MATEW JÕ KÀHHÔC

1

Pê Joje cute ajpẽn par xà to ajmãr hamre

Matew 1.18-25

18Pê Jeju Crixtô pỳm xà hane he. Pê Marijkwỳj me Joje ramã ihcunĩ kam, cute me hikwa xà na, me ajpẽn par pejtu. Ne me hikwa xwỳjrea na, cormã Marij cunĩ kam, ramã Pahpãm Carõ Pejti kôt ihkra ne ihtic. 19Ne Joje pê hũmre pê catyt kam ipa catê, ne hàhcaprĩ, ne hàhcajrẽnti, na pê Marij te apu ihpahàm cupate, nee mehcunea kam mare mã, jũm te ahti na kam ihkra na ihkôt harẽn kêanre prãm nare. Cwỳrjapê ri aracri cute Marij me hikwa tuw na me ajpẽn par xà ata to hamre to prãm.

20Ne caxwa ata kam, nõr xà kam nõ ne ita to amji kampaa, ne hõt. Mã ipimtir kam, côjkwa pĩn Pahhiti pê Pahpãm jarkwa na imprar catê nõ hỹrmã iwrỳc ne cumã:

— Hàpà Joje, apê pahhi xwỳ pê Tawi tàmxwỳ tàmxwỳ ita! Nee ca apu amji mã pa nare, ne atỳj Marij pê gĩxi ita na amji capa. He nee jũm te kam ihkra nare, ne Pahhiti Carõ Pejti kôt ri ihkra. 21Quê ha cumã ihkra xũmre nõ ihpỳm, ca ha caa cumã haprỳ to Jeju. Ne haprỳ ita kôt harẽn xà te “Pahpãm te me hũtàr catê”. Ampo na? He quê ha akra ita ihtỳj mehkwỳ kên catia ata pê me hũtà. 22Ne ampo na ri gĩxi te hajỹr? Pê ramã Pahpãm jarkwa to ihcakôc catê japrỳ te Ixaj xwỳ ata gĩxi to awjarẽ, na quê ha hane. Na pê to hũjarẽn to:

23“Quê ha jũm cuprỳ ne ihcunĩ kam ihkra,

ne cumã ihkra xũmre nõ cato,

quê ha cumã haprỳ to Emanew” hane.

Ne Emanew ita kôt harẽn xà te

“Pahpãm me pahcotea na ipa” — hajỹr.

Hõhõ, Pahhiti jarkwa to imprar catê te Joje mã hũjarẽn to hajỹr, ne ma hacpỹ mã côjkwa wỳr cute amji jaxàr. 24Mã Joje pimprar, ne cute Pahhiti jarkwa na imprar catê ata jarkwa kam hapac pyrentu. Ne ihtỳj cute Marij pê hĩxi na ahna amji caxàr, ne nee cute me ajpẽn par xà ata to hamre nare. 25Cakrô, pê nee cormã hĩxi tic ata na ihcaxun nare, pê ahnaa cumã ihkra xũmre pỳm, pê cumã haprỳ to Jeju.

2

Pê mehkrã kreti kwỳ Jeju pupun prãmte me cato

Matew 2.1-23

1Pê Juta jõ pjê kam, Pãw jõ krĩ kam Jeju ihpỳm. Pê caxuaw Heroti pê Juta jõ pjê to ihhimpej catê. Ne amcro ata kam me hũmre krã kreti te amji jahkre pejti kwỳ ajco me caxêre cunea te amji kam hapac xà to me hahkre to me ipa. Ne cute me pyt japôj xà rũm, Juta jõ pjê kam, Krĩpinkrên wỳr me caxêti pupun, ne ma ihkôat pyt cjêj xà wỳr me pra. Ne krĩ mã me cator. 2Ne curia amehkrĩ catêjê cukij ne me cumã:

— Jõ ri mõrmõ jũm krare pê Juta catêjê jõ pahhi ata pỳm? He wa ite ihmat ri pyt japôj xà rũm, me ijõ pjê pĩn, ite me hõ caxêti pupun, na wa ajpên ite amehkĩn, ne amji mã hũpahti to prãmte hỹrmã me pra — hane.

3Mã Heroti pê Juta jõ pjê jõ pahhi ata te me hũjarẽn xà ita par, ne ampeaj kam, jũm te hũhhyr ne haxà kam pahhi na hàr na, cumã hũpa. Mã curia mehkrĩ catêjê cunea mã, pahhi ata te me kam incryc cumã hũpa. 4Mã cute Pahpãm mã mehcajrẽn catêjê jõ pahhi me, me cumã Mojxe xwỳ te me hapackre xà to hahkre catêjê te me cuprõn, ne pahhi pỳm xà na me hàhcukjêr to:

— Jõ ri quê ha Crixtô pê pahhi na Pahpãm te capi ne ihkujahêc ita ihpỳm? — hajỹr. 5Mã cute me cumã harẽn to:

— Ita ri Juta jõ pjê kam, Pãw jõ krĩ kam ri ihpỳm xà. Ampo na? He pê ramã Pahpãm jarkwa to mehcakôc catêjê Pahpãm jõ kàhhôc kam ita na mehhôc to me hane he:

6“Pãw jõ krĩ, acrire cakrô,

krĩ cunea jirôa pê acati.

Ampo na?

He akaam ri me ijõ Pahhiti cator xà.

Ne quê ha cato,

ne me ikwỳ pê Ixaher catêjê cunea to ihhimpej,

ne me hamã” hane — hajỹr.

7Mã aracri Heroti te pyt japôj xà rũm me hũmre krã kreti me mõ atajê na hàhwỳr, ne cute me ajpẽn par, mã cute caxêti na mehcukij to:

— Jũ caxuw mã caxêti ata cator? — hajỹr. Mã me cumã:

— Caku pyxit jirôa pê ri ramã cator — hane. 8Jirô pê mã ri cute Pãw jõ krĩ wỳr mehkujahêc, ne me cumã harkwa hêj xia hyr to:

— Ca ha me pra ne jũm krare ita na me acato, ne me imã harẽn par peaj ne. Mãr wa hanea ne me acuxà hõmpu, ne itỳj amji mã hũpa, ne imã ihkĩnti ne — hajỹr.

9-10Mã cute me pjê jõ pahhi ata jarkwa par jirô pê mã ma me pra, ne pry kôt hipêr cute me pyt japôj xà rũm caxêti ata pupun. Ne cute me caxêti pupun xà ata pyrên ampeaj kam me hakry, ne me cumã amji kĩn. Mã caxêti ata me cumam tẽ, ne Marij ikre kam ihkra to hỹr xà ata cwỳrpê hàhhuc. 11Mã ikre mã me hàr, ne cute me Marij me ihkra ata pupun, ne cute amji mã me hũpahti na amji to me ipipẽ prãmte, cuna mã mehkõn krã na me hỹr. Ne me cumã mehkĩnti na me amji jarẽn jirô pê, cute me cumã ampo cjên xà jihê mẽn, ne me cumã me ampo pejti jõr xà atajê jõr. Atajê pê wakỳre prà tepti pê ôr me, ampo jacrô cuxwati ata me, ampo pê pĩhhôc pê ràm jĩn pyràc, ne cuxwati ata me. Ne ampo atajê cunea na hĩ jàhwỳar to hàhwỳr.

12Mã caxwa ata kam Pahpãm te me hõt kam me cumã hũjarẽn, ne me cumã:

— Me apê pyt japôj xà pĩn me acator catêjê, ca ha nee hacpỹ mã Heroti pê pjê jõ pahhi ata wỳr me amji jaxàr, ne me cumã ahkrare nõ ata jarẽn nare — hajỹr. Cwỳrjapê ri me hõ pjê wỳr, ma pry nõa kôt, cute me amji jaxàr.

Pê Ejit jõ pjê wỳr me cuto

13Mã me hõmpun catêjê, ma ramã memprar jirô pê, côjkwa pĩn Pahpãm mã memprar catê nõ te Joje jõt kam cumã ihkra to hũjarẽn to:

— To jỹ ne gĩxi me ihcãmter to atẽm pyrentu, ma Ejit jõ pjê wỳr, ne curia me ahtwỳ ne me akrĩ. Wa ha pa jũ caxuw ate me amji jaxàr xà to me amã awjarẽ! Ampo na? Nee mã ampo na nare. Pjê jõ pahhi pê Heroti ihtỳj apu ahkrare ita japê, cute ihcuran prãmte — hajỹr.

14Mã Joje jũjarêan kam hỹr ne cute ihkra impỳn, ne ma caxwaa ri inxi me, Ejit jõ pjê wỳr me to tẽ, ne amcro nõa na curi me cator. 15Ne curia me hàhhuc ne mehkrĩ, ne curi mehkrĩ ita na mã me ahnaa Heroti tyc, mã cormã hacpỹ mã, cute me amji jaxàr. Ne pê rỳ pêa mã ramã Pahpãm jarkwa to ihcakôc catêjê Jeju na, me hõ kàhhôc kam, mehhôc ata harẽn to hane he:

“Ite, por Ejit jõ pjê kam apu ikra mõ ata na, ijàhwỳr” hane.

Pê ihkàhhôc kam ahna mehhôc xà ata na pê hane.

Pê Heroti me ahkrare jipej

16Mã Heroti te pyt japôj xà rũm cute amji jahkre pejti te caxêti pupun catêjê te mempar nare na, me hahkre pej, ne ame kam incryac to me kam incryc. Ne cute hõ krãhtare mã ahkrare xũmre curan na harkwa hyr to:

— Ca ha Pãw jõ krĩ me, krĩ ajpẽn cahi na ihcuhhê atajê cunea kôt me ahkrare xũmre na caku pijakrut nare atajê cunea curan to me mõ — hajỹr. Mã harkwa kôt cute me hipej. 17Ne pê Jeremij pê Pahpãm jarkwa to ihcakôc catê ata ramã rỳ pea mã ita jarẽn to hane he:

18“Quê ha krĩ ata kam ame amrãhti.

Quê ha pyjê cunea amehkra japê xà to amencwỳr to me ipa kam me to incrà tu.

Ne tee ame hõhtỳj to prãm.

Ampo na?

Nee mã ampo na nare.

Quê ha me cupê mehkra xũmre cunea me ty,

cwỳrjapê quê ha cama amencwỳr to ame ipa” hane.

Mã hũjarẽn xà ata na cute hajỹr.

Pê Ejit pĩn me amji jaxà

19Mã Heroti tyc jirô pê mã, côjkwa pĩn Pahpãm mã memprar catê nõ te Joje jõt kam hỹrmã cator, Ejit jõ pjê kam, ne cute cumã hũjarẽn to:

20— To jỹ ne gĩxi me ihcãmter to ma hacpỹ mã me gõ pjê wỳr amji jaxà. Ampo na? He nee mã ampo na nare, ramã, por cute me akra curan prãm atajê tyc par — hajỹr.

21Mã Joje jỹr, ne cute ihkra impỳn, ne ma inxi me, hacpỹ mã me to amji jaxàr, ne me to mõ, Juta jõ pjê wỳr. 22Ne cute me Arquirãw pê Heroti xwỳ kra pê hũm jaxà kam pahhi na me harẽn par. Na ri curi me mehkrĩ na me cumã hũpaa to hũpa. Cwỳrjapê ri hipêr Pahpãm te Joje jõt kam Hĩpôjajo jõ pjê wỳr me hator. 23Mã ma harkwa kôt hacpỹ mã Hĩpôjajo jõ pjê wỳr cute me amji jaxàr. Ne curia hipêr Naxare jõ krĩ kam mehkrĩ. Ne pê Pahpãm jarkwa to ihcakôc catêjê nõ ramã rỳ pêa mã Pahpãm kra pê ahkrare ata jarẽn to hane he:

“Naxare jõ krĩ pĩn pê cato” hane.

5

Parixêw catêjê jirôa pê me pampej na me pamã ihprãm

Matew 5.17-30

17Ne Jeju hanea ne me cumã:

— Nee ca, ite Mojxe xwỳ me, Pahpãm jarkwa to mehcakôc catêjê te me hapackre xà ata to hamre prãmte icator na, ame icãmjĩ nare. Wa quêt catyt kam, cute me hapackre xà ita kôt ipa, ne me amã ihkôt harẽn to impej to ihcuhtacti, ca ate kam me gapac, ne icuxà catyt kam me apa prãmte, wa icator.

18— He wa nee ame amã ihêj xi jarẽn nare, ne ampeaj kam wa me amã awjarẽ. Quê ha nee côjkwa me, pjê kam ampo cunea jamre xà wỳr Mojxe xwỳ me Pahpãm jarkwa to mehcakôc catêjê te me amji kam hapac xà na ihkàhhôc ata hôc pyxitre nõ ipictor nare. Quê ha hajỹr to ihcuhhê rohnỳtti mã, ne ihkàhhôc kam cute mehhôc catêjê te ampo te jũ mãn xà atajê quê ha ihtỳj hane. 19Na quê ha jũm te Pahpãm te me pamã harkwa jirên xà ata par nare, ne amjia kôt, amji kôat jũm jũpar nare to cumã hahkre na, quê ha ihtỳj côjkwa kam Pahpãm himpej xà kam incrire ne, ne Pahpãm cuna mã ihkêanre. Jĩkjê na, quê ha jũm te Pahpãm te me pamã harkwa jirên atajê kam hapac, ne amji kôat catyt kam, jũm jũpar to cumã hahkre ata, quê ha côjkwa kam Pahpãm himpej xà kam catia to cati.

20— He ampeaj kam wa me amã harẽ. Parixêw catêjê me, Mojxe xwỳ te me hapackre xà to hahkre catêjê me, me cumãa ihhêj ne catyt kam me ipa. Ne Pahpãm mãa nee catyt kam me ipa nare. Na ca ha Pahpãm himpej xà mã me acjêj prãm na, ca ha itajê jirôa pê catyt kam me apa to prãm.

Cu ha nee jũm kam me pancryc nare

21— Xà pê ca nee Pahpãm te me aquêtjê mã harkwa hyr to:

“Nee ca amehcuran nare.

Quê ha jũm ahcura,

ca ha ma cute mehcukij catê wỳr me to pra,

mãr quê mehkên na me hahkre pej,

ne mehkên jahpan xà na mehkên mã me cumẽ”

hajỹr kam me gapac nare? 22Ne wa ha me amã ihkwỳ jirô pê tỳj ita jarẽ he: “Quê ha jũm te apu mehkwỳ nõ kam incryc na, quê ha ihtỳj cute apu kam incryc ita na hanea ne mehcukij. Ne quê ha jũm mehkwỳ nõ mã harkwa to: ‘Ampo cunea na gamreare’ hajỹr na, quê ha ihtỳj cute cumãn xà ita jahpan xà na cute mehcukij catê wỳr me to mõ. Ne por jũm apu mehkwỳ nõ mã haprỳ kêanre pyxwỳ ata, quê ha ramã me pahcurê xwỳn pê Xatanaj jõ cuhy wỳr mõr xàa kam ipa”.

Cu pahte me to ihcupan xà to impej pyrentu to prãm

23-24— Na ri cute hajỹr. Nãmri ca ha ate Pahpãm mã hũrkwa kam ampo jõr to amõr na, ne curia ate me akwỳ nõ te ampo na akam incryc na to amji japackre na, ca ha curia ate Pahpãm mã ampo jõr xà ata jicu, ne ma tẽ ne mam me akwỳ nõ me ajpẽn mã acaprĩ, jirô pê ca ha amji jaxà, ne cormã ate Pahpãm mã ampo jõr xà ata gõ.

25— Ne quê jũm akam incryc na, ato xwahna prãmte, ma mehkên cukij xà wỳr me ato mõr kwỳa kam, ca ha me amji to impej. Ampo na? Ca ha ate me amji to impej nare kam ahnaa mehkên cukij catê acato, ne cumã me agõ, quê ha ma krãhtare mã me agõ, quê ha me gaxà. 26He ampeaj kam wa ha me amã awjarẽ. Quê nee gàmjõr par nare kam, jũm amã hikran nare.

27— He xà cute me amã Pahpãm jarkwa jarẽn to: “Nee ca ahti na ame pyjê to me axy nare” hajỹr na gũpar nare? 28He wa ha me amã ihkwỳ jirôa pê ihpa tỳj ita jarẽ he: “Quê ha jũm cama pyjê nõ pupu, ne kam cumã amji caprẽp ata, pê ihhêj ne ramã cute ahna hũhkra” hane.

29— Cwỳrjapê quê ihhêaj to awpôc rũm ato akên na aton prãmte ampo kên pupu, ca capa ne to awcapê. Nãmri ca ha ate caxàr nare na, quê ha gĩ cunea ihkên mã axà. 30Ne quê ihhêaj to awpôc rũm gũhkra akên na aton prãmte ampo kên to, ca hanea ne hakep ne to awcapê. Nãmri ca ha ate hakep nare na, quê ha gĩ cunea ihkên mã axà. He me pamã me pahcukrã xà te amji jĩkjê ita na, cute jũ mãn nare, ne Xatanaj jõ cuhy kam me pajĩ cunea pỳpỳm xà ata ri ampo kên itajê cunea jirôa pê ihkêanre.

Cu ha nee ihcaprỳ na Pahpãm japrỳ na to amji mã me pahcakôc nare

Matew 5.33-37

33— Pê Mojxe xwỳ me panquêtjê mã: “Ca ha ate Pahpãm japrỳ na ampo na cumã amji ton na, ca ha atỳj to” hane. 34Ne pa, wa ha quêt cama amã to hahkre to hane he: “Ca ha ate ampo na amji ton xà ata kam, ca ha nee ihkaj na Pahpãm japrỳ to acakôc to, ‘Ỹhỹ, wa ha Pahpãm japrỳa na itỳj to’ hajỹr nare. Ne nee ca hanea ne ihcaprỳ na côjkwa pê Pahpãm krĩ xà to amji mã acakôc nare. Ampo na? He curũam ri me pahto ihhimpej. 35Ne nee hanea ne pjê to amji mã acakôc nare. Ampo na? He pjê ita pê ri ihhêj rũm ihpar pyxwỳr xà. Ne nee ca Krĩpinkrên to amji mã acakôc nare. Ampo na? He cupê Pahpãm pê Pahhiti jõ krĩ. 36Ne hanea ne nee ampo kôt akrãa to amji mã acakôc nare. Ampo na? Jũ wỳr ca me anõ amjia kôt me pahkĩ nõ pyxit peaj to haka, nare, to ihtycti ne. 37Ne quêt ca ha cama harẽn to, ‘Ỹhỹ, wa ha to’, nare, ‘Quê, wa ha nee ton nare’, hane. Ne nee hirô pê mã garkwa nõ to acakôc nare. Ampo na? Pom ca me acakôc to impejti jirô pê, hipêr me ampo na me amji to itajê, Xatanaj pê me pahcurê xwỳn pĩn ri hapôj” hane.

6

Cu ha nee jũm te me pampejti na me pajarẽn na, mehprãm nare

Matew 6.1-8

1— Ne wa ha hanea ne me amã ihnõ ita cawpa he. Co he! Nee ca cute ahna me apupun prãmte me kam mare mã Pahpãm mã hàpên xà impejti atajê ton to apa nare. Nãmri ca ha ate me ita to hajỹr na, ca ha nee me côjkwa kam Apãm Cati te me amã ampo pejti jõr xà ata cwỳr nare.

2— Ne ca ha ate jũm pê hamreare ata mã cute ampo na ihprãm ata jõr na, ca ha aracri cumã agõ. Ne nee ca ha apê jũm pê caxwãm pê cute amji kam hapac xà kên, ne põ rũm ihhêj ne impej atajê nõ pyràc nare. Ne nee ca me cuxà Pahpãm mã mehcakôc xà jũrkwa me, krĩ cape na apu amji pejti jarẽn to amõr nare. He jũm te impejti na amji mã me harẽn prãmte ri, ame hajỹr to mõ. Ne cute amji mã me harẽn pejti ata pê ri ihhêj rũm hàmcwỳr xà. Na quê ha nee Pahpãm hipêr cumã ampo jõr nare na, ca me to amji japackrea ne.

3— Ne ca ha cute ampo na me prãm catêjê mã ampo gõ, ne ate cumã ampo jõr xà ata na amji to amxu, quê nee gõ ikwỳ nõ peaj ahna gahkre pej nare. 4Ca ha ampo pejti to, ne atỳj to amxu, ne ahna amji to apimxur peaj ne, quê nee jũm ahna gahkre pej nare, quê ha Apãm Cati pit ate apimxuar pê ampo ton xà ata na apupu, ne hahpan xà na amã amgõ.

5— Ca ha Apãm Cati mã acakôc prãm, ne nee apê me caxwãm pê mehkêanre, ne põ rũm mempejti atajê pyràc nare. He mehkêanre itajê me kam mare mã Pahpãm mã mehcakôc xà jũrkwa kam mehcuhhê, ne krĩ cape kam mehcuhhê, ne me kam mare mã me cumã Pahpãm mã mehcakôc, ahna mehcunea te me hõmpun prãmte. Ne cute amji mã me harẽn pejti ata pê ri ihhêj rũm me hàmcwỳr xà na, ca me to amji japackrea ne. 6Na ca ha, jũm te Apãm Cati pupun xà nare ata mã, me acakôc to prãm, ne gũrkwa caxwỳn mã me acjêj ne amji na me to hihê. Ne curia ca ha aracri jũm te, me ate me Apãm Cati mã me acakôc na, me apupun nare xà ata mã me acakôc. Quê ha me Apãm Cati ata aracri cumã me acakôc na me apupu, ne hahpan xà na cute me amã hàmjõr xà ata to me amã amgõ.

7— Ne ate Pahpãm mã me acakôc xà atajê kam, ca ha nee me apê mehcahkrit pê Pahpãm jahkre kêatre atajê pyràc, ne amji cuxà cumã me acakôc xà atajê pit jarẽn nare. He ihtỳj amji mã cute me Pahpãm mã mehcakôc to iryti ata kôt, cute me kam hapac na amji mã me to hane. 8Ne me apê me hũràc nare. Ampo na? He ate me Apãm Cati wỳr xà atajê xwỳjrea na, ramã ahna cumã me gahkre pej.

Pê Jeju Hũm Cati mã mehcakôc to hahkre

Matew 6.16-18

16— Ca ha gàpàn nare kam apijacria kam, Pahpãm mã amji cajrẽn kam pra, ne nee apê jũm pê põ rũm ihhêj ne impej ata ne aracri caxwãm pê cute amji kam hapac xà kên ata pyràc nare. Ampo na? He cute me hajỹr catêjê quê ha Pahpãm mã mehcakôc tỳaj kam pra, ne ihtỳj pro to ame amji kuc jipro, mãr quê mehcunea ahna me hõmpu, ne cute me ipijacri tỳaj kam Pahpãm mã mehcakôc na mehcãmjĩ. Ne cute ampo na amji mã me harẽn pejti ata pê ri ihhêj rũm me hàmcwỳr xà. Na ca me to amji japackrea ne. 17-18Ca ha Pahpãm mã acakôc prãm, ne quêt akuc cuhhõ, ne akĩ pê, ne amji cũmpej, mãr quê nee jũm apijacria kam Pahpãm mã me acakôc xà ata na me gahkre pej nare. Quê ha Apãm Cati pupun xà nare ata pit, ate cumã me acakôc xà ata na me gahkre pej. Ne quê ha ate apimxuar pê ampo pejti ton atajê jahpan xà na, cute amã ampo pejti jõr xà ata gõ.

7

Pahpãm wỳr pry me harkwa hire

Matew 7.13-14

13-14— Me ate ito amji mã me ahimpej xà ata pê ihhêj rũm Pahpãm wỳr pry me harkwa hire, ne ipimxurure ata. Mã nee ahna me hàhtôa ne mencjêj nare, ne me pyxitre ne ahna me acjêj. Ne amjia kôt me ipa xà ata pê ihhêj rũm me pahcurê xwỳn jõ cuhy wỳr pry, me harkwa pohti ne catihti ne hirãa pê hikwa ata. Mã me hàhtôa ne ahna me acjêj. Na ca ha me pry hire pimxurure me harkwa hire ata japê — hane.

Pê me hàhtôti me amji mã me ajkra

Matew 7.28-29

28-29Ne cute me cumã ampo to hahkre jicu, mã me hàhtôti atajê te, cute mempar xà ata to amji mã me ipikrar, ne me ajpẽn mã:

— Pỳhàpà, mã ajte hũmre ita te me pamã ampo to hahkre xà ita, pê nee cute me pamã Mojxe xwỳ te me pajapackre xà to hahkre catêjê atajê pyràc nare, ne quêt amjia kôt, harkwa kôt, me pamã ampo to hahkre to ipa — hajỹr.

9

Pê Jeju mento tũm to ajkrut ne me caprã

Matew 9.27-38

27Pê pjê nõ kam Jeju apu mõ. Mã mento tũm pijakrut ne ihkôt me cumã hàkjêr to mõ, ne me cumã caràr to:

— Pahhi Tawi xwỳ tàmxwỳ ita, me icaprĩa ne — hane.

28Mã ma Jeju mõ ne ikre nõ mã me to hàr, mã mento tũm atajê hũ na pire mã me xa. Mã cute mehcukij to:

— Xà ca ampeaj kam ajkĩ amji mã me ito ahimpej? Xà ampeaj kam ite me acaprãr na ate amji mã me ito hajỹr? — hajỹr. Mã me cumã:

— Ỹhỹ pahhi, ca ha atỳj me icaprã — hane.

29Mã Jeju te hũhkrahhi to mento huc, ne me cumã harkwa to:

— Pom ca ampeaj kam ito amji mã me ahimpej xà ita te ri me acaprãr — hajỹr. 30Mã hamre, mento itajê caprãr pyrentu, mã ihtỳj me rĩt. Mã Jeju te me cumã harkwa to:

— Ca ha nee jũm mã ite me ato hajỹr xà ita na me ijarẽn nare — hajỹr. 31Mã ma me pra, ne cute me to ihhimpej xà ata kaj na, ihtỳj pjê ata kam mehcunea mã Jeju jarẽn to me mõ.

Pê Jeju ipẽrkêt caprã

32-33Ne memprar jirô pê mã ri ajpên Jeju wỳr me jũm xũmre kam ampo carõ kên, mã ipẽrkêt ne nee ihcakôc nare to me mõ. Mã Jeju te intête ampo carõ kên ata cator. Mã cute ihcakôc kam ihtẽm. Mã cute me hõmpun catêjê atajê te amji mã me to ipikrar, ne me ajpẽn mã:

— Wa rỳ jũ caxuw ite me pajõ pjê ita kam, ite me ampo pejti te hajỹrjê nõ pupun nare — hajỹr.

34Cakrô mã Parixêw catêjê te ajteare mã me harẽn to:

— Ampo carõ kên jõ pahhi te ri cumã cute mehkwỳ japôj xà caxuw carôt jõr, ne nee mã Pahpãm te cumã hõr nare — hajỹr.

Pê Jeju mã me caprĩ cati

35Mã Jeju krĩ cati me krĩ kryjre cunea pupun to ihkôt hapôj to ipa. Ne ihtỳj Juta catêjê te me cuprõn xà atajê kôt, me cumã Pahpãm te me to ihhimpej xà jarẽn xà impejti na harẽn to ipa. Ne ihtỳj Hũm carôt kôt hàpên xà pihho ton, ne me hà catêjê cunea caprãr to ipa. 36Mã Jeju te me hàhtôti atajê pupun, ne ampeaj kam cumã me caprĩ xà. Ampo na? Por atajê mã amji kĩn nare, ne me caxwãm pê mehpeacre, mã cama mehkrĩ ne ame ajkampa. Ne me cupê ihhêj rũm carà cahàcre pê hamãr catê nare ata pyràac, ne ihtỳj ame ipa, na ri ampeaj kam cumã me caprĩ xà. 37Ne cute ihkôt me ipa catêjê mã harkwa to:

— Ampeaj kam me pajàpên xà pê Pahpãm wỳr me to me papipkjêr xà ita cati. He me pajàpên xà ita pê ihhêj rũm pur kam ampo hy to cuprõn xà pyràac. Ne me to hàpên catêjê ri cormã mencrêre. 38Na ca ha côjkwa kam Pahhiti na me ahwỳ, mãr quê hipêr ajpên me pamã me hàpên catêjê kwỳ kujate, quê me cumã hàpên xà ita to apê — hajỹr.

10

Cu ha Pahpãm jarkwa to hahkre catêjê na me amji to pôj

Matew 10.40-42

40Pê Jeju ihkôt me ipa catêjê te tôxi japackre to hane he:

— Ca ha ma Juta catêjê jõ krĩ atajê wỳr me pra, ne mehcunea mã ijarẽ. Ne quê ha me ana amji to pôj me ajkaam, ramã hanea ne ina me amji to pôj. Ne hãn ne ina me amji to pôj me ajkaam, hanea ne ramã, por Inxũ Cati te ajpên pjê wỳr ikujahêc ata na me amji to pôj.

41— Ne por quê ha jũm, jũm pê Pahpãm jarkwa to ihcakôc catê cwỳrjapê ahna amji capa ata, quê ha ihtỳj jũ caxuw cuxà, Pahpãm te cumã hàmjõr xà ata cwa. Ne quê ha jũm, jũm xũmre impejti incwỳrjapê ahna amji capa ata, quê ha hanea ne cuxà, Pahpãm te cumã hàmjõr xà ata cwa. 42Ne quê ha jũm te, jũm pê ikôt ipa catê cwỳrjapê, cumã cô pit jõr cakrô, quê ha hanea ne, me cuxà, Pahpãm te hahpan xà na jũm ata mã hàmjõr xà ata cwa. Ita to ca me amji japackrea ne — hane.

12

Pê Jeju mã amji to cati prãm nare

Matew 12.15-21

15-16Mã Jeju te amji na Parixêw catêjê te amehcuran prãm na me hahkre pej, ne ma tẽ. Mã me hàhtôa ne ma ihkôt me mõ. Mã cute me hà catêjê cunea caprãr, ne me to impej, ne me cumã:

— Ca ha nee me cumã ite me acaprãr ita na me ijarẽn nare — hajỹr. 17Ne ampo na ri cute me to hajỹr? He pê rỳ pêa mã ramã Pahpãm jarkwa to ihcakôc catê pê Ixaj xwỳ ata, ita na ihhôac na ri cute hajỹr. 18Ne pê ihhôc to hane he. Pahpãm hũjarẽn to:

“Ihnãm hã, ite amji mã imã hàpên catê capi ita he.

Ne taa mã ri imã ihkĩnti.

Ne taa mã ri imã amji kĩnti to

ne amji to icajpuaw.

Ne wa ite cumã Icarõ Pejti kujahêc,

mã cute cumã amji jõr,

mãr quê ha Icarõ Pejti ata kôat mehcukij,

ne me to ajcokjê.

Ne quê ha me cupê mehcahkrit atajê pê Juta catêjê nare

pê me ijahkre pej nare atajê mã,

ite catyt kam me to ipicokjêr xà jarẽ.

19Ne nee cute amji to cati prãmte jũm me ajpẽn krac ri ihcakôc nare,

ne nee apu hàkjêr nare,

ne nee quê ha cà pê cute mempar prãmte ihcakôc to iryti nare.

20Ne quê ha jũm pê ihhêj rũm cajcaj hô nõ ata pyràc,

ne cajõc ne ihcapa na xa, quê ha nee ihkwĩn pej nare,

ne quêt hacpỹa mã hãm to impej,

ne ihcuhtac.

Jĩkjê na, quê ha jũm,

cute amji kam hapac xà ramã ihpeacre,

quê ha nee jũm ata mã hikran nare,

ne quêt hacpỹa mã to impej.

Ne quê ha jũm pê ihpôc xà nõ pyràac,

ne ramã kyre pê pôr ne ihpôc crire ne,

quê ha nee ipĩr quê ha ihtyc nare,

ne quêt to ihpôc cati,

quê ha pôr.

Jĩkjê na, quê ha jũm,

cute amji kam hapac xà kêanre to apu ipa,

quê ha taa ihtehcajpa,

quê ha catyt kam apu ipa.

Ne quê ha catyt kam me to hajỹr to hãm ita kam,

ahnaa me curê xwỳn tohjê.

21Ne quê ha pjê cunea kam,

krĩxàre pê mehcahkrit atajê cunea

jũm ata jikaj, ne to pit mã amji mã mehhimpej to me ipa” hane.

Hõhõ, pê Ixaj xwỳ Jeju na ihhôc to hane.

13

Arỳjhy cahàc kên jarẽn xà

Matew 13.24-30

24Ne Jeju te hipêr me cumã hũjarẽn xà nõ jarẽn, mãr quê ampeaj kam hũjarẽn xà ita to me amji kampa, ne me cumã:

— Ỹhỹ, côjkwa kam Pahpãm himpej xà ata pê ihhêj rũm me hũmre te ame pjê impejti kam ame arỳjhy impejti kre pyràac. Ne me hõ pur kam arỳjhy pit, ne nee kam ampo hy cahàc nõ te ihho nare. 25Mã caxwa ata kam ihtỳj nõ ne gõr. Mã ihwỳr curê xwỳn cator, ne aracri cute arỳjhy cahê na ampo hy kên ata kre, ne ma tẽ. 26Ne ahna putwrỳ pyxit, mã pea arỳjhy cahkô ata kà, ne cute amji to ihhy, mã hanea ne ampo hy kêanre pê ahkêt ita cator ne kam ihhy.

27— Mã hamre pur kam me hàpên catêjê atajê te me hõmpun, ne ma hõ pahhi wỳr me cator, ne me cumã: “Me ijõ pahhi, mãr ca ate gõ pur kam arỳjhy impejti kre ita? Nõ na mã ajte jũ rũm ampo hy kên ita cator?” hajỹr.

28— Mã me hõ pahhi me cumã: “Me pahcurê xwỳn nõ te mõrmõ ita ton” hajỹr. Mã cute mehcukij to: “Xà wa itỳj me ampo hy kêanre ita to pôj pyrentu?” hajỹr.

29— Mã me cumã: “Quê. Ampo na? Ca ha me to pôj pyrentu ne aracri ihkôt mempej nõ capa. 30Quêt taa ampo hy kên ita ihcuhhê, quê ha ahnaa ampo tep xà kam ahtwỳ, wa ha cormã me amã harẽ, ca ha mam me ampo hy kên ata jarê ne mehpre ne cuhy kam me haxwỳ. Jirô pê ca ha cormã me arỳjhy impejti ata jirê ne mehpre, ne nõr xà kam me haxwỳ” — hajỹr.

Arỳjhy cahàc kên jarẽn kôt harẽn xà

Matew 13.36-52

36Mã Jeju te me hàhtôti atajê jicu, ne ma ikre nõ ma hàr. Mã ihkôt me ipa catêjê te ahna me hàhtêp, ne mehcukij to:

— Me ijõ pahhi, ampo jarẽn mã ca ame imã harẽ? Ampo kôt harẽn xà mã ampo hy kêanre ita? — hajỹr.

37Mã Jeju me cumã:

— Ipê me Ahàkà pê ampo hy impejti kre catê ata pyràac. 38Ne pur ata pê pjê pyràac. Ne ampo hy impejti itajê pê me hũmre pê Pahpãm tekjê atajê pyràac. Ne ampo hy cahàc kêanre ita pê me hũmre kêanre atajê pyràac. Ne me cupê me pahcurê xwỳn pê Xatanaj tekjê, na ri taa me to ihhimpej. 39Ne arỳjhy kẽhkẽn xà ita pê ri ampo cunea jamre xà kam Pahpãm te ajpẽn pê me ato ipicokjêr xà pyràac. Ne me hàpên catêjê itajê pê côjkwa pĩn Pahpãm mã memprar catêjê.

40— Ahnaa mã ampo hy kên ata te caxàr xà na cuhy kam me haxwỳr xà he, jĩkjê na quê ha ampo cunea jamre xà ata kam, ihtỳj me hũmre kêanre itajê to hane. 41Quê ha ipê me Ahàkà pjê ita wỳr cumã memprar catêjê kujate, quê ha Pahpãm pê Pahhiti himpej xà ata pê, cute mehkwỳ kên na me ton catêjê atajê me, cute me ampo kên ton to me amji pyràc catêjê atajê mea mã, me to pôj partu. 42Ne jũ caxuw Xatanaj jõ cuhy prà tyc xà nare ata kam me haxwỳ, quê ha ame amrã, ne me wa gyj, mehkàj xàhte. 43Ne Pahpãm na mehkwỳ, quê ha quêt Pahpãm pê Pahhiti himpej xà ata kam mehtetetti ne, ne curia ihhimpej xà ata krac ri, cahê na mehkrĩ. Ne quê me gũpar xà caxuw me akam me gapac na, ca ha atỳj me awpa.

Ampo pejti pimxur jarẽn xà

44— He côjkwa kam Pahpãm himpej xà pê ihhêj rũm jũm xũmre nõ te jũm jõ pjê kam wakỳre prà tepti pê ôr na hĩ jàhwỳr catia mã cator, ne hacpỹa mã curia to ipimxur pyràac. Ne cumã amji kĩan kam cumã hàhcukrêj atajê cunea to ihpore na hàhpan, ne hàhcukrêj jõ pore ata to, cute pjê kam ôr jĩ jàhwỳr catia to pimxur ata japrôr. Ne cute pjê ata to hõ tekjê jirô pê mã ri cormã cute ôr jĩ jàhwỳr catia caxàr.

Kẽn jaka pràti jarẽn xà

45— He hanea ne Pahpãm himpej xà pê ihhêj rũm jũm te kẽn jaka pràti japrôr catê nõ pyràac. 46Quê ha jũ ri ihnõ impejti na, hĩ jàhwỳrti ata nõ pupu, ne ma tẽ ne caxuw cumã hàhcukrêj atajê cunea to ihpore na ahpa, ne ma to tẽ, ne to kẽn jaka pràti ata japrô.

47— Ne hanea ne Pahpãm himpej xà pê ihhêj rũm cô kam kryhti to tep pro xà ata pyràac, ne ajpẽn caxuw tep cunea na ihpro. 48Ne quê ha tep to hipu, quê ha cumã ipẽr catêjê amcrà wỳr me cupjê, ne me to api, ne me to ihkrĩ, ne tep to ame ajcokjê pyràac. Ne impej catêjê quê ha kàhà kam me cucjê, ne ihkêanre catêjê quê ha ma põ mã me to awcapê.

49— Ita jĩkjê na quê ha ampo cunea jamre xà wỳr, quê ha Pahpãm mã memprar catêjê, côjkwa pĩn me hapôj, ne mempej pê Pahpãm na mehkwỳ tête me hũmre kên to haprãr partu. 50Ne Xatanaj jõ cuhy tyc xà nare ata kam mehkên catêjê cunea to me awcapê, quê ha curia mehkàj xàhte ame amrã, ne ame wa gyj — hane.

Ampo wej me intuw jarẽn xà

51Mã Jeju te ihkôt me ipa catêjê cukij to:

— Xà ca ate me ampo ita par? — hajỹr. Mã me cumã:

— Ỹhỹ — hane.

52Mã me cumã:

— Ca ha me ate, ite amji kam ijapac xà kam me gapac, ne hanea ne ate me Mojxe xwỳ te me hapackre ne me cumã to hahkre na, ca ha me apê ihhêj rũm jũm pê mehkra mã hũrkwa pĩn cute ampo wej me ampo tuw to hapôj pyràac. Ne ihtỳj me cumã mam cute amji kam me hapac xà wej me hapu na, curmã cute amji kam me hapac xà intuw ita to hahkre — hane.

14

Pê Petrô cô cwỳrpê mõ

Matew 14.28-33

28Mã Petrô Jeju mã:

— Quê ha apê ijõ pahhi na mã, ca ha imã garkwa ta, wa ha awỳr mõ, cô cwỳrpê — hajỹr.

29Mã Jeju cumã:

— Mẽr hõhõ, ajpên iwỳr mõ! — hane. Mã Petrô pàr kre pĩn iwrỳc ne ma cô cwỳrpê Jeju wỳr mõ.

30Hamre, mã kôc apêa to apê, mã Petrô mã hũpaa to hũpa, ne ma mrõr to mõ. Mã hamre, caràr kam cute ihtẽm ne Jeju mã:

— Pahhiti, ipytà! — hajỹr.

31Mã ata caxuaw, Jeju te Petrô mã hũhkra pẽr ne cute hũhkra na ipyr ne hũtàr ne cumã:

— Ampo na mã ca cormã kyre pê ito amji mã ahimpej? — hajỹr.

32Mã ajkam pàr kre kam me hàpir. Mã hamre, kôc te amji to pec.

33Mã Jeju kôt me ipa catêjê te me Jeju pejti na me harẽn ne cumã:

— Xãmte ampeaj kam apê Pahpãm kra to ihkra — hajỹr.

17

Pê Jeju Hũm Cati jũrkwa caxuw ihpore gõ

Matew 17.24-27

24Mã Jeju me, ihkôt me ipa catêjê me, ma Capernam jõ krĩ wỳr me cator. Mã me hõ pahhiti jarkwa kôt me hũhkra kam me hàmcwỳr catêjê nõ te me Petrô cukij to:

— Xà quê ha gõ pahhi, Pahpãm jũrkwa jamãr catêjê jõ pahhiti mã hàmjõr nare? — hajỹr. Mã Petrô cumã:

25— Quê ha ihtỳj me cuxà hàr jahpan xà na amgõ — hane. Ne cormã ikre mã Petrô xàr, mã Jeju te ihcukij pyrentu, ne cumã:

— Jũ mã mã ca ita to amji kam gapac to? Ne jũmjê quê ha krĩ ita jõ pahhi mã me amgõ? Xà ajkĩ krĩ kam mehkrĩ catêjê nõ, nare, jũm cahkrit mã curi ihkrĩ prãm ata quê ha ajkĩ amgõ? — hajỹr.

26Mã Petrô cumã:

— Mehcahkrit catêjê quê ha me amgõ — hane. Mã Jeju cumã:

— Ate to hamãrti mã ne harẽn, ampeaj kam ri ita! Ne ita jarẽn xà te, quê nee curia mehkrĩ catêjê nõ hàmjõr to prãm nare. Cwỳrjapê ri nee ijàmjõr xà nare. Ampo na? Inxũ Cati jũrkwa ri, ne ipê ihkra.

27— Ne nee imã me hũhkra kam me hàmcwỳr catê ita te, pahte amji mã me Pahpãm cupa nare na, cute me pahto amji kam hapac na to prãm nare. Cwỳrjapê ca ha ma hĩpô wỳr tẽ ne kam ajore mẽ. Ne mam ate to tep pro ne to gàpir ata jarkwa kam, ca ha ihpore hy pupu ne capa, ne ma hàmcwỳr catê wỳr to tẽ, ne paxàr jahpan xà na to amgõ — hane. Pê harkwa ita kôat ita hane.

18

Cute ampo kên tête jũm japackre xà

Matew 18.15-35

15Ne Jeju te hanea ne ihkôt me ipa catêjê mã:

— Quê Pahpãm na mehkwỳ nõ acuna mã ihkên xà nõ to, ca ha ma hỹrmã mõ, ne ahte ajpẽn na me ajkrut peaj ne cumã cute ato kên xà ata jarẽ. Quê ha cute apar na, ca ha curia hacpỹ mã me ajpẽn to impej.

16— Quê apar nare, ca hacpỹa mã amji jaxà ne amji caxuw jũmjê to ajkrut, nare, mencrê ne me haprô, ne ma hỹrmã me to mõ. Quê ha cute ato kên xà na me hõmpun xà atajêa na me cumã harẽ. Nãmri pê mam ramã Pahpãm jõ kàhhôc harẽn to hane he: “Quê jũm pyxit peaj mehcukij catê wỳr tẽ, ne cumã jũm jarẽn to kên na, quê ha nee impar nare, nãmri quê ha jũmjê incrê ne cute hõmpun xàa na ajpẽan kôt me harẽn na, quê ha ihtỳj me kampa” hane. Quê ihhêaj to me akampa ne ihkên ton jicu, ca ha hacpỹa mã me ajpẽn to impej.

17— Quê ihhêaj to me akwỳ nõ ata me apar nare, ca ha Pahpãm na mehkwỳ mã ihcunea na harẽn pa, mãr quê taa me acuxà cumã mehcakôc. Quê ha nee Pahpãm na mehkwỳ par nare na, quê ha cupê mehcahkrit pyràc, ne cupê Pahpãm jarkwa jahkre kêt catêjê nõ, ne cupê Pahhiti jarkwa jirô pê ihpỳpỳm catê. Ne cupê amjia kôt ipa to prãm catê, ne ihtỳj ampo kêanre ton to ipa.

Me pahte ampo ton itajê cunea na, Pahpãm me pahto amji japackre

18— Ỹhỹ, pom ate pjê kam ampo kên cahpêrhyr ita, hanea ne côjkwa kam ate ihcahpêrhyr. Ne hanea ne ate pjê kam ampo pej to tojnõ ita, hanea ne côjkwa kam ate to tojnõ.

19— Ne hanea ne pjê kam cute ito amji mã mehhimpej atajê, quê ha jũmjê ajkrut ne ijaprỳa na, ajpẽan kôt me hàhwỳr na, quê ha côjkwa kam Inxũ Cati ihtỳj ampo na me hàhwỳr xà ata to me cumã. 20Ne quê jũ ri jũmjê incrêre cakrô, amji mã ijaprỳ to pôj xà ata kam, wa ha ramã ame cahê na ipa — hajỹr.

Cu ha jũm te me pahto kên ata kam me pancryc jicu ita na

21Mã Petrô Jeju na hàhtêp ne ihcukij ne cumã:

— Ijõ Pahhi, jũ mã wa ha? Xà wa ha ikjê te ito kên to xet xà ata na kam icryc jicu, ne cute ito kên atajê na to tojnõ to xet? — hane.

22Mã cumã:

— Jũ wỳr ca cute ato kên xà ata jahpan xà na, kam acryc jicu to xet peaj. Ca ha cute ato kên ata na to tojnõ to xetxẽnta, ne nee cormã kam acryc jicu to tojnõ nare — hane.

Jũm te nee ihkwỳ nõ te to new ata to tojnõ nare jarẽn xà

23Ne Jeju mehcunea mã ihkôt harẽn to:

— He côjkwa kam Pahpãm himpej xà te amji kam hapac xà pê ihhêj rũm jũmjê te hõ pahhi mã me hàpên, ne cute ajpẽn mã me hõ new to mehcakôc, ne ahna me ajpẽn par ata pyràac. 24Ne mam cute ihpore to, cute to new to mirjãw ata, pahhi ata wỳr cator. 25Mã cumã hàpên catê ata pê cute to new catihti ata caxuw ihpore jamreare. Mã hamre, hõ pahhi te jũm te to new ata to ampo na hàhpan na me mẽn, hĩxi me mehkra mea mã. Ne hanea ne hàhcukrêj cunea to hõ new ata caxuw ihpore na me to hàhpan par na, cute me mẽn.

26— Mã cumã hàpên catê ita hõ pahhi cuna mã ihkõn krã na hỹr, ne cute ahna hàhwỳr ne cumã:

— “Ijõ pahhi, ito amji mã awjamã, wa ha itỳj amã ijàmjõr to imõr ita kam ijàmjõr pa!” hane. 27Mã hõ pahhi mã caprĩ xà, mã cute hõ new catihti ata mea mã, ihcunea na to tojnõ.

28— Mã ma cute hõ pahhi to new ata na tẽ. Ne cute jũm te ihpore hy te xẽj peaj to, to new ata cajpar. Mã cute jũm ita jõkre ri ihcuhtom, ne apu to ahcujrõ ne cumã:

— “Imã amgõ! Ampo to ate ito new ata jahpan xà na imã amgõ!” hajỹr.

29— Mã jũm ita cuna mã ihkõn krã na hỹr, ne ahna hàhwỳr, ne cumã harkwa to:

— “Ito amji mã awjamã, wa ha itỳj amã ijàmjõr to imõr ita kam ijàmjõr pa!” hajỹr.

30— Cakrô, mã nee ajte cute impar nare, ne ihkên mã mẽn. Ne cute me hacjên xà kam haxàr, mãr quê curia ihcuhhê, ne ihcuhhê xà ata to cumã amgõ.

31— Mã hamre, me hàpên catêjê na mehkwỳ nõ, cute ihkên ton ita na hõmpun, ne apu kam incryac to incryc, ne ma hõ pahhi te to tojnõ ata wỳr tẽ, ne cute cumã harẽn par.

32— Mã pahhi te hipêr cumã hàpên catê ata na hàhwỳr ne cumã harkwa to:

— “Imã hàpên catê kêanre ita! Ca ate iwỳr, wa ite ate ito new catihti ata na ato tojnõ, ca ma tẽ. 33Ne nee ate amji cuxà akwỳ nõ ata caprĩ, ne to tojnõ nare icuxà, pom wa ite acaprĩ ne amã hikran, ca ma tẽ ita? Ampo na mã ate icuxà to hajỹr nare?” hane. 34Ne hõ pahhi ita apu kam incryac to incryc, ne ma me hacjên xà wỳr cute cumã hàpên catê ata kujahêc, mã cute me haxàr. Na quê ha curia ihcuhhê, ne amji pupun to kêanre to ihcuhhê, ne xa cute ampo to hõ pahhi to new atajê cunea jahpan xà na hàmjõr pa, ne cormã amji caprã — hajỹr.

35Ne Jeju te me cumã hũjarẽn jicu xàa kam me cumã:

— Ca ha cute me ato new catêjê me, cute me ato kên catêjê atajê to tojnõ ne me hicu nare na, quê ha côjkwa kam Inxũ Cati me acuxà nee ate me to kên atajê to tojnõ ne hicu nare — hajỹr.

20

Pur jõ pahhi me cumã hàpên catêjê jarẽn xà

Matew 20.1-16

1Mã Jeju te hipêr me cumã hũjarẽn ne me cumã:

— Côjkwa kam Pahpãm himpej xà te amji kam hapac xà pê ihhêj rũm pĩxô krô kre catêjê jõ pahhi pyràac. Ne ma hãn ne iràràtia na, cumã me hàpên catêjê japên to pra, cute mehkwỳ cajpar, ne hàpên xà na me ajpẽn par prãmte. 2Ne pê pjê ata kam, pê amcro pyxit to me hàpên jahpan xà na ihpore hy pyxit to ajco me amji mã amgõ. Na ri mehkôat amcro pyxit to me hàpên to pyt jahpan xà na ihpore ihhy pyxit to me cumã hàmjõr xà na cute me ajpẽn par. Ne ma cute me hàpên xà wỳr mehkujahêc, mã me hàpên to mõ.

3— Mã ramã ahna pyt jàpir, mã ma krĩ cape na hipêr cumã me hàpên catêjê japên to tẽ. Ne curi cute me hũmre kwỳ te nee ampo to me hàpên nare, ne cama ame ipa atajê kwỳ pupun. 4Mã me cumã: “Ca ha me hanea ne me imã ijõ pĩxô to apê, wa ha ate me gàpên xà atajê jahpan xà na catyt kam me amã amgõ” hane. 5Mã ma me mõ.

— Mã ramã pyt me pahkrã jimoc kam hỹr xàa kam, cute hipêr itajê to hajỹar, ne cute me haprôr, cumã me hàpên xà caxuw. Ne ramã pyt pec to mõ, mã cute hipêr itajê to hajỹar. 6Ne ramã pyt xàr xàa wỳr, mã ma hacpỹ mã curi cute me cumã hàpên catêjê japrôr xà wỳr amji jaxàr. Ne cute hipêr me hũmre kwỳ pupun, mã mehkrĩ, mã cute mehcukij to: “Ampo na mã ita kam ampo to me gàpên nare kam, me ana pyt?” hajỹr.

7— Mã me cumã: “Ampo na? He nee jũm te me imã me ijàpên xà nõ jarẽn nare na ri” hajỹr. Mã pĩxô na pur jõ pahhi te mempar ne me cumã: “Ca ha hanea ne imã me apê” hajỹr.

8— Mã pyt xàr xàa kam, mã pĩxô na pur jõ pahhi te cumã me hàpên catêjê jõ pahhi na hàhwỳr ne cumã: “Me hàpên catêjê mã akij, ne me cumã gàmjõr pa. Ne ca ha hapua na ite me haprôr atajê mã mam gàmjõr kam tẽ, ne hapua na ite mam me haprôr itajê mã amgõ” hajỹr. Mã harkwa kôt cute ton.

9— Mã ramã pytre kam, me hàpên kam cute me to ihtẽm catêjê atajê te ahpỹanre na ihpore ihhy pyxit ne mencwỳr par. 10Mã iràràtia na cute me hàpên kam ihtẽm catêjê atajê, ihtỳj me hirôa pê me hàmcwỳr na me amji cãmjĩ cakrô, mã cute me cumã ihpore ihhy to ihcahkũm atajêa jõr. 11Mã cute amencwỳr, ne me hõ pahhi na mehcakôc kam mehtẽm. 12Ne me cumã: “Pỳhàpà! Pom hapua na me hũmre jàpên kênre itajê jàmcwỳr xà me, me ijàmcwỳr xà ita pipẽan ajte? Wa iràràtia na ite me ijàpên kam itẽm. Ne amcro mã me ijũcanãar kam, ite me ijàpên to pyt cakrô, mã ajte me ijàmcwỳr xà itajê pipẽan!” hajỹr.

13— Mã pĩxô na pur jõ pahhi te me cumã harkwa to: “Me ikwỳ nõ catêjê me ikampa, wa nee ite to ihnõ cupan nare. Mãr cu pahte ihpore hy pyxit peaj na ate me gàpên to pyt na, pahte me ajpẽn par ta? 14Me gõ pore incwa, ne ma me gũrkwa wỳr me to pra. Wa mam ite hũmre mã ijõ pore to ijàmjõr to prãm ata to, wa ite hapua na hũmre itajê mã ijàmjõr, ne me ato ipipẽn partu. 15Xà wa ha nee ajkĩ ite ijõ pore to ijàmjõr na prãm ata to ijàmjõr nare? Xà ca ite me to impejti xà ita jũ na, ca ame kam acryc?” — hajỹr.

16Ne Jeju te harẽn jicu xà kam me cumã:

— Quê ha jũ caxuw Pahpãm pê pĩxô na pur jõ pahhi ata pyràac. Ne mehkryjre me, me cati to ajpẽan. Ne hapua na me ipa itajê me, mam me ipa catêjê to ajpẽan — hajỹr.

21

Mehkra te hũm kam hapac, ne me kam hapac nare jarẽn xà

Matew 21.28-32

28Ne Jeju te cute amehcukij catêjê mã ampo to hahkre prãmte me cumã:

— He pê hũmre nõ mã ihkra xũmre ajkrut. Mã cute mam ihkà ita mã harkwa to: “Ikra, ita kam ca ha imã ite pĩxô krô kre xà ata kre” hajỹr.

29— Mã ihkra ita te impar ne cumã harkwa to: “Imã imõr prãm nare” hane. Ne hapu na cute amji kam hapac, ne ma tẽ.

30— Mã hanea ne ihkra nõ mã cute harkwa to: “Ikra, ita kam ca ha imã ite pĩxô krô kre xà ata kre” hajỹr. Mã ihkra ita te impar ne cumã: “Ỹhỹ inxũ, wa ha itỳj tẽ” hajỹr cakrô, nee mõr nare.

31— Mẽr hõhõ, wa ha ita na me acukij. Me amã, jũm mã pê hũm te amji mã ampo na to prãmti xà ata to? Xà mam kà ita, nare, hapu na ita? — hane. Mã cute impar ne cumã:

— Por mam ihkra xũmre kà ata — hajỹr. Mã Jeju cumã:

— He me apê hapu na jũm mã ihkra ata pyràac. Ne atỳj me garkwa to me apê Pahpãm kôt me apa catêjê na me amji jarẽ, ne nee ihkôt me apa nare. Me amãa me hũhkra kam me hàmcwỳr catêjê atajê me, pyjê inxyre atajê me girôa pê mehkêanre cakrô, mãramã me acumam Pahpãm himpej xà mã mencjêj to me mõ. 32Ampo na? Pê Jowãw ajpên me awỳr mõ, cute me amã pry ata jarẽn prãmte, ca ajte nee ate mempar ne amji mã me to me ahimpej nare. Ne me hũhkra kam me hàmcwỳr catêjê me, pyjê inxyre atajê te mempar pyrentu. Ca ate me ita pupun cakrô, ca nee ate me to amji mã me ahimpej ne mempar nare — hane. Mã ma me pra, ne nee hipêr cute mehcyt nare.

25

Pyjê te tej jarẽn xà

Matew 25.1-13

1Mã Jeju te, cute amji jaxàr xà to me cumã hahkre prãmte me cumã:

— Amcro ata kam, quê ha côjkwa kam Pahpãm himpej xà ata pê ihhêj rũm me cuprỳ te tej atajê pyràc. Ne cute ahpỹanre na me hõ pôc xà incwỳr, ne pry cahti ri me to jũm xũmre jikwa tuw xà ata jikaj. Ne caxwa ri ihtỳj mehkrĩ ne me hikaj, cute me hũnãr ne mehkôt cahãj ata jũrkwa kam amji kĩn wỳr me hàr prãmte.

2— Ne me cuprỳ te xĩc ne mehkrã nare, ne mehkwỳ te xĩc itajê quêt mehkrã kre te amji jahkre pejti. 3Ne por mehkrã nare atajê te ame hõ pôc xà incwỳr, ne nee caxuw amji mã me cacô incwỳr nare. 4Mã quêt mehkwỳ te amji mã me cacô incwỳr. 5Mã cormã hũmre jikwa tuw xà na mehkwỳ itajê apu mehkên, mã ame hõt ne pry cahti ri ame hikaj xà ame hikwa ne ame gõr.

6— Mã ramã caxwa picapôn kam, cute mehkrãhhia kam mencrer na mempar. Mã me cumã caràr to: “Ramã me hikwa tuw xà na mehkwỳ me amji to mõ! Ajpên cuna mã me pra!” hajỹr.

7— Mã me cuprỳ te me tej itajê amehkrĩ, ne ame ipimprar, ne cute ame hõ pôc xà atajê to impej par, mãr quê me cumã ihpôc pej. 8Mã hamre me cuprỳ krã nare atajê pê ihpôc xà cacô jamre, mã me cupê ihtyc, mã mehkwỳ mã: “Me imã gõ pôc xà cacô kwỳ incrire ne. Ampo na? Ramã me ipê me ijõ pôc xà cacô jamre, ne ramã ihtyc to mõ” hajỹr.

9— Mã me cuprỳ krã kreti atajê me cumã: “Jũ wỳr quê. Hamreare, jũ wỳr quê incrire ita kam me pahcatwỳ. Ca ha ma me pra ne caxuw amji mã mehkwỳ japrô” hane.

10— Mã ma ihpôc xà cacô kwỳ japrôr to me pra, mã me hakàn pê me hikwa tuw xà na mehkwỳ cator. Mã cute me cumã me hikwa tuw atajê jũrkwa jarkwa jihê mẽn, mã amji kĩn wỳr mehkôt me hàr. Mã me ahna cute me to hihê.

11— Mã me ahna ahtũmre, mã mehkrã nare atajê te amji mã me cacô japrôr, ne me cator, ne ame caràr to: “Pahhi, pahhi, cama me ijamã, wa me cuxà me acjêj!” hane.

12— Mã me cumã: “Ipê me gahkre kêatre, wa nee ite pry cahti ri me anõ pupun nare. Ne ramã ikre mã mencjêj xà jirô pê ihpỳm, mã hihê” hane.

13— Hõhõ, cwỳrjapê ca ha me amji jamã, ne me gàhcuprõn hiahpuro, nãmri me apê ipê me Ahàkà te amji jaxàr xà jõ amcro ata jahkre kêatre, côt ca ihhêaj to ahtwỳ — hajỹr.

Me ajpẽn pê me pahcunea to ipicokjêr xà

Matew 25.31-46

31Mã Jeju te me cumã Pahpãm te mehcukij xà to hahkre prãmte me cumã:

— Quê ha me Ahàkà amji to Pahhiti, ne ajpên ahpar mã mõ, cumã memprar catêjê cunea me, ne pahhi krĩ xà catia ata kam me jỹ. 32Quê ha pjê kam mehkrĩ atajê cunea cuna mã me cuprõ, quê ha me to ajcokjê. Pom ahnaa mã carà cahàcre hôhti to me ipijapar catêjê, hãn ne ihhôhti ita pê, increcrerti to caprã ne to ajcokjê he, ita na quê ha me ato. 33Ne quê ha awpôc rũm carà cahàcre hôhti to cuprõ, ne awke rũm ihhô nare itajê to cuprõ.

34— Ita na wa ha ipê me gõ Pahhiti awpôc rũm me xa itajê mã ijũjarẽn to: “Por Inxũ te me ato impej atajê, ajpên me mõ. Ajpên me mõ ne ihhimpej xà krac ri me axà. Por pê mam pjê te amji ton xwỳjrea na, Inxũ me amã ihhimpej xà to ata mã, ca me acjêj. 35Ampo na? Nee mã ampo na nare. He pê imã prãm, pê ca me imã ijarte. Ne imã kôr, pê ca me ikõm. Ne icahkrit cakrô, pê ca me gũrkwa wỳr me ijaprô. 36Ne pê ipê ikà nare, pê ca me imã ikà gõ. Ne pê wa ixà, pê ca me ijamã. Ne pê me hacjên xà kam me ijaxà, pê ca ma me ipupun to me apa” hajỹr.

37— Mã mempejti atajê te mehcukij to: “Pahhiti, jũ caxuw ri amã prãm, wa ite me amã gõ jõr? Ne amã kôr, wa ite me amã cô jõr? 38Ne jũ caxuw ri acahkrit, wa ite me ijũrkwa wỳr me gaprôr? Nare, apê akà nare, wa ite me amã me akà ita jõr? 39Ne jũ caxuw ri axà, nare, cute me gaxàr, wa ite me apupun prãmte awỳr me mõ?” hajỹr. 40Mã Pahhiti te impar ne me cumã: “Ampeaj kam wa ha me amã awjarẽ, por ikôt me ipa catêjê kryjre nõ mã ate me acaca xà ton ata, imãa ca ate me ton” hajỹr.

41— Jirô pê mã ri cute awke rũm amehcuhhê atajê mã: “Icuna mã me akêanre atajê, ipê me ajcamẽ. Ne ma Xatanaj me, cumã memprar catêjê mã, ite me to kên xà na cuhy tyc xà nare ton ata wỳr me pra. 42Ampo na? Nee mã ampo na nare. He pê imã prãm, pê ca nee me imã ijarte nare. Ne imã kôr, pê ca nee me ikõm nare. 43Ne pê icahkrit, pê ca nee me gũrkwa wỳr, me ijaprôr nare, ne ipê ikà nare, pê ca nee me imã ikà jõr nare. Ne pê ixà, pê ca nee me ijamãr nare, ne pê me hacjên xà kam me ijaxà, pê ca nee kam me ito amji japackre ne me ipupun nare” hane.

44— Mã mehkên catêjê te mehcukij to: “Pahhi, jũ caxuw wa ite me amã prãm na me apupun, ne amã kôr me, acahkrit me, apê akà nare me, axà me, me hacjên xà kam ite me apupun, ne nee ite me atehcajpar nare?” hajỹr.

45— Mã Pahhiti me cumã: “Ampeaj kam wa ha me amã awjarẽ, ca hãn ne mehkryjre atajê tehcajpar prãm nare, ne me hicu ita kam, nee ate me itehcajpar nare, ne hanea ne ate me ijicu, ne me icaca” hane.

46— Hõhõ, pom mehkên te me hajỹrjê, quê ha ma mehkên mã mencjêj xà ata wỳr me pra, ne curia quê ha amji pupun to kêanre to mehcuhhê rohnỳtti mã. Quê ha hanea ne, mempejti atajê ma mencaca xà impejti tĩr rohnỳtti mã xà ata wỳr me pra — hane.

27

Pê Juta amji cura

Matew 27.3-10

3Pê Juta Carijot xwỳ ata te Jeju curê xwỳn catêjê mã hahkre. Mã cute ihkên mã me mẽn. Mã cute nee me curê xwỳn pê amji pytàr nare na hahkre pej, me ajkaam amji mã:

— An! Wa ite to ihcupan crire nare! Ne ite ijõ Pahhiti kên mã mẽn. Ne quê ha ihtỳj xãmte mehcura! Wa ha tẽ ne intête mehcahpêrta — hajỹr. Ne cute ihpore hy te trĩnta atajê pyr, ne ma hacpỹ mã Pahpãm to amji kam me hapac xà jũrkwa wỳr, cute Pahpãm mã mehcajrẽn catêjê jõ pahhi me, prohti kam wỳr to tẽ. 4Ne curi to cator ne me cumã:

— Pom ite me amã ihpore hy te trĩnta na ijõ Pahhi kên nare ata jõr ita. Nãmhã he, mĩ! Hacpỹa mã me apy! Imã ihkĩn nare. Wa ite to ihcupan. Ampo na? He nee hũmre ita kên nare, ne impejti cakrô, wa ite me amã hõr xà ita kôt ca ha xãmte mehcura — hajỹr. Mã me cumã:

— Wa nee ita na me ato amji japackre prãm nare, atea ca amji mã ita ton — hane. Ne nee me cumã hacpỹ mã me ihpore pyr prãm nare.

5Mã Juta te Pahpãm to me amji kam hapac xà jũrkwa kam ihpore hy ata to me cumã hũcapêr, ne ma tẽ. Ne jũ ita ri cute amji jõkre kwỳr ne ihtyc.

6Mã cute mehpore ata to cuprõn ne me ajpẽn mã:

— Ihpore ita te ri jũm tyc xà ata japrôr, na ri cupê me caprô jõ pore. Na ri Mojxe xwỳ te me pajapackre xà kam, Pahpãm jũrkwa kam pahte me ihpore ita to me pajàhhuc xà na ihkaj na — hajỹr. 7Cwỳrjapê ri cute ihpore ata na me ajpẽn par, ne cute me to carẽc te pot ton catê ata pê, hõ pjê ata japrôr, mehcahkrit jarêt xà caxuw. Ne cute mehcahkrit jarêt xà na me ton. 8Cwỳrjapê ri ita kam cormã cute me pjê ata mã haprỳ to: “Me caprô jõ pjê” hane. 9-10Ne pê ramã rỳ pêa mã Jeremij xwỳ pê Pahpãm jarkwa to ihcakôc catêjê nõ ata Pahpãm jarkwa na hõ kàhhôc kam, ita na ihhôc to hane he:

“Mã Juta catêjê te me hõ pahhi kên mã me mẽn jahpan xà na,

mehpore hy te trĩnta jõr na me ajpẽn par,

ata ri hacpỹa ne cute me ipyr,

ne me to pjê te pot ton catê pê hõ pjê japrôr” hane.

Mã ahnaa cute hajỹr.

Pê Pirat mã hĩxi cupê Jeju cawpa

Matew 27.19

19Ne cormã Pirat pahhi krĩ xà kam jỹ ne apu Jeju cukij, me ajkaam mã hĩxi te harkwa kujahêc ne cumã:

— Ca ha nee hũmre pejti te jũ caxuw ampo kên ton nare ata to kên nare. Ampo na? He caxwa ri ite hũtir kêanre — hajỹr.

Pê pĩ na me Jeju xôr na harkwa

Matew 27.24-31

24Mã Pirat te nee me cupê Jeju mã hikran nare na amji jahkre pej. Mã ame hàhkrihkrit catia kam, me hàhtôti atajê ihtỳj me pahhi jũhhyr prãm. Mã pahhi ata te nee Jeju curan na me cumã hũjahkre nare na amji jarẽn xà caxuw, cô na hàhwỳr, ne kam hũhkra cuhhõn, mehcunea kam mare mã. Ne hũhkra cuhhõn kwỳa kam cute me cumã:

— Wa nee ite hũmre ita curan na me amẽn nare, ne me atea ri mehcuran xà — hajỹr. 25Ne mehcunea te caràr to:

— Me imã, ite mehcuran jahpan xà na, ihtỳj me ikam me ikên pỳm, ne hanea ne me itàmxwỳ kam ihpỳm na to prãm — hajỹr.

26Mã Pirat pê pahhi ata te me cumã Parapa mã hikran. Ne cute pryti kà to Jeju cahhyr na me mẽn, ne pea cute krãhtare mã me hõr, mãr quê mehcahhy catia, ne pĩ na me cuxô ne mehcura.

27Mã ma krãhtare atajê me to ihhimpej catê pê Pirat ata jũrkwa wỳr Jeju to me mõ, ne curia cute krãhtare cunea to cuprõn, mã cute mehkrã tu ne to xa. 28Ne cute me cupê ihkà to pôj, ne me ahna pahhi kà tepti japjêhti ata mẽn, ne me cumã to ihkà. 29Ne hômjĩ to me pahhi krãhkà ne ihkrã mã me haxàr. Ne awpôc rũm hũhkra mã pĩ nõ to pahhi jõ kô ne me haxàr. Mã curia me cuna mã to xa. Ne me to hapactu xà kêanre ata kam me to incrà, ne cuna mã mehkõn krã na mehkrĩ ne me cumã:

— Apê Juta catêjê jõ pahhi catia ne apej! — hane. 30Ne kam me harcô rẽ, ne hũhkra kam me cupê pĩ ata to pôj, ne ihkrã kam me to ihcahhy. 31Ne cute me to hapactu xà kêanre ata jirô pê intête me cupê pahhi kà tepti ata caxàr, ne hacpỹa mã ihkàa to me cumã ihkà. Ne ma pĩ na cute menxôr ne mehcuran xà ata wỳr me to mõ.

Jeju tyc xà wỳr awcapàtkô

Matew 27.45-46

45Mã ramã pyt me pahkrã jimoac kam hỹr xàa kam, cute hàhcujro to hicu, ne ampeaj kam awcapàtkô, ne awcapàtkô ita na pyt pipkjêr. 46Ne pyt pec pejti kam Jeju kỳjti pêa mã caràr ne:

— Inxũ Cati, Inxũ Cati! Ampo na mã ahte ate irer to hajỹr? — hane.

Pê krĩ jamãr catêjê Jeju kre jamã

Matew 27.62-66

62Ne ramã Juta catêjê kôt xà jõ amcro ata cator. Ne Pahpãm mã mehcajrẽn catêjê jõ pahhi kwỳ me, Parixêw catêjê me, Pirat pê pahhi me, cute me ajpẽn par. 63Ne me cumã harkwa to:

— Me ijõ pahhiti, wa ite cormã me Jeju xwỳ hêj xi xà ata to me amji japackre, nãmri cute amji jarẽn to: “Quê ha ina amcro incrê, wa ha hacpỹa mã itĩr” hajỹr. 64Ne cu ha pahtỳj me harêt xà ata jamãr to impeaj ne, quê ha xa ahna amcro incrê, cu ha cormã me hamãr jicu. Nãmri cu ha me ita ton nare, quê ihhêaj to ihkôt me ipa catêjê me hĩ to ahkĩ, ne me harẽn to: “Hacpỹa mã ihtĩr!” hane. Quê ha mehhêj xi xà ita, mam ita jirôa pê ihkêanre ne — hajỹr. 65Mã Pirat te me cumã harkwa to:

— Nãmhã ijõ krãhtare catêjê amehcuhhê he. Ca ha me haprô, ne me to mõ, ne cute me harêt xà ata jamãr na me amẽ, quê me hamãr to mempeaj ne — hajỹr. 66Mã ma cute me haprôr, ne me to pra. Ne cute me kẽn kre kam me harêt xà ata jarkwa na, me ihtô xà to me ihtô, jũm te aracri ihcaxun cupate. Ne curia ame ahna me ipa, ne ame hamãr to ame ipa, ne ma mehcuhhê ne me hõmpu, ne me hamã.

28

Krãhtare ame cumã hêj xi jarẽn na ajpẽn pa

Matew 28.11-15

11Ne cormã pyjê krĩ wỳr pry kôt me mõr kwỳa kam, mã krãhtare te Jeju kre jamãr atajê kwỳ te Juta catêjê jõ pahhi kwỳ atajê mã Jeju kre te jũ mãn xà atajê cunea na harẽn par. 12Jirô pê mã ri cute jũ mã me ton xà ata na ahna me ajpẽn par, ne me krãhtare kwỳ mã ihpore catia ne hõr, ne me cumã:

13— Ca ha me gũjarẽn to ame apa to me hane he: “Wa me ijikwa ne me gõr, mã Jeju kôt me ipa catêjê cator, ne ma cute me hĩ to hàhkĩj ne me to tẽ” hane.

14— Quê ha me pajõ pjê jõ pahhiti ita kampa, ne ajteare mã ampo to kam amji kampa, wa ha me cumã ate me harẽn xà itajêa na harẽ. Hamre quê ha cute, me ite me to amji kam me ijapac xà ita na to amji kampa, quê ha nee me amã ihkên xà nõ cator nare — hajỹr. 15Mã pea Jeju kre jamãr catêjê atajê te me ihpore ita pyr, ne ihtỳj ame cumã mehhêj xi xà na cute me ajpẽn par atajê jarẽn to me ipa. Mã mehhêj xi xà atajê Juta jõ pjê cunea kôt ihcahkũm. Ne cormã ita kam mehhêj xi xà ita ipa.

Pê Jeju pjê cunea kôt ihkôt me ipa catêjê kujate

Matew 28.16-20

16Mã Jeju kôt me ipa catêjê te me õxi atajê, ma, por pê Jeju Hĩpôjajo jõ kẽn to me cumã ihcakôc ata wỳr me mõ. Mã curia Jeju te me cumã amji to ipipẽ. 17Mã cute me hõmpun ne cuna mã mehcunea pỳpỳm, ne Jeju to cute me cati prãmte me to ihcakôc pejti. Mã cormã mehkwỳ me amji mã: “Xà Jejua mõrmõ ajkĩ?” hane.

18Mã ma Jeju me hỹrmã mõ, ne me cumã:

— Inxũ te imã pjê me côjkwa kam ampo cunea to ite ihimpej xà caxuw imã carôt jõr, ne ahna imã harkwa. 19Cwỳrjapê ca ha pjê cunea kam mehkrĩ atajê wỳr me pra, ne catyt kam ijarkwa kôt me ipa catêjê na me to, quê catyt kam ikôt me ipa. Ca ha Inxũ me, Carõ Pejti me, ipê ihkra japrỳ na cô kam mehcumrã. 20Ne ite me amã ampo cunea to ihimpej atajê to me cumã hahkre, mãr quê catyt kam ihcunea kam me hapac to me ipa. Ne wa ha itỳj amcro cunea kam me acahê na ipa, quê ha ahnaa ampo cunea jamre xà kam hàhhuc na, ca me to amji japackrea ne — hane.