MATIUS

1

1 Iteu’ ngaran irah éh tepun Yésus Kristus éh jin pohoo’ Daud, ngan iah ke’ éh jin pohoo’ Abraham. 2 La’ah Abraham tamen Ishak, Ishak tamen Yakub, Yakub tamen Yehuda ngan kekat padéé’ néh. 3 La’ah Yehuda tamen Peres rawah Zerah, Tamar éh tinen roh. La’ah Peres tamen Hesron, Hesron tamen Ram, 4 Ram tamen Aminadab, Aminadab tamen Nahason, Nahason tamen Salmon, 5 Salmon tamen Boas, Rahab tinen néh. La’ah Boas nah tamen Obed, Rut tinen néh, Obed nah tamen Isai, 6 Isai tamen raja’ Daud. La’ah Daud tamen Salomo, tinen néh Uban do Uria. 7 La’ah Salomo tamen Rehabeam, Rehabeam tamen Abia, Abia tamen Asa, 8 Asa tamen Yosapat, Yosapat tamen Yoram, Yoram tamen Usia, 9 Usia tamen Yotam, Yotam tamen Ahas, Ahas tamen Hiskia, 10 Hiskia tamen Manasye, Manasye tamen Amon, Amon tamen Yosia, 11 Yoyakhin ngan kekat padéé’ néh tovoo’ réh kenamit kelunan tai tana’ Babel. 12 Jin la’o réh kenamit kelunan tai tana’ Babel nah, Yoyakhin nah tamen Seyatiel, Seyatiel tamen Serubabel, 13 Serubabel tamen Abihud, Abihud tamen Elyakim, Elyakim tamen Asur, 14 Asur tamen Sadok, Sadok tamen Akhim, Akhim tamen Eliud. 15 La’ah Eliud tamen Eleasar, Eleasar tamen Matan, Matan tamen Yakub, 16 Yakub tamen Yusup éh lakei’ Meriam éh tinen Yésus éh nateng réh Kristus. 17 Jin Abraham avéé’ tong Daud pu’un jah poloo’ pat tamen ngan anak, kenat péh jin Daud avéé’ tong sioo’ kelunan Yahudi kenamit kelunan tai tana’ Babel, iteu’ kepéh jah poloo’ pat tamen ngan anak, ngan jin inah avéé’ tong lohoo’ Kristus, inah kepéh jah poloo’ pat tamen. 18 Ka’ bu’un Yésus Kristus tuai tong tana’ iteu’ sahau. Hun Meriam tinen Néh petunang ngan Yusup, bé’ jak rawah pemung, Meriam nah nemaléé’ neu’ penyukat jin Sahéé’ Ni’ai. 19 La’ah Yusup, lakei’ éh juk alaa’ éh nah, kelunan éh teneng kenin, bé’ iah keloo’ pekenyaa’ redo inah tong jumen irah pinaa’, bang iah seruh selem-selem awah juk bet tunang néh nah. 20 Lem néh seruh kenat, inah jah meliket Tuhan poléng ta’an néh lem nyupin néh, ngan meliket nah bara’ ngan néh, ha’ néh, O Yusup, éh jin pohoo’ Daud, mai ke’ medai alaa’ Meriam nah do ko’, uban temaléé’ néh nah bé’ éh neu’ kelunan bang neu’ penyukat jin Sahéé’ Ni’ai. 21 Iah juk nganak jah anak lakei’ dat, jian ke’ maneu’ ngaran Néh Yésus, uban Iah juk purip kekat kelunan jin penyala’ réh, ha’ néh. 22 La’ah kekat inah pu’un kenat dokoo’ néh pesukup kekat ha’ Tuhan éh benara’ néh ngan irah Nabi néh sahau. 23 Ka’ ha’ néh, la’ah redo lemanai éh bé’ jak tavin lakei’ pu’un éh nemaléé’, ngan iah juk nganak jah anak lakei’, ngaran néh éh nateng réh, Imanuel, ha’ néh. Sin tong ngaran Imanuel, Allah pu’un ngan lu’. 24 Hun Yusup to’ot iah tioo kivu sohoo’ meliket nah ngan alaa’ Meriam do néh. 25 Bang bé’ rawah pu’un pemung pegen pah avéé’ Meriam nganak Yésus. La’ah Yusup maneu’ ngaran anak inah Yésus.

2

1 La’ah tong leboo’ Bétléhém éh tong tana’ Yudea, sinah Meriam nganak Yésus sioo’ Herodis raja’ réh. La’ah kelunan éh malai na’at kekat kenyalung, tuai réh jin tana’ éh saa’ usit maten dau ke’ réh tai leboo’ Yérusalem. 2 Irah neteng, Semah anak maréng éh raja’ kelunan Yahudi? Pu’un kenyalung Néh ta’an mé’ hun mé’ tong tana’ éh saa’ usit maten dau, inah ke’ mé’ tuai juk seva’ éh, ha’ réh. 3 Hun raja’ Herodis menéng ha’ réh kenat, tusah kenin néh, kenat péh kenin kekat irah tong leboo’ Yérusalem nah kepéh. 4 Boh Herodis tebai kekat pengeja’au imam tong sebayang Yahudi, ngan irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, ke’ néh neteng réh. Ka’ ha’ néh, Hun kelunan éh Raja’ pohoo’ Yahudi pu’un tuai, semah jalan lohoo’ néh da’, ha’ néh. 5 Ha’ réh mipa éh, Tong leboo’ Bétléhém tong tana’ Yudea. Uban pu’un jah nabi Tuhan sahau, éh bara’ lem surat néh, ka’ ha’ néh, 6 O leboo’ Bétléhém tong tana’ Yudea, bé’ ka’au’ si’ik jin kekat leboo’ éh ja’au tong Yudea, uban pu’un jah pengeja’au éh juk musit jin ka’au’ kepéh, éh juk majak kelunan éh anah ké’, inah éh pohoo’ Israel, ha’ néh. 7 Boh Herodis tebai irah éh tuai jin tana’ saa’ usit maten dau nah, ke’ néh selim neteng réh hun mah tatek réh na’at kenyalung nah. 8 La’o inah iah nyohoo’ réh tai Bétléhém, ka’ ha’ néh ngan réh, Tai keh pitah Anak inah mu’un-mu’un. Hun keh temeu’ tong néh da’, tuai keh bara’ éh ngan ké’ uban akeu’ péh keloo’ tai seva’ éh kepéh, ha’ néh. 9 La’o réh menéng ha’ Herodis nah, lakau lah réh, inah réh na’at kenyalung éh ta’an réh lepah nah, lakau saa’ tenah réh, pah avéé’ néh avéé’ bau lamin jalan Anak maréng nah, sinah éh mokoo’ lah. 10 Jian kenin réh, murung mu’un réh na’at kenyalung nah. 11 La’ah masek réh tong lamin jalan Anak si’ik nah, sinah réh na’at éh ngan tinen Néh Meriam. Irah ngejekuu’ lep réh ke’ réh seva’ Anak inah, boh réh muaa’ kekat Pengena’ réh ngan Néh, kekat pengena’ réh ngan Néh, inah éh mas, kemenyan ngan mur éh barei’ ingau rai. 12 La’ah dalem nyupin réh Allah meta’ réh bé’ buhaa’ dai réh moléé’ tai Herodis kepéh. Uban kenat irah moléé’ tai tana’ réh Kivu Jalan éh Jah. 13 La’o irah inah lakau nah, meliket Tuhan poléng tong Yusup dalem nyupin néh. Ka’ ha’ meliket nah ngan Yusup, To’ot ke’, alaa’ Anak si’ik inah ngan tinen néh, kelap keteleu’ tai tana’ Mesir, mokoo’ sitai avéé’ ké’ pu’un bara’ ngan ko’ kepéh, uban Herodis pitah Anak si’ik inah ke’ néh juk mematai éh, ha’ néh. 14 To’ot Yusup alaa’ Anak si’ik inah ngan tinen néh, sioo’ merem inah lakau réh teleu’ tai tana’ Mesir. 15 Sinah réh teleu’ mokoo’ avéé’ Herodis nah matai. Pu’un éh kenat dokoo’ néh pesukup ha’ Tuhan éh benara’ néh ngan irah nabi néh sahau, ka’ ha’ néh, Pu’un ku’ tebai Anak Ké’ piso jin tana’ Mesir, ha’ néh. 16 Hun Herodis jam irah éh tuai jin tana’ saa’ usit maten dau nah ngelavo’ éh lepah moléé’ kivu jalan éh jah, merek mu’un-mu’un éh. Boh éh nyohoo’ kelunan tai mematai kekat anak lakei’ éh duah ta’un urip ngan éh si’ik jin inah péh, éh pu’un tong leboo’ Bétléhém ngan éh tutuh tana’ inah, éh pekua’ tatek éh teneteng néh ngan irah éh tuai na’at kenyalung nah. 17 Inah jalan éh pesukup ha’ éh benara’ Yéremia ngan kelunan sahau, ka’ ha’ néh, 18 Pu’un ha’ kangaa’ tong leboo’ Rama, ha’ kangaa’ réh besau mu’un. Pu’un Rahél mangaa’ pelasam anak néh, uban kekat anak néh lepah matai, bé’ pu’un séé’ omok papung éh, ha’ néh. 19 Hun Herodis lepah matai, meliket Tuhan poléng kepéh tong Yusup lem nyupin néh La’o néh tong tana’ Mesir, 20 ka’ ha’ meliket nah, To’ot ke’, alaa’ Anak si’ik inah ngan tinen Néh, moléé’ keteleu’ tai tana’ pohoo’ Yahudi kepéh uban kelunan éh juk mematai Anak si’ik iteu’ rai, lepah matai tenéh, ha’ néh. 21 La’ah to’ot Yusup ke’ néh alaa’ Anak si’ik inah ngan tinen néh, ke’ réh teleu’ moléé’ tai tana’ pohoo’ Yahudi kepéh. 22 Tovoo’ Yusup menéng rengah Arkelaus raja’ kepéh tong tana’ Yudea ngeliwah tamen néh Herodis nah, medai éh tai sinah. Uban néh kenat pu’un éh jam jin jah nyupin néh kepéh éh nyohoo’ éh tai tana’ Galilia. 23 Sinah éh mokoo’ tong leboo’ Nasaret. Iah pu’un tai kenat ke’ néh pesukup ha’ éh benara’ irah nabi ngan kelunan sahau, ka’ ha’ réh, Irah juk mateng Yésus kelunan jin Nasaret, ha’ réh.

3

1 Tovoo’ inah Yohanes Batis nebaraa’ kelunan tong ahang tana’ tong tana’ Yudea. 2 Ka’ ha’ néh ngan réh, Jian keh piso jin penyala’ keh uban lepah danii’ jaka’ Allah Pengeja’au, ha’ néh. 3 Uban Yohanes nah néh éh benara’ nabi Yesaya dalem ha’ tebaraa’ néh rai, ka’ ha’ néh. Pu’un jah kelunan éh mejui tong ahang tana’, Ka’ ha’ néh, Petenup jalan Tuhan ngan pepejek jalan Néh, ha’ néh. 4 La’ah pakai Yohanes nah senuai jin bulun unta, ngan jeret é’éng néh kulit ka’an, éh penguman néh karah ngan nyak layuk. 5 La’ah irah jin Yérusalem ngan jin tana’ Yudea ngan tutuh tana’ tong baa’ Yordan, tai tavin éh. 6 La’ah pu’un réh ngakun penyala’ réh, la’o inah Yohanes ngebatis réh dalem baa’ Yordan. 7 Bang hun Yohanes na’at kelunan pinaa’ éh kivu adet Parisi ngan irah éh kivu adet Saduki tuai ke’ réh menyat éh ngebatis réh, boh éh tioo pané ngan réh, ka’ ha’ néh, Ka’ah pohoo’ torok, séé’ éh bara’ keh omok kelap jin kemerek Allah éh juk teneng tong keh nah. 8 Jian keh maneu’ kekat éh jian éh omok pepoléng ka’ah lepah piso jin kekat kesa’at keh. 9 Mai keh ngelan tong ha’ keh éh bara’, Abraham éh tamen améé’. Mai keh seruh Tuhan juk pepurip keh uban keh pohoo’ anak Abraham, akeu’ bara’ ngan keh, Allah éh pu’un penyukat ngepaléu kekat bateu’ iteu’ malui anak Abraham, ha’ néh. 10 Ha’ Yohanes kepéh, Hun iteu’ pu’un kapak lepah petenup tebeng kekat inah kayeu’ pah avéé’ lakat néh. La’ah siget-siget kayeu’ éh bé’ ngebuaa’ ngan buaa’ éh jian, inah éh juk tenebeng néh ke’ néh bet éh dalem luten. 11 Mu’un akeu’ ngebatis ka’ah lem baa’ dokoo’ néh pepoléng ka’ah lepah piso jin penyala’ keh, bang pu’un jah usah éh juk tuai jin la’o ké’ iteu’, iah juk ngebatis ka’ah neu’ Sahéé’ Ni’ai ngan luten. Iah éh pelapah ja’au ngaran jin akeu’, Sapét kasut néh péh bé’ ku’ tekep mihin. 12 Iah ngamit tapan néh ke’ néh napan kekat parai ke’ néh tipun kekat lo’ong néh dalem luvung néh, bang kekat éh upih néh, notong néh tong luten éh bé’ omok pata’, ha’ néh. 13 Tovoo’ inah tuai néh Yésus jin Galilia tai baa’ Yordan dokoo’ Yohanes omok ngebatis éh. 14 Bang bé’ Yohanes keloo’ ngebatis éh, ka’ ha’ néh ngan Yésus, Tekep éh akeu’ ke’ Tuhan ngebatis, bang pu’un ka’au’ tuai tavin akeu’, ha’ néh. 15 Ha’ Yésus mipa éh, Turut ke’ éh kenat hun iteu’, uban kenat éh jalan pesukup pengeloo’ Allah, ha’ néh. Boh Yohanes kivu sohoo’ néh ngan ngebatis éh. 16 Tovoo’ Yésus musit jin baa’ nah, pu’un langit pukap ngan ta’an néh Sahéé’ Tuhan tuhun tong néh, layan néh barei’-okoo’ juhit punai. 17 La’ah pu’un jah ha’ jin seruga, éh bara’ ka’, Iteu’ néh Anak Ké’ éh kemurung Ké’, payoo’ mu’un kenin Ké’ tong Néh, ha’ néh.

4

1 Pu’un Sahéé’ Ni’ai mihin Yésus tai ahang tana’ dokoo’ Sitan tupat éh. 2 La’au’ lah éh kelaset avéé’ pat poloo’ dau pat poloo’ merem kelebéé’, la’au’ lah éh. 3 Boh Sitan tuai bara’ ngan néh, ka’ ha’ néh, Hun Ko’ Anak Allah mu’un, ko’ ngepaléu kekat bateu’ iteu’ malui roti, ha’ néh. 4 Ha’ Yésus mipa éh, Ka’ ha’ lem surat Allah, Bé’ éh neu’ roti awah kelunan omok murip, bang réh omok murip neu’ kekat ha’ éh benara’ Allah, ha’ Yésus ngan néh. 5 La’o inah Sitan mihin Yésus tai leboo’ Yérusalem ke’ néh mihin éh tai beluvung Umaa’ Allah, 6 ka’ ha’ Sitan ngan néh, Hun Ko’ Anak Allah mu’un, jian ke’ ngeliwang kera’ ketai, uban pu’un jah ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Allah juk nyohoo’ meliket Néh mihau Ke’, meliket juk nyagem Ke’ palaa’ ojoo’ néh, dokoo’ gem Ko’ bé’ suhat neu’ bateu’, ha’ Sitan nah. 7 Boh Yésus mipa éh kepéh, ka’ ha’ néh, Pu’un ha’ lem surat Allah bara’ ka’, Mai ke’ tupat Tuhan Allah éh kenelan ko’, ha’ néh. 8 La’o inah kepéh Sitan mihin Yésus tai berusu’ éh bau ke’ néh tojoo’ kekat arong tana’ ngan kekat arong kejian éh tong tana’ ngan néh. 9 Ha’ Sitan ngan néh kepéh, Kekat penyukat ngan pengaren iteu’ akeu’ mena’ éh ngan Ko’ hun Ko’ ngejekuu’ lep Ko’ ngan seva’ akeu’, ha’ néh. 10 La’ah ha’ Yésus mipa éh, Kelap ke’ Sitan, uban ka’ ha’ Tuhan lem surat néh, Tekep ke’ seva’ Tuhan Allah éh kenelan ko’ ngan kivu sohoo’ nah awah, ha’ néh. 11 Boh Sitan piso jin Yésus ngan meliket Tuhan tioo tai petubo Yésus. 12 Hun Yésus menéng rengah Yohanes Batis kamit réh ngan pu’un dalem lamin tutup, piso éh tai tana’ Galilia kepéh. 13 La’ah bé’ Iah mokoo’ tong leboo’ Nasaret bang Iah mokoo’ tong leboo’ Kapernaum, jah leboo’ éh déhéé’ baa’ Banget Galilia éh tong tana’ tutuh tana’ Sebulon ngan tana’ Naptali. 14 Pu’un éh kenat ke’ néh pesukup kekat ha’ éh benara’ nabi Yesaya ngan kelunan sahau. Ka’ ha’ Yesaya nah, 15 Tana’ Sebulon ngan tana’ Naptali, éh déhéé’ baa’ Banget saa’ dipa baa’ Yordan, inah éh Galilia éh tana’ jalan kelunan éh tengéé’ pohoo’ jin irah Yahudi. 16 Kelunan éh mokoo’ tong merem omok éh na’at rema peséng. Kelunan éh mokoo’ tong jalan éh mihin réh matai, omok rema inah nawa tong réh, ha’ néh. 17 Jin la’o Yésus tai leboo’ Kapernaum, inah éh bu’un néh maneu’ kereja’ néh éh nebaraa’ kelunan. Ka’ ha’ néh, Piso keh jin penyala’ keh, uban jaka’ Allah Pengeja’au lepah danii’, ha’ néh. 18 La’ah, Yésus lakau déhéé’ baa’ Banget Galilia, inah Iah na’at duah kelunan ngejala’. Rawah inah pepadéé’, inah éh Simon, keruwah ngaran néh, Péterus, ngan padéé’ néh Anderias. 19 Ka’ ha’ Yésus ngan roh, Jian koh kivu Akeu’, Akeu’ nebaraa’ koh tong jalan koh omok pitah kelunan éh tawang ngan mihin réh tavin Akeu’, barei’ kawah jam pitah seluang nah, ha’ néh. 20 Pelapah rawah modoo’ jala’ roh ke’ roh kivu Yésus. 21 Lakau Yésus kepéh, inah Iah na’at duah kelunan éh jah kepéh éh pepadéé’, Yakub rawah Yohanes éh anak Sabedeus. Rawah pu’un dalem alut petenup jala’ roh pemung ngan tamen roh Sabedis. Yésus tebai rawah inah kepéh kivu éh. 22 Pelapah rawah modoo’ alut roh ngan pokoo’ tamen roh ke’ roh kivu Yésus. 23 La’ah Yésus lakau tutuh tana’ Galilia ke’ néh nebaraa’ réh dalem kekat lamin sebayang Yahudi. Pu’un éh bara’ Rengah Jian tong Allah éh pengeja’au, ngan pu’un éh peka’o réh jin kekat arong kesakit ngan pengelemoo’ usah réh. 24 La’ah rengah néh inah avéé’ pah tipo tana’ Siria, pu’un réh mihin kekat kelunan éh sakit tavin éh, irah éh pu’un pinaa’ arong kesakit, ngan irah éh nasek balei’, ngan irah éh tuleu’ ngan irah éh matai keluhat péh, pu’un éh peka’o réh béé. 25 La’ah pinaa’ kelunan kivu éh, irah jin Galilia ngan Dekapolis ngan Yérusalem ngan Yudea, pemung ngan irah jin saa’ dipa baa’ Yordan.

5

1 Hun Yésus na’at kelunan pinaa’ nah, tai éh bau tokong sinah éh menyun. Kekat irah bakéh néh petipun ngan néh sinah, 2 boh éh nebaraa’ réh, ka’ ha’ néh, 3 Murung kenin kekat kelunan éh Nesen ngan juk pitah Allah, omok réh tai ngan Allah hun néh tuai pengeja’au ngan mihau kekat kelunan. 4 Murung kenin kekat kelunan éh besau kenin, Allah omok papung réh kepéh. 5 Murung kenin kekat kelunan éh diva’ kenin, omok réh alaa’ éh pejajii’ Allah. 6 Murung kenin kekat kelunan éh mekat kivu pengeloo’ Allah, Tuhan Allah omok pesukup éh pengeloo’ réh kepéh. 7 Murung kenin kekat kelunan éh jam masi kelunan, Allah omok masi irah kepéh. 8 Murung kenin kekat kelunan éh ni’ai kenin, irah omok jam Allah. 9 Murung kenin kekat kelunan éh jam ngejian kenin irah éh jah, Allah omok mateng réh anak néh. 10 Murung kenin kekat kelunan éh keta uban néh maneu’ pengeloo’ Allah, omok réh tai lem nihau Allah, ha’ néh. 11 Murung kenin keh hun kelunan ngesa’at keh ngan peketa keh, ngan ngesa’at ngaran keh uban keh pu’un kivu Akeu’. 12 Murung ngan bahuu’ Kenin Keh, uban ja’au mu’un oléé’ néh ngan keh tong seruga. Kekat irah nabi sahau rai péh kenat ke’ réh peketa réh. 13 La’ah ka’ah iteu’ barei’ usen tong tana’. Usen nah méé éh, bang hun néh mabah, bé’ lu’ omok pekeméé’ éh kepéh. Bé’ éh pu’un gunah kepéh, nebet ngan tejat kelunan awah éh. 14 La’ah ka’ah barei’ jah rema tong tana’. Lamin éh neu’ réh bau tokong bé’ éh omok pelim. 15 La’ah kelunan éh seket pelita’ néh, bé’ éh modoo’ éh ra’ tekup, bang néh modoo’ éh bau retek éh pejing, dokoo’ kekat kelunan éh pu’un tong lamin inah pu’un nawa. 16 Kenat péh jian rema keh iteu’ nawa tong kekat kelunan, dokoo’ réh omok na’at kekat penganeu’ keh éh jian, ke’ réh omok peparen Tamen keh éh tong seruga, ha’ Néh. 17 Mai keh seruh Akeu’ tuai uban Ké’ juk bet sohoo’ lem Surat Musa ngan bet ha’ tebaraa’ irah nabi sahau rai. Bé’ Akeu’ tuai kenat, bang Akeu’ tuai dokoo’ ké’ pesukup éh. 18 Akeu’ bara’ ngan keh, kelebéé’ langit ngan tana’ iteu’ pu’un keto, jah ineu’-ineu’ péh sohoo’ Tuhan lem Surat Musa, na’ péh éh si’ik awah, bé’ éh omok nebet awah pah avéé’ hun Tuhan pesukup kekat pengeloo’ Néh éh lem sohoo’ Néh inah. 19 Uban néh kenat séé’-séé’ éh ngelapah tong jah sohoo’ Tuhan, na’ péh éh si’ik awah, hun néh ngelapah éh, ngan nebaraa’ kelunan éh jah ke’ réh ngelapah éh kepéh, kelunan inah éh matek si’ik mu’un belah irah éh pu’un lem nihau Tuhan hun Néh tuai pengeja’au. Bang séé’-séé’ éh kivu sohoo’ lem Surat Musa ngan nebaraa’ kelunan éh jah maneu’ kenat kepéh, kelunan inah éh matek ja’au mu’un belah irah éh pu’un lem nihau Allah hun néh tuai pengeja’au. 20 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, hun penganeu’ keh bé’ pelapah teneng jin kekat penganeu’ irah guru éh nebaraa’ keh tong sohoo’ lem Surat Musa, ngan jin penganeu’ irah éh kivu adet Parisi, adang keh bé’ omok tai lem nihau Allah, ha’ Néh. 21 Ha’ Yésus kepéh, Ka’ah jam ha’ tebaraa’ kelunan sahau, ka’ éh, Mai keh mematai kelunan, séé’-séé’ éh mematai kelunan adang néh teneng ukum. Kenat ha’ tebaraa’ réh sahau. 22 Bang iteu’ éh ha’ Ké’ ngan keh hun iteu’ kepéh, séé’-séé’ éh merek ngan padéé’ néh adang iah teneng ukum. La’ah séé’-séé’ éh bara’ ngan padéé’ néh, putau ka’au’, pu’un réh mihin éh tai jumen Komiti sebayang Yahudi, ngan séé’-séé’ éh bara’ padéé’ néh tuleu’, tekep éh mavaa’ uban neu’ ha’ néh kenat, tekep iah nebet tai lem luten meraka. 23 Uban néh kenat hun keh juk mihin pengena’ keh ngan mena’ éh tong jalan keh tavin Tuhan, boh keh nesen padéé’ keh sa’at kenin ngan keh, 24 jian keh modoo’ pengena’ keh nah déhéé’ jalan tavin Tuhan nah, tai jak keh ngejian kenin padéé’ keh nah, la’o inah boh keh tuai ngan mena’ pengena’ keh iri’ ngan Allah, ha’ Néh. 25 Ha’ Yésus kepéh, Hun pu’un kelunan pesala’ keh ngan mihin keh tai besara’, jian keh ngebakéh éh kelebéé’ keh omok ngebakéh éh keto, dai hun keh avéé’ tong lamin besara’, adang iah mena’ keh ngan lakei’ ja’au éh ngukum réh, kelunan inah kepéh mena’ keh ngan irah éh mavaa’ lamin tutup ke’ réh masek keh lem lamin inah. 26 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, bé’ keh omok musit jin sinah pah avéé’ keh mena’ kekat rigit tong ukum keh nah, ha’ Néh. 27 Ha’ Yésus kepéh, Ka’ah jam ha’ tebaraa’ réh sahau, Mai keh petuyang, ha’ réh, 28 Bang iteu’ éh ha’ ké’ ngan keh hun iteu’ kepéh, séé’-séé’ éh magat na’at redo ngan juk tai pemung ngan néh, pu’un éh lepah petuyang dalem kenin néh tenéh. 29 La’ah hun maten keh saa’ na’au’ mihin keh maneu’ penyala’, jian keh nirok ngan bet éh, pelapah jian jebila’ maten keh nah pega’ jin usah keh ketem lo’ong nebet Tuhan dalem luten meraka. 30 Kenat péh hun néh ojoo’ keh saa’ na’au’ éh mihin keh maneu’ penyala’, jian keh mugen éh ngan bet éh, pelapah jian jebila’ ojoo’ keh pega’ jin usah keh, jin néh ketem lo’ong usah keh nebet Tuhan dalem luten meraka, ha’ Néh. 31 Ha’ Yésus kepéh, ka’ ha’ réh sahau rai, séé’-séé’ lakei’ éh petat jin redo néh, jian iah mena’ surat bara’ éh petat ngan do néh, ha’ réh. 32 Bang iteu’ éh ha’ Ké’ ngan keh hun iteu’ kepéh, Kelunan séé’-séé’ éh petat jin redo néh, hun redo inah bé’ nuyang, bang lakei’ néh nah awah éh bet éh, boh redo éh nebet néh nah tai alaa’ kelunan éh jah, lakei’ éh bu’un nah éh maneu’ éh petuyang. La’ah lakei’ éh alaa’ redo inah, iah péh petuyang ke’ éh kepéh, ha’ Néh. 33 La’ah ha’ Yésus kepéh, ka’ ha’ réh sahau rai de’, Ineu’-ineu’ éh pejajii’ keh ngan ha’ supa, mai keh bet éh, ngan ineu’-ineu’ éh pejajii’ keh mu’un tong jumen Tuhan, jian keh kivu éh kepéh, ha’ réh rai. 34 Bang iteu’ péh ha’ Ké’ hun iteu’ kepéh, Mai keh nyupa tong ha’ ané keh ineu’-ineu’ péh, mai keh nyupa palaa’ langit, uban langit nah nyun Allah. 35 Mai keh nyupa palaa’ tana’, uban tana’ nah apai gem Allah, kenat péh mai keh nyupa palaa’ Yérusalem, uban Yérusalem nah leboo’ Allah Raja’ éh Maren. 36 Mai keh nyupa palaa’ ulun keh, uban ka’ah bé’ pu’un penyukat maneu’ ihat bok keh paléu’ padeng ngan paléu’ mebéng péh. 37 Jian keh pané mu’un, bara’ oo’ hun néh oo’ ngan bara’ bé’ hun néh bé’, ineu’-ineu’ éh nané keh hun néh tengéé’ jin inah, pu’un éh jin iah éh sa’at awah, ha’ Néh. 38 Ha’ Yésus kepéh, La’ah ka’ah jam ha’ tebaraa’ réh sahau, Maten ngeliwah jah maten ngan jipen ngeliwah jah jipen, ha’ réh. 39 Bang iteu’ éh ha’ Ké’ ngan keh hun iteu’, Mai keh mipa kesa’at kelunan éh ngesa’at keh. Hun kelunan pu’un tepap pinga keh saa’ na’au’, kejeraa’ éh tepap jebila’ kepéh. 40 Hun pu’un kelunan mihin keh tai besara’ ngan alaa’ kerayung keh, kejeraa’ éh alaa’ seput keh kepéh. 41 Hun pu’un kelunan éh nyohoo’ keh patet éh ngan bii’ livah néh memutui dau awah, jian keh tai avéé’ jah batang dau. 42 Hun pu’un kelunan éh menyat ineu’-ineu’ ngan keh, jian keh mena’ ngan réh. Hun réh menyat juk ngetiwa livah keh, jian keh ngetiwa éh, ha’ Néh. 43 Ha’ Yésus kepéh, Ka’ah jam ha’ tebaraa’ réh sahau bara’, Jian ke’ murung padéé’ ko’ ngan leko tong ayau ko’, ha’ réh. 44 Bang iteu’ éh ha’ Ké’ ngan keh hun iteu’ kepéh, Jian keh murung kekat ayau keh ngan sebayang menyat Tuhan pika irah éh peketa keh, 45 dokoo’ keh omok anak Tamen keh tong seruga. Uban Allah maneu’ pétéé’ tong kelunan éh sa’at kenat péh tong kelunan éh jian. Iah maneu’ taa’ tong kelunan éh maneu’ teneng kenat péh tong irah éh maneu’ sa’at. 46 Hun keh pika kelunan éh pika keh awah, kineu’, omok Allah mena’ oléé’ éh jian ngan keh neu’ penganeu’ keh éh kenat nah, kunah keh kei? Kenat ke’ penganeu’ irah éh alaa’ sukai rai de’. 47 Hun keh pebakéh ngan kelunan éh jian kenin ngan keh awah, kineu’ iteu’, bé’ éh pekua’ ngan penganeu’ irah pinaa’ nah ke’ kei? Irah kelunan éh bé’ jam Allah péh pu’un réh maneu’ éh kenat. 48 Jian keh pika kekat kelunan barei’ Tamen keh tong seruga pu’un pika réh, ha’ Yésus nah.

6

1 Ha’ Yésus kepéh, Mavaa’ keh, mai keh maneu’ kekat penganeu’ keh tong sebayang dokoo’ kelunan pinaa’ na’at keh awah. Hun keh maneu’ éh kenat awah, bé’ keh omok alaa’ oléé’ jin Tamen keh éh tong seruga. 2 Bang hun keh mena’ ineu’-ineu’ ngan kelunan kari, mai keh mena’ éh tong ta’an irah éh jah, barei’ éh neu’ réh tong lamin sebayang Yahudi ngan neu’ réh tong jalan totoo’ tong réh pebelih, dokoo’ irah éh jah mejing réh. Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, oléé’ néh laa’ réh tenéh. 3 Hun keh mena’ ineu’-ineu’ ngan kelunan kari, mena’ éh selim awah, dokoo’ bakéh keh mu’un péh bé’ éh jam éh, 4 bang Tamen keh éh na’at éh senelim keh inah, Iah omok mena’ oléé’ néh ngan keh kepéh, ha’ néh. 5 Ha’ Yésus kepéh, La’ah hun keh sebayang, mai keh sebayang barei’ kelunan éh ngelayoo’ awah, éh keloo’ nekedéng sebayang tong lamin sebayang irah Yahudi ngan tong jalan pebelih péh, dokoo’ irah éh jah omok na’at éh. Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, laa’ réh oléé’ néh tenéh. 6 Bang hun keh sebayang, jian keh sebayang tong lamin keh tengéé’, ngan sebayang ngan Tamen keh éh pu’un tong retek éh pelim. La’ah Tamen keh éh na’at keh sebayang pelim kenat, omok éh mena’ oléé’ néh ngan keh kepéh. 7 La’ah hun keh sebayang, mai keh kebit ha’ barei’-okoo’ ha’ kelunan éh bé’ ngelan tong Tuhan, uban irah seruh Tuhan omok menéng ha’ réh hun réh kebit ha’ ké’éng. 8 Mai keh barei’ irah inah, uban Tamen keh éh tenah jam tong kekat éh pengekurang keh hun keh bé’ jak menyat éh péh. 9 Bang hun keh sebayang, barei’ iteu’ ha’ keh sebayang. O Tamen mé’ éh tong seruga, jian éh ngaran Ko’ pu’un peparen. 10 Ka’au’ éh Raja’ améé’. Jian Ke’ maneu’ kekat éh pengeloo’ Ko’ tong tana’ iteu’ pekua’ éh pu’un tong seruga. 11 Mena’ sukup penguman ngan améé’ dau iteu’. 12 La’ah jian ke’ mega’ kekat kesa’at améé’ barei’-okoo’ améé’ mega’ kesa’at irah éh pu’un ngesa’at améé’. 13 Mai kejeraa’ mé’ teneng tong tenupat, bang jian ke’ mavaa’ mé’ jin Sitan. Kenat ha’ sebayang keh. 14 Uban hun keh jam pika irah éh ngesa’at keh, adang Tamen keh tong seruga pu’un pika ngan mega’ penyala’ keh kepéh, ha’ néh. 15 Bang hun keh bé’ pika irah adang Tamen keh tong seruga péh, bé’ omok pika keh ngan mega’ penyala’ keh, ha’ néh. 16 Ha’ Yésus kepéh, Hun keh kelaset mai keh semilep da’in barei’-okoo’ kelunan éh ngelayoo’ uban irah éh semilep da’in nah dokoo’ kelunan éh jah omok jam réh kelaset awah. Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, pu’un réh lepah alaa’ oléé’ néh tenéh. 17 Bang hun keh kelaset, jian keh ngera’up ngan nganyuu’ 18 dai irah éh jah jam keh pu’un kelaset awah. Bang Tamen keh éh na’at éh senelim keh kenat, omok Iah mena’ oléé’ néh ngan keh kepéh, ha’ néh. 19 Ha’ Yésus kepéh, Mai keh pitah pengekaya’ tong tana’ éh omok kinan lipah ngan éh omok tedéng, kelunan péh omok ngerekah lamin inah ke’ néh nekau éh. 20 Bang jian keh modoo’ pengekaya’ keh tong seruga, boh éh bé’ kinan lipah ngan tedéng, boh kelunan bé’ omok ngerekah éh ngan nekau éh. 21 Uban semah-semah pengekaya’ keh nodoo’ keh, sinah ke’ kenin keh kepéh, ha’ néh. 22 Ha’ Yésus kepéh, Maten lu’ iteu’ inah éh barei’ titui tong usah lu’, hun maten lu’ jian adang ketem lo’ong usah lu’ pu’un rema. 23 Bang hun maten lu’ sa’at, adang ketem lo’ong usah lu’ pu’un merem. Uban néh kenat hun rema keh iteu’ tai semilep merem adang néh pelapah merem mu’un, ha’ néh. 24 Ha’ Yésus kepéh, Jah kelunan sohoo’ bé’ éh omok alaa’ duah kelunan pengeja’au néh, adang néh leko tong jah nah ngan murung jah nah awah, adang néh kivu sohoo’ jah usah nah ngan bet ha’ jah nah awah. Kenat péh ka’ah, bé’ keh omok alaa’ Allah pengeja’au keh pemung ngan pengekaya’ tong tana’ iteu’. 25 Uban keh bé’ omok kenat inah Akeu’ bara’ ngan keh kepéh, Mai keh béé kenin seruh tong penguman ngan baa’ éh nesep keh éh mihin keh murip, kenat péh tong pakai keh. Kineu’ urip keh, bé’ éh pelapah jian jin penguman keh kei? Kineu’ usah keh, bé’ éh pelapah jian jin pakai keh kei? 26 Jian keh seruh tong kekat juhit tong tana’, bé’ juhit nah maneu’ pulah, ngan bé’ éh nérék, ngan bé’ éh tipun buaa’ lem luvung néh, bang Tamen keh tong seruga, Iah éh mihau réh. Kineu’ ka’ah, bé’ éh ka’ah éh pelapah jian jin kekat juhit nah kei? 27 Séé’ jin belah ka’ah omok pekebit urip néh, neu’ néh tusah kenin seruh? 28 Uban ineu’ keh putui kenin seruh tong pakai keh? Seruh keh tong kekat busak tong tana’. Bé’ éh kereja’ ngan bé’ éh pitah pakai. 29 Bang Akeu’ bara’ ngan keh, na’ péh Salomo kaya’ mu’un, bé’ éh pu’un pakai éh pelapah jian layan jin layan busak inah. 30 Bang Tuhan maneu’ kekat ureu’ murip tong tana’, éh pu’un dau iteu’ bang sagam notong réh éh. Hun néh kenat kineu’ éh tong ka’ah kepéh, bé’ Tuhan keloo’ mena’ pakai sukup ngan keh kei? Kurang pengelan keh, bé’ keh ngelan mu’un. 31 Hun Tuhan jam seruh tong kekat juhit ngan kekat busak kenat, mai keh béé kenin seruh, Jin semah mé’ omok alaa’ penguman, ngan alaa’ baa’ nesep ngan alaa’ pakai sukup. 32 Uban kekat éh kenat, inah éh penitah kekat kelunan éh bé’ ngelan tong Tuhan. Bang Tamen keh tong seruga Iah jam mihau keh mu’un. 33 Bang éh bu’un néh jian keh seruh tong kekat jalan éh omok ngepayoo’ kenin Tuhan, pitah pengeloo’ Néh tenah, boh Iah mena’ kekat inah ngan keh. 34 Uban néh kenat mai keh béé kenin seruh kineu’ sagam da’, uban sagam pu’un sukup penusah néh tengéé’. Mai keh pepit penusah tong kekat éh pu’un siget dau, ha’ néh.

7

1 Mai keh ulak pesala’ kelunan, dai Allah péh pesala’ ka’ah ke’ kepéh. 2 Uban hun keh ulak pesala’ irah éh jah, adang Allah pesala’ keh kepéh kivu jalan éh neu’ keh inah ke’. La’ah kekat ukum éh neu’ keh tong irah nah, pu’un éh teneng tong ka’ah ke’ kepéh. 3 Kineu’ éh keh na’at moo’ éh pu’un dalem maten padéé’ keh, bang uvap éh dalem maten ko’ tengéé’ péh bé’ ke’ mega’ éh. 4 Kineu’ keh bara’ ngan padéé’ keh, Jian akeu’ mega’ moo’ jin maten ko’, hun uvap dalem maten ko’ tengéé’ péh to de’ ke’. 5 O kelunan éh ngelayoo’, ko’ mega’ uvap jin maten ko’ tenah, boh ke’ omok na’at lenaa’ ngan bet moo’ éh pu’un dalem maten padéé’ keh nah. 6 Mai keh mena’ ineu’-ineu’ éh anah Tuhan ngan aseu’, adang réh pupah maneu’ ka’ah kepéh, ngan mai keh mena’ talem mutiara keh ngan idok, adang irah meték éh awah, ha’ néh. 7 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh menyat jin Allah, boh keh omok alaa’ éh, jian éh pitah boh keh pu’un, jian keh ngatong tong usit tapé boh Allah omok mukap éh ngan keh. 8 Uban siget-siget kelunan éh menyat jin Allah iah éh omok alaa’ éh, kenat péh séé’ éh pitah omok éh alaa’ éh penitah néh, ngan séé’ éh ngatong tapé, tapé inah pu’un pukap ngan néh. 9 Hun anak keh menyat roti, kineu’, bateu’ éh nena’ keh ngan néh? 10 Hun néh menyat seluang, kineu’, torok éh nena’ keh ngan néh? 11 Na’ péh ka’ah kelunan éh sa’at awah, jam keh mena’ kekat éh jian ngan anak keh, makin péh Tamen keh tong seruga, adang Iah mena’ kekat éh jian ngan kelunan éh menyat jin Iah, ha’ néh. 12 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh maneu’ ngan kelunan pekua’ éh keneloo’ keh naneu’ kelunan éh jah tong Ka’ah. Uban iteu’ néh sin ha’ lem Surat Musa ngan ha’ tebaraa’ irah Nabi-Nabi sahau ha’ Néh. 13 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh masek tong usit tapé éh si’ik, uban ja’au usit tapé ngan pegawa jalan éh mihin keh tai luten meraka, ngan pinaa’ kelunan éh pu’un tong néh. 14 Bang usit tapé éh mihin keh alaa’ urip, si’ik awah éh ngan tatip jalan inah, ngan kerat awah kelunan éh jam jalan inah, ha’ néh. 15 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh mavaa’ jian-jian tong kelunan éh bara’ irah ke’ nabi Tuhan bang ha’ réh kenyo. Pu’un réh tuai barei’-okoo’ domba, bang kenin réh mu’un barei’ tepun éh luvaa’. 16 Adang keh omok jam réh neu’ kekat penganeu’ réh. Sepakan suha’ bé’ éh omok ngebuaa’ ngan buaa’ néh buaa’ agun. Inan suha’ bé’ éh ngebuaa’ ngan buaa’ néh buaa’ ara. 17 Kenat péh siget-siget inan kayeu’ éh jian, pu’un éh ngebuaa’ ngan buaa’ néh jian, siget-siget inan kayeu’ éh sa’at, pu’un éh ngebuaa’ ngan buaa’ néh sa’at. 18 Inan kayeu’ éh jian bé’ éh omok ngebuaa’ ngan buaa’ néh malui, kenat péh inan kayeu’ éh ngenyiwan, bé’ éh omok ngebuaa’ ngan buaa’ néh jian. 19 Siget-siget inan kayeu’ éh bé’ ngebuaa’ ngan buaa’ éh jian, adang réh tebeng éh ngan motong éh awah. 20 Kenat péh jalan keh omok jam kekat irah éh tuai sohoo’ Tuhan ngan irah éh tuai éh bé’ sohoo’ Tuhan, inah éh neu’ kekat penganeu’ réh, ha’ néh. 21 Ha’ Yésus kepéh, Bé’ éh siget-siget usah éh mateng Akeu’, Tuhan, Tuhan, éh omok tai lem nihau Ké’, bang kelunan éh maneu’ kekat éh pengeloo’ Tamen Ké’ éh pu’un tong seruga, éh omok tai lem pengihau Ké’. 22 Tong Dau Ké’ tuai kepéh vam, pinaa’ kelunan juk bara’ ngan Ké’, Tuhan, Tuhan, améé’ pu’un perengah rengah jian dalem ngaran Ko’, ngan pu’un mé’ mega’ balei’ ngan maneu’ telana’ ja’au dalem ngaran Ko’, ha’ réh. 23 Bang ka’ ha’ Ké’ ngan réh kepéh, Kelap keh jin siteu’, ka’ah kelunan éh sa’at awah, bé’ Akeu’ jam ka’ah, ha’ Ké’ ngan réh, ha’ néh. 24 Ha’ Yésus kepéh, Uban néh kenat kekat kelunan éh menéng ha’ tebaraa’ Ké’ ngan kivu éh, iah pekua’ ha’ tapan tong kelunan éh jam seruh, éh maneu’ lamin néh bau bateu’. 25 Pu’un taa’ kasi ngan baa’ ja’au ngan kepu gahang nesung lamin inah, bang bé’ lamin inah kuba’ uban lihei’ néh reken lem bateu’. 26 Bang kekat kelunan éh menéng ha’ tebaraa’ Ké’, bang bé’ réh kivu éh, Iah pekua’ ha’ tapan kelunan éh palui éh maneu’ lamin néh tong napun. 27 Pu’un taa’ kasi ngan baa’ ja’au ngan kepu gahang nesung lamin inah, pelapah lamin inah kuba’ ngan purat mu’un-mu’un, ha’ néh. 28 La’o Yésus bara’ kekat tebaraa’ inah ngan réh, béé kenin kekat irah éh menéng ha’ tebaraa’ Néh inah. 29 Uban iah nebaraa’ réh ngan penyukat bé’ éh barei’ irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa.

8

1 La’ah hun Yésus tuhun jin tokong, pinaa’ kelunan kivu éh. 2 La’ah pu’un jah kelunan sakit kapéé’ tavin Yésus. Iah ngejekuu’ lep néh tong jumen Yésus menyat éh pika éh, ka’ ha’ néh, O lakei’ ja’au, hun ko’ keloo’ adang ko’ omok peka’o akeu’, ha’ néh. 3 Pelapah Yésus nyelaka’ ojoo’ néh ke’ Néh ngamit éh, ka’ ha’ Néh, Akeu’ keloo’ ke’ ma’o jin kesakit ko’ nah, ha’ Néh. Pelapah kelunan inah pu’un ma’o. 4 Boh Yésus bara’ ngan néh, Menéng ke’ jian-jian, mai ke’ tosok iteu’ ngan kelunan séé’-séé’ péh, bang jian ke’ tioo tai bara’ usah ko’ ngan imam tong sebayang Yahudi, ngan mena’ pengena’ ngan néh ke’ néh mematai éh kivu sohoo’ Tuhan lem Surat Musa dokoo’ kekat irah omok jam ka’au’ lepah ma’o, ha’ néh. 5 Hun Yésus tai leboo’ Kapernaum, tuai jah pengeja’au irah seradu Rum menyat Yésus nolong éh. 6 Ha’ néh, O lakei’ ja’au, pu’un jah kelunan sohoo’ ké’ éh sakit tong lamin ké’ sitai, bé’ éh omok gusii’, keta mu’un éh, ha’ néh. 7 Ha’ Yésus ngan néh, Oo’ tai ke’ Ku’ peka’o éh dat, ha’ néh. 8 Bang ha’ pengeja’au nah, Mai ke’ tuai makat da’, bé’ tekep akeu’ mihin ke’ tai lamin ké’. Jian ke’ pané awah, neu’ ha’ ko’ awah péh kelunan sohoo’ ké’ inah omok éh ma’o. 9 Uban akeu’ péh kelunan éh kivu sohoo’ pengeja’au ké’ ngan pu’un irah seradu éh jah kepéh éh lem nihau ké’. Kenat péh hun ké’ bara’ ngan jah usah, Tai ke’, tai ke’ éh kenat. Hun ké’ bara’ ngan jah usah kepéh, Tuai ke’, tuai ke’ éh. Hun ké’ bara’ ngan ripen ké’, ko’ maneu’ iteu’, iah péh maneu’ éh, ha’ néh. 10 Béé kenin Yésus menéng ha’ néh kenat, boh Yésus pané ngan irah pinaa’ éh kivu éh, ka’ ha’ néh, Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, jin belah irah pohoo’ Yahudi péh bé’ pu’un irah pu’un pengelan barei’ pengelan lakei’ iteu’. 11 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, Hun Ké’ tuai pengeja’au, pinaa’ kelunan éh tengéé’ pohoo’ jin pohoo’ Yahudi juk tuai jin tana’ saa’ usit maten dau ngan jin tana’ saa’ oléé’ maten dau ke’ réh mokoo’ kuman ngan Abraham ngan Ishak ngan Yakub. 12 Bang irah Yahudi éh tekep tai lem nihau Ké’ kenat, bé’ réh omok tai, bang nebet Ké’ tong merem awah réh. Sinah réh mangaa’ keta mu’un-mu’un, ha’ néh. 13 La’ah ha’ Yésus ngan pengeja’au nah, moléé’ ke’, adang néh pu’un pekua’ barei’ pengelan ko’ nah, ha’ néh. La’ah tovoo’ jaka’ inah péh kelunan sohoo’ lakei’ pengeja’au nah ma’o jin kesakit néh. 14 La’ah Yésus tai lamin Péterus, boh éh na’at kivan Péterus éh redo pegen darem. 15 Yésus ngamit ojoo’ redo inah, pelapah kedarem redo inah pega’, ngan iah tioo betéé’ petubo réh. 16 La’ah avéé’ dau tahup, pu’un kelunan mihin kuraa’-kuraa’ kelunan éh nasek balei’ tavin Yésus. La’ah palaa’ ha’ néh awah péh Iah mega’ kekat balei’ sa’at nah ngan peka’o kekat irah éh sakit. 17 Iah maneu’ kenat dokoo’ néh pesukup ha’ éh benara’ nabi Yesaya, ka’ ha’ Yesaya nah, Iah tagong kekat pengeketa lu’ ngan peka’o kekat kesakit lu’, ha’ néh. 18 Hun Yésus na’at kelunan pinaa’ tutuh déhéé’ néh, boh éh nyohoo’ bakéh Néh papit kedipa baa’ Banget nah. 19 La’ah pu’un jah guru éh nebaraa’ tong tebaraa’ lem Surat Musa tuai tavin éh, ha’ néh, O Guru, semah-semah ke’ tai akeu’ juk kivu ke’, ha’ néh. 20 Ha’ Yésus ngan néh, Kekat bekuleu’ pu’un luvang néh, ngan kekat juhit pu’un sala néh, bang Anak Kelunan bé’ pu’un jalan néh pegen ngan posot, ha’ néh. 21 Jah usah kepéh éh kivu éh bara’ ngan Néh, O lakei’ ja’au jian ke’ kejeraa’ akeu’ tai jak mokoo’ ngan tamen ké’ pah avéé’ néh matai, ha’ néh. 22 Bang ha’ Yésus ngan néh, Jian ke’ kivu Akeu’, kejeraa’ irah jah éh mokoo’ seleket matai nanem kelunan éh matai nah, ha’ néh. 23 La’ah tai Yésus masek lem alut pemung ngan irah bakéh Néh. 24 Beleka’ pu’un taa’ ngan kepu gahang, avéé’ lipak ja’au pa’ung lem alut, bang Yésus pegen marut. 25 Tai irah bakéh Néh peto’ot éh, ha’ réh, O Tuhan, jian ke’ nolong améé’, kaham lu’ dat, ha’ réh. 26 La’ah ha’ Yésus ngan réh, Kineu’ keh medai? Uban ineu’ keh kurang ngelan tong Akeu’, ha’ néh. Betéé’ éh ke’ néh meta’ lipak ngan kepu, pelapah éh pawah mu’un. 27 Béé kenin kekat irah bakéh Néh, ka’ ha’ réh, Kelunan ineu’ éh ka’ éh omok Pané ngan kepu ngan lipak ke’ néh omok Kivu sohoo’ Néh ha’ réh. 28 Hun Yésus avéé’ saa’ dipa baa’ Banget tong tana’ Gadara, peselalang éh ngan duah usah kelunan éh nasek balei’. Rawah inah tuai jin uban tanem kelunan. Luvaa’ mu’un roh, bé’ pu’un séé’-séé’ péh jeleng masek jalan inah. 29 Ngeradau roh ja’au ha’, ka’ ha’ roh, O Anak Allah, ineu’ éh juk neu’ Ko’ tong amo? Kineu’ Ke’ tuai, uban Ko’ juk ngukum amo tenah bé’ mena avéé’ tong jaka’ Ko’ ngukum kekat kelunan, ha’ roh. 30 La’ah bé’ makat juu’ jin sinah pinaa’ idok kuman. 31 Kekat balei’ nah menyat Yésus kejeraa’ réh tai lem idok pinaa’ nah, ka’ ha’ réh, Hun Ko’ juk mega’ améé’, Ko’ nyohoo’ améé’ masek lem kekat idok inah, ha’ réh. 32 Ha’ Yésus ngan réh, Tai ka’ah, ha’ néh. Pelapah balei’ nah pega’ jin rawah iri’ tioo tai kepéh lem idok nah. Pelapah kekat idok nah nekedeu’ jin apé ihang pelohoo’ lem baa’ matai menyet. 33 La’ah kekat kelunan éh mavaa’ idok nah kelap tai leboo’ ke’ réh bara’ kekat rengah inah ngan irah éh sitai, ngan bara’ tong kelunan éh nasek balei’ nah kepéh. 34 Pelapah kekat irah jin leboo’ nah tai tavin Yésus, hun irah na’at Yésus pelapah irah menyat éh piso jin tana’ réh.

9

1 Tai Yésus lem alut kepéh, moléé’ kedipa baa’ Banget tai leboo’ Néh tengéé’. 2 Pu’un kelunan tuai tavin Éh mihin jah lakei’ pegen tong bisan, kelunan éh matai keluhat. Hun Yésus jam tong pengelan réh kenat, boh éh pané ngan kelunan éh matai keluhat nah, ka’ ha’ néh. O anak Ké’ ngereken kenin ko’, penyala’ ko’ lepah pega’, ha’ néh. 3 La’ah pu’un kuraa’ guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa pané belah irah ke’, ka’ ha’ réh, Sa’at mu’un ha’ lakei’ inah pané kenat iah pesalut Allah, ha’ réh. 4 Yésus jam kekat éh seneruh réh, la’ah ha’ néh, Uban ineu’ keh seruh sa’at éh kenat? 5 Éh mah éh lumang bara’, penyala’ ko’ lepah pega’, ha’ nah, kineu’, Betéé’ ke’ ngan lakau, ha’ nah. Éh mah éh lumang seneruh keh? 6 Bang dokoo’ ka’ah omok jam Anak Kelunan pu’un penyukat bet penyala’, inah Iah pané kepéh ngan kelunan éh matai keluhat nah, ka’ ha’ néh, Betéé’ ke’ alaa’ mak ko’, moléé’ ke’, ha’ néh. 7 Pelapah kelunan inah betéé’ tai moléé’. 8 Hun irah pinaa’ na’at éh kenat medai réh ngan irah mejing Allah uban Néh mena’ penyukat Néh kenat ngan kelunan. 9 Lakau Yésus piso jin sinah kepéh, tovoo’ néh lakau nah Iah na’at jah kelunan éh alaa’ sukai, ngaran néh Matius, iah mokoo’ tong lamin éh jalan néh alaa’ sukai. Ha’ Yésus ngan néh, Jian ke’ kivu Akeu’, ha’ néh. Matius betéé’ tioo tai kivu Yésus. 10 La’ah tovoo’ Yésus kuman tong lamin Matius, pu’un pinaa’ kelunan éh jah éh alaa’ sukai, ngan pu’un kelunan éh jah éh keleko kelunan péh, tuai kuman pemung ngan Yésus ngan irah bakéh Néh. 11 Hun irah Parisi na’at éh kenat boh irah pané ngan irah bakéh Yésus, ha’ réh, Uban ineu’ guru keh nah kuman ngan kelunan éh alaa’ sukai ngan irah éh sa’at ha’ réh? 12 Yésus menéng ha’ réh pané kenat ngan Iah mipa réh, ka’ ha’ néh, Kelunan éh bé’ sakit, bé’ éh tai nawan, bang kelunan éh sakit éh tai, ha’ néh. 13 Jian keh tai ngan seruh tong sin ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Bé’ akeu’ keloo’ keh mematai ka’an dokoo’ seva’ Akeu’, bang Akeu’ keloo’ keh pika kelunan, ha’ néh. Bé’ Akeu’ tuai dokoo’ tebai kelunan éh seruh iah éh kelunan éh jian, bang Akeu’ tuai dokoo’ tebai kelunan éh seruh iah éh kelunan éh sa’at, ha’ néh. 14 La’ah irah bakéh Yohanes Batis tuai tavin Yésus ke’ réh neteng éh, ka’ ha’ réh, Uban ineu’ améé’ ngan kelunan Parisi péh ngelayau kelaset awah, bang irah bakéh ko’ bé’ réh kelaset, ha’ réh. 15 Ha’ Yésus mipa réh, Kineu’, omok bakéh kelunan éh kawin nah pelasam kenin kelebéé’ lakei’ inah to de’ ke’ ngan réh kei? Bang pu’un jah dau temurei’ kepéh hun lakei’ inah pu’un piso jin réh, boh irah kelaset, ha’ néh. 16 Ha’ Yésus kepéh, Jah kelunan péh bé’ éh pék livah éh maréng tong kerayung éh mupuk dai pék néh nah mejéé’ éh mupuk nah pelapah ja’au kepéh. 17 Kenat péh bé’ kelunan modoo’ baa’ agun éh maréng dalem telokoo’ kulit ka’an éh lepah lebéé’, dai telokoo’ nah letaa’ ngan baa’ nah pega’ ngan telokoo’ nah tasa’. Bang baa’ agun éh maréng, pu’un réh modoo’ éh lem telokoo’ kulit ka’an éh maréng, boh éh pekua jian béé, ha’ néh. 18 Lem Yésus to pané ngan réh nah, inah jah lakei’ pengeja’au tong lamin sebayang Yahudi tuai ngejekuu’ lep néh tong jumen Yésus ke’ néh pané ngan Néh, ka’ ha’ néh, Pu’un anak ké’ redo matai tenéh bang bé’ jak éh tenanem réh. Jian Ke’ tuai mapai ojoo’ Ko’ tong néh ke’ néh omok murip da’, ha’ néh. 19 La’ah Yésus tai kivu éh pemung ngan irah bakéh néh kepéh. 20 La’ah pu’un jah redo éh pega’ dahaa’ kasi, jah poloo’ duah ta’un tenéh éh sakit kenat. Tai éh jin likot Yésus ke’ néh ngejeming tapak seput Yésus. 21 Uban kelem redo inah, né’ akeu’ omok ngejeming sapét tapak seput néh nah, adang ké’ omok ma’o, kelem néh. 22 La’ah Yésus pupah na’at éh ke’ néh pané ngan néh, ka’ ha’ néh, O anak Ké’, mai ke’ medai, pengelan ko’ éh lepah peka’o ke’, ha’ néh. Redo inah tioo ma’o. 23 Hun Yésus avéé’ tong lamin pengeja’au inah, Iah na’at kelunan mangaa’ ngan ngelumo kivu adet réh tong pematai kelunan, ahoo’ lem lamin inah. 24 Ka’ ha’ néh ngan réh, Kelap keh, anak iteu’ bé’ éh matai, pegen awah éh, ha’ néh. Bang irah mala’ muau éh menéng ha’ néh kenat. 25 Hun réh lepah musit béé, Yésus tai tavin anak inah ke’ néh ngamit ojoo’ néh, anak inah tioo betéé’. 26 La’ah rengah Yésus nah avéé’ tong tutuh tana’ inah. 27 Lakau Yésus piso jin sinah inah duah kelunan peseu’ kivu éh. La’ah rawah ngeradau, ha’ roh, O Anak Daud, ko’ pika amo, ha’ roh. 28 Hun Yésus taket tong lamin, boh rawah peseu’ nah tai tavin éh. La’ah ka’ ha’ Yésus pané ngan roh, Kineu’, pu’un kawah ngelan Akeu’ pu’un penyukat peka’o koh, ha’ néh. Ha’ roh mipa éh, Adang amo ngelan ka’au’ Tuhan, ha’ roh. 29 La’ah Yésus mapai ojoo’ néh tong maten roh, ka’ ha’ néh, Pekua’ pengelan koh, kenat péh éh pu’un ngan koh, ha’ néh. 30 Rawah tioo pu’un ta’an. La’ah Yésus Pané meta’ roh, bé’ buhaa’ roh bara’ éh ngan kelunan éh jah. Ka’ ha’ néh, Mai koh bara’ tong penganeu’ Ké’ tong koh nah ngan kelunan séé’-séé’ péh da’, ha’ néh. 31 Bang hun roh lakau pu’un roh perengah rengah inah semah-semah péh tutuh tana’ inah. 32 La’ah tovoo’ rawah inah peleka lakau, pu’un irah mihin jah kelunan éh mameng tavin Yésus, mameng éh uban néh nasek balei’. 33 Hun Yésus mega’ balei’ inah jin kelunan mameng nah, tioo kelunan inah omok pané lah. Béé kenin irah pinaa’ nah, ka’ ha’ réh, Bé’ jak kalaa’ lu’ jam éh kenat belah pohoo’ lu’, ha’ réh. 34 Bang ha’ kelunan Parisi, Iah bet balei’ palaa’ penyukat pengoloo’ balei’ nah awah, ha’ réh. 35 Lakau Yésus tai siget leboo’ ja’au ngan leboo’ si’ik péh ke’ néh nebaraa’ réh tong lamin sebayang Yahudi. Pu’un éh bara’ Rengah Jian tong jalan Allah juk pengeja’au réh, ngan pu’un éh peka’o kelunan jin kekat arong kesakit réh. 36 Hun Yésus na’at kelunan pinaa’ nah, pika mu’un éh na’at réh uban irah tusah mu’un barei’ domba éh purat éh bé’ pu’un kelunan mihau. 37 La’ah ha’ Yésus ngan irah bakéh néh, térék inah ja’au mu’un kerat awah kelunan majau éh. 38 Uban néh kenat jian keh sebayang menyat Tuhan éh pu’un térék inah ke’ néh omok nyohoo’ kelunan kepéh tai majau éh, ha’ néh.

10

1 La’ah Yésus tebai jah poloo’ duah usah bakéh néh ke’ néh mena’ penyukat ngan réh ke’ réh omok bet balei’ ngan peka’o kelunan jin pinaa’ arong kesakit. 2 La’ah ngaran kekat bakéh Néh éh kevéléé’ Néh nah, inah éh, Simon, éh nateng réh kepéh Péterus, ngan padéé’ usah néh Anderias, inah kepéh Yakub rawah Yohanes éh anak Sabedeus, 3 ngan Pilipus, ngan Bartolomeus, ngan Tomas, ngan Matius éh kereja’ alaa’ sukai rai, ngan Yakub anak Alpeus, ngan Tadius, 4 ngan Simon kelunan Selot, ngan inah kepéh Yudas Iskariot éh memalo Yésus rai. 5 La’ah Yésus nyohoo’ irah jah poloo’ duah usah nah lakau, ka’ ha’ néh ngan réh, Mai keh tai tana’ irah éh tengéé’ pohoo’ jin irah Yahudi, ngan mai keh tai leboo’ irah Samaria. 6 Bang jian keh tai ngan kekat pohoo’ Yahudi éh barei’ domba éh tawang nah. 7 Jian keh bara’ ngan réh ka’, Danii’ jaka’ Allah pengeja’au ngan mihau keh, ha’ keh ngan réh. 8 Jian keh peka’o kelunan éh sakit ngan purip irah éh matai, ngan Peka’o irah éh Sakit Kapéé’, ngan bet kekat balei’. Pu’un Tuhan mena’ penyukat néh ngan keh, bé’ éh nelih keh, kenat péh jian keh pika réh, mai keh menyat ineu’-ineu’ jin réh kepéh. 9 Mai keh mihin rigit mas ngan pirek ngan temagaa’ lem bék keh. 10 Mai keh menyat ineu’-ineu’ jin kelunan. Mai keh alaa’ kerayung keh duah, kenat péh kasut ngan sekot keh. Uban hun kelunan kereja’ tekep iah alaa’ kekat éh juk penakai néh jin irah éh tenavin néh, ha’ néh. 11 Ha’ Yésus kepéh, La’ah hun keh avéé’ barang tong jah leboo’ ja’au péh, barang tong leboo’ éh kerat péh, jian keh ngelava na’at réh, séé’ éh keloo’ alaa’ keh, tong irah inah keh mokoo’ pah avéé’ keh peleka jin sinah kepéh. 12 Hun keh masek tong lamin réh, jian keh bara’ ka’ jian Pengepawah pu’un ngan réh. 13 Hun irah tong lamin inah jian kenin alaa’ keh, jian éh kejian kenin keh inah pu’un pemung ngan irah. Bang hun irah bé’ keloo’ alaa’ keh ngan jian kenin, kejian kenin keh inah moléé’ ngan ka’ah ke’ kepéh. 14 La’ah séé’-séé’ éh bé’ keloo’ alaa’ keh ngan bé’ keloo’ menéng ha’ keh, jian keh piso jin irah ngan nepaga’ agaa’ tana’ éh nyalit tong gem keh. 15 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, tovoo’ dau Tuhan ngukum kelunan, pelapah ja’au penika Tuhan ngan irah tong tana’ Sodom ngan Gomora jin kelunan éh tong leboo’ inah éh bé’ keloo’ alaa’ keh, ha’ néh. 16 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh seruh jian-jian, Akeu’ nyohoo’ ka’ah tai barei’-okoo’ domba belah bekuleu’. Uban néh kenat jian keh mesenah barei’-okoo’ torok ngan dawai kenin keh barei’ juhit punai. 17 Mavaa’ keh jian-jian, adang irah ngamit keh ngan mihin keh tavin pengeja’au tong lamin besara’, ngan mipok keh tong lamin sebayang Yahudi. 18 Adang réh pu’un mihin keh tai besara’ tong jumen raja’ ngan pengeja’au uban keh ngelan tong Akeu’, inah éh dokoo’ keh omok bara’ Rengah Jian ngan irah kepéh, kenat péh ngan irah éh tengéé’ pohoo’ jin irah Yahudi. 19 Bang hun réh mihin keh tai besara’ kenat, mai keh medai seruh kineu’ jalan keh omok mipa ha’ réh da’. Uban tovoo’ réh mihin keh tai besara’ da’, tovoo’ inah péh pu’un éh bara’ dalem kenin keh tong éh tekep keh pané ngan réh da’. 20 Uban bé’ éh ka’ah tengéé’ éh pané, bang Sahéé’ éh jin Tamen keh, inah éh pané dalem kenin keh, ha’ néh. 21 Ha’ néh kepéh, La’ah kelunan éh pepadéé’ juk mena’ padéé’ néh ngan réh ke’ réh mematai éh, kenat péh tamen mena’ anak néh, kenat péh anak tong tamen tinen néh ke’ réh mematai éh. 22 La’ah adang ka’ah keleko kekat kelunan pinaa’ uban pengelan keh tong Akeu’, bang séé’ éh ngeretep pah avéé’ ga’ néh iah omok alaa’ urip. 23 Hun irah tong jah tana’ peketa keh, kelap keh tai tana’ éh jah kepéh. Akeu’ bara’ ngan keh, bé’ jak keh ma’o maneu’ kereja’ keh tong siget leboo’ tong tana’ irah Yahudi, pu’un Anak Kelunan tuai kepéh, ha’ néh. 24 Ha’ néh kepéh, Kelunan éh pekalai bé’ éh pelapah ja’au jin guru néh, kenat péh kelunan ripen, bé’ éh pelapah ja’au jin pengeja’au néh. 25 Jian kelunan éh pekalai nah sukup kenin hun néh omok jam barei’ éh kejam guru néh nah. Kenat péh tong kelunan ripen hun néh omok pekua’ barei’ pengeja’au néh kepéh. Hun néh pengeja’au tong lamin nateng réh balei’ Beelsebul, makin péh la’ah kekat irah éh tong lamin néh pelapah sa’at ngaran réh jin inah kepéh, ha’ néh. 26 Ha’ Yésus kepéh, Uban néh kenat mai keh medai kelunan. Uban ineu’-ineu’ éh pelim adang néh juk poléng kepéh, ngan ineu’-ineu’ éh nelim adang néh pu’un benara’ kepéh. 27 Ineu’-ineu’ éh benara’ Ké’ ngan keh dalem merem, jian keh bara’ éh kepéh dalem rema. Kenat péh ineu’-ineu’ éh benara’ Ké’ ngan keh tengéé’, jian keh bara’ éh ngan kekat kelunan kepéh. 28 Mai keh medai tong kelunan éh mematai usah keh éh bé’ pu’un penyukat mematai sahéé’ keh. Bang jian keh medai tong Allah éh pu’un penyukat kebéé usah keh ngan sahéé’ keh dalem luten meraka. 29 Omok kelunan melih duah usah juhit parai palaa’ jah tasap sin awah. Bang na’ péh éh kenat kemurah, bé’ pu’un jah juhit pelohoo’ tong tana’ hun néh bé’ lem pengeloo’ Tamen keh. 30 La’ah kekat ihat bok keh lepah penurung néh béé. 31 Uban néh kenat mai keh medai, uban ka’ah éh pelapah jian jin kekat juhit nah, ha’ néh. 32 Séé-Séé éh ngakun pengelan néh tong Akeu’ tong jumen kelunan Akeu’ péh ngakun bara’ iah tong jumen Tamen ké’ tong seruga. 33 Bang séé-séé éh ngaken bara’ iah’ bé’ jam Akeu’ tong Jumen kelunan, Akeu’ péh ngaken bara’ Akeu’ bé’ jam iah tong jumen Tamen ké’ tong seruga. 34 Ha’ Yésus kepéh, Mai keh seruh Akeu’ tuai mihin kelunan tunuk tong tana’ iteu’, bé’ Akeu’ tuai dokoo’ mihin kelunan tunuk bang po’é. 35 Uban Akeu’ tuai dokoo’ Ké’ pepetat anak lakei’ jin tamen néh, ngan pepetat anak redo jin tinen néh, ngan kivan redo jin kivan néh éh redo kepéh. 36 Ngan kekat irah éh panak néh itong éh ayau néh mu’un, ha’ néh. 37 Ha’ néh kepéh, séé’-séé’ éh murung tamen tinen néh pelapah ja’au jin néh murung Akeu’, bé’ iah payoo’ tong Akeu’. Ngan séé’ éh murung anak néh lakei’ ngan murung anak néh redo pelapah ja’au jin néh murung Akeu’, bé’ iah payoo’ tong Akeu’. 38 Ngan séé’-séé’ éh bé’ alaa’ salib néh ke’ néh tuai kivu Akeu’, bé’ iah payoo’ tong Akeu’. 39 Kelunan éh seruh juk mihau urip néh tong tana’ awah, tawang urip néh inah, kenat péh kekat pengeloo’ néh kepéh. Bang kelunan éh bet kekat pengeloo’ néh tengéé’ ke’ néh ngajung Akeu’ dalem kekat penganeu’ néh, kelunan inah éh omok murip mu’un, ha’ néh. 40 Ha’ Yésus kepéh, séé’-séé’ éh alaa’ ka’ah, inah éh alaa’ Akeu’, ngan séé’-séé’ éh alaa’ Akeu’, inah éh alaa’ Iah éh nyohoo’ Akeu’ tuai. 41 Séé’-séé’ éh alaa’ jah kelunan éh sohoo’ Tuhan uban pohoo’ kereja’ néh ngan Tuhan, iah ke’ éh omok alaa’ oléé’ néh kepéh pekua’ kelunan éh maneu’ kereja’ Tuhan nah. Séé’ éh alaa’ jah kelunan éh jian uban penganeu’ néh pu’un jian, iah ke’ éh omok alaa’ oléé’ néh kepéh pekua’ ngan kelunan éh jian nah. 42 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, séé’-séé’ éh mena’ baa’ nesep ngan jah bakéh ké’ éh si’ik ngaran jin kekat irah éh jah, na’ péh éh baa’ awa’ awah, adang iah pu’un alaa’ oléé’ néh kepéh, ha’ néh.

11

1 La’o Yésus bara’ kekat tebaraa’ néh inah ngan irah bakéh Néh éh jah poloo’ duah usah nah peleka Éh jin sinah tai kuraa’ leboo’ déhéé’ sinah ke’ néh nebaraa’ ngan petena’ réh. 2 La’ah tovoo’ inah Yohanes Batis pu’un tong lamin tutup, hun Yohanes menéng rengah tong kekat penganeu’ Kristus, iah nyohoo’ kuraa’ bakéh néh éh kivu éh, tai neteng éh. 3 Ka’ ha’ réh ngan Yésus, Jian ke’ bara’ ke’ ngan améé’, séé’ ke’, ka’au’ éh Kristus éh pejajii’ Allah juk tuai rai? Kineu’, tekep mé’ mena kelunan éh jah kepéh, ha’ réh. 4 Ha’ Yésus mipa réh, Jian keh moléé’ tai bara’ ngan Yohanes tong kekat éh nenéng keh ngan éh ta’an keh siteu’ ri’. 5 Jian keh bara’ ngan néh, kelunan éh peseu’ omok réh na’at kepéh, irah éh paket omok réh lakau kepéh, irah éh kapéé’ pu’un réh ma’o ngan lanyah kulit réh kepéh, irah éh rengen omok réh menéng kepéh, irah éh lepah matai omok réh murip kepéh, ngan Rengah Jian jin Allah benara’ néh ngan kelunan kari. 6 Murung kenin kelunan éh bé’ kurang pengelan tong Akeu’, ha’ Yésus nah. 7 La’o irah éh bakéh Yohanes nah moléé’, boh Yésus pané ngan kelunan pinaa’ bara’ tong Yohanes nah. Ka’ ha’ néh, Hun keh tai tavin Yohanes tong ahang tana’ rai, kineu’ éh seneruh keh éh juk ta’an keh? Kineu’, bahang éh gusii’ neu’ kepu éh kei? 8 Kineu’ éh juk ta’an keh, kelunan éh memakai pakai éh jian mu’un? Kelunan éh memakai pakai kenat, irah mokoo’ awah tong umaa’ raja’. 9 Bang ineu’ éh juk ta’an keh mu’un? Jah nabi Tuhan kei? Oo’ mu’un pu’un keh lepah na’at jah kelunan éh nabi Tuhan, bang inah Akeu’ bara’ ngan keh, iah éh ta’an keh nah iah éh pelapah ja’au jin kekat nabi Tuhan. 10 Uban Yohanes Batis nah, iah néh éh benara’ lem surat Allah ka’, Ha’ Allah bara’, Iteu’ éh lawah Ké’, Akeu’ juk nyohoo’ éh tai saa’ tenah Ko’ ke’ néh petenup jalan Ko’, kenat ha’ lem surat Allah. 11 La’ah ka’ ha’ Yésus, Akeu’ bara’ ngan keh, bé’ pu’un kelunan séé’-séé’ tong tana’ éh pelapah ja’au ngaran jin Yohanes Batis nah, bang na’ péh kenat, belah kelunan éh lem nihau Allah hun néh tuai Pengeja’au, kelunan éh ra’ mu’un iah pu’un pelapah ja’au jin Yohanes nah. 12 Jin bu’un Yohanes Batis tuai rai pah avéé’ dau iteu’ péh, mekat mu’un kelunan ngelawan irah éh juk tai lem Pengihau Allah. 13 Kenat péh ha’ lem Surat Musa ngan kekat surat irah nabi Tuhan sahau, pah avéé’ Yohanes nah tuai, kekat réh béé pu’un bara’ tong Pengihau Allah. 14 Ngan hun keh juk ngelan ha’ tebaraa’ réh, Yohanes nah inah éh Elia éh benara’ réh juk tuai saa’ tenah teka dau savéé’ Allah Pengeja’au ngan mihau kekat kelunan. 15 Hun keh pu’un kelingen omok menéng, jian keh nesen ha’ ké’ iteu’, ha’ Yésus ngan réh. 16 Ha’ Yésus kepéh, Ineu’ jalan Ké’ pepata tong pohoo’ urip kelunan, ineu’ éh ké’ tapan tong réh da’? Irah barei’ anak éh seminga’ tong jalan pebelih, ha’ jelua’ réh pané ngan bakéh néh, ka’ ha’ néh, 17 Améé’ lepah ngeloréé barei’ irah tong kawin bang bé’ keh sayau. Améé’ pu’un nirau barei’ hun kelunan matai bang bé’ keh mangaa’, bé’ ka’ah keloo’ pemung seminga’ ngan améé’, ha’ jelua’ irah anak nah. 18 Barei’-okoo’ irah anak nah, kenat péh ka’ah. Yohanes Batis nah lepah tuai ngelayau éh kelaset awah, ngan bé’ éh mesep baa’ agun, boh ka’ah bara’ iah kelunan palui awah. 19 La’ah Anak Kelunan, pu’un kuman ngan pu’un mesep, boh ka’ah bara’, Na’at kelunan inah, iah kuman nyahan ngan mesep baa’ agun ngan pebakéh ngan kelunan éh alaa’ sukai ngan kelunan penyala’, ha’ keh. Bang pengejam éh jin Allah adang irah pepoléng pengejam inah pu’un éh teneng, ha’ Yésus ngan réh. 20 La’ah Yésus pané maneu’ kelunan tong kuraa’ leboo’ éh jalan néh maneu’ kuraa’-kuraa’ telana’ néh, uban na’ péh réh na’at telana’ néh kenat, bé’ réh piso jin penyala’ réh. 21 Ka’ ha’ Yésus maneu’ réh, Tusah mu’un ka’ah éh tong leboo’ Kurasin. Kenat péh ka’ah éh tong leboo’ Betsaida. Uban pinaa’ arong telana’ ké’ belah keh rai, hun Ké’ pu’un maneu’ kekat telana’ kenat tong leboo’ Tirus ngan Sidon, adang irah pu’un piso jin penyala’ réh ngan mokoo’ petem pakai talun ngan mena’ aveu’ tong ulun réh dokoo’ pepoléng irah pu’un piso jin penyala’ réh tenéh. 22 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, Tong dau Tuhan ngukum kelunan, pelapah ja’au penika Néh ngan irah tong leboo’ Tirus ngan Sidon, jin penika Néh ngan ka’ah. 23 Ngan ka’ah éh tong leboo’ Kapernaum, kineu’, pu’un keh seruh neu’ pengejian keh tengéé’ omok keh tai seruga? Bé’ keh omok kenat. Ka’ah nebet Tuhan tong luten meraka awah. Uban hun Ké’ pu’un maneu’ telana’ éh ja’au kenat tong leboo’ Sodom, barei’ éh neu’ Ké’ tong leboo’ keh iteu’, adang réh pu’un piso jin penyala’ réh ngan bé’ leboo’ réh kenebéé Tuhan. 24 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, Tong dau Tuhan ngukum kelunan, pelapah ja’au penika Néh ngan irah tong leboo’ Sodom, jin penika Néh ngan ka’ah iteu’, ha’ Yésus ngan réh. 25 La’ah tovoo’ inah Yésus sebayang, ka’ ha’ néh, O Amam, éh Tuhan tong langit ngan tong tana’ péh, Akeu’ bara’ jian kenin ngan Ko’ uban kekat éh nelim Ko’ jin irah éh pu’un pengejam, pu’un Ke’ pepoléng éh ngan irah éh bé’ jam seruh éh barei’ anak awah. 26 O Amam, pu’un Ke’ maneu’ éh kenat kivu pengeloo’ ngan penika Ko’ awah, ha’ néh. 27 La’ah ha’ Yésus kepéh, Pu’un Tamen Ké’ lepah mena’ kekat ineu’-ineu’ ngan Ké’. Bé’ pu’un séé’-séé’ éh jam Akeu’ éh Anak Néh, bang Tamen Ké’ awah éh jam Akeu’ Anak néh. Ngan bé’ pu’un séé’-séé’ éh jam Tamen Ké’, bang Akeu’ éh Anak Néh awah éh jam éh, ngan irah éh jah éh keneloo’ Ké’ pepoléng éh ngan réh, irah awah éh jam éh, ha’ néh. 28 Tuai tavin Akeu’ kekat ka’ah éh mutau bii’ bahat, Akeu’ omok bet éh bahat nebii’ keh nah. 29 Jian keh Kivu sohoo’ Ké’ ngan alaa’ ha’ tebaraa’ Ké’ uban Akeu’ dawai Kenin ngan diva’ Kenin boh keh bé’ pu’un bii’ éh bahat kepéh. 30 Uban éh nebii’ Ké’, lumang bii’ éh, bé’ éh bahat ha’ Yésus ngan réh.

12

1 La’ah bé’ lebéé’ la’o inah, tong jah Dau Posot, Yésus lakau ngelapah térék réh. La’ah uban irah bakéh néh la’au’, irah nyepit lo’ong parai ke’ réh kuman éh. 2 Hun irah éh kivu adet Parisi na’at réh maneu’ kenat, pu’un réh pané ngan Yésus, ka’ ha’ réh, Bé’ tekep réh maneu’ kenat tong Dau Posot, uban réh maneu’ kenat inah irah pu’un ngelapah tong ukum tebaraa’ améé’, ha’ réh. 3 Ha’ Yésus mipa réh, Kineu’, bé’ keh pu’un purung tong ineu’ neu’ Daud hun néh la’au’ sahau rai? 4 Daud ngan bakéh néh tai réh tong lamin Allah kuman roti éh nena’ réh ngan Allah. Éh mu’un néh bé’ tekep réh kuman éh, irah imam awah éh omok kuman éh. 5 La’ah bé’ keh pu’un purung lem Surat Musa tong imam éh maneu’ kereja’ Tuhan? Siget Dau Posot pu’un irah ngelapah tong éh bé’ tekep naneu’ réh’ tong Dau Posot bang bé’ réh sala’. 6 Akeu’ bara’ ngan keh, pu’un éh pelapah jian jin Umaa’ Allah. 7 Inah éh, hun keh nesen tong ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Bé’ Akeu’ keloo’ keh mematai ka’an dokoo’ keh seva’ Akeu’, bang Akeu’ keloo’ keh pika ngan masi kelunan, kenat ha’ lem surat Allah, ngan hun keh nesen éh mu’un bé’ keh pesala’ kelunan éh bé’ maneu’ penyala’. 8 Uban Anak Kelunan pu’un penyukat bara’ tong éh tekep naneu’ tong Dau Posot, ha’ Yésus nah. 9 La’ah lakau Yésus jin sinah tai lem jah lamin sebayang Yahudi. 10 Tong lamin sebayang inah pu’un jah kelunan éh paket ojoo’ jebila’. La’ah pu’un kuraa’ kelunan sinah éh juk pesala’ Yésus, inah irah neteng éh, ka’ ha’ réh, Kineu’, omok lu’ peka’o kelunan sakit tong Dau Posot da’? Kineu’, bé’ lu’ ngelapah tong ukum tebaraa’ lu’ nah da’, ha’ réh. 11 Ha’ Yésus mipa réh, Kineu’ ka’ah éh pu’un molong domba, hun domba nah pelohoo’ lem luvang éh dilem tong Dau Posot, bé’ keh tai alaa’ éh kei? 12 Kelunan pelapah jian éh jin domba nah. Hun néh kenat adang ukum tebaraa’ lu’ kejeraa’ lu’ nolong kelunan tong Dau Posot, ha’ néh. 13 Boh Iah pané ngan kelunan éh paket ojoo’ nah, Jian ke’ pejat ojoo’ ko’, ha’ néh. Tioo iah pejat ojoo’ néh kenat, tioo ojoo’ néh pu’un jian kepéh barei’ éh jebila’ nah. 14 Musit lah kelunan Parisi nah tioo peteteng pitah jalan ke’ réh omok mematai Yésus. 15 Hun Yésus jam irah juk mematai éh, piso éh jin sinah. Pinaa’ kelunan kivu éh. Pu’un éh peka’o kekat kelunan éh sakit, 16 ngan iah meta’ réh bara’ Iah ngan irah éh jah, 17 ke’ néh pesukup ha’ éh benara’ nabi Yesaya. Ka’ ha’ Yesaya nah, 18 Ka’ ha’ Allah, Iteu’ néh kelunan sohoo’ Ké’ éh lepah kevéléé’ Ké’ Murung Ku’ tong Iah, ngan payoo’ kenin Ké’ tong néh. Akeu’ juk mena’ Sahéé’ Ké’ ngan néh ngan Iah juk bara’ ukum Ké’ ngan kekat kelunan. 19 Bé’ Iah pepaneu’ ngan kelunan. Bé’ Iah pané ngan ja’au ha’ mugun kelunan éh lakau tong jalan ja’au. 20 Bé’ Iah juk memutui bahang éh madaa’, ngan bé’ Iah juk memata’ ada titui éh bilep-bilep ke’ awah, avéé’ Iah nyopéé’ kekat éh sa’at ngan mihin kekat éh jian ngan teneng omok pengeja’au réh kepéh. 21 Avéé’ kekat arong kelunan pu’un ngelan tong Iah, ha’ néh. 22 La’ah pu’un kelunan mihin jah kelunan tavin Yésus. Kelunan inah peseu’ maten ngan mameng uban néh nasek balei’. La’ah pu’un Yésus peka’o kelunan inah, omok éh pané ngan omok éh na’at. 23 Béé kenin kelunan pinaa’ nah. Ka’ ha’ réh, séé’ énéh ke’ néh omok maneu’ kenat, barang iah éh Anak Daud éh pejajii’ Tuhan, ha’ réh. 24 Hun irah éh kivu adet Parisi menéng ha’ réh pané kenat, irah tioo bara’ ka’, Iah mega’ balei’ neu’ kerenget Beelsebul éh pengeja’au balei’, ha’ réh. 25 La’ah Yésus jam kenin réh pané kenat, Iah bara’ ngan réh ka’, Hun pu’un kelunan tong jah tana’ pekelawan belah irah ke’, adang kekat irah inah béé pu’un matai. Kenat péh hun pu’un kelunan tong jah leboo’ pekelawan belah irah ke’, bé’ réh pu’un leboo’ kepéh. Kenat péh hun kelunan tong jah lamin pekelawan. 26 Kenat éh hun irah éh tong kamit Sitan pata pekelawan inah éh pepoléng réh bé’ pekua’ kenin, inah éh barei’ Sitan pata pekelawan ngan Sitan ke’. Hun néh kenat bé’ éh omok pengeja’au. 27 Ka’ah bara’ Akeu’ bet balei’ neu’ kerenget Beelsebul. Hun néh kenat neu’ kerenget ineu’ irah éh kivu keh bet balei’? Hun keh seruh réh bet éh neu’ kerenget balei’, adang réh bara’ keh sala’, uban bé’ réh bet éh neu’ kerenget balei’. 28 Hun Ké’ bet balei’ Akeu’ bet éh neu’ penyukat Sahéé’ Tuhan, inah éh nelana’ Allah pu’un belah keh ke’ néh Pengeja’au, ha’ néh. 29 Ha’ Yésus kepéh, Bé’ kelunan omok masek lem lamin kelunan éh gahang ngan nyayoh alaa’ livah néh hun usah néh bé’ kejeret néh tenah. La’o néh kejeret néh boh éh omok alaa’ livah tong lamin néh, ha’ néh. 30 Ha’ Yésus kepéh, Kelunan éh bé’ ngebakéh Akeu’, seleket néh ayau Ké’. Kelunan éh bé’ nolong Akeu’ pitah kelunan éh tawang, seleket néh pepurat réh awah. 31 Kenat péh Akeu’ bara’ ngan keh, penyala’ ineu’-ineu’ éh neu’ kelunan, kenat péh tong ha’ ané réh éh sa’at, omok Tuhan mega’ éh, bang séé’-séé’ éh pesalut Sahéé’ Ni’ai, bé’ penyala’ néh inah omok pega’. 32 Séé’-séé’ éh pané pesalut Anak Kelunan, omok penyala’ néh inah pega’, bang séé’-séé’ éh pané muau Sahéé’ Ni’ai, bé’ penyala’ néh inah omok pega’, lem urip néh hun iteu’ kenat péh pah avéé’ néh matai, ha’ Yésus ngan réh. 33 La’ah ha’ Yésus kepéh, Hun keh juk alaa’ buaa’ éh jian ngan méé, adang keh pitah inan éh jian, hun inan néh bé’ jian, bé’ éh omok ngebuaa’ ngan buaa’ éh méé. Uban siget-siget inan kayeu’ uleu’ jam éh hun néh jian ngan bé’ péh naneu’ buaa’ néh. 34 O ka’ah éh pohoo’ anak torok, kineu’ keh seruh keh omok pané jian hun kenin keh sa’at awah? Uban barei’ kenin lu’, kenat péh ha’ ané lu’. 35 Kelunan éh jian pu’un iah alaa’ kekat éh jian jin kekat éh nodoo’ néh lem kenin néh éh jian, kelunan éh sa’at iah alaa’ kekat éh sa’at jin kekat éh nodoo’ néh lem kenin néh éh sa’at, ha’ néh. 36 Ha’ Yésus kepéh, Akeu’ bara’ ngan keh, tong Dau Tuhan ngukum kelunan, siget-siget usah péh kenukum néh tong siget-siget ha’ ané réh éh ulak pané awah-awah. 37 Uban neu’ kekat ha’ ané keh inah jalan néh pu’un ngukum keh, uban neu’ ha’ ané keh inah éh pepoléng hun kenin keh pu’un teneng ngan hun néh sa’at péh, ha’ Yésus ngan réh. 38 Boh irah éh nebaraa’ tong Surat Musa ngan irah éh kivu adet Parisi pané ngan Yésus. Ka’ ha’ réh, O Guru, jian Ke’ maneu’ jah telana’ éh ja’au, ke’ mé’ omok na’at éh da’, ha’ réh ngan néh. 39 Ha’ Yésus kepéh, Sa’at mu’un pohoo’ kelunan iteu’, bé’ réh petem lem pengelan réh tong Tuhan. Pu’un keh nyohoo’ Akeu’ maneu’ jah telana’ ja’au, bé’ Akeu’ maneu’ éh dat. Jah awah telana’ éh ja’au éh omok ta’an keh éh barei’ tong nabi Yunus sahau rai. 40 Barei’ Yunus nah pu’un lem boré seluang ja’au teleu’ dau ngan teleu’ merem kelebéé’, kenat péh Anak Kelunan kepéh juk pu’un lem tana’ mu’un teleu’ dau ngan teleu’ merem kelebéé’. 41 Tong Dau Tuhan juk ngukum kekat kelunan, irah jin leboo’ Niniwé juk nekedéng ngan bara’ keh sala’, uban hun Yunus bara’ ha’ Tuhan ngan réh pu’un réh piso jin penyala’ réh. La’ah pu’un éh pelapah jian ngan pelapah ja’au jin Yunus nah siteu’. 42 Kenat éh kepéh tong Dau Tuhan juk ngukum kekat kelunan, redo éh Raja’ irah tong tana’ Syeba, iah pu’un nekedéng ngan bara’ keh sala’. Redo inah pu’un éh lakau jin tana’ éh juu’ mu’un ke’ néh menéng ha’ tebaraa’ éh benara’ Raja’ Salomo sahau rai, uban Raja’ Salomo nah jam éh seruh. La’ah pu’un éh pelapah jian ngan pelapah ja’au jin Salomo nah siteu’, ha’ Yésus ngan réh. 43 Ha’ Yésus kepéh, La’o balei’ pega’ jin kelunan, lakau éh tong tana’ éh bé’ pu’un baa’ ke’ néh pitah jalan néh mokoo’. Hun néh bé’ pu’un jalan mokoo’, 44 boh éh seruh lem kenin néh, Jian ku’ moléé’ tai lamin ké’ bu’un ri’, kelem néh. Boh éh moléé’ kepéh. Iah jam lamin néh inah usan awah bé’ pu’un séé’ mokoo’ tong néh, jian lamin inah, lepah petenup réh tenéh éh. 45 Boh éh mihin tujuu’ balei’ éh jah kepéh éh pelapah sa’at jin iah ke’ néh alaa’ réh mokoo’ ngan néh tong lamin inah. La’ah kelunan éh jalan balei’ inah, ga’ néh pelapah sa’at jin bu’un néh ri’. Barei’ inah péh tong pohoo’ kelunan éh sa’at éh pu’un hun iteu’, ga’ réh pelapah sa’at jin bu’un réh, ha’ Yésus ngan réh. 46 La’ah lem Yésus to pané ngan irah inah, tuai tinen Néh ngan padéé’ Néh juk tavin éh. Pu’un réh nekedéng saa’ usit lamin juk pané ngan Néh. 47 La’ah pu’un jah kelunan bara’ ngan Yésus, ha’ néh, Pu’un tinen ngan padéé’ Ko’ tong usit sinah ne’ juk pané ngan Ko’, ha’ néh ngan Yésus. 48 Ha’ Yésus mipa éh, séé’ éh tinen Ké’ ngan padéé’ Ké’, ha’ néh. 49 Boh éh nojoo’ irah bakéh néh, ka’ ha’ néh, Inah éh tinen ngan padéé’ Ké’ mu’un, 50 uban séé’-séé’ éh kivu pengeloo’ Tamen Ké’ tong seruga, kelunan inah éh padéé’ Ké’ jian péh éh lakei’ ngan jian péh éh padéé’ Ké’ redo kenat péh éh tinen Ké’, ha’ Yésus ngan réh.

13

1 La’ah dau inah piso Yésus jin lamin inah tai déhéé’ baa’ Banget ke’ néh nebaraa’ réh jin sinah. 2 Pinaa’ kelunan tuai petipun ngan néh sinah, inah Iah mokoo’ tong jah alut, irah pinaa’ nah nekedéng tong dirin baa’. 3 Pinaa’ arong-arong éh benara’ néh ngan réh palaa’ ha’ tapan. Ka’ ha’ néh ngan réh, Pu’un kelunan murat lo’ong parai. 4 Lem néh murat éh nah, jelua’ lo’ong parai nah pelohoo’ tong dirin jalan, tuai juhit kon éh pah béé. 5 Pu’un kepéh lo’ong néh éh pelohoo’ tong bateu’, éh tong bateu’ nah si’ik awah tana’ tong néh. Laho éh nyekaa’ uban lo’ong inah bé’ éh dilem lem tana’. 6 Bang hun pétéé’ musit, sekaa’ parai nah melayeu’ éh uban lakat néh bé’ dilem lem tana’. 7 Pu’un jelua’ kepéh pelohoo’ tong suha’, suha’ inah maneu’ urip parai inah ngerising awah. 8 Bang pu’un jelua’ kepéh pelohoo’ tong tana’ jian, nyekaa’ éh pah avéé’ néh ngebuaa’. Kebit pungun néh, pinaa’ buaa’ néh kepéh. Pu’un éh jian mu’un ngan pinaa’ lo’ong néh, pu’un éh kepéh éh jian si’ik, kerat awah lo’ong néh, pu’un éh jah kepéh éh sa’at jin inah, kerat mu’un lo’ong néh. Kenat ha’ tapan éh benara’ Yésus ngan réh. 9 La’ah ha’ néh kepéh, Kelunan éh pu’un kelingen, jian éh menéng éh mu’un, ha’ néh. 10 La’o inah tuai irah éh bakéh Yésus neteng éh, ha’ réh, Kineu’ éh Ko’ pané ngan réh lem ha’ tapan nah, ha’ réh ngan Yésus. 11 Ha’ néh mipa réh, Ka’ah iteu’ pu’un keh jam tong pengihau Allah, uban Allah éh mena’ pengejam néh ngan keh, bang irah pinaa’ nah bé’ réh jam éh kenat. 12 Uban kelunan éh pu’un penesen si’ik awah, Tuhan pepit pengejam néh ke’ néh pu’un mutaa’ kepéh. Bang kelunan éh bé’ keloo’ jam, Tuhan mega’ pengejam néh éh si’ik inah. 13 Kenat éh Ké’ nebaraa’ réh palaa’ ha’ tapan, uban pu’un réh na’at bang bé’ réh pu’un ta’an. Pu’un réh menéng bang bé’ réh jam éh. 14 Kenat péh irah barei’ ha’ éh benara’ nabi Yesaya sahau, ka’ ha’ Allah pané: Pu’un keh juk ngenéné’ éh mu’un, bang bé’ keh nesen éh. Pu’un keh juk kepuh éh mu’un, bang bé’ keh pu’un ta’an. 15 Uban kelunan iteu’ pu’un réh mahéng kenin, pu’un réh mapek kelingen réh ngan pu’un réh sidem, dai réh na’at, dai réh menéng ngan dai réh nesen éh, ngan moléé’ tavin Akeu’, ke’ ké’ peka’o réh, ha’ Tuhan. 16 Ha’ Yésus kepéh, Jian uban Tuhan maneu’ ka’ah omok na’at ngan omok menéng. 17 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, pinaa’ nabi Tuhan, ngan pinaa’ kelunan éh maneu’ pengeloo’ Allah sahau, keloo’ mu’un-mu’un réh na’at éh ta’an keh nah, bang bé’ réh omok na’at éh. Kenat péh keloo’ mu’un-mu’un réh menéng éh nenéng keh nah, bang bé’ réh omok, ha’ Yésus ngan réh. 18 Ha’ Yésus kepéh, Hun néh kenat menéng keh ngan nesen keh sin lem ha’ tapan tong kelunan éh tai mulah parai nah. 19 Kelunan éh menéng rengah tong jalan Allah Pengeja’au bang bé’ réh nesen éh, inah éh barei’ lo’ong éh pelohoo’ tong dirin jalan nah. Tuai iah éh sa’at tioo alaa’ lo’ong inah jin lem kenin réh. 20 Sin tong lo’ong éh pelohoo’ tong bateu’, inah éh barei’ kelunan éh lepah menéng rengah ké’ ngan alaa’ éh ngan jian kenin. 21 Bang bé’ éh masek lem lepok kenin réh mu’un, bé’ réh omok ngeretep. Hun pu’un tusah ngan keta kepéh uban rengah inah, irah tioo bet éh awah. 22 Sin tong lo’ong éh pelohoo’ lem suha’, inah éh barei’ kelunan éh menéng rengah nah, bang neu’ réh kawa’ neu’ urip réh tong tana’, ngan neu’ réh pitah pengekaya’, inah éh maneu’ rengah inah ngerising lem kenin réh, bé’ réh omok ngebuaa’. 23 Sin tong lo’ong éh pelohoo’ tong tana’ éh jian, inah éh barei’ kelunan éh menéng rengah nah ngan nesen éh. Pu’un réh ngebuaa’, jelua’ réh pinaa’ buaa’ réh, jelua’ réh kerat awah buaa’ réh, jelua’ réh kepéh, kerat mu’un buaa’ réh. Kenat sin ha’ tapan iri’ ne’, ha’ néh. 24 La’ah Yésus bara’ jah ha’ tapan kepéh ngan réh. Ka’ ha’ néh, Tong jaka’ Allah tuai Pengeja’au, ha’ tapan barei’ jah kelunan éh mulah lo’ong parai tong térék néh. 25 Bang tovoo’ néh pegen tuai ayau néh ngan mulah ureu’ éh barei’ layan parai nah sinah kepéh, boh éh kelap. 26 Tovoo’ kekat inah nyekaa’ ngan bu’an, boh ureu’ nah poléng ureu’. 27 Boh kelunan sohoo’ kelunan inah tavin éh ke’ réh pané ngan néh, ka’ ha’ réh, O lakei’ ja’au, lo’ong parai éh jian éh nulah ko’ rai de’, kineu’ ureu’ nah murip tong térék ko’ kenat, ha’ réh. 28 La’ah ha’ néh mipa réh, ayau éh mulah éh, ha’ néh. Ha’ réh kepéh, Kineu’ ke’, keloo’ ke’ mé’ mavut éh, ha’ réh. 29 Ha’ néh ngan réh kepéh, Bé’, uban hun keh mavut ureu’ nah barang pavut jelua’ parai nah pemung ngan néh. 30 Turut ke’ parai ngan ureu’ nah murip pemung hun iteu’, sioo’ ajau boh ku’ nyohoo’ kelunan éh tai majau nah mavut ureu’ nah tenah ngan memikah éh ngan bet éh tai luten, ngan nyohoo’ réh alaa’ parai ngan modoo’ éh tong luvung ké’, ha’ néh. 31 La’ah Yésus bara’ jah ha’ tapan kepéh ngan réh, ka’ ha’ néh, Inah ha’ tapan éh bara’ tong jalan Allah pepit kelunan pinaa’ éh omok tai lem nihau Néh hun néh tuai Pengeja’au. Inah éh barei’ tulin buaa’ kayeu’ sesawi, tulin buaa’ inah si’ik mu’un éh. 32 Pu’un jah kelunan alaa’ éh ke’ néh mulah éh tong térék néh. Bé’ lebéé’ nyekaa’ tulin inah ngan nginan éh, pinaa’ juhit omok maneu’ sala néh tong paka’ kayeu’ inah, ha’ néh. 33 Jah ha’ tapan kepéh éh benara’ Yésus ngan réh, ka’ ha’ néh, Tong jalan kelunan pinaa’ pepit ke’ néh tai lem nihau Allah hun néh tuai Pengeja’au, inah éh barei’ tawan-pekevat éh nalaa’ redo ke’ néh pekulup éh ngan jah gateng tepong, tawan inah maneu’ tepong inah vat ngan ja’au, ha’ néh. 34 La’ah pu’un Yésus bara’ kuraa’-kuraa’ rungen ngan réh palaa’ ha’ tapan, bé’ Iah bara’ ineu’-ineu’ ngan réh petek ke’ bang Iah nebaraa’ réh palaa’ ha’ tapan awah. 35 Pu’un éh maneu’ kenat dokoo’ néh pesukup ha’ éh benara’ nabi Tuhan ngan kelunan sahau, ka’ ha’ néh, Akeu’ juk pané ngan réh palaa’ ha’ tapan. Akeu’ juk bara’ tong kuraa’-kuraa’ rungen éh bé’ kejam kelunan jin bu’un-bu’un tana’ iteu’ pu’un, ha’ néh. 36 La’o Yésus bara’ kuraa’-kuraa’ ha’ tapan ngan réh, piso éh jin irah pinaa’ nah tai lamin. Boh irah bakéh néh tuai neteng éh, ka’ ha’ réh, Ineu’ sin ha’ tapan tong ureu’ ri’, jian Ke’ bara’ éh ngan améé’, ha’ réh. 37 Ha’ Yésus mipa réh, Kelunan éh mulah lo’ong parai nah, inah éh Anak Kelunan. 38 Térék nah, inah éh kekat tana’, lo’ong parai nah, inah éh irah éh pu’un lem nihau Allah, ureu’ nah inah éh kelunan éh pu’un lem kamit iah éh sa’at. 39 La’ah ayau nah éh mulah ureu’ nah, inah éh Sitan. Sioo’ ajau nah, inah éh tovoo’ ga’ tana’ vam, irah éh majau nah, inah éh meliket Tuhan. 40 Pekua’ barei’ irah tipun ureu’ ngan motong éh nah, kenat péh tovoo’ ga’ tana’. 41 Anak Kelunan juk nyohoo’ meliket néh tuai alaa’ kekat kelunan éh mihin irah éh jah maneu’ penyala’, ngan alaa’ kekat kelunan éh sa’at, 42 ngan bet réh lem luten éh pana mu’un, sinah réh mangaa’ keta mu’un-mu’un. 43 Boh kelunan éh teneng kenin tong jumen Allah pu’un ngada barei’ maten dau tong retek Allah Pengeja’au réh. Hun keh pu’un kelingen, jian keh menéng ngan nesen éh, ha’ néh. 44 La’ah ha’ Yésus kepéh, Inah jah ha’ tapan éh bara’ tong jalan kelunan pitah ke’ réh omok tai lem nihau Allah hun néh tuai Pengeja’au. Inah éh barei’ livah éh ma’an melih éh nelim réh tong térék. Pu’un kelunan na’at livah inah, iah tioo petavun éh melim éh kepéh. Murung kenin néh, tai éh melih kekat livah néh ke’ néh omok moléé’ tai melih térék inah kepéh, ha’ néh. 45 Ha’ Yésus kepéh, Jah ha’ tapan éh bara’ tong jalan kelunan pitah ke’ réh omok tai lem nihau Allah hun néh tuai Pengeja’au. Inah éh barei’ kelunan éh pitah bateu’ mutiara éh jian mu’un ke’ néh omok melih éh. 46 Hun néh pu’un jah bateu’ mutiara éh jian mu’un ta’an néh, boh éh melih kekat livah néh ke’ néh omok melih mutiara inah, ha’ néh. 47 Ha’ Yésus kepéh, Jah ha’ tapan éh bara’ tong kelunan éh omok tai lem nihau Allah hun néh tuai Pengeja’au. Inah éh barei’ kelunan éh tai ngejala’. Pinaa’ arong seluang lem jala’ inah. 48 Hun jala’ inah pinaa’ seluang lem, irah menat éh tai tana’ boh réh menyun ngan ngevéléé’ seluang inah. Éh jian, pu’un réh modoo’ éh, éh bé’ jian pu’un réh bet éh awah. 49 Barei’ inah péh tovoo’ ga’ tana’ vam. Pu’un kuraa’-kuraa’ meliket juk tuai ke’ réh petipun kekat kelunan éh sa’at jin belah irah éh ngepayoo’ kenin Allah, 50 ngan bet irah éh sa’at nah lem luten éh pana mu’un. Sinah réh mangaa’ ngan keta mu’un-mu’un, ha’ néh. 51 La’ah ha’ Yésus neteng réh, Kineu’ keh, pu’un keh nesen ha’ Ké’ tong kekat ha’ tapan inah, ha’ néh. Ha’ réh mipa éh, Oo’ tesen mé’ éh, ha’ réh. 52 Ha’ néh kepéh, siget kelunan éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa ngan éh mihau ha’ tebaraa’ tong Allah éh pengeja’au, inah iah barei’ jah pengeja’au tong lamin. Pengeja’au inah pu’un éh alaa’ livah éh maréng jin luvung néh ngan pu’un éh alaa’ livah éh lepah lebéé’ kepéh, ha’ néh. 53 La’o Yésus bara’ kekat ha’ tapan inah ngan réh, piso éh jin sinah 54 moléé’ tong leboo’ néh kepéh. Pu’un éh nebaraa’ réh tong lamin sebayang Yahudi, irah éh menéng ha’ tebaraa’ néh béé kenin réh. Pu’un réh pané belah irah ke’, ka’ ha’ réh, Jin ineu’ iah alaa’ ha’ tebaraa’ éh kenat? Kineu’ jalan iah jam éh kenat? Kineu’ jalan iah omok maneu’ telana’ éh ja’au kenat, ha’ réh. 55 Bé’ énéh éh anak tukeng kayeu’ rai? Kineu’, bé’ éh Meriam tinen néh, ngan padéé’ néh Yakub ngan Yusup ngan Simon ngan Yudas rai? 56 Pu’un padéé’ néh redo mokoo’ tong leboo’ tam siteu’ nah ne’. Kineu’ éh ke’ néh omok maneu’ kenat, ha’ réh. 57 Inah maneu’ réh bet éh awah. La’ah ha’ Yésus ngan réh, Kelunan éh nabi Tuhan, pu’un kelunan sepah éh semah-semah péh, bang tong leboo’ néh tengéé’ ngan belah irah lua’ néh tengéé’ bé’ réh pu’un sepah éh, ha’ néh. 58 La’ah bé’ Iah maneu’ telana’ ineu’-ineu’ éh ja’au tong leboo’ néh tengéé’ uban réh bé’ ngelan tong Iah.

14

1 La’ah tovoo’ inah péh raja’ Herodis éh pengeja’au tong tana’ Galilia, menéng rengah tong kekat penganeu’ Yésus. 2 La’ah Herodis nah pané ngan irah éh pu’un ngan néh, ka’ ha’ néh, Yésus nah éh mu’un néh Yohanes Batis betéé’ jin patai néh éh, nah ke’ néh pu’un penyukat omok maneu’ kekat telana’ inah, ha’ néh. 3 Uban hun lepah nah pu’un Herodis nyohoo’ kelunan ngamit Yohanes ngan ngejeret éh ngan masek éh lem lamin tutup. Herodis nyohoo’ réh maneu’ kenat naneu’ Herodias éh do Pilipus éh padéé’ Herodis nah. 4 Pinaa’ koléé’ Yohanes nah meta’ Herodis nah ngan bara’ ngan néh, Bé’ tekep ke’ alaa’ do padéé’ ko’, ha’ néh. 5 Tovoo’ Yohanes pané kenat Herodis juk mematai éh, bang medai éh kelunan Yahudi uban irah Yahudi nah jam Yohanes nah kelunan éh kevéléé’ Tuhan ke’ néh bara’ ha’ Tuhan ngan réh. 6 Avéé’ tong jah dau ja’au, dau réh ngajung Herodis uban réh seruh tong lohoo’ néh, anak Herodias éh redo, sayau tong jumen réh béé. Jian kenin Herodis na’at éh, 7 ngan iah pesupa jajii’ ngan néh, ha’ néh, Ineu’-ineu’ éh juk nenyat ko’ ngan ké’, adang ké’ mena’ éh ngan ko’ dat, ha’ néh. 8 Boh anak inah kivu ha’ tinen néh ngan bara’ ngan Herodis, Jian ke’ tioo mena’ ulun Yohanes Batis lem pigan ko’ mena’ éh ngan ké’, ha’ néh. 9 Tusah mu’un-mu’un kenin raja’ Herodis menéng ha’ néh kenat, bang bé’ éh omok pepiso ha’ néh tong jajii’ néh ngan redo inah tong jumen kekat kelunan ri’. Inah iah nyohoo’ kelunan tai maneu’ barei’ pengenyat anak inah. 10 Iah nyohoo’ kelunan tai ngulep ulun Yohanes. 11 Pu’un réh alaa’ ulun Yohanes lem pigan ngan mena’ éh ngan anak inah, boh anak inah patet éh ngan tinen néh. 12 La’o inah bakéh Yohanes nah tai alaa’ patai néh ke’ réh nanem éh, boh réh tai bara’ éh ngan Yésus. 13 Hun Yésus menéng rengah réh mematai Yohanes nah, piso éh jin sinah jalan alut tai mokoo’ tong tana’. Hun kelunan pinaa’ jam Iah lepah tai kenat, tai réh jin siget leboo’ lakau jalan tana’ tavin éh. 14 Musit Yésus jin alut ngan hun Iah na’at kelunan pinaa’ nah, penika néh réh, Iah peka’o kelunan éh sakit. 15 Sioo’ dau tahup inah, irah éh bakéh Yésus nah tuai tavin éh. Ka’ ha’ réh ngan néh, Tahup dau tam teu’ dat, bé’ pu’un ineu’-ineu’ siteu’ jalan réh omok pitah penguman réh. Jian Ke’ nyohoo’ réh moléé’ ke’ réh omok tai leboo’ melih penguman réh jin irah, ha’ réh. 16 Ha’ Yésus mipa réh, Bé’ makat Akeu’ juk nyohoo’ réh moléé’, jian ka’ah mena’ penguman réh, ha’ néh. 17 Ha’ irah bakéh néh améé’ pu’un, lemah awah roti ngan duah de’ ke’ usah seluang ha’ réh. 18 Ha’ Yésus ngan réh, Jian keh mena’ roti ngan seluang inah ngan ké’, ha’ néh. 19 Boh éh nyohoo’ irah pinaa’ nah menyun, ngan Iah alaa’ lemah roti ngan duah seluang iri’ ngan Iah kepuh tai langit sebayang bara’ jian kenin tong ka’an inah. La’o inah Iah mutip éh ke’ néh mena’ éh ngan irah bakéh néh, boh irah petulat éh ngan irah pinaa’ nah. 20 Irah kelunan pinaa’ nah kuman pah avéé’ réh beso. La’o réh kuman irah bakéh Yésus nah tipun kekat la’an éh uban kinan réh nah, penoo’ jah poloo’ duah gaweng neu’ néh. 21 La’ah kekat irah éh kuman nah lemah ibu irah éh lakei’ awah, ngan pu’un irah redo ngan anak kepéh. 22 La’o inah Yésus nyohoo’ irah bakéh néh tai lem alut tai papit baa’ Banget inah saa’ tenah, ngan Iah nyohoo’ irah pinaa’ nah tai moléé’. 23 La’o réh moléé’, Yésus lakau tengéé’ tai jah tokong ke’ néh sebayang. Avéé’ dau tahup Iah tengéé’ mokoo’ sinah. 24 La’ah irah bakéh néh lepah memesai juu’ jin dirin baa’ ngan pu’un lipak ja’au tong réh neu’ kepu. 25 Tovoo’ dau danii’ rema Yésus lakau bau baa’ inah tavin alut réh nah. 26 Hun inah bakéh Néh na’at éh lakau bau baa’ nah medai réh, beru’en ine’ ha’ réh ngeradau réh Medai éh. 27 Yésus tioo pané ngan réh, Mai keh medai, Akeu’ itut de’, ha’ néh. 28 Boh Péterus pané ngan néh, O Tuhan, hun néh Ka’au’ mu’un, jian ke’ nyohoo’ akeu’ jalan bau baa’ iteu’ tavin ke’, ha’ néh. 29 Boh Yésus bara’ ngan néh, Tuai ke’, ha’ néh. Péterus tioo tuhun jin alut lakau bau baa’ tavin Yésus. 30 Bang hun iah nesen kepu pu’un gahang, medai éh, tioo menyet éh. Iah ngeradau, O Tuhan, ko’ alaa’ ku’, ha’ néh. 31 Pelapah Yésus nyelaka’ ojoo’ néh ke’ néh ngamit éh, ka’ ha’ néh, Si’ik awah pengelan ko’, kineu’ ke’ bé’ ngelan mu’un, ha’ néh. 32 Boh rawah tai lem alut ngan kepu nah pawah kepéh. 33 La’ah irah bakéh Yésus éh pu’un lem alut nah seva’ Yésus. Ka’ ha’ réh, Adang Ka’au’ Anak Allah, ha’ réh. 34 La’o réh papit baa’ Banget nah, avéé’ réh tong tana’ Genesaret, 35 hun irah tong tana’ inah na’at Yésus kejam réh éh iah. Irah tioo tebai kekat kelunan éh sakit jin tutuh tana’ inah ngan mihin réh tavin Yésus. 36 Gahang mu’un kenin réh menyat éh kejeraa’ kelunan sakit ngejeming sapét tapak livah pakai Néh. La’ah kekat kelunan éh ngejeming tapak livah pakai Néh nah, ma’o réh jin kesakit réh.

15

1 La’ah pu’un kuraa’ irah éh kivu adet Parisi ngan irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, tuai jin Yérusalem tavin Yésus. Ka’ ha’ réh neteng Yésus, 2 Kineu’ bakéh ko’ bé’ kivu kekat adet ngan ha’ tebaraa’ jin tepun mé’. Bé’ réh kivu adet mé’ tong mé’ pohéé’ ojoo’ mé’ teka mé’ kuman, ha’ réh. 3 Ha’ Yésus mipa réh, Uban ineu’ keh ngelapah tong sohoo’ Allah ngan kivu kekat adet ka’ah ke’ awah, 4 Uban ka’ ha’ Allah, Jian ke’ ngerera’ tong tamen tinen ko’. Jah ha’ Allah kepéh, séé’-séé’ éh pané ngesa’at tamen tinen néh, jian mematai éh, ha’ néh. 5 Bang ka’ah nebaraa’ kelunan ka’, hun néh pu’un ineu’-ineu’ ke’ néh omok nolong tamen tinen néh bang hun néh bara’ ka’, Bé’ akeu’ mena’ iteu’ ngan ko’ uban néh anah Allah, 6 neu’ keh nebaraa’ kelunan pané kenat, inah maneu’ réh bé’ ngerera’ tong tamen tinen réh. Inah keh bet sohoo’ Allah ngan kivu ha’ tebaraa’ ka’ah ke’. 7 Adang keh kelunan éh ngelayoo’ sebayang. Teneng mu’un ha’ nabi Yesaya tong éh benara’ néh tong ka’ah, ka’ ha’ Yesaya nah, 8 Inah ha’ éh benara’ Allah, Pohoo’ kelunan iteu’ seva’ Akeu’ palaa’ ha’ ujun réh awah, bang kenin réh juu’ jin Akeu’. 9 Tuyah-tuyah awah réh seva’ Akeu’, uban réh bara’ tong ha’ tebaraa’ éh jin kelunan awah pekua’ barei’ éh ha’ Ké’ mu’un, bang bé’ éh ha’ Ké’, ha’ Allah nah. 10 Boh Yésus tebai kelunan pinaa’ ke’ néh bara’ ngan réh, Jian keh menéng ngan nesen. 11 Bé’ pu’un ineu’-ineu’ éh jin kinan kelunan éh omok ngesa’at kenin néh, bang kekat éh musit jin kenin kelunan, inah éh ngesa’at kenin néh, ha’ néh. 12 Boh irah bakéh Yésus tuai tavin éh kepéh, ka’ ha’ réh, Sa’at kenin irah Parisi menéng ha’ ko’ iri’ de’, ha’ réh. 13 Ha’ Yésus mipa réh, Siget-siget inan éh bé’ nulah Tamen ké’ éh tong seruga, adang réh mavut éh da’. 14 Mai keh tusah seruh irah. Mu’un réh pengeja’au bang peseu’ maten réh. Hun kelunan peseu’ tupat majak bakéh néh éh peseu’, rawah béé pata pelohoo’ lem luvang, ha’ néh. 15 Boh Péterus neteng éh, Jian ke’ bara’ sin ha’ tapan ko’ inah ngan améé’, ha’ néh. 16 Ha’ Yésus ngan néh, Kineu’ ke’ to bé’ nesen éh. 17 Bé’ ke’ jam kekat-kekat éh kinan kelunan tai lem betuken néh awah éh, boh éh pelapah pega’ kepéh. 18 Bang kekat-kekat éh musit jin ujun néh, éh mu’un néh, inah éh musit jin kenin néh, kekat inah éh omok ngesa’at kenin néh. 19 Uban jin dalem kenin néh inah jalan kekat penyeruh néh éh mihin éh tai mematai kelunan, ngan petuyang, bavah péh, ngan nekau, ngan kenyo, ngan pané ngesa’at ngaran kelunan péh. 20 Kekat inah éh ngesa’at kenin kelunan. Bang hun keh kuman, na’ péh keh bé’ kivu kekat adet réh, bé’ inah ngesa’at kenin keh, ha’ néh. 21 Lakau Yésus jin sinah tai tana’ déhéé’ leboo’ Tirus ngan leboo’ Sidon. 22 La’ah tuai jah redo jin tana’ Kana’an tavin éh. Ka’ ha’ redo inah ngan néh, O lakei’ ja’au, Anak Daud, jian ke’ pika akeu’. Anak ké’ éh redo pu’un éh nasek balei’, keta mu’un-mu’un éh neu’ balei’ inah, ha’ néh. 23 Bang bé’ Yésus pané ineu’-ineu’ ngan néh. Boh irah bakéh Yésus nah tai tavin éh ke’ réh pané ngan néh, ha’ réh, Jian ke’ nyohoo’ éh moléé’, bé’ mé’ keloo’ éh kivu tam ngan pané-pané kenat, ha’ réh. 24 Boh Yésus mipa ha’ réh, ka’ ha’ néh, Tamen ké’ nyohoo’ Akeu’ tai ngan irah domba éh tawang belah pohoo’ Yahudi, bé’ iah nyohoo’ Akeu’ tai ngan kelunan éh tengéé’ pohoo’, ha’ néh. 25 Hun redo inah menéng ha’ néh pané kenat, redo inah tioo tai ngejekuu’ lep néh déhéé’ gem Yésus. Ka’ ha’ néh, O lakei’ ja’au, jian ke’ nolong akeu’, ha’ néh. 26 Boh Yésus mipa ha’ néh ka’, Bé’ tekep alaa’ ka’an jin irah anak ngan mena’ éh ngan aseu’ awah, ha’ néh. 27 Ha’ redo inah kepéh. O lakei’ ja’au, teneng ha’ ko’ kenat, bang na’ péh kenat aseu’ éh pu’un éh kuman dek ngan moo’ éh pelohoo’ tovoo’ réh kuman, ha’ néh. 28 Ha’ Yésus mipa éh kepéh, O redo, ja’au mu’un pengelan ko’, barei’ éh keneloo’ ko’ tong anak ko’ nah, pu’un éh kenat, ha’ néh. Tovoo’ Yésus pané kenat anak inah pu’un jian ngan ma’o. 29 Piso Yésus jin sinah lakau déhéé’ baa’ Banget Galilia. Tai éh bau jah tokong ngan mokoo’ sinah. 30 Pinaa’ kelunan tuai tavin éh, pu’un réh mihin kelunan éh paket, ngan éh peseu’, ngan éh matai keluhat, ngan éh mameng, ngan pu’un irah éh jah kepéh pinaa’ arong-arong kesakit réh. Pu’un réh pokoo’ réh déhéé’ gem Yésus ngan Iah peka’o réh. 31 Béé kenin kelunan pinaa’ menéng ha’ kelunan éh mameng nah omok pané, ngan na’at usah kelunan éh matai keluhat nah pu’un jian, ngan kelunan éh paket nah omok lakau ngan gahang, ngan kelunan éh peseu’ nah pu’un ta’an kepéh. Pu’un réh mejing Allah éh kenelan kelunan Israel. 32 La’ah Yésus tebai irah bakéh néh ke’ néh bara’ ngan réh, ka’ ha’ néh, Pika lah kelunan pinaa’ nah, teleu’ dau tenéh réh pu’un ngan Ké’ siteu’ ne’, bé’ pu’un ineu’-ineu’ kinan réh. Bé’ Ku’ keloo’ nyohoo’ réh moléé’ awah hun réh bé’ sakui kuman dai réh tayen lem réh lakau, ha’ néh. 33 Boh irah bakéh néh neteng éh, ha’ réh, Jin semah uleu’ omok alaa’ ka’an sukup kelu’ pakan kelunan pinaa’ iteu’, bé’ pu’un ineu’-ineu’ siteu’ ke’ mé’ omok pakan réh, uban tana’ awah siteu’, ha’ réh. 34 Ha’ Yésus neteng irah kepéh, Kuraa’ kekat roti éh pu’un ngan keh rii’ ha’ Néh Ha’ réh, Tujuu’ roti mé’ ngan pu’un Kuraa’ awah usah seluang siik ha’ réh. 35 Boh Yésus nyohoo’ irah pinaa’ nah menyun. 36 Boh éh alaa’ tujuu’ roti inah ngan seluang nah, inah Iah sebayang bara’ jian kenin ngan Allah, la’o inah Iah mutip éh ke’ néh mena’ éh ngan irah bakéh néh, irah bakéh néh petulat éh ngan irah pinaa’ nah. 37 Kekat irah pinaa’ nah kuman pah avéé’ réh beso. Irah bakéh Yésus nah nyemung kekat la’an uban kinan réh, tujuu’ gaweng penoo’ neu’ néh. 38 La’ah irah lakei’ éh kuman nah pat ibu kekat réh ngan pu’un irah redo ngan irah anak kepéh. 39 La’o inah Yésus nyohoo’ kelunan pinaa’ nah moléé’, Iah tai lem alut lakau tai tana’ Magadan.

16

1 La’ah tuai irah Parisi ngan irah éh kivu adet Saduki tuai tavin Yésus. Irah juk pesala’ éh, inah réh nyohoo’ éh maneu’ jah telana’ ja’au éh omok pepoléng Allah pu’un ngan Néh. 2 Boh Yésus bara’ ngan réh, 3 Hun keh na’at ahéng tong langit, telah hun iteu’, ha’ keh, ngan pu’un éh telah. Hun keh na’at langit baleng, taa’ dau dat, ha’ keh, ngan pu’un éh taa’. Ka’ah jam seruh hun néh juk taa’ ngan bé’ péh neu’ keh na’at langit, bang bé’ keh jam seruh tong kekat telana’ éh pu’un sioo’ hun iteu’. 4 Sa’at mu’un kelunan éh murip hun iteu’, bé’ réh ngelan tong Tuhan. Ka’ah nyohoo’ Akeu’ maneu’ jah telana’ ja’au, bé’ Akeu’ maneu’ éh dat. Jah awah telana’ ngan ka’ah, inah éh telana’ tong Nabi Yunus, ha’ néh. La’o inah Iah piso jin réh. 5 La’ah hun irah bakéh Yésus papit saa’ dipa baa’ banget, kelepan réh mihin roti. 6 La’ah ha’ Yésus ngan réh, Mavaa’ keh jian-jian tong tawan-pekevat éh penakai kelunan Parisi ngan irah Saduki, ha’ néh. 7 Boh irah bakéh néh pané belah irah ke’, ka’ ha’ réh, Kenat ha’ néh uban tam ngelepan mihin roti rit, ha’ réh. 8 La’ah kejam Yésus ha’ réh pané kenat, boh éh neteng réh, Uban ineu’ keh pané kenat bara’ bé’ pu’un roti? Si’ik mu’un pengelan keh. 9 Kineu’ keh to bé’ nesen. Kineu’ keh, bé’ keh nesen tong éh neu’ ké’ tovoo’ ké’ mutip lemah roti jalan ké’ pakan lemah ibu kelunan rai? Kuraa’ gaweng la’an ka’an éh senemung keh rai? 10 Ngan hun ké’ mutip tujuu’ roti jalan ké’ pakan pat ibu kelunan rai, kuraa’ gaweng la’an éh senemung keh? 11 Kineu’ keh bé’ nesen tong ha’ ké’ ri’, bé’ Akeu’ pané tong ka’an nah mu’un. Mavaa’ keh jian-jian tong tawan-pekevat éh penakai irah Parisi ngan irah Saduki, ha’ néh. 12 Boh irah nesen bé’ Iah nyohoo’ réh mavaa’ tong tawan-pekevat éh penakai kelunan, bang Iah nyohoo’ réh mavaa’ dai réh tawang neu’ ha’ tebaraa’ éh benara’ irah Parisi ngan irah Saduki péh. 13 La’ah tai Yésus tong tana’ tutuh leboo’ Kaisarea Pilipi, sinah éh neteng irah bakéh néh, ka’ ha’ néh ngan réh, Kineu’ Kunah irah séé’ Anak Kelunan nah kunah? ha’ néh. 14 Ha’ réh mipa éh, Ha’ jelua’ réh bara’ Yohanes Batis, pu’un jelua’ réh bara’ ke’ kepéh, Elia, ngan pu’un jelua’ réh bara’ Yéremia, ngan pu’un jelua’ réh bara’, barang jah nabi Tuhan, ha’ réh. 15 Iah neteng réh kepéh, Bang kineu’ ha’ ka’ah, séé’ Ku’ kunah ka’ah, ha’ néh. 16 Ha’ Simon Péterus mipa éh, ka’au’ éh Kristus éh Anak Allah éh murip, ha’ néh. 17 Ha’ Yésus kepéh, O Simon anak Yohanes, murung kenin ko’ uban bé’ ke’ jam éh neu’ kelunan éh bara’ éh ngan ko’, bang Tamen ké’ éh tong seruga Iah éh mena’ pengejam inah ngan ko’. 18 Akeu’ bara’ ngan ko’, ka’au’ Péterus barei’ bateu’, ngan tong bateu’ inah Akeu’ juk suai sidang ké’, bé’ pu’un ineu’-ineu’ éh omok kebéé éh, patai péh bé’ omok. 19 Akeu’ mena’ penyukat ngan ko’ bau irah éh lem nihau ké’. Ineu’-ineu’ éh bé’ buhaa’ ko’ neu’ kelunan tong tana’ iteu’, kenat péh éh tong seruga kepéh. Ngan ineu’-ineu’ éh kejeraa’ ko’ neu’ réh tong tana’ iteu’, kenat péh éh tong seruga kepéh, ha’ néh. 20 La’o inah Yésus meta’ réh bara’ Iah éh Kristus. Bé’ Iah buhaa’ réh bara’ éh ngan séé’-séé’ péh. 21 Jin la’o inah, inah éh bu’un Yésus pané petek ngan irah bakéh néh bara’ tong pematai néh, ka’ ha’ néh, Adang tekep Ku’ tai leboo’ Yérusalem ngan jam keta mu’un neu’ irah pengeja’au Kemiti Yahudi ngan neu’ irah pengeja’au imam ngan neu’ irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa. Adang réh pu’un mematai Akeu’ ngan tong keteleu’ dau, Tuhan juk pebetéé’ Akeu’ kepéh, ha’ néh. 22 Boh Péterus mihin éh tengéé’ ke’ néh meta’ éh pané kenat, ka’ ha’ néh, O Tuhan, mai Allah kejeraa’ ineu’-ineu’ teneng tong ka’au’ kenat, ha’ néh. 23 Boh Yésus pupah ke’ néh pané ngan Péterus, ka’ ha’ néh, Kelap ke’ Sitan, Ka’au’ juk mapat jalan Ké’ awah, kekat penyeruh ko’ inah, bé’ éh jin Allah, jin tana’ iteu’ awah éh, ha’ néh. 24 Boh Yésus bara’ ngan irah bakéh néh, ha’ néh, Hun pu’un séé’-séé’ juk kivu Akeu’, mai éh kivu pengeloo’ néh tengéé’, bang siget-siget dau jian éh alaa’ salib néh tengéé’ ke’ néh kivu Akeu’. 25 Kelunan éh seruh juk mihau urip néh tong tana’ awah, tawang urip néh inah, kenat péh kekat pengeloo’ néh kepéh. Bang kelunan éh bet kekat pengeloo’ néh tengéé’ ke’ néh ngajung Akeu’ dalem kekat penganeu’ néh, kelunan inah éh omok murip mu’un. 26 Ineu’ gunah hun kelunan alaa’ kekat éh tong tana’ iteu’ hun usah néh tengéé’ tawang? Bé’ pu’un gunah néh. Bé’ pu’un ineu’-ineu’ éh omok nena’ néh ke’ néh omok alaa’ urip néh kepéh. 27 Uban Anak Kelunan juk tuai lem kekat pengaren Tamen Néh ngan meliket Néh, ngan mena’ oléé’ siget usah pekua’ barei’ penganeu’ réh tong tana’. 28 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, pu’un kelunan siteu’ éh bé’ omok matai avéé’ néh na’at Anak Kelunan tuai Raja’, ha’ néh.

17

1 Nem dau la’o inah Yésus mihin Péterus ngan rawah éh pepadéé’, Yakub ngan Yohanes tai jah tokong éh bau. 2 Tovoo’ réh na’at éh sinah, Paléu layan da’in Yésus, mening éh barei’ maten dau, ngan pakai néh mebéng ngilap. 3 Boh réh teleu’ bakéh néh na’at Musa ngan Elia pu’un pané ngan Yésus. 4 Boh Péterus pané ngan Yésus, ka’ ha’ néh, O Tuhan, jian uban tam pu’un siteu’, kineu’ Ke’, keloo’ ke’ mé’ maneu’ teleu’ lamin pai siteu’, jah anah ko’, jah anah Musa, ngan jah anah Elia, ha’ néh. 5 Tovoo’ néh pané kenat pu’un jah avun éh mening lihep tong réh, ngan pu’un jah ha’ éh nenéng réh jin avun inah, ka’ ha’ néh, Iteu’ éh Anak Ké’ éh kemurung Ké’, payoo’ mu’un kenin Ké’ tong Néh, jian keh menéng ha’ Néh. Kenat ha’ jin lem avun inah. 6 Hun irah bakéh Néh menéng ha’ inah, medai mu’un-mu’un réh, kuba’ réh tong tana’. 7 Boh Yésus tai tavin réh ke’ néh mapai ojoo’ néh tong réh, ha’ néh ngan réh, Mai keh medai, betéé’ keh, ha’ néh. 8 Boh réh betéé’ ngan bé’ pu’un séé’-séé’ lah ta’an réh sinah, bang Yésus nah awah to sinah ta’an réh. 9 Hun réh rahoo’ tokong Yésus pané ngan réh kepéh, ka’ ha’ néh, Mai keh bara’ éh ta’an keh ri’ da’ avéé’ Anak Kelunan betéé’ kepéh jin patai, ha’ néh. 10 Boh irah bakéh néh neteng éh, Kineu’ irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa bara’ Elia juk tuai tenah, ha’ réh. 11 Ha’ Yésus mipa réh, Adang Elia tuai tenah ke’ néh petenup kekat jalan. 12 Bang inah Akeu’ bara’ ngan keh, Pu’un Elia lepah avéé’ tenéh, bang bé’ réh jam éh, irah maneu’ éh kivu kenin réh tengéé’. Barei’ inah kepéh irah juk maneu’ Anak Kelunan, ha’ néh. 13 Boh irah bakéh néh nesen Iah pu’un bara’ tong Yohanes Batis. 14 La’o Yésus ngan irah bakéh néh moléé’ tavin irah pinaa’ kepéh, tuai jah kelunan tavin Yésus ngan ngejekuu’ lep néh tong jumen Néh. 15 Ka’ ha’ néh ngan Yésus, O lakei’ ja’au, pika anak ké’, ngelayau iah tayen kuba’ riet usah néh ngan ngebura’ ujun néh. Jelua’ koléé’ iah kuba’ lem luten, ngan jelua’ koléé’ lem baa’. 16 Pu’un ku’ mihin éh tavin bakéh ko’ bang bé’ réh omok mega’ éh, ha’ néh. 17 Ha’ Yésus mipa éh O ka’ah kelunan éh bé’ ngelan ngan tawang! Kuraa’ kelebéé la’ah Akeu mokoo’ ngan keh? Kuraa’ kelebéé la’ah Akeu’ kebit kenin ngan keh? Jian keh mihin anak inah siteu’, ha néh. 18 Boh Yésus nyohoo’ balei’ nah pega’ ngan pu’un éh tioo pega’ jin anak inah, pelapah anak inah ma’o jin kesakit néh. 19 Boh irah bakéh Yésus tuai tengéé’ ke’ réh neteng Yésus, ha’ réh, Uban ineu’ ke’ améé’ bé’ pu’un penyukat mega’ balei’ nah, ha’ réh. 20 Ha’ Yésus ngan réh, Uban keh kurang pengelan tong Allah. Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, hun keh ngelan, na’ péh pengelan keh si’ik awah barei’ tulin buaa’ kayeu’ sesawi nah, omok keh bara’ ngan tokong iteu’, Piso ke’ jin siteu’, adang néh pu’un piso. Hun keh ngelan omok keh maneu’ ineu’-ineu’. 21 Bang tong balei’ éh barei’ balei’ inah, bé’ éh omok pega’ bang neu’ kelunan sebayang ngan kelaset awah, boh éh omok pega’, ha’ néh. 22 Hun irah bakéh Yésus pu’un pemung kepéh tong tana’ Galilia, ka’ ha’ Yésus ngan réh, Hun iteu’ danii’ mu’un jaka’ kelunan juk mena’ Anak Kelunan ngan irah éh maneu’ éh, 23 adang réh pu’un mematai éh, bang tong keteleu’ dau, Tuhan pu’un pebetéé’ éh kepéh jin patai néh, ha’ néh. Besau kenin irah bakéh néh menéng ha’ néh kenat. 24 Hun Yésus ngan irah bakéh néh avéé’ tong Kapernaum, kelunan éh alaa’ sukai tuai tavin Péterus. Ka’ ha’ réh ngan néh, Kineu’ guru ko’, pu’un éh mena’ sin barei’ éh nena’ uleu’ Yahudi ke’ réh petenup ineu’-ineu’ éh juk penakai lu’ tong Umaa’ Allah, ha’ réh. 25 Ha’ Péterus mipa réh, Oo’ pu’un éh mena’ éh, ha’ néh. Hun Péterus tai lem lamin boh Yésus neteng éh, ha’ néh, Kineu’ Simon, séé’ éh tekep mena’ sukai ngan irah raja’ tong tana’, kineu’, irah éh tuai jin tana’ éh jah, ha’ néh. 26 Ha’ Péterus mipa éh, Tekep irah éh tuai jin tana’ éh jah mena’ éh, ha’ néh. La’ah ha’ Yésus ngan néh, Hun néh kenat bé’ tusah irah éh pohoo’ tong tana’ inah mena’ éh. 27 Bang dai lu’ ngesa’at kenin irah, jian ke’ tai baa’ banget ngelesai. Seluang éh kuman lesai ko’, inah ko’ alaa’, hun ko’ na’at lem ujun néh pu’un sin lem ujun néh. Jian ke’ alaa’ sin inah ngan mena’ éh ngan réh, inah sukup palaa’ bayan sukai toh, ha’ Yésus ngan Péterus.

18

1 Tovoo’ Yésus pané ngan Péterus, tuai irah bakéh Yésus neteng éh, ha’ réh, séé’ mé’ omok ja’au jin belah kekat mé’ tong retek Allah Pengeja’au, ha’ réh. 2 Boh Yésus tebai jah anak ke’ néh petekedéng éh tong jumen réh béé, 3 ka’ ha’ néh, Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, hun keh bé’ paléu’ kenin barei’ kenin irah anak, bé’ keh omok tai lem nihau Allah. 4 Kelunan éh omok ja’au tong retek Allah Pengeja’au, inah éh kelunan éh ngediva’ kenin néh éh barei’ kenin anak iteu’. 5 La’ah séé’-séé’ éh alaa’ anak kenat lem ngaran Ké’, inah iah alaa’ Akeu’, ha’ néh. 6 Ha’ Yésus kepéh, La’ah tong irah anak si’ik iteu’ éh ngelan tong Akeu’, hun néh pu’un séé’-séé’ éh mihin réh petat, pelapah jian réh marau kelunan inah tai tana’ éh jah, jin néh mokoo’ ngan murip belah pohoo’ néh ngan mihin réh petat kenat. 7 Pika kelunan tong tana’ iteu’ uban pinaa’ arong-arong jalan éh omok pepetat réh. Adang néh pu’un kenat, bang pika kelunan éh mihin réh petat kenat, uban ja’au mu’un penusah tong iah. 8 Hun néh ojoo’ ko’, barang gem ko’, éh mihin ke’ petat, jian ke’ mugen éh. Pelapah jian ke’ murip ngan jebila’ ojoo’ ngan jebila’ gem ko’ awah, jin hun ko’ tai luten meraka ketem duah ojoo’ ngan gem. 9 Kenat péh hun néh maten ko’ éh mihin ke’ petat, jian ke’ nirok mega’ éh, pelapah jian ke’ murip ngan jebila’ maten ko’ awah, jin hun ko’ tai luten meraka ketem duah maten, ha’ Yésus ngan réh. 10 Ha’ Yésus kepéh, Mai keh muau irah anak si’ik. Akeu’ bara’ ngan keh, meliket réh éh tong seruga ngelayau réh pu’un tong jumen Tamen ké’ tong seruga. 11 Uban Anak Kelunan pu’un tuai dokoo’ néh pitah kekat irah éh tawang. 12 Jian keh seruh, hun néh pu’un kelunan éh pu’un jah ato domba, ngan pu’un jah usah éh tawang, kineu’ tepun néh? Adang tepun néh pokoo’ domba éh pinaa’ nah tong tokong ke’ néh tai pitah éh tawang nah. 13 Hun néh jam éh kepéh, murung kenin néh tong néh jin kemurung néh tong domba éh pinaa’ nah éh bé’ tawang. 14 Barei’ inah péh Tamen keh tong seruga, bé’ Iah keloo’ jah-jah usah anak si’ik tawang, ha’ néh. 15 La’ah ha’ Yésus, Hun padéé’ ko’ dalem Tuhan maneu’ ineu’-ineu’ éh bé’ teneng, Jian Ké’ tai pané ngan néh ke’ néh nesen penyala’ néh. Bang jian ke’ tai tengéé’ selem-selem pané ngan néh. Hun iah pu’un kivu ha’ ko’, inah ké’ pu’un mihin éh moléé’ kenin kepéh tong Tuhan. 16 Bang hun néh bé’ keloo’ mihau ha’ ko’, jian ke’ mihin jah-duah usah kepéh ngan ko’, dokoo’ éh pu’un barei’ ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Hun kelunan bara’ tong kesa’at kelunan, tekep éh pu’un duah-teleu’ usah kepéh éh bara’ tong néh, dokoo’ jam éh pu’un kenat mu’un, ha’ lem surat Tuhan. 17 Bang hun néh bé’ keloo’ mihau ha’ duah-teleu’ usah keh inah, boh bara’ éh ngan kekat kelunan sidang kepéh. Hun néh bé’ keloo’ mihau ha’ irah sidang, boh keh bet éh awah, ngioo’ éh barei’ kelunan éh bé’ ngelan, barei’ irah éh alaa’ sukai awah, ha’ Yésus ngan réh. 18 Ha’ Yésus ngan réh, Akeu’ bara’ ngan keh, tong ineu’-ineu’ éh bé’ buhaa’ keh neu’ kelunan tong tana’ iteu’ éh bé’ teneng ngan éh bé’ jian, kenat péh éh tong seruga kepéh, bé’ kelunan omok maneu’ éh. Kenat péh tong ineu’-ineu’ éh keh buhaa’ kelunan maneu’ tong tana’ iteu’, kenat péh éh tong seruga, omok réh maneu’ éh, ha’ néh. 19 Ha’ néh kepéh, La’ah Akeu’ bara’ ngan keh, hun duah usah tong tana’ sebayang menyat ineu’-ineu’ ngan pekua’ kenin tong néh, adang Tamen ké’ tong seruga pu’un maneu’ pekua’ pengenyat roh inah. 20 Uban semah-semah pu’un duah-teleu’ usah petipun dalem ngaran ké’, sinah ke’ Akeu’ pu’un, ha’ néh. 21 Boh Péterus tuai tavin Yésus ngan neteng éh, ka’ ha’ néh, O Tuhan, hun padéé’ ké’ maneu’ éh bé’ teneng ngan ngesa’at kenin ké’, kuraa’ koléé’ ku’ tekep pika éh awah ngan mega’ penyala’ néh? Kineu’, avéé’ tujuu’ koléé’, ha’ Péterus ngan néh. 22 Ha’ Yésus mipa éh, Bé’ makat éh tujuu’ koléé’ awah, bang avéé’ tujuu’ poloo’ koléé’ tujuu’. 23 Uban tong retek Allah Pengeja’au, inah éh barei’ ha’ tapan tong jah raja’ éh nyohoo’ kekat irah éh pu’un utang ngan néh, mematai utang néh. 24 Lem néh nyohoo’ réh kenat, pu’un réh mihin jah kelunan tavin éh, éh pu’un utang juta-juta rigit. 25 Bang kelunan éh pu’un utang nah bé’ pu’un ineu’-ineu’ palaa’ néh omok mematai utang néh inah. Boh pengeja’au néh nyohoo’ réh mihin éh tai jalan pebelih ke’ réh melih usah néh, ngan redo néh, ngan anak néh, ngan kekat livah néh béé, palaa’ néh mematai utang néh. 26 Boh kelunan sohoo’ inah ngejekuu’ lep néh tong jumen pengeja’au néh, ka’ ha’ néh, Jian ke’ kebit kenin ngan ké’, ko’ pika akeu’, akeu’ ke’ mematai kekat utang ké’ inah da’, ha’ néh. 27 Boh pengeja’au inah pika éh ngan bet kekat utang néh ngan ngelepu éh. 28 Ha’ Yésus kepéh, La’ah hun kelunan sohoo’ nah musit, temeu’ éh ngan jah kelunan sohoo’ éh jah kepéh éh pu’un utang ngan néh, si’ik awah utang néh. Boh éh ngamit bakéh néh nah ke’ néh mahat batok néh. Ka’ ha’ néh, Jian ke’ pelapah mematai utang ko’, ha’ néh. 29 La’ah bakéh néh inah ngejekuu’ lep tong jumen néh ngan menyat pika ngan néh. Ka’ ha’ néh, Jian ke’ kebit kenin ngan ké’, akeu’ ke’ mematai kekat utang ké’ inah da’, ha’ néh. 30 Bang kelunan sohoo’ nah, bé’ iah pika éh, iah nyohoo’ réh bet éh awah lem lamin tutup, avéé’ néh mematai utang néh. 31 Mujah kenin irah kelunan sohoo’ éh jah jam kenin néh bé’ pu’un pika kenat. Irah tioo tai tavin pengeja’au réh bara’ éh ngan néh. 32 Boh pengeja’au nah tebai kelunan sohoo’ nah kepéh, ka’ ha’ néh ngan néh, Kelunan Sohoo’ éh Sa’at. Uban ko’ menyat akeu’ pika ke’, pu’un ku’ pika ke’ ngan bet kekat utang ko’ awah. 33 Kineu’ ke’ bé’ jam pika bakéh ko’ barei’ akeu’ pu’un pika ke’ nah, ha’ néh. 34 Merek mu’un pengeja’au néh ngan néh. Pu’un éh nyohoo’ réh mena’ éh tong lamin tutup avéé’ néh mematai kekat utang néh, ha’ Yésus ngan réh. 35 La’ah ha’ néh kepéh, Kenat péh penganeu’ Tamen ké’ tong seruga tong siget-siget usah keh hun keh bé’ jam pika padéé’ keh jin kenin keh mu’un, ha’ néh.

19

1 La’o Yésus bara’ kekat ha’ néh inah ngan réh, lakau éh jin Galilia tai tana’ Yudea kepéh, éh dipa baa’ Yordan. 2 Pinaa’ kelunan kivu éh tai sinah ngan pu’un éh peka’o réh. 3 La’ah tuai kuraa’ kelunan Parisi pané ngan néh ke’ réh omok pesala’ éh. Ka’ ha’ réh ngan néh, Tong ukum tebaraa’ lu’, ineu’ sala’ éh neu’ kelunan éh ke’ néh omok petat jin redo néh, ha’ réh. 4 Ha’ Yésus mipa réh, Bé’ keh pu’un purung lem surat Tuhan tong ha’ éh bara’ ka’, bu’un-bu’un sahau Allah suai lakei’ ngan suai redo, 5 naneu’ inah adang éh lakei’ tekep pokoo’ tamen tinen néh ke’ néh tai pemung ngan redo néh, inah rawah jah awah kenin, kenat ha’ Allah nah. Inah maneu’ rawah bé’ duah usah la’ah. 6 Uban néh kenat ineu’-ineu’ éh lepah pepemung Allah, mai buhaa’ kelunan pepetat éh, ha’ néh. 7 Ha’ irah Parisi kepéh, Hun néh kenat kineu’ Musa nyohoo’ mé’ maneu’ surat bara’ mé’ juk petat, ha’ réh. 8 Ha’ Yésus kepéh, Pu’un éh kenat sohoo’ Musa ngan keh uban keh mahéng kenin. Bang bu’un-bu’un Allah suai kelunan bé’ éh nyohoo’ éh kenat. 9 Inah Akeu’ bara’ ngan keh, séé’-séé’ éh petat jin redo néh, hun redo inah bé’ pu’un tavin kelunan éh jah, hun néh petat awah jin néh ngan alaa’ redo éh jah, inah iah petuyang, ha’ néh. 10 Ha’ irah bakéh Yésus ngan néh, Hun néh kenat tong lakei’ éh pu’un redo, pelapah jian mokoo’ tengéé’ awah mai kawin, ha’ réh. 11 Ka’ ha’ Yésus mipa ha’ irah bakéh néh, Bé’ éh kekat kelunan omok ngeretep mokoo’ kenat, bang irah éh neu’ Allah omok mokoo’ kenat, inah awah éh omok. 12 Uban jelua’ kelunan bé’ réh kawin, uban jin bu’un lohoo’ réh pohoo’ réh bé’ keloo’ kawin. Jelua’ kepéh bé’ omok kawin uban naneu’ kelunan éh jah irah nyalun. Jelua’ kepéh bé’ réh kawin uban irah maneu’ kereja’ ké’. Séé’-séé’ éh omok nesen, jian iah alaa’ ha’ tebaraa’ iteu’, ha’ néh. 13 La’ah pu’un kelunan mihin anak réh tavin Yésus ke’ néh mapai ojoo’ Néh tong réh ngan sebayang réh. Bang irah bakéh Yésus sa’at ha’ maneu’ réh. 14 Boh Yésus pané ngan réh, ka’ ha’ néh, Kejeraa’ kekat irah anak tavin Akeu’, mai keh meta’ réh, uban kelunan séé’-séé’ éh barei’ anak inah, inah éh kelunan éh pu’un lem nihau Allah, ha’ néh. 15 Boh éh mapai ojoo’ néh tong réh. La’o inah piso éh jin sinah. 16 La’ah pu’un jah kelunan tavin Yésus, ka’ ha’ néh ngan néh, O Guru, penganeu’ ineu’ éh jian ké’ maneu’ dokoo’ ké’ omok alaa’ urip pelinguh, ha’ néh. 17 Ha’ Yésus mipa éh, Kineu’ ke’ neteng Akeu’ tong éh jian, jah awah éh jian, inah éh Allah. Hun ko’ juk alaa’ urip pelinguh, jian ke’ mihau jah poloo’ sohoo’ Allah, ha’ néh. 18 Ha’ lakei’ inah kepéh, Ineu’ sohoo’ néh éh tekep ké’ mihau, ha’ néh. Ha’ Yésus kepéh, Mai ke’ mematai kelunan, mai ke’ nuyang, mai ke’ nekau, mai ke’ kenyo, 19 ngerera’ tong tinen tamen ko’, ngan murung padéé’ ko’ pekua’ ke’ murung usah ko’ tengéé’, ha’ néh. 20 Ha’ lakei’ inah kepéh, Kekat sohoo’ néh inah pu’un ku’ kivu éh rai, ha’ néh. Ineu’ la’ah éh tekep ké’ maneu’ kepéh, ha’ néh ngan Yésus. 21 Ha’ Yésus ngan néh, Hun ko’ juk alaa’ kenin éh jian mu’un, jian ke’ tai melih kekat livah ko’ ngan mena’ kekat rigit ko’ ngan kelunan kari, boh ke’ pu’un pengekaya’ tong seruga. La’o ko’ maneu’ kekat inah, jian ke’ tuai kivu Akeu’, ha’ néh. 22 Mujah kenin néh menéng ha’ Yésus pané kenat uban néh kaya’ mu’un. 23 La’o inah Yésus pané ngan irah bakéh néh, ka’ ha’ néh, Ma’an mu’un ngan kelunan kaya’ tavin Allah ke’ néh Pengeja’au néh. 24 Lumang jah usah unta masek lem luvang bena jin kelunan kaya’ omok tavin Allah ke’ néh Pengeja’au néh, ha’ néh. 25 Hun irah bakéh néh menéng ha’ néh kenat, melak réh seruh ngan peteteng réh belah irah ke’, ha’ réh, Hun néh kenat ida’ séé’ omok alaa’ urip Tuhan, ha’ réh. 26 Yésus kepuh réh ngan Iah bara’, Adang kelunan bé’ omok maneu’ kenat, bang Allah omok maneu’ ineu’-ineu’ péh, ha’ néh. 27 Boh Péterus bara’ ngan néh, ha néh, Pu’un mé’ pokoo’ kekat ineu’-ineu’ éh anah mé’, ke’ mé’ kivu Ke’, ineu’ éh oléé’ ngan mé’ kepéh da’, ha’ néh. 28 Ha’ Yésus ngan réh, Akeu’ bara’ ngan ka’ah, hun Anak Kelunan tuai Pengeja’au sioo’ urip maréng, ka’ah bakéh ké’ iteu’ éh jah poloo’ duah usah nah, omok keh pengeja’au kepéh ngan petuneng jah poloo’ duah betah pohoo’ Israel. 29 La’ah siget-siget usah éh pokoo’ lamin néh, barang éh padéé’ néh lakei’ ngan padéé’ néh redo, barang éh tinen tamen néh, barang éh anak néh ngan térék néh, uban néh maneu’ kereja’ Ké’ ngan perengah Akeu’, adang néh pu’un alaa’ éh ngan pelapah pinaa’ jin éh lepah pokoo’ néh, ngan alaa’ urip pelinguh kepéh. 30 Bang pinaa’ kelunan éh saa’ tana’ hun iteu’, irah pu’un tai saa’ murin kepéh, ngan irah éh saa’ murin hun iteu’, irah juk tai saa’ tana’ kepéh ha’ néh.

20

1 La’ah ha’ Yésus kepéh, Tong kelunan éh pu’un lem nihau Ké’ ngan Akeu’ Pengeja’au réh, pu’un éh barei’ ha’ tapan tong kelunan éh pu’un pulah agun. Kelunan inah lakau ngivun-ngivun ke’ néh tebai kelunan tuai kereja’ tong pulah inah. 2 Iah jajii’ mena’ gaji pekua’ kemalai réh, inah éh jah rigit pirek tong siget dau réh kereja’. Boh éh nyohoo’ réh kereja’. 3 Avéé’ musit pétéé’ tai éh kepéh lakau tong jalan pebelih, sinah éh na’at kuraa’ kelunan nekedéng awah bé’ pu’un maneu’ ineu’-ineu’. 4 Boh éh pané ngan réh, ka’ ha’ néh, Jian keh tai kereja’ tong pulah ké’, ineu’ gaji éh tekep da’, omok ku’ mena’ éh ngan keh, ha’ néh. 5 Tai lah réh kereja’. Avéé’ dau pejek, kenat péh dau kuba’, tai éh lakau tebai kelunan tuai kereja’ kepéh. 6 Dau tahup tai éh kepéh tong jalan pebelih, iah na’at kuraa’ kelunan to nekedéng sinah. Ka’ ha’ néh ngan réh, Ineu’ neu’ keh, ha’ néh, 7 Ha’ réh mipa éh, Bé’ pu’un ineu’ neu’ mé’, bé’ pu’un kelunan nyohoo’ mé’ jak, ha’ réh. Ha’ lakei’ inah kepéh, Jian keh tai kereja’ tong pulah ké’, ha’ néh. 8 Tovoo’ dau merem kelunan éh pu’un pulah inah tebai pengeja’au éh mihin réh kereja’ nah, ka’ ha’ néh ngan néh, Jian ke’ tebai irah éh kereja’ ri’ mena’ gaji réh. Mena’ éh tenah ngan irah éh tuai kereja’ metok awah ri’, avéé’ ngan irah éh tenebai ké’ tenah nah, ha’ néh. 9 La’ah irah éh tuai kereja’ dau tahup awah nah, iah mena’ jah rigit pirek ngan réh. 10 Hun irah éh bu’un-bu’un tenebai néh kereja’ ri’ pu’un tuai alaa’ gaji réh, adang réh seruh irah omok alaa’ éh pelapah pinaa’ jin irah éh tuai metok awah nah. Bang bé’ éh kenat, jah rigit pirek awah ke’ éh nena’ néh ngan réh. 11 Pu’un réh alaa’ rigit inah, merek réh, sa’at ha’ réh maneu’ lakei’ éh tebai réh kereja’ nah. 12 Ka’ ha’ réh, Irah éh tenebai ko’ jin murin mé’ iteu’ ri’, metok awah réh kereja’. Améé’ iteu’ kereja’ putung dau ngan tong pétéé’ péh, bang éh nena’ ko’ ngan irah pekua’ éh nena’ ko’ ngan améé’ ke’ éh, ha’ réh. 13 La’ah kelunan éh pu’un pulah nah pané ngan jah usah réh, ha’ néh. O kéh, bé’ akeu’ ngebuyuk ke’ uban hun ké’ tebai ke’ rai pu’un ku’ jajii’ mena’ jah rigit pirek ngan ko’, ha’ néh. 14 Jian ke’ alaa’ gaji ko’, moléé’ ke’. Kenin ké’ tengéé’ mena’ gaji ngan iah éh kereja’ jin murin, pekua’ éh nena’ ké’ ngan ko’, ha’ néh. 15 Kineu’, bé’ tekep ku’ maneu’ ineu’-ineu’ éh keneloo’ ké’ palaa’ éh anah ké’ kei? Kineu’, sa’at kenin ko’ uban ké’ mena’ éh pinaa’ ngan irah éh jah, ha’ néh. 16 La’ah ha’ Yésus, Irah éh saa’ murin pu’un réh tai saa’ tenah, ngan irah éh saa’ tenah pu’un réh tai saa’ murin kepéh, ha’ néh. 17 La’ah tovoo’ Yésus lakau tai leboo’ Yérusalem, Iah tebai irah bakéh néh éh jah poloo’ duah usah nah, ke’ néh pané ngan réh, 18 ka’ ha’ néh, Jian keh mihau ha’ Ké’, hun iteu’ itam juk tai leboo’ Yérusalem, hun tam avéé’ sitai pu’un réh mena’ Anak Kelunan ngan irah pengeja’au imam, ngan irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa. Pu’un réh ngukum Iah matai, 19 ngan mena’ éh ngan kelunan éh tengéé’ pohoo’ ke’ réh peja’ éh ngan mipok éh ngan mematai éh tong kayeu’ salib, bang tong keteleu’ dau Tuhan pu’un pebetéé’ éh murip kepéh, ha’ néh. 20 La’o inah tuai tinen Yakub rawah Yohanes éh anak Sabedeus, mihin rawah anak néh tavin Yésus. Pu’un éh ngejekuu’ lep néh tong jumen Yésus ke’ néh menyat éh kivu pekua’ barei’ sohoo’ néh. 21 Ka’ ha’ Yésus ngan redo inah, Ineu’ sohoo’ ko’ neu’ Ké’, ha’ néh. Ha’ redo inah mipa éh, Akeu’ nyohoo’ ke’ hun Ko’ tuai Raja’ jian Ke’ kejeraa’ rawah anak ké’ iteu’ mokoo’ ngan Ko’, jah éh saa’ na’au’ Ko’, jah éh saa’ kabéng Ko’, ha’ néh. 22 Ha’ Yésus ngan néh kepéh, ka’au’ ulak pané awah bé’ ke’ jam seruh, bé’ ke’ jam tong éh pengenyat ko’ kenat. Kineu’ koh, omok koh ngeretep pemung ngan ké’ dalem pengeketa Ké’, ha’ néh. Ha’ rawah mipa éh, Omok mo dat, ha’ roh. 23 Ha’ Yésus kepéh, Mu’un kawah omok pemung ngan ké’ dalem pengeketa Ké’, bang bé’ Ku’ omok bara’ séé’ éh tekep mokoo’ saa’ na’au’ ngan saa’ kabéng Ké’ kenat, uban Tamen ké’ éh lepah ngevéléé’ irah éh tekep mokoo’ kenat, ha’ néh. 24 Hun irah bakéh néh éh jah, éh jah poloo’ usah nah, jam rawah menyat Tuhan kejeraa’ roh mokoo’ kenat, merek réh ngan roh. 25 Boh Yésus tebai kekat réh béé tavin éh, ka’ ha’ néh ngan réh, Ka’ah jam irah éh pengeja’au pu’un penyukat bau irah éh lem nihau réh, ngan pu’un réh mihau réh ngan bau kenin. 26 Bang bé’ tekep éh pu’un kenat belah ka’ah iteu’. Séé’-séé’ jin belah keh éh seruh juk ja’au, tekep éh ngerera’ ngan mihau ka’ah barei’ kelunan sohoo’ awah. 27 Séé’-séé’ jin belah keh éh keloo’ tenah kenajung réh, tekep éh ngerera’ ngan kivu sohoo’ keh barei’ kelunan ripen awah. 28 Tekep keh maneu’ kenat uban Anak Kelunan, bé’ tuai dokoo’ irah ngajung ngan ngeja’au éh, bang Iah tuai dokoo’ Néh omok nolong kelunan ngan dokoo’ Néh mena’ urip Néh purip kelunan pinaa’, ha’ néh. 29 La’ah tovoo’ Yésus lakau jin leboo’ Yerikho, pinaa’ kelunan kivu éh lakau nah. 30 La’ah pu’un duah usah kelunan éh peseu’ mokoo’ déhéé’ jalan irah pinaa’ lapah nah, rawah menéng ha’ réh bara’ Yésus juk lapah sinah. Tioo rawah tebai éh ngan ja’au-ja’au ha’, ka’ ha’ roh, O Anak Daud, ko’ pika amo, ha’ roh. 31 La’ah irah pinaa’ nah meta’ roh, bé’ buhaa’ roh kahut. Bang bé’ rawah kelem, jaa’-jaa’ néh roh ja’au ha’ kepéh, ka’ ha’ roh, O Anak Daud, ko’ pika amo, ha’ roh. 32 Boh Yésus mokoo’ ke’ néh tebai roh, ka’ ha’ néh, Ineu’ sohoo’ koh neu’ Ké’, ha’ néh. 33 Ha’ rawah mipa éh, O lakei’ ja’au, jian ke’ maneu’ mo omok na’at, ha’ roh. 34 Yésus pika roh, iah mapai ojoo’ néh tong maten roh, rawah tioo omok na’at, pelapah roh kivu Yésus.

21

1 La’ah hun Yésus ngan irah pinaa’ nah éh kivu éh avéé’ danii’ tong leboo’ Yérusalem, inah éh hun réh avéé’ tong leboo’ Betpage éh déhéé’ tokong Saitun, Yésus nyohoo’ duah bakéh néh lakau tenah. 2 Ha’ néh ngan roh, Jian kawah tai leboo’ inah. Hun koh avéé’ sinah da’, pu’un jah keledai éh tenelun réh ta’an koh, pu’un anak néh ngan néh. Jian koh muka telun néh mihin keledai ngan anak néh tuai. 3 Hun pu’un kelunan neteng koh, Kineu’ koh alaa’ éh, jian koh bara’ ngan néh ka’, Uban Tuhan juk pakai éh ne’. Hun koh pané kenat ngan réh, boh irah kejeraa’ koh alaa’ éh, ha’ néh. 4 Pu’un éh kenat dokoo’ pesukup ha’ éh benara’ jah nabi Tuhan ngan kelunan sahau, ka’ ha’ néh, 5 Jian keh bara’ ngan irah tong leboo’ Yérusalem, Raja’ keh tuai tavin keh, pu’un éh dawai kenin, ngan pu’un éh tuai bau jah keldai, Iah menyun bau jah keldai danak, ha’ néh. 6 Boh rawah bakéh Yésus lakau tenah ngan alaa’ keledai nah kivu sohoo’ néh. 7 Pu’un réh alaa’ keledai nah ngan anak néh, ngan mena’ pakai réh tong néh dokoo’ Yésus menyun tong néh. 8 Boh kelunan pinaa’ nah pejat pakai réh tong jalan nah, ngan jelua’ réh alaa’ da’an betan maneu’ tong jalan totoo’ ke’ réh ngajung Yésus. 9 Irah éh lakau saa’ tenah Yésus nah ngelahap, kenat ke’ irah jin murin kepéh, ka’ ha’ réh, Mejing Anak Daud. Jian Allah mena’ pengejian néh tong iah éh tuai lem ngaran Tuhan. Mejing Allah, ha’ réh. 10 Hun Yésus avéé’ tong leboo’ Yérusalem kekat kelunan pinaa’ sinah betéé’ kenin, bé’ réh jam uban ineu’ réh ngelahap kenat. Ja’au-ja’au ha’ réh pané, séé’ énéh, ha’ réh. 11 Irah pinaa’ éh kivu éh tai leboo’ Yérusalem nah mipa ha’ réh, ka’ ha’ réh, Jah nabi, Yésus ngaran néh, éh jin leboo’ Nasaret tong tana’ Galilia, ha’ réh. 12 La’ah la’o réh avéé’ tong leboo’ Yérusalem tai Yésus tong Umaa’ Allah ke’ néh pekelap kelunan éh pebelih sinah. La’ah iah muit mija jalan réh keliwah rigit, kenat péh éh muit nyun irah éh pebelih juhit éh barei’ juhit punai. 13 Ka’ ha’ néh ngan réh, Pu’un ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Ha’ Allah bara’, Umaa’ ké’ pu’un nateng réh lamin sebayang, bang ka’ah maneu’ éh barei’ lamin jalan okoo’ kelunan éh nekau ngan ngebuyuk awah, ha’ néh. 14 La’ah kelunan éh peseu’ ngan irah éh paket tavin Yésus tong Umaa’ Allah nah ngan Iah peka’o réh. 15 La’ah irah pengeja’au imam ngan irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, merek réh na’at kekat penganeu’ néh éh jian nah. Sa’at kenin réh menéng ha’ irah anak mejing Yésus ngan ja’au ha’ tong Umaa’ Allah, uban ka’ ha’ irah anak nah, Mejing Anak Daud, ha’ réh. 16 Boh irah imam ngan irah guru bara’ ngan Yésus, ha’ réh, Nenéng ko’ ha’ réh? Kineu’ ke’ bé’ meta’ réh, ha’ réh. Ha’ Yésus mipa réh, Oo’, nenéng ké’ ke’ éh, bang kineu’ keh, bé’ keh jam ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’ rai, O Allah, Ka’au’ éh maneu’ irah anak si’ik ngan irah éh météé’ péh pu’un mejing ka’au’, ha’ Yésus ngan réh. 17 La’o inah Yésus musit jin Umaa’ Allah lakau jin Yérusalem tai leboo’ Betania, sinah éh mokoo’ merem inah. 18 Barei’ dau ngivun sagam kepéh, hun Yésus moléé’ tai Yérusalem, la’au’ éh. 19 La’ah Iah na’at inan ara déhéé’ jalan totoo’ inah. Tai éh juk alaa’ buaa’ néh, bang bé’ pu’un buaa’ néh, ujung néh awah pu’un. La’ah Yésus pané menoo’ kayeu’ inah, ka’ ha’ néh, bé’ pu’un buaa’ jin inan ko’ kepéh, ha’ néh. Kayeu’ inah tioo melayeu’. 20 Hun irah bakéh néh jam éh kenat, béé kenin réh, boh réh neteng Yésus, ha’ réh, Kineu’ kayeu’ inah tioo melayeu’ kenat, ha’ réh. 21 Ha’ Yésus ngan réh, Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, hun keh ngelan tong Allah mu’un, boh keh omok maneu’ éh barei’ éh neu’ Ké’ tong kayeu’ inah, bang bé’ makat éh kenat awah, bang omok keh bara’ ka’ tong tokong iteu’, Petéé’ ke’ pekaléng tong baa’ banget. adang néh pu’un kenat mu’un. 22 Ineu’-ineu’ éh pengenyat keh jin Allah, hun keh ngelan tong Iah mu’un, adang néh mena’ éh ngan keh kepéh, ha’ néh. 23 La’ah moléé’ Yésus tai tong Umaa’ Allah kepéh. tovoo’ néh nebaraa’ kelunan, tuai irah pengeja’au imam ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi ke’ réh neteng éh, ka’, séé’ mena’ penyukat ngan ko’ ke ko’ omok maneu’ kekat penganeu’ ko’ inah? Séé’ nyohoo’ ke’ maneu’ éh, ha’ réh. 24 Ha’ Yésus mipa réh, Akeu’ péh keloo’ neteng ka’ah tenah, hun keh mipa ha’ ké’ da’, boh ku’ omok mipa ha’ keh kepéh, ha’ néh. 25 Inah éh ha’ ké’, tong Yohanes Batis rai, séé’ nyohoo’ éh ngebatis kelunan, kineu’, Allah, kineu’, kelunan awah, ha’ néh. Boh irah pesakat belah irah ke’, ka’ ha’ réh, Kineu’ lu’ omok mipa ha’ néh kenat. Hun lu’ bara’, Allah éh nyohoo’ éh, adang néh pesala’ uleu’ ngan bara’, Hun néh kenat kineu’ keh bé’ ngelan tong Yohanes nah, ha’ néh pesala’ tam dat, ha’ réh. 26 La’ah hun lu’ bara’, kelunan éh nyohoo’ éh, bé’ lu’ omok kenat ha’ kepéh. Medai lu’ tong irah pinaa’ nah, uban irah seruh Yohanes nah jah nabi Tuhan, ha’ réh. 27 Boh réh bara’ ngan Yésus, Bé’ mé’ jam séé’ nyohoo’ Yohanes ngebatis kelunan, ha’ réh. Ha’ Yésus ngan réh kepéh, Hun néh kenat bé’ Akeu’ omok bara’ séé’ nyohoo’ Akeu’ maneu’ kekat kereja’ ké’ iteu’, ha’ néh. 28 La’ah ha’ Yésus, Jian keh menéng ha’ tapan Ké’ iteu’ da’, ineu’ éh seneruh keh tong néh. Inah éh, Jah kelunan pu’un duah anak lakei’. Iah tai tavin anak néh tuken ke’ néh nyohoo’ éh tai kereja’. Ka’ ha’ néh, O nak, Jian ke’ tai kereja’ dau iteu’ tong pulah buaa’ agun tam, ha’ néh. 29 Ha’ anak néh mipa éh, Leko akeu’ tai ne’, bé’ akeu’ tai dat, ha’ néh. La’o inah boh éh petesen kenin kepéh, tai éh kereja’ tong pulah inah. 30 La’ah tamen néh tavin anak néh tadin ke’ néh pané kenat kepéh ngan néh, nyohoo’ éh kereja’. La’ah anak tadin nah mipa ha’ néh, Jian, tai ke’ ku’ dat, ha’ néh. Bang bé’ iah tai. 31 La’ah ha’ Yésus neteng réh, séé’ jin rawah anak iteu’ éh kivu sohoo’ tamen roh, ha’ néh. Ha’ réh mipa éh, Anak néh tuken, ha’ réh. La’ah ha’ Yésus, Kelunan éh alaa’ sukai ngan irah redo éh petuyang, irah inah éh pu’un tai lem nihau Allah saa’ tenah jin ka’ah. 32 Uban Yohanes Batis rai pu’un éh tuai ke’ néh bara’ jalan éh ngepayoo’ kenin Allah ngan ka’ah, bang bé’ ka’ah ngelan ha’ néh, bang irah éh alaa’ sukai ngan irah redo éh petuyang, pu’un réh ngelan ha’ néh. Na’ péh keh jam irah inah pu’un ngelan, bé’ keh piso kenin ngan ngelan tong éh benara’ néh, ha’ Yésus ngan réh. 33 Ha’ Yésus ngan réh kepéh, Menéng keh tong jah ha’ tapan ké’ kepéh. Pu’un jah kelunan maneu’ pulah agun. Iah memagin pulah inah ngan maneu’ luvang tana’ jalan néh meték buaa’ inah, ngan maneu’ jah lamin bau ke’ néh petitau kekat pulah inah. La’o inah iah nyohoo’ kelunan éh jah mihau pulah inah kelebéé’ néh lakau. 34 Tovoo’ pulah inah bu’an, iah nyohoo’ kelunan sohoo’ néh tai tavin irah éh mihau pulah nah dokoo’ néh omok alaa’ tulat agun nah. 35 Bang sa’at kenin irah éh mihau pulah nah, irah maneu’ kelunan éh sohoo’ lakei’ éh pu’un pulah inah. Jelua’ réh nipok réh, jelua’ réh penatai réh, jelua’ kepéh benateu’ réh. 36 Boh lakei’ ja’au inah nyohoo’ irah éh jah kepéh tai, pinaa’ jin irah éh bu’un nah, bang kenat ke’ réh maneu’ irah inah kepéh. 37 La’o inah kepéh iah nyohoo’ anak usah néh tai. Adang réh pu’un ngerera’ tong anak ké’ iteu’ da’, kelem néh. 38 Bang bé’ irah alaa’ éh. Hun irah éh mihau pulah nah na’at éh tuai, irah tioo bara’, Inah savéé’ anak lakei’ ja’au, tai tam mematai éh, boh pulah iteu’ omok anah uleu’ mu’un, ha’ réh. 39 Kenat péh irah ngamit éh, ngan mematai éh, ngan bet éh jin pulah inah, ha’ Yésus. 40 Boh Yésus neteng réh, Hun réh maneu’ éh kenat, kineu’ kenin lakei’ ja’au nah tong irah éh mihau pulah nah, ha’ néh. 41 Ha’ réh mipa éh, Adang néh mematai réh da’ uban réh sa’at, boh éh tebai kelunan éh jah kepéh mihau pulah inah. Irah éh maréng tenebai néh nah, adang réh keloo’ mena’ tulat buaa’ ngan néh sioo’ néh pu’un buaa’, ha’ réh. 42 Ha’ Yésus ngan réh kepéh, Kineu’ keh, bé’ keh purung ha’ lem surat Allah éh bara’ ka’, Bateu’ éh nebet tukeng lamin uban réh seruh éh bé’ jian, bateu’ inah éh matek jian mu’un, Tuhan éh maneu’ éh jian mu’un. Jian mu’un penganeu’ néh kenat. 43 Ha’ Yésus kepéh, Ka’ah éh kevéléé’ Allah dokoo’ keh pu’un lem nihau Allah, bang bé’ keh omok tai lem nihau néh. Iah juk bet keh awah ngan alaa’ kelunan éh jah kepéh lem nihau néh ke’ réh ngebuaa’ ngan buaa’ éh jian. 44 La’ah tong bateu’ éh jian nah, séé’-séé’ éh tekaleu’ tong néh, suhat ja’au éh ngan bekat usah néh, bang hun bateu’ inah pelohoo’ tong iah, adang iah pepa’ banya’, ha’ Yésus ngan réh. 45 Irah pengeja’au imam ngan irah Parisi éh menéng ha’ tapan éh benara’ Yésus nah, kejam réh ha’ néh inah ha’ néh maneu’ irah ke’. 46 Inah irah pitah jalan juk ngamit éh, bang medai réh kelunan pinaa’ nah, uban irah pinaa’ nah seruh Yésus nah nabi Tuhan.

22

1 La’ah Yésus nebaraa’ irah kepéh palaa’ ha’ tapan. 2 Ka’ ha’ néh, Tovoo’ Allah Raja’, pu’un éh barei’ jah raja’ éh maneu’ penguman ja’au tong kawin anak néh lakei’. 3 Hun réh lepah petenup kekat ka’an, Raja’ nah nyohoo’ kelunan sohoo’ tai tebai irah éh lepah tenebai néh tuai kuman, bang bé’ irah keloo’ tuai. 4 Boh éh nyohoo’ kelunan éh jah tai ngan nyohoo’ réh bara’ ka’, Hun iteu’ kekat ka’an lepah petenup ké’ tenéh, kelubau éh lemek ngan anak néh péh, penatai ké’ tenéh, tuai tam kuman ja’au tong kawin anak ké’, ha néh. 5 Bang irah éh lepah tenebai néh nah bé’ irah tuai. Pu’un réh kivu pengeloo’ réh tengéé’, jah usah tai na’at térék néh, jah usah kepéh tai melih, 6 ngan jelua’ réh kepéh ngamit kelunan éh sohoo’ néh nah ngan mipok réh ngan mematai réh. 7 Merek mu’un raja’ nah, inah iah nyohoo’ seradu néh tai mematai ngan motong leboo’ kelunan éh mematai kelunan sohoo’ néh. 8 Boh éh tebai kelunan sohoo’ néh éh jah kepéh, ka’ ha’ néh ngan réh, Kekat ka’an nah lepah petenup réh tenéh, bang irah éh tenebai ké’ nah, bé’ réh keloo’ tuai kuman éh. 9 Uban néh kenat jian keh tai jalan totoo’, séé’-séé’ éh lakau sinah, jian keh tebai réh tuai, ha’ néh. 10 Tai irah sohoo’ néh tebai kekat kelunan éh sinah, irah éh jian péh, irah éh sa’at péh, penoo’ lamin jalan réh kuman nah neu’ réh. 11 Hun raja’ nah masek tong lamin inah ke’ néh na’at irah pinaa’ nah, boh éh na’at jah kelunan éh bé’ pu’un pakai éh tekep penakai néh tong penguman ja’au nah. 12 Inah raja’ nah pané ngan néh, ha’ néh, O kéh, kineu’ ke’ tuai siteu’ hun ko’ bé’ memakai pakai éh jian, ha’ néh. Bang bé’ iah mipa éh, 13 La’ah raja’ nah nyohoo’ kelunan sohoo’ ngejeret ojoo’ ngan gem kelunan inah ngan bet éh jin lamin néh tong merem awah. Sinah éh mangaa’ ngan keta mu’un-mu’un, ha’ Yésus ngan réh. 14 Ha’ Yésus kepéh, Pinaa’ kelunan éh tenebai Ké’ bang kerat awah éh kevéléé’ Ké’, ha’ néh. 15 La’ah irah éh kivu adet Parisi pakat pitah jalan ke’ réh juk pesala’ Yésus tong kuraa’-kuraa’ ha’ peneteng réh. 16 Pu’un réh nyohoo’ jelua’ irah Parisi nah ngan pu’un kuraa’ usah irah éh kivu Herodis, tavin Yésus ngan nyohoo’ réh pané ka’, O Guru, kejam mé’ ka’au’ kelunan éh ngelayau maneu’ kekat éh jian ngan teneng. ka’au’ nebaraa’ kelunan tong kekat pengeloo’ Allah ngan kelunan. Bé’ ke’ medai bara’ éh, kelunan éh ja’au péh, irah éh si’ik péh, bé’ ke’ medai réh. 17 Uban néh kenat inah améé’ neteng ke’, kineu’ mé’, tekep mé’ mena’ sukai mé’ ngan raja’ Rum? Kineu’ da’, bé’ mé’ ngelapah tong ukum lu’ hun mé’ mena’ éh, ha’ réh. 18 Bang Yésus jam irah juk pesala’ Iah ke’ ke’ réh neteng éh kenat, boh éh pané ngan réh, ha’ néh, Ka’ah iteu’ kelunan éh ngelayoo’ awah juk maneu’ jian. Uban ineu’ keh tupat Akeu’. 19 Tuai jah rigit pirek keh nah, ha’ néh. La’ah irah mena’ rigit pirek nah ngan néh, 20 boh éh neteng réh kepéh, Gaben ngan ngaran séé’ iteu’? Ha’ néh. 21 Ha’ réh mipa éh, Raja’ Rum, ha’ réh. Ha’ Yésus kepéh, Hun néh kenat kekat éh anah Raja’ Rum mena’ éh ngan irah ke’, ngan kekat éh anah Allah, mena’ éh ngan Allah, ha’ néh. 22 Béé kenin réh, bé’ réh jam seruh. Boh réh piso jin néh tai lakau. 23 La’ah tong dau inah péh jelua’ irah éh kivu adet Saduki tai tavin Yésus. Irah Saduki nah bé’ irah ngelan kelunan omok betéé’ jin patai réh. 24 Ka’ ha’ réh ngan Yésus, O Guru, pu’un ha’ lem Surat Musa bara’ ka’, Hun néh pu’un kelunan matai ngan do néh murip keto bang rawah bé’ pu’un anak, jian padéé’ lakei’ éh matai nah alaa’ redo baleu’ inah dokoo’ rawah inah omok pu’un anak da’, dokoo’ anak inah seleket anak lakei’ éh matai nah, kenat ha’ lem Surat Musa, ha’ réh. 25 Ha’ réh kepéh, Tong leboo’ mé’ iteu’ sahau, pu’un tujuu’ usah pepadéé’. Éh tuken jin irah alaa’ redo, bé’ lebéé’ matai lakei’ inah bé’ mena rawah pu’un anak. Boh padéé’ lakei’ éh matai nah alaa’ redo baleu’ nah. 26 Kenat péh tong padéé’ néh éh keruwah nah, matai éh bé’ mena rawah pu’un anak, kenat éh tong padéé’ néh éh keteleu’ nah, pah avéé’ irah béé éh tujuu’ usah nah matai, bé’ mena réh pu’un anak ngan redo inah. 27 La’o inah redo baleu’ inah péh matai. 28 Tong dau Tuhan pebetéé’ kelunan jin patai réh, séé’ jin belah irah tujuu’ usah inah éh omok alaa’ redo inah kepéh uban kekat irah tujuu’ usah nah pu’un réh lepah pemung ngan redo inah, ha’ réh. 29 Ha’ Yésus mipa réh, Sala’ penyeruh keh, uban keh bé’ jam Sin tong ha’ lem surat Allah ngan bé’ keh jam tong Penyukat Allah. 30 Kelunan éh lepah matai, hun Tuhan pebetéé’ réh kepéh irah barei’ meliket tong seruga, bé’ irah tiken ke’ pemung ngan redo kepéh. 31 Kineu’, bé’ keh purung ha’ Allah tong pengebetéé’ kelunan matai? Ka’ ha’ néh, 32 Akeu’ éh Allah éh kenelan Abraham ngan Ishak ngan Yakub, ha’ néh. Lem ha’ néh kenat, inah iah bara’, Iah éh Allah kekat kelunan éh murip, kenat péh irah éh murip keto hun iteu’, kenat péh tong kelunan éh lepah matai éh murip kepéh, ha’ néh. 33 Béé kenin irah pinaa’ menéng ha’ néh pané kenat. 34 Hun irah Parisi jam Yésus maneu’ irah Saduki bé’ omok pané, pu’un réh petipun béé. 35 La’ah jah usah jin belah réh éh nebaraa’ tong Surat Musa, tuai pané ngan Yésus ke’ néh juk pesala’ éh. 36 Ha’ néh ngan Yésus, O Guru, jin kekat éh sohoo’ Tuhan, éh mah éh pelapah ja’au éh tekep mé’ kivu, ha’ néh. 37 Ha’ Yésus mipa éh, Éh pelapah ja’au, inah éh, Tekep ke’ murung Tuhan Allah ko’ ngan kekat kenin ko’ ngan kekat urip ko’ ngan kekat penyeruh Ko’. 38 Inah éh sohoo’ néh éh pelapah ja’au éh tekep keh kivu. 39 Jah sohoo’ néh kepéh éh tekep keh kivu, ka’ éh, Tekep ke’ murung kelunan éh jah pekua’ ko’ Murung usah ko’ tengéé’. 40 Kekat ha’ tebaraa’ Surat Musa ngan ha’ tebaraa’ irah Nabi sahau pu’un éh lem duah Sohoo’ Tuhan inah ha’ néh. 41 Hun irah Parisi petipun Yésus neteng réh, 42 ka’ ha’ néh, Kineu’ éh seneruh keh tong Kristus, Anak séé’ éh? Séé’ éh tepun néh, ha’ néh. Ha’ réh mipa éh, Jin pohoo’ Daud, ha’ réh. 43 Ha Yésus kepéh, Hun néh kenat uban ineu’ Sahéé’ Allah ngusii’ kenin Daud ke’ néh mateng éh Tuhan. Uban ka’ ha’ Daud, 44 Tuhan pu’un bara’ ngan Tuhan ké’: Jian ke’ menyun saa’ na’au’ Ké’ siteu’, avéé’ Ké’ maneu’ kekat ayau Ko’ inah barei’ lun gem Ko’ awah, ha’ Daud. 45 Hun Daud mateng éh Tuhan, kineu’ okoo’ kelunan éh pejajii’ Allah nah omok tuai jin pohoo’ Daud nah hun néh Daud tengéé’ péh mateng iah Tuhan, ha’ Yésus ngan réh. 46 Bé’ réh omok pané bara’ ineu’-ineu’ ngan Yésus kepéh. La’ah jin dau inah bé’ pu’un séé’ péh éh makang neteng éh tong ineu’-ineu’ la’ah.

23

1 La’ah Yésus pané kepéh ngan irah pinaa’ ngan irah bakéh néh, ka’ ha’ néh ngan réh, 2 Irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa ngan irah Parisi péh, jam réh bara’ tong kekat sohoo’ Tuhan lem Surat Musa. 3 Uban néh kenat jian keh mihau ngan kivu kekat ha’ tebaraa’ réh, bang mai keh kivu barék réh uban bé’ irah maneu’ pekua’ éh sohoo’ réh ngan irah éh jah. 4 Uban kekat sohoo’ réh tong Dau Posot éh bara’, mai maneu’ barei’ iteu’ ngan barei’ inah, neu’ ha’ réh kenat inah irah seleket pebii’ irah éh jah tong livah éh bahat, bang bé’ irah nolong réh bii’ éh. 5 Kekat penganeu’ réh pu’un éh neu’ réh dokoo’ kelunan omok na’at réh ngan mejing réh awah. Pekah ngan jong éh penakai réh jalan ayat surat Tuhan, pu’un réh maneu’ éh ja’au. Inah kepéh, pu’un réh maneu’ tapak seput réh pepurai kebit mu’un. Irah maneu’ éh kenat dokoo’ irah éh jah ngajung réh. 6 La’ah hun réh tai penguman ja’au ngan tong lamin sebayang Yahudi, keloo’ réh menyun retek réh poléng ta’an kelunan pinaa’. 7 Hun réh tai lamin pebelih keloo’ mu’un réh menéng ha’ kelunan ngajung réh ngan mateng réh, Guru. 8 Bang mai éh ka’ah ke’ keloo’ kelunan ngajung keh ngan mateng keh, Guru, uban ka’ah béé pepadéé’ dalem Tuhan ngan jah awah Guru keh. 9 Mai keh bara’ kelunan tong tana’ éh Tamen keh, uban jah awah Tamen keh, inah éh Iah éh tong seruga. 10 Kenat péh mai keh kejeraa’ réh bara’ keh Pengajak, uban jah awah Pengajak keh, inah éh Kristus. 11 Séé’-séé’ éh ja’au belah ka’ah, tekep iah ngerera’ kivu sohoo’ keh awah. 12 Séé’-séé’ éh ngajung usah néh tengéé’, Tuhan ngera’ éh kepéh, séé’-séé’ éh ngediva’ kenin néh, Tuhan ngajung iah kepéh, ha’ Yésus ngan réh. 13 La’ah ha’ Yésus maneu’ irah Parisi, ka’ ha’ néh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Inah kepéh, hun kelunan éh jah pitah jalan juk alaa’ Allah Pengeja’au réh, ka’ah pu’un mapat jalan réh. Usah keh tengéé’ bé’ keloo’ tai lem nihau Allah, hun irah éh jah juk tai, pu’un keh meta’ réh, ha’ néh. 14 Ha’ néh kepéh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Inah kepéh, pu’un keh ngebuyuk irah redo baleu’ ngan alaa’ kekat livah réh awah, boh keh sebayang ngan kebit ha’, bang ngelayoo’ awah keh sebayang. Uban keh maneu’ kenat ukum keh vam pelapah bahat jin ukum irah éh jah, ha’ Yésus. 15 Ha’ néh kepéh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Inah kepéh, pu’un keh lakau juu’ jalan baa’ banget, kenat péh jalan tana’, dokoo’ keh tai kuraa’-kuraa’ tana’ bara’ ha’ tebaraa’ keh ngan irah éh jah. Ngan hun réh masek tong adet keh, mekat mu’un-mu’un réh kivu éh. Neu’ keh maneu’ kenat, inah keh maneu’ lem kenin réh pelapah merem ngan sa’at mu’un, inah jalan keh mihin réh tai tong luten meraka, ha’ néh. 16 Ha’ Yésus kepéh, Pika ka’ah éh peseu’ éh majak kelunan éh jah. Pu’un keh nebaraa’ réh, ka’, Hun kelunan maneu’ jajii’ ineu’-ineu’ ngan pesupa tong Umaa’ Allah, hun néh keloo’ bet jajii’ inah omok éh bet éh awah, bang hun néh pesupa tong kekat mas éh tong Umaa’ Allah nah, bé’ éh omok bet jajii’ néh inah, adang néh kivu éh, kenat ha’ keh nebaraa’ réh. 17 O kelunan palui, peseu’ maten keh, éh mah éh pelapah jian, mas éh tong Umaa’ Allah nah, kineu’, Umaa’ Allah éh jalan kelunan modoo’ kekat mas nah? 18 Inah kepéh, pu’un keh nebaraa’ réh ka’, Hun kelunan maneu’ jajii’ ngan pesupa tong jalan réh motong ka’an ngan Tuhan, omok éh bet éh awah, bang hun néh pesupa tong ka’an éh penatai réh tong jalan inah, bé’ éh omok bet jajii’ néh inah, kenat ha’ keh. 19 Peseu’ mu’un ka’ah. Éh mah éh pelapah jian, ka’an éh penatai réh nah, kineu’, jalan néh notong réh nah? 20 Hun pu’un kelunan éh pesupa tong jalan réh motong ka’an inah, bé’ éh pesupa tong jalan inah awah, bang avéé’ tong ka’an éh notong réh nah ke’ éh. 21 Kenat péh hun pu’un kelunan pesupa tong Umaa’ Allah, inah éh seleket réh pesupa tong jumen Allah mu’un ke’ éh. 22 Ngan hun pu’un kelunan pesupa tong seruga, seleket réh pesupa tong retek Allah pu’un kenat péh avéé’ tong usah Allah ke’ éh, ha’ néh. 23 Tusah mu’un ngan ka’ah guru éh nebaraa’ tong Sohoo’ lem Surat Musa ngan ka’ah kelunan Parisi. Uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Ka’ah Mena’ tulat poloo’ pah avéé’ kekat arong éh kenelet keh ngan ba’an barei. Selasih ngan kekat éh siik kenat ngan Allah. Bang bé’ ka’ah kivu ha’ Sohoo’ lem Surat Musa éh pu’un gunah mu’un inah éh Pengeteneng Penika ngan pengetigéh kekat inah tekep keh maneu’ éh ngan Mai ngelepan kekat tebaraa’ éh jah kepéh. 24 O kekat pengeja’au éh peseu’ maten, langau lem baa’ nesep keh, ka’ah bet éh, bang unta lem baa’ nesep keh, ka’ah nyeloo’ éh. 25 Ha’ Yésus kepéh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Inah kepéh, pinaa’ adet keh pohéé’ likot sawan ngan pigan, bang lem néh pu’un kekat arong éh nalaa’ keh jin keh ngebuyuk kelunan ngan nyelepéé’ kenin péh. 26 O kelunan Parisi éh peseu’ maten, jian keh pohéé’ lem sawan keh tenah, boh likot néh péh mebéng kepéh, ha’ néh. 27 Ha’ Yésus kepéh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Ka’ah barei’ jalan réh modoo’ patai awah, pu’un réh ngemebéng éh ke’ néh jian layan, bang lem néh tulang kelunan matai ngan kekat éh borok awah. 28 Kenat keh ne’, hun kelunan na’at keh, pu’un réh seruh keh kelunan éh maneu’ pengeloo’ Allah, bang lem kenin keh mu’un penoo’ neu’ kekat éh ngelavo’ réh awah ngan kekat arong kesa’at, ha’ néh. 29 La’ah ha’ Yésus kepéh, Pika ka’ah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, kenat péh ngan ka’ah éh kivu adet Parisi, adang keh pu’un tusah mu’un uban keh ngelayoo’ awah sebayang. Ka’ah ngebeték liang kelunan nabi ngan kelunan éh kivu pengeloo’ Allah, pu’un keh maneu’ seperut tong liang réh. 30 Pu’un keh bara’ ka’, Hun néh améé’ murip sahau, bé’ mu’un mé’ mematai irah iteu’ barei’ tepun mé’ mematai réh nah, ha’ keh. 31 Neu’ ha’ keh pané kenat, inah keh ngakun ka’ah péh anak-ayam irah éh mematai réh nah. 32 Pohoo’ kenin keh pekua’ kenin tepun keh rai, uban néh kenat jian keh pesukup penganeu’ tepun keh nah kepéh. 33 Ka’ah pohoo’ anak torok awah. Kineu’ keh seruh keh omok kelap jin ukum Tuhan hun néh bet keh tong luten meraka. 34 Inah Akeu’ bara’ ngan keh, Akeu’ juk nyohoo’ kuraa’ nabi, ngan kuraa’ kelunan éh jam seruh péh, ngan irah guru péh, tai nebaraa’ ka’ah. Tong jelua’ réh adang keh pu’un mematai réh, jelua’ réh kepéh, pu’un keh mematai réh tong salib, ngan jelua réh kepéh, pu’un keh mipok réh tong lamin sebayang keh, ngan pekelap réh jin jah leboo’ tai jah leboo’ kepéh. 35 Neu’ keh maneu’ kenat, inah ukum éh tekep teneng tong kekat kelunan éh mematai kelunan éh bé’ pu’un maneu’ ineu’-ineu’ kesa’at, ukum inah pu’un teneng tong ka’ah. Inah éh ukum éh tekep teneng tong kelunan éh mematai Habel kelunan éh bé’ pu’un sala’ Zakharia anak Berekia, éh penatai keh tong Umaa’ Allah belah retek réh motong ka’an ngan retek éh ni’ai. 36 Akeu’ bara’ ngan keh, Ukum éh tekep teneng tong kekat irah éh mematai réh inah, ukum inah juk teneng tong kekat ka’ah éh murip hun iteu’ kepéh, ha’ Yésus ngan réh. 37 La’ah ha’ Yésus, Yérusalem, Yérusalem, pu’un keh mematai irah nabi Tuhan, ngan memateu’ irah lawah Tuhan. Kuraa’ koléé’ Akeu’ juk alaa’ ka’ah barei’ iap alaa’ anak néh ra’ pawit néh, bang bé’ ka’ah keloo’ laa’ Ké’. 38 Uban keh bé’ keloo’ laa’ ké’ kenat, hun iteu’ nebet Ké’ Umaa’ Allah iteu’. 39 Bé’ Akeu’ mokoo’ ngan keh la’ah, bé’ ka’ah omok na’at Akeu’ kepéh la’ pah avéé’ dau ké’ tuai kepéh ngan ka’ah pu’un bara’, Mejing ngaran Tuhan, jian mu’un Iah éh tuai dalem ngaran Tuhan, ha’ Yésus ngan réh.

24

1 Hun Yésus lakau jin Umaa’ Allah nah, irah bakéh néh tavin éh ke’ réh nojoo’ kekat bateu’ ngan kekat éh jah éh palaa’ réh suai umaa’ inah ke’ néh pu’un jian. 2 Ha’ Yésus ngan réh, Jian keh na’at kekat inah, uban Akeu’ bara’ ngan keh, pu’un jah dau kepéh temurei’ bé’ pu’un jah-jah bateu’ péh petevan sinah la’ah, adang kekat bateu’ nah guram awah, ha’ néh. 3 La’ah hun Yésus mokoo’ tengéé’ tong tokong Saitun, pu’un irah bakéh néh neteng éh, Kineu’ kelebéé’ ke’ néh pu’un kenat da’? Kineu’ jalan mé’ omok jam éh jaka’ Guru juk tuai kepéh, kineu’ jalan mé’ omok jam pengega’ tana’ nah, ha’ réh. 4 Ha’ Yésus mipa réh, Mavaa’ keh jian-jian dai kelunan petawang keh. 5 Pinaa’ kelunan éh juk tuai lem ngaran Ké’ éh bara’ ka’, Akeu’ néh éh Kristus, ha’ réh. Neu’ ha’ réh pané kenat inah réh ngelavo’ kuraa’-kuraa’ kelunan. 6 Adang keh pu’un menéng rengah kelunan pekayau, pu’un éh kenat belah keh siteu’, kenat péh tong irah tong tana’ éh juu’ péh. Bang menéng keh, hun néh pu’un kenat, mai keh pua kenin. Adang kekat éh inah juk avéé’ tenah, bang bé’ jak éh inah éh ga’ néh. 7 Adang jah arong kelunan juk tai ngayau jah arong kelunan kepéh, irah éh lem nihau jah peritah juk tai pekayau ngan irah éh lem nihau peritah éh jah. La’ah tong kuraa’ tana’ pu’un la’au’ éh ja’au mu’un ngan tegen tana’ péh. 8 Kekat éh kenat inah éh barei’ kesakit redo teka néh juk nganak, pu’un éh sakit juk nganak, bang bé’ jak anak néh pelohoo’, ha’ néh. 9 Ha’ Yésus kepéh, La’ah tovoo’ inah péh pu’un kelunan ngamit keh ngan mena’ keh ngan irah éh jah ke’ réh ngukum keh, jelua’ keh penatai réh. Kekat kelunan leko keh uban keh ngelan tong Akeu’. 10 La’ah tovoo’ inah pinaa’ kelunan éh bé’ petem pengelan réh. Pu’un réh penalo réh ngan ngeleko kelunan. 11 Tovoo’ inah pinaa’ nabi éh kenyo juk tuai éh ngelavo’ kelunan, éh bara’ iah sohoo’ Tuhan, bang bé’ réh sohoo’ Tuhan. Inah irah petawang kelunan pinaa’. 12 Kekat kesa’at tai vat-vat pah avéé’ penika lem kenin kelunan tai mabah awah ngan bé’ pu’un pengelan. 13 Bang séé’-séé’ éh ngeretep pah avéé’ ga’ néh iah omok alaa’ urip. 14 La’ah Rengah Jian iteu’ éh bara’ tong jalan Allah juk tuai Pengeja’au ngan mihau kekat kelunan, pu’un éh benara’ réh pah tipo tana’ dokoo’ kekat kelunan omok jam éh, boh éh pengega’ tana’, ha’ néh. 15 Ha’ Yésus kepéh, Éh keleko keh mu’un éh benara’ Daniel sahau, adang keh na’at éh nekedéng tong tana’ keh éh ni’ai nah. Jian kelunan éh purung surat iteu’ nesen tong ha’ ké’ inah. La’ah hun keh na’at iah éh keleko keh nah, 16 jian kekat kelunan éh mokoo’ tong tana’ Yudea kelap tai tokong. 17 La’ah kelunan éh pu’un mokoo’ tong patah, mai éh masek tong lamin néh kepéh ke’ néh alaa’ livah néh, kelap awah ke’. 18 Kelunan éh pu’un tong térék néh, mai éh moléé’ tai lamin néh ke’ néh alaa’ pakai néh. 19 Hun kekat penusah inah pu’un avéé’, pika mu’un irah redo éh nemaléé’ ngan irah éh pu’un anak si’ik. 20 Jian keh sebayang menyat Tuhan pika keh dokoo’ mai pu’un penusah inah teneng tong keh sioo’ laséh éh genin ngan tong Dau keh Posot. 21 Uban kekat penusah inah adang néh pelapah ja’au jin kekat penusah éh pu’un tong tana’ jin lepah, inah éh jin bu’un Tuhan suai tana’ iteu’ pah avéé’ hun iteu’, bé’ éh pu’un kenat. Adang néh bé’ pu’un kenat kepéh vam. 22 Hun Allah bé’ ngeti’eng penusah inah, bé’ pu’un séé’-séé’ éh omok murip. Bang uban Iah pika irah éh kevéléé’ néh, bé’ penusah inah pu’un avéé’ lebéé’ mu’un, ha’ néh. 23 Ha’ Yésus kepéh, La’ah hun pu’un kelunan bara’ ka’ ngan keh, Iteu’ savéé’ Kristus, ngan Sinah Kristus pu’un. Hun réh pané kenat mai keh ngelan ha’ réh. 24 Uban pu’un kuraa’-kuraa’ kelunan juk tuai éh bara’ éh Kristus, bang bé’ éh kenat. Kenat péh tong kelunan éh nabi, adang pu’un kuraa’-kuraa’ usah réh éh bara’ réh nabi Tuhan, bang bé’ éh kenat. Kenat péh omok réh maneu’ kuraa’ telana’ éh tejeu’ éh ngebéé kenin kelunan ke’ réh ngelavo’ kelunan éh kevéléé’ Allah. 25 Menéng keh ngan mihau keh tong ha’ Ké’ inah, pu’un Ku’ bara’ éh ngan ka’ah hun néh to bé’ jak pu’un, ha’ néh. 26 Ha’ Yésus kepéh, La’ah hun pu’un kelunan bara’ Pengaren pu’un tong ahang tana’, mai keh tai ahang tana’ dokoo’ pitah éh sinah. La’ah hun réh bara’ ka’, Sinah iah kelim, mai keh ngelan ha’ réh kenat. 27 Uban barei’ kelat kela’ap tioo poléng tong langit jin usit maten dau avéé’ tai oléé’ néh, kenat péh savéé’ Anak Kelunan kepéh, ha’ néh. 28 Ha’ néh kepéh, Semah-semah buaa’ nonok, sinah ke’ juhit si’ik pah avéé’ belengang péh, ha’ Yésus ngan réh. 29 Ha’ Yésus kepéh, La’o kekat penusah inah, bé’ pu’un ada maten dau, kenat péh laséh, kekat kenyuhai pu’un pelohoo’ jin langit, ngan kekat-kekat éh jah tong langit pu’un piso jin retek néh bu’un. 30 Boh telana’ tong Anak Kelunan juk tuai nah, pu’un tong langit. Boh kekat pohoo’ kelunan tong tana’ pu’un mangaa’ besau, pu’un réh na’at Anak Kelunan tuai lem avun dalem kekat penyukat ngan néh kepéh. 31 Tovoo’ inah ja’au ha’ serupit, ngan pu’un Anak Kelunan nyohoo’ meliket Néh tai avéé’ tong kekat tana’ ke’ réh tipun kelunan éh anah Allah jin semah-semah pah tipo tana’, ha’ néh. 32 Ha’ Yésus kepéh, Jian keh seruh tong ha’ tapan tong inan buaa’ ara. Hun keh na’at éh ngelerong adang keh jam bé’ lebéé’ la’ah da’, adang néh bu’an. 33 Barei’ inah péh hun keh na’at kekat penusah inah, jian keh nesen jaka’ Tuhan juk tuai kepéh lepah danii’. 34 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, Kekat éh benara’ ké’ iteu’, adang néh pu’un kenat sioo’ urip kelunan Yahudi éh murip hun iteu’. 35 Langit ngan tana’ juk salai béé, bang kekat ha’ tebaraa’ ké’ pu’un éh pelinguh, ha’ néh. 36 Ha’ Yésus kepéh, Tong dau Ké’ tuai kepéh, bé’ pu’un séé’-séé’ péh éh jam éh, meliket tong seruga péh bé’ jam éh, usah ké’ tengéé’ péh bé’ jam éh, Tamen ké’ awah éh jam éh. 37 Tovoo’ Anak Kelunan tuai kepéh pu’un éh barei’ hun Noh murip tong tana’ sahau. 38 Tovoo’ Noh maneu’ kapen nah, irah pinaa’ kuman ngan mesep, ngan kawin telalau awah, pah avéé’ dau Noh masek lem kapen. 39 Bé’ irah nesen éh, bé’ irah jam seruh, pah avéé’ baa’ pu’un ja’au ngan irah béé matai menyet neu’ baa’ inah. Barei’ inah péh hun Anak Kelunan pu’un tuai, 40 duah lakei’ pata kereja’ tong térék, jah usah nalaa’ ké’, jah usah nebet Ké’. 41 Kenat péh duah redo muja’ parai, jah usah nalaa’ Ké’ jah usah nebet Ké’. 42 Mavaa’ keh jian-jian uban bé’ keh jam hun mah Tuhan keh pu’un tuai kepéh. 43 Mihau keh, hun pengeja’au lamin jam jaka’ kelunan nekau juk tuai tong lamin néh, bé’ iah pegen, adang néh to’ot, dokoo’ kelunan nekau nah bé’ omok tai lem lamin néh. 44 Uban néh kenat jian keh ngelayau petenup uban adang Anak Kelunan pu’un tuai tovoo’ keh bé’ seruh éh tuai, ha’ néh. 45 Ha’ Yésus kepéh, Belah kekat kelunan sohoo’, séé’ éh tigéh ngan jam seruh maneu’ kekat kereja’ néh. Inah éh kelunan sohoo’ éh kevéléé’ pengeja’au néh ke’ néh omok mihau kelunan sohoo’ éh jah, ngan mena’ penguman ngan réh tong jaka’ réh kuman. 46 Murung kenin kelunan sohoo’ nah uban hun pengeja’au néh moléé’ ngan jam iah petem maneu’ kekat kereja’ éh sohoo’ néh nah, 47 pu’un pengeja’au néh sepah éh, ngan iah nyohoo’ éh mihau kekat livah tong lamin néh kepéh. 48 Bang hun kelunan sohoo’ inah seruh pengeja’au néh lebéé’ mu’un lakau ngan bé’ laho moléé’, 49 bé’ iah kivu sohoo’ pengeja’au néh, tai éh mipok irah pata kelunan sohoo’ nah, ngan kuman, ngan mesep pemung ngan irah éh mavuk, ngan telalau awah. 50 La’ah lem néh to marut ngan telalau kenat pengeja’au néh pu’un moléé’. 51 Boh pengeja’au néh ngukum éh matai, inah ukum néh pekua’ ukum éh teneng tong irah éh ngelayoo’ awah kivu sohoo’ pengeja’au réh. Tong Sinah éh mangaa’ ngan keta mu’un-mu’un ha’ néh.

25

1 La’ah tong jaka’ Tuhan Allah Pengeja’au, pu’un éh barei’ ha’ tapan iteu’. Pu’un jah poloo’ redo lemanai éh alaa’ pelita’ réh, ke’ réh juk tai temeu’ ngan lakei’ éh juk kawin. 2 Pu’un lemah usah éh, bé’ jam seruh, pu’un lemah usah kepéh éh jam seruh. 3 Irah éh bé’ jam seruh nah, laa’ réh pelita’ réh, bang bé’ réh mihin nyak lem jalan éh jah kepéh. 4 La’ah irah éh jam seruh nah, nihin réh pelita’ réh ngan nihin réh nyak kepéh lem jalan éh jah. 5 La’ah lakei’ éh juk kawin nah, lieu’ avéé’, ngan irah redo nah nuro’ réh, pegen réh mena éh tuai. 6 Tovoo’ lepok merem ka’ ha’ jui kelunan, Inah savéé’ lakei’ éh juk kawin. Tuai tam tai temeu’ ngan néh, ha’ néh. 7 Boh irah redo éh jah poloo’ usah nah petenup pelita’ réh. 8 Boh irah éh bé’ jam seruh pané ngan irah éh jam seruh, ka’ ha’ réh, Jian keh mena’ nyak ngan améé’ uban pelita’ mé’ juk pata’, ha’ réh. 9 Ha’ irah éh jam seruh mipa réh, Bé’ mé’ omok mena’ nyak ngan keh, bé’ pu’un sukup. Jian keh tai jalan pebelih alaa’ nyak sukup ngan ka’ah, ha’ réh. 10 La’ah tai réh, kelebéé’ réh tai nah, inah savéé’ lakei’ éh juk kawin nah. La’ah irah redo éh lemah usah éh lepah petenup nah, pu’un réh kivu éh tai tong penguman ja’au, boh réh tutup usit lamin inah. 11 La’o inah kepéh tuai irah redo éh jah nah. Ka’ ha’ réh, O lakei’ ja’au, O lakei’ ja’au, Jian ke’ mukap tapé ngan améé’ ha’ réh. 12 La’ah ha’ néh mipa réh, bé’ akeu’ jam ka’ah, ha’ néh. 13 La’ah ha’ Yésus, Mavaa’ keh jian-jian uban bé’ keh jam dau ngan jaka’ hun mah Akeu’ juk tuai kepéh ha’ néh. 14 Ha’ Yésus kepéh, Tong savéé’ Ké’ tuai kepéh, pu’un éh barei’ ha’ tapan tong kelunan éh lakau juu’. Bé’ jak éh peleka lakau, iah tebai kekat kelunan sohoo’ néh ngan nyohoo’ réh mihau lamin néh. 15 Iah mena’ kereja’ ngan réh pekua’ éh omok neu’ réh. Iah mena’ lemah ibu rigit mas ngan jah usah, tong éh jah kepéh iah mena’ duah ibu rigit mas, ngan tong éh jah kepéh iah mena’ jah ibu rigit mas. Boh éh lakau. 16 La’ah kelunan sohoo’ éh alaa’ lemah ibu rigit mas nah, tioo tai éh mena’ rigit inah ngan irah éh jah éh omok pakai éh ke’ réh omok mena’ éh kekat rigit inah kepéh, ngan mena’ éh lemah ibu rigit mas kepéh bau inah uban réh pakai rigit néh inah. 17 Kenat péh éh neu’ kelunan éh alaa’ duah ibu rigit mas, iah mena’ rigit inah ngan irah éh jah ke’ néh omok alaa’ duah ibu rigit mas bau inah kepéh. 18 Bang kelunan sohoo’ éh alaa’ jah ibu rigit mas nah, bé’ iah pakai rigit inah, iah nyakun tana’ ke’ néh melim rigit nah lem néh, ha’ néh. 19 Ha’ Yésus kepéh, Lebéé’ mu’un pengeja’au réh lakau boh éh moléé’ tai lamin néh kepéh tebai réh teleu’ kelunan sohoo’ nah. 20 Kelunan éh lepah alaa’ lemah ibu rigit mas nah, tuai éh tavin pengeja’au néh ke’ néh mena’ lemah ibu rigit mas nah ngan néh. Ka’ ha’ néh ngan pengeja’au néh, Inah lemah ibu rigit mas éh nena’ ko’ ngan ké’ lepah rai, ngan inah lemah ibu rigit mas kepéh éh bau néh, ha’ néh. 21 Ha’ pengeja’au néh mipa éh, Jian mu’un éh kenat, tigéh mu’un ke’ lem kekat kereja’ ko’ éh ni’an nah, inah akeu’ juk mena’ kereja’ kepéh ngan ko’. Tuai ke’ alaa’ kemurung pemung ngan ké’, ha’ néh. 22 La’o inah masek kepéh kelunan sohoo’ éh alaa’ duah ibu rigit mas nah. Ka’ ha’ néh, Inah duah ibu rigit mas éh nena’ ko’ ngan ké’ lepah rai, inah duah ibu rigit mas kepéh éh bau néh, ha’ néh. 23 Ha’ pengeja’au néh mipa éh, Jian mu’un éh kenat, tigéh mu’un ke’ lem kekat kereja’ ko’. Uban ko’ tigéh lem kekat kereja’ ko’ éh ni’an nah, inah akeu’ juk mena’ kereja’ kepéh ngan ko’. Tuai ke’ alaa’ kemurung pemung ngan ké’, ha’ néh. 24 Masek kepéh kelunan sohoo’ éh alaa’ jah ibu rigit mas nah. Ka’ ha’ néh, O lakei’ ja’au, akeu’ jam ka’au’ kelunan éh bé’ jam pika, pu’un ke’ alaa’ buaa’ jin térék éh bé’ tenérék ko’, ngan éh bé’ nulah ko’. 25 Medai akeu’ pakai rigit éh nena’ ko’ nah, inah akeu’ modoo’ éh ngan melim éh dai néh metat awah, siteu’ kekat néh nodoo’ ké’, ha’ néh. 26 Ka’ ha’ pengeja’au néh mipa éh, Sa’at ka’au’, leko ke’ kereja’. Pu’un ke’ seruh akeu’ alaa’ buaa’ jin térék éh bé’ tenérék ké’ ngan éh bé’ nulah ké’, 27 hun ko’ jam éh kenat, kineu’ ke’ bé’ modoo’ rigit ké’ inah ngan kelunan éh jam pakai éh ke’ néh omok vat ngan pinaa’ kepéh, ha’ néh. 28 Boh lakei’ ja’au nah nyohoo’ irah alaa’ rigit mas inah jin iah ngan mena’ éh ngan kelunan éh pu’un alaa’ jah poloo’ ibu rigit mas nah. 29 Uban siget kelunan éh pu’un, omok éh alaa’ éh kepéh avéé’ néh pu’un mutaa’, bang kelunan éh bé’ pu’un anah nah, ke ja’au éh pu’un tong iah, inah ke’ éh juk nalaa’ réh jin iah kepéh. 30 Bang tong kelunan sohoo’ ké’ iteu’, bé’ iah jam maneu’ ineu’-ineu’, jian keh bet éh tong merem, sinah retek iah pu’un mangaa’ ngan keta mu’un-mu’un, ha’ néh. 31 Ha’ Yésus kepéh, Hun Anak Kelunan tuai Raja’ pemung ngan meliket Allah, boh Iah menyun tong nyun raja’ dokoo’ néh ngukum kekat kelunan. 32 Kekat kelunan pah tipo tana’ pu’un petipun tong jumen Néh, boh Iah petengéé’ réh barei’ kelunan éh mihau domba petengéé’ domba jin mék. 33 Kekat domba Néh omok éh tai saa’ na’au’ néh, kekat mék tai saa’ kabéng néh. 34 La’ah Raja’ juk pané ngan irah éh saa’ na’au’ néh, ka’ ha’ néh da’, Ka’ah éh pu’un alaa’ urip pelinguh jin Tamen Ké’, tuai keh. Tuai ka’ah éh kevéléé’ Tamen Ké’ dokoo’ keh alaa’ pengejian néh. Tuai keh, hun iteu’ Iah juk maneu’ keh pengeja’au tong kuraa’ tana’ éh petenup néh ngan keh jin bu’un néh suai tana’ iteu’ sahau. 35 Uban hun Ké’ pu’un la’au’, pu’un keh mena’ ka’an ngan Ké’. Hun Ké’ mapeu’ batok, pu’un keh mena’ baa’ ngan Ké’. Hun Ké’ mujah kenin mokoo’ tengéé’, pu’un keh alaa’ Ku’ tong lamin keh. 36 Hun Ké’ bé’ pu’un pakai sukup, pu’un keh mena’ pakai Ké’. Hun Ké’ pu’un sakit, pu’un keh mihau ku’. Hun Ké’ pu’un tong lamin tutup, pu’un keh tuai nepah Ku’. Kenat ha’ ké’ ngan réh da’. 37 La’ah tovoo’ ké’ pané kenat, boh kelunan éh teneng kenin juk mipa ha’ Ké’ kepéh, ka’, O Tuhan, hun mah mé’ na’at Ke’ la’au’ ke’ mé’ pakan Ke’, ngan na’at Ke’ mapeu’ batok ke’ mé’ mena’ baa’ ngan Ko’? 38 Hun mah mé’ na’at Ke’ mujah kenin mokoo’ tengéé’ ke’ mé’ alaa’ ke’ tong lamin mé’? Hun mah mé’ na’at ke’ bé’ pu’un pakai ke’ mé’ mena’ pakai Ko’. 39 Hun mah mé’ na’at ke’ sakit, ngan na’at ke’ tong lamin tutup ke’ mé’ tai nepah ke’? Kenat ha’ réh juk mipa ha’ ké’ da’. 40 Boh Raja’ juk mipa ha’ réh kepéh, ka’, Akeu’ bara’ ngan keh, siget-siget koléé’ hun keh nolong irah éh padéé’ ké’ iteu’, na’ péh réh si’ik mu’un, inah seleket keh nolong usah ké’ mu’un. Kenat ha’ ké’ ngan réh, ha’ Yésus nah. 41 Ha’ Yésus kepéh, La’o Raja’ pané kenat ngan irah éh saa’ na’au’ néh nah, boh éh juk pané ngan irah éh saa’ kabéng néh kepéh. Ka’ ha’ néh ngan réh da’, Kelap keh jin akeu’ ka’ah éh kenukum Allah. Tai keh tong luten meraka éh petenup neu’ Tuhan ngan Sitan ngan kekat meliket néh. 42 Uban hun ké’ pu’un la’au’, bé’ keh pakan ku’, hun ké’ mapeu’ batok, bé’ keh mena’ baa’ ngan ké’. 43 Hun ké’ mujah kenin mokoo’ tengéé’, bé’ keh alaa’ akeu’ tong lamin keh. Hun ké’ bé’ pu’un pakai, bé’ keh mena’ pakai ké’. Hun ké’ pu’un sakit ngan pu’un tong lamin tutup, bé’ keh tuai mihau akeu’. Kenat ha’ ké’ ngan réh da’. 44 Boh irah juk mipa ha’ ké’ ka’, O Tuhan, hun mah mé’ na’at ke’ la’au’ ngan mapeu’ batok, ngan mujah kenin mokoo’ tengéé’, ngan na’at ke’ bé’ pu’un pakai, ngan na’at ke’ sakit ngan tong lamin tutup ke’ mé’ bé’ nolong ke’? 45 Boh ku’ juk mipa ha’ réh kepéh, Akeu’ bara’ ngan keh, siget koléé’ keh bé’ nolong irah éh padéé’ ké’ iteu’, na’ péh réh si’ik mu’un, inah seleket keh bé’ nolong usah ké’. 46 La’ah irah éh bé’ nolong nah, teneng ukum pelinguh, ngan irah éh kivu pengeloo’ Allah, pu’un réh alaa’ urip éh pelinguh, ha’ néh.

26

1 La’ah la’o Yésus nebaraa’ réh Iah pané ngan irah bakéh néh, ka’ ha’ néh, 2 Duah dau la’ah pu’un Dau Ja’au Paska, ngan tovoo’ Dau Ja’au inah pu’un kelunan mena’ Anak Kelunan ngan réh ke’ réh mematai éh tong kayeu’ salib, ha’ néh. 3 La’ah irah pengejau’au imam ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi, petipun tong lamin Kayapas éh Imam éh pengeja’au kekat imam. 4 Irah pakat ke’ réh ngamit Yésus selem-selem ngan mematai éh. 5 Ka’ ha’ irah ja’au nah, Mai lu’ mematai éh sioo’ Dau Ja’au inah dai kelunan pinaa’ betéé’ pekayau, ha’ réh. 6 La’ah hun Yésus pu’un tong leboo’ Betania tong lamin Simon éh kelunan kapéé’ rai, 7 tuai jah redo mihin jah gutun anyuu’ éh ma’an melih, ngan pu’un éh mujek anyuu’ inah tong ulun Yésus lem néh mokoo’ kuman sinah. 8 La’ah irah bakéh Yésus nah na’at éh maneu’ kenat, merek réh ngan néh. Ka’ ha’ réh, Kineu’ éh maneu’ kenat, darih awah éh neu’ néh kenat nah ne’. 9 Hun néh melih anyuu’ inah, kuraa’-kuraa’ kekat rigit nena’ réh tong néh, hun néh melih éh, rigit éh nalaa’ néh tong néh omok tam mena’ éh ngan kelunan kari kepéh, ha’ réh. 10 Yésus jam kekat ha’ réh pané kenat, boh éh bara’ ngan réh, ka’ ha’ néh, Mai keh petusah redo inah, jian mu’un penganeu’ néh ngan Ké’. 11 Kelunan kari adang réh ngelayau pu’un ngan keh, omok keh nolong réh. Bang Akeu’, bé’ Ku’ ngelayau pu’un ngan keh kenat. 12 Redo inah pu’un éh pika Akeu’, inah iah mujek anyuu’ inah tong usah Ké’ barei’ petenup usah Ké’ tong dau Ké’ tenanem réh. 13 Akeu’ bara’ mu’un ngan keh, semah-semah irah bara’ rengah jian pah tipo tana’, adang réh pu’un bara’ tong penganeu’ redo inah dokoo’ petesen kenin réh tong penganeu’ néh éh jian nah, ha’ Yésus ngan réh. 14 La’o inah Yudas Iskariot, éh jah usah jin belah irah bakéh Yésus éh jah poloo’ duah usah nah, tavin irah pengeja’au imam. 15 Ka’ ha’ néh ngan réh, Hun ké’ mena’ Yésus ngan keh, ineu’ nena’ keh ngan ké’ kepéh, ha’ néh. Inah irah purung teleu’ poloo’ rigit pirek ke’ réh mena’ éh ngan néh. 16 Jin la’o inah Yudas pitah jalan hun mah éh omok mena’ Yésus ngan réh. 17 Avéé’ tong Dau Ja’au Roti éh bé’ pu’un tawan pekevat, tuai irah bakéh Yésus neteng éh, ha’ réh, Lamin mah éh jalan tam petenup ka’an kinan tam tong Dau Ja’au iteu’, ha’ réh. 18 Ha’ Yésus mipa réh, Jian keh tai leboo’ inah ngan bara’ ngan jah kelunan sinah, ka’ ha’ Guru, jaka’ Ké’ lepah avéé’, améé’-teleu’ bakéh ké’ juk maneu’ Dau Ja’au nah tong lamin ko’, kenat ha’ keh pané ngan néh, ha’ Yésus nah. 19 Boh irah bakéh néh tai ngan petenup ka’an kinan réh tong Dau Ja’au Paska. 20 Hun dau tahup Yésus pemung ngan irah bakéh néh mokoo’ kuman sinah. 21 Tovoo’ réh kuman ha’ Yésus ngan réh, Akeu’ bara’ ngan ka’ah, pu’un jah usah jin belah ka’ah juk memalo Akeu’, ha’ néh. 22 Mujah kenin irah bakéh néh, siget-siget usah réh neteng éh, ha’ réh, séé’ éh Tuhan, séé’ juk maneu’ kenat, kineu’, akeu’ éh, ha’ réh mujah seruh. 23 Ha’ Yésus mipa ha’ réh, éh petovoo’ tilan roti lem pigan ngan Ké’ iah néh éh memalo Akeu’. Ha’ Néh. 24 Adang Anak Kelunan pu’un penatai réh pekua’ barei’ ha’ lem surat Allah bara’ éh, bang tusah mu’un-mu’un ngan kelunan éh memalo Anak Kelunan ke’ réh mematai éh. Pelapah jian hun kelunan inah pohoo’ néh bé’ pu’un tong tana’, ha’ néh. 25 Boh Yudas éh memalo éh pané, ha’ néh, O Guru, séé’ éh, bé’ éh akeu’, ha’ néh. Ha’ Yésus ngan néh, Pekua’ ha’ ko’ nah néh éh ha’ éh. 26 Tovoo’ réh kuman Yésus alaa’ roti ngan sebayang bara’ jian kenin ngan Allah, boh éh mutip éh ke’ néh mena’ éh ngan irah bakéh néh. Ha’ néh, Jian keh alaa’ iteu’ ngan kuman éh, iteu’ néh seleket usah Ké’, ha’ néh. 27 Boh éh alaa’ sawan baa’ buaa’ agun ngan sebayang bara’ jian kenin ngan Allah, boh éh mena’ éh ngan réh kepéh. Ha’ Yésus ngan réh, Jian kekat ka’ah béé mesep éh, ha’ néh. 28 Iteu’ néh seleket dahaa’ Ké’, inah éh maneu’ jajii’ Allah pu’un petem, iteu’ éh dahaa’ Ké’ éh pega’ dokoo’ Ké’ bet penyala’ kelunan pinaa’. 29 Akeu’ bara’ ngan keh, jin la’o iteu’ bé’ ku’ mesep baa’ buaa’ agun kepéh, pah avéé’ ké’ mesep éh maréng pemung ngan ka’ah tong tana’ éh maréng éh lem nihau Tamen Ké’, ha’ néh. 30 Boh réh nyanyi, la’o réh nyanyi tai réh tong tokong Saitun. 31 Ha’ Yésus ngan réh kepéh, Sioo’ merem iteu’ kekat ka’ah pu’un kelap ngan bet Akeu’, barei’ ha’ lem surat Allah pu’un bara’, ka’ éh, Allah mematai Gembala domba, boh kekat domba nah purat awah. 32 Bang la’o Ké’ betéé’ murip kepéh, pu’un Ku’ tai Galilia saa’ tenah jin ka’ah ha’ néh. 33 Boh Péterus mipa éh, Na’ péh kekat irah éh jah bet ka’au’ dat, bé’ akeu’ bet Ke’, ha’ néh. 34 Ha’ Yésus ngan Péterus, Akeu’ bara’ ngan ko’, bé’ jak iap sakui ngelangéé’ merem da’ap da’, pu’un ke’ ngaken teleu’ koléé’ bara’ ke’ bé’ jam Akeu’, ha’ néh. 35 Ha’ Péterus kepéh, matek bé’ éh kenat, na’ péh irah mematai ku’, bé’ mu’un ku’ pu’un bara’ bé’ ku’ jam ka’au’, ha’ néh. Kenat péh kekat ha’ irah bakéh néh. 36 La’o inah tai Yésus pemung ngan irah bakéh néh tong pulah Getsemani, boh éh pané ngan réh. Ka’ ha’ néh, Jian keh mokoo’ siteu’ kelebéé’ Ké’ tai sebayang sinah da’, ha’ néh. 37 Boh éh mihin Péterus, ngan Yakub ngan Yohanes éh anak Sabedeus pemung ngan néh. Besau kenin Néh, pua mu’un-mu’un kenin néh, 38 ka’ ha’ néh ngan réh, Juk matai Ku’ neu’ kebesau kenin Ké’, jian keteleu’ mokoo’ siteu’ ngan mavaa’, ha’ néh ngan réh. 39 Tai éh juu’ si’ik jin irah, mohong éh tong tana’ ngan sebayang, ka’ ha’ néh, O Amam, hun néh omok mai ke’ buhaa’ pengeketa iteu’ teneng tong Akeu’, bang jian Ke’ kivu pengeloo’ Ko’, mai ke’ kivu kenin ké’ awah, ha’ néh. 40 La’o néh sebayang, tai éh tavin réh teleu’ bakéh néh kepéh, pegen réh. Boh éh pané ngan Péterus, ha’ néh, Kineu’ keteleu’ pegen kenat? Kineu’, bé’ keh omok ngeretep sapét jah jam kei, ha’ néh. 41 Nerepan keh ngan sebayang, dai keh teneng tong tenupat Sitan. Kenin keh keloo’ keh maneu’ jian, bang usah keh lemoo’ awah, ha’ néh. 42 Tai Yésus kepéh sebayang tong keruwah koléé’ néh, ka’ ha’ néh, O Amam, hun néh tekep pengeketa iteu’ teneng tong Akeu’, jian ke’ kivu pengeloo’ ko’ awah, ha’ néh. 43 Boh éh tai tavin réh teleu’ inah kepéh ngan na’at réh teleu’ pegen kiri’ ke’ keto, bé’ omok to’ot. 44 Boh Yésus tai sebayang tong keteleu’ koléé’ néh, pekua’ barei’ ha’ néh bu’un ri’. 45 La’o inah Iah tavin réh teleu’ bakéh néh kepéh, ka’ ha’ néh ngan réh, Kineu’ keh, pegen keto keh kei? To’ot keh hun iteu’, jaka’ réh juk mena’ Anak Kelunan lem kamit kelunan penyala’ lepah avéé’. 46 Betéé’ keh, inah savéé’ kelunan éh memalo Akeu’, ha’ néh ngan réh. 47 Lem Yésus to pané ngan irah éh bakéh néh, inah savéé’ Yudas, éh jah usah jin belah irah bakéh néh éh jah poloo’ duah usah nah. Pinaa’ kelunan éh jah pemung ngan néh, ketem po’é ngan pipok, kelunan éh senohoo’ irah pengeja’au imam ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi. 48 Kelunan éh memalo Yésus nah, pu’un éh lepah bara’ ngan irah pinaa’ nah ka’, Kelunan éh narek ké’ da’, inah kelunan éh penitah keh nah. Jian keh ngamit éh ngan mihin éh ketai, ha’ néh. 49 La’ah tuai Yudas avéé’ tong Yésus iah tioo bara’ ka’, Tabi’ Guru, ha’ néh. Boh Yudas marek éh. 50 Ha’ Yésus ngan néh, Rigah ke’ bakéh, ha’ néh. Boh réh ngamit Yésus ngan mengen éh gahang. 51 Pu’un jah usah ngan Yésus sinah, inah éh tioo menat po’é néh ke’ néh mesap kelingen jah kelunan éh ripen Imam éh pengeja’au kekat imam. 52 Boh Yésus bara’ ngan néh, ha’ néh, Jian ke’ modoo’ po’é ko’ nah, séé’-séé’ éh ngelawan palaa’ po’é, palaa’ po’é ke’ réh mematai éh. 53 Kineu’, bé’ keh jam hun Ké’ keloo’ omok Ku’ nyohoo’ Tamen Ké’ nolong Akeu’. Hun Ké’ nyohoo’ éh kenat, adang Néh tioo nyohoo’ kuraa’-kuraa’ ibu meliket néh tuai mavaa’ Ku’. 54 Bang hun Ké’ nyohoo’ éh kenat, bé’ Ku’ omok pesukup ha’ lem surat Allah éh bara’ tong kekat penganeu’ réh tong Akeu’, ha’ néh. 55 Boh Yésus pané ngan irah pinaa’ nah, ka’ ha’ néh, Kineu’ ka’ah tuai ketem po’é ngan pipok, barei’ keh juk ngamit kelunan éh maneu’ sa’at mu’un? Siget dau Akeu’ pu’un ngan keh tong Umaa’ Allah ngan nebaraa’ keh, bé’ keh ngamit Akeu’. 56 Bang kekat éh neu’ keh teu’ pu’un éh kenat dokoo’ pepoléng kekat éh benara’ irah nabi lem surat réh, pu’un éh teneng kenat mu’un, ha’ néh. Boh kekat bakéh néh bet éh tengéé’ ke’ réh kelap. 57 La’ah pu’un réh mihin Yésus tai lamin Kayapas éh Imam éh pengeja’au kekat imam. Kekat irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa ngan kekat irah éh pengeja’au kelunan Yahudi, petipun béé-béé sinah. 58 La’ah Péterus kivu Yésus jin juu’, tai éh masek saa’ usit lamin Kayapas nah. Sinah Péterus tai pemung ngan kelunan éh mavaa’ lamin mokoo’ éh pemung ngan réh sinah ke’ néh jam kineu’ ayoo’ penganeu’ réh Yésus nah. 59 Kekat pengeja’au imam ngan irah pengeja’au jin Komiti sebayang Yahudi, pitah aken ke’ réh pesala’ Yésus ngan ngukum éh matai, 60 bang na’ péh pu’un kelunan pané pesala’ éh bang ha’ réh kenyo awah, bé’ pu’un ineu’-ineu’ sala’ néh ke’ réh omok maneu’ éh. La’o inah pu’un duah usah tuai 61 bara’ ka’, Pu’un mé’ menéng ha’ kelunan iteu’ rai bara’ iah juk mikah Umaa’ Allah ngan petekedéng éh kepéh teleu’ dau la’o inah, ha’ roh. 62 La’ah Imam éh pengeja’au kekat imam, nekedéng ke’ néh pané ngan Yésus, ka’ ha’ néh, Kineu’ ke’, bé’ ke’ keloo’ bara’ ineu’-ineu’ mipa ha’ réh tong jalan réh maneu’ ke’ nah, ha’ néh. 63 Bang Yésus mokoo’ kelem awah, bé’ Iah pané ineu’-ineu’ péh. Jah koléé’ kepéh Imam éh pengeja’au kekat imam nah neteng éh, ha’ néh, Dalem ngaran Allah éh murip, akeu’ nyohoo’ ke’ bara’ mu’un hun ko’ Kristus, Anak Allah, ha’ néh. 64 Ha’ Yésus mipa éh, Kenat néh éh. Bang inah Akeu’ bara’ ngan kekat ka’ah béé, jin la’o iteu’ ka’ah pu’un na’at Anak Kelunan mokoo’ saa’ na’au’ Allah éh Ja’au Penyukat ngan na’at éh kepéh hun néh tuai lem avun jin seruga, ha’ néh. 65 Merek mu’un Imam éh pengeja’au kekat imam nah menéng ha’ néh pané kenat, pelapah iah mejéé’ pakai néh, ha’ néh Iah, pu’un pesalut Allah, bé’ tiken ke’ lu’ menéng ha’ kelunan éh jah kepéh bara’ tong kesa’at néh, uleu’ tengéé’ péh lepah menéng kekat ha’ néh éh sa’at inah. 66 Kineu’ éh, sala’ éh, kineu’, teneng éh. Boh irah bara’, Adang néh sala’ mu’un, ngukum éh matai de’ ke’, ha’ réh. 67 La’ah irah nyula’ Yésus ngan mipok éh, irah éh tepap éh pané ka’, 68 O Kristus, jian ke’ bara’ séé’ éh mipok ke’ nah, ha’ réh peja’ éh. 69 La’ah Péterus pu’un mokoo’ keto tong lamin réh. Tuai jah redo kelunan éh sohoo’ Kayapas éh Imam éh pengeja’au kekat imam nah, ka’ ha’ redo inah ngan Péterus, ka’au’ péh pu’un kivu Yésus éh kelunan jin Galilia rai de’, ha’ néh. 70 Boh Péterus ngaken, ha’ néh, Bé’ akeu’ nesen éh kunah ko’ nah, ha’ néh. 71 Péterus tioo piso jin réh tai mokoo’ tong awaa’. Tuai jah redo kepéh éh bara’ Péterus nah ngan irah lakei’ éh mokoo’ sinah, ka’ ha’ néh, Adang lakei’ inah pu’un pemung ngan Yésus éh jin Nasaret rai, ha’ néh. 72 Jah koléé’ kepéh Péterus ngaken bara’ bé’ éh kenat. Ka’ ha’ néh kepéh, Akeu’ bara’ mu’un, bé’ akeu’ jam lakei’ inah, ha’ néh. 73 Bé’ lebéé’ la’o inah irah lakei’ éh nekedéng sinah bara’ ngan Péterus, Adang ka’au’ pu’un pemung ngan réh irai, ha’ ané ko’ pekua’ ha’ irah jin Galilia, inah améé’ jam ka’au’ pu’un pemung ngan néh, ha’ réh. 74 Boh Péterus pané ngan pesupa, ka’ ha’ néh, Hun ké’ kenyo jian Allah ngukum ku’, bé’ mu’un akeu’ jam kelunan inah, ha’ néh. Pelapah pu’un iap ngelangéé’, 75 boh Péterus seruh kepéh tong ha’ Yésus ngan néh rai, Bé’ jak iap sakui ngelangéé’, pu’un ke’ ngaken teleu’ koléé’ bara’ ke’ bé’ jam Akeu’, ha’ néh. Pelapah Péterus musit jin sinah ngan mangaa’ mu’un-mu’un.

27

1 La’ah bé’ jak dau peka rema, kekat pengeja’au imam ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi, biau-biau petipun ngan pakat tong jalan réh omok mematai Yésus. 2 Pu’un réh ngejeret Yésus palaa’ latai ngan mihin éh ke’ réh mena’ éh ngan Pilatus éh pengeja’au réh tong tana’ inah. 3 La’ah Yudas, kelunan éh memalo Yésus nah, hun néh jam irah pu’un ngukum Yésus matai, pekawaa’ kenin néh, inah iah mihin rigit pirek éh teleu’ poloo’ nah éh nena’ irah pengeja’au imam ngan pengeja’au kelunan Yahudi. 4 Ka’ ha’ néh, Ja’au mu’un sala’ ké’ uban ké’ memalo kelunan inah ke’ néh kenukum keh matai, bé’ iah pu’un maneu’ ineu’-ineu’ kesa’at, ha’ néh. Ha’ réh mipa éh, inah Sala’ koo’ ke’, bé’ améé’ seruh tong inah, ha’ réh. 5 Boh Yudas bet kekat rigit inah tong jalan réh modoo’ rigit tong Umaa’ Allah ke’ néh tai ngelabak batok néh ke’ néh mematai usah néh tengéé’. 6 Boh irah pengeja’au imam alaa’ rigit inah ngan bara’, ka’ ha’ réh, Rigit iteu’ belih dahaa’ jah kelunan, Surat Musa éh kenivu lu’ bé’ éh kejeraa’ lu’ alaa’ éh tong Umaa’ Allah, ha’ réh. 7 La’o réh pané seruh kineu’ jalan réh pakai rigit inah, tai réh melih tana’ palaa’ rigit inah, tana’ ngaran néh, Tana’ Kuren tana’, irah melih tana’ inah dokoo’ réh nanem patai kelunan éh tengéé’ pohoo’ jin pohoo’ Yahudi. 8 Avéé’ dau iteu’ kelunan mateng ngaran tana’ inah, Tana’ Dahaa’. 9 Neu’ réh maneu’ kenat inah éh pesukup ha’ éh benara’ nabi Yéremia, ka’ ha’ néh, Pu’un réh alaa’ rigit pirek teleu’ poloo’ éh rigit palaa’ irah Israel melih Yésus, 10 ngan pu’un réh pakai rigit inah melih tana’ kelunan éh suai kuren tana’, pekua’ éh sohoo’ Tuhan ngan ké’, ha’ Yéremia. 11 La’ah hun Yésus nekedéng tong jumen Pilatus nah, ka’ ha’ néh neteng Yésus, Kineu’ ke’, ka’au’ Raja’ pohoo’ Yahudi, ha’ néh. Ha’ Yésus mipa éh, Kenat néh’ éh, ha’ néh. 12 Bang bé’ Yésus pané bara’ ineu’-ineu’ mipa ha’ irah pengeja’au imam, kenat péh tong ha’ irah pengeja’au kelunan Yahudi éh pesala’ éh nah. 13 Boh Pilatus bara’ ngan néh, ha’ néh, Kineu’ ke’, bé’ ke’ menéng kekat ha’ réh pané maneu’ ke’ nah, ha’ néh. 14 Bang bé’ Yésus pané bara’ ineu’-ineu’ péh, béé kenin Pilatus. 15 La’ah siget-siget ta’un tovoo’ irah Yahudi maneu’ Dau Ja’au Paska, malai pengeja’au peritah ngelepu jah kelunan jin lamin tutup, séé’-séé’ awah éh keneloo’ réh. 16 La’ah pu’un jah kelunan tong lamin tutup ngaran néh Barabas, kekat kelunan jam kelunan inah sa’at mu’un. 17 Hun kelunan pinaa’ petipun, boh Pilatus neteng réh, séé’ éh ké’ ngelepu kunah ka’ah? Kineu’, Barabas nah, kineu’, Yésus Kristus, séé’ éh keneloo’ keh, ha’ néh. 18 Kejam néh irah mena’ Yésus ngan néh uban réh sakit kenin. 19 La’ah tovoo’ Pilatus mokoo’ tong lamin besara’, pu’un redo néh maneu’ surat bara’ ngan néh, Mai ke’ maneu’ ineu’-ineu’ tong kelunan inah, bé’ pu’un sala’ néh, malem rai keta mu’un-mu’un ku’ neu’ nyupin ké’ tong néh, ha’ néh. 20 Bang irah pengeja’au imam ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi, petena’ irah pinaa’ nah nyohoo’ Pilatus ngelepu Barabas ngan mematai Yésus nah. 21 Bang ha’ lakei’ ja’au Pilatus nah neteng réh, séé’ jin belah rawah éh keneloo’ keh pelepu, ha’ néh. Barabas, ha’ réh. 22 Ha’ Pilatus kepéh, Hun ké’ ngelepu Barabas, kineu’ penganeu’ ké’ Yésus éh nateng réh Kristus nah, ha’ néh. Ha’ irah pinaa’ mipa éh, Nyalib éh tong kayeu’ salib, ha’ réh. 23 Ha’ Pilatus kepéh, Bang ineu’ kesa’at néh, ha’ néh. Irah tioo ngeradau, ja’au ha’, Nyalib éh tong salib, ha’ réh. 24 Hun Pilatus jam kenin réh kenat, medai éh pané kepéh dai réh betéé’ kenin ngan pekayau. Laa’ néh baa’ ke’ néh pohéé’ ojoo’ néh tong jumen réh béé, ka’ ha’ néh, Bé’ éh akeu’ tagong ukum néh iteu’, ka’ah éh tagong éh, ha’ néh. 25 Ha’ irah pinaa’ nah mipa ha’ néh, Hun mé’ sala’ ngukum éh, jian ukum inah teneng tong améé’ ngan tong anak mé’, ha’ réh. 26 Boh Pilatus ngelepu Barabas ngan nyohoo’ kelunan mipok Yésus ngan mena’ éh ngan réh ke’ réh nyalib éh tong kayeu’ salib. 27 La’ah irah seradu mihin Yésus tai tong lamin Pilatus, ngan kelunan pinaa’ tai tutuh néh. 28 Irah seradu mega’ pakai Yésus ngan pekerayung éh palaa’ kerayung éh bala rep-rep. 29 La’ah irah ngeleleng inan suha’ ke’ réh pepekah éh tong ulun néh, ngan irah mena’ sekot tong ojoo’ néh saa’ na’au’, boh réh ngejekuu’ lep réh tong jumen néh ke’ réh peja’ éh, Tabi’ raja’ kelunan Yahudi, ha’ réh peja’ éh. 30 Boh réh nyula’ éh, ngan alaa’ sekot nah ke’ réh mipok éh tong ulun néh. 31 La’o réh peja’ éh, irah mega’ kerayung néh bala rep-rep nah ke’ réh mena’ pakai nah ke’ ngan néh, ngan irah mihin éh musit tai retek réh nyalib éh tong kayeu’ salib. 32 Tovoo’ réh lakau nah, inah irah selalang ngan jah Lakei’ jin tana’ Kirene, ngaran néh Simon, inah irah nyohoo’ éh nyu’un kayeu’ salib Yésus nah. 33 Avéé’ réh tong retek tana’ éh ngaran néh Golgota, éh sin néh, Retek Tulang Ulun. 34 La’ah irah mena’ baa’ agun éh pekulup ngan tawan éh petuh ngan néh, bang hun Yésus mesep éh si’ik awah, bé’ Iah keloo’ mesep éh kepéh. 35 La’ah irah seradu Rum nyalib éh tong kayeu’ salib, ngan irah petulat pakai Yésus belah irah ke’, inah irah nyunga’ lubun ke’ réh omok jam séé’ omok alaa’ éh. 36 La’o inah mokoo’ réh mavaa’ Yésus nah. 37 Tong saa’ bau ulun Yésus, irah memaku’ surat ha’ réh pesala’ Yésus nah, ka’ ha’ surat inah, Iteu’ néh Yésus, Raja’ kelunan Yahudi, ha’ surat inah. 38 Boh réh alaa’ duah usah kelunan éh maneu’ sa’at ke’ réh memaku’ roh tong salib pemung ngan Yésus, jah saa’ kabéng néh, jah saa’ na’au’ néh. 39 Kelunan pinaa’ éh lapah sinah gilei’ réh na’at éh barei’ réh pika éh, bang bé’ réh pika éh, bang réh peja’ éh, 40 ka’ ha’ réh, Pu’un ke’ bara’ ke’ juk mikah Umaa’ Allah rai ngan petekedéng éh kepéh lem teleu’ dau awah. Hun ko’ Anak Tuhan mu’un, jian ke’ purip usah ko’ ngan tuhun jin kayeu’ salib nah, ha’ réh. 41 Barei’ inah kepéh ha’ irah pengeja’au imam ngan ha’ irah guru éh nebaraa’ tong sohoo’ lem Surat Musa, ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi peja’ éh. 42 Ka’ ha’ réh, Pu’un iah purip irah éh jah rai de’ bang bé’ iah omok purip usah néh tengéé’. Kineu’, iah éh raja’ pohoo’ Israel kei? Hun néh tuhun jin kayeu’ salib nah boh mé’ omok ngelan éh. 43 Pu’un iah bara’ iah ngelan tong Allah ngan iah éh Anak Allah, hun néh kenat mu’un, jian tam mena na’at Allah purip éh, ha’ réh. 44 Avéé’ rawah éh senalib réh pemung ngan Yésus nah pané kenat peja’ éh. 45 La’ah tovoo’ dau pejek pelapah merem barei’ lepok merem rai pah tipo tana’, bé’ pu’un ada maten dau avéé’ dau kuba’. 46 Hun dau kuba’ nah, Yésus pané ngan ja’au ha’, ka’ ha’ néh, Eli, Eli, lama sabakhtani, ha’ néh. Sin tong ha’ néh kenat, O Allah Ké’, Allah Ké’, kineu’ Ke’ bet Akeu’, ha’ néh. 47 Jelua’ irah kelunan éh pu’un sinah éh menéng ha’ néh kenat boh réh bara’, Eii, inah iah tebai Elia, ha’ réh. 48 Pelapah jah usah alaa’ lamut ke’ néh maneu’ éh lem baa’ agun ngan maneu’ éh tong tapak kayeu’ ke’ néh nyohoo’ Yésus météé’ éh. 49 Bang ha’ irah éh jah nah pané ngan néh, Mokoo’ jak tam, barang Elia juk tuai alaa’ éh jin salib da’, ha’ réh. 50 La’ah ngeradau Yésus kepéh, ja’au ha’ néh, tioo laset néh béé. 51 Livah éh neu’ réh tapé tong Umaa’ Allah, pelapah pejéé’ kua’ ke ja’au, jin bau pah avéé’ ra’. La’ah pu’un tegen tana’ avéé’ bateu’ ja’au bila’, 52 pinaa’ tanem kelunan matai pu’un pukap, ngan pinaa’ kelunan éh anah Tuhan éh lepah matai, pu’un betéé’ murip kepéh. 53 Betéé’ réh jin patai réh, ngan la’o Yésus betéé’ murip kepéh, irah éh lepah murip nah lakau tai leboo’ Yérusalem, sinah réh ta’an kelunan pinaa’. 54 La’ah pengeja’au seradu ngan irah seradu éh mavaa’ Yésus, hun réh jam tegen tana’ ngan bateu’ ja’au bila’ ngan kekat éh jah nah, medai mu’un-mu’un réh. Ka’ ha’ réh, Adang néh Anak Allah mu’un, ha’ réh. 55 La’ah pu’un kuraa’ redo sinah éh na’at éh jin juu’ si’ik, inah éh irah redo éh kivu Yésus jin Galilia ngan éh nolong éh lepah nah. 56 Pemung ngan irah redo inah pu’un Meriam Magdalena, ngan Meriam éh tinen Yakub ngan Yusup, ngan tinen rawah lakei’ éh anak Sabedeus. 57 La’ah avéé’ dau tahup tuai jah kelunan éh kaya’ jin leboo’ Arimatia, ngaran néh Yusup. Iah péh jah bakéh Yésus nah. 58 Tai éh tavin Pilatus ke’ néh menyat éh kejeraa’ éh alaa’ patai Yésus. Boh Pilatus nyohoo’ irah seradu mena’ patai Yésus ngan néh. 59 La’o Yusup alaa’ patai nah iah mutup éh lem livah kapan éh maréng, 60 ngan iah modoo’ éh lem luvang tanem bateu’, éh luvang tanem inah neu’ néh ke’ réh juk modoo’ patai nah ke’ lem néh. La’o inah iah ngeluvit jah bateu’ ja’au matep ubaa’ luvang inah boh éh lakau. 61 La’ah Meriam Magdalena ngan Meriam éh jah nah mokoo’ sinah na’at tanem inah. 62 Jah dau la’o inah, éh tong dau posot, irah pengeja’au imam ngan irah Parisi tavin Pilatus ke’ réh bara’ ngan néh, 63 ka’ ha’ réh, O lakei’ ja’au, tesen mé’ tong ha’ lakei’ éh kenyo nah hun néh murip keto rai de’, ka’ ha’ néh, La’o teleu’ dau Allah juk purip ku’ kepéh, ha’ néh, ha’ réh ngan Pilatus. 64 Ha’ réh kepéh, Uban néh kenat jian ke’ nyohoo’ kelunan mavaa’ tanem nah jian-jian avéé’ teleu’ dau, dai irah bakéh néh tai alaa’ patai néh ngan bara’ ngan irah pinaa’, Allah éh pebetéé’ éh jin patai néh. Hun réh pané kenat kenyo, pelapah sa’at éh jin kesa’at néh éh bu’un nah, ha’ réh. 65 Ha’ Pilatus mipa ha’ réh, Hun keh juk alaa’ seradu mavaa’ éh, keh alaa’ éh ngan maneu’ éh reken mu’un ke’ kelunan bé’ omok alaa’ patai néh, ha’ néh. 66 Tai réh maneu’ tada’ tong bateu’ éh palaa’ réh nutup ubaa’ luvang nah ngan nyohoo’ irah seradu nah mavaa’ éh mu’un-mu’un.

28

1 Tong dau migu teka rema, tai Meriam Magdalena ngan Meriam éh jah nah ke’ roh na’at tanem Yésus nah. 2 Beleka’, ja’au tegen tana’, jah meliket Tuhan tuai jin seruga ngan mega’ bateu’ jin ubaa’ luvang tanem nah ngan iah menyun tong néh. 3 Layan meliket nah barei’ kela’ap ngan pakai néh mebéng mu’un barei’ avun éh mebéng mu’un. 4 Irah seradu éh mavaa’ tanem nah riet réh medai, kuba’ réh barei’ kelunan matai. 5 La’ah meliket nah pané ngan rawah redo inah, ka’ ha’ néh, Mai koh medai, kawah pitah Yésus éh penatai réh tong kayeu’ salib rai, 6 bang bé’ éh pu’un siteu’ hun iteu’, betéé’ tenéh éh, barei’ ha’ néh ngan keh lepah nah. Tuai koh na’at jalan réh modoo’ patai néh rai. 7 Rigah koh tai ngan irah bakéh néh ngan bara’ ngan réh, Allah lepah pebetéé’ éh jin patai néh, ngan hun iteu’ pu’un éh lakau saa’ tenah keh tai tana’ Galilia, sinah keh omok temeu’ ngan néh. Mai koh ngelepan ha’ ké’ nah da’, ha’ meliket nah ngan rawah redo inah. 8 Biau mu’un rawah lakau, pu’un kemedai roh, bang ja’au mu’un kemurung roh, nekedeu’ roh ke’ roh bara’ rengah inah ngan bakéh roh. 9 Lem roh lakau nah, beleka’, Yésus temeu’ ngan roh, ka’ ha’ néh, Pawah kenin koh, ha’ néh. Tai roh tavin éh ke’ roh ngamit gem néh ngan seva’ éh. 10 Ha’ Yésus ngan roh, Mai koh medai, jian koh tai nyohoo’ kekat padéé’ ké’ tai tana’ Galilia, sinah réh omok temeu’ ngan ké’ kepéh, ha’ néh. 11 La’ah tovoo’ rawah redo inah lakau nah, jelua’ irah seradu éh mavaa’ tanem Yésus nah moléé’ réh tai leboo’ kepéh ke’ réh bara’ ngan irah pengeja’au imam tong kekat éh lepah pu’un nah. 12 Irah pengeja’au imam nah tioo petipun ngan irah pengeja’au kelunan Yahudi ke’ réh pitah jalan. Inah irah mena’ rigit pinaa’ ngan irah seradu nah ngan bara’ ka’ ngan réh, 13 Tong Yésus nah jian keh bara’ irah bakéh néh tuai sioo’ merem lem keh pegen alaa’ patai néh. 14 Hun lakei’ ja’au Gabenor jam ha’ keh nah, omok mé’ pané ngan néh ke’ néh seruh éh pu’un kenat mu’un, mai keh medai, bé’ iah ngukum keh, ha’ réh. 15 Irah seradu alaa’ rigit inah ngan bara’ kenat ngan séé’-séé’ éh neteng réh. Avéé’ dau iteu’ péh kenat ha’ irah Yahudi. 16 La’ah tai irah bakéh Yésus éh jah poloo’ jah usah nah tong tokong tong tana’ Galilia éh sohoo’ Yésus ngan réh lepah nah. 17 Hun réh na’at Yésus nah, pu’un réh seva’ éh, bang jelua’ réh kurang ngelan. 18 Tuai Yésus déhéé’ réh ke’ néh bara’ ka’, Tamen Ké’ pu’un mena’ penyukat ngan Ké’, kenat péh tong seruga, kenat péh tong tana’ iteu’. 19 Jian keh tai tavin kekat arong kelunan pah tipo tana’. Ngan keh maneu’ réh bakéh ké’. Jian keh ngebatis réh dalem ngaran Tamen ngan Anak ngan Sahéé’ Ni’ai. 20 Jian keh nebaraa’ réh kivu kekat sohoo’ Ké’ ngan keh. Nesen keh, Adang Akeu’ ngelayau pu’un ngan keh pah avéé’ ga’ tana’ ha’ Néh.