muršen, hoj te džan pro mariben andro foros Keila a te zalen le David leskere muršenca.

9Sar pes o David došunďa, hoj les o Saul kamel te zalel, phenďa le rašaske le Ebjataroske: “An mange o efodos.” 10Paľis pes o David modľinelas: “Ó, RAJEJA, Devla le Izraeloskero! Tiro služobňikos šunďa, hoj o Saul kamel te džal andre Keila prekal mande kamel te zňičinel o foros. 11Dena man o manuša andral e Keila andre leskere vasta? Čačes avela ade o Saul, sar oda šunďa tiro služobňikos? Ó, RAJEJA, Devla Izraeloskero, mangav tut, odphen tire služobňikoske!”

Avke o RAJ leske odphenďa: “Ov avela.”

12O David pale phučľa: “Dinehas man the mire muršen o manuša andral e Keila andro vasta le Sauloske?”

“He, kerdehas oda,” odphenďa o RAJ.

13Paľis o David peskere šov šel (600) muršenca odgele andral e Keila a phirenas than thanestar. Sar le Sauloske phende, hoj o David geľa het andral e Keila, o Saul na mukľa pes pro drom.

14O David pes zľikerelas pro verchengere thana the pro brehi pre pušťa Zif. Choc o Saul džives pre dživeseste džalas pal o David, o Del les leske na diňa andro vasta.

15O David prindžarďa, hoj o Saul pal leste džal, hoj les te murdarel, a vašoda pes zľikerelas paš e Chorša andre pušťa Zif. 16Akor o Jonatan, o čhavo le Sauloskero, geľa pal o David andre Chorša, hoj les andro nav le Devleskero te zoraľarel. 17Phenďa leske: “Ma dara tut, bo miro dad o Saul na thovela pre tu o vast. Ačheha kraľiske upral o Izrael a me avava dujto pal tu. Miro dad o Saul džanel, hoj oda hin čačipen.” 18Avke phandle peha sodujdžene zmluva anglo RAJ. O David ačhiľa andro Chorša a o Jonatan geľa pale khere.

19O manuša andral o Zif avle ko Saul andre Gibeja, hoj leske te phenel: “O David pes garuvel paš amende andre Chorša pro verchengere thana; pro brehos Chachila pro juhos le Ješimonostar. 20Te tuke hin, kraľina, pre dzeka te avel, av, kana kames. Muk oda pre amende! Amen sa keraha prekal oda, hoj les te dochudes andre tire vasta.”

21O Saul phenďa: “Mi požehňinel tumen o Del vaš oda, hoj mange presikaven ajsi pačiv. 22Džan, pririchtinen oda dureder. Arakhen čačes oda than, kaj o David pes garuvel, a dodžan pes, ko les dikhľa. Šunďom, hoj hino igen vibito. 23Preroden savore thana, kaj šaj el garudo, a visaren pes pale ke mande, sar čačes džanena, kaj hino. Paľis džava tumenca a te ela mek furt andre odi phuv, arakhava les, choc te mušinďomas te rodel maškar savore fajti andral e Judsko.”

24Avke on gele anglo Saul pale andre pušťa Zif. Akor o David peskere muršenca sas pre pušťa Maon andre phuv Araba pro juhos le Ješimonostar. 25O Saul peskere muršenca gele te rodel le David. Sar pes pal oda došunďa o David, geľa teleder a zľikerelas pes paš e skala pre pušťa Maon. Došunďa pes pal oda o Saul a džalas pal leste.

26O Saul džalas pašal o brehos pre jekh sera a o David peskere muršenca pre dujto. O David denašelas sigo, hoj les o Saul te na chudel. Sar sas o Saul peskere muršenca imar pašes ke oda, hoj le David the leskere muršen te zalen, 27avľa leske te phenel jekh leskere muršendar: “Av sigo! O Filišťinci avle andro Izrael te zalel savoro.” 28Avke o Saul preačhiľa te džal pal o David a džalas pro mariben pro Filišťinci. Vašoda pes oda than vičinel “e Skala, kaj pes rozdenašle”.

24

O David mukel te dživel le Saul

1O David odarik geľa het a zľikerelas pes pro verchengere thana andro En-Gedi. 2Sar o Saul avelas pale andral o mariben le Filišťinenca, phende leske: “O David hino pre pušťa pašes o En-Gedi.” 3Avke o Saul peske iľa 3 000 nekfeder muršen andral calo Izrael a džalas te rodel le David the leskere muršen pro vichodos pašes paš o Skali le Dzive Kozengere.

4O Saul avľa ke bakrengeri ohrada paš o drom, kaj sas e jaskiňa. O Saul ode geľa pro budaris. O David the leskere murša bešenas andre jaskiňa dži ko nekpaluneder than. 5O murša phende le Davidoske: “Kada hin oda džives, pal savo tuke phenďa o RAJ: ‘Dava tuke tire ňeprijaťeľis andre tire vasta. Kereha leha avke, sar tu kameha!’ ” Avke o David počoral geľa paš o Saul a odčhinďa kotor leskere plašťostar.

6Ale paľis o David bajinelas oda, so kerďa. 7Peskere muršenge phenďa: “O RAJ man mi chraňinel, hoj te kerav vareso mire rajeske, savo hino le RAJESKERO pomakhlo. Na hazdava o vast upral leste, bo hino le RAJESKERO pomakhlo.” 8Kale lavenca dovakerďa peskere muršenge a na domukľa lenge te džal pro Saul. Paľis o Saul geľa avri andral e jaskiňa a džalas peskere dromeha.

9Paľis geľa the o David avri andral e jaskiňa a zvičinďa pro Saul: “Rajeja miro, kraľina!” Sar o Saul pes visarďa, o David anglal leste banďiľa le mujeha dži ke phuv 10a phenďa le Sauloske: “Soske šunes pro lava le manušengere, save phenen, hoj tut kamav te dukhavel? 11Ipen andre kada džives korkoro dikhľal, hoj andre jaskiňa tut o RAJ diňa mange andro vasta. Vareko mire muršendar pre ma ispidelas, hoj tut te murdarav, ale mange sas pharo pal tu. Phenďom mange: ‘Na hazdava o vast upral miro raj, bo hino le RAJESKERO pomakhlo.’ 12Ča dikh, dado miro! Ľikerav andro vast o kotor, so odčhinďom tire plašťostar. Prekal ada, hoj les odčhinďom a tut na murdarďom, šaj dikhes korkoro, hoj na kamav tuke te kerel ňič aňi te murdarel. Me tuke na kerďom ňič nalačho, ale tu džas pre ma, hoj man te murdares. 13Mi rozsudzinel o RAJ maškar mande the tute a mi marel tut o RAJ vaš ma. Ale miro vast pes tutar na chudela. 14Avke sar pes imar čirlastar vakerel: ‘Ča o nalačhe manuša keren o nalačhe skutki.’ Vašoda me miro vast pre tu na hazdava. 15Pre kaste chudľa te džal o Izraeliko kraľis? Pal kaste džal? Pro mulo rikono? Pre jekh pušum? 16Akor mi rozsudzinel maškar amende o RAJ, mi phenel, kas amendar hin čačipen. Mi dikhel, mi zaačhel vaš ma a mi cirdel man avri andral tire vasta.”

17Sar o David preačhiľa te vakerel, phučľa lestar o Saul: “Oda čačes hin tiro hangos, David, čhavo miro?” A chudľa zorales te rovel. 18Paľis phenďa le Davidoske: “Tu sal buter čačipnaskero sar me, bo presikaďal mange o lačhipen, ale me tuke ča o nalačhipen. 19Adadžives presikaďal, savo lačho sal ke mande. O RAJ man diňa tuke andro vasta, ale tu man na murdarďal. 20Te vareko arakhela peskere ňeprijaťeľis, mukela les ča avke te džal? Mi visarel tuke pale o RAJ oda lačhipen, so mange adadžives presikaďal. 21Akana imar čačes džanav, hoj tu ačheha kraľiske a o Izraeliko kraľišagos ela zoralo, sar les tu ľidžaha. 22Vašoda akana de man vera anglo RAJ, hoj na murdareha mira famelija a hoj na khoseha miro nav tele pal e phuv.”

23Avke o David diňa vera le Saul. Paľis o Saul geľa khere a o David peskere muršenca geľa upre pro verchengero than, kaj pes garuvenas.

25

O Nabal the e Abigajil

1Sar o Samuel muľa, zgeľa pes calo Izrael a rovenas pal leste. Parunde les andre peskero kher andre Rama. Paľis o David odarik geľa pre pušťa Paran.

2Andre oda foros Maon sas igen barvalo murš, saves sas but khera the maľi pro Karmel. Sas les 3 000 bakre the 1 000 kozi a akor sas ipen andro Karmel, sar strihinenas peskere bakren. 3Oda murš pes vičinelas Nabal a leskeri romňi e Abigajil. Oj sas igen goďaver the šukar, ale ov sas furt choľamen a avrenge kerelas namištes. Sas andral o Kaleboskero kmeňos.

4Sar pes o David pre pušťa došunďa, hoj o Nabal strihinel le bakren, 5bičhaďa deše terne muršen a phenďa lenge: “Džan andro Karmel a den te pozdravinel mandar le Nabal. 6Phenen leske: ‘Žičinav tuke savoro nekfeder! Smirom tira famelijake the smirom savoreske, so hin tiro! 7Šunďom, hoj tut hin murša, save akana strihinen le bakren. Sar sas tire pasťjera paš amende, šoha (ňikda) lenge na kerďam ňič nalačho a ňič lenge na našľiľa, medik sas andro Karmel. 8Phuč tut tire pasťjerendar, on tuke phenena! Mi en tuke kala murša pre dzeka, bo džan ke tu andro lačho džives. Mangav tut, de varesave dari peskere služobňiken the tire čhaske le Davidoske.’ ”

9Avke o murša gele ko Nabal, phende leske savoro, so lenge phenďa o David, a užarenas.

10Androda lenge o Nabal phenďa: “Ko hin o David a ko o čhavo le Izajoskero? Adadžives hin but ajse sluhi, save denašen khatar peskere raja. 11Či so? Akana majinav te lel miro maro, paňi the o mas, so murdarďom prekal mire murša, save strihinen le bakren, a te del oda le muršenge, save na džanav, khatar hine?”

12Avke pes o murša visarde pale ko David a phende leske sa, so vakerelas o Nabal. 13Androda o David phenďa: “Akana dojekh tumendar mi phandel pašal peste e šabľa.” Avke o David the savore peske phandle o šabľi. Džanas leha štar šel (400) murša a duj šel (200) ačhile paš o veci.

14Ale varesavo le Nabaloskere sluhendar phenďa la Abigajilake: “Dikh, o David bičhaďa le sluhen pal e pušťa ko Nabal, hoj les te pozdravinen, ale ov pre lende vriskinelas a bičhaďa len het. 15Ola murša sas ke amende igen lačhe, šoha amenge na kerde ňič nalačho a aňi ňič amenge na našľiľa, sar samas pre maľa, kaj sas the on. 16On amenge sas sar muros a chraňinenas amen pal savore dživesa the rača, medik pasinahas le bakren. 17Vašoda tuke rozgondoľin, so kereha, bo o meriben hin igen pašes paš amaro raj the paš leskeri famelija. Ale le Nabaloha pes na del te vakerel, bo ov hino bi e pačiv.”

18E Abigajil sigo iľa duj šel (200) mare, duj cipune gone mol, o mas le pandže bakrendar, dešuefta (17) kili peko ďiv, šel (100) burňika šuke hrozni the duj šel bokeľa le figendar a thoďa pro somara. 19Le sluhenge phenďa: “Džan anglal ma a me džava pal tumende.” Ale peskere romeske le Nabaloske oda na phenďa. 20Sar džalas e Abigajil pro somaris le dromeha, so sas pašal o verchi, arakhľa pes le Davidoha ipen akor, sar džalas tele peskere muršenca pal o verchos. 21O David ipen phenďa: “Čačes hijaba chraňinavas savoro, so sas ole muršes pre pušťa, hoj leske ňič te na našľol. Akana vaš o lačhipen mange visarel le nalačhipnaha. 22O Del man mi marel zorales, te na murdarava dojekhe leskere muršen dži tosara!”

23Sar e Abigajil dikhľa le David, sigo geľa tele pal o somaris. Peľa anglal leste a banďolas dži ke phuv. 24Čhiďa pes paš leskere pindre a phenďa: “Rajeja miro, mi el oda savoro pre ma! Domuk te prevakerel tira služobňičkake. Šun man avri! 25Ma ker tuke ňič ole nalačhe muršestar, bo ov hino ajso nalačho, sar phenel the leskero nav Nabal25,25 Oda hin: Nagoďaver. – o nagoďaveripen hin andre leste. Tiri služobňička na dikhľa tire terne muršen, saven bičhaďal. 26Akana, rajeja miro, avke sar dživel o RAJ a avke sar džives tu: O RAJ tuke na domukľa pes te meľarel le rateha, hoj les te murdarel a korkoro te visares pale tire ňeprijaťeľenge. Tire ňeprijaťeľa the ola, save kamen tuke o nalačhipen, mi doperen avke sar the o Nabal. 27Mangav tut, prile mandar kada daros, so tuke anďom. Mi el oda pre chasna tuke the tire muršenge, save džan tuha. 28Odmuk tira služobňičkake, hoj mange domukľom tuha avke te vakerel. O RAJ čačes ačhavela mire rajeske o kher, so ela pro furt, bo ľidžas o maribena le RAJESKERE. Medik dživeha, te na arakhel pes pre tu ňič nalačho. 29Choc bi vareko pre tu geľahas, abo kamľahas tut te murdarel, tiro dživipen ela jekhetane olenca, save dživen le RAJEHA, tire Devleha. O dživipen tire ňeprijaťeľenge ela odčhido avke, sar pes ľivinel andral o prakos. 30Sar o RAJ imar tuke kerela savoro lačhipen, so tuke phenďa, a ačhavela tut vaš o kraľis upral o Izrael, 31paľis ačheha andro smirom a na trapineha tut oleha, hoj korkoro visarďal pale tire ňeprijaťeľenge oleha, hoj len murdarďal. Sar o RAJ tuke presikavela o lačhipen, gondoľin tuke pre ma, pre tiri služobňička.”

32O David odphenďa la Abigajilake: “Mi el barardo o RAJ, o Del le Izraeloskero, savo tut bičhaďa adadžives angle ma. 33Av požehňimen vaš tiro goďaveripen, bo adadžives man zľikerďal, hoj korkoro te na visarav pale mire ňeprijaťeľenge a te na murdarav ole manušen. 34O RAJ, o Del le Izraeloskero, mange na domukľa, hoj tuke te kerav vareso nalačho. Te na avľalas sigo anglal mande, čačes le Nabaloskere muršendar na ačhilehas ňiko džido dži tosara.”

35Avke o David latar priiľa o daros, so anďa leske, a phenďa lake: “Dža andro smirom pale khere. Šunďom tut avri a kerava avke, sar phenďal.”

36Sar e Abigajil avľa khere, arakhľa, hoj o Nabal ipen kerelas andre peskero kher hoscina, ajsi sar hin le kraľen. Sas les lačhi dzeka a igen mačiľa. Vašoda leske dži tosara ňič na phenďa, 37ale sar tosara o Nabal strižbisaľiľa, e Abigajil leske phenďa savoro, so pes ačhiľa. Jekhvareste leskero jilo sas avke sar le muleskero a ačhiľa sar bar. 38Paľis pal o deš džives o RAJ marďa le Nabal a ov muľa.

39Sar pes o David došunďa, hoj o Nabal muľa, phenďa: “Mi el o RAJ barardo, bo ov visarďa pale le Nabaloske vaš oda, hoj mange kerďa ladž, a chudľa o počiňiben vaš peskero binos. Ov zľikerďa peskere služobňikos olestar, hoj te na kerav binos, a visarďa le Nabaloskero nalačhipen pre leste.”

Paľis o David bičhaďa manušen ke Abigajil, hoj te phenen lake: “O David peske tut kamel te lel romňake.” 40O služobňika gele ke Abigajil andro Karmel a phende lake: “Bičhavel amen ke tute o David, bo kamel tut te lel peske romňake.”

41Androda banďiľa dži ke phuv a phenďa: “Me som tiri služobňička a som pririchtimen te thovel (morel) o pindre peskere rajeskere služobňikenge.” 42Avke e Abigajil sigo bešľa pro somaris a oj the peskere pandže služkenca džalas le Davidoskere sluhenca. Paľis ačhiľa le Davidoskeri romňi.

43O David iľa peske romňake the la Achinoama andral o Jezreel. Soduj ačhile leskere romňija. 44O Saul peskera čha la Mikal, savi sas le Davidoskeri romňi, diňa le Paltioske, le Lajišoskere čhaske, savo sas andral o Gallim.

26

O David pale mukel te dživel le Saul

1Varesave manuša andral e pušťa Zif avle ko Saul andre Gibeja a phende leske: “O David pes garuvel pro brehos Chachila pašes paš e pušťa Ješimon.”

2Avke o Saul geľa pre pušťa Zif. Džanas leha 3 000 avrikidle Izraeliti, hoj te roden le David. 3O Saul peske kerďa taboris pro brehos Chachila, paš o drom paš e pušťa Ješimon. O David pes zľikerelas pre pušťa; sar došunďa, hoj o Saul avľa pal leste, 4bičhaďa le muršen, hoj te džan te dikhel, či čačes hin o Saul ode.

5Paľis o David geľa pre oda than, kaj sas le Sauloskero taboris. Dikhľa o than, kaj pašľolas o Saul the o veľiťeľis le slugaďengero o Abner, o čhavo le Neroskero. O Saul pašľolas maškar o taboris a o murša pašal leste.

6Akor o David phučľa le Achimelechostar, savo sas Chetitos, the le Abišajostar, savo sas o phral le Joaboske a o čhavo la Cerujakero: “Ko avela manca ko Saul andro taboris?”

“Me džava tuha!” phenďa o Abišaj.

7Avke o David the o Abišaj gele rači ke lende a ode arakhle le Saul, sar sovel maškar o taboris. E kopija leske sas ispidľi andre phuv pašes paš o šero a o Abner the o murša pašľonas pašal leste.

8O Abišaj phenďa le Davidoske: “O Del adadžives tuke diňa tire ňeprijaťeľis andre tire vasta. Domuk mange, hoj les te premarav la kopijaha ke phuv. Ča jekhvar demava! Na mušinava dujtovar!”

9Ale o David leske odphenďa: “Ma murdar les! O RAJ čačes potrestinela oles, ko hazdela o vast pre leskero pomakhlo kraľis.” 10A o David mek phenďa: “Avke sar dživel o RAJ, ča o RAJ ada šaj kerel. Šaj merel avke sar dojekh andro phure berša, abo džala pro mariben a ode merela. 11Mi chraňinel man o RAJ, hoj te na hazdav o vast pre leskero pomakhlo. Le akana leskeri kopija, so hiňi paš leskero šero, the o džbanos le paňeha a džas het!” 12O David iľa o džbanos the e kopija, so sas le Sauloske paš o šero, a gele het. Ňiko ňič na dikhľa a ňiko pal oda aňi na džanelas. Savore sovenas dureder, bo o RAJ diňa pre lende zoralo soviben.

13Paľis pregeľa o David pre dujto sera ola dolinakeri a zaačhiľa pro agor le brehoskero dur lendar. 14Vičinďa pro Sauloskere murša the pro Abner: “Abner! Odphen mange!”

“Ko sal, hoj vičines pro kraľis?” phučľa o Abner.

15O David leske odphenďa: “Či na sal tu oda baro murš andro Izrael? Soske na merkinehas pre tiro raj, pre tiro kraľis? Vareko sas andro taboris, hoj te murdarel tire rajes, le kraľis. 16Oda, so tu kerďal, nane mištes. Avke sar dživel o RAJ, tu the tire murša peske zasogaľinen (zaslužinen) te merel, bo na merkinenas pre peskero raj, pre le RAJESKERO pomakhlo. Ča dikh! Kaj hiňi le kraľiskeri kopija the o džbanos le paňeha, so sas leske paš o šero?”

17O Saul sprindžarďa le David pal o hangos a phučľa lestar: “Sal oda tu, David, čhavo miro?”

Ov odphenďa: “He, rajeja, kraľina miro! 18Soske miro raj džal pre peskero služobňikos? So kerďom ajso nalačho? 19Akana mangav tut, rajeja, kraľina miro, šun peskere služobňikos! Te o RAJ tut kerďa upre pre ma, mi prilel e voňavo obeta. Ale te oda sas o manuša, mi perel pre lende le RAJESKERO prekošiben! Bo čhide man avri andral e phuv le RAJESKERI, hoj te džav andre phuv, kaj majinav te lašarel avre devlen! 20Mangav tut, ma domuk, hoj miro rat te el avričhordo pre phuv dur le RAJESTAR! Bo so avľa o Izraeliko kraľis te rodel man sar jekh pušum, avke sar te rodňahas varesava dziva kachňa pro verchi?”

21O Saul phenďa: “Kerďom binos. Av pale, David, čhavo miro! Na kerava tuke ňič, bo adadžives dikhľom, hoj man mukľal te dživel. Čačes somas dilino a kerďom igen namištes.”

22“Ade hiňi le kraľiskeri kopija!” odphenďa leske o David. “Mi avel vareko le terne muršendar la te lel. 23O RAJ visarela dojekheske vaš leskero spravodľišagos the pačivaľiben. Ov adadžives mange tut diňa andre mire vasta, ale me na kamľom te hazdel o vast pre le RAJESKERO pomakhlo. 24Avke sar adadžives mange džalas pal tiro dživipen, mi džal the le RAJESKE pal miro dživipen a mi cirdel man avri andral dojekh pharipen.”

25O Saul phenďa le Davidoske: “Av požehňimen, David, čhavo miro! Savoro, so chudeha te kerel, tuke avela čačes avri!”

Paľis o David geľa peskere dromeha a o Saul geľa khere.

27

O David denašel ko kraľis Achiš

1O David peske phenďa: “Ko džanel? Šaj el, hoj jekhvar andre kala dživesa man o Saul murdarela. Nekfeder ela te denašava andre Filišťiniko phuv. Paľis man šaj rodel o Saul pal caľi Izraeliko phuv, ale avava lestar garudo.”

2Avke o David geľa peskere šov šel (600) muršenca ko Gatsko kraľis Achiš, o čhavo le Maochoskero. 3O David the leskere murša ačhile te bešel andro Gat ko Achiš peskere famelijenca. Le Davidoha sas soduj leskere romňija, e Achinoama andral o Jezreel the e Abigajil andral o Karmel, savi sas leskeri romňi pal o Nabal. 4Sar le Sauloske phende, hoj o David denašľa andro Gat, preačhiľa les te rodel.

5O David phenďa le Achišoske: “Te som tuke pre dzeka, de man than andre jekh cikno foros, hoj ode te bešav. Tiro služobňikos na mušinel te bešel paš tu andre tiro foros.”

6Andre oda džives o Achiš diňa leske o foros Ciklag. Vašoda hino dži adadžives o Ciklag le Judske kraľengero. 7O David andre Filišťiniko phuv bešelas berš the štar čhon.

O David džal pro mariben andro Negev

8O David peskere muršenca džalas pro mariben pro Gešura, Gizriti the pro Amaleka, save čirleder bešenas andro phuva, prekal save pes džalas andro Šur the andro Egipt. 9Sar o David džalas andre ola phuva, na mukľa aňi muršes aňi džuvľa te dživel. Lelas le bakren, gurumňen, somaren, ťaven the o gada a paľis džalas pale ko Achiš.

10Sar o Achiš phučľa: “Pre kaste adadžives geľan pro mariben?”

O David odphenďa: “Samas andre pušťa Negev andre Judsko phuv,” abo: “Samas andre phuv le Jerachmeelengeri andro Negev,” abo: “Samas andro Negev andre phuv le Kenitengeri.” 11O David murdarďa dojekhe muršes the džuvľa, hoj ňiko lendar te na džal pale andro foros Gat a te na phenen, so o David the leskere murša čačes kerde. Kada hin oda, so kerďa o David prekal calo časos, sar bešelas andre Filišťiniko phuv. 12O Achiš pačalas le Davidoske a phenďa peske: “O David ela čačes miro služobňikos pro furt, bo o Izraeliti les imar našťi avri ačhen.”

28

1Andre oda časos o Filišťinci zvičinde peskere slugaďen pro mariben pro Izraeliti. O Achiš phenďa le Davidoske: “Čačes džanes, hoj tu tire muršenca džaha manca pro mariben.”

2O David le Achišoske odphenďa: “Tu korkoro akana dikheha, so tiro služobňikos šaj kerel!”

“Mištes,” phenďa o Achiš le Davidoske. “Ačhavav tut vaš miro ťelesno stražňikos pro furt.”

O Saul andro En-Dor

3O Samuel muľa a calo Izrael upral leste rovelas. Parunde les andre leskero foros Rama. O Saul tradňa avri andral odi phuv savoren vrašcen the olen, ko privičinenas le mulengere duchen.

4Sar pes o Filišťinci zgele, kerde peske taboris paš o Šunem. O Saul diňa te zvičinel calo Izrael a kerde peske taboris paš o brehos Gilboa. 5Sar o Saul dikhľa e armada le Filišťinengeri, avľa bari dar andre leskero jilo. 6O Saul phučelas le RAJESTAR, so te kerel, ale ov leske na odphenelas aňi andro sune, aňi prekal o Urim the Tummim28,6 Oda hin: le rašajengere losi., aňi prekal o proroka. 7Vašoda o Saul phenďa peskere služobňikenge: “Arakhen mange varesava džuvľa, savi privičinel le mulengere duchen. Me džava latar man te phučel.”

“Jekh hiňi andro En-Dor,” phende leske leskere služobňika.

8O Saul pes preurďa andre aver gada, hoj les te na prindžarel, a geľa rači duje peskere muršenca ke odi džuvľi. Phenďa lake: “Privičin mange jekhe muleskere duchos, pal savo tuke phenava o nav.”

9E džuvľi leske odphenďa: “Tu džanes, so kerďa o kraľis o Saul, hoj tradňa avri andral e phuv le vrašcen the olen, save privičinenas le mulengere duchen. Soske manca kames avri te thovel? Kames, hoj te merav?”

10Avke o Saul iľa lake vera pro RAJ: “Avke sar dživel o RAJ, na ačhela pes tuke ňič nalačho vaš ada.”

11“Kas tuke te vičinav avri?” phučľa lestar e džuvľi.

“Vičin mange avri le Samuel,” ov odphenďa.

12Sar e džuvľi dikhľa le Samuel, zorales vriskinďa a phenďa le Sauloske: “Soske manca thoďal avri? Se tu sal o Saul!”

13“Ma dara tut!” phenďa lake o kraľis. “So dikhes?”

“Dikhav varesavo duchos, savo avel avri andral e phuv,” phenďa e džuvľi.

14“Sar dičhol avri?” phučľa latar.

“Avel avri varesavo phuro murš zaučhardo andro plašťos,” oj odphenďa.

O Saul sprindžarďa, hoj oda hin o Samuel, a banďiľa anglal leste dži ke phuv.

15O Samuel phenďa le Sauloske: “Soske mange na des smirom a vičines man ade upre?”

“Som andro baro pharipen,” odphenďa o Saul. “O Filišťinci džan pre mande pro mariben, o Del pes mandar visarďa a mek na odphenďa mange aňi prekal o proroka aňi prekal o sune. Vičinďom tut, hoj mange te phenes, so te kerel.”

16Ale o Samuel leske odphenďa: “Soske mandar phučes, te korkoro o RAJ pes tutar visarďa a ačhiľa tiro ňeprijaťeľis? 17O RAJ kerďa ča oda, so prekal mande imar anglal phenďa. Cirdňa tuke o kraľišagos andral tire vasta a diňa les tire pašutneske, le Davidoske. 18Vašoda, hoj na šunďal le RAJES a na kerďal sa pal leskeri choľi pro Amaleka, avke sar o RAJ kamelas tutar, ov tuha adadžives kerel kavke. 19Tut the calo Izrael dela andro vasta le Filišťinenge a tu the tire čhave avena tajsa ode, kaj som me. O RAJ dela the le Izraelike slugaďen andro vasta le Filišťinenge.”

20Jekhvareste o Saul, savo sas učo, avke the peľa pre phuv, bo oda, so leske phenďa o Samuel, les predaraďa avri. Na sas les zor, bo na chaľa ňič calo džives the calo rat. 21Odi džuvľi avľa ko Saul. Sar dikhľa, hoj igen predaranďiľa, phenďa: “Dikh, tiri služobňička tut šunďa, a choc mange džalas vaš miro dživipen, kerďom, so mange phenďal. 22Akana šun the tu tira služobňička. Anava tuke kotor maro, hoj te chas a te aves zoralo, sar džaha le dromeha.”

23Ov na kamelas a phenďa: “Na kamav te chal!”

Ale leskere služobňika the odi džuvľi na preačhenas pre leste te ispidel, medik len na šunďa. Paľis ušťiľa pal e phuv a bešľa peske pro haďos.

24Ola džuvľa sas khere thuľi gurumňori. Takoj la iľa a murdarďa. Paľis iľa o aro, zaušanďa o chumer a pekľa o mare bi o drožďi. 25Diňa oda le Sauloske the leskere služobňikenge. Sar dochale, ušťile a mek odi rat gele het.

29

O Filišťinci bičhaven le David het

1O Filišťinci zvičinde savore peskere slugaďen andro Afek, medik o Izraeliti peske kerde taboris paš o prameňis andro Jezreel. 2O Filišťinike vodci džanas peskere slugaďenca andro partiji po šel (100) the po ezeros (1 000) a o David peskere muršenca džalas pal lende jekhetane le Achišoha. 3O Filišťinike veľiťeľa phučle: “So kale Hebrejenca?”

O Achiš lenge odphenďa: “Se oda hino o David, o služobňikos le kraľiskero le Sauloskero andral o Izrael, savo hino imar buter sar berš manca. Akorestar, sar avľa ke ma, dži adadžives na arakhľom ňič nalačho pre leste.”

4Ale o Filišťinike veľiťeľa sas choľamen pro Achiš a phende leske: “Bičhav het kale muršes. Mi džal pale pro than, so les diňal. Te na avel amenca pro mariben, bo sar pes maraha, šaj pes visarel pre amende. Se soha ela buter pre dzeka peskere rajeske, te na oleha, hoj leske dela amare odčhimen šere? 5Nane ov oda David, pal savo pes giľavelas paš o kheľiben, hoj o Saul murdarďa peskere ezeren (1 000), ale o David peskere deš ezeren (10 000)?”

6O Achiš vičinďa le David a phenďa leske: “Avke sar dživel o RAJ, čačes sal pačivalo, vašoda kamľomas, hoj te aves manca, sar džaha pro maribena. Ole dživesestar, sar avľal ke ma, dži adadžives na arakhľom pre tu ňič nalačho. Ale le vodcenge na sal pre dzeka. 7Vašoda visar tut a dža andro smirom. Ma ker ňič, so nane pre dzeka le Filišťinike vodcenge.”

8“So ajso kerďom, hoj našťi džav pro mariben pro ňeprijaťeľa peskere rajeskere the kraľiskere?” phučľa o David le Achišostar. “So šaj phenes pre ma, pre tiro služobňikos, akorestar, sar tuke chudľom te služinel, dži adadžives?”

9O Achiš leske odphenďa: “Me džanav. Se sal mange pre dzeka sar le Devleskero aňjelos. Ale o Filišťinike vodci phende: ‘Našťi džas amenca pro mariben.’ 10Vašoda ušťi tajsa mek sigeder, sar vidňisaľola, a dža het tu the tire rajeskere služobňika.”

11Avke o David peskere muršenca sig tosara ušťile a gele pale andre Filišťiniko phuv. Ale o Filišťinci džanas andro Jezreel.

30

O David dochudel savoro pale le Amalekendar

1Pro trito džives o David avľa peskere muršenca andro Ciklag. Ale sar ode na sas angloda, o Amaleka gele pro mariben andro Negev a o foros Ciklag domarde the labarde avri. 2Zaile odarik savore džuvľen the savoren, save ode sas, le ciknederestar dži ko phureder, ale ňikas lendar na murdarde. Ča džanas dureder a lenas len het peha.

3Sar avľa o David peskere muršenca ko foros, dikhľa, hoj hino avrilabardo a hoj o Amaleka ľigende het lengere romňen, čhaven the čhajen. 4O David the o murša, save leha sas, chudle zorales te rovel a rovenas, medik na ačhile bi e zor. 5Zaile the le Davidoskere soduje romňijen: La Achinoama andral o Jezreel the la Abigajil andral o Karmel, e romňi pal o Nabal. 6O David pes prekal ada dochudľa andre bari bibach, bo leskere murša vakerenas pal oda, hoj les kamen te murdaren le barenca. Dojekheske lendar sas pharo andro jilo pal peskere čhave the čhaja, ale o David arakhľa zor andro RAJ, peskero Del.

7O David phenďa le rašaske le Ebjataroske, le Achimelechoskere čhaske: “Dža, an mange o efodos!” Avke oda o Ebjatar leske anďa 8a o David phučľa le RAJESTAR: “Majinav te džal pal kala živaňa? Dochudava len?”

“He, dža pal lende,” o RAJ odphenďa. “Čačes len dochudeha a aneha pale savoren, saven zaile.”

9Avke o David geľa het šov šel (600) muršenca, save leha džanas. Sar dogele paš o paňi Besor, varesave lendar ode zaačhile. 10O David džalas dureder pal o Amaleka ča štar šel (400) muršenca a duj šel murša ode ačhile, bo na birinenas te džal dureder prekal o paňi Besor.

11Pre maľa arakhle varesave Egipťanos a ande les ko David. Dine les maro, paňi, 12kotor bokeľi le figendar the duj konarica šuke hrozni. Sar chaľa, takoj avľa ke peste, bo imar trin džives the trin rača ňič na chaľa aňi na piľa.

13O David lestar phučľa: “Ko hin tiro raj? Khatar sal?”

Ov leske odphenďa: “Som služobňikos andral o Egipt, o sluhas jekhe Amalekoske. Sar anglo trin dživesa nasvaľiľom, miro raj man omukľa. 14Džahas pro maribena andre phuv le Kereťanengeri pro juhos andre Judsko the andre phuv le Kaleboskeri a zlabarďam avri o foros Ciklag.”

15“Ľigenďalas man ke ola slugaďa?” phučľa lestar o David.

Ov leske odphenďa: “Le vera pro Del, hoj man na murdareha a na deha man andro vasta mire rajeske. Paľis tut ke odi partija ľidžava.”

16Avke ov ľigenďa les ode. Sar avle ode, o Amaleka sas rozčhide všadzik. Chanas, pijenas a mulatinenas vaš ole but veci, so peske zaile andral e Filišťiniko the Judsko phuv. 17Tosarastar o David džalas pre lende a murdarkerelas len dži rači pro dujto džives. Ňiko lendar na denašľa, ča štar šel (400) terne murša, save bešle pro ťavi a denašle het. 18O David zachraňinďa savore veci, peskere duje romňijen the manušen, save o Amaleka zaile. 19Ňiko lendar na chibaľinelas; aňi o cikne aňi o bare, o čhave abo o čhaja. O David dochudľa pale savore veci, so lenge o Amaleka zaile, 20the savore bakren the gurumňen. A ola, save tradenas o stados anglal leste, phenenas: “Kada sa hin le Davidoskero!”

21Paľis o David avľa ke ola duj šel (200) murša, save na birinenas leha dureder te džal a saven mukľa paš o paňi Besor. On gele ko David the ke leskere murša, hoj pes te arakhen leha. Sar o David avľa pašeder ke lende, phenďa: “Smirom tumenge!” 22Ale savore nalačhe the nagoďaver murša, save džanas le Davidoha, phende: “Ola, save na avle amenca, na chudena ňič olestar, so peske zaiľam. Ale dojekh chudela pale ča peskera romňa the peskere čhaven. Mi len peske len a mi džan het!”

23Ale o David phenďa: “Phralale mire, ma keren avke oleha, so amenge o RAJ diňa. Ov amen zachraňinďa a diňa amenge andro vasta le živaňen, save pre amende avle. 24Ko kamel oda te šunel? Bo o kotor, so chudela oda, savo džalas andro mariben, chudela the oda, savo ačhiľa te merkinel pro veci. Savore jekhetane chudena.” 25Akorestar oda avke the kerenas. O David kerďa olestar zakonos, so pes doľikerel andro Izrael dži adadžives.

26Sar avľa o David andro Ciklag, bičhaďa olestar, so peske zaile, le Judske vodcenge, so sas leskere prijaťeľa. Diňa lenge te phenel: “Bičhavav tumenge o daros olestar, so peske zaiľam le RAJESKERE ňeprijaťeľendar.” 27Diňa oda olenge, save bešen andro fori Betel, Ramot-Negev, Jattir, 28Aroer, Sifmot, Eštemoa 29the Rachal; diňa the olenge andre fori le Jerachmeelengere the le Kenitengere 30a the olenge, save bešenas andro fori Chorma, Bor-Ašan, Atach 31the Hebron. O David oda bičhaďa pre savore thana, kaj džalas peskere muršenca.

31

O Saul the leskere čhave meren

1O Filišťinci pes marenas le Izraelitenca. O Izraeliti pes rozdenašle a but lendar sas murdarde pro verchos Gilboa. 2O Filišťinci džanas pašes pal o Saul the pal leskere trin čhave a murdarde le čhaven: le Jonatan, Abinadab the Malki-Šua. 3O mariben pašal o Saul sas zoralo a dochudle les o lukostrelci. Sar les ľivinde, sas andre bari dukh.

4Avke o Saul phenďa peskere sluhaske, savo hordinelas leskere zbraňi: “Cirde avri e šabľa a murdar man sigeder, sar avena ola naobčhinde (naobrezimen), hoj man te na premaren a te na keren mange ladž.”

Ale leskero sluhas oda na kamelas te kerel, bo igen daralas. Avke o Saul iľa peskeri šabľa a čhiďa pes pre late. 5Sar o sluhas dikhľa, hoj o Saul hino mulo, the ov pes čhiďa pre šabľa a muľa leha. 6Avke andre oda džives mule jekhetane o Saul, leskere trin čhave, leskero sluhas the savore leskere murša.

7Sar dikhle o Izraeliti pre dujto sera la dolinakeri Jezreel the pro vichodos le Jordanoskero, hoj o Izraeliti pes rozdenašle a hoj o Saul the leskere čhave mule, the on denašle a omukle peskere fori. Avke o Filišťinci avle a zaile peske ole fori.

8Pre aver džives pal o mariben o Filišťinci avle te občorel olen, save sas mule, a arakhle ode le Saul the leskere trine čhaven pro verchos Gilboa. 9Le Sauloske odčhinde o šero, ile leskeri vizbroj a bičhade andre Filišťiniko phuv. Kada hiros dine te džanel andre lengere modlengero chramos the maškar o nipi. 10Le Sauloskeri vizbroj thode andre la Aštartakero chramos a leskero ťelos figinde pro muros le foroskero Bet-Šan.

11Sar o manuša andral o Jabeš-Gilead pes došunde, so o Filišťinci kerde le Sauloha, 12gele savore zorale murša caľi rat andro Bet-Šan, hoj te len tele pal o foroskero muros le Sauloskero the leskere čhavengere ťela. Sar avle andro Jabeš, o ťela zlabarde, 13lengere kokala thode andro hrobos tel o stromos tamariška paš o Jabeš a efta džives pes poscinenas.