Hioba

Księga Hioba

¹Był w ziemi Uz człowiek imieniem Hiob; ten człowiek był doskonały i prawy, i bojący się Boga, a stroniący od zła.

²I urodziło mu się siedmiu synów i trzy córki.

³A jego dobytek stanowiło siedem tysięcy owiec, trzy tysiące wielbłądów, pięćset jarzm wołów i pięćset oślic; miał też bardzo liczną służbę. Był on człowiekiem najmożniejszym wśród wszystkich ludzi Wschodu.

⁴Jego synowie schodzili się i urządzali ucztę, każdy w swoim domu w ustalonym dniu. Posyłali po swoje trzy siostry i zapraszali je, aby jadły i piły wraz z nimi.

⁵A gdy minęły dni uczty, Hiob posyłał i poświęcał ich. Potem wstawał wczesnym rankiem i składał całopalenia stosownie do ich liczby. Mówił bowiem Hiob: Może moi synowie zgrzeszyli i złorzeczyli Bogu w swoich sercach. Tak Hiob czynił zawsze.

⁶Zdarzyło się pewnego dnia, gdy synowie Boży przybyli, aby stanąć przed PANEM, że też szatan pojawił się wśród nich.

⁷Wtedy PAN zapytał szatana: Skąd przychodzisz? Szatan odpowiedział PANU: Krążyłem po ziemi i przechadzałem się po niej.

⁸PAN powiedział do szatana: Czy zwróciłeś uwagę na mojego sługę Hioba – że nie ma nikogo mu równego na ziemi? To człowiek doskonały i prawy, bojący się Boga i stroniący od zła.

⁹A szatan odpowiedział PANU: Czy Hiob za darmo boi się Boga?

¹⁰Czy nie ogrodziłeś zewsząd jego samego, jego domu i wszystkiego, co ma? Błogosławiłeś dziełom jego rąk, a jego dobytek rozmnożył się na ziemi.

¹¹Ale wyciągnij tylko swoją rękę i dotknij wszystkiego, co ma, a na pewno będzie ci w twarz złorzeczył.

¹²Wtedy PAN powiedział do szatana: Oto wszystko, co ma, jest w twojej mocy, tylko na niego nie wyciągaj ręki. I szatan odszedł sprzed oblicza PANA.

¹³Zdarzyło się któregoś dnia, gdy jego synowie i córki jedli i pili wino w domu najstarszego brata;

¹⁴Że do Hioba przybył posłaniec i powiedział: Woły orały, a oślice pasły się obok nich;

¹⁵I napadli Sabejczycy, i zabrali je, a sługi pozabijali ostrzem miecza. Uszedłem tylko ja sam, aby cię o tym powiadomić.

¹⁶A gdy ten jeszcze mówił, przyszedł inny i powiedział: Ogień Boży spadł z nieba, spalił owce i sługi i pochłonął ich. Uszedłem tylko ja sam, aby cię o tym powiadomić.

¹⁷A gdy ten jeszcze mówił, przyszedł inny i powiedział: Chaldejczycy podzieleni na trzy oddziały napadli na wielbłądy, zabrali je, a sługi pozabijali ostrzem miecza. Uszedłem tylko ja sam, aby cię o tym powiadomić.

¹⁸A gdy ten jeszcze mówił, przyszedł inny i powiedział: Twoi synowie i córki jedli i pili wino w domu najstarszego brata;

¹⁹A oto gwałtowny wiatr powiał od pustyni i uderzył w cztery węgły domu, tak że zawalił się na dzieci i pomarły. Uszedłem tylko ja sam, aby cię o tym powiadomić.

²⁰Wtedy Hiob wstał, rozdarł swój płaszcz, ogolił swoją głowę, potem upadł na ziemię i oddał pokłon;

²¹I powiedział: Nagi wyszedłem z łona swojej matki i nagi tam powrócę. PAN dał, PAN też wziął, niech imię PANA będzie błogosławione.

²²W tym wszystkim Hiob nie zgrzeszył ani nie oskarżał Boga o nic niewłaściwego.

¹I znowu pewnego dnia, gdy synowie Boży przybyli, aby stanąć przed PANEM, wśród nich przyszedł też szatan, aby stanąć przed PANEM.

²Wtedy PAN powiedział do szatana: Skąd przychodzisz? Szatan odpowiedział PANU: Krążyłem po ziemi i przechadzałem się po niej.

³PAN zapytał szatana: Czy zauważyłeś mojego sługę Hioba – że nie ma nikogo mu równego na ziemi? To człowiek doskonały i prawy, bojący się Boga i stroniący od zła. On jeszcze trwa w swojej prawości, choć ty mnie pobudziłeś przeciw niemu, abym go niszczył bez powodu.

⁴Szatan odpowiedział PANU: Skórę za skórę; wszystko, co człowiek ma, odda za swoje życie;

⁵Ale wyciągnij tylko swoją rękę i dotknij jego kości i ciała, a na pewno będzie ci w twarz złorzeczył.

⁶Wtedy PAN powiedział do szatana: Oto jest w twojej ręce, ale jego życie zachowaj.

⁷Wyszedł więc szatan sprzed oblicza PANA i dotknął Hioba bolesnymi wrzodami, od stóp aż po czubek głowy.

⁸A ten wziął skorupę, aby się nią skrobać, i siedział w popiele.

⁹Jego żona powiedziała mu: Jeszcze trwasz w swojej prawości? Złorzecz Bogu i umieraj.

¹⁰I odpowiedział jej: Mówisz, tak jak mówią głupie kobiety. Czy tylko dobro będziemy przyjmować od Boga, a zła przyjmować nie będziemy? W tym wszystkim Hiob nie zgrzeszył swymi ustami.

¹¹A gdy trzej przyjaciele Hioba usłyszeli o całym nieszczęściu, które spadło na niego, przyszli, każdy ze swego miejsca: Elifaz z Temanu, Bildad z Szuach i Sofar z Naamy. Umówili się bowiem, aby przyjść i wraz z nim lamentować, i pocieszyć go.

¹²A gdy z daleka podnieśli swoje oczy, nie poznali go. Podnieśli swój głos i płakali, a potem każdy z nich rozdarł swój płaszcz i rzucał proch w górę na swoją głowę;

¹³I siedzieli z nim na ziemi przez siedem dni i siedem nocy i żaden z nich nie przemówił do niego ani słowem. Widzieli bowiem ogrom jego bólu.

¹Potem Hiob otworzył swoje usta i przeklinał swój dzień.

²Hiob odezwał się i zawołał:

³Niech zginie dzień, w którym się urodziłem, i noc, w którą powiedziano: Poczęty mężczyzna.

⁴Niech ten dzień stanie się ciemnością, niech o niego nie troszczy się Bóg z wysokości i nie oświetla go światłość.

⁵Niech go pokryje ciemność i cień śmierci, niech go ogarnie obłok i przerazi mrok dnia.

⁶Niech tą nocą zawładnie ciemność, niech nie będzie liczona wśród dni roku i nie wejdzie w liczbę miesięcy.

⁷Niech ta noc będzie samotna, niech nie będzie w niej radosnego śpiewu.

⁸Niech przeklną ją ci, którzy przeklinają dzień, którzy są gotowi podnieść swój lament.

⁹Niech gwiazdy zaćmią się o zmierzchu, niech nie doczeka się światła ani nie zobaczy zorzy porannej;

¹⁰Bo nie zamknęła drzwi łona mej matki i nie ukryła smutku przed moimi oczami.

¹¹Czemu nie umarłem w łonie? Czemu nie zginąłem, kiedy wyszedłem z łona?

¹²Czemu przyjęły mnie kolana? Czemu przyjęły mnie piersi, abym mógł je ssać?

¹³Teraz bowiem leżałbym i trwał w spokoju, spałbym i odpoczywał;

¹⁴Z królami i z doradcami ziemi, którzy sobie budowali opustoszałe miejsca;

¹⁵Albo z książętami, którzy mieli złoto i napełnili swe domy srebrem;

¹⁶Albo czemu nie stałem się jak ukryty, martwy płód, jak niemowlęta, które nie widziały światła?

¹⁷Tam bezbożni przestają straszyć, tam pozbawieni siły odpoczywają.

¹⁸Tam więźniowie razem wypoczywają i nie słyszą głosu ciemięzcy.

¹⁹Mały i wielki są tam sobie równi i niewolnik jest wolny od swego pana.

²⁰Czemu nędznemu dane jest światło, a życie tym, którzy są rozgoryczeni na duszy;

²¹Którzy z tęsknotą wypatrują śmierci, a ta nie przychodzi, choć jej szukają pilniej niż ukrytych skarbów;

²²Którzy wielce się radują i cieszą, kiedy grób znajdują?

²³Czemu dane jest światło człowiekowi, którego droga jest ukryta i którego Bóg osaczył?

²⁴Kiedy bowiem mam jeść, przychodzi moje wzdychanie, a moje jęki rozchodzą się jak woda;

²⁵Bo to, czego się bałem, spotkało mnie, a to, czego się obawiałem, spadło na mnie.

²⁶Nie byłem bezpieczny, nie miałem spokoju ani odpoczynku, a jednak nadeszła trwoga.

¹Wtedy Elifaz z Temanu odpowiedział:

²Jeśli będziemy rozmawiać z tobą, nie będzie ci przykro? Ale któż może się od mówienia powstrzymać?

³Oto nauczałeś wielu i ręce słabe umocniłeś.

⁴Twoje słowa podnosiły upadającego, a omdlałe kolana wzmacniałeś.

⁵A teraz, gdy to przyszło na ciebie, opadasz z sił, dotknęło cię i się trwożysz.

⁶Czy twoja bojaźń nie była twoją ufnością, a prawość twoich dróg – twoją nadzieją?

⁷Przypomnij sobie, proszę, czy kiedykolwiek zginął ktoś niewinny? Albo gdzie sprawiedliwych wytępiono?

⁸Według tego, co zauważyłem, ci, którzy orzą zło i sieją niegodziwość, zbierają je.

⁹Od tchnienia Boga giną i od powiewu jego gniewu niszczeją.

¹⁰Ryk lwa, głos dzikiego lwa i zęby lwiątek są złamane.

¹¹Lew ginie z braku łupu i młode lwicy rozpraszają się.

¹²Oto potajemnie doszło do mnie słowo i moje ucho usłyszało szept.

¹³W rozmyślaniu o nocnych widzeniach, gdy twardy sen spada na ludzi;

¹⁴Ogarnęły mnie strach i drżenie, od których wszystkie moje kości zadrżały.

¹⁵Wtedy duch przeszedł przed moją twarzą, zjeżyły się włosy na moim ciele.

¹⁶Stanął, lecz nie rozpoznałem jego wyglądu, tylko jakiś kształt był przed moimi oczami; nastała cisza, a potem usłyszałem głos mówiący:

¹⁷Czy śmiertelny człowiek może być sprawiedliwszy niż Bóg? Czy człowiek może być czystszy niż jego Stwórca?

¹⁸Oto swoim sługom nie ufa i w swoich aniołach dostrzega braki;

¹⁹O ileż bardziej w tych, którzy mieszkają w domach glinianych, których podstawa jest w prochu – łatwiej ich zgnieść niż mola.

²⁰Od poranka aż do wieczora są gładzeni; giną na wieki, a nikt tego nie zauważa.

²¹Czy ich wspaniałość nie przemija wraz z nimi? Umierają, ale nie w mądrości.

¹Wołaj więc, jeśli jest ktoś, kto by ci odpowiedział; i do którego ze świętych się zwrócisz?

²Gniew bowiem zabija głupiego, a prostaka uśmierca zawiść.

³Widziałem głupiego, jak zapuścił korzenie, lecz zaraz przekląłem jego mieszkanie.

⁴Jego synowie są daleko od ratunku, zostają zdeptani w bramie, a nie ma nikogo, kto by ich ocalił.

⁵Jego żniwo głodny pożera, wydobywa je spośród samych cierni, a chciwy pochłania ich bogactwa.

⁶Utrapienie bowiem nie powstaje z prochu ani z ziemi nie wyrasta niedola;

⁷Lecz człowiek rodzi się na niedolę, jak iskry z węgla wzlatują w górę.

⁸Ja jednak szukałbym Boga i Bogu przedstawił swoją sprawę;

⁹Który czyni rzeczy wielkie i niezbadane, cudowne i niezliczone;

¹⁰Który zsyła deszcz na ziemię i spuszcza wody na pola;

¹¹Który pokornych stawia wysoko, a smutnych wywyższa ku zbawieniu;

¹²Który wniwecz obraca zamysły przebiegłych, tak że ich ręce nie wykonują ich zamiaru;

¹³Który chwyta mądrych w ich przebiegłości, tak że rada przewrotnych szybko upada.

¹⁴Za dnia napotykają ciemność, a w południe idą po omacku jak w nocy.

¹⁵On wybawia ubogiego od miecza, od ich ust, i z ręki mocarza.

¹⁶Tak to uciśniony ma nadzieję, a nieprawość zamyka swe usta.

¹⁷Oto błogosławiony człowiek, którego Bóg karze; nie gardź więc karceniem Wszechmocnego.

¹⁸On bowiem rani, ale i opatruje, uderza, a jego ręce uzdrawiają.

¹⁹Z sześciu nieszczęść cię wyrwie, a w siódmym nie dotknie cię zło.

²⁰W głodzie wybawi cię od śmierci, a na wojnie od mocy miecza.

²¹Przed biczem języka będziesz zasłonięty i nie ulękniesz się spustoszenia, gdy nadejdzie.

²²Będziesz się śmiał ze spustoszenia i głodu, nie będziesz się bał zwierząt ziemi.

²³Zawrzesz bowiem przymierze z kamieniami na polu, a okrutny zwierz polny będzie żyć z tobą w pokoju.

²⁴I poznasz, że twój przybytek jest spokojny; odwiedzisz swoje mieszkanie, a nie zgrzeszysz.

²⁵Poznasz też, że twoje potomstwo się rozmnoży, a twoje dzieci będą jak trawa ziemi.

²⁶W sędziwym wieku zejdziesz do grobu, jak snop zboża zbierany w swym czasie.

²⁷Oto do tego doszliśmy i tak jest. Słuchaj tego i rozważ to sobie.

¹Hiob zaś odpowiedział tymi słowami:

²O gdyby dokładnie zważono moją udrękę i włożono na szalę całe moje nieszczęście!

³Byłoby to cięższe niż piasek morski. Dlatego moje słowa plączą się.

⁴Tkwią we mnie bowiem strzały Wszechmocnego, których jad osuszył mego ducha, a strachy Boże walczą przeciwko mnie.

⁵Czy dziki osioł ryczy, gdy ma trawę? Czy wół ryczy nad swoją paszą?

⁶Czy można zjeść niesmaczną rzecz bez soli? Czy ma jakiś smak białko jajka?

⁷Czego się przedtem moja dusza nie chciała dotknąć, jest to teraz moim bolesnym pokarmem.

⁸Oby się spełniła moja prośba i Bóg dał mi to, czego pragnę!

⁹Oby się Bogu spodobało to, aby mnie zniszczyć, aby opuścić rękę i mnie odciąć!

¹⁰Wtedy miałbym jeszcze pociechę – chociaż pałam boleścią, niech Bóg mi nie folguje – nie zataiłem bowiem słów Świętego.

¹¹Jaka jest moja siła, abym miał wytrwać? Jaki jest mój koniec, abym przedłużał swoje życie?

¹²Czy moja siła jest siłą kamieni? Czy moje ciało jest ze spiżu?

¹³Czy moja obrona nie jest we mnie? Czy mój rozsądek odszedł ode mnie?

¹⁴Strapionemu należy się litość od przyjaciela, ale on opuścił bojaźń Wszechmogącego.

¹⁵Moi bracia zawiedli jak potok, odpływają jak gwałtowne potoki;

¹⁶Które są mętne od lodu, w których śnieg się ukrywa;

¹⁷W czasie roztopów znikają; w czasie upałów nikną ze swego miejsca.

¹⁸Wiją się ścieżki ich dróg; rozpływają się w nicość i giną.

¹⁹Podróżni z Temy wypatrywali ich; wędrowcy z Seby pokładali w nich nadzieję.

²⁰Ale zawiedli się w oczekiwaniu, przyszli tam i zawstydzili się.

²¹Staliście się niczym; widzicie moją niedolę i lękacie się.

²²Czy powiedziałem: Przynieście mi coś? lub: Dajcie mi z waszego majątku?

²³Lub: Wybawcie mnie z rąk wroga? lub: Wykupcie mnie z rąk okrutników?

²⁴Pouczcie mnie, a zamilknę; pokażcie mi, w czym zbłądziłem.

²⁵O jak mocne są słowa prawdziwe! Ale cóż sprawi wasze obwinianie?

²⁶Czy zamierzacie ganić moje słowa i mowę zrozpaczonego, jakby były wiatrem?

²⁷Nawet sierotę przytłaczacie i kopiecie doły pod swoim przyjacielem.

²⁸Teraz więc zechciejcie spojrzeć na mnie, a zobaczycie, czy kłamię wam w oczy.

²⁹Zawróćcie, proszę, a niech nie będzie w was nieprawości; zawróćcie, a poznacie moją sprawiedliwość w tym.

³⁰Czy w moim języku jest nieprawość? Czy moje podniebienie nie rozeznaje przewrotności?

¹Czy człowiekowi nie jest wyznaczony czas na ziemi? Czy jego dni nie są jak dni najemnika?

²Jak sługa pragnie cienia, jak najemnik oczekuje zapłaty za swoją pracę;

³Tak moim udziałem są miesiące próżne, a przeznaczono mi noce bolesne.

⁴Gdy się kładę, mówię: Kiedy minie noc, abym mógł wstać? I jestem pełny niepokoju aż do świtu.

⁵Moje ciało pokryte jest robactwem i strupami w prochu, moja skóra pęka i ropieje.

⁶Moje dni biegną szybciej niż czółenko tkackie i przemijają bez nadziei.

⁷Pamiętaj, że moje życie jest wiatrem, moje oko już nie zobaczy dobra.

⁸Oko, które mnie widziało, już mnie nie zobaczy. Twoje oczy są zwrócone na mnie, a mnie już nie ma.

⁹Jak obłok się rozchodzi i przemija, tak ten, kto zstępuje do grobu, nie wraca.

¹⁰Nie wróci już do swego domu ani nie pozna go już jego miejsce.

¹¹Dlatego nie mogę powstrzymać swoich ust, będę mówił w utrapieniu swego ducha, będę narzekał w goryczy swojej duszy.

¹²Czy jestem morzem albo wielorybem, że postawiłeś przy mnie straż?

¹³Gdy mówię: Pocieszy mnie moje łóżko i moje posłanie ulży mojemu narzekaniu;

¹⁴Wtedy straszysz mnie snami i przerażasz mnie widzeniami;

¹⁵Tak że moja dusza wybrałaby sobie uduszenie, raczej śmierć niż życie.

¹⁶Uprzykrzyło mi się życie, nie chcę żyć wiecznie. Zostaw mnie, bo moje dni są marnością.

¹⁷Czym jest człowiek, że go tak wywyższasz i że zwracasz ku niemu swoje serce?

¹⁸Że nawiedzasz go każdego ranka i w każdej chwili doświadczasz?

¹⁹Kiedy odwrócisz się ode mnie i zostawisz mnie, abym mógł przełknąć swoją ślinę?

²⁰Zgrzeszyłem, cóż mam czynić, stróżu człowieka? Czemu mnie wziąłeś za cel, abym był sam dla siebie ciężarem?

²¹Czemu nie przebaczysz mojego przestępstwa i nie zmażesz mojej nieprawości? Teraz bowiem położę się w prochu i gdy rano będziesz mnie szukał, nie będzie mnie.

¹Wtedy Bildad z Szuach odpowiedział:

²Jak długo będziesz mówił takie rzeczy? Jak długo słowa z twoich ust będą jak gwałtowny wiatr?

³Czy Bóg wypacza sąd? Czy Wszechmocny wypacza sprawiedliwość?

⁴Jeśli twoi synowie zgrzeszyli przeciwko niemu, a on ich odrzucił za ich nieprawość;

⁵Jeśli zwrócisz się pilnie do Boga i będziesz błagać Wszechmocnego;

⁶Jeśli jesteś czysty i prawy, wtedy na pewno obudzi się dla ciebie i poszczęści mieszkaniu twojej sprawiedliwości.

⁷A choćby twój początek był niewielki, jednak twój koniec bardzo się rozmnoży.

⁸Bo zapytaj, proszę, dawnych pokoleń i rozważ doświadczenie ich ojców;

⁹(My bowiem jesteśmy wczorajsi i nic nie wiemy, ponieważ nasze dni na ziemi są jak cień).

¹⁰Czy oni nie pouczą cię i nie powiedzą ci, i czy z ich serc nie wypłyną słowa?

¹¹Czy sitowie urośnie bez wilgoci? Czy trzcina urośnie bez wody?

¹²Chociaż jeszcze jest świeża i nieskoszona, prędzej usycha niż inna trawa.

¹³Takie są drogi wszystkich, którzy zapominają Boga, i tak zginie nadzieja obłudnika.

¹⁴Jego nadzieja zostanie podcięta, a jego ufność będzie jak pajęczyna.

¹⁵Oprze się o swój dom, ale się nie ostoi; uchwyci się go, ale nie przetrwa.

¹⁶Zieleni się na słońcu i w ogrodzie jego świeża latorośl wyrasta.

¹⁷Jego korzenie są splątane wśród kamieni i wyrastają spośród nich.

¹⁸Ale gdy go wyrwą z jego miejsca, wtedy miejsce to wyprze się go, mówiąc: Nie widziałem cię.

¹⁹Takie oto jest szczęście jego drogi, a z ziemi wyrosną inni.

²⁰Oto Bóg nie odrzuci człowieka prawego, ale złoczyńcom nie poda ręki;

²¹Aż się napełnią twoje usta uśmiechem, a twoje wargi radością.

²²Gdyż ci, którzy cię nienawidzą, okryją się hańbą, a namiotu niegodziwych już nie będzie.

¹A Hiob odpowiedział:

²Doprawdy, wiem, że tak jest. Lecz jak człowiek miałby być usprawiedliwiony przed Bogiem?

³Gdyby chciał się z nim spierać, nie odpowie mu ani raz na tysiąc.

⁴Ma on mądre serce i potężną siłę. Kto mu się sprzeciwił i powodziło mu się?

⁵On przenosi góry, a ludzie nie zauważają, przewraca je w swoim gniewie.

⁶On wstrząsa ziemią z jej miejsca i trzęsą się jej filary.

⁷On rozkaże słońcu i ono nie wschodzi, zamyka też gwiazdy pieczęcią.

⁸On sam rozciąga niebiosa i kroczy po falach morza.

⁹On stworzył Niedźwiedzicę, Oriona, Plejady i gwiazdozbiory południa.

¹⁰On czyni rzeczy wielkie i niezbadane, cuda, których zliczyć nie można.

¹¹Oto przechodzi obok mnie, a nie widzę go; mija mnie, a ja go nie dostrzegam.

¹²Oto gdy zabiera, któż go powstrzyma? Któż mu powie: Co czynisz?

¹³Gdyby Bóg nie odwrócił swego gniewu, zuchwali pomocnicy upadliby pod nim.

¹⁴Jakże ja mu odpowiem? Jakie słowa wybiorę, aby się z nim spierać?

¹⁵Choćbym był sprawiedliwy, nie odpowiedziałbym mu, lecz błagałbym swojego sędziego.

¹⁶Choćbym go wzywał, a on by się odezwał, jeszcze nie uwierzyłbym, że mnie wysłuchał;

¹⁷Kruszy mnie bowiem burzą i pomnaża moje rany bez powodu.

¹⁸Nie pozwala mi odetchnąć, raczej napełnia mnie goryczą.

¹⁹Jeśli chodzi o siłę, oto jest potężny, a jeśli chodzi o sąd, któż mnie przed nim przyprowadzi?

²⁰Jeśli się usprawiedliwię, moje usta mnie potępią. Jeśli powiem, że jestem doskonały, to one wykażą, że jestem przewrotny.

²¹Choćbym był doskonały, przecież nie znałbym swojej duszy; gardziłbym swoim życiem.

²²Jedno jest pewne, dlatego powiedziałem: On niszczy zarówno doskonałego, jak i niegodziwego;

²³Jeśli bicz nagle zabija, śmieje się on z doświadczenia niewinnych.

²⁴Ziemia została wydana w ręce niegodziwego. On zakrywa oblicze sędziów. A jeśli nie on, któż to czyni?

²⁵Ale moje dni są szybsze niż goniec, uciekły i nie widziały nic dobrego.

²⁶Przeminęły jak szybkie łodzie, jak orzeł, który rzuca się na żer.

²⁷Jeśli powiem: Zapomnę o swojej skardze, zaniecham swego gniewu i pocieszę się;

²⁸Wtedy przerażają mnie wszystkie moje cierpienia, bo wiem, że nie uznasz mnie za niewinnego.

²⁹Jeśli jestem niegodziwy, to czemu trudzę się na próżno?

³⁰Choćbym się umył wodą ze śniegu i oczyścił mydłem swoje ręce;

³¹Ty i tak zanurzysz mnie w dole i moje szaty będą się mną brzydzić.

³²On bowiem nie jest człowiekiem jak ja, abym śmiał mu odpowiedzieć i abyśmy razem stanęli przed sądem.

³³Nie ma między nami rozjemcy, który mógłby położyć rękę na nas obu.

³⁴Niech tylko zdejmie ze mnie swoją rózgę, a jego groza niech mnie już nie przeraża;

³⁵Wtedy będę mówił i nie będę się go bać; ale tak nie jest ze mną.

¹Moja dusza zmęczona jest życiem; dam upust swemu narzekaniu, będę mówił w goryczy swej duszy.

²Powiem Bogu: Nie potępiaj mnie. Oznajmij mi, czemu wiedziesz ze mną spór?

³Czy dobrze ci z tym, że mnie uciskasz, że odrzucasz dzieło swoich rąk i sprzyjasz radzie niegodziwych?

⁴Czy masz oczy cielesne? Czy widzisz, jak człowiek widzi?

⁵Czy twoje dni są jak dni człowieka, a twoje lata jak lata ludzkie;

⁶Że się wywiadujesz o moją nieprawość i dochodzisz mojego grzechu?

⁷Ty wiesz, że nie jestem niegodziwy i nikt nie wyrwie mnie z twoich rąk.

⁸Twoje ręce ukształtowały mnie i uczyniły mnie całego ze wszystkich stron, lecz mnie niszczysz.

⁹Pamiętaj, proszę, że ulepiłeś mnie jak glinę; czy obrócisz mnie w proch?

¹⁰Czy nie wylałeś mnie jak mleko i nie sprawiłeś, że jak ser stężałem?

¹¹Przyoblekłeś mnie skórą i ciałem, a kośćmi i żyłami pospinałeś mnie.

¹²Obdarzyłeś mnie życiem i miłosierdziem, a twoja opatrzność strzegła mego ducha.

¹³I chociaż ukryłeś to wszystko w swoim sercu, wiem jednak, że to jest z twojej woli.

¹⁴Jeśli grzeszę, ty to spostrzegasz i nie uwolnisz mnie od mojej nieprawości.

¹⁵Jeśli jestem niegodziwy, biada mi, a choćbym też był sprawiedliwy, nie podniosę swojej głowy. Jestem syty hańby, zważ na moje utrapienie;

¹⁶Gdyż go przybywa; gonisz mnie jak okrutny lew i zachowujesz się dziwnie wobec mnie.

¹⁷Stawiasz przeciwko mnie nowych świadków i pomnażasz nade mną swój gniew; wojsko za wojskiem naciera na mnie.

¹⁸Czemu wyprowadziłeś mnie z łona? Obym umarł i nie widziało mnie żadne oko!

¹⁹Byłbym, jakby mnie nie było, od łona zanieśliby mnie do grobu!

²⁰Czy nie zostało mi niewiele dni? Przestań więc i odejdź ode mnie, abym nabrał trochę otuchy;

²¹Zanim odejdę tam, skąd już nie powrócę, do ziemi ciemności i cienia śmierci;

²²Do ziemi ciemnej jak noc i do cienia śmierci i bezładu, gdzie świeci tylko ciemność.

¹Wtedy Sofar z Naamy odpowiedział:

²Czy nie należy odpowiedzieć na takie mnóstwo słów? Czy człowiek gadatliwy ma być usprawiedliwiony?

³Czy ludzie mają milczeć na twoje kłamstwa? A gdy kpisz, nikt cię nie zawstydzi?

⁴Powiedziałeś bowiem: Moja nauka jest czysta, jestem czysty w twoich oczach.

⁵O gdyby Bóg zechciał przemówić i otworzyć usta przeciwko tobie;

⁶Gdyby objawił tajemnice mądrości – że zasługujesz na dwa razy większą karę. Poznaj więc, ile Bóg ci przebaczył za twoją nieprawość.

⁷Czy wybadasz tajemnice Boga? Czy zgłębisz doskonałość Wszechmocnego?

⁸Są wyżej niż niebiosa, co możesz z tym uczynić? Głębsze niż piekło, czy możesz je poznać?

⁹Ich miara jest dłuższa niż ziemia i szersza niż morze.

¹⁰Jeśli wycina, zamyka albo gromadzi, któż go powstrzyma?

¹¹On bowiem zna marność ludzi i widzi niegodziwość. Czy miałby na to nie zważać?

¹²Człowiek nierozumny może nabyć rozumu, choć człowiek rodzi się jak źrebię dzikiego osła.

¹³Jeśli przygotujesz swoje serce i wyciągniesz do niego swoje ręce;

¹⁴Jeśli w twoich rękach jest nieprawość, oddal ją i nie pozwól, aby niegodziwość mieszkała w twoich przybytkach.

¹⁵Wtedy podniesiesz swoje oblicze bez zmazy, będziesz stały i nie będziesz się bał.

¹⁶Zapomnisz bowiem o swojej udręce i wspomnisz ją tak jak wody, które przepłynęły.

¹⁷I twoje życie będzie jaśniejsze niż południe; twoja ciemność będzie jak poranek.

¹⁸Będziesz ufał, mając nadzieję; będziesz kopać dokoła i odpoczniesz bezpiecznie.

¹⁹Położysz się i nikt cię nie przestraszy; wielu uniży się przed twoim obliczem.

²⁰Ale oczy niegodziwych przygasną i nie będzie dla nich ucieczki, a ich nadzieja będzie jak wyzionięcie ducha.

¹Potem Hiob odpowiedział:

²Doprawdy jesteście ludem i wraz z wami zginie mądrość.

³Ale ja również mam rozum, jak i wy, i nie jestem od was gorszy. Kto nie zna tych rzeczy?

⁴Jestem pośmiewiskiem dla swojego przyjaciela; ja, który wołam do Boga, a on odpowiada; sprawiedliwy i doskonały jest pośmiewiskiem.

⁵Ten, który jest bliski upadku, to pochodnia wzgardzona w umyśle tego, który żyje w pokoju.

⁶Namioty łupieżców są spokojne i bezpieczni są ci, którzy drażnią Boga, a którym Bóg obficie daje w ręce.

⁷Ale zapytaj zwierząt, a one cię pouczą, i ptaków nieba, a powiedzą tobie.

⁸Albo rozmawiaj z ziemią, a ona cię nauczy, i opowiedzą ci ryby morskie.

⁹Któż spośród nich wszystkich nie wie, że ręka PANA to wykonała?

¹⁰W jego ręku jest dusza wszelkiej istoty żywej i duch wszelkiego człowieka.

¹¹Czy ucho nie bada mowy, a podniebienie nie smakuje pokarmu?

¹²U starców jest mądrość, a w długości dni roztropność.

¹³Ale u niego jest mądrość i siła, u niego rada i roztropność.

¹⁴Oto on burzy, a nikt nie może odbudować, zamyka człowieka, a nikt nie może otworzyć.

¹⁵Oto gdy zatrzyma wody, wysychają, gdy je wypuści, wywracają ziemię.

¹⁶U niego jest moc i mądrość. Do niego należy zwiedziony i zwodziciel.

¹⁷Pozbawia radców mądrości i sędziów czyni głupcami.

¹⁸Rozwiązuje więzy królów i przepasuje ich biodra pasem.

¹⁹Odprowadza złupionych książąt i wywraca mocarzy.

²⁰Odbiera mowę prawdomównym i zabiera starcom rozsądek.

²¹Wylewa pogardę na książąt i osłabia siły mocarzy.

²²On odsłania głębokie rzeczy z ciemności i wyprowadza na światło cień śmierci.

²³Rozmnaża narody i wytraca je, rozszerza narody i pomniejsza je.

²⁴On zabiera serca przełożonym ludu ziemi i sprawia, że błądzą po pustyni bezdrożnej;

²⁵I chodzą po omacku w ciemności bez światła, i sprawia, że zataczają się jak pijani.

¹Oto moje oko widziało to wszystko, moje ucho słyszało i zrozumiało.

²Co wiecie wy, ja także wiem, nie jestem od was gorszy.

³Dlatego chciałbym mówić z Wszechmocnym i pragnę prawować się z Bogiem.

⁴Wy bowiem jesteście sprawcami kłamstwa, wszyscy jesteście marnymi lekarzami.

⁵Obyście raczej zamilkli, a uznano by wam to za mądrość.

⁶Słuchajcie teraz mojego rozumowania, zważajcie na obronę moich warg.

⁷Czy w obronie Boga będziecie mówić przewrotnie? Czy za niego będziecie mówić kłamliwie?

⁸Czy macie wzgląd na jego osobę? Czy chcecie spierać się po stronie Boga?

⁹Czy byłoby dobrze, gdyby was doświadczył? Czy chcecie go oszukać, jak się oszukuje człowieka?

¹⁰Na pewno będzie was karać, jeśli w ukryciu będziecie stronniczy.

¹¹Czy jego majestat was nie przeraża? Czy jego groza na was nie padnie?

¹²Wasza pamięć jest jak popiół, a wasze ciała jak ciała z gliny.

¹³Milczcie, zostawcie mnie, abym przemówił, a niech przyjdzie na mnie, co chce.

¹⁴Czemu mam szarpać swoje ciało zębami i kłaść swoje życie w swoje ręce?

¹⁵Oto choćby mnie zabił, jeszcze będę mu ufać. Moich dróg będę jednak przed nim bronić.

¹⁶On sam będzie moim zbawieniem, bo żaden obłudnik nie przyjdzie przed jego oblicze.

¹⁷Słuchajcie uważnie mojej mowy, niech wasze uszy przyjmą moją wypowiedź.

¹⁸Oto teraz jestem gotowy na sąd i wiem, że zostanę usprawiedliwiony.

¹⁹Któż będzie się spierał ze mną? Jeśli bowiem zamilknę, to umrę.

²⁰Tylko dwóch rzeczy mi nie czyń, a nie będę się krył przed tobą.

²¹Oddal swoją rękę ode mnie i niech twoja groza mnie nie przeraża.

²²Potem zawołaj mnie, a ja ci odpowiem, albo ja przemówię, a ty mi odpowiedz.

²³Ile mam nieprawości i grzechów? Daj mi poznać moje przestępstwo i grzech.

²⁴Czemu zakrywasz swoje oblicze i uważasz mnie za swego wroga?

²⁵Czy skruszysz liść miotany wiatrem? Czy będziesz gonić suche źdźbło?

²⁶Piszesz bowiem przeciwko mnie gorzkie rzeczy, każesz mi dziedziczyć nieprawości mojej młodości;

²⁷Zakułeś moje nogi w dyby, śledzisz wszystkie moje ścieżki i zaznaczasz ślady moich stóp.

²⁸Niszczeję jak próchno, jak szata, którą zepsują mole.

¹Człowiek, urodzony przez kobietę, ma dni niewiele i ma pełno kłopotów;

²Wyrasta jak kwiat i zostaje podcięty, znika jak cień i się nie ostaje.

³A jednak na takiego otwierasz swoje oczy i wzywasz mnie przed siebie na sąd.

⁴Któż może wydobyć czystego z nieczystego? Ani jeden.

⁵Gdyż jego dni są ustalone, liczba jego miesięcy jest u ciebie; wyznaczyłeś mu kres, którego nie może przekroczyć.

⁶Odstąp od niego, aby odpoczął, aż zakończy swój dzień jak najemnik.

⁷Dla drzewa bowiem jest nadzieja, choć je wytną, że znowu odrośnie, że jego latorośl nie ustanie.

⁸Choć jego korzeń zestarzeje się w ziemi i jego pień umrze w prochu;

⁹To jednak gdy poczuje wodę, odrasta i rozpuszcza gałęzie jak sadzonka.

¹⁰Ale człowiek umiera i marnieje; a gdy oddaje ducha, gdzie on jest?

¹¹Jak ubywa wód z morza i rzeka opada, i wysycha;

¹²Tak jest z człowiekiem, gdy się położy i już nie wstanie; dopóki niebiosa będą trwać, nie ocknie się ani nie będzie obudzony ze swego snu.

¹³Obyś mnie w grobie ukrył i schował, aż twój gniew się uciszy, wyznaczył mi czas i wspomniał na mnie.

¹⁴Gdy człowiek umrze, czy znowu ożyje? Przez wszystkie dni wyznaczonego mi czasu będę czekał, aż nadejdzie moja zmiana.

¹⁵Zawołasz, a ja ci odpowiem; zatęsknisz za dziełem swoich rąk.

¹⁶Teraz jednak liczysz moje kroki. Czy nie zważasz na mój grzech?

¹⁷Mój występek jest zapieczętowany w woreczku, gromadzisz moje nieprawości.

¹⁸Doprawdy, góra pada i rozsypuje się, i skała przesuwa się ze swego miejsca.

¹⁹Wody wydrążają kamienie, ulewa podrywa to, co wyrośnie z prochu ziemi, a ty nadzieję człowieka obracasz wniwecz.

²⁰Stale pokonujesz go, a on odchodzi; zmieniasz jego oblicze i odprawiasz go.

²¹Jego synowie darzeni są szacunkiem, lecz on o tym nie wie; żyją w pogardzie, lecz na to nie zważa.

²²Ale jego własne ciało odczuwa ból, a jego dusza w nim płacze.

¹Wtedy Elifaz z Temanu odpowiedział:

²Czy mądry człowiek ma odpowiadać próżną wiedzą i napełniać swoje wnętrze wiatrem wschodnim?

³Czy ma się spierać słowami bezużytecznymi i mową, która nie przynosi pożytku?

⁴Ty nawet odrzucasz bojaźń i powstrzymujesz modlitwę przed Bogiem.

⁵Twoje usta bowiem pokazują twą nieprawość, posługujesz się mową przebiegłych.

⁶Twoje usta cię potępiają, a nie ja; twoje wargi świadczą przeciwko tobie.

⁷Czy jesteś pierwszym człowiekiem, który się urodził? Czy zostałeś stworzony przed pagórkami?

⁸Czy słuchałeś tajemnic Boga? Czy tylko w tobie jest mądrość?

⁹Cóż ty wiesz, czego my nie wiemy? Cóż ty rozumiesz, czego my nie rozumiemy?

¹⁰Wśród nas są i sędziwi, i starcy, starsi od twego ojca.

¹¹Czy lekceważysz pociechę Boga? Czy masz w sobie coś tajemnego?

¹²Czemu cię tak uniosło twoje serce? Czemu swoimi oczami tak mrugasz;

¹³Że zwracasz przeciwko Bogu swego ducha i wypuszczasz ze swoich ust takie słowa?

¹⁴Czym jest człowiek, aby miał być czysty, urodzony z kobiety, aby miał być sprawiedliwy?

¹⁵Oto nawet swoim świętym on nie ufa i niebiosa nie są czyste w jego oczach.

¹⁶Tym bardziej obrzydły i nikczemny jest człowiek, który pije nieprawość jak wodę.

¹⁷Wykażę ci, tylko mnie posłuchaj; opowiem ci, co widziałem;

¹⁸Co mądrzy powiedzieli, a nie zataili, co mieli od przodków swoich;

¹⁹Im samym dana była ziemia i żaden obcy nie przeszedł wśród nich.

²⁰Niegodziwy żyje w udręce przez wszystkie swoje dni i niewiele lat wyznaczono ciemięzcy.

²¹Głos przerażenia brzmi w jego uszach, że w czasie pokoju napadnie go niszczyciel.

²²Nie wierzy, że miałby wrócić z ciemności, obawia się zewsząd miecza.

²³Tuła się za chlebem, pytając, gdzie go znaleźć. Wie, że dzień ciemności został dla niego przygotowany.

²⁴Przeraża go utrapienie i ucisk; wzmocnią się przeciwko niemu jak król gotowy do boju.

²⁵Wyciągnął bowiem swą rękę przeciw Bogu, przeciwko Wszechmocnemu się umocnił.

²⁶Naciera na niego, na jego szyję, która jest okryta pod gęstymi grzbietami jego tarcz.

²⁷Swoją twarz kryje bowiem w tłuszczu, a jego tusza zaokrągliła się na lędźwiach.

²⁸Mieszka w opustoszałych miastach i domach, w których nikt nie przebywa, które niebawem staną się ruiną.

²⁹Nie wzbogaci się i nie przetrwa jego majątek ani jego doskonałość nie rozszerzy się na ziemi.

³⁰Nie wyjdzie z ciemności, płomień ususzy jego latorośle, a zginie od tchnienia jego ust.

³¹Niech złudzony nie ufa marności, gdyż marność będzie jego zapłatą.

³²Przed wypełnieniem jego dni nastąpi, a jego gałązka nie zakwitnie.

³³Jak winna latorośl utraci swoje niedojrzałe grona, jak oliwka zrzuci swój kwiat.

³⁴Zgromadzenie obłudników będzie bowiem spustoszone, a ogień strawi namioty przekupstwa.

³⁵Poczęli krzywdę i urodzili nieprawość, a ich łono przygotowuje oszustwo.

¹Wtedy Hiob odpowiedział:

²Słyszałem wiele takich rzeczy; wy wszyscy jesteście przykrymi pocieszycielami.

³Kiedy będzie koniec tych próżnych słów? Albo co cię skłania do tego, że tak odpowiadasz?

⁴Ja także mógłbym mówić jak wy; gdybyście byli w moim położeniu, mógłbym nagromadzić słów przeciwko wam i potrząsać głową nad wami.

⁵Ja jednak pokrzepiałbym was swoimi ustami i poruszanie moich warg ulżyłoby waszym cierpieniom.

⁶Ale jeśli będę mówił, mojemu bólowi to nie ulży, a jeśli przestanę, czyż opuści mnie?

⁷A teraz zmęczył mnie. Spustoszyłeś całe moje zgromadzenie.

⁸Pomarszczyłeś mnie na świadectwo, a moje wychudzenie powstaje i świadczy przeciwko mnie w twarz.

⁹Jego gniew mnie porwał, nienawidzi mnie; zgrzyta na mnie zębami. Mój wróg przeszywa mnie wzrokiem.

¹⁰Otworzyli na mnie swe usta; znieważając, bili mnie po policzkach; zebrali się razem przeciwko mnie.

¹¹Bóg wydał mnie przewrotnemu, oddał mnie w ręce niegodziwych.

¹²Żyłem w spokoju, ale on mnie pokruszył; chwycił mnie za kark, roztrzaskał i postawił sobie za cel.

¹³Otoczyli mnie jego strzelcy; przeszywa moje nerki, a nie oszczędził; wylał na ziemię moją żółć.

¹⁴Rozbija mnie, ranę za raną; naciera na mnie jak olbrzym.

¹⁵Uszyłem wór na swoją skórę i prochem zbezcześciłem swój róg.

¹⁶Moja twarz jest czerwona od płaczu i na moich powiekach jest cień śmierci.

¹⁷Chociaż nie ma żadnej krzywdy na moich rękach, a moja modlitwa jest czysta.

¹⁸Ziemio, nie zakrywaj mojej krwi i niech moje wołanie nie znajdzie miejsca!

¹⁹Oto teraz mój świadek jest w niebie, mój obrońca na wysokości.

²⁰Moi przyjaciele szydzą ze mnie, ale moje oko wylewa łzy ku Bogu.

²¹Oby ktoś spierał się z Bogiem o człowieka jak człowiek spiera się o swego bliźniego!

²²Upłynie bowiem niewiele lat, a pójdę ścieżką, skąd nie powrócę.

¹Mój oddech jest skażony, moje dni gasną, groby na mnie czekają.

²Czy nie szydercy są przy mnie? Czy moje oko nie czuwa przez ich zniewagi?

³Złóż więc zastaw za mnie u siebie. Któż jest ten, który za mnie poręczy?

⁴Ich serce bowiem ukryłeś przed zrozumieniem, dlatego ich nie wywyższysz.

⁵Kto pochlebia przyjaciołom, tego dzieciom zgasną oczy.

⁶Uczynił mnie tematem przysłowia wśród ludzi i pośmiewiskiem przed nimi.

⁷Moje oko zaćmiło się od smutku, a wszystkie moje członki są jak cień.

⁸Prawi zdumieją się nad tym, a niewinny powstanie przeciwko obłudnikowi.

⁹Sprawiedliwy będzie trwał przy swojej drodze, a kto ma czyste ręce, nabierze siły.

¹⁰Lecz wy wszyscy zawróćcie i przyjdźcie; bo mądrego wśród was nie znajduję.

¹¹Moje dni przeminęły, rozwiały się moje zamiary, myśli mego serca.

¹²Noc zamieniają w dzień, światłość skraca się z powodu ciemności.

¹³Gdybym czegoś oczekiwał, grób będzie moim domem, w ciemności rozłożyłem swoje posłanie.

¹⁴Powiedziałem do zniszczenia: Jesteś moim ojcem, a robactwu: Moja matko i moja siostro.

¹⁵Gdzie jest więc teraz moja nadzieja? Kto zobaczy moją nadzieję?

¹⁶Zstąpią do zasuw grobu, gdy razem odpoczniemy w prochu.

¹Wtedy Bildad z Szuach odpowiedział:

²Kiedy wreszcie położycie kres tym słowom? Pomyślcie, potem będziemy mówić.

³Czemu uważacie nas za bydło? Czemu jesteśmy obrzydliwi w waszych oczach?

⁴Ty, który szarpiesz gniewem swą duszę – czy z twojego powodu będzie opuszczona ziemia i skały będą przesunięte ze swego miejsca?

⁵Tak, światło niegodziwych zgaśnie, a iskra jego ognia już nie zaświeci.

⁶Światło jego przybytku się zaćmi i jego pochodnia nad nim zagaśnie.

⁷Kroki jego siły będą skrępowane, jego własna rada powali go.

⁸Jego nogi bowiem zawiodą go w sieć, chodzi po sidłach.

⁹Sidło uchwyci go za piętę i przemoże go łupieżca.

¹⁰Sidło dla niego ukryte jest w ziemi, a pułapka na niego – na drodze.

¹¹Zewsząd będą go przerażać strachy, ścigają go na każdym kroku.

¹²Głód osłabi jego siły i zniszczenie będzie czyhało u jego boku.

¹³Pożre żyły jego skóry, pierworodny śmierci pożre jego członki.

¹⁴Jego ufność będzie wykorzeniona z jego namiotu i zostanie on przyprowadzony do króla strachów.

¹⁵Strach będzie mieszkał w jego namiocie, bo ten nie należy do niego; jego mieszkanie będzie posypane siarką.

¹⁶Od spodu uschną jego korzenie, a z wierzchu będzie obcięta jego gałąź.

¹⁷Pamięć o nim zginie z ziemi, a jego imienia nie wspomną na ulicach.

¹⁸Wypędzą go ze światła do ciemności i wyrzucą go z okręgu świata.

¹⁹Nie będzie miał syna ani wnuka pośród swego ludu i nikt nie pozostanie w jego mieszkaniach.

²⁰Ci, którzy przyjdą po nim, osłupieją na jego dzień, tak jak poprzednich ogarnął strach.

²¹Takie są mieszkania niegodziwych i takie jest miejsce tego, który nie zna Boga.

¹Wtedy Hiob odpowiedział:

²Jak długo będziecie dręczyć moją duszę i miażdżyć mnie słowami?

³Już dziesięć razy znieważyliście mnie. Nie wstyd wam, że tak się znęcacie nade mną?

⁴A niech tak będzie, że zbłądziłem, błąd zostaje po mojej stronie.

⁵A jeśli rzeczywiście chcecie się wynosić nade mną i dowodzić mi mojej hańby;

⁶Wiedzcie, że to Bóg mnie powalił i swoją siecią mnie otoczył.

⁷Oto wołam o krzywdę, ale nikt nie słucha; krzyczę, ale nie ma sądu.

⁸Zagrodził mi drogę, abym nie mógł przejść, i na moich ścieżkach rozpostarł ciemność.

⁹Odarł mnie z mojej chwały i zdjął koronę z mojej głowy.

¹⁰Zniszczył mnie ze wszystkich stron i ginę; moją nadzieję wyrwał jak drzewo.

¹¹Zapłonął przeciwko mnie swoim gniewem i uważa mnie za swego wroga.

¹²Przyszły razem jego oddziały, utorowały przeciw mnie swoją drogę i rozbiły obóz dokoła mojego namiotu. ¹³Moich braci oddalił ode mnie, a moi znajomi ode mnie stronią. ¹⁴Opuścili mnie moi bliscy, a moi przyjaciele o mnie zapomnieli.

¹⁵Przebywający w moim domu i moje służące uważają mnie za obcego. Stałem się cudzoziemcem w ich oczach.

¹⁶Wołałem na swego sługę, ale on się nie odzywa, chociaż go błagam swoimi ustami.

¹⁷Moim oddechem brzydzi się moja żona, choć błagam ze względu na synów z mojego ciała.

¹⁸Nawet małe dzieci mną gardzą; gdy powstaję, urągają mi.

¹⁹Brzydzą się mną wszyscy moi najbliżsi; ci, których kocham, stanęli przeciw mnie.

²⁰Moje kości przylgnęły do mojej skóry i do mego ciała; pozostała tylko skóra wokół zębów.

²¹Zlitujcie się nade mną, zlitujcie się nade mną, moi przyjaciele, bo ręka Boża mnie dotknęła.

²²Czemu mnie prześladujecie jak Bóg? Czy nie dość wam mojego ciała?

²³Oby teraz zostały zapisane moje słowa! Oby je w księdze utrwalono!

²⁴Oby rylcem z żelaza i ołowiem zostały na wieczną pamiątkę wyryte na skale!

²⁵Wiem bowiem, że mój Odkupiciel żyje i że w ostateczny dzień stanie na ziemi.

²⁶A choć moja skóra się rozłoży, to w swoim ciele ujrzę Boga.

²⁷Ujrzę go ja sam, ujrzą go moje oczy, a nie kto inny, choć moje nerki zniszczały w moim wnętrzu.

²⁸Powinniście mówić: Czemu go prześladujemy? Gdyż we mnie znajduje się korzeń sprawy.

²⁹Wy sami lękajcie się miecza, bo gniew za nieprawość sprowadza miecz, abyście wiedzieli, że jest sąd.

¹Wtedy Sofar z Naama odpowiedział:

²Dlatego moje myśli skłaniają mnie do odpowiedzi i z tego powodu mówię pośpiesznie.

³Słuchałem obraźliwego upomnienia i duch mojego zrozumienia podsuwa mi odpowiedź:

⁴Czy nie wiesz, że od wieków, odkąd człowieka postawiono na ziemi;

⁵Radość niegodziwych jest krótka, a wesołość obłudnika trwa okamgnienie?

⁶Choćby jego wyniosłość sięgała aż do niebios, a jego głowa – do obłoków;

⁷To jednak zginie on na wieki jak jego własny gnój, a ci, którzy go widzieli, powiedzą: Gdzie on się podział?

⁸Uleci jak sen i nie znajdą go; ucieknie jak nocne widzenie.

⁹Oko, które go widziało, nie zobaczy go więcej, i już nie ujrzy go jego miejsce.

¹⁰Jego synowie będą się korzyć przed ubogim, jego ręce zwrócą swe bogactwo.

¹¹Jego kości są pełne grzechów jego młodości, razem z nim spoczną w prochu.

¹²A choć zło jest słodkie w jego ustach i zataja je pod swoim językiem;

¹³Chociaż rozkoszuje się nim i nie opuszcza go, zatrzymując je na swoim podniebieniu;

¹⁴To jednak jego pokarm we wnętrznościach przemienia się, staje się żółcią żmii w jego wnętrzu.

¹⁵Połknął bogactwa i zwróci je; Bóg je wyrzuci z jego brzucha.

¹⁶Będzie ssał jad żmii, zabije go język węża.

¹⁷Nie zobaczy rzek, potoków, strumieni miodu ani masła.

¹⁸Zwróci swój zysk i nie połknie go; i choć znowu zdobędzie wielki majątek, nie ucieszy się z niego.

¹⁹Bo uciskał i opuszczał ubogich, przemocą zabrał dom, którego nie zbudował.

²⁰Dlatego nie zazna pokoju w swoim wnętrzu, nie zatrzyma tego, czego pragnął.

²¹Z jego pokarmów nic nie zostanie, nie rozmnożą się jego dobra.

²²Mimo obfitości jego dostatku dosięgnie go bieda. Wszelka ręka nikczemnych uderzy na niego.

²³Gdy będzie miał czym napełnić swój brzuch, Bóg ześle na niego zapalczywość swego gniewu, wyleje na niego i na jego pokarmy.

²⁴Gdy będzie uciekał przed żelazną bronią, przebije go łuk spiżowy.

²⁵Wyjęta będzie strzała z grzbietu, a grot przeszyje jego wątrobę; ogarnie go strach.

²⁶Wszelka ciemność zaczai się w jego kryjówkach. Pożre go ogień niewzniecony, a ten, kto pozostał w jego przybytku, będzie udręczony.

²⁷Niebo odkryje jego nieprawość, a ziemia powstanie przeciwko niemu.

²⁸Dobytek jego domu przepadnie, jego dobra rozpłyną się w dniu Bożego gniewu.

²⁹Taki jest dział Boga dla niegodziwego i dziedzictwo przeznaczone mu przez Boga.

¹Wtedy Hiob odpowiedział:

²Słuchajcie uważnie moich słów, a to będzie dla mnie wasza pociecha.

³Pozwólcie mi mówić, a potem, gdy powiem, naśmiewajcie się ze mnie.

⁴Czy swoją skargę kieruję do człowieka? A jeśli tak, to dlaczego mój duch nie miałby być wzburzony?

⁵Spójrzcie na mnie, zdumiewajcie się i połóżcie rękę na swoje usta.

⁶Gdy tylko sobie przypomnę, jestem przerażony i strach ogarnia moje ciało.

⁷Czemu niegodziwi żyją, starzeją się, a nawet wzrastają w bogactwie?

⁸Ich potomstwo utrwala się przed nimi, a ich rodzina wzrasta na ich oczach.

⁹Ich domy są bezpieczne, bez strachu i nie dotyka ich rózga Boga.

¹⁰Ich byk zapładnia i nie zawodzi, ich krowa cieli się i nie roni.

¹¹Wypuszczają swe malutkie dzieci jak trzodę, a ich synowie podskakują.

¹²Chwytają za bęben i harfę i weselą się przy dźwięku fletu.

¹³Spędzają swoje dni w dobrobycie, a w mgnieniu oka zstępują do grobu.

¹⁴Dlatego mówią do Boga: Odejdź od nas, bo nie chcemy poznać twoich dróg.

¹⁵Kim jest Wszechmocny, abyśmy mieli mu służyć? Cóż nam pomoże to, że będziemy się modlić do niego?

¹⁶Oto ich dobra nie są w ich rękach. Rada niegodziwych daleka jest ode mnie.

¹⁷Jak często gaśnie pochodnia niegodziwych? Jak często przychodzi na nich zguba? Bóg im wydziela cierpienie w swoim gniewie.

¹⁸Są jak słoma na wietrze i jak plewa, którą wicher porywa.

¹⁹Bóg zachowuje jego nieprawość dla jego synów; odpłaca mu, aby to poczuł.

²⁰Jego oczy ujrzą jego nieszczęście i będzie pił z gniewu Wszechmocnego.

²¹Jaką bowiem ma on rozkosz w swoim domu, po swojej śmierci, gdy liczba jego miesięcy zostanie skrócona?

²²Czy ktoś może uczyć Boga wiedzy, wiedząc, że on sam sądzi najwyższych?

²³Jeden umiera w pełni swoich sił, bezpieczny ze wszystkich stron i spokojny;

²⁴Jego piersi są pełne mleka, a jego kości zwilża szpik.

²⁵Drugi zaś umiera w goryczy ducha i nigdy nie jadał z uciechą.

²⁶Razem będą leżeć w prochu i okryją ich robaki.

²⁷Oto znam wasze myśli i zamiary, jakie przeciwko mnie złośliwie obmyślacie.

²⁸Mówicie bowiem: Gdzie jest dom księcia? A gdzie mieszkanie niegodziwych?

²⁹Czy nie pytaliście podróżnych? Czy nie chcecie poznać ich znaków;

³⁰Że niegodziwy jest zachowany na dzień zatracenia? Zostanie przyprowadzony na dzień gniewu.

³¹Któż mu wypomni w oczy jego drogę? A kto mu odpłaci za to, co uczynił?

³²Zaprowadzą go do grobu i zostanie w grobowcu.

³³Słodkie mu będą bryły ziemi z doliny i pociągnie za sobą wszystkich ludzi; a ci, którzy szli przed nim, są niezliczeni.

³⁴Czemu więc daremnie mnie pocieszacie, skoro w waszych odpowiedziach pozostaje fałsz?

¹Wtedy Elifaz z Temanu odpowiedział:

²Czy człowiek może być użyteczny dla Boga? Mądry jest raczej użyteczny dla samego siebie.

³Czy Wszechmocny ma upodobanie w tym, że jesteś sprawiedliwy? Czy ma zysk z tego, że doskonalisz swoje drogi?

⁴Czy będzie cię karać z powodu strachu przed tobą? Czy stawia cię przed sądem?

⁵Czy twoja niegodziwość nie jest wielka i twoje nieprawości nie mają końca?

⁶Brałeś bowiem zastaw od swoich braci bez powodu i nagich z szat obdzierałeś.

⁷Nie podałeś wody zmęczonemu, a głodnemu odmówiłeś chleba.

⁸Ale możnemu dałeś ziemię, a poważany mieszkał w niej.

⁹Wdowy odprawiłeś z niczym, a sierotom połamałeś ramiona.

¹⁰Dlatego ogarnęły cię sidła, a trwoży cię nagły strach;

¹¹Lub ogarnęła cię ciemność, bo nie widzisz, a wezbrane wody okryły cię.

¹²Czy Bóg nie jest na wysokości niebios? Spójrz na najwyższe gwiazdy, jakże są wysoko!

¹³A ty mówisz: Cóż Bóg wie? Czy przez chmury będzie sądził?

¹⁴Obłoki są jego zasłoną, więc nie widzi, po okręgu niebios się przechadza.

¹⁵Czy zwróciłeś uwagę na stare ścieżki, którymi kroczyli niegodziwcy?

¹⁶Oni zostali wykorzenieni przed czasem, powódź zalała ich fundamenty.

¹⁷Mówili Bogu: Odejdź od nas. Cóż może im uczynić Wszechmogący?

¹⁸Przecież napełnił ich domy dobrem. Ale rada niegodziwych jest daleka ode mnie.

¹⁹Widzą to sprawiedliwi i cieszą się, a niewinny naśmiewa się z nich.

²⁰Nasz dobytek bowiem nie zostaje zniszczony, lecz ich resztkę pochłonął ogień.

²¹Zapoznaj się z nim i zawrzyj z nim pokój, bo będzie ci się szczęściło.

²²Przyjmij, proszę, prawo z jego ust i złóż jego słowa w swoim sercu.

²³Jeśli się nawrócisz do Wszechmocnego, zostaniesz odbudowany i oddalisz nieprawość od swego namiotu.

²⁴Wtedy zgromadzisz złota jak prochu, a złota z Ofiru jak kamienia z potoku.

²⁵Wszechmocny będzie twoim złotem, srebrem i twoją siłą.

²⁶Wtedy będziesz się rozkoszować we Wszechmocnym i podniesiesz do Boga swoje oblicze.

²⁷Będziesz się modlił do niego, a on cię wysłucha, a ty wypełnisz swoje śluby.

²⁸Cokolwiek postanowisz, to ci się spełni, a na twoich drogach rozbłyśnie światłość.

²⁹Gdy inni będą upokorzeni, ty powiesz: Będzie wywyższenie, bo Bóg zbawia pokornego.

³⁰Wybawi także tego, który nie jest bez winy, a zostanie wybawiony dzięki czystości twoich rąk.

¹Wtedy Hiob odpowiedział:

²Również dziś moja skarga jest gorzka, choć moje nieszczęście jest cięższe niż moje jęki.

³O gdybym wiedział, gdzie mógłbym go znaleźć, udałbym się aż do jego tronu.

⁴Przedstawiłbym mu swoją sprawę, a moje usta napełniłbym dowodami;

⁵Poznałbym słowa jego odpowiedzi i zrozumiałbym, co chce mi powiedzieć.

⁶Czy w swojej wielkiej mocy będzie się spierał ze mną? Nie, raczej sam doda mi siły.

⁷Tam człowiek prawy rozprawiałby z nim, a ja na zawsze byłbym wolny od mojego sędziego.

⁸Ale oto idę prosto, a jego nie ma; cofam się, a nie dostrzegam go.

⁹Idę w lewo, gdzie on działa, a nie oglądam go; idę na prawo, a nie widzę go.

¹⁰Gdyż on zna drogę, którą kroczę; kiedy mnie doświadczy, wyjdę jak złoto.

¹¹Moja noga trzymała się jego śladu, przestrzegałem jego drogi i nie zbaczałem z niej.

¹²Od przykazania jego ust nie odchodziłem; ceniłem słowa jego ust bardziej niż mój własny pokarm.

¹³Lecz on jest niezmienny, któż go odwróci? Czego bowiem jego dusza zapragnie, to uczyni;

¹⁴Bo on wykona, co postanowił o mnie; u niego jest wiele takich przykładów.

¹⁵Dlatego drżę przed jego obliczem; gdy to rozważam, lękam się go.

¹⁶Bóg osłabił moje serce, Wszechmocny mnie zatrwożył.

¹⁷O mało bowiem nie zginąłem od ciemności, nie zakrył mroku przed moim obliczem.

¹Czemu, skoro od Wszechmocnego nie są zakryte czasy, ci, którzy go znają, nie widzą jego dni?

²Niektórzy przesuwają granice, zabierają trzody i pasą je.

³Osła sierot pędzą i wołu wdowy biorą w zastaw.

⁴Spychają z drogi ubogich, biedni ziemi muszą się kryć razem.

⁵Oto jak dzikie osły na pustyni wychodzą oni do swojej pracy, wstając rano na łup. Pustynia wydaje chleb dla nich oraz ich dzieci.

⁶Na polu żną zboże i zbierają grona w winnicy niegodziwych.

⁷Nagich zmuszają nocować bez ubrania, tak że nie mają czym się nakryć w czasie chłodów;

⁸Przemoczeni ulewą górską, bez schronienia przytulają się do skały.

⁹Odrywają od piersi sieroty, od ubogiego biorą zastaw.

¹⁰Nagiego zmuszają do chodzenia bez ubrania, a głodnym zabierają snopy.

¹¹A ci, którzy pośród ich murów wyciskają oliwę i tłoczą w prasach, są spragnieni.

¹²Ludzie w mieście wzdychają, dusze śmiertelnie rannych wołają, a Bóg im w tym nie przeszkadza.

¹³To są ci, którzy się sprzeciwiają światłości, nie znają jej dróg ani nie trwają na jej ścieżkach.

¹⁴Morderca wstaje przed świtem i zabija ubogiego i potrzebującego, a w nocy jest jak złodziej.

¹⁵Oko cudzołożnika czeka na zmierzch, mówiąc: Nikt mnie nie zobaczy, i zakrywa on swoje oblicze.

¹⁶W ciemności podkopują domy, które sobie za dnia oznaczyli, nie znają światła.

¹⁷Dla nich bowiem poranek jest jak cień śmierci. Jeśli ktoś ich rozpozna, ogarnia ich strach cienia śmierci.

¹⁸Lekko unoszą się na wodach, przeklęty jest ich dział na ziemi, nie patrzą na drogę do winnic.

¹⁹Jak susza i upał trawią wody śniegu, tak grób trawi grzeszników.

²⁰Zapomni o nim łono jego matki, a robak będzie się nim karmić jak słodycz; nikt go więcej nie wspomni, a nieprawość zostanie połamana jak drzewo.

²¹Dręczy niepłodną, która nie rodziła, a wdowie nie czyni dobra.

²²Pociąga też mocarzy swoją siłą; gdy powstaje, nikt nie jest pewien swego życia.

²³Dano mu, że może oprzeć się bezpiecznie; jego oczy jednak patrzą na ich drogi.

²⁴Na chwilę zostali wywyższeni, ale już ich nie ma; zostali poniżeni i ściśnieni jak wszyscy inni, a jak wierzch kłosa zostaną wycięci.

²⁵A jeśli tak nie jest, kto mi udowodni kłamstwo i obróci wniwecz moje słowa?

¹Wtedy Bildad z Szuach odpowiedział:

²Przy nim jest panowanie i strach, on czyni pokój na swoich wysokościach.

³Czy można zliczyć jego wojska? A nad kim nie wschodzi jego światło?

⁴Jak więc może człowiek być usprawiedliwiony przed Bogiem? Albo jak może być czysty ten, kto się urodził z kobiety?

⁵Oto nawet księżyc nie świeci i gwiazdy nie są czyste w jego oczach;

⁶Tym bardziej człowiek, który jest robakiem, i syn człowieczy, który jest czerwiem.

¹A Hiob tak odpowiedział:

²Jakże uratowałeś tego, który nie ma mocy? Jakże wybawiłeś ramię, które nie ma siły?

³Jakże doradziłeś temu, który nie ma mądrości? Jakże dokładnie nauczyłeś tej sprawy?

⁴Komu powiedziałeś te słowa? Czyj to duch wyszedł od ciebie?

⁵Rzeczy martwe rodzą się pod wodami oraz ich mieszkańcy.

⁶Piekło jest odkryte przed nim i zatracenie nie ma przykrycia.

⁷Rozciągnął północ nad pustym miejscem i ziemię zawiesił na niczym.

⁸Zawiązuje wody w swoich obłokach, a obłok nie pęka pod nimi.

⁹Zatrzymuje widok swego tronu, rozciąga nad nim swój obłok.

¹⁰Wodom nakreślił granice, aż nastąpi koniec światłości i ciemności.

¹¹Filary niebios trzęsą się i zdumiewają się jego gromem.

¹²Swoją mocą dzieli morze, a swoją roztropnością uśmierza jego nawałnicę.

¹³Swoim duchem przyozdobił niebiosa, a jego ręka stworzyła pokrzywionego węża.

¹⁴Oto tylko cząstka jego dróg, ale jakże mało o nim słyszymy! A kto pojmie grzmot jego wielkiej potęgi?

¹Hiob ciągnął dalej swoją odpowiedź:

²Jak żyje Bóg, który odrzucił mój sąd, i Wszechmocny, który rozgoryczył moją duszę;

³Dopóki jest we mnie tchnienie i duch Boży w moich nozdrzach;

⁴Moje wargi nie będą mówiły niegodziwości, a mój język nie wypowie fałszu.

⁵Nie daj Boże, abym miał was usprawiedliwiać; do śmierci nie odstąpię od swej niewinności.

⁶Będę trzymał się swojej sprawiedliwości i nie puszczę jej; moje serce nie oskarży mnie, póki żyję.

⁷Niech mój wróg będzie jak niegodziwiec, a ten, który powstaje przeciwko mnie, jak niesprawiedliwy.

⁸Jaka bowiem jest nadzieja obłudnika, choćby zysk osiągnął, gdy Bóg zabiera mu duszę?

⁹Czy Bóg usłyszy jego wołanie, gdy spadnie na niego nieszczęście?

¹⁰Czy będzie się rozkoszować Wszechmocnym? Czy będzie wciąż wzywał Boga?

¹¹Pouczę was, będąc w ręce Boga, nie zataję niczego o Wszechmocnym.

¹²Oto wy wszyscy to widzicie; po co więc te próżne słowa?

¹³Taki jest dział niegodziwca u Boga i takie dziedzictwo, które otrzymają od Wszechmocnego ciemięzcy.

¹⁴Jeśli rozmnożą się jego synowie, pójdą pod miecz; a jego potomstwo nie nasyci się chlebem.

¹⁵Ci, którzy po nim pozostaną, będą pogrzebani w śmierci, a jego wdowy nie będą go opłakiwały;

¹⁶Choćby nagromadził srebra jak prochu i przygotował sobie szat jak gliny;

¹⁷To choć je przygotuje, włoży je sprawiedliwy, a niewinny będzie dzielić srebro.

¹⁸Zbuduje swój dom jak mól, jak szałas, który stawia stróż.

¹⁹Bogaty zaśnie, a nie będzie pogrzebany; otworzy oczy, ale już go nie ma.

²⁰Ogarnie go strach jak wody, w nocy porwie go wicher.

²¹Uniesie go wiatr wschodni, a odejdzie; bo wicher wyrwie go z jego miejsca.

²²To bowiem Bóg rzuci na niego i nie oszczędzi go, choć bardzo chciał uciekać przed jego ręką.

²³Będą klaskać nad nim w dłonie i wygwizdywać go z jego miejsca.

¹Doprawdy, istnieją złoża, z których pochodzi srebro, i miejsca, gdzie złoto się oczyszcza.

²Żelazo się wydobywa z ziemi, a miedź wytapia z kamienia.

³Kładzie się kres ciemności i przeszukuje się wszystko dokładnie, kamienie leżące w ciemności i cieniu śmierci.

⁴Rzeka wyleje ze swego miejsca, tak że nie sposób ją przejść, zostaje jednak zahamowana przemysłem człowieka i odchodzi.

⁵Z ziemi pochodzi chleb, lecz pod nią zamienia się jakby w ogień.

⁶Jej kamienie zawierają szafiry i piasek złoty;

⁷Ścieżki do nich nie zna ptak ani nie widziało jej oko sępa.

⁸Nie kroczą po niej dzikie zwierzęta ani lew nią nie przeszedł.

⁹Wyciąga swą rękę po krzemień, wywraca góry od korzenia;

¹⁰Ze skał wykuwa strumienie, a jego oko wypatruje każdej kosztownej rzeczy.

¹¹Nie pozwala rozlewać się rzekom, a ukryte rzeczy wywodzi na światło.

¹²Ale gdzie można znaleźć mądrość? Gdzie znajduje się miejsce rozumu?

¹³Człowiek nie zna jej ceny ani nie można jej znaleźć w ziemi żyjących.

¹⁴Głębia mówi: Nie ma jej we mnie. Morze powiada: U mnie też jej nie ma.

¹⁵Nie nabywa się jej za szczere złoto ani nie odważa się zapłaty za nią w srebrze.

¹⁶Nie można jej wycenić w złocie z Ofiru ani w onyksie drogocennym, ani w szafirze.

¹⁷Złoto i kryształ nie dorównają jej, nie można jej wymienić na klejnoty z czystego złota.

¹⁸Nie wypada wspominać o koralach i perłach, bo nabycie mądrości przewyższa perły.

¹⁹Nie dorówna jej topaz z Etiopii i nie można jej wycenić w szczerym złocie.

²⁰Skąd więc mądrość pochodzi? I gdzie znajduje się miejsce rozumu?

²¹Przecież jest zakryta dla oczu wszystkich żyjących i utajona przed ptactwem niebieskim.

²²Zniszczenie i śmierć mówią: Własnymi uszami usłyszałyśmy o jej sławie.

²³Bóg rozumie jej drogę, on zna jej miejsce.

²⁴On bowiem patrzy na krańce ziemi i widzi wszystko, co jest pod niebem.

²⁵Określił wagę wiatrom i odważył miarą wody.

²⁶Gdy ustanowił prawo dla deszczu i drogę dla błyskawicy gromu;

²⁷Wtedy ją widział i ogłosił; przygotował ją i przebadał.

²⁸A do człowieka powiedział: Oto bojaźń Pana, ona jest mądrością, a odstąpienie od zła jest rozumem.

¹Hiob ciągnął swoją przypowieść i mówił:

²Obym był taki jak za dawnych miesięcy, za tych dni, w których Bóg mnie strzegł;

³Gdy jego pochodnia świeciła nad moją głową, a przy jego świetle przechodziłem w ciemności;

⁴Taki, jaki byłem za dni swojej młodości, gdy tajemnica Boga pozostawała nad moim namiotem;

⁵Gdy Wszechmocny był jeszcze ze mną i otaczały mnie moje dzieci;

⁶Gdy moje ścieżki opływały w masło, a opoka wylewała mi źródła oliwy;

⁷Gdy wychodziłem do bramy przez miasto i na rynku przygotowałem sobie miejsce.

⁸Widząc mnie, młodzi ukrywali się, a starcy podnosili się i stali.

⁹Książęta przestawali mówić i kładli rękę na swoich ustach.

¹⁰Głos dostojników cichł, a ich język przylegał im do podniebienia.

¹¹Ucho, które mnie słyszało, błogosławiło mnie, a oko, które mnie widziało, dawało o mnie świadectwo;

¹²Bo wybawiałem ubogiego, gdy wołał, sierotę oraz tego, który nie miał pomocnika.

¹³Błogosławieństwo ginącego przychodziło do mnie, a serce wdowy radowałem.

¹⁴Przyoblekłem się w sprawiedliwość i ona mnie okryła. Mój sąd był jak płaszcz i korona.

¹⁵Byłem oczami dla ślepego, a nogami dla chromego.

¹⁶Byłem ojcem ubogich, a sprawę, której nie znałem, badałem.

¹⁷I kruszyłem szczękę niegodziwca, a z jego zębów wydzierałem łup.

¹⁸Dlatego powiedziałem: Umrę w swoim gnieździe, rozmnożę swoje dni jak piasek.

¹⁹Mój korzeń rozciągnął się przy wodach, a rosa trwała całą noc na moich gałązkach.

²⁰Moja chwała odświeżała się we mnie, a mój łuk odnowił się w mojej ręce.

²¹Słuchali mnie i oczekiwali, przyjmowali moją radę w milczeniu.

²²Po moich słowach już nie mówili, moja mowa kropiła na nich.

²³Oczekiwali mnie jak deszczu, otwierali swe usta jak na późny deszcz.

²⁴Jeśli się śmiałem do nich, nie wierzyli, a światła mojej twarzy nie odrzucali.

²⁵Wytyczałem im drogę, siadałem na czele i przybywałem jak król wśród wojska, jak ten, który smutnych pociesza.

¹Ale teraz śmieją się ze mnie młodsi ode mnie, ci, których ojców nie uznałbym za godnych, by postawić ich z psami swojej trzody.

²Na cóż by mi się przydała siła ich rąk, u których zginęła starość?

³Byli samotni z powodu niedostatku i głodu i uciekali na pustkowie ciemne, jałowe i spustoszone.

⁴Zrywają sobie malwę przy krzakach i korzenie jałowcowe na pokarm.

⁵Wygnano ich spośród ludzi, wołano za nimi jak za złodziejem;

⁶Tak że musieli mieszkać w rozpadlinach dolin, w jaskiniach podziemnych i skałach.

⁷Między krzakami ryczeli, gromadzili się pod pokrzywami.

⁸To byli synowie ludzi wzgardzonych i synowie ludzi nikczemnych, podlejsi niż proch ziemi.

⁹Ale teraz jestem tematem ich pieśni, stałem się tematem ich przysłowia.

¹⁰Brzydzą się mną i oddalają się ode mnie, nie wstydzą się pluć mi w twarz.

¹¹A ponieważ on rozluźnił mój sznur i upokorzył mnie, oni też rzucili przede mnie wędzidło.

¹²Po mojej prawicy powstają młodzieńcy, odtrącają moje nogi i torują przeciwko mnie swoje drogi zguby.

¹³Popsuli moją ścieżkę i przyczynili się do mojej nędzy, a nie mają pomocnika.

¹⁴Napadli na mnie niczym przez szeroki wyłom i wśród spustoszenia nacierali na mnie.

¹⁵Strach obrócił się przeciwko mnie, ściga moją duszę jak wiatr. Moje szczęście przemija jak chmura.

¹⁶A teraz rozpływa się we mnie moja dusza, ogarnęły mnie dni cierpienia;

¹⁷W nocy ból przeszywa moje kości, a moje żyły nie mają odpoczynku.

¹⁸Z powodu wielkiego cierpienia zmieniła się moja szata i ściska mnie jak kołnierz mej tuniki.

¹⁹Wrzucił mnie w błoto, stałem się podobny do prochu i popiołu.

²⁰Wołam do ciebie, ale nie słuchasz mnie; staję, a na mnie nie patrzysz.

²¹Stałeś się dla mnie okrutny, sprzeciwiasz mi się swoją mocną ręką.

²²Unosisz mnie na wietrze i wsadzasz mnie na niego, a rozwiewasz mój dobytek.

²³Wiem bowiem, że wydasz mnie na śmierć i do domu przeznaczonego dla wszystkich żyjących.

²⁴Do grobu jednak nie ściągnie swej ręki, choćby wołali, gdy będzie niszczyć.

²⁵Czy nie płakałem nad strapionym? Czy moja dusza nie smuciła się nad ubogim?

²⁶Gdy oczekiwałem dobra, oto przyszło zło; a gdy spodziewałem się światła, przyszła ciemność.

²⁷Moje wnętrze zawrzało i nie uspokoiło się; zaskoczyły mnie dni utrapienia.

²⁸Chodzę sczerniały, ale nie od słońca; powstaję i wołam w zgromadzeniu.

²⁹Stałem się bratem smoków, a towarzyszem młodych strusiów.

³⁰Moja skóra poczerniała na mnie i moje kości są spalone od gorączki.

³¹Moja harfa zamieniła się w lament, a mój flet – w głos płaczących.

¹Zawarłem przymierze ze swoimi oczami; jak mógłbym więc myśleć o pannie?

²Jaki bowiem byłby dział od Boga z góry? I jakie byłoby dziedzictwo od Wszechmocnego z wysoka?

³Czy zatracenie nie jest przygotowane dla niegodziwych i sroga pomsta dla czyniących nieprawość?

⁴Czyż on nie widzi moich dróg i nie liczy wszystkich moich kroków?

⁵Jeśli postępowałem kłamliwie, jeśli moja noga spieszyła się do oszustwa;

⁶To niech zważy mnie na wadze sprawiedliwej i niech Bóg pozna moją prawość.

⁷Jeśli moja noga zboczyła z drogi i moje serce poszło za moimi oczami, i jeśli jakaś zmaza przylgnęła do moich rąk;

⁸Wtedy niech ja sieję, a inny spożywa, niech moje latorośle będą wykorzenione.

⁹Jeśli moje serce uwiodła kobieta i jeśli czyhałem pod drzwiami swego bliźniego;

¹⁰To niech moja żona mieli innemu i niech inni się nad nią schylają.

¹¹Jest to bowiem haniebny czyn, karygodna nieprawość;

¹²To jest ogień, który pożera aż do zatracenia i może wykorzenić cały mój dobytek.

¹³Jeśli zlekceważyłem sprawę swojego sługi albo swojej służącej, gdy wiedli spór ze mną;

¹⁴Co zrobię, gdy Bóg powstanie? Gdy mnie nawiedzi, co mu odpowiem?

¹⁵Czy ten, który mnie stworzył w łonie, nie stworzył też jego? Czy nie on jeden ukształtował nas w łonie?

¹⁶Jeśli odmówiłem prośbie ubogich i jeśli zasmuciłem oczy wdowy;

¹⁷Jeśli sam jadłem swoją kromkę i nie jadła z niej sierota;

¹⁸(Od swojej młodości bowiem wychowywałem ją jak ojciec, a od łona swojej matki prowadziłem wdowę);

¹⁹Jeśli widziałem ginącego z powodu braku ubrania albo biedaka bez okrycia;

²⁰Jeśli jego biodra nie błogosławiły mi dlatego, że się zagrzał wełną moich owiec;

²¹Jeśli podniosłem rękę przeciwko sierocie, gdy widziałem w bramie swoją pomoc;

²²Wtedy niech odpadnie mój bark od karku, a niech moje ramię wyjdzie ze stawu.

²³Bałem się bowiem klęski od Boga, a przed jego majestatem nie mógłbym się ostać.

²⁴Jeśli pokładałem w złocie swoją nadzieję, a do czystego złota mówiłem: Ty jesteś moją ufnością;

²⁵Jeśli radowałem się ze swojego wielkiego bogactwa i tego, że moja ręka nabyła wiele;

²⁶Jeśli patrzyłem na słońce, gdy świeciło, i na księżyc, gdy sunął wspaniale;

²⁷A moje serce dało się uwieść potajemnie i moje usta całowały moją rękę;

²⁸I to byłaby nieprawość karygodna, bo zaparłbym się Boga z wysoka.

²⁹Jeśli cieszyłem się z upadku tego, który mnie nienawidzi, jeśli wyniosłem się, gdy mu się źle wiodło;

³⁰(Nawet nie pozwoliłem zgrzeszyć swoim ustom, pragnąc przekleństwa na jego duszy);

³¹Czy ludzie z mojego namiotu nie mówili: Obyśmy mieli z jego mięsa! Nie możemy się najeść.

³²Obcy nie nocował na dworze, swoje drzwi otwierałem podróżnemu.

³³Jeśli ukrywałem swoje przestępstwa jak Adam i chowałem w zanadrzu swoją nieprawość;

³⁴Czy strach przed wielką zgrają albo pogarda bliskich przeraziły mnie, abym milczał i nie wychodził za drzwi?

³⁵Obym miał kogoś, kto by mnie wysłuchał! Oto moja prośba, aby Wszechmogący odpowiedział mi i aby mój wróg napisał księgę.

³⁶Czy nie nosiłbym jej na swoim ramieniu i nie przywiązałbym jej sobie jak koronę?

³⁷Oznajmiłbym mu liczbę swoich kroków; zbliżyłbym się do niego jak książę.

³⁸Jeśli moja ziemia wołała przeciwko mnie, jeśli razem z nią płakały jej bruzdy;

³⁹Jeśli spożywałem z jej plonów bez zapłaty, jeśli jej właścicieli pozbawiłem życia;

⁴⁰Niech rosną ciernie zamiast pszenicy i sam kąkol zamiast jęczmienia. Skończyły się słowa Hioba.

¹A gdy ci trzej mężczyźni przestali odpowiadać Hiobowi, ponieważ był sprawiedliwy we własnych oczach;

²Wtedy zapłonął gniewem Elihu, syn Barakeela, Buzyta, z rodu Ram; rozgniewał się na Hioba, gdyż usprawiedliwiał siebie bardziej niż Boga.

³Rozpalił się także jego gniew na jego trzech przyjaciół, bo nie znaleźli żadnej odpowiedzi, a jednak potępiali Hioba.

⁴Elihu czekał, aż Hiob skończy odpowiedź, gdyż oni byli od niego starsi.

⁵Gdy Elihu zauważył, że w ustach trzech mężczyzn nie ma żadnej odpowiedzi, zapłonął gniewem.

⁶I Elihu, syn Barakeela, Buzyta, odpowiedział: Ja jestem młody, a wy jesteście starzy, dlatego bałem się i nie śmiałem wyjawić wam swego zdania.

⁷Myślałem: Niech przemówią dni, a mnogość lat niech uczy mądrości.

⁸Ale to duch jest w człowieku i tchnienie Wszechmogącego daje rozum.

⁹Wielcy nie zawsze są mądrzy, a starcy nie zawsze rozumieją sąd.

¹⁰Dlatego mówię: Posłuchajcie mnie, ja też wypowiem swoje zdanie.

¹¹Oto czekałem na wasze słowa, przysłuchiwałem się waszym dowodom, gdy przygotowywaliście mowę.

¹²I przypatrywałem się wam, a oto żaden z was nie przekonał Hioba i nikt nie odpowiedział na jego słowa;

¹³I nie możecie powiedzieć: Znaleźliśmy mądrość. Sam Bóg go strąca, nie człowiek.

¹⁴Nie do mnie skierował swoje słowa, a ja nie odpowiem mu waszymi słowami.

¹⁵Zaniepokoili się i już nie odpowiadali; przestali mówić.

¹⁶Czekałem, lecz nie mówili, ale stanęli i już nic nie powiedzieli.

¹⁷Odpowiem ze swojej strony, wypowiem też swoje zdanie.

¹⁸Jestem bowiem pełny słów, mój duch przymusza mnie.

¹⁹Oto moje wnętrze jest jak wino, które nie ma ujścia; jak nowe bukłaki zagrożone pęknięciem.

²⁰Będę więc mówić, aby ulżyć sobie; otworzę swoje wargi i odpowiem.

²¹Nie będę miał względu na nikogo i nikomu nie będę schlebiał.

²²Nie umiem bowiem schlebiać, gdyż mój Stwórca wnet by mnie porwał.

¹Teraz więc, Hiobie, posłuchaj, proszę, mojej mowy i nadstaw uszu na wszystkie moje słowa.

²Oto teraz otworzyłem swoje usta, a mój język będzie mówił pod podniebieniem.

³Moje słowa pochodzą ze szczerości mego serca, a moje wargi wyraźnie wypowiedzą wiedzę.

⁴Duch Boży stworzył mnie, tchnienie Wszechmocnego ożywiło mnie.

⁵Jeśli możesz, odpowiedz mi; przygotuj się i stań przede mną.

⁶Oto ja, według twoich słów, odpowiem ci za Boga, chociaż też jestem z błota ulepiony.

⁷Oto mój strach nie zatrwoży cię, a moja ręka nie zaciąży na tobie.

⁸Ty jednak powiedziałeś mi do uszu, słyszałem dźwięk twoich słów:

⁹Jestem czysty, bez przestępstwa, jestem niewinny i nie ma we mnie nieprawości.

¹⁰Oto on znajduje zarzuty przeciwko mnie i uważa mnie za swego wroga.

¹¹Zakuł moje nogi w dyby, a zważa na wszystkie moje ścieżki.

¹²Otóż w tym nie jesteś sprawiedliwy. Powiem ci, że Bóg jest większy od człowieka.

¹³Dlaczego z nim się spierasz? Przecież on nie tłumaczy się z żadnych swoich spraw.

¹⁴Bóg bowiem mówi raz i drugi, ale człowiek tego nie dostrzega.

¹⁵We śnie, w nocnym widzeniu, gdy twardy sen spada na ludzi, w czasie drzemki na łóżku;

¹⁶Wtedy otwiera ucho ludzkie i pieczętuje ich pouczenie;

¹⁷Aby odwieść człowieka od złego czynu i zabrać od niego pychę.

¹⁸Powstrzymuje jego duszę od dołu, a jego życie chroni przed śmiercią od miecza.

¹⁹Każe go też cierpieniem na jego łożu i bólem we wszystkich jego kościach;

²⁰Tak że jego życiu obrzydza chleb, a jego duszy przysmaki.

²¹Jego ciało niszczeje nie do poznania, a wystają jego kości, które nie były widoczne.

²²Jego dusza zbliża się do grobu, a jego życie do niosących śmierć.

²³Jeśli będzie przy nim jakiś anioł, pośrednik, jeden z tysiąca, aby oznajmić człowiekowi jego powinność;

²⁴Wtedy zlituje się nad nim i powie: Wybaw go od zejścia do dołu, bo znalazłem okup.

²⁵I jego ciało odzyska dziecięcą świeżość, wróci do dni swojej młodości.

²⁶Będzie się modlił do Boga i on przyjmie go łaskawie, ujrzy jego oblicze z radością i przywróci człowiekowi jego sprawiedliwość;

²⁷Spojrzy na ludzi i jeśli ktoś powie: Zgrzeszyłem, wypaczyłem to, co prawe, i to nie było dla mnie korzystne;

²⁸On wybawi jego duszę od zejścia do dołu, a jego życie ujrzy światło.

²⁹Wszystko to czyni Bóg z człowiekiem kilkakrotnie;

³⁰Aby odwrócić jego duszę od dołu i aby był oświecony światłem żyjących.

³¹Zważ na to, Hiobie, słuchaj mnie; milcz, a ja będę mówił.

³²Jeśli jednak masz coś do powiedzenia, odpowiedz mi; mów, bo chciałbym cię usprawiedliwić.

³³A jeśli nie, słuchaj mnie; milcz, a nauczę cię mądrości.

¹Elihu mówił dalej:

²Słuchajcie, mądrzy, moich słów i wy, uczeni, posłuchajcie mnie.

³Ucho bowiem bada słowa, jak podniebienie smakuje pokarm.

⁴Wybierzmy sobie sąd, rozeznajmy między sobą, co jest dobre.

⁵Hiob bowiem powiedział: Jestem sprawiedliwy, a Bóg odrzucił moją sprawę.

⁶Czy mam kłamać wbrew swojej racji? Nieuleczalna jest moja rana, bez przestępstwa.

⁷Czy jest człowiek podobny do Hioba, który pije obelgi jak wodę?

⁸I który obraca się w towarzystwie czyniących nieprawość i chodzi z niegodziwcami?

⁹Powiedział bowiem: Nic to nie pomoże człowiekowi, że ma upodobanie w Bogu.

¹⁰Dlatego posłuchajcie mnie, ludzie rozumni: Daleki jest Bóg od niegodziwości, Wszechmocny – od nieprawości.

¹¹Bo odpłaci człowiekowi według jego czynu i wynagrodzi każdemu według jego drogi.

¹²Nie, naprawdę Bóg nie czyni przewrotnie, Wszechmocny nie wypacza sądu.

¹³Któż mu powierzył ziemię? Kto urządził cały okrąg świata?

¹⁴Gdyby zwrócił ku człowiekowi swoje serce, gdyby wziął do siebie jego ducha i tchnienie;

¹⁵To zginęłoby wszelkie ciało razem, a człowiek w proch by się obrócił.

¹⁶Jeśli więc masz rozum, posłuchaj tego i nadstaw uszu na moje słowa.

¹⁷Czy ma panować ten, który nienawidzi prawości? Czy potępisz tego, który jest bardzo sprawiedliwy?

¹⁸Czy wypada do króla mówić: Nikczemniku? A do książąt: Bezbożni?

¹⁹Tym bardziej do tego, który nie ma względu na książąt i nie stawia bogacza nad ubogim? Oni wszyscy bowiem są dziełem jego rąk.

²⁰Umrą nagle, o północy lud będzie wzruszony i przeminie, a mocarz zostanie usunięty bez udziału ręki ludzkiej.

²¹Jego oczy bowiem patrzą na drogi człowieka i on widzi wszystkie jego kroki.

²²Nie ma ciemności ani cienia śmierci, gdzie mogliby się ukryć ci, którzy czynią nieprawość.

²³Na człowieka bowiem nie wkłada więcej niż to, co słuszne, aby stawił się na sąd przed Bogiem.

²⁴Rozbije wielu mocarzy i innych osadzi w ich miejsce.

²⁵A ponieważ zna ich czyny, wywraca ich w nocy, aby byli zmiażdżeni.

²⁶Chłoszcze ich jako niegodziwych w miejscu widocznym;

²⁷Za to, że odstąpili od niego i nie zważali na żadne jego drogi;

²⁸Z tego powodu dochodzi do niego wołanie biednych, a on wysłuchuje wołania ubogich.

²⁹Gdy zaprowadzi pokój, któż go zburzy? A gdy zakryje swoje oblicze, któż go ujrzy? A czyni tak zarówno narodowi, jak i człowiekowi;

³⁰Aby obłudnik już nie panował i nie był pułapką dla ludzi.

³¹Doprawdy, powinieneś mówić do Boga: Poniosłem karę, a nie będę już grzeszyć.

³²Naucz mnie tego, czego nie widzę; jeśli popełniłem nieprawość, już więcej tego nie uczynię.

³³Czy wszystko ma być po twojej myśli? On odpłaci, czy odrzucisz, czy wybierzesz, a nie ja. Ale jeśli wiesz lepiej, to powiedz.

³⁴Niech mi powiedzą ludzie rozumni, niech człowiek mądry posłucha mnie:

³⁵Hiob mówi niemądrze, a jego słowa nie są roztropne.

³⁶Niech Hiob zostanie doświadczony do końca za swoje odpowiedzi odnośnie do niegodziwych ludzi.

³⁷Dodaje bowiem buntu do swego grzechu, klaszcze przy nas rękoma i mnoży swoje słowa przeciwko Bogu.

¹Elihu mówił dalej:

²Czy uważasz to za słuszne, że powiedziałeś: Mam więcej sprawiedliwości niż Bóg?

³Powiedziałeś bowiem: Cóż mi pomoże? Jaki będę miał pożytek z tego, że zostanę oczyszczony z grzechu?

⁴Odpowiem dowodnie tobie i twoim towarzyszom wraz z tobą.

⁵Spójrz w niebo i zobacz, przypatrz się obłokom, które są wyżej od ciebie.

⁶Jeśli zgrzeszysz, co zrobisz przeciwko niemu? A jeśli pomnożą się twoje nieprawości, co mu uczynisz?

⁷Jeśli jesteś sprawiedliwy, co mu dajesz? Albo co otrzymuje z twojej ręki?

⁸Twoja niegodziwość zaszkodzi człowiekowi takiemu jak ty, a twoja sprawiedliwość pomoże synowi człowieka.

⁹Ludzie krzyczą z powodu mnóstwa ucisków, wołają z powodu ramienia mocarzy.

¹⁰Ale nikt nie mówi: Gdzie jest Bóg, mój Stwórca, który w nocy daje pieśni;

¹¹Ten, który uczy nas więcej niż zwierzęta ziemskie i czyni nas mądrzejszymi od ptactwa niebieskiego?

¹²Tak więc wołają, ale nikt nie wysłuchuje z powodu pychy złych ludzi.

¹³Doprawdy, Bóg nie wysłucha słów obłudy, Wszechmocny na nią nie zważa.

¹⁴Chociaż mówisz, że go nie widzisz, sąd jest przed nim, więc mu zaufaj.

¹⁵Teraz jednak jego gniew spadł na ciebie w niewielkim stopniu, jakby nie znał wielkości twoich grzechów.

¹⁶Dlatego Hiob na próżno otwiera swe usta; mnoży słowa bez poznania.

¹Elihu mówił jeszcze:

²Poczekaj trochę, a pouczę cię, bo jeszcze przemówię za Boga.

³Z daleka przyniosę swą wiedzę i uznam sprawiedliwość mego Stwórcy.

⁴Bo naprawdę moje słowa nie są kłamstwem, a człowiek z doskonałą wiedzą stoi przed tobą.

⁵Oto Bóg jest potężny, a nie gardzi nikim. On jest potężny w sile serca.

⁶Nie pozostawia niegodziwych przy życiu, a ubogim przyznaje prawa.

⁷Nie odwraca swoich oczu od sprawiedliwego, ale sadza ich na wieki z królami na tronie – i są wywyższeni.

⁸A jeśli są związani okowami albo spętani powrozami utrapienia;

⁹Wtedy oznajmia im ich czyny i przestępstwa – to, że się wzmogły.

¹⁰Otwiera im ucho, aby przyjęli karę, i każe im odwrócić się od nieprawości.

¹¹Jeśli będą posłuszni i będą mu służyć, dopełnią swoich dni w dobrobycie, a swoich lat w rozkoszach.

¹²Ale jeśli nie usłuchają, zginą od miecza, umrą bez poznania.

¹³Lecz ludzie obłudnego serca gromadzą gniew, nie wołają, kiedy ich wiąże.

¹⁴Umierają w młodości, swoje życie spędzają wśród rozpustników.

¹⁵Wyrywa ubogiego z utrapienia i otwiera ich uszy w ucisku.

¹⁶Również ciebie wyrwałby z ciasnego miejsca na miejsce przestronne, gdzie nie ma ucisku, a zastawiłby twój stół pełnią tłuszczu.

¹⁷Ale ty zasłużyłeś na sąd niegodziwego, dlatego prawo i sąd będą cię trzymać.

¹⁸Gniew wisi, więc uważaj, by nie poraził cię karą, gdyż nie wybawił cię żaden okup.

¹⁹Czy będzie zważał na twoje bogactwa? Nie, ani na złoto, ani na jakiekolwiek siły lub potęgi.

²⁰Nie tęsknij za nocą, kiedy ludzie są porwani ze swojego miejsca.

²¹Strzeż się, abyś nie zważał na nieprawość; gdyż wybrałeś to sobie zamiast utrapienia.

²²Oto Bóg jest najwyższy w swojej potędze, któż może tak nauczyć jak on?

²³Kto mu wytyczył jego drogę? Albo kto mu powie: Popełniłeś nieprawość?

²⁴Pamiętaj, abyś wysławiał jego dzieło, któremu przypatrują się ludzie.

²⁵Wszyscy ludzie je widzą, człowiek przypatruje się nim z daleka.

²⁶Oto Bóg jest wielki, a poznać go nie możemy, a liczba jego lat jest niezbadana.

²⁷On wyciąga bowiem krople wód, które padają z pary jako deszcz;

²⁸Który spuszczają chmury i który obficie spływa na ludzi.

²⁹(A kto zrozumie rozmieszczenie chmur i grzmot jego namiotu?

³⁰Oto rozciąga nad nim swoją światłość i okrywa głębiny morskie.

³¹Przez te rzeczy bowiem sądzi narody i daje pokarm w obfitości.

³²Chmurami okrywa światłość i rozkazuje jej ukrywać się za wyznaczoną chmurą).

³³Grzmot daje o nim znać, a także bydło – o parze unoszącej się w górę.

¹I drży z tego powodu moje serce, i wyrywa się ze swego miejsca.

²Słuchajcie uważnie grzmotu jego głosu i dźwięku, który wychodzi z jego ust.

³Pod całym niebem go wypuszcza, a jego błyskawicę – na krańce ziemi.

⁴Po niej huczy grzmot, grzmi głosem swojego majestatu, i nie powstrzymuje ich, gdy słychać jego głos.

⁵Bóg cudownie grzmi swoim głosem, czyni wielkie rzeczy, których nie możemy zrozumieć.

⁶Mówi bowiem do śniegu: Padaj na ziemię, a także do deszczu i do ulewy jego potęgi.

⁷Pieczętuje rękę każdego człowieka, aby wszyscy ludzie poznali jego dzieło.

⁸Wtedy zwierzęta wchodzą do jaskini i zostają w swoich jamach.

⁹Od południa przychodzi wicher, a zima od wiatrów północnych.

¹⁰Swoim tchnieniem Bóg czyni lód i ścinają się szerokie wody.

¹¹Także wilgocią ziemi obciąża obłok, rozpędza chmurę swoim światłem.

¹²One krążą według jego rady, aby czyniły wszystko, co rozkazuje na powierzchni okręgu ziemi.

¹³A on sprawia, że się pojawiają – czy to dla karania, czy dla swojej ziemi, czy dla okazywania miłosierdzia.

¹⁴Słuchaj tego uważnie, Hiobie; zastanów się i rozważ cudowne dzieła Boga.

¹⁵Czy wiesz, kiedy i co postanawia Bóg o tych sprawach albo kiedy rozjaśnia światło swej chmury?

¹⁶Czy wiesz, jak wiszą chmury – cuda tego, który jest doskonały we wszelkiej wiedzy?

¹⁷Czy wiesz, jak twoje szaty się rozgrzewają, gdy on uspokaja ziemię wiatrem południowym?

¹⁸Czy rozpościerałeś z nim niebiosa, które są trwałe i podobne do zwierciadła odlanego?

¹⁹Poucz nas, co mamy mu powiedzieć, bo nie możemy ułożyć słów z powodu ciemności.

²⁰Czy należy go powiadomić, że przemawiam? Przecież jeśli ktoś przemówi, zostanie na pewno pożarty.

²¹Teraz jednak ludzie nie mogą patrzyć na światło, gdy jaśnieje w chmurach, gdy wiatr przechodzi i rozprasza je.

²²Od północy przychodzi jakby złoty blask, ale w Bogu jest straszliwy majestat.

²³On jest Wszechmocny, nie możemy go doścignąć. On jest wielki w potędze i sądzie i bogaty w sprawiedliwość. Nie uciska nikogo.

²⁴Dlatego boją się go ludzie. On nie ma względu na żadnego, który jest mądry w sercu.

¹Potem PAN odpowiedział Hiobowi spośród wichru:

²Kim jest ten, co zaciemnia radę słowami bez poznania?

³Przepasz teraz swe biodra jak mężczyzna, będę cię pytał, a ty mi odpowiadaj.

⁴Gdzie byłeś, kiedy zakładałem fundamenty ziemi? Powiedz, jeśli masz tę wiedzę.

⁵Kto określił jej rozmiary? Czy wiesz? Kto rozciągnął nad nią sznur?

⁶Na czym są oparte jej podstawy? Kto położył jej kamień węgielny;

⁷Gdy gwiazdy poranne razem śpiewały i radowali się wszyscy synowie Boży?

⁸Kto zamknął bramą morze, gdy się wyrywało jakby wychodzące z łona?

⁹Gdy chmurę uczyniłem jego szatą, a ciemność jego pieluszkami;

¹⁰Gdy ustanowiłem o nim swój dekret i poustawiałem rygle i bramy;

¹¹I powiedziałem: Dotąd dojdziesz, a nie dalej; tu położysz swe nadęte fale.

¹²Czy kiedykolwiek w swoim życiu rozkazywałeś rankowi i wskazałeś zorzy jej miejsce;

¹³Aby ogarnęła krańce ziemi i aby niegodziwi zostali z niej strząśnięci?

¹⁴Ona zmienia się jak glina pod pieczęcią, a wszystko stoi jak szata.

¹⁵Niegodziwym jest odebrana ich światłość, a wyniosłe ramię będzie złamane.

¹⁶Czy dotarłeś aż do źródeł morza? Czy przechadzałeś się po dnie głębin?

¹⁷Czy bramy śmierci zostały przed tobą odkryte? Czy widziałeś bramy cienia śmierci?

¹⁸Czy pojąłeś szerokość ziemi? Powiedz mi, jeśli to wszystko wiesz.

¹⁹Gdzie jest droga do miejsca przebywania światłości? Gdzie swoje miejsce ma ciemność;

²⁰Abyś ją zaprowadził do jej granic i mógł poznać ścieżki do jej domu?

²¹Czy wiesz to, bo wtedy się urodziłeś i liczba twoich dni jest wielka?

²²Czy dotarłeś do skarbnic śniegu? Czy widziałeś skarbnice gradu;

²³Który zachowuję na czas ucisku, na dzień bitwy i wojny?

²⁴Jaką drogą dzieli się światłość, która rozpędza wiatr wschodni po ziemi?

²⁵Kto podzielił kanał dla ulewy i drogę dla błyskawicy grzmotu;

²⁶Aby padał deszcz na ziemię, w której nikt nie mieszka, i na pustynię, gdzie nie ma człowieka;

²⁷Aby nasycił miejsce puste i jałowe oraz zasilił rosnącą tam trawę?

²⁸Czy deszcz ma ojca? A kto spłodził krople rosy?

²⁹Z czyjego łona wychodzi lód? A kto spłodził szron niebieski?

³⁰Wody zostają przykryte niczym kamieniem, gdy powierzchnia głębiny zamarza.

³¹Czy możesz związać jasne gwiazdy Plejad albo rozluźnić więzy Oriona?

³²Czy wyprowadzisz w swym czasie gwiazdy południowe? Czy poprowadzisz Niedźwiedzicę z jej synami?

³³Czy znasz porządek nieba? Czy możesz ustanowić jego panowanie na ziemi?

³⁴Czy podniesiesz swój głos ku chmurom, aby cię ulewa przykryła?

³⁵Czy możesz wypuścić błyskawice, aby przyszły i mówiły: Oto jesteśmy?

³⁶Kto włożył we wnętrze ludzkie mądrość? Kto dał sercu rozum?

³⁷Kto zdoła policzyć chmury swoją mądrością? Kto uspokoi, kiedy leje z nieba;

³⁸Gdy proch twardnieje, a bryły przylegają do siebie?

³⁹Czy lwu zdobyczy nałowisz, czy zaspokoisz głód lwiątek;

⁴⁰Gdy tulą się w swoich jaskiniach i czyhają w cieniu swoich jam?

⁴¹Kto dostarcza krukowi pokarmu, gdy jego młode wołają do Boga i tułają się bez pożywienia?

¹Czy znasz porę, kiedy rodzą górskie kozice? Czy wiesz, kiedy rodzą łanie?

²Czy możesz zliczyć miesiące, w których noszą młode? Czy znasz czas ich porodu?

³Przykucają, rodzą swoje młode, pozbywają się ich z bólem;

⁴Ich młode wzmacniają się, rosną wśród zboża, odchodzą i już do nich nie wracają.

⁵Kto wypuścił dzikiego osła na wolność i kto rozwiązał jego pęta?

⁶Za dom dałem mu pustynię, a za jego mieszkanie słone miejsca.

⁷On naśmiewa się ze zgiełku miejskiego i nie słucha głosu poganiacza.

⁸Wypatruje w górach paszy i szuka wszelkiej zielonej trawy.

⁹Czy jednorożec zechce ci służyć albo nocować przy twoim żłobie?

¹⁰Czy możesz powrozem zaprzęgać jednorożca do bruzdy? Czy będzie bronował doliny za tobą?

¹¹Czy zaufasz mu, ponieważ jego siła jest wielka? Czy powierzysz mu swoją pracę?

¹²Czy zawierzysz mu, że zwiezie twoje ziarno i zgromadzi je w twoim spichlerzu?

¹³Czy dałeś pawiowi piękne skrzydła, a skrzydła i pióra strusiowi?

¹⁴Składa swoje jaja na ziemię i ogrzewa je w prochu;

¹⁵I zapomina, że noga może je rozgnieść lub dzikie zwierzę może zdeptać.

¹⁶Jest twardy dla swoich młodych, jakby nie były jego. Nie boi się, że jego trud jest próżny;

¹⁷Bo Bóg pozbawił go mądrości i nie udzielił mu rozumu.

¹⁸Kiedy jednak podnosi się wysoko, naśmiewa się z konia i z jego jeźdźca.

¹⁹Czy możesz dać koniowi moc? Czy rżeniem ozdobiłeś jego szyję?

²⁰Czy przestraszysz go jak szarańczę? Parskanie jego nozdrzy jest straszne.

²¹Grzebie kopytem w ziemi i cieszy się swą siłą, biegnie przeciwko uzbrojonym.

²²Drwi sobie z lęku i nie boi się, i nie ustępuje przed ostrzem miecza.

²³Kołczan na nim chrzęści, błyszczy oszczep i dzida.

²⁴Z grzmotem i z gniewem pochłania ziemię i nie staje spokojnie na głos trąby.

²⁵Na głos trąby mówi: Ha, ha; z daleka czuje bitwę, grom dowódców i okrzyk.

²⁶Czy dzięki twojemu rozumowi lata jastrząb i rozciąga swe skrzydła ku południu?

²⁷Czy na twój rozkaz orzeł wzbija się i zakłada swoje gniazdo wysoko?

²⁸Mieszka na skale, przebywa na iglicach jak na zamku.

²⁹Stamtąd wypatruje sobie pokarmu, jego oczy widzą daleko.

³⁰Jego młode też piją krew, a gdzie są zabici, tam jest on.

¹PAN mówił dalej do Hioba:

²Czy ten, co wiedzie spór z Wszechmogącym, będzie go pouczał? Niech na to odpowie ten, który strofuje Boga.

³Wtedy Hiob odpowiedział PANU:

⁴Oto jestem nędzny, cóż ci odpowiem? Przyłożę swoją rękę do ust.

⁵Raz mówiłem i drugi, ale więcej nie odpowiem, niczego więcej nie dodam.

⁶Nadto PAN odpowiedział Hiobowi spośród wichru:

⁷Przepasz teraz swe biodra jak mężczyzna: będę cię pytał, a ty mnie pouczysz.

⁸Czy chcesz wniwecz obrócić mój sąd? Czy potępisz mnie, aby usprawiedliwić samego siebie?

⁹Czy masz ramię jak Bóg? Czy zagrzmisz głosem jak on?

¹⁰Ozdób się teraz w majestat i dostojeństwo, przyoblecz się w chwałę i piękno.

¹¹Rozlej swój gwałtowny gniew, spójrz na każdego pysznego i poniż go.

¹²Spójrz na każdego pysznego i upokórz go, zdepcz niegodziwych na ich miejscu.

¹³Zakryj ich razem w prochu, zamknij w ukryciu ich oblicza.

¹⁴Wtedy i ja ci wyznam, że twoja prawica może cię wybawić.

¹⁵Oto behemot, którego stworzyłem wraz z tobą; je trawę jak wół.

¹⁶Oto jego siła jest w jego biodrach, a jego moc w pępku jego brzucha.

¹⁷Rusza swoim ogonem jak cedrem, ścięgna jego bioder są splecione.

¹⁸Jego kości jak rury spiżowe; jego kości jak drągi żelazne.

¹⁹On jest przednim dziełem Boga. Ten, który go uczynił, sam może na niego natrzeć swoim mieczem.

²⁰Żywność dostarczają mu góry, gdzie wszystkie polne zwierzęta hasają.

²¹Leży pod cienistymi drzewami, w ukryciu trzcin i bagien.

²²Drzewa cieniste osłaniają go cieniem, wierzby potoku otaczają go.

²³Oto wypija rzekę i nie spieszy się, będąc pewny, że może wchłonąć Jordan do swojej paszczy.

²⁴Czy można go złapać za oczy albo powrozy przeciągnąć mu przez nozdrza?

¹Czy lewiatana wyciągniesz wędką? Czy za jego język wyciągniesz go sznurem opuszczonym?

²Czy przewleczesz hak przez jego nozdrza? Czy kolcem przebijesz mu szczęki?

³Czy będzie cię błagać? Czy będzie z tobą rozmawiał łagodnie?

⁴Czy zawrze z tobą przymierze? Czy przyjmiesz go za sługę na zawsze?

⁵Czy będziesz z nim igrał jak z ptaszkiem? Czy uwiążesz go dla swoich córek?

⁶Czy twoi towarzysze wyprawią sobie z niego ucztę? Czy podzielą go między siebie kupcy?

⁷Czy poprzebijasz jego skórę grotami albo jego głowę harpunami?

⁸Połóż tylko rękę na niego i wspomnij o walce, więcej tego nie zrobisz.

⁹Oto nadzieja pojmania go jest złudna. Czy na sam jego widok nie zostanie człowiek powalony?

¹⁰Nikt nie odważy się go obudzić. Kto zdoła więc stanąć przede mną?

¹¹Kto mi coś dał, abym mu odpłacił? Cokolwiek znajduje się pod całym niebem należy do mnie.

¹²Nie będę milczał o jego członkach ani o jego potędze, ani o jego wspaniałej budowie.

¹³Kto odkryje wierzch jego szaty? Kto przystąpi do niego z podwójnym wędzidłem?

¹⁴Kto otworzy wrota jego paszczy? Groza roztacza się wokół jego zębów.

¹⁵Jego łuski to jego pycha, ściśle spięte razem jakby pieczęcią.

¹⁶Jedna do drugiej tak przylega, że powietrze nie wejdzie między nie.

¹⁷Jedna z drugą jest spojona, są tak złączone, że nie można ich rozdzielić.

¹⁸Przez jego kichanie błyszczy światło, a jego oczy są jak powieki zorzy.

¹⁹Z jego paszczy wychodzą pochodnie, tryskają iskry ognia.

²⁰Z jego nozdrzy wychodzi dym jak z wrzącego garnca lub kotła.

²¹Jego oddech rozpala węgle, z jego paszczy wychodzi płomień.

²²W jego szyi spoczywa moc i przed nim ucieka smutek.

²³Warstwy jego ciała są spojone, tak twarde, że się nie poruszają.

²⁴Jego serce jest twarde jak kamień, tak twarde jak część dolnego kamienia młyńskiego.

²⁵Gdy się podnosi, drżą mocarze, a od strachu oczyszczają się.

²⁶Miecz, który go dosięga, nie ostaje się, podobnie drzewce, strzała i pancerz.

²⁷Żelazo uważa za słomę, a miedź za zbutwiałe drewno.

²⁸Strzała nie spłoszy go, a kamienie z procy są dla niego jak źdźbło.

²⁹Oszczep uważa za słomę, a drwi sobie z szarpania włócznią.

³⁰Pod nim są ostre skorupy; w błocie ścieli sobie wszelkimi ostrymi rzeczami.

³¹Sprawia, że głębiny wrą jak kocioł, a morze mąci jak w moździerzu.

³²Zostawia za sobą błyszczącą ścieżkę, tak że się wydaje, że głębiny mają siwiznę.

³³Nie ma na ziemi jemu podobnego, który został tak stworzony, że niczego się nie boi.

³⁴Lekceważy wszelką wysoką rzecz. On jest królem nad wszystkimi synami pychy.

¹Wtedy Hiob odpowiedział PANU:

²Wiem, że ty wszystko możesz i że żaden twój zamysł nie może być powstrzymany.

³Kim jest ten, który zaciemnia radę bez wiedzy? Właśnie dlatego mówiłem to, czego nie rozumiałem; mówiłem o rzeczach zbyt cudownych, których nie mogłem pojąć.

⁴Wysłuchaj, proszę, a będę mówił; będę cię pytał, a ty mnie pouczysz.

⁵Dotąd tylko moje ucho słyszało o tobie, lecz teraz moje oko cię ujrzało.

⁶Dlatego żałuję i pokutuję w prochu i popiele.

⁷A gdy PAN wypowiedział te słowa do Hioba, powiedział PAN do Elifaza z Temanu: Mój gniew zapłonął przeciw tobie i przeciw dwom twoim przyjaciołom, ponieważ nie mówiliście o mnie prawdy jak mój sługa Hiob.

⁸Teraz więc weźcie sobie siedem cielców i siedem baranów, idźcie do mego sługi Hioba i złóżcie całopalenie za siebie; a Hiob, mój sługa, będzie się modlił za was, bo jego przyjmę, abym nie uczynił z wami według waszej głupoty. Nie mówiliście bowiem o mnie prawdy jak mój sługa Hiob.

⁹Poszli więc Elifaz z Temanu, Bildad z Szuach i Sofar z Naamy i uczynili, jak PAN im rozkazał. PAN także przyjął Hioba.

¹⁰PAN przywrócił to, co zostało zabrane Hiobowi, gdy się modlił za swoich przyjaciół. PAN także pomnożył Hiobowi w dwójnasób wszystko, co miał.

¹¹Wtedy zeszli się do niego wszyscy jego bracia, wszystkie jego siostry i wszyscy dawni znajomi i jedli z nim chleb w jego domu. Ubolewali nad nim i pocieszali go z powodu wszystkich nieszczęść, które PAN sprowadził na niego. Każdy dał mu po jednym srebrniku i każdy po jednym złotym kolczyku.

¹²I tak PAN błogosławił ostatnie lata Hioba bardziej niż początkowe. Miał bowiem czternaście tysięcy owiec, sześć tysięcy wielbłądów, tysiąc jarzm wołów i tysiąc oślic.

¹³Miał też siedmiu synów i trzy córki.

¹⁴I nadał pierwszej imię Jemima, drugiej Kecja i trzeciej Kerenhappuk.

¹⁵W całej ziemi nie można było znaleźć kobiet tak pięknych jak córki Hioba. Ich ojciec dał im dziedzictwo wśród ich braci.

¹⁶Potem Hiob żył jeszcze sto czterdzieści lat i oglądał swoich synów i synów swoich synów aż do czwartego pokolenia.

¹⁷I umarł Hiob stary i syty dni.