LUKE

LUKE

¹ Tùnamasen Theophilus! Tukkan kon uya tùnùttu kon menukasak man màlà yamùk iwekkupù màlà teppù lùppù wekkussak kùklottau’nokon pàk. ² Sàlà yamùk yennài nan nùssan iwepyattà motapai molopai Kaatù Maimu yekamannan nekamappù kasa lùppù yekamasak nai’nùk ina pàk màlà menukasak tok uya man. ³ Màlàpàk tùnamasen Theophilus, tamù’nawàlà sàlà yamùk pàk usenupasak wakù pe kulu iwepyattà motapai pàk, iwekkussak lùppù yawàlà wakù pe ikasa imenuka pàk usenumenkasak man. ⁴ Sàlà kupù uya sàlà, ailon ittu pa màlà yamùk eyenupappù lùssan pàk. ⁵ Herod wechi Judea po kin pe yattai, molo iwechippù màlà paatele, Zechariah itesek Abijah yamùk tonpa. Inoppù Elizabeth wechippù màlà Aaron pa pe nàlà. ⁶ Asaklàma tok wemapùppù màlà wakù pe Kaatù yenu yau, molopai tok uya tamù’nawàlà Itepulu uya enupantok kupùppù màlà. Molopai ànù’là uselupatok àli pe tok pàk woton pùla iwechippù. ⁷ Tùse imunkà pùla tok wechippù màlà masapùla Elizabeth uya mule yepolo pùla iwechi pàk, kokko pe iwechippù molopai Zechariah wechippù nàlà amoko pe. ⁸ Tewin wei yattai Zechariah wechippù màlà tùwotokoyi kupù pàk Kaatù yùwùk tau, tùwotokoyi kuttok ya yattai pe iwechippù màlà tùtonpa yamùk pokonpe. ⁹ Paatele yamùk yeselu yawàlà yanùnsak wechippù màlà, Itepulu yùwùk tak appoi’nan pottàse iità toppe. Màlàpàk iitàppù màlà, tukkan kon kappon yamùk wàpùlemappù màlà polopo appoi’nan pottàtok yattai pe iwechi yau. ¹¹ Màlà yattai Kaatù inchelùyi, usenpoikappù màlà ipyak, satik pe kamik pen appoi’nan pottà patassek latoi winà. ¹² Yensak tùuya yau Zechariah utaimelunpasak wechippù molopai iichenalippappù kulu. ¹³ Tùse Inchelù uya, “Kesenalippai, Zechariah! Kaatù uya àwàpùlema yetasak man molopai ànoppù Elizabeth wentu màlà walawok pe. Mesettàik John pe,” teppù ipàk. ¹⁴ “Autauchinpa kulu màlà molopai tukkan kon utauchinpa màlà mule wentusak yau. ¹⁵ Masapùla eke pe iwechi màlà Itepulu yenu yau. Wain wapùla tùulon nà meluntà tinchisen inchitak. Iwentu motapai Wakù Akkwalù ke iwanùssak wechi màlà. ¹⁶ Tukkan kon kappon yamùk Israel payan mùnappo ya màlà Itepulu tok Kaatùyi piyak. ¹⁷ Kaatù yekale yekamanài pe iità màlà iwapiya, meluntà pe molopai apàikkek pe Kaatù Maimu yenpoikanài Elijah wechippù kasa. Papai yamùk molopai imunkà yamùk mùnappo ya màlà echipyak. Kaatù Maimu yawolon kon pen lattà ya màlà wakù iwalai pàk neken usenumenkantok yak. Itepulu ponalok kon kappon yamùk kupù ya màlà tok wekoneka toppe iponalok pe,” teppù ya. ¹⁸ Zechariah uya inchelù pàk, “Yà’là kasa ken uchi sàlà wechi wa ittu uya? Amoko pe nen wessaik, molopai unoppù nàlà kokko pe man,” teppù. ¹⁹ “Iulà mùkkàlà Gabriel,” tukaik inchelù uya imaimu yeikuppù. “Kaatù yemlotopo tùwessen iulà, uyeunossak ya sàlà eyelupase, sàlà wakù itekale yekamase àpàk. ²⁰ Tùse unekama pàk ailon tesak auya pùla man, màlà tùwekkupù woton iweyu yattai pàk. Wa iwechi pàk, euselupa pen màlà, sàlà àpàk tekamapàssai’nùk wekkukkapù ponalà,” teppù ya. ²¹ Màlà yattai kappon yamùk wechippù màlà Zechariah màmuku pàk. Tok usenumenkappù, “Yà’là pe lùssa’ uchi iwechi pàk tachin pe kulu Kaatù yùwùk tau nai ko?” tukaik. ²² Tùwepakkasak yau imaimu pùla iwechippù. Màlàpàk Kaatù yùwùk tau we’neppà’nàtok walai yeneppù ya pe tok uya ittuppù. Molopai tùuselupa pùla iwechi pàk, ittutok tok uya ipàkàlà woton kupùppù ya màlà temyatù ke. ²³ Tùwe’wotokomatok Kaatù yùwùk tau weyu wenukassak yau, Zechariah wemeikuppù màlà. ²⁴ Màlà tùpo inoppù Elizabeth wenappù monok pe, molopai tùwùk nàmàppù ya pen màlà mùyak etoiken kaichalà kapùi. ²⁵ “Itepulu uya sàlà kussak man uponalok pe. Wekkuli’matok kappon yamùk yemlotopo mokkappù ya man uwinàpai,” teppù Elizabeth uya. ²⁶ 6 pe kapùi Elizabeth wechi monok pe yattai Kaatù uya inchelù Gabriel, yeunokoppù pata Galilee pon Nazareth pona. ²⁷ Kàyik ittunàippù pen ema’non Mary itesek, Joseph itesek kàyik Kin David pa pokonpe tùwemali’ma woton piyak. ²⁸ Inchelù uyàpùppù màlà ipyak molopai, “Talà na’ messan? Àmàlà mùkkàlà wakù yepoyai’nùk Kaatù winàpai molopai Itepulu apyau man!” teppù ya. ²⁹ Mary usenumenkappù kulu màlà inchelù nekama pàk, “Yà’là te ya là lùssa’ uchi màlà ko?” tukaik. ³⁰ Inchelù uya ipàk, “Kettalipai Mary, masapùla Kaatù uya wakù pe tùwettok yenpoikasak man àpàk. ³¹ Monok pe ewena màlà molopai walawok pe ewentu màlà, yesettà auya màlà Jesus pe. ³² Eke pe iwechi màlà molopai, ‘Eke Kaatù Mumu,’ tukaik yesatù màlà. Itepulu Kaatù uya màlà kin pe ikupù, itamo David wechippù kasa. ³³ Molopai Jacob payan yesak pe iwechi màlà tàwàlàlà. Itepulu pe iwettok wenukapù pen màlà!” teppù. ³⁴ Mary uya inchelù pàk, “Yà’là kasa ken uchi sàlà wechi wa? Kàyik ittunàippù pen nen iulà,” teppù. ³⁵ Inchelù uya yeikuppù, “Wakù Akkwalù uyàpù màlà àpona molopai eke Kaatù yapàikketù uya màlà awaputtà. Màlàpàk pùsàlà wakù mule yesatù màlà Kaatù Mumu tukaik,” teppù ya. ³⁶ “Àtonpa nàlà Elizabeth tùwentusen pen tetok uya mule yepolo màlà kokko pe lànen echii’ma, sàlà màlà 6 pe iku’nài kapùi. ³⁷ Masapùla yà’làlà Kaatù nùkupù pen woton pùla iwechi màlà,” teppù inchelù uya. ³⁸ “Itepulu yapyoto iulà, tàwàichi nekkupùi upàk mekamapàssai’nùk kasa,” teppù Mary uya. Molopai inchelù uya inàmàppù. ³⁹ Màlà ye’mappùtak Mary wessalattàppù molopai tùusemittàpaik iitàppù wùk kùlottawon pata Judea yak. ⁴⁰ Iitàppù Zechariah yùwùk tak molopai, “Talà na’ messan?” teppù ya Elizabeth pàk. ⁴¹ Wate Mary uya yeta Elizabeth uya yattai, imle welaikappù ilotta yau. Molopai Elizabeth wanùpùppù Wakù Akkwalù ke. ⁴² Molopai iichelupappù eke pe, “Ipùlemasak àmàlà nossan yamùk kùlottau! Ipùlemasak mùkkàlà mule ewentutok woton ike! ⁴³ Yà’là pe kulu sa’ uchi iwechi pàk sàlà eke wekkuppù uwinàkàik ko, Uyepulu yan uya ukaklanpasak lù? ⁴⁴ Masapùla asse’ne amaimu yeta uya yau, mule ulotta yau nai’nùk utauchinpa nelaikai. ⁴⁵ Tùutauchinpasen mùkkàlà ailon tawon Itepulu yekale wekkupù ailon pe pàk,” tukaik. ⁴⁶ Mary uya, “Itepulu yapulàyan uyakkwalù,” teppù. ⁴⁷ “Uyakkwalù nùtauchinpayan Kaatù upùikattànài yau. ⁴⁸ Entuppa’no sa’ne tapyoto ittusak ya pàk! Molopai sàlà motapai tamù’nawolon kon kappon yamùk uya uyesatù màlà, ‘Ipùlemasak,’ tukaik. ⁴⁹ Masapùla apàikkek Kaatù uya eke ton kussak uponalok pe pàk. Itesek màlà wakù esukenan. ⁵⁰ Tùusentuppasen mùkkàlà tamù’nawolon kon tùnamannan pàk, sàlà yattaino kon kappon yamùk molopai ewanawolok kon pàk. ⁵¹ Eke ton ku’nài mùkkàlà kamik pen temyatù ke, Molopai tùtonpa kon yentai tùwessan tùusenumenkatok kon yau ta’nù’nài mùkkàlà. ⁵² Eke ton kin yamùk nuttàppù ya tok yapon poi molopai entuppa’no kon yanùmùppù ya. ⁵³ Iwan ton yewetùppù ya wakù ton ke molopai tukkan itemamin ton yeunokoppù ya itemyawon pùla. ⁵⁴ Tapyoto Israel pùikattàsak ya man, tùusentuppaik tùwettok tùttuse. ⁵⁵ Molopai tùusentuppatok yenpoikatok tùuya Abraham pàk ittuppù ya, molopai tamù’nawolon kon ipayan yamùk pàk tàwàlàlà, Kùkàipùnù kon pàk wateppù tùuya kasa,” teppù ya. ⁵⁶ Mary uko’mamùppù Elizabeth piyau àsolùwau kapùi kaichalà, molopai nen uchi iwemeikuppù. ⁵⁷ Elizabeth wentutok yattai uyàpùppù màlà molopai iwentuppù walawok pe. ⁵⁸ Itonpa yamùk uya eke pe Itepulu Kaatù usentuppasak ipàk yekale yetappù, molopai tok utauchinpappù ipokonpe. ⁵⁹ Mule wechi 8 pe wei iwentu tùpo yau, tok uyàpùppù yattàse, Jew yamùk usattàtok yeselu yawàlà. Tok wechippù enesettàpai màlà Zechariah tukaik, ikàipùnù yesek yau. ⁶⁰ Tùse ichan uya, “Kane! Itesek wechi màlà John pe,” teppù. ⁶¹ “Tùse ànù’là àtonpa pùla man John itesek!” teppù tok uya ipàk. ⁶² Màlàyau yentok ipàkàlà ikàipùnù uya woton kupùppù tok uya yekamappo pe, ànùk pe walawok yesek wechi i’che iwechi. ⁶³ Zechariah uya imenukatok tùuya ipàk woton yennappù molopai imenukappù ya, “John màlà itesek,” tukaik. Tok usenumenkasak kulu wechippù màlà. ⁶⁴ Màlà yattai là Zechariah wepyattàppù tùuselupa pàk Kaatù yapulà pe. ⁶⁵ Tok tonpa yamùk usenalippappù kulu màlà, molopai sàlà yekale usetappù màlà wùk kùlottawolon pata Judea pon kon yawà. ⁶⁶ Tamù’nawolon kon sàlà yetannan nùssan usenumenkappù ipàk. Molopai tok usekamappopàtùppù, “Ànùk pe ken uchi pùsàlà mule wechi kupù màlà?” tukaik. Masapùla Itepulu meluntàlù wechippù yau. ⁶⁷ Ikàipùnù Zechariah wanùssak wechippù Wakù Akkwalù ke molopai Kaatù Maimu yenpoikappù ya. ⁶⁸ “Israel Kaatùyi Itepulu, yapulàpai’nokon man! Masapùla iyàssak man kappon yamùk tùponalok kon mokkase. ⁶⁹ Meluntà pùikattàn woton yeunossak ya man kùponalok kon pe, tapyoto David pa pe, ⁷⁰ wateppù tùuya kasa penalok kon wakù ton tùmaimu yenpoikannan winà. ⁷¹ Wepùikattàntok pe kùyeyaton kon winàpai, molopai tamù’nawolon kon kùyeya’nomannan meluntàlù winàpai. ⁷² Tùusentuppatok yenpoikase kùtamo kon pàk, molopai ‘Ikupù uya màlà,’ teppù tùuya tùttuse. ⁷³ Ailon ikupù tùuya tetok tùuya kùtamo kon Abraham pàk kupùppù ya. ⁷⁴ Kùyeyaton kon yemyapai kùmokka toppe tùuya. Molopai kùkupùppù kon ya tùusenalippaik pùla we’wotokoman toppe iponalok pe, ⁷⁵ esuken molopai ikasa we’nà toppe itemlotopo tàwàlàlà wema’nà yawàlà. ⁷⁶ Àmàlà umu, yesatù màlà Eke Tùnamasen Kaatù Maimu yenpoikanài tukaik, Itepulu wapiya àutà màlà ite’ma konekaik iponalok pe. ⁷⁷ Iponalok kon kappon yamùk pàk tok wepùikattàtok yekama auya màlà, tok makuyi pàk iichentuppatok winà. ⁷⁸ Masapùla Kaatù usentuppasak pàkànsau, wei ulenpansak wechi màlà kaupai kùponalok kon pe. ⁷⁹ Molopai iilenpantoppe ewalupàttau tùwemassan weyu pe. Molopai weli’nàtok yewalupàyi yau, kùtta kon yanài pe wakù pe echitonpa pe we’nàtok ye’matawà,” tukaik. ⁸⁰ Mule usemokkappù màlà molopai meluntà pe iwenappù takkwalù yau, iwemapùppù wontaik yau tùusenpoikatok Israel yamùk piyak weyu wessepolo ponalà.

¹ Màlà yattai Caesar Augustus uya tùmaimu yeunokoppù màlà tamù’nawolon kon wolù yawon kon uya tesek kon menuka toppe yà’là kaichalà là tùwechi kon ittu toppe. ² Wapiyalok esek yamùk menukatok wekkupùppù màlà Quirinius itesek wechi itepulu pe Syria po yattai. ³ Tamù’nawolon kon utàppù màlà tesek kon menukase tùpatassek kon yak. ⁴ Màlàpàk Joseph utàppù màlà Nazareth, Galilee pon poi Judea pona, pata Bethlehem pona, Kin David pata lùppù yak. Joseph utàppù màlà motak masapùla David pa pe tùwechi pàk. ⁵ Iitàppù màlà tesek menukase Mary, imali’ma pàk tùwekkupùppù lùppù pokonpe, molopai monok pe iwechippù màlà. ⁶ Molo Bethlehem po tok wechi tùse Mary wentutok yattai pe iwechippù. ⁷ Màlàyau wapiyalok walawok tùmle ke iwentuppù paaka yamùk yùwùk tau, masapùla tok patassek pùla iwechi pàk. Molopai iwontàppù ya kuyalikku pùkkù lùppù ke. Inonkappù ya paaka yamùk yeipa yen yak. ⁸ Molo kaalinilu yamùk mainanpannan tonpa yamùk wechippù, màlà pata pùkkù yau kaalinilu yamùk yene pàk tùwessan ewalupàttau. ⁹ Itepulu inchelùyi usenpoikappù màlà tok piyak molopai Itepulu yakkwayi ulenpamùppù tok woi. Tok wettalipasak kulu wechippù màlà. ¹⁰ Tùse inchelù uya tok pàk, “Kettalipatàu! Masapùla wakù Itekale nessak uya sàlà àponalok kon pe. Eke pe utauchinpantok nepù woton tamù’nawolon kon kappon yamùk piyak. ¹¹ Sàlàpe David pata po àpùikattànài’nokon wentusak man, mùkkàlà Itepulu! ¹² Sàlà uya yekama màlà àpàkù’nokon. Mule yepolo auya’nokon màlà iwontàsak kuyalikku pùkkù lùppù ke molopai aittoupe paaka yamùk yeipa yen yau,” teppù. ¹³ Asse’ne tukkan kon inchelù yamùk usenpoikappù màlà pùsàlà inchelù piyak tùuselenpai’ma’nokon Kaatù yapulà pe. ¹⁴ “Kaatù epùn pon, yapulàpai! Molopai yapulànnan kappon yamùk non pon kon ponalok pe wàlàkka’nàtok nechii!” tukaik. ¹⁵ Inchelù yamùk wennappoppù epùn pona patappù yau, kaalinilu yamùk mainanpannan uya tiyiwalà’nokon, “Utànpai’nokon Bethlehem pona, sàlà iwekkussak lùppù Itepulu nekamapàssai’nùk yense,” teppù. ¹⁶ Màlàyau tùusemittàpaik tok utàppù. Tok uya Mary molopai Joseph tawonnan yepoloppù. Mule yeneppù tok uya aittoupe paaka yamùk yeipa yen yau. ¹⁷ Yensak tùuya’nokon yau, kaalinilu yamùk mainanpannan uya, mule yekale inchelù nekamappù tùpàkù’nokon yekamappù tamù’nawolon kon pàk. ¹⁸ Molopai mùkyamlo yetannan nùssan usenumenkappù kulu màlà tok nekamappù pàk. ¹⁹ Tùse Mary uya sàlà yamùk kupùppù tewan yau, molopai iichenumenkappù kulu ipàk eke pe. ²⁰ Kaalinilu yamùk mainanpannan wennappoppù màlà Kaatù yapulà pe eke pe, tamù’nawolon tùnetappù kon molopai tùneneppù kon pàk. Inchelù uya yekamappù kasa kulu iwechippù màlà. ²¹ 8 pe wei tùpo Jew yamùk usattàtok yawàlà yattàtok yattai pe iwechi yau, yesettàppù màlà Jesus tukaik, monok pe Mary wena wapiya inchelù uya ilepappù lùppù esek ke. ²² Joseph molopai Mary tawonnan wekolùkatok yattai uyàpùppù, Law Moses winàpaino yawàlà. Màlàpàk tok uya mule yalàppù màlà Jerusalem pona Itepulu Kaatù yemyak itùse. ²³ Sàlàichi màlà iwe’menukasak Kaatù Maimu yau lùppù, Itepulu winàpaino Law yau. “Tamù’nawàlà wapiyalok pe iwentusak lùppù walawok tùlù màlà Itepulu yemyak,” tawon. ²⁴ Tok utàppù nàlà màlà tùntùlù kon tùse, Itepulu winàpaino Law yawàlà, “Asa’là wakokkwa wapùla là asa’là wakokkwaimà yamùk,” tawonnan. ²⁵ Màlà yattai molo kàyik wechippù tùwemassen Jerusalem po, Simeon itesek. Mùkkàlà wechippù màlà wakù pe molopai Kaatù namanài pe, molopai Israel wepùikattà màmuku pàk iwechippù. Wakù Akkwalù wechippù màlà ipyau. ²⁶ Wakù Akkwalù uya yeunoko tùuya tetok Itepulu uya, Christ yene ya ponalà tùweli’che pùla iwettok yenpoikappù màlà. ²⁷ Wakù Akkwalù uya Simeon yalàppù Kaatù yùwùk tak. Mule Jesus nessak ichan yamùk uya Kaatù yùwùk tak, Law wettok ikupù i’che kusse yau. ²⁸ Simeon uya mule yekkwatùppù tenak, molopai Kaatù yapulàppù ya. ²⁹ “Uyepulu, ‘Ikupù uya,’ teppù lùppù auya, kussak auya man, molopai tàwàichi ayapyoto nùtài wàlàkka’nàtok yau. ³⁰ Masapùla ewinàpaino wepùikattàntok yensak uyenu uya man, pùsàlà ànkonekappù tamù’nawolon kon yemlotopo. ³² Eye’ma yekamatok auya Jew yamùk pen pàk weyu. Molopai àponalok kon Israel yamùk pona apulàntok ne’nài,” teppù ya. ³³ Mule kàipùnù molopai ichan tawonnan usenumenkappù kulu màlà Simeon uselupa ipàk pàk. ³⁴ Simeon uya tok pùlemappù. Molopai ichan, Mary pàk, “Pùsàlà mule yanùnsak Kaatù uya màlà, tukkan kon Israel pon kon wuttà toppe, tùulon kon wenuttoppe, molopai yentok ipàkàlà pe iwinàkàik usàulàman toppe, ³⁵ tukkan kon yewan usenumenkatok yenpoika toppe ya. Molopai usewankono’mantok yàkek kasupala walai uya eyewan yassokka màlà,” teppù ya. ³⁶ Molo nossan, Kaatù Maimu yenpoikanài wechippù màlà Anna itesek, Phanuel yenchi, Asher kok. Kokko pe kulu iwechippù màlà, tùtayappù ke iwechippù màlà 7 pe neken kili’chimo’chi. ³⁷ Tùtayappù welikù tùpo iiko’mamùppù tachin pe, 84 pe ikili’chimo’chiyi wechippù. Kaatù yùwùk nàmàppù ya pen, wei kaichalà, ewalupàttawà, tùwàpùlema pàk iwechippù tùuta’lettàik pùla. ³⁸ Màlà yattai làma iwelepamùppù màlà tok piyak, tenki teppù ya Kaatù pàk, molopai iichelupappù mule pàk Jerusalem wemokkatok màmuku pàk tùwessan yelupappù ya. ³⁹ Tamù’nawolon Itepulu winàpaino Law wettok ikupù i’che yenuka’nùssak tùuya’nokon yau, tok wennappoppù Galilee pon, tùpata kon Nazareth pona. ⁴⁰ Mule usemokkappù, meluntà pe iwenappù. Pukkek pe tùwettok ke iwanùssak wechippù, molopai Kaatù wettok wakù pe wechippù ipo. ⁴¹ Kili’chimo’chi kaichalà Jesus yan yamùk utàpàtùppù màlà Jerusalem pona Entaka’nàppà yattai Uta’lettàntok yense. ⁴² 12 pe ikili’chimo’chiyi Jesus wechi yattai tok utàppù uta’lettàntok yense tùwessek kon kasa là. ⁴³ Uta’lettàntok weyu wenukassak yau tok wemeiku tùse, Jesus wà’nàmàppù Jerusalem po. Ichan yamùk uya iwà’nàmàppù ittuppù pen màlà. ⁴⁴ Tukkan kon kappon yamùk kùlottau iwechi pe tok uya yekamappù. Màlàpàk tok utàppù tewin wei ipla, màlà tùpo nen uchi tok uya iwappù, tùtonpa kon yamùk molopai tùwechiyakonnon yamùk kùlottau. ⁴⁵ Tok uya yepolo pùla iwechippù. Màlàpàk tok wennappoppù màlà iwase Jerusalem pona. ⁴⁶ Àsolùwau wei tùpo tok uya Jesus yepoloppù Kaatù yùwùk tau, chichiu pe enupannan pokonpe, tok yeta pàk molopai tok yekamappopàtù pàk. ⁴⁷ Tamù’nawolon kon yetannan usenumenkappù kulu màlà ittu ya pàk molopai ikasa mayin yeippàtù ya pàk. ⁴⁸ Ichan yamùk usenumenkappù màlà yensak tùuya’nokon yau. Màlàyau ichan uya, “Umle, yà’là peichi iwechi pàk sàlà kussak auya màlà ina winàkàik? Àkàipùnù molopai iulà tawonnan nùtaimelunpatai eyiwa pàk,” teppù ipàk. ⁴⁹ Tok maimu yeikuppù ya, “Yà’là pe ken iwechi pàk kiyiwayatàu? Ukàipùnù yùwùk tau ken na’ wettok ittu auya’nokon pùla nai?” tukaik. ⁵⁰ Tùse tok uya watesak ya lùppù tùpàkù’nokon ittu pùla iwechippù. ⁵¹ Màlàyau Jesus wennappoppù tok ya’là Nazareth pona. Màlà motau tok maimu yawàlà iwechippù. Ichan uya tamù’nawàlà sàlà yamùk kupùppù tewan yau. ⁵² Màlàyau Jesus usemokkappù molopai pukkek pe iwenappù, Kaatù yewan yailà iwechippù, molopai kappon yamùk yewan yailà nàlà.

¹ 15 pe kili’chimo’chi iwechippù màlà Tiberius Caesar wechi itepulu pe yattai. Pontius Pilate wechippù Judea po kopùna pe. Herod wechippù Galilee yepulu pe, molopai yakon Philip wechippù Itturea molopai Trachonitis yawolon kon pata yepulu pe. Lysanias wechippù Abilene yepulu pe. ² Annas molopai Caiaphas wechippù Eke ton paatele yamùk yepulu pe. Màlà yattai Kaatù Maimu uyàpùppù Zachariah mumu John piyak wontaik yau. ³ John utàppù màlà tamù’nawàlà pata Jordan polon kon yawàlà. “Amakuyi kon winàpai elattàtàk Kaatù winàkàik, esenpataukatàk kon. Molopai Kaatù usentuppa màlà amakuyi kon pàk,” teppù ya. ⁴ Kaatù Maimu yenpoikanài Isaiah uya imenukasak tùkaletayi yau kasa, “Kappon nentaimeyan wontaik yau. ‘Itepulu ye’ma ikonekatàk kon iponalok pe. Tossalà asanta ikonekatàk kon! tukaik. ⁵ Tamù’nawàlà waitok yamùk yanùkkapàttàk kon. Tamù’nawàlà wùk inomonkapàttàk kon. Sekun sekun pan asanta itossalonokkapàttàk kon. Àli ton asanta ikonekatàk ekayu pe. ⁶ Molopai tamù’nawolon kon kappon yamùk uya Kaatù uya pùikattàntok yene màlà!’ ” ⁷ Tukkan kon kappon yamùk uyàpùppù màlà John piyak tenpataukatok kon pe ya. “Àkài yamùk! Ànùk ken Kaatù we’naikatok iyàpù winàkàik nai’nùk winàpai ewepe kon pa nekamatai?” teppù ya tok pàk. ⁸ “Amakuyi kon winàpai ewelattàsak kon yekamanài ikuttàk kon. Molopai, ‘Abraham mùkkàlà ina kàipùnù,’ kùkatàu eyiwalà’nokon. Yekama uya sàlà àpàkù’nokon, Kaatù uya màlà sà tàk yamùk yapai Abraham munkà koneka! ⁹ Wakka wekonekasak man yei pùlakun yamùk pàk yattà toppe tùuya. Tamù’nawàlà wakù pe tùwepetasan pen yattà màlà yenu’ma toppe apok yak iyattoppe,” tukaik. ¹⁰ Kappon yamùk uya yekamappoppù, “Yà’là kupù ken uchi ina uya?” tukaik. ¹¹ “Ànù’là asa’lon ipon uya màlà yakon tùlù ipon pùn yemyak, molopai ànù’là teipa kenan uya màlà iteipa pùn lepa,” tukaik yeikuppù ya. ¹² Pùlayatta pili’nài nan tonpa yamùk uyàpùppù nàlà esenpataukaik, molopai tok uya, “Enupanài, yà’là kupù nen ina uya?” tukaik yekamappoppù. ¹³ “Ipilittok auya’nokon yentai pùlayatta kippilittàu,” teppù ya tok pàk. ¹⁴ Soicha tonpa yamùk uya nàlà, “Yà’là kupù ken ina uya?” tukaik yekamappoppù. “Ànù’là winàpai pùlayatta kùsekkwattàu teka’nonkaik wapùla kasei pe tùwesse. Eye’matok pàk tenki kakkà,” teppù John uya. ¹⁵ Enpen kappon yamùk wechippù màlà màlàyau “Christ ken na’ pùsàlà?” tukaik tok usenumenkappù John pàk tewan kon yau. ¹⁶ Màlàpàk John uya tamù’nawàlà tok pàk, “Eyenpataukanài’nokon iulà tuna ke tùse mùkkàlà uyentaino nùyàssan. Wakù pe ma’le wessaik italumayippù pe sa’ne, ichappattuyi yewa yeukanài yek pe pùla. Mùkkàlà uya eyenpatauka kon màlà Wakù Akkwalù ke molopai apok ke. ¹⁷ Paali pippà lùppù yakolokatok ike itemyau man. Iwekonekasak man paali pantakase ipippà winàpai. Molopai ipilipù ya màlà kùyali yùwùk tak. Tùse ipippà pottà ya màlà tùusà’nùssen pen apok ke!” teppù. ¹⁸ Tukke tùpatalà’ne John uya kappon yamùk panamappù màlà, wakù itekale yekamappù ya tok pàk. ¹⁹ Tùse John uselupappù màlà Herod winàkàik, masapùla takon noppù Herodias pokonpe iwechi pàk, molopai nàlà tukke àli ton kussak ya pàk. ²⁰ Màlàyau Herod uya màlà yentak àli kupùppù, John tùtùse patiki’chi tak. ²¹ Tamù’nawàlà kappon yamùk usenpatauka yattai Jesus usenpataukappù nàlà. Jesus wàpùlema tùse kak utakkokappù màlà. ²² Molopai Wakù Akkwalù wuttàppù ipona wakokkwa kasa iichene, molopai mayin uyàpùppù epùn poi, “Àmàlà mùkkàlà Umu kulu. Uyewan yailon Uyauchinpanài,” tukaik. ²³ Tùwotokoyi piyattà tùuya yattai, Jesus wechippù màlà 30 yawàlà’ne ikili’chimo’chiyi. Heli mumu Joseph, mumu pe kappon yamùk uya yekamappù. ²⁴ Heli mùkkàlà Matthat mumu. Matthat mùkkàlà Levi mumu. Levi mùkkàlà Melchi mumu. Melchi mùkkàlà Jannai mumu. Jannai mùkkàlà Joseph mumu. ²⁵ Joseph mùkkàlà Mattathias mumu. Mattathias mùkkàlà Amos mumu. Amos mùkkàlà Nahum mumu. Nahum mùkkàlà Esli mumu. Esli mùkkàlà Naggai mumu. ²⁶ Naggai mùkkàlà Maath mumu. Maath mùkkàlà Mattathias mumu. Mattathias mùkkàlà Semein mumu. Semein mùkkàlà Josech mumu. Josech mùkkàlà Joda mumu. ²⁷ Joda mùkkàlà Joanan mumu. Joanan mùkkàlà Rhesa mumu. Rhesa mùkkàlà Zerubbabel mumu. Zerubbabel mùkkàlà Shealtiel mumu. Shealtiel mùkkàlà Neri mumu. ²⁸ Neri mùkkàlà Melchi mumu. Melchi mùkkàlà Addi mumu. Addi mùkkàlà Cosam mumu. Cosam mùkkàlà Elmadam mumu. Elmadam mùkkàlà Er mumu. ²⁹ Er mùkkàlà Joshua mumu. Joshua mùkkàlà Eliezer mumu. Eliezer mùkkàlà Jorim mumu. Jorim mùkkàlà Matthat mumu. Matthat mùkkàlà Levi mumu. ³⁰ Levi mùkkàlà Simeon mumu. Simeon mùkkàlà Judah mumu. Judah mùkkàlà Joseph mumu. Joseph mùkkàlà Jonam mumu. Jonam mùkkàlà Eliakim mumu. ³¹ Eliakim mùkkàlà Melea mumu. Melea mùkkàlà Menna mumu. Menna mùkkàlà Mattatha mumu. Mattatha mùkkàlà Nathan mumu. Nathan mùkkàlà David mumu. ³² David mùkkàlà Jesse mumu. Jesse mùkkàlà Obed mumu. Obed mùkkàlà Boaz mumu. Boaz mùkkàlà Salmon mumu. Salmon mùkkàlà Nahshon mumu. ³³ Nahshon mùkkàlà Amminadab mumu. Amminadab mùkkàlà Admin mumu. Admin mùkkàlà Arni mumu. Arni mùkkàlà Hezron mumu. Hezron mùkkàlà Perez mumu. Perez mùkkàlà Judah mumu. ³⁴ Judah mùkkàlà Jacob mumu. Jacob mùkkàlà Isaac mumu. Isaac mùkkàlà Abraham mumu. Abraham mùkkàlà Terah mumu. Terah mùkkàlà Nahor mumu. ³⁵ Nahor mùkkàlà Serug mumu. Serug mùkkàlà Reu mumu. Reu mùkkàlà Peleg mumu. Peleg mùkkàlà Eber mumu. Eber mùkkàlà Shelah mumu. ³⁶ Shelah mùkkàlà Cainan mumu. Cainan mùkkàlà Arphaxad mumu. Arphaxad mùkkàlà Shem mumu. Shem mùkkàlà Noah mumu. Noah mùkkàlà Lamech mumu. ³⁷ Lamech mùkkàlà Methuselah mumu. Methuselah mùkkàlà Enoch mumu. Enoch mùkkàlà Jared mumu. Jared mùkkàlà Mahalaleel mumu. Mahalaleel mùkkàlà Kenan mumu. ³⁸ Kenan mùkkàlà Enos mumu. Enos mùkkàlà Seth mumu. Seth mùkkàlà Adam mumu. Adam mùkkàlà Kaatù mumu.

¹ Jesus wennappoppù màlà Jordan kapai Wakù Akkwalù ke tùwanùsse, molopai Wakù Akkwalù uya yalàppù wontaik yak. ² Màlà motau Makui wechippù yamùipai’che 40 pe wei kaichalà. Yà’làlà napùppù ya pen màlà wei kaichalà. Màlàpàk iwan pe kulu iwechippù màlà iwenukassak yau. ³ Makui uya ipàk, “Kaatù Mumu pe ewechi yau, sà tàk wena toppe pùlomù pusak pe yekamakà tà,” teppù. ⁴ Jesus uya yeikuppù, “Kaatù Maimu yau iwe’menukasak man, ‘Kappon wemattok pùlomù pusak pàk neken kulu là pùla iwechi màlà [tùse tamù’nawolon Kaatù Maimu pàk],’ ” tukaik. ⁵ Màlàyau Makui uya yalàppù kakàik molopai tewinanpa tamù’nawolon wolù yau itepulu pe, itepoi we’nàtok yekamappù ya ipàk. ⁶ “Sàlà yepulu pe we’nàtok ke elepa uya molopai tamù’nawàlà temamin ke we’nàtok ke. Tamù’nawàlà itùsak lùppù sàlà uyemyak molopai itùlù uya nàlà màlà ànù’là unanùmù yemyak. ⁷ Tamù’nawàlà nen uchi sàlà wechi àponalok pe màlà uyapulàsak auya yau,” teppù ya ipàk. ⁸ Jesus uya yeikuppù, “Kaatù Maimu yau iwe’menukasak man ‘Itepulu Kaatù inamakà molopai yapulàkà, mùkkàlà neken ponalok pe e’wotokomakà!’ tesak man,” tukaik. ⁹ Màlàyau Makui uya yalàppù Jerusalem pona, molopai kawon kulu Kaatù yùwùk ipu pona itùlùppù ya. Molopai ipàk, “Kaatù Mumu pe ewechi yau, epukakà sàlà motapai,” teppù ya. ¹⁰ “Masapùla Kaatù Maimu yau iwe’menukasak man, ‘Kaatù uya Inchelù yamùk pàk yekama màlà wakù pe amainanpa toppe tok uya.’ ¹¹ ‘Tok uya aya’chi màlà temyatù kon ke atta wànà auya tàk pona tukaik,’ tawon,” teppù Makui uya. ¹² Jesus uya yeikuppù, “Kaatù Maimu màlà, ‘Itepulu Kaatù kùttùlùi ittuntok yak,’ tawon,” tukaik. ¹³ Tamù’nawàlà Jesus yamùipa pàk tùwechi yenuka’nùssak tùuya yau, Makui uya inàmàppù tùulon yattai tukka là tùuyàttoppe. ¹⁴ Màlàyau Jesus wennappoppù Galilee pona molopai Wakù Akkwalù meluntàlù wechippù ya’là màlà. Itekale usetappù màlà pata yamùk Galilee yawolon kon yawàlà. ¹⁵ Kappon yamùk yenupappù ya màlà tok wepilittok itak tau molopai tamù’nawolon kon uya yapulàppù màlà. ¹⁶ Màlàyau Jesus utàppù màlà Nazareth pona, temokkappù lùppù yak. Molopai Wàlàkka’nàtok yattai iitàppù màlà wepili’nàtok itak tak tùwessek kasa. Iwe’wuluukappù màlà Kaatù Maimu yekamase kaleta yapai. ¹⁷ Molopai Kaatù Maimu yenpoikanài Isaiah itesek, kaletayi tùlùppù màlà itemyak. Yakkokappù ya molopai Kaatù Maimu yau iwe’menukasak lùppù yepoloppù ya màlà. ¹⁸ “Itepulu Yakkwalù upo man. Ukalapaimasak ya man wakù itekale yekama toppe uya entuppa’no kon pàk. Uyeunossak ya man wemokkantok yekama toppe uya ya’chichak kon pàk molopai enpùnon uya yentoppe. Molopai tùtalumattàsan mokkase tok talumattàtok yapai. ¹⁹ Itepulu Kaatù uya tùponalok kon kappon yamùk pùikattàtok yattai yekama toppe uya!” ²⁰ Kaleta yakkoloppù ya molopai innappoppù ya itùnàippù itepulu yemyak molopai iweleutappù. Tamù’nawolon kon kappon yamùk, wepili’nàtok itak tawon kon wechippù itenupàkà. ²¹ Tok yelupa pàk iwepyattàppù “Sàlàpe sàlà Kaatù Maimu nekkuppàssan ailon pe iwekkupù màlà teppù kasa, metapàssatàik,” tukaik. ²² Molopai tamù’nawolon kon uselupappù màlà wakù pe ipàk. Molopai tok usenumenkappù wakù mayin iichelupappù lùppù pàk. Tok uya, “Joseph mumu pen ken na’ mùkkàlà?” teppù. ²³ Tok pàk, “Tùttuyaik yekamasak lùppù yekama auya’nokon upàk, ‘Ipittànài, echipittàkà. Màlà yamùk Capernaum po ikupù auya tukaik ina netappù lùppù ikukkà apatassek yau,’ te auya’nokon. ²⁴ “Ailon kulu sàlà ànù’là Kaatù Maimu yenpoikanài mùkkàlà tanùnsen pen ipatassek yau. ²⁵ Kùyetatàk kon, ailon pe iwechi màlà. Tukke itayappù iweli’chak kon wechippù màlà Israel po Elijah yattai, konok pùla iwechippù 3,1/2 pe kili’chimo’chi molopai eke pe iwan wechippù màlà tamù’nawolon pata yawàlà. ²⁶ Tùse Elijah yeunokoppù pen màlà tok piyak tùse itayappù iweli’chak lùppù pata Zarephath pon piyak neken, pata Sidon yawon pon piyak. ²⁷ Molopai tukke àsà kulu pippà yepalan pokon kon wechippù màlà Israel po Elisha yattai, tùse tok wennappù wakù pe pen màlà, tùse Naaman neken Syria pon,” teppù Jesus uya tok pàk. ²⁸ Tamù’nawolon kon kappon yamùk wepili’nàtok itak tawon kon we’naikasak wechippù màlà sàlà yetasak tùuya’nokon yau. ²⁹ Molopai tok we’wuluukappù. Tok uya Jesus yenpakkappù pata yapai. Molopai tok uya yalàppù wùk nakattak, tùpata kon yapon pona, yenu’ma toppe tùuya’nokon wùk poi. ³⁰ Tùse tukkan kon kùlottawà iitàppù. ³¹ Màlàyau Jesus utàppù pata Galilee pon Capernaum pona, kappon yamùk yenupappù ya màlà molo Wàlàkka’nàtok yattai. ³² Tok usenumenkappù màlà enupantok ya yeselu pàk, masapùla imaimu wechi apàikkek pe pàk. ³³ Kàyik wechippù màlà molo wepili’nàtok itak tau àli akkwalù yen. Iwentaimeppù eke pe. ³⁴ “Yà’là pe ina wechi i’che messan, Jesus Nazareth pon? Ina mattanùsse na’ àuyàssak màlà? Eyittuyan iulà, àmàlà mùkkàlà wakù Kaatù winàpaino!” tukaik. ³⁵ Jesus uya meluntà pe àli akkwalù pàk, “Eppana ekkà, molopai epakkakà mùkkàlà kàyik yapai!” teppù. Àli akkwalù uya kàyik yenu’mappù tok yemlotopo molopai iwepakkappù yapai tùmattanùsse pùla. ³⁶ Tamù’nawolon kon usenumenkappù màlà. Molopai tok uya tùtonpa kon pàk, “Yà’là yekkwa ken sàlà usenupantok? Meluntà pe molopai apàikkek pe ku pùsàlà kàyik àli akkwalù wepakka toppe nekamayaik, molopai nepakkayaik!” teppù. ³⁷ Molopai Jesus yekale utàppù màlà tamù’nawolon màlà pata yawàlà. ³⁸ Jesus uya wepili’nàtok itak nàmàppù molopai iitàppù Simon yùwùk tak. Simon yewoppù wàkkàmi’masak wechippù ipla kulu e’nek pe molopai Jesus yekamappoppù tok uya ipùikattà toppe ya. ³⁹ Màlàpàk iwepeimappù itepoi itekkwek piyau molopai iwàkkàmi’matok pàk, “Wa là àmolonkakkà,” teppù ya meluntà pe. Màlàyau iwàkkàmi’makapùppù molopai màlà pe là iwà’mùssakkappù tok yeipattàse. ⁴⁰ Wei wewomù yattai, kappon yamùk uya tamù’nawàlà e’nek ton tùpatalo’nan itepalan ton nepùppù Jesus piyak. Temyatù tùlùppù ya tewin pàk tok pona molopai tok ipittàppù ya. ⁴¹ Àli ton nàlà akkwalù yamùk wepakkappù tukkan kon kappon yamùk yapai, tùwentaimepàtù kon pe, “Kaatù Mumu àmàlà!” tukaik. Jesus uya tok yàulàmappù àsà pe molopai tok uselupa toppe ikupùppù ya pen. Masapùla Christ pe tùwechi ittu tok uya pàk. ⁴² Ko’làma kulu Jesus utàppù tùkkenan pata yak. Kappon yamùk uya iwappù molopai yeposak tùuya’nokon yau tok wechippù yeleutanùpùi’che tiwinàpai’nokon iità tukaik. ⁴³ Tùse tok pàk, “Wakù Itekale, Kaatù wettok Itepulu pe yekale yekama uya nàlà màlà tùulon kon pata yamùk yau. Masapùla màlà kusse màlà Kaatù uya uyeunossak,” teppù Jesus uya. ⁴⁴ Màlàpàk Itekale yekama pàk iwechippù wepili’nàtok itak yamùk tau Judea po.

¹ Tewin wei yattai Jesus wechippù satik pe tuna Gennesaret yena po, kappon yamùk wepilipùppù mei pùla ipyak Kaatù Maimu yetase. ² Asa’là kanau yamùk yeneppù ya tuna yena po, molok ya’chinnan uya inànsak tùpunwe kon kukase. ³ Jesus wenukuppù kanau yakon yak. Simon kanwa pe iwechippù molopai Jesus uya yekamappoppù kanau chitokka toppe ya miyaiwa tuna kak. Jesus wechippù kanau yau chichiu pe molopai kappon yamùk yenupappù ya. ⁴ Tùuselupakapù tùpo, Simon pàk, “Kanau ichitokkakà miya ikupai lùiwa tuna kak, molopai àpunwe kon yeulankatàk kon tuna kak molok ya’chi toppe ya,” teppù ya. ⁵ “Uyepulu, sa’man pe ina ne’wotokomai ewalupàttawà molopai ànù’là ya’chi ina uya pùn. Tùse wate là auya pàk punwe yamùk yeulanka uya sàlà,” tukaik Simon uya yeikuppù. ⁶ Tok uya punwe yamùk yenu’mappù tuna kak molopai tukke kulu molok yamùk ya’chippù tok uya, màlà uya tok punweyi kalakappù. ⁷ Màlàpàk tok uya tùtonpa kon yamùk, tùulon kanau yawon kon kà’mappù tok uyàttoppe tùpùikattàse’nokon. Tok uyàpùppù molopai asaklàma kanau yamùk yanùkkappù tok uya, tok useulankaiwappù nen uchi. ⁸ Iwekkussak lùppù yensak tùuya yau, Simon Peter wenappù tese’muyok Jesus yemlotopo molopai, “Itàkà uwinàpai Uyepulu, masapùla iulà mùkkàlà àli umakuyi yawon!” teppù ya. ⁹ Mùkkàlà molopai tamù’nawàlà itonpa yamùk usenumenkappù kulu màlà tukke molok yamùk ya’chichak tùuya’nokon pàk. ¹⁰ Wa nàlà mùkyamlo wechippù màlà, James molopai John tawonnan Zebedee munkà yamùk. Simon wechiyakonnon pe tok wechippù. Jesus uya Simon pàk, “Kettalipatàu! Sàlà motapai kappon yamùk ne’nài nan pe ewechi kon màlà uponalok pe, kappon yamùk uya molok ya’chi kasa,” teppù. ¹¹ Tok uya kanau yamùk pàlàkappù tuna yena pona molopai tamù’nawolon nàmàppù tok uya molopai Jesus ya’là tok utàppù. ¹² Tewinan nà pata yau Jesus wechi yau kàyik àsà kulu pippà yepalan pokon uyàpùppù. Yensak tùuya yau iwàpàppù tenpata yok itemlotopo molopai ipawanattàppù ya, “Uyepulu, uyipittàpai ewechi yau, uyipittà auya!” tukaik. ¹³ Jesus uya temyatù yenkappù molopai yappàtùppù ya, “Eyipittàpai wessaik, echipittàkà,” tei’ma. Màlà yattai là àsà kulu ipippà uchipittàppù. ¹⁴ Jesus uya ipàk, “Ànù’là pàk sàlà kùsekamai tùse itàkà tossalà paatele piyak eyentoppe ya. Molopai tùtùsen mùtùlùik Moses uya wateppù kasa tok pàk euchipittàsak yekama pe,” teppù. ¹⁵ Màlà yentak Jesus yekale usetappù mailà eke peiwa molopai ilinà pe kappon yamùk uyàpùppù yetase, molopai echipittàse tepalan kon winàpai. ¹⁶ Tùse iitàpàtùppù tùkkenan pata yak àpùlemase. ¹⁷ Tewin wei yattai Jesus wechi enupan pàk tùse, Pharisee yamùk molopai Law pàk enupannan wechippù chichiu pe mei kulu pùla, tamù’nawolon pata Galilee molopai Judea tawon yailàpai iyàssak kon, molopai Jerusalem poi iyàssak kon. Itepulu meluntàlù wechippù molo Jesus piyau e’nek ton ipittà toppe ya. ¹⁸ Tùulon kon kàyik yamùk uyàpùppù molopai tok uya iitokkassak kàyik nepùppù itekkwek po, molopai tok wechippù yalài’che tapùi tak Jesus yemlotopona inonkase. ¹⁹ Tok uya tapùi tak yewonnùpù pùla iwechippù màlà masapùla ilinà pe kappon yamùk wechi pàk. Màlàpàk tok uya yalàppù tapùi ipu pona. Tok uya itonpa pe ikankappù molopai màlà yai tok uya inuttàppù itekkwek po tukkan kon yakletak Jesus yemlotopona. ²⁰ Eke pe ailon tetok tok uya wechi yensak tùuya yau, Jesus uya kàyik pàk, “Amakuyi pàk usentuppansak man utonpa,” teppù. ²¹ Law pàk enupannan molopai Pharisee yamùk tawonnan wepyattàppù tùuselupa kon pàk tiyiwalà’nokon. “Ànùk ken uchi pùsàlà kàyik, Kaatù pàk àli pe nùselupayai’nùk tùwe’namaik pùla sàlà kasa? Ànù’là tùusentuppasen wemakuimansak pàk pùn, tùse Kaatù neken!” tukaik. ²² Jesus uya tok usenumenkatok ittuppù màlà molopai tok pàk, “Yà’là pe iwechi pàk sàlà kasa eusenumenka kon màlà eyewan kon yau?” teppù ya. ²³ “Sa’man pe ma’le na’, ‘Amakuyi pàk usentuppansak man,’ te nai, wapùla ka’, ‘À’mùssakkakà molopai asakà,’ te lù? ²⁴ Tùse yekama uya màlà àpàkù’nokon Kàyik Mumu wechi, sàlà non po wemakuimansak pàk usentuppantok yapàikketù yesak pe,” teppù ya. Màlàpàk iitokkassak kappon pàk, “Tekamayaik àpàk, ‘E’wuluukakà, ekkwek yanùnkà molopai emeikkà,’ ” teppù ya. ²⁵ Màlà yattai kàyik we’wuluukappù tok yemlotopo, tekkwek yanùmùppù ya molopai iwemeikuppù Kaatù yapulà pe. ²⁶ Tamù’nawàlà tok usenumenkasak kulu wechippù màlà molopai Kaatù yapulàppù tok uya. Tùusenalippa kon kùlottau là, “Tensan yekkwa pen yene’nokon neppàssan sàlàpe!” teppù tok uya. ²⁷ Màlà tùpo, Jesus utàppù polopona molopai kàyik Levi itesek yeneppù ya chichiu pe tùwe’wotokomatok patassek yau. Levi wechippù màlà pùlayatta pili’nài pe. Jesus uya ipàk, “Uya’là, àikkà,” teppù. ²⁸ Levi we’wuluukappù, tamù’nawolon nàmàppù ya molopai Jesus ya’là iitàppù. ²⁹ Màlàyau eke uta’lettàntok konekappù ya tùwùk tau Jesus ponalok pe, molopai tukke pùlayatta pili’nài nan wechippù màlà molo, molopai tùulon kon kappon yamùk wechippù màlà chichiu pe ipokonpe. ³⁰ Tùse Pharisee yamùk molopai tok tonpa yamùk Law pàk enupannan usàulàmappù Jesus nenupa ton pàk. “Yà’là pe iwechi pàk auta’lettà kon molopai àwuku kon inchi auya’nokon màlà pùlayatta pili’nài nan pokonpe molopai àli ton pokonpe?” tukaik. ³¹ Jesus uya tok maimu yeikuppù, “Kappon yamùk e’nek ton pen mùkyamlo ipittànài i’che tùwessan pen, tùse e’nek ton neken,” tukaik. ³² “Wakù ton nà kappon yamùk kà’mase uyàssak pen sàlà, tùse àli ton làkku welattà toppe tùmakuyi kon winàpai,” tukaik. ³³ Tok uya Jesus pàk, “John nenupa ton mùkyamlo tùuta’lettàik pùla tùwessan echipalà molopai tùwàpùlemasan, molopai Pharisee yamùk nenupa ton mùkyamlo màlà lùppù ku’nài nan, tùse aya’lon kon mùkyamlo tùuta’lettàsan molopai tinchisen inchinnan,” teppù. ³⁴ Jesus uya yeikuppù, “Tùwemali’masan yattai ken na’ tok tonpa yamùk wechi tùuta’lettàik pùla tùwemali’masen umoine wechi molo tùpyau’nokon tùse pe mekamayatàu? Kane! ³⁵ Tùse pata weyu uyàpù màlà tùwemali’masen umoine wemokkatok tok winàpai yattai. Màlàyau làichi tùuta’lettàik pùla tok wechi màlà,” tukaik. ³⁶ Molopai panton yekamappù ya tok pàk. “Ànù’là mùkkàlà emennak pon pùkkù lùppù kalakanài pen ipoippà pon pa’chi’ma toppe tùuya. Ikupù tùuya yau emennak kalaka ya màlà, emennak wechi màlà ipoippà kaichalà pùla imeluntàlù. ³⁷ Molopai ànù’là uya emennak wain yemaika penalok iten, kamo pippà konekasak yak pen màlà. Màlà kussak ya yau, emennak wain uya ten i’mo màlà, wain wekkwamù nen uchi màlà, molopai iten umattasak wechi màlà. ³⁸ Kane! Emennak wain yemaika nen màlà emennak iten yak. ³⁹ Molopai penalok wain inchi tùpo ànù’là wechi emennak wain i’che pen màlà, màlàpàk ‘Penalok màlà wakùiwa,’ te ya,” teppù Jesus uya.

¹ Jesus utàppù màlà paali yekkwanawà Wàlàkka’nàtok yattai. Inenupa ton wepyattàppù itepelu pàika pàk, ichokossoko’mappù tok uya temyau’nokon molopai tok uya inapùppù. ² Pharisee tonpa yamùk uya, “Yà’là peichi iwechi pàk ina Law uya kùkkuttàu Wàlàkka’nàtok yattai tetok kupù auya’nokon màlà?” teppù. ³ Jesus uya tok yeikuppù, “Yennài nan pen ken na’ amyamlo David uya yà’làlà kupùppù tùmàlà molopai ta’lon kon kàyik yamùk wapàkkassak yau? ⁴ Iitàppù Kaatù yùwùk tak. Pùlomù pusak napùppù ya itùsak lùppù Kaatù yemyak. Molopai itùlùppù ya nàlà ta’lon kon kàyik yamùk yemyak. Law yawàlà pùla ànù’là uya inapù wechippù màlà, tùse paatele yamùk neken nùnapù pe iwechippù,” tukaik. ⁵ Molopai Jesus uya itonpattàppù, “Kàyik Mumu mùkkàlà Wàlàkka’nàtok yattai Yepulu,” tukaik. ⁶ Tùulon wàlàkka’nàtok weyu yattai Jesus utàppù Jew yamùk wepilittok itak tak molopai kappon yamùk yenupappù ya. Kàyik wechippù molo kamik pen itemyatù iwaipùtasak. ⁷ Tùulon kon Law pàk enupannan tonpa yamùk molopai Pharisee yamùk wechippù màlà iwalai pen kussan tukaik tùuselupatok kon Jesus winàkàik ittui’che. Màlàpàk tok wechippù itenupàkà kulu ànù’là ipittà ya wàlàkka’nàtok weyu yattai yenei’che. ⁸ Tùse Jesus uya tok usenumenkatok ittuppù màlà molopai kàyik iwaipùtasak itemyatù pàk, “À’mùssakkakà molopai àikkà sàlà motak yakletak,” teppù. Kàyik wà’mùssakkappù molopai satik pe iwechippù molo. ⁹ Màlàyau Jesus uya tok pàk, “Eyekamappoyatàu iulà, yà’là kupù ken wàlàkka’nàtok yattai wechi màlà Law yawàlà? Wakù kupù ka’lù wapùla àli kupù? Kappon pùikattà wapùla imattanùpù?” teppù. ¹⁰ Tok yeneppù ya tùwoi molopai kàyik pàk, “Eyemyatù yenkakà,” teppù ya. Màlà kasa ikupùppù ya molopai itemyatù uchipittàppù. ¹¹ Tùse tok wanùssak wechippù tùwe’naikatok kon ke. Tok uselupappù tiyiwalà’nokon yà’làlà kupù tùuya’nokon Jesus winàkàik pàk. ¹² Màlà yattai Jesus utàppù wùk pona àpùlemase, iwàpùlemappù pata temakkwase. ¹³ Wei wepakkasak yau tùnenupa ton kà’mappù ya tùpyak molopai 12 pe tok yanùmùppù ya. Tok yesettàppù ya teunossan tukaik. ¹⁴ Simon, Peter pe nàlà inesettàppù molopai Andrew itonpa, James, John, Philip, Bartholomew, ¹⁵ Matthew, Thomas, James Alphaeus mumu, Simon Zealot tukaik tesassen, ¹⁶ Judas, James mumu, molopai Judas Iscariot, Jesus yeimippo woton. ¹⁷ Jesus wuttàppù tùnenupa ton pokonpe wùk poi, molopai satik pe iwechippù nomon po. Tukkan kon iwenaimannan wechippù molo. Molopai ilinà pe kulu kappon yamùk wechippù màlà molo tamù’nawàlà Judea poino kon molopai Jerusalem poino kon, molopai palau yena pon Tyre molopai Sidon poino kon nà. ¹⁸ Tok uyàpùppù màlà Jesus yetase molopai echipittàse tepalan kon yapai. Mùkyamlo àli akkwalù yamùk naimelunpa ton uyàpùppù nàlà màlà molopai tok uchipittàppù. ¹⁹ Tamù’nawolon kon kappon yamùk wechippù yappàtùi’che màlà, masapùla meluntà wepakkapàtùppù màlà yapai molopai tok ipittàppù ya tamù’nawàlà. ²⁰ Jesus uya tùnenupa ton yeneppù màlà molopai, “Tùutauchinpasan amyamlo entuppak tùwessan. Kaatù wechi eyepulu kon pe màlà! ²¹ Tùutauchinpasan amyamlo napàkkassai’nannùk sàlàpe, auta’lettà kon màlà tùwenukasse. Tùutauchinpasan amyamlo nùsewankono’mayai’nannùk sàlàpe, masapùla àwàklà kon màlà. ²² Tùutauchinpasan amyamlo kappon yamùk uya eyeya’noma kon yau, ànulunpa kon yau, àmottùnpa kon yau, molopai àli ton amyamlo te, Kàyik Mumu pàkànsau yau! ²³ “Tùusanùnpàsse matauchinpatàik màlà wekkupù yau, masapùla eke e’mantok kupù man àponalok kon pe epùn po. Masapùla tok tamo yamùk uya màlà, màlà kupùppù Kaatù Maimu yenpoikannan winàkàik. ²⁴ Tùse àsà àpo’nokon man, amyamlo temamin ke nai’nannùk, masapùla wakù pe talà ewemassak kon pàk! ²⁵ Àsà àpo’nokon man, amyamlo wakù pe yewetù nai’nannùk sàlàpe, masapùla awapàkkapù kon màlà! Àsà àpo’nokon man, amyamlo nàklàyai’nannùk sàlàpe. Masapùla eusewankono’ma kon màlà molopai akalawù kon. ²⁶ Àsà pe iwechi màlà wakù pe tamù’nawolon kon uselupa àpàkù’nokon yau, masapùla tok tamo yamùk uselupappù màlà wakù pe ailon ton pen itekale yenpoikannan pàk,” teppù ya. ²⁷ “Tùse tekamayaik amyamlo uyetayai’nannùk pàk. Eyeyaton kon i’nùnmatàk, wakù ikuttàk kon eyeya’nomannan winàkàik. ²⁸ Wakù ikuttàk kon apa’nùssai’nannùk winàkàik molopai mùkyamlo àli pe atalumattànnan pona àpùlematàk. ²⁹ Ànù’là uya àwànà eyenpata yai yau, tàwà ilatoi yai nàlà àwànài. Ànù’là uya àpon kon yepoino pùloppon yalà yau, tàwà àpon kon yepoino nàlà yalài. ³⁰ Ànù’là yà’làlà yennanài àpàkù’nokon mùlepatàik molopai ànù’là uya emamin yasak yau kùsekamappotàu innappo toppe ya. ³¹ Kappon yamùk uya ewinàkàik ikupù i’che ewettok ikukkà tok winàkàik. ³² “À’nùnmannan neken pùnùnma auya’nokon yau, yà’là ken wakù yepolo auya’nokon? Àli ku’nài nan nà mùkyamlo tù’nùnmannan pùnùnmannan! ³³ Molopai wakù ku’nài nan neken ewinàkàik winàkàik wakù kupù auya’nokon yau, yà’là ken wakù yepolo auya’nokon? Àli ton nà mùkyamlo màlà ku’nài nan! ³⁴ Molopai itesak pe ewettok kon tùlù auya’nokon, mùkyamlo yentakanma ya pe neken ànùttu kon yemyak yau, yà’là ken wakù yepolo auya’nokon? Àli ton nà mùkyamlo itesak pe tùwettok kon tùnnan walùppù yentakanmatok yepotoppe tùuya’nokon. ³⁵ Tùse làkku eyeyaton kon i’nùnmatàk kon, wakù ikuttàk kon tok winàkàik. Itesak pe ewettok kon itùtàk kon molopai yentakanmatok pàk enpen kettàu. Eke pe i’che ewettok kon yepolo auya’nokon màlà, molopai eke Kawon kulu Kaatù munkà pe ewechi kon màlà. Masapùla tenki tawonnan pen molopai àli ton winàkàik wakù pe tùwessen mùkkàlà. ³⁶ Tùusentuppaik ettàk kon, Kaatù Àkàipùnù kon wechi tùusentuppaik kasa làma,” teppù Jesus uya. ³⁷ “Sà kasa messaik kùkai tùulon pàk, molopai àpàk nàlà wate pen màlà. Ànù’là kùttalumattài, Kaatù uya atalumattà pen màlà. Ànù’là pàk mesentuppaik molopai Kaatù usentuppa màlà àpàk. ³⁸ Ànù’là ilepatàk molopai Kaatù uya elepa kon màlà, eke pe iwettùlùkkwa tepose yepolo auya’nokon màlà ewe’lepappù kon yentai, ya’chi auya yentai. Ànù’là ponalok pe anapulà yapulà màlà Kaatù uya àponalok pe, walùppù,” teppù Jesus uya. ³⁹ Molopai Jesus uya sàlà panton yekamappù, “Enpùn kappon uya tùulon enpùn yalà yentai iwechi màlà, yalà ya yau, asaklàma tok wepuka màlà non yakasak yak. ⁴⁰ Tenupasen mùkkàlà tenupanài yentaino pen. Tùse mùkyamlo tamù’nawolon pàk yenupasak kon wechi màlà tenupanàippù kasa. ⁴¹ “Yà’là pe ken iwechi pàk àtonpa kon yenu yawon pùlanka yamuluyi yennài nan amyamlo, eke pùlanka eyenu kon yawon yenei’ma pùla? ⁴² Atta ken uchi àtonpa kon pàk, ‘Utonpa, masa amulu tùmokkai’che eyenu yapai,’ te auya’nokon, eke pùlanka eyenu yawon tense pùla echii’ma? Tùwetapansan amyamlo! Pùlanka imokkakà eyenu yapai wapiya molopai nen uchi pùlanka yamuluyi àtonpa kon yenu yawon yene auya’nokon màlà molopai imokka auya’nokon,” teppù Jesus uya. ⁴³ “Wakù nulànan yei màlà àli pen tepelu ke tùwepetasen molopai italumayippù yei màlà wakù pen tepelu ke tùwepetasen. ⁴⁴ Tamù’nawolon yei màlà tùttusen itepelu winà, fig pàikannan pen amyamlo àmà’nà yek poi, wapùla chi’nak itek grape pàikannan pen amyamlo kalalaik yek poi. ⁴⁵ Wakù kappon mùkkàlà wakù ne’nài wakù tewan yawon kon yapai, molopai àli kappon mùkkàlà àli ne’nài àli tewan yawon kon yapai, masapùla kappon mùta màlà tewan wanùssak ike nai’nùk pàk tùuselupasen,” teppù Jesus uya. ⁴⁶ “Yà’là pe ken uchi iwechi pàk uyesatù auya’nokon màlà, ‘Uyepulu, Uyepulu,’ tukaik unekama àpàkù’nokon kupùi’ma pùla? ⁴⁷ Ànù’là upyak tùuyàssen molopai umaimu yetanài molopai iku’nài wechi yà’là kasa là yekama uya màlà àpàkù’nokon. ⁴⁸ Tapùi yamùnàippù i’nak takase molopai yapon tùnàippù tàk pona kasa iwechi màlà. Tuna’ma uyàpùppù molopai tapùi wànàppù ya tùse yalo’mappù ya pen, masapùla wakù pe kulu meluntà pe iwettoppe yamùsak pàk. ⁴⁹ Tùse mùkkàlà umaimu yetanài molopai iku’nài pen wechi màlà tapùi yamùnàippù yapon woton tùnonkaik pùla kasa. Tuna’ma uya tapùi wàsak yau asse’ne kulu iwàpàppù. Àsà pe kulu iwàpàppù màlà!” teppù Jesus uya.

¹ Tamù’nawolon sàlà yamùk yekama tùuya kappon yamùk pàk yenuka’nùssak tùuya yau, Jesus utàppù Capernaum pona. ² Molonnà Soicha yamùk yesak yapyoto tùwakùli pe kulu itepotolù nùkupù wechippù e’nek pe, iwelikù piyau. ³ Jesus yekale yetasak tùuya yau, Soicha yamùk yesak uya tùnamasan Jew yamùk tonpa yamùk yeunokoppù Jesus yekamappose tapyoto ipittàse iyàttoppe. ⁴ Tok uyàpùppù Jesus piyak molopai tok uya ipawanattàppù tùuseka’nonkaik, “Pùsàlà kàyik ànpùikattà yek pe kulu man. ⁵ Masapùla ina tonpa yamùk ku’nài mùkkàlà tù’nùn pe, molopai ina wepilittok itak woton yamùppù ya màlà,” tukaik. ⁶ Màlàyau Jesus utàppù tok ya’là. Mei pùla là tapùi pàk iwechippù màlà. Màlà yattai soicha yamùk yesak uya tùwechiyakonnon yeunokoppù yelupase suwa tukaik “Uyepulu, kataimelunpai kulu là. Itùwùk tak àuyàpù yeselùkek pùla wessaik. ⁷ Màlàpàk apyak tùuyàssen yek pe pùla uchittuyaik. Eselupakà neken nà uyapyoto wenna toppe. ⁸ Iulà nàlà mùkkàlà eke ton itepulu yamùk yo’no iwettoppe itùsak lùppù, molopai soicha yamùk molo man uyo’non kon. Pùsà yapyontànài iulà, ‘Itàkà,’ tukaik, molopai tùutàsen. Mùklà pàk, ‘Àikkà!’ tawon, molopai tùuyàssen. Uyapyoto pàk, ‘Sàlà ikukkà!’ tawon iulà, molopai iku’nài mùkkàlà.” ⁹ Jesus usenumenkasak kulu wechippù màlà sàlà yetasak tùuya yau. Iwelattàppù molopai ilinà kappon yamùk tùwenaimannan pàk, “Tekamayaik àpàkù’nokon sàlà yekkwa eke là ailon tetok yensak uya pùla kulu man, Israel po là,” teppù ya. ¹⁰ Mayin yekamannan nùssan wennappoppù itepulu yùwùk tak molopai itapyoto yepoloppù tok uya pàli’yau. ¹¹ Iwemassak pe Jesus utàppù pata Nain itesek pona, inenupa ton molopai tukkan kon kappon yamùk utàppù ya’là. ¹² Iwelepamù pata mùlatta winàkàik yau, kappon weli’chak yanài nan wepakkappù màlà. Mùkkàlà kàyik wechippù màlà tewinan, itayappù iweli’chak lùppù nossan mule. Tukkan kon kappon yamùk wechippù màlà nossan ya’là. ¹³ Yensak tùuya yau Jesus usentuppappù màlà tewan yapai ipàk. Molopai ipàk “Kakalawùi!” teppù ya. ¹⁴ Màlàyau iitàppù molopai ekek yen yappàtùppù ya molopai yanài nan kàyik yamùk weleutappù. Jesus uya “Umoine! E’wuluukakà, ukayaik àpàk!” teppù. ¹⁵ Kàyik we’wuluukappù molopai iichelupappù, molopai Jesus uya innappoppù ichan piyak. ¹⁶ Tamù’nawolon kon usenalippasak wechippù màlà molopai Kaatù yapulàppù tok uya. “Eke Kaatù Maimu yenpoikanài usenpoikasak man kùklottakù’nokon!” molopai, “Kaatù uyàssak man tùponalok kon kappon yamùk pùikattàse!” tukaik. ¹⁷ Sàlà Jesus yekale usetappù màlà tamù’nawàlà Judea yawàlà molopai iwoino kon pata yamùk yawàlà. ¹⁸ John nenupa ton uya ipàk sàlà yamùk yekamappù màlà. John uya asa’là tok tonpa yamùk kà’mappù tùpyak. ¹⁹ Molopai tok yeunokoppù ya Itepulu Jesus piyak yekamappose, “Àmàlà ken na’ mùkkàlà iyàpù woton, wapùla ka’ ina uya tùulon màmuku màlà lù?” tukaik. ²⁰ Jesus piyak tùuyàssak kon yau, “John Enpataukanài uya ina yeunossak sàlà eyekamappose, ‘Àmàlà na’ mùkkàlà iyàpù woton, wapùla ka’ ina uya tùulon màmuku màlà lù?’ tukaik,” teppù tok uya. ²¹ Màlà yattai làma tukkan kon kappon yamùk ipittàppù Jesus uya màlà tok yepalan yamùk winàpai, molopai àli ton akkwalù yamùk winàpai, molopai enpùnon uya yentok ke tok lepappù ya molopai tok uya pata yeneppù. ²² John maimu yekamannan yeikuppù Jesus uya, “Ennappotàk kon molopai eneneppù kon molopai enetappù kon mekamatàik John pàk. Enpùn nenyan, tùusasen pen nùsayan, àsà kulu pippà yepalan pokon kon uchipittàsak man, panattàppan netayan, iweli’chak kon wuluukasak man, molopai wakù itekale yekama man entuppa’no kon pàk. ²³ Tùutauchinpasen mùkkàlà upàk kasei tetok ya pùla nai’nùk,” tukaik yeikuppù ya. ²⁴ John maimu yekamannan utà tùpo, Jesus wepyattàppù John pàk tùuselupa pàk, ilinà kappon yamùk pokonpe, “John piyak wontaik yak àutàsak kon yau, yà’là yene ken auya’nokon pàk enpen mettantàu? Wanak peimasak ka’ assetun uya lù? ²⁵ Màlà yense àutàsak pùla iwechi yau, yà’là yense ken mùtàtantàu? Kappon wepontàsak ka’ wakù pon yak yense lù? Wakù pe tùwepontàsan màlà kasa molopai wakù pe tùwemassan mùkyamlo eke kin patassek yau tùwessan. ²⁶ Yekamatàk kon upàk, yà’là yene ken auya pàk enpen mettantàu? Kaatù Maimu yenpoikanài? Ewaik, àpàkù’nokon tekamayaik, Kaatù Maimu yenpoikanài yentaino nen mentantàu. ²⁷ Masapùla John mùkkàlà Kaatù Maimu yau ipàk imenukasak lùppù, ‘Pùsàlàichi mùkkàlà umaimu yekamanài, yeunoko uya màlà awapiya eye’ma konekase àponalok pe,’ tukaik. ²⁸ Tekamayaik àpàkù’nokon, John mùkkàlà ànù’là nossan wentuppù ike lùppù kappon yentaino. Tùse mùkkàlà elekkwà pe kulu nai’nùk Kaatù wettok itepulu pe yau wechi màlà mùkkàlà yentai,” tukaik. ²⁹ Tamù’nawolon kon kappon yamùk molopai pùlayatta pili’nài nan uya yetappù màlà. Mùkyamlo uya Kaatù yeselu wechi ikasa ittuppù John nenpataukassan pe tùwechi kon pàk. ³⁰ Tùse Pharisee yamùk molopai Law pàk enupannan uya Kaatù nùkupù tùponalok kon pe nulunpappù masapùla John nenpataukappù pe pùla tùwechi kon pàk. ³¹ “Yà’là kasa ken sàlàpe nai’nannùk kappon yamùk wechi te uya pe mùttuyatàu? Yà’là kasa ken tok nai? ³² Mule yamùk wechi chichiu pe makitti tau molopai tok wentaimepàtù tùtonpa kon pàk kasa tok man. ‘Manùnnà yelemu tàulùnpai ina àponalok kon pe, tùse amananù kon pùn! Ina nùselenpai usewankono’man yelemu pàk tùse akalawù kon pùn!’ tukaik. ³³ Masapùla John Enpataukanài uyàpùppù, pùlomù pusak napùppù ya pen molopai wain inchippù ya pen. Molopai ‘Àli akkwalù wechi màlà yau!’ teppù auya’nokon. ³⁴ Kàyik Mumu uyàpùppù, iita’lettàppù molopai tùwuku inchippù ya, màlàpàk ‘Eke pe tùuta’lettàsen mùkkàlà molopai tùwetùnsen, pùlayatta pili’nài nan wechiyakon molopai àli ku’nài nan wechiyakon,’ teppù auya’nokon. ³⁵ Kaatù winàpaino ittutok màlà ailon pe tùusensen tamù’nawolon kon yanùnnài nan winà,” teppù Jesus uya. ³⁶ Pharisee uya Jesus kà’mappù màlà iita’lettà toppe tùpokonpe. Jesus utàppù itùwùk tak. Molopai iweleutappù uta’lettàn yapon piyak. ³⁷ Molo nossan wechippù màlà pata yau àli pe tùwemassen, mùkkàlà uya Jesus uta’lettà Pharisee yùwùk tau yekale yetappù. Màlàpàk epekkek appoi’nan kalapa nepùppù ya iten yau. ³⁸ Molopai satik pe iwechippù Jesus mùpoi winà itta piyau tùkalawù pàk. Molopai itta yaiku’mappù ya tenu palu ke. Ya’munakkappù ya tùnsek ke molopai itta yamùk kismappù ya. Molopai appoi’nan kalapa mappù ya ipona. ³⁹ Yensak tùuya yau Pharisee, Jesus kà’manàippù uya tiyiwalà, “Pùsàlà wechi Kaatù Maimu yenpoikanài pe yau, ànùk pe pùsàlà tappàppà’nài nossan wechi ittuppù ya sàlà eppaino, yà’là yekkwa là iwemattok pe iwechi!” teppù. ⁴⁰ Jesus uselupappù, “Simon, unekama molo man àpàk,” tukaik. “Ewaik Enupanài, yekamakà,” teppù ya. ⁴¹ “Asa’lon kon kàyik yamùk wechippù molo, pùlayatta tùnài winàpai yekkwa’nài nan nùssan. Tewinan uya 500 pe chilùpa pun mokkasak wechippù molopai tùulon uya 50 pe imokkappù. ⁴² Asaklàma tok uya ye’matok pùla iwechippù màlà. Wa iwechi pàk tok uya tùwoyi kon ye’ma tukaik ikupùppù ya. I’nai uya ken eke peiwa tù’nùn pe ikupù?” teppù Jesus uya. ⁴³ “Eke pe iwoyi tùse usentuppa’nàppà ipàk lùppù uya i’nùnma màlà,” tukaik Simon uya yeikuppù. “Ikasa yeittok auya man,” teppù Jesus uya. ⁴⁴ Màlàyau iwelattàppù nossan winàkàik, molopai Simon pàk, “Pùsàlà na’ nossan menyan?” teppù ya. “Apatassek yak uyàpùi molopai utta kukatok woton tuna ke ulepa auya pùn, tùse pùsàlà utta yaikku’mai tenu palu ke molopai na’munakkai tùnsek ke. ⁴⁵ Ukisma auya pùn, tùse pùsàlà uya utta kismapàtù tùuya yeleutanùpù pùla man uyàpùppù motapai. ⁴⁶ Kalapa ke uppai kalapaima auya pùn, tùse utta kalapaimasak ya man appoi’nan kalapa ke. ⁴⁷ Tekamayaik àpàk eke uchi’nùnmantok nenpoikapàssai’nùk nekamayan tukkan àli kuttok ya pàk usentuppansak. Ànù’là mala là usentuppa’nàppà ipàk lùppù mùkkàlà mala là uchi’nùnmantok yenpoikanài,” teppù Jesus uya. ⁴⁸ Màlàyau Jesus uya nossan pàk, “Amakuyi pàk usentuppansak man,” teppù. ⁴⁹ Tùulon kon chichiu pe tùwessan kùyali yapon woi uya, “Ànùk ken uchi pùsàlà makuyi wannà pàk là tùusentuppasen?” teppù. ⁵⁰ Tùse Jesus uya nossan pàk, “Ailon tetok auya uya àpùikattàsak man, eyewan wàlàkkattok yau itàkà,” teppù.

¹ Sàlà tùpo Jesus utàppù màlà pata yamùk eke ton molopai echikili ton nà yawàlà, wakù itekale Kaatù wettok itepulu pe yekale yekama pe. 12 pan kon inenupa ton utàppù màlà ya’là. ² Tùulon kon nossan yamùk iichipittàsak kon nùssan àli akkwalù yamùk winàpai molopai palan winàpai utàppù nàlà màlà ya’là. Mary, Magdalene tukaik tesassen nàlà utàppù màlà. 7 pan kon àli akkwalù yamùk yenpakkappù yapai lùppù. ³ Joanna utàppù, Chuza, Herod patassek yau tùwe’wotokomasan yepulu noppù, Susanna molopai tukke tùulon kon utàppù. Pùsamlo nossan yamùk, Jesus molopai inenupa ton yamùk pùikattànnan nùssan tok yapluli pàk utàppù màlà ya’là. ⁴ Kappon yamùk wechippù màlà tùuyàpù kon pàk pata yamùk yapai. Molopai tukke kappon yamùk wepili’chak yau, Jesus uya sàlà panton yekamappù. ⁵ “Tùwàppànsen kàyik utàppù tùnpàmà pànse. Tùnpàmà soloka ya umà yau tùse, tùulon kon wessolokappù asantawà, iwasappàtùppù màlà molopai tolon yamùk uya inapùppù. ⁶ Tùulon kon wessolokappù tàk pon non pona molopai iwenutasak yau, iwaipùtappù màlà, masapùla non wechi aikku pe pùla pàk. ⁷ Tùulon kon wessolokappù àmà’nàttak, iwattappù màlà tùse àlitta uya yeulankappù. ⁸ Molopai tùulon kon wessolokappù wakù non yak. Iwattappù molopai iwepetappù 100 pe’ne.” Molopai Jesus uya, “Yetatàk kon uchi tùpana ke ewechi kon yau!” teppù. ⁹ Jesus nenupa ton uya yà’là te là panton uya pe iwechi yekamappoppù ipàk. ¹⁰ Jesus uya yeikuppù, “Kaatù wettok itepulu pe yau tùttusen pen ittutok auya ke elepasak man. Tùse tùulon kon yelupa uya màlà panton yai, yenei’ma tok uya yene pùla iwettoppe molopai yetai’ma ittu tok uya pen,” tukaik. ¹¹ “Sàlàichi màlà panton nekama. Tùpànsen màlà Kaatù Maimu. ¹² Tùpànsen iwessolokasak lùppù asantawà uya yekamasak màlà, mùkyamlo Kaatù Maimu yetannan. Molopai màlà yattai là Makui uyàpù molopai itekale mokka ya tok yewan yapai, ailon te tok uya tukaik molopai tok wepùikattà tukaik. ¹³ Tàk pon non pona iwessolokasak lùppù uya yekamasak màlà, mùkyamlo itekale yetannan molopai yanùnnài nan tùutauchinpaik tùse ikala pùla tùwessan. Ailon tawonnan màpùkkù yak neken, molopai tùwelattàsan ailon winàpai ittuntok uyàssak yau. ¹⁴ Àmà’nàttak iwessolokasak lùppù uya yekamasak màlà, mùkyamlo Kaatù Maimu yetannan. Tùse te’ma kon tawàlà tok utà yau wema’nàtok pàk utaimelunpantok, temamin ke we’nàtok molopai sàlà motawon pàk utauchinpantok uya màlà yeulanka. Tok wepeta pen. ¹⁵ Tùse wakù non yak iwessolokasak lùppù uya yekamasak màlà, mùkyamlo itekale yetannan wakù pe molopai ailon pe yanùnnài nan tewan kon yak molopai imainanpannan molopai tùwepetasan,” teppù Jesus uya. ¹⁶ “Ànù’là uya lanppu pottàsak tùuya waputtàsak pùsau ke pùla man wapùla we’nùnnà yapon yokkoik là inonkasak pùla. Tùse làkku inonka ya màlà satik pe yapon pona, kappon yamùk uya itakkwayi yentoppe tùwewomù kon yau. ¹⁷ Yà’làlà yonansak lùppù mailà nepù màlà ayupona molopai yà’làlà iwaputtàsak lùppù ittu màlà molopai inepù akkwa yak. ¹⁸ “Tùttuseichi ettàk kon yeta auya’nokon yau. Masapùla ànù’là yà’làlà yesak lepa màlà eke peiwa, tùse ànù’là ipla nai’nùk winàpai malalon nà itesak pe iwettok mokka màlà,” teppù Jesus uya. ¹⁹ Jesus yan molopai yakonnon uyàpùppù màlà ipyak, tùse ipyak tok utà yentai iwechippù màlà, masapùla ilinà pe kappon yamùk wechi pàk. ²⁰ Jesus pàk kappon yamùk tonpa uya, “Asan molopai ayakonnon satik pe man polopo molopai eyenpai tok man,” teppù. ²¹ Jesus uya yeikuppù, “Usan molopai uyakonnon mùkyamlo Kaatù Maimu yetannan molopai iku’nài nan,” tukaik. ²² Tewin wei yattai Jesus wenukuppù kanau yak tùnenupa ton pokonpe molopai tok pàk, “Tuna latoi pona uklà’nàpai’nokon,” teppù ya. Màlàpàk tok wenukuppù kanau yak molopai tok wessalattàppù tùutà kon pàk. ²³ Tok utà kanau yau tùse Jesus we’nùmùppù. Meluntà pe assetun utasse’nùmùppù tuna po molopai kanau yak tuna wewomùppù. Àsà yau tok wechippù. ²⁴ Jesus nenupa ton uyàpùppù màlà ipyak molopai tok uya yenpakappù, “Itepulu, Itepulu! Unanà’nokon pe man!” teppù tok uya. Jesus we’wuluukappù molopai assetun molopai chipa’chipa tawon weleuta toppe yelupappù ya. Iweleutappù tamù’nawàlà tùtùi pe. ²⁵ Màlàyau Jesus uya tok pàk, “I’nai yailà ailon tetok auya’nokon nai?” teppù. Tùse tok usenumenkasak kulu molopai tok wettalipasak wechippù, molopai tok uya tùtonpa kon pàk “Ànùk ken uchi pùsàlà kàyik? Assetun molopai chipa’chipa yelupanài molopai màlà yamùk wettok là imaimu yawàlà,” teppù. ²⁶ Tok utàppù màlà kanau yau Gergesenes yawolon pata yak, Galilee latoi pon yak. ²⁷ Jesus wuttà kanau yapai tuna yena pona yau kàyik àli akkwalù yen uya yepoloppù màlà, màlà pata yapai. Ipon pùla iwechippù màlà tachin pe, molopai tùwùk tau iwechippù pen, tùse uluwaik yamùk kùlottau iwemapùppù. ²⁸ Jesus yensak tùuya yau iwentaimeppù eke pe, iwekkawai’mappù Jesus yemlotopo molopai “Jesus, eke kulu tùnamasen Kaatù Mumu! Yà’là pe wechi i’che messan? Apawanattàyan iulà, kùtalumattài tàwà!” teppù ya. ²⁹ Masapùla Jesus uya àli akkwalù wepakka toppe yapai yapyontàsak pàk. Tukke itekkwa màlà yepopàtùppù ya, tùwa’chimanù ke lànen iwechi tùse, itemyatù molopai itta tawon yaulonpàssak chin ke tùse yattàpàtùppù ya, molopai àli akkwalù uya teka’nonkaik yalàppù tùkkenan pata yak. ³⁰ Jesus uya yekamappoppù, “Ànùk ken eyesek?” tukaik. “Uyesek màlà Legion,” tukaik yeikuppù ya, masapùla tukke àli akkwalù yamùk wewonsak wechippù yak. ³¹ Jesus pawanattàppù àli akkwalù yamùk uya, i’nawon aiko yak teunoko kon ya tukaik. ³² Tukkan kon puuluku yamùk wechippù màlà mei pùla, tùuta’lettà kon pàk wùk lappolo. Àli akkwalù yamùk uya Jesus pawanattàppù tùutà tok kon pe puuluku yamùk yak. Màlàyau tok utà toppe ikupùppù ya. ³³ Màlàyau nen uchi àli akkwalù yamùk wepakkappù kàyik yapai molopai tok utàppù puuluku yamùk yak. Tamù’nawàlà puuluku yamùk utàppù aitun pe takapi yai tuna kak molopai tok unalàppù. ³⁴ Kappon yamùk puuluku yamùk mainanpannan uya màlà wekkupù yeneppù. Màlàyau tok utàppù aitun pe molopai tok uya yekamappù pata yawàlà molopai eke ton pata yamùk yawàlà. ³⁵ Kappon yamùk utàppù màlà iwekkussak lùppù yense. Jesus piyak tok uyàpùppù molopai kàyik, àli akkwalù yamùk wepakkappù yapai lùppù yepoloppù tok uya chichiu pe Jesus pùta piyau. Iwepontàsak molopai wakù pe iichenumenkatok, molopai tamù’nawàlà tok wettalipappù màlà. ³⁶ Mùkyamlo yennài nan nùssan uya kappon yamùk pàk yà’là kasa là mùkkàlà kàyik uchipittàppù yekamappù. ³⁷ Màlàyau tamù’nawolon kon kappon yamùk Gergesenes yawolon kon uya Jesus yekamappoppù iità toppe, masapùla tamù’nawàlà tok wettalipasak kulu wechippù màlà. Màlàpàk Jesus wenukuppù màlà kanau yak molopai pata nàmàppù ya. ³⁸ Kàyik àli akkwalù yamùk wepakkappù yapai lùppù uya Jesus pawanattàppù màlà, “Aya’là ka’ utà lù?” tukaik. Tùse Jesus uya yeunokoppù, ³⁹ “Ennappokà, emeikkà molopai Kaatù nùkupùppù àpàk yekamata,” teppù ya ipàk. Kàyik utàppù tamù’nawàlà pata yawàlà tùpàk Jesus nùkupùppù yekama pe. ⁴⁰ Jesus wennapposak yau tukkan kon uya yanùmùppù tùutauchinpaik, masapùla tamù’nawàlà tok wechippù màlà imàmuku pàk. ⁴¹ Màlàyau kàyik Jairus itesek, Jew yamùk wepilittok itak yepulu uyàpùppù màlà. Iwettolùpattàppù Jesus pùta piyau molopai ipawanattàppù ya tùpata pona iità toppe. ⁴² Masapùla tewinan tenchi 12 yailo’nan ikili’chimo’chiyi welikù pàk. Jesus utà tùse tukkan kon kappon yamùk wepilipùppù iwoi sà winàpai’ne. ⁴³ Nossan wechippù màlà molo 12 pe kili’chimo’chi tùwettalumattà pàk iwessak, mùn pàk. [Tamù’nawàlà tùpùlayattayi yu’makkappù ya màlà ipittànnan ye’ma pàk,] tùse ànù’là uya ipittà pùla iwechippù. ⁴⁴ Iyàpùppù màlà tukkan kon kappon yamùk kùlottau Jesus mùpoi winà molopai ipon yepi yappàtùppù ya molopai màlà pe là iimùntatok weleutappù tewinanpa. ⁴⁵ Jesus uya tok yekamappoppù, “Ànùk uyappàtùi?” tukaik. Tamù’nawolon kon uya, “Iulà pen,” teppù. Molopai Peter uya, “Itepulu, kappon yamùk àwoi man molopai tok nùselemlussan àpona,” teppù. ⁴⁶ Tùse Jesus uya, “Kappon uyappàtùi, tùttui masapùla meluntà nepakkai uyapai,” teppù. ⁴⁷ Nossan uya tùttusak pe ittuppù. Màlàpàk iyàpùppù, tùplànài’nùmùi’ma molopai iwettolùpattàppù Jesus pùta piyau. Molo tamù’nawolon kon yemlotopo yà’là pe là iwechi pàk yappàtùppù tùuya molopai asse’ne màlà pe là tiuchipittàsak yekamappù ya. ⁴⁸ Jesus uya wateppù ipàk, “Uyenchi, ailon tetok auya uya pàli’yau amasak man. Itàkà wàlàkka’nàtok yau,” teppù. ⁴⁹ Jesus uya wate tùse, itekale ne’nài uyàpùppù Jew yamùk wepilittok itak yepulu yùwùk tapai. “Eyenchi nelippàssan. Enupanài nen uchi kùsaimelunpai,” teppù ya Jairus pàk. ⁵⁰ Tùse Jesus uya yetappù molopai Jairus pàk, “Kettalipai. Ailon kakkà neken molopai pàli’yau iwena màlà,” teppù. ⁵¹ Tùwelepansak tapùi motak yau ànù’là wewomù ta’là tukaik inulunpappù ya tùse Peter, James, John molopai mule kàipùnù, molopai ichan tawonnan neken yewonnùpùppù ya. ⁵² Tamù’nawolon kon molonkonnà kalawùppù màlà molopai tok usewankono’mappù mule wenai. Jesus uya, “Kakalantàu, masapùla iweli’chak pen màlà tùse iwe’nùnsak màlà!” teppù. ⁵³ Tamù’nawàlà tok wàklàppù ipàk, masapùla iweli’chak pe ittu tùuya’nokon pàk. ⁵⁴ Tùse Jesus uya ya’chippù itemyatù pàk, “E’wuluukakà mule!” tei’ma. ⁵⁵ Yakkwalù wennappoppù yak molopai iwe’wuluukappù asse’ne kulu. Molopai Jesus uya, “Iteipa ke ilepatàk kon,” teppù. ⁵⁶ Ikàipùnù molopai ichan tawonnan usenumenkasak kulu wechippù màlà. Tùse Jesus uya, “Ànù’là pàk sàlà iwekkussak lùppù kùsekamatàu,” teppù.

¹ Jesus uya 12 pan kon tùnenupa ton kà’mappù tamùkke. Molopai tok lepappù ya meluntà molopai apàikkek ke, tamù’nawàlà àli akkwalù yamùk yenpakka toppe tok uya molopai palan ipittà toppe tok uya. ² Màlàyau tok yeunokoppù ya Itepulu pe Kaatù wettok yekamase molopai e’nek ton ipittàse. ³ Tok pàk, “Yà’làlà kùsatàu àutà kon yau. Tekessen nà, paiki là, pùlayatta là, kùyali là, wapùla là asa’là pon kùsatàu,” teppù ya. ⁴ “Ayanùnsak kon yau, màlà tapùi tau mettàik, màlà pata nàmà auya’nokon ponalà. ⁵ I’nailàlà kappon yamùk uya ayanùmù kon pùla iwechi yau, màlà pata mùnàntàik molopai non ippunuppù mùtu’metàik atta kon poi tok pàk àsà kan tà te pe,” teppù Jesus uya. ⁶ Ya’lon kon utàppù màlà pata yamùk yawàlà wakù itekale yekama pe molopai kappon yamùk ipittà pe màttawàlà. ⁷ Herod, pata yepulu, uya tamù’nawolon tùwekkussan yetappù. Iitaimelunpasak wechippù kulu sàlà pàk, masapùla kappon yamùk uya, “Enpataukanài John we’wuluukasak pàli’yau man,” tesak pàk. ⁸ Tùulon kon uya Elijah usenpoikasak man teppù. Tùulon kon uya Kaatù Maimu yenpoikanài tonpa penalok lùppù we’wuluukasak man, teppù. ⁹ Màlàpàk Herod uya, “John ippai yattà toppe ku ikupùppù uya. Tùse ànùk ken uchi pùsàlà kàyik sàlà kasaichi ipantomù tetayai’nùk?” teppù. Molopai Jesus yenei’che iwechippù. ¹⁰ Yeunossak kon wennappoppù màlà molopai tùnkupùppù kon yekamappù tok uya Jesus pàk. Tok yalàppù ya ta’là molopai tok utàppù tiyiwalà’nokon pata Bethsaida pona. ¹¹ Yetasak tùuya’nokon yau tukkan kon kappon yamùk uya iwenaimappù. Tok yanùmùppù ya tùutauchinpaik. Tok yelupappù ya Kaatù wettok itepulu pe pàk molopai mùkyamlo tipittà kon i’che tùwessan ipittàppù ya. ¹² Ko’manpe kulu 12 pan kon inenupa ton uyàpùppù ipyak. Molopai, “Kappon yamùk yeunokkà meyon kon pen pata yamùk yak tok utà toppe teipa kon yepose molopai tùwe’nùntok kon patassek woton. Masapùla sàlà pata màlà tùkkenan,” teppù tok uya. ¹³ Tùse Jesus uya tok pàk, “Amyamlo pe tok yewettàk kon,” teppù. “Mùyak etoikenan neken pùlomù pusak molopai asa’lon kon molok yamùk tawon neken ina piyau man. Kùyali ye’mase na’ ina utà pen pùsamo tukkan kon kappon yamùk ponalok pe?” teppù inenupa ton uya. ¹⁴ Kàyik yamùk wechippù màlà 5000 yailà’ne molo. Jesus uya tùnenupa ton pàk, “Kappon yamùk weleuta toppe ikuttàk kon tamùkke 50 pe’ne,” teppù. ¹⁵ Inenupa ton uya ikupùppù molopai tamù’nawolon kon yeleutanùpùppù tok uya. ¹⁶ Jesus uya mùyak etoikenan pùlomù pusak molopai asa’lon kon molok yamùk tawon yanùmùppù molopai tenu tùlùppù ya epùn winàkàik. Tenki teppù ya Kaatù pàk màlà yamùk pàk molopai ipilipàtùppù ya. Molopai itùlùppù ya tùnenupa ton yemyak tok uya yekantoppe kappon yamùk yemyak. ¹⁷ Tamù’nawàlà tok uta’lettàppù màlà tùwenukasse. Molopai Jesus nenupa ton uya 12 pe wali’cha yamùk lùmà yak iwà’nànsak lùppù yanukuppù. ¹⁸ Jesus wàpùlema tewincha tùse inenupa ton wechippù ipyau. “Ànùk tawonnan ken kappon yamùk upàk?” tukaik tok yekamappoppù ya. ¹⁹ “Tùulon kon John Enpataukanài tawonnan àpàk. Tùulon kon Elijah tawonnan, tùulon kon Kaatù Maimu yenpoikannan tonpa penalok lùppù wennappokasak tawonnan,” tukaik tok uya yeikuppù. ²⁰ “Amyamlo nen? Ànùk mùkayatàu nen upàk?” tukaik tok yekamappoppù ya. Peter uya yeikuppù, “Kaatù winàpaino nen àmàlà Christ,” tukaik. ²¹ Màlàyau meluntà pe, “Ànù’là pàk sàlà kùsekamatàu,” teppù ya. ²² “Kàyik Mumu wettalumattà màlà eke pe, molopai eke ton tùnamasan, Paatele yamùk yepulu ton molopai Law pàk enupannan uya inulunpa màlà. Iwànà màlà molopai iwe’wuluuka màlà icholùwano wei yattai,” teppù ya. ²³ Màlàyau tamù’nawolon kon pàk, “Ànù’là wechi uya’là àippai yau tàwà ne’nonkai molopai tùpulusukù yanùmùi wei kaichalà molopai uya’là nùyàpùi. ²⁴ Masapùla mùkkàlà kappon takkwalù pùnùnmanài uya ila’chima màlà, tùse mùkkàlà takkwalù la’chimanài upàkànsau uya ipùikattà màlà. ²⁵ Yà’là ken wakù yepolo kappon uya tamù’nawàlà wolù yesak pe tùwechi winà, tùwe’la’chimasak echii’ma. ²⁶ Ànù’là kappon wekkuli’masak upàk molopai umaimu pàk yau, Kàyik Mumu wekkuli’ma nàlà màlà ipàk, takkwayi, tùkàipùnù yakkwayi molopai Inchelù yamùk yakkwayi tawon yau tùuyàssak yattai. ²⁷ Ailon kulu sàlà, tùulon kon talà man Kaatù wettok itepulu pe yene tùuya’nokon ponalà tùwelikù woton kon pen, ukayaik àpàkù’nokon,” teppù Jesus uya. ²⁸ 8 pe wei tùpo sàlà yamùk pàk tùuselupa tùpo, Jesus uya Peter, John molopai James tawonnan yalàppù ta’là. Iitàppù àpùlemase wùk pona. ²⁹ Iwàpùlema tùse itenpata wemyakanmappù màlà molopai ipon wenappù aimu’ne akkwa pe, liuliu pe. ³⁰ Màlàyau asse’ne asa’lon kon kappon yamùk uselupappù màlà ipokonpe. Moses molopai Elijah tawonnan pe tok wechippù, ³¹ Tok usenpoikappù màlà akkwa yau, molopai tok uselupappù Jesus pokonpe iitàtok pàk, Jerusalem po tùwekkupù woton. ³² Peter molopai itonpa yamùk wechippù màlà ewe’nùnpai kulu. Tùse tùupakasak kon yau, Jesus yakkwayi yeneppù tok uya molopai asa’là kàyik yamùk, ipyau satik pe. ³³ Kàyik yamùk uya Jesus nàmà tùse, Peter uya ipàk, “Enupanài, wakù pe man talà we’nà’nokon. Àsolùwau tapùi yamùpai’nokon man, tewin àponalok pe, tewin Moses ponalok pe molopai tewin Elijah ponalok pe,” teppù. Yà’là te kulu là tùuya ittuppù ya pen màlà. ³⁴ Iichelupa lùppù tùse katupluk wekkwamùppù molopai tok waputtàppù ya takkwalùppù ke. Molopai Jesus nenupa ton wettalipasak wechippù màlà katupluk uyàssak tepoi’nokon yau. ³⁵ Mayin uya katupluk yau, “Pùsàlà mùkkàlà Umu, unanùmùppù, yetatàk kon,” teppù màlà. ³⁶ Mayin wàttù’nàsak yau, molo Jesus wechippù màlà tewincha. Inenupa ton wechippù màlà eppana molopai ànù’là pàk tùneneppù kon yekamappù tok uya pen màlà, màlà yattai. ³⁷ Iwemassak yau tok wuttàsak wùk poi yau, tukkan kon kappon yamùk uya Jesus yepoloppù. ³⁸ Kàyik wentaimeppù tukkan kon kùlottapai, “Enupanài, apawanattàyan iulà. Umu yenkà, tewinan kulu mùkkàlà umle! ³⁹ Àli akkwalù mùkkàlà yeponài tùntaimese molopai yenu’manài iicha’manta toppe, màlàyau tùwetaklonpitasen. Màlà kasa imattanùpù pàk man mala là inonka ya pùla! ⁴⁰ Enenupa ton tùpawanattài yenpakka toppe tok uya, tùse tok uya yenpakka pùn. Tok yentaikasak ya man,” teppù ya. ⁴¹ Jesus uya yeikuppù, “Ailon tetok auya’nokon pùla man, molopai ikasa pùla messatàik amyamlo kappon yamùk! Yà’là pàkàlà là ken uchi apyau’nokon wechi sàlà? Yà’là pàkàlà là wa ewechi kon pàlika uya?” tukaik. Màlàyau, “Àmu inekkà sà motak,” teppù ya. ⁴² Walawok muleppù uyàpù tùse, àli akkwalù uya ikawai’mappù non pona, iicha’mantappù. Tùse Jesus uya àli akkwalù yapyontàppù iwepakka toppe. Walawok muleppù ipittàppù ya molopai innappoppù ya ikàipùnù piyak. ⁴³ Tamù’nawolon kon kappon yamùk usenumenkasak wechippù màlà Kaatù meluntàlù pàk. Kappon yamùk wechippù màlà tùusenumenka kon pàk lùppù tamù’nawolon Jesus nùkupù pàk, tùnenupa ton pàk suwa tesak ya yau, ⁴⁴ “Yekama pàk wekkussai’nùk kùpputtàka’nùttàu! Kàyik Mumu tùlù màlà kappon yamùk meluntàlù yemyak,” tesak ya pàk. ⁴⁵ Tùse yà’là pàk là sàlà uya wate ittuppù tok uya pen màlà. Yonansak wechippù màlà tok winàpai tok uya ittu tukaik. Molopai tok usenalippappù màlà pàk enekamappopai pùla. ⁴⁶ Usàulàmantok wessepoloppù màlà Jesus nenupa ton kùlottau, i’nai wechi eke pe kulu tùklottau’nokon, tawon pàk. ⁴⁷ Jesus uya tok usenumenkatok ittuppù màlà. Màlàpàk mule yanùmùppù ya molopai i’mùssakkappù ya tùpyau. ⁴⁸ Molopai tok pàk, “Kappon uyesek yau pùsàlà mule yanùnnài uya uyanùmù màlà. Molopai ànù’là uyanùnnài uya nàlà uyeuno’nàippù yanùmù màlà. Masapùla mùkkàlà elekkwà kulu àklottau’nokon nai’nùk wechi màlà eke pe kulu,” teppù ya tok pàk. ⁴⁹ John uya, “Itepulu, kàyik yentai ina, àli akkwalù yamùk yenpakka ya eyesek yau. Ina kan iweleuta toppe nekamatai, masapùla kùtonpa kon pe pùla iwechi pàk,” teppù. ⁵⁰ “Kùseleutanùttàu masapùla àpokonoma ya pùla nai’nùk mùkkàlà àponalok,” teppù Jesus uya. ⁵¹ Mei pùla Jesus yanùntok epùn pona weyu wechi pàk, iichenumenkappù iwessalattàppù nen uchi te’matawà Jerusalem pona tùutà pàk. ⁵² Tùmaimu yekamannan yeunokoppù ya màlà tùwapiya. Màlàyau tok utàppù Samaria pon pata yak tamù’nawolon konekase iponalok pe. ⁵³ Tùse kappon yamùk molonkonnà uya yanùmù pùla iwechippù, masapùla tok uya ittuppù màlà Jerusalem pona iità. ⁵⁴ Jesus nenupa ton James molopai John tawonnan uya yensak tùuya’nokon yau, “Itepulu, apok kà’ma na’ ina uya epùn poi i’che messan, [Elijah wechippù kasa,] tok mattanùttoppe ya?” teppù. ⁵⁵ Jesus welattàppù tok winàkàik molopai tok yàulàmappù ya. ⁵⁶ Molopai tok utàppù tùulon pata yak. ⁵⁷ Te’ma kon tawà tok utà tùse kàyik uya Jesus pàk, “Aya’là utà màlà i’nai yailà là àutà yau,” teppù. ⁵⁸ Jesus uya ipàk, “Maikan yamùk mùkyamlo teuta kenan kon molopai tolon yamùk mùkyamlo tùpon kenan kon, tùse Kàyik Mumu mùkkàlà iwàlàkkattok patassek pùn,” teppù. ⁵⁹ Jesus uya tùulon kàyik pàk, “Uya’là àikkà,” teppù. Tùse kàyik uya, “Itepulu, masa wapiya utài’che ukàipùnù wu’nattàse,” teppù. ⁶⁰ Jesus uya yeikuppù, “Tàwà iweli’chak kon tàkàpù kon wu’nattài. Itàkà molopai Kaatù wettok itepulu pe yekamata,” tukaik yeikuppù ya. ⁶¹ Tùulon kàyik uya, “Aya’là nen utà, Uyepulu, tùse masa wapiya utàyaik ukatai’che utonpa yamùk pàk,” teppù. ⁶² Jesus uya yeikuppù, “Ànù’là umà yaka pàk iwepyattàsak lùppù molopai tùwelattàpàssen te’mappùtak wechi màlà tapulàsen yek pe pùla Kaatù wettok itepulu pe yau,” tukaik.

¹ Sàlà tùpo Itepulu uya tùulon kon kàyik yamùk yanùmùppù 72 pe. Molopai tok yeunokoppù ya asa’là’ne, tùwapiya tok utà toppe tamù’nawàlà pata yamùk tùutàtok yak woton kon yak. ² Tok pàk, “Eke pe kulu temeikkasan man tùse tukke pùla kulu ipili’nài nan man. Temeikkasan yesak ipawanattàtàk kon tù’mà yak tùwe’wotokoma woton kon yeunottoppe ya,” teppù Jesus uya. ³ “Itàtàk kon! Eyeunoko kon uya sàlà kaalinilu munkà kasa, àsà ton kamo yamùk kùlottak,” teppù ya. ⁴ “Pùlayatta yen kùsatàu wapùla paiki wapùla sappattu là. Molopai ànù’là yelupa pàk keleutatàu asantau. ⁵ Yà’là yattai là tapùi tak ewewonsak kon yau, wapiya, ‘Tàwà echitonpa pe we’nàtok sàlà tapùi tau nechii!’ mùkatàik. ⁶ Wakù pe alomùla tùwessen kappon wechi molo yau, pùlemantok auya wechi màlà ipo. Màlà kasa pùla iwechi yau, iwennappo màlà apyak. ⁷ Molo màlà tapùi tau mettàik, tok uya elepatok kon mùnattàik molopai minchitàik masapùla tùwe’wotokomasen mùkkàlà te’masen. Katamapàttàu tewinan tapùi tapai tùulon tapùi tak. ⁸ Pata yak àutàsak kon yà’là yattai là yau, molopai ayanùnsak kon yau, eyemloto kon pona inonkasak mùnattàik. ⁹ E’nek ton mipittàtàik màlà pata yau. Molopai kappon yamùk pàk, ‘Itepulu pe Kaatù wettok uyàssak man mei pùla kulu apyakù’nokon,’ mùkatàik. ¹⁰ Tùse yà’là yattai là àutàsak kon pata yak tùse ayanùnsak kon pùla iwechi yau, asantak mùtàtàik molopai, ¹¹ ‘Non punuppù apatassek kon yawon tùtta kon pàk iwekki’nàmasak lùppù kuka ina uya sàlà ewinàkài’nokon. Tùse sàlà ittutàk kon, Kaatù wettok itepulu pe uyàssak man mei pùla kulu apyakù’nokon,’ mùkatàik. ¹² Tekamayaik àpàkù’nokon, Ittuntok Weyu yattai Sodom yawon kon kappon yamùk wemokka màlà sa’man pe pùla lùiwa màlà pata yawon kon kappon yamùk yentai!” teppù Jesus uya tok pàk. ¹³ “Korazin pon kon kappon yamùk, àsà pe iwechi màlà àpona’nokon! Kappon yamùk Bethsaida pon kon àsà pe iwechi màlà àpona’nokon! Masapùla àli pe tùwettok kon winàpai Tyre pon kon kappon yamùk molopai Sidon pon kon welattàppù sàlà eppaino pena àli pe tùwettok kon winàpai. Tok wepontàppù sàlà eppaino pon chippopà’nài yak molopai ulumlàppàttau tok wechippù chichiu pe tùwelattàsak kon yekama pe, tensan yekkwa ton pen wotoko yamùk ikussak lùppù àklottau’nokon wekkussak tùklottau’nokon yau. ¹⁴ Wakù peiwa iwechi màlà ittuntok weyu yattai Tyre pon kon kappon yamùk pàk molopai Sidon pon kon pàk amyamlo yentai. ¹⁵ Amyamlo nen Capernaum pon kon kakàik uchi epùn pona ayanùmù kon pe mùttuyatàu? Eyenu’ma kon màlà i’nawon yak,” teppù Jesus uya. ¹⁶ Ta’lon kon pàk, “Ànù’là eyetanài’nokon uya uyeta màlà. Ànù’là ànulunpanài’nokon uya unulunpa màlà. Ànù’là unulunpanài uya uyeuno’nàippù nulunpa màlà,” teppù ya. ¹⁷ 72 pan kon kàyik yamùk wennappoppù màlà eke pe tùutauchinpaik. “Itepulu, àli akkwalù yamùk là màichi ina maimu yawàlà nettai tà, eyesek yau!” teppù tok uya. ¹⁸ Jesus uya tok yeikuppù, “Settan wepuka tentai pata wekamlippù kasa Epùn poi. ¹⁹ Apàikkek ke elepasak kon uya man, àkài yamùk polo ausalà kon pa molopai malità yamùk polo, molopai tamù’nawolon eya’nomanài’nokon yapàikketù yepoi ewechi kon pa. Yà’làlà uya amattanùpù kon pen màlà. ²⁰ Katauchinpatàu àli akkwalù yamùk wechi amaimu kon yawàlà pàk. Tùse atauchinpatàk kon eyesek kon we’menukasak làkku epùn po pàk,” tukaik tok yeikuppù ya. ²¹ Màlà yattai Jesus wanùssak utauchinpatok ke Wakù Akkwalù winà uya, “Ayapulàyan iulà Ukàipùnù, epùn molopai non Yepulu. Masapùla pukkek ton molopai iichenupasak kon winàpai ànonamùppù yenpoikasak auya mule yamùk lùkkwà yemyak pàk. Ewaik Ukàipùnù, sàlà wekkussak màlà i’che ewettok kasa molopai ayauchinpanài pe,” teppù ya. ²² “Tamù’nawolon tùsak Ukàipùnù uya man uyemyak. Ànù’là uya ànùk pe là Imu ittu pùla iwechi màlà, tùse Ikàipùnù neken. Molopai ànù’là uya ànùk pe là Ikàipùnù ittu pùla iwechi màlà, tùse Imu neken, molopai mùkyamlo Imu uya tùkàipùnù yenpoikatok itemyak ton nàlà,” teppù ya. ²³ Màlàyau Jesus welattàppù tùnenupa ton winàkàik molopai tok pàk, “Ipùlemasak pe eyenu wechi màlà, màlà yamùk menyatài’nùk yene auya’nokon pàk! ²⁴ Masapùla tukkan kon Kaatù Maimu yenpoikannan molopai kin yamùk wechippù menyatài’nùk enenpai, tùse tok uya yene pùla iwechippù molopai metayatài’nùk enetapai, tùse tok uya yetappù pen, ukayaik àpàkù’nokon,” teppù ya. ²⁵ Màlàyau wakù pe kulu Law ittunài wà’mùssakkappù, Jesus ittui’che yekamappoppù ya. “Enupanài, yà’là kupù uya tàwàlàlà wema’nàtok yepotoppe uya?” tukaik. ²⁶ Jesus uya yeikuppù, “Yà’là tawon ken Law yau iwe’menukasak? Yà’là tesak ya yennài àmàlà?” tukaik. ²⁷ Kàyik uya yeikuppù, “ ‘Itepulu Akaatùyi i’nùnmakà tamù’nawàlà eyewan ke tamù’nawàlà ayakkwalù ke, tamù’nawàlà emeluntàlù ke, tamù’nawàlà eusenumenkatok ke.’ ²⁸ “Ikasa yeittok auya man. Sàlà mùkupùik molopai ewemapù màlà,” tukaik Jesus uya yeikuppù màlà. ²⁹ Tùse ikasa tùwechi enenpoikapai iwechippù, màlàyau Jesus yekamappoppù ya, “Ànùk ken uchi mùkkàlà utonpa?” tukaik. ³⁰ Jesus uya yeikuppù, “Kappon utàppù màlà Jerusalem poi Jericho pona, màlàyau ite’ma tau amak ton uya ya’chippù. Tok uya ipon kalapàtùppù molopai ippoppàtùppù, molopai tok utàppù. Iwelikù winàkàik tok uya inàmàppù. ³¹ Màlà yattai nàlà paatele utàppù màlà, màlà lùppù asantawà, kàyik yensak tùuya yau iitàppù iwoi. ³² Màlà yattai làma Levi uyàpùppù màlà motak, kàyik yeneppù ya, iitàppù làma iwoi. ³³ Tùse, kappon Samaria pon, màlà yawàlà nàlà tùutàsen uyàpùppù ipyak. Yensak tùuya yau iichentuppappù màlà. ³⁴ Iitàppù ipyak, ite’netù pona wain ikkwamùppù ya molopai ikalapaimappù ya, molopai iwontàppù ya. Màlàyau nen uchi tùkùn tonki pona inonkappù ya. Yalàppù ya te’mai’no tapùi tak. Molo imainanpappù ya. ³⁵ Iwemassak pe, asa’lon chilùpa pun mokkappù ya, itùlùppù ya tapùi mainanpanài yemyak. ‘Pùsàlà imainanpakà molopai wennapposak yau itùlùppù uya yentai yapulàsak auya ipàk yau ye’ma uya màlà,’ teppù ya tapùi mainanpanài pàk,” tukaik. ³⁶ Jesus uya, “I’nai ken pùsamlo kùlottau, kàyik, amak yamùk na’chippù tonpa pe mùttuyan?” teppù. ³⁷ Kàyik uya yeikuppù, “Mùkkàlà iichentuppasak lùppù ipàk,” tukaik. Jesus uya yeikuppù, “Itàkàichi molopai màlà kasa mùkupùik,” tukaik. ³⁸ Tùutà kon pe Jesus molopai inenupa ton uyàpùppù pata yak, molo nossan Martha itesek uya tok yanùmùppù màlà tùwùk tak. ³⁹ Takon ke iwechippù màlà Mary itesek. Mùkkàlà weleutappù màlà Itepulu pùta piyau enupantok ya yeta pàk. ⁴⁰ Martha utaimelunpappù màlà, tamù’nawolon wotoko tùnkupù kupù pàk. Màlàyau iyàpùppù, “Itepulu, uyakon uya ken na’ unànsak tewincha wotoko kuttoppe uya pàk yà’làlà te auya pùla nai? Upùikattàse iyàttoppe yekamakà!” teppù ya. ⁴¹ Itepulu uya yeikuppù, “Martha, Martha, mataimelunpayaik molopai mesenumenkayaik eke pe tukkan pàk. ⁴² Tùse tewinan nà molo man i’che kulu ewettok. Mary uya iwalai yanùnsak man molopai imokka là iwinàpai pen màlà,” tukaik.

¹ Tewin wei yattai Jesus wechippù tùwàpùlema pàk pata yau. Iwenukassak yau inenupa ton tonpa uya ipàk, “Itepulu, ina yenupakà wàpùlemantok pàk, John uya tùnenupa ton yenupappù kasa,” teppù. ² Jesus uya tok pàk, “Àwàpùlema kon yau sà kasa mùkatàik,” teppù, “ ‘Ina Kàipùnù [epùn pon]. Wakù pe kulu tùkussen pe eyesek nechii. Tàwà Itepulu pe ewettok nùyàpùi. ³ Ina yekyali ke, ina ilepakà wei kaichalà. ⁴ Ina makuyi pàk esentuppakà ina pàk. Masapùla tamù’nawolon kon ina winàkàik iwemakuimasak kon nùssan pàk nàlà, ina nùssentuppayan. Molopai ina kùsalài amùipantok yak, [tùse ina ikukkà àli winàpai,]’ ” teppù ya. ⁵ Molopai Jesus uya tùnenupa ton pàk wateppù, “Yattai pùla tewinan nà àtonpa kon utà tùwechiyakon piyak eppaino anomlak, molopai ipàk, ‘Utonpa, masa àsolùwau pùlomù pusak ke kùlepakà. ⁶ Uwechiyakon welepansak man sàlàpe kulu uyùwùk tak, molopai yà’làlà ilepatok uya woton pùla man!’ te yau. ⁷ Itonpa uya yeiku tapùi tapai, ‘Kùwanittàpai! Manatta yakkokassak man. Umunkà yamùk pokonpe usapontàkassak man, we’wuluuka elepase yà’làlà ke yentai wessaik,’ te ya. ⁸ Tekamayaik àpàkù’nokon, ilepase lànen e’wuluukapai pùla echii’ma iwechiyakon pe tùwechi pàk iwe’wuluuka màlà tamù’nawolon i’che iwettok ke ilepase, masapùla iwe’namatok pùla iwechi pàk,” teppù Jesus uya. ⁹ “Màlàpàk tekamayaik àpàkù’nokon, Yennakà, eyemyak itùlù màlà, iwakà molopai yepolo auya màlà. Tei’tei kakkà manatta utakkoka màlà eyemyak. ¹⁰ Masapùla tamù’nawolon yennannan uya yepolo màlà, molopai iwannan uya yepolo màlà, molopai manatta utakkoka màlà tei’tei tawon yemyak. ¹¹ Ànùk uya ken tùmu lepa àkài ke, molok yenna ya tùse? [Pùlomù pusak yenna ya yau na’ tàk ke ilepa ya?] ¹² Wapùla ka’ malità ke ilepa ya lù kali’cho pùmoi yenna ya tùse? ¹³ Àli pe là ewechii’ma’nokon wakù ton tùlù auya’nokon àmunkà kon yemyak ittunnan amyamlo. Màlà yentai nen uchi màlà àkàipùnù epùn pon uya, mùkyamlo Wakù Akkwalù yennannan lepa,” teppù Jesus uya. ¹⁴ Jesus uya kappon uselupa toppe pùla iku’nài àli akkwalù yenpakkappù màlà. Iwepakkasak yau, kàyik tùuselupasen pen wessa’molùkappù tùuselupa pàk. Tukkan kon kappon yamùk usenumenkasak wechippù. ¹⁵ Tùse tùulon kon uya, “Beelzebub, àli akkwalù yamùk yepulu, mùkkàlà winà àli akkwalù yamùk yenpakkayan,” teppù. ¹⁶ Tùulon kon wechippù ana’chipai. Màlàpàk tok uya yekamappoppù, tensen yekkwa pen wotoko kuttoppe ya, Kaatù yeselu pe iwechi yekamanài pe. ¹⁷ Tùse Jesus uya tok usenumenkatok ittuppù màlà. Molopai tok pàk, “I’nai yekkwa là pata wepantakasak epanta’maik tiyiwalà yau inmatta màlà. Molopai tapùi tawon kon wepantakasak yau tok uko’mamù tamùkke pen màlà. ¹⁸ Settan wepantakasak tiyiwalà yau yà’là kasa ken meluntà pe iwechi? Wate uya sàlà masapùla Àli akkwalù yenpakkayan Beelzebub winà mùkayatàik. ¹⁹ Tok yenpakka uya Beelzebub winà yau, ànùk winà ken aya’lon kon tok yenpakkannan? Aya’lon kon wechi màlà ikasa pùla ewechi kon yekamannan pe! ²⁰ Kaatù meluntàlù winà làkku àli akkwalù yamùk yenpakka uya yau, màlà uya Kaatù wettok itepulu pe uyàkkassak apyakù’nokon yekama màlà. ²¹ “Meluntà kàyik, iwekonekasak tamù’nawàlà tùkaipa ke, mùkkàlà tùwùk yelasu, itemamin yamùk wechi màlà molo wakù pe. ²² Tùse meluntàiwa kàyik uya ya’chichak molopai yentaikasak yau, tamù’nawolon ikaipa enpen ipàk iwettok yalà ya màlà, molopai tùnonamùppù yekamù ya. ²³ “Ànù’là uponalok pe pùla nai’nùk mùkkàlà uyeya’nomanài. Ànù’là upùikattànài pen ipilipù pàk mùkkàlà ita’nù’nài,” teppù Jesus uya. ²⁴ “Tùwepakkasak kappon yapai yau, àli akkwalù utà màlà a’mun pata yawàlà tùwàlàkkapù patassek woton iwa pe. Yepolo tùuya pùla iwechi yau tiyiwalà iichelupa màlà, ‘Uyùwùk tak wennappo unnàmàppù tak,’ tawon mùkkàlà. ²⁵ Màlàyau iwennappo màlà, tùwùk yepolo ya wakù pe, tamù’nawàlà yakolokasak. ²⁶ Iità tu’ma màlà molopai 7 pan kon àli akkwalù yamùk nepù ya ta’là, àli ton kulu nen uchi tentaino kon. Tok uyàpù màlà molo emasse. Wa iwessak yau kappon wechi màlà àli pe kulu nen uchi, wapiya tùwechippù yentai,” teppù Jesus uya. ²⁷ Jesus uya wate tùpo, nossan uselupappù tukkan kon kappon yamùk kùlottapai. Molopai ipàk, “Tùutauchinpasen mùkkàlà nossan eyentunù’nàippù molopai tùmanatù pàk àku’nàippù!” teppù ya. ²⁸ Tùse Jesus uya yeikuppù, “Wapùla làkku, tùutauchinpasan mùkyamlo Kaatù Maimu yetannan molopai yawàlà tùwessan!” tukaik. ²⁹ Màlà yentak tùwoi kappon yamùk wepili’chak tùse Jesus uya, “Àli pe kulu sàlà yattaino kon kappon yamùk man! Tensen yekkwa pen wekkuttoppe yentok ipàkàlà pe yekamapponnan mùkyamlo, tùse tok lepa pen màlà, Jonah yekale neken yekama,” teppù ya. ³⁰ “Kaatù Maimu yenpoikanài Jonah wechippù màlà Nineveh pon kon kappon yamùk uya yentok ipàkàlà pe. Màlà kasa làma, Kàyik Mumu wechi màlà sàlà yattaino kon uya yentok ipàkàlà pe. ³¹ Ittuntok Weyu yattai, south winon pata yapai Kuwin wà’mùssakka màlà molopai ikasa pùla messatàik te ya sàlà yattaino kon pàk, masapùla meipai kulu tùutàsak Solomon winàpaino ittutok ike yetase pàk. Molo man Solomon yentaino talà. ³² Ittuntok Weyu yattai Nineveh pon kon wà’mùssakka màlà molopai sàlà yattaino kon pàk ‘ikasa pùla messatàik’ te tok uya màlà, masapùla tùwelattàsak kon tùmakuyi kon winàpai pàk Jonah uya itekale yekama tetase. Jonah yentaino talà man!” teppù Jesus uya. ³³ “Ànù’là mùkkàlà lanppu pottànài molopai miya là yonannài pen, wapùla pùsau yokkoik là inonkanài pen, tùse yapon pona làkku inonkanài, kappon yamùk uya akkwa yentoppe tùwewomù kon yau. ³⁴ Eyenu kon wechi màlà lanppu kasa eyesak pona. Eyenu kon wechi wakù pe yau tamù’nawàlà eyesak wechi màlà akkwa yau. Tùse àli pe iwechi yau, tamù’nawolon eyesak kon wechi màlà ewalupàttau. ³⁵ Tùttuseichi ettàk kon ayau’nokon nai’nùk akkwa wechi ewalupà pe tukaik. ³⁶ Màlàyau tamù’nawàlà eyesak kon wechi akkwa pe, ipùkkù pe là ewalupà pe pùla yau, tamù’nawàlà eyesak kon wechi màlà akkwa yau, lanppu ulenpansak uya eweyuttàsak kon takkwayi ke kasa,” teppù Jesus uya. ³⁷ Jesus wenukassak tùuselupa pàk yau, Pharisee uya ikà’mappù tùpyak iita’lettà toppe. Màlàyau iwewomùppù molopai iweleutappù uta’lettàn yapon piyak. ³⁸ Pharisee usenumenkasak wechippù màlà, Jesus uya temyatù kolùka pùla iwechi tùuta’lettà wapiya yensak tùuya yau. ³⁹ Màlàpàk Jesus uya ipàk wateppù, “Amyamlo Pharisee yamùk mùkyamlo pùsau molopai palapi kukannan polopo, tùse ayau’nokon tùuseka’nonkaik molopai àli pe we’nàtok ke awanùssak kon man. ⁴⁰ Pakko ton! Polopon konekanàippù uya nàlà na’ yawon konekappù pen? ⁴¹ Tùse pùsau yau nai’nùk itùtàk kon entuppa’no kon yemyak molopai tamù’nawolon wechi màlà wakù pe. ⁴² “Àsà pe iwechi màlà àpona’nokon Pharisee yamùk! Kaatù lepannan amyamlo tewin 10 pe nai’nùk yapai kùyali kà’nùnpatok mint ke, rue ke molopai tùulon kon nàlà tùkà’nùnsan ke. Tùse wakù pe ikasa Kaatù pùnùnmatok nulunpannan amyamlo. Sàlà yamùk làkku ànkupù kon pan itonpa tùnulunpaik pùla tùse. ⁴³ “Àsà pe iwechi màlà àpona’nokon Pharisee yamùk! Eke ton yapon pe ikussak iwakùli ton amyamlo wepili’nàtok itak tau. Molopai makitti tau yà’là kasa messatàu te i’chelok kon anama kon pe. ⁴⁴ Àsà pe iwechi màlà àpona’nokon! Ittutok ipàk pùn uluwaik, kappon yamùk usatok ipolo tùttuse pùla walainon amyamlo,” teppù ya. ⁴⁵ Law pàk enupannan tonpa uya Jesus pàk, “Enupanài, wate auya yau, ina pàk nàlà euselupa nai’nùk àli pe!” teppù. ⁴⁶ Jesus uya yeikuppù, “Àsà pe iwechi màlà àpona’nokon Law pàk Enupannan! Eme’nek pe kappon yamùk lotùmannan amyamlo yalà tok uya yentai, tùse eyemyatù kon yenkannan nùkkwà là pen amyamlo tok pùikattàse. ⁴⁷ “Àsà pe man àpona’nokon! Uluwaik konekannan amyamlo Kaatù Maimu yenpoikannan, atamo kon yamùk nùwànàssan uluwachi pe. ⁴⁸ Amyamloichi mùkyamlo atamo kon yamùk nùkupùppù wechi awakùli kon pe yekamannan. Masapùla Kaatù Maimu yenpoikannan wànàppù tok uya molopai tok uluwachi konekappù auya’nokon. ⁴⁹ Sàlà wenai Kaatù uya ittutok tùuya yau, ‘Kaatù Maimu yenpoikannan yeunoko uya màlà molopai itekale yekamannan. Tok uya tok tonpa yamùk wànà màlà. Tok tonpassan talumattà tok uya màlà,’ tesak màlà. ⁵⁰ Kappon yamùk sàlà yattaino kon talumattà màlà tamù’nawolon kon Kaatù Maimu yenpoikannan wànàppù wolù konekappù motapai wenai, ⁵¹ Abel wànàppù motapai Zachariah wànàppù motak. Mùkkàlà wànàppù màlà wàpùlemantok patassek molopai wakù kulu, esukenan patassek tawon yakletau. Ewaik, tekamayaik àpàkù’nokon kappon yamùk sàlà yattaino kon talumattà màlà, tamù’nawolon kon mùkyamlo wenai. ⁵² “Àsà pe man àpona’nokon, Law pàk enupannan! Ittutok kiyi mokkappù auya’nokon man. Amyamlo là wewomùppù pùla man molopai mùkyamlo tùwewonsan wakkàtùppù auya’nokon man,” teppù Jesus uya. ⁵³ Jesus uya pata nànsak yau, Law pàk enupannan molopai Pharisee yamùk wessa’molùkappù italumattà pàk yà’làlà sa’man ton pàk yekamappopàtù tùuya’nokon winà. ⁵⁴ Ya’chitok tùuya’nokon iwinà woton yepoloi’che tok wechi, yà’là kasa là ikasa pùla iichelupatok yau.

¹ Ilinà kulu 1000 pe’ne kappon yamùk wepili’chak molopai tok uselemluku echipona tùse, Jesus uya wapiya tùnenupa ton pàk, “Elannek pe ettàk kon Pharisee yamùk so’liyi pàk, tok usennakatok pàk wate uya màlà,” teppù. ² “Yà’làlà iwaputtàsak lùppù wapukka màlà molopai amak pe tùkussen ittu màlà. ³ Màlàpàk uchi yà’làlà pàk euselupappù ewalupàttau useta màlà weinai, molopai yà’làlà eusetaleupappù kappon pana yau tapùi iwakkàssak yakkosak tau, yekama màlà eke pe tapùi ipu poi,” teppù Jesus uya. ⁴ “Utonpa yamùk, tekamayaik àpàkù’nokon, kesenalippatàu esak wànnan pàk, tùse màlà tùpo yà’làlà àsà ku’nài nan pen pàk. ⁵ Usenalippantok ipàk yekama uya sàlà àpàkù’nokon. Kaatù pàk esenalippatàk kon, wàn tùpo apok patassek yak enu’mantok tùuya yapàikketù yesak pàk. Ewaik, tekamayaik àpàkù’nokon, ipàk esenalippatàk kon! ⁶ “5 pan kon ken na’ tolon yamùk lùkkwà tichilanmasan pen asa’lon pùlayatta pun yepek pe? Tùse tewinan nà puttàka’nùpù Kaatù uya tok kùlottau pen. ⁷ Appai kon pùpok là ittusak màlà tamù’nawàlà. Màlàpàk uchi kesenalippatàu, tukkan kon tolon yamùk lùkkwà yentai kulu nen ewechi kon màlà,” teppù Jesus uya. ⁸ “Tekamayaik àpàkù’nokon, ànù’là uponalok pe tùwechi yekamanàippù ayupo yekama màlà, màlà kasa lùppù Kàyik Mumu uya Kaatù inchelùyi yamùk yemlotopo. ⁹ Tùse ànù’là uponalok pe tùwechi yekamanàippù pen, yekama nàlà Kàyik Mumu uya pen màlà Kaatù inchelùyi yamùk yemlotopo. ¹⁰ “Ànù’là àli pe tùuselupasen Kàyik Mumu winàkàik wechi yau, ipàk usentuppan màlà. Tùse ànù’là àli pe tùuselupasen Wakù Akkwalù winàkàik tùwe’namaik pùla pàk usentuppan pen màlà. ¹¹ “Tok uya enessak kon eyittuse’nokon wepili’nàtok itak tak, wapùla eke pata yesak yamùk yemlotopona, wapùla epotolù yamùk yemlotopona yau, kataimelunpatàu yà’là kasa là ewenai’nokon ewechi kon pàk, wapùla yà’là te là auya’nokon pàk. ¹² Masapùla Wakù Akkwalù uya eyenupa kon màlà, màlà yattai yà’là tetok là auya’nokon ke,” teppù Jesus uya. ¹³ Kàyik uya tukkan kon kùlottapai Jesus pàk, “Enupanài, ului uya mamin ina kàipùnù nùnàmàppù pantaka toppe upokonpe yekamakà,” teppù. ¹⁴ Jesus uya yeikuppù, “Kàyik, ànùk uya ken ulepappù sà kasa messaik te toppe uya, wapùla mamin pantaka toppe uya amyamlo asa’lon kon yemyak?” tukaik. ¹⁵ Molopai iichelupappù, “Enpen ettàk kon molopai useka’nonkantok yà’là yamùk là i’che winàpai ettàk kon. Masapùla kappon wemattok màlà tukkan itesak pe iwettok pùkkù neken pen.” ¹⁶ Molopai Jesus uya sàlà panton yekamappù, “Mamin yesak kàyik wechippù umà yesak wakù pe kùyali yattanù’nài. ¹⁷ Tùusenumenka pàk iwechippù màlà, tiyiwalà ‘Tamù’nawolon uyeipa pilipù uya patassek pùla man te. Yà’là kupù uya sa’ ko?’ tukaik. ¹⁸ ‘Sàlà kupù uya màlà. Kùyali pilittok uya itak yalakka uya màlà molopai eke ton peiwa yamùpàttoppe uya, màlà tak paali pilipù uya màlà molopai tamù’nawàlà tùulon kon nà wakù ton nonka uya,’ teppù ya. ¹⁹ ‘Molopai nen uchi upàk, tamù’nawolon wakù i’che ewettok yesak pe messaik tukke kili’chimo’chi. Wakù pe àlàkkakkà, ata’lettàkà, àwuku inchikà molopai atauchinpakà, te uya màlà,’ teppù ya. ²⁰ Tùse Kaatù uya ipàk, ‘Pakko àmàlà! Sàlà yewalupàyi tau weli’nàtok uyàpù màlà àpona. Màlàyau ànùk uya ken sàlà yamùk ànkupùppù àponalok pe yanùmù?’ teppù. ²¹ “Tùse sàlà kasaichi Kaatù yenu yau itemamin pùla mùkyamlo mamin pili’chai’nannùk tùponalok kon pe wechi màlà,” teppù Jesus uya. ²² Màlàyau Jesus uya tùnenupa ton pàk, “Màlàpàk tekamayaik àpàkù’nokon, kataimelunpatàu ewemattok kon pàk, yà’làlà napù auya’nokon pàk, wapùla eyesak kon pàk, àpon kon i’che ewettok kon pàk. ²³ Masapùla wema’nàtok màlà kùyali yentaino kulu, molopai esak màlà pon yentainoiwa. ²⁴ Masa tolon yamùk yentàk kon, tùwàppànsan pen mùkyamlo wapùla kùyali pili’nài nan pen, kùyali nonkatok yak wapùla ipilittok itak pùnon. Kaatù mùkkàlà tok yewe’nài. Tolon yamùk yentaino kon nen amyamlo! ²⁵ I’nai ken wemapù àklottau’nokon tachin peiwa tùutaimelunpa ipàk winà? ²⁶ Sàlà malalo’nan nùkkwà là kupùi’ma pùla, yà’là pe iwechi pàk tùulon kon pàk autaimelunpa kon màlà?” teppù Jesus uya. ²⁷ “Masa yuk wùpùta yentàk kon. Tùwe’wotokomasan pen màlà wapùla kuyalikku konekannan nà pen. Tùse tekamayaik àpàkù’nokon Solomon tukkan nànen itemamin wepontàsak wakù pe sàlà yuk yùpùlù yamùk kasa pùla iwechi màlà. ²⁸ Kaatù mùkkàlà wanak mainanpanài, wanak màlà sàlàpe nulà tùwessen molopai ipla tùwenasen ewanawà, tùpottàsen. Màlà yentai lùiwa ken na’ uchi àpontà kon ya pen? Elekkwà pe kulu ailon tetok auya’nokon man! ²⁹ “Molopai kesenumenkatàu, annapù kon woton molopai eninchi kon woton pùla iwechi yau, kataimelunpatàu ipàk. ³⁰ Masapùla ailon Kaatù ittunnan pen mùkyamlo tàwàlàlà sàlà yamùk iwannan! Àkàipùnù kon sàlà yamùk i’che ewechi kon ittunài. ³¹ Tùse làkku tàwà Kaatù eyepulu kon pe nechii wapiya molopai sàlà yamùk i’che ewettok kon ke elepa kon ya màlà.” ³² “Kesenalippatàu uchi uyùkùnnon nùkkwà! Masapùla Kaatù Àkàipùnù kon utauchinpasak man elepa kon pàk itepulu pe tùwettok ke. ³³ Itesak pe ewettok kon ichilanmatàk kon, molopai entuppa’no kon yemyak pùlayatta itùtàk kon. Tùupoippàtasen pen àpùlayattayi kon yen ikonekatàk kon molopai emamin kon ikuttàk kon epùn po. Màlà motau iwu’matù pen màlà, masapùla amak là wewomù pen màlà, molopai ene yamùk lùkkwà uya là yanù pen. ³⁴ Masapùla emamin kon yau nai’nùk yau nàlà eyewan kon wechi màlà,” teppù Jesus uya. ³⁵ “Iwepontàsak pe ettàk kon, iwekonekasak pe wotoko ponalok pe, molopai tàwà alanppuyi kon tùuyatù pàk nechii. ³⁶ Apyoto yamùk tepulu kon wennappo wemali’man tùpo uta’lettàntok yapai màmu’nài nan kasa. Iyàssak yattai nen uchi manatta wànà yau, asse’ne tok uya yakkoka màlà iponalok pe. ³⁷ Tùutauchinpasan mùkyamlo apyoto yamùk, tùuyàssak yau itepulu nepolo ton iipakasak pe. Ailon kulu sàlà, iwekoneka màlà molopai tok yeleutanùpù ya uta’lettàn yapon piyak, molopai tok yewetù ya màlà. ³⁸ Tùutauchinpasan mùkyamlo itepulu nepolo ton iwekonekasak pe tachin pe tùpo là, anomlak wapùla ite’mappùtak là tùuyàssak yau. ³⁹ Molopai sàlà mùttutàik! Amak uyàttok yattai ittu tùuya yau tapùi yesak uya, tùwùk ikkwàttoppe ya iwewontoppe ikupù pen màlà. ⁴⁰ Molopai amyamlo nàlà, tùwekonekaik ettàk kon, masapùla Kàyik Mumu uyàpù màlà, yà’là yekkwa yattai là ittu auya’nokon pùla,” teppù Jesus uya. ⁴¹ Peter uya yekamappoppù, “Itepulu, sàlà na’ panton yekama auya màlà ina pàk, wapùla ka’ tamù’nawolon kon pàk lù?” tukaik. ⁴² Itepulu uya yeikuppù, “Ànùk ken uchi mùkkàlà ailon molopai pukkek apyoto? Mùkkàlà Itepulu nùnonka tapùi yesak pe, tapyoto yamùk lepa toppe ya tok yeipa ke itùtok yattai. ⁴³ Tùutauchinpasen mùkkàlà apyoto itepotolù wemei’chak nepolo tùwotokoyi kupù ya tùse! ⁴⁴ Ailon kulu sàlà, itepulu uya mùkkàlà apyoto tùlù màlà tamù’nawolon temamin yennài pe. ⁴⁵ Tùse yattai pùla apyoto uya tùyiwàlà wate, ‘Tachin pe Uyepulu uyàpù pùla man te,’ te ya, molopai tùulon kon apyoto yamùk ippoppàtù pàk iwessa’molùka, kàyik yamùk molopai nossan yamùk. Molopai tùuta’lettà pàk iwechi, tùwuku inchi pàk, molopai tùwetùmù pàk. ⁴⁶ Mùkkàlà apyoto yepotolù wennappo màlà yà’là yekkwa yattai là enpen pùla tùse, ittu ya pùla. Itepulu uya yattàpàtù màlà echikili pe molopai ipatassek yak inonka ya ailon tawonnan pen pokonpe. ⁴⁷ “Mùkkàlà apyoto tepulu wettok ikupù tùuya i’che ittunài tùse ikuttoppe tùuya iwekonekasak pen molopai i’che iwettok ku’nài pen, ippoppàtù màlà tukke itekkwa. ⁴⁸ Tùse mùkkàlà ittunài pen, molopai yà’làlà ku’nài màlà wenai tùtalumattà toppe, ippoppàtù màlà tukke kulu pùla itekkwa. Kappon eke pe ilepasak lùppù, winàpai eke pe i’che we’nà màlà. Molopai eke peiwa ilepasak lùppù, winàpai eke peiwa nàlà yenna màlà.” ⁴⁹ “Uyàpùppù màlà non pottàse apok ke, molopai iyatù wepyattà pe kulu eppai man. ⁵⁰ Wettalumattàtok molo man unpàlika, molopai utaimelunpayaik ipàk iwenukapù ponalà. ⁵¹ Echitonpa pe na’ we’nàtok nessak uya non pona pe mùttuyatàu? Kane, tekamayaik àpàkù’nokon, echitonpa pe we’nàtok pen, tùse wepantapà’nàtok. ⁵² Sàlà motapai tapùi tawon kon, 5 pan kon tamù’nawàlà wepantaka màlà, àsolùwawon kon wechi màlà asa’lon kon winàkàik àsà pe, molopai asa’lon kon wechi màlà àsolùwawon kon winàkàik àsà pe. ⁵³ Papai yamùk wechi màlà tùmu winàkàik àsà pe molopai imu wechi màlà tùkàipùnù winàkàik àsà pe, amai wechi màlà tùmle uli’chan winàkàik àsà pe molopai imle uli’chan wechi màlà tùsan winàkàik àsà pe. Ewoppù wechi màlà tùpasse winàkàik àsà pe, molopai ipasse wechi màlà tewoppù winàkàik àsà pe,” teppù Jesus uya. ⁵⁴ Jesus uya nàlà kappon yamùk pàk wateppù, “Katupluk uyàpù wei wewontok winàpai yene auya’nokon yau tewinanpa, ‘Konok uta pe man,’ tawonnan amyamlo molopai tùutasen. ⁵⁵ Molopai south winàpai assetun utasse’nùmù yau, ‘A’nek pe iwechi pe man,’ tawonnan amyamlo, molopai a’nek pe tùwessen. ⁵⁶ Tùusennakasan! Yà’là kasa là non molopai kak usentok yekamannan amyamlo. Yà’là pe ken uchi iwechi pàk yà’là te là sàlà pata weyu uya yekama auya’nokon pùla iwechi màlà?” teppù Jesus uya. ⁵⁷ “Yà’là pe ken uchi iwechi pàk eyiwalà’nokon iwalai ittu auya’nokon pùla iwechi màlà? ⁵⁸ Eyeyaton uya àkottùmase ayalà ittuntok yak yau, ànùttu yawàlà ikonekakà ipokonpe eye’ma kon tau, ayalà ya ittunài yemlotopona tukaik, molopai a’chinài yemyak àtùlù ittunài uya molopai a’chinài uya àtùlù patiki’chi tak tukaik. ⁵⁹ Tekamayaik àpàkù’nokon, ewepakka kon màlà motapai pen màlà tamù’nawolon ene’ma pe ikussak ye’ma auya’nokon ponalà,” teppù ya.

¹ Màlà yattai tùulon kon kappon yamùk wechippù màlà molo, mùkyamlo uya Jesus pàk Galilee pon kon Pilate nùwànàssan Kaatù yemyak tùntùlù kon tùlù tok uya tùse, yekamappù. ² Jesus uya tok yeikuppù, “Pùsamlo na’ Galilee pon kon wechippù àli pe kulu imakuyippù pe tùulon kon Galilee pon kon yentai pe mùttuyatàu. Masapùla màlà kasa tok wettalumattàsak pàk? ³ Kane! Tekamayaik àpàkù’nokon. Amakuyi kon winàpai ewelattà kon pùla iwechi yau, màlà kasa nàlà aumatta kon màlà tamù’nawàlà,” teppù Jesus uya. ⁴ “Wapùla mùkyamlo 18 pan kon Siloam po kusan kawon tapùi, pata yentok ipoi wekkawai’masak tok pona nùwànàssan wechippù na’ àli pe kulu tùulon kon kappon yamùk Jerusalem po tùwemassan yentai pe mùttuyatàu? ⁵ Kane! Tekamayaik àpàkù’nokon. Amakuyi kon winàpai ewelattà kon pùla iwechi yau, màlà kasa nàlà aumatta kon màlà tamù’nawàlà,” teppù Jesus uya. ⁶ Màlàyau nen uchi Jesus uya sàlà panton yekamappù. “Kàyik tumà yau fig yek pànsak wechippù. Iitàppù màlà itepelu iwase tùse yepoloppù ya pen. ⁷ Màlàpàk tù’mà mainanpanài pàk, ‘Yenkà, àsolùwau kili’chimo’chi kaichalà uyàssak man sàlà yei yepelu yenei’che tùse yepolo uya pùn. Yattàkà! Yà’là pe ken iwechi pàk non yapulà pàk iwechi?’ teppù ya. ⁸ Tùse umà mainanpanài uya, ‘Tàwà nechii Uyepulu, tewin kili’chimo’chi lùppù neken nà, non yaka uya màlà iwoi molopai ipo’mayi tùlù uya màlà yak. ⁹ Molopai iwepetasak nùyàssai’nùk kili’chimo’chi yattai yau, wakù pe iwechi màlà, iwepetasak pùla iwechi yau, yattà làichi auya màlà,’ teppù ya,” teppù Jesus uya. ¹⁰ Jew yamùk wàlàkkattok yattai Jesus uya kappon yamùk yenupappù tewinan nà wepili’nàtok itak tau. ¹¹ Nossan wechippù màlà molo, àli akkwalù nùtalumattàppù 18 pe kili’chimo’chi. Tàmui pe neken iwechippù iwettossalonokka pùla. ¹² Yensak tùuya yau Jesus uya yekamappoppù, “Nossan, eye’netù yapai ewennasak man!” teppù ya. ¹³ Temyatù nonkappù ya ipona. Màlàyau asse’ne màlà yattai iwettossalonokkappù molopai Kaatù yapulàppù ya. ¹⁴ Wepili’nàtok itak yepulu we’naikasak wechippù màlà Jesus uya ipittàsak Jew yamùk wàlàkkattok yattai pàk. Màlàpàk kappon yamùk pàk, “6 pan màlà wei we’wotokoman weyu. Màlàpàk màittàik màlà yamùk wei yattai echipittàse tùse Jew yamùk wàlàkkattok yattai pùla!” teppù ya. ¹⁵ Itepulu uya yeikuppù, “Tùusennakasan amyamlo! Ànù’là ken na’ àklottawon’nokon tùkùn paaka wapùla tonki yeukanài itùwùk tapai pen, molopai yenpakkanài pen na’ iwoppase Jew wàlàkkattok yattai. ¹⁶ Talàichi man Abraham pa lùppù Settan na’chippù lùppù 18 pe kili’chimo’chi. Imokka pen ken na’ uchi màlà ya’chitok yapai Jew yamùk wàlàkkattok yattai?” tukaik. ¹⁷ Yeittok ya uya tamù’nawàlà iteyaton non kuli’mappù tamù’nawolon kon kappon yamùk utauchinpa wakù ton Jesus nùkupùppù pàk tùse. ¹⁸ Jesus uya wateppù, “Yà’là yekkwa ken màlà Kaatù wettok itepulu pe? Yà’là kasa iwechi màlà te uya ken? ¹⁹ Mustard yenappà kasa iwechi màlà, kàyik nalàppù molopai inpàmàppù tù’mà yau kasa. Ipànsak wattappù molopai yei pe iwenappù molopai tolon yamùk uya tùpon kon kapùppù ipanta yamùk po,” teppù ya. ²⁰ Molopai tu’ma Jesus uya tok yekamappoppù, “Yà’là yekkwa màlà Kaatù wettok itepulu pe, te uya ken? ²¹ Yapuluwetanù’nài nossan nùtùlù pùlomù yak molopai yoi’ma ya tàwà tamù’nawàlà iwapuluweta ponalà. Màlà kasa iwechi màlà,” teppù ya. ²² Màlàyau Jesus utàppù màlà eke ton molopai echikili ton pata yamùk yawàlà, kappon yamùk yenupa pe molopai Jerusalem pona tùutà pe. ²³ Kappon uya yekamappoppù, “Itepulu, tukkan kon kulu pen ken na’ wepùikattàsak wechi?” tukaik. Jesus uya tok yeikuppù. ²⁴ “Ànùttu kon kulu ikuttàk kon ettakkù manatta yai ewewomù kon pa. Masapùla tukkan kon kappon yamùk wechi màlà tùwewomùi’che’nokon tùse tok wewomù pen màlà, ukayaik àpàkù’nokon. ²⁵ “Tapùi yesak we’wuluuka màlà manatta yakkose. Màlà yattai polopo satik pe ewechi kon màlàyau manatta wànà auya’nokon. ‘Manatta yakkokakà ina wewontoppe, ina yepulu,’ te auya’nokon. “Màlàyau eyeiku kon ya màlà ‘I’nailàpai là àuyàssak kon ittu uya pùla man!’ tukaik. ²⁶ “Màlàyau ‘Ina uta’lettàppù kutà molopai tùwuku kon inchippù ina uya àpokonpe. Molopai kappon yamùk yenupappù auya ayupo asantawàlà,’ tukaik yeiku auya’nokon. ²⁷ ‘Eyittu kon uya pùla man. I’nailàpai là àuyàssak kon ittu uya pùla man, itàtàk kon uwinàpai tamù’nawàlà amyamlo àli ku’nài nan!’ tukaik tu’ma yeiku ya màlà. ²⁸ “Molo nen uchi kalannà màlà molopai à kàlàlàikka, Abraham, Isaac, Jacob molopai tamù’nawolon kon Kaatù Maimu yenpoikannan nùssan yene auya’nokon Kaatù wettok itepulu pe yattai yau, polopo nen uchi eyenu’masak kon tùse. ²⁹ Kappon yamùk uyàpù màlà wei wepakkatok molopai wei wewontok winàpai, molopai north molopai south winàpai. Molopai tok weleuta màlà kùyali yapon piyau, itepulu pe Kaatù wettok patassek yau. ³⁰ Màlà yattai nen uchi àkàmlàk nai’nannùk wechi màlà wapiya. Molopai wapiya nai’nannùk wechi màlà àkàmlàk,” teppù ya. ³¹ Màlà yattai Pharisee yamùk tonpa yamùk uyàpùppù màlà Jesus piyak. Molopai Jesus pàk, “Sàlà motapai itàkà tùulon yailà masapùla Herod àwàpai man,” teppù tok uya. ³² Jesus uya tok yeikuppù “Itàkàichi mùkkàlà maikan pàk, ‘Àli akkwalù yamùk yenpakka uya sàlà molopai kappon yamùk ipittà uya sàlàpe molopai ewanawà. Molopai icholùwano wei yattai uwotokoyi yenuka’nùppù uya màlà nùkapàssan katantàk,’ teppù ya. ³³ Tùse utà sàlà uye’matawà sàlàpe, ewanawà molopai màlà yewanawà. Masapùla Kaatù Maimu yenpoikanài welikù Jerusalem po pùla pen màlà,” teppù ya. ³⁴ “Jerusalem, Jerusalem! Kaatù Maimu yenpoikannan wànnan amyamlo molopai tekale yekamase Kaatù neunokossan wànnan amyamlo tàk ke. Yà’là kaichalà ken itekkwa kappon yamùk ayawon kon pilipùi’che wechippù, kali’cho uya tùmunkà yamùk pilipù tapàli yokkoik kasa, tùse unulunpappù auya’nokon. ³⁵ Sàlàpe nen uchi apatassek kon nonka uya màlà tamù’nawàlà. Uyene auya’nokon pen nen uchi màlà, ‘Mùkkàlà tùuyàssen Itepulu yesek yau yapulàtàk,’ ” teppù Jesus uya.

¹ Tewin nà Jew yamùk wàlàkkattok yattai Jesus utàppù màlà ata’lettàse eke ton tonpa Pharisee yùwùk tak. Molopai kappon yamùk wechippù itenupàkà kulu. ² Kàyik iwaupàssak i’chi yamùk molopai itemekun yamùk tawon wechippù Jesus yemlotopo, ³ Jesus uya Law pàk enupannan molopai Pharisee yamùk tawonnan yekamappoppù, “Law maimu yawàlà na’ kappon ipittà Wàlàkka’nàtok yattai wechi màlà, wapùla kane?” tukaik. ⁴ Tùse eppana tok iwechippù. Jesus uya kàyik ya’chippù. Ipittàppù ya molopai yeunokoppù ya. ⁵ Màlàyau tok pàk wateppù ya, “Tùmu wapùla tùkùn paaka wepukasak i’nawon non yakasak yak Jew yamùk wàlàkkattok yattai yau, ànù’là uya na’ imokka pen eppaino màlà yattai asse’ne?” teppù ya. ⁶ Tùse tok uya yeiku pùla iwechippù màlà. ⁷ Jesus uya ikà’masak kon uya wakù kulu patassek yanùmù uta’lettàntok yau yeneppù. Màlàpàk sàlà panton yekamappù ya tok pàk. ⁸ “Ànù’là uya àkà’masak kon wemali’mansak uta’lettàtok yak yau, namantok patassek yak keleutatàu. Yattai pùla nen tùulon kappon eyentainoiwa kà’masak wechi. ⁹ Màlàyau àkà’manàippù’nokon uyàpù nen uchi molopai, ‘Tàwà pùsàlà sàlà patassek yanùmùi,’ te ya àpàkù’nokon. Màlàyau nen uchi ewekkuli’ma kon, wakù kulu pen nen uchi patassek yak eweleuta kon. ¹⁰ Tùse làkku àkà’masak kon yau, mùtàtàik molopai meleutatàik wakù kulu pen patassek yak, àkà’manàippù’nokon uyàttoppe apyakù’nokon. ‘Utonpa, sà motak lùiwa àikkà,’ te toppe ya. Sàlà uya anamatok nepù màlà tamù’nawolon kon ikà’masak kon yemlotopo. ¹¹ Masapùla ànù’là eke pe tùwekkussen ma màlà àssà’mùla, molopai ànù’là àssà’mùla tùwessen ma màlà eke pe,” teppù Jesus uya. ¹² Molopai Jesus uya tùkà’manàippù uta’lettàntok yak pàk, “Uta’lettàntok koneka auya yau, ewechiyakonnon kùkkà’mai, wapùla ayakonnon, wapùla àtonpa yamùk, wapùla tukkan nà itemamin ayakontalù kon, masapùla nen tok uya àkà’ma tu’ma màlà molopai eye’makassak pe iwechi màlà. ¹³ Uta’lettàntok konekasak auya yau, entuppa’no kon mùkà’maik, sesen pan kon, tùusasan pen molopai enpùnon. ¹⁴ Molopai àpùlema kon màlà, masapùla tok uya eye’ma yentai iwechi màlà. Eye’ma nen uchi màlà Kaatù uya, wakù ton kappon yamùk iweli’chak kon wuluukasak yau,” teppù Jesus uya. ¹⁵ Kappon yamùk chichiu pe tùwessan uta’lettàntok yapon piyau tonpa uya sàlà yetappù molopai Jesus pàk, “Tùutauchinpasen mùkkàlà uta’lettàntok yapon piyau chichiu pe tùwechi woton Kaatù wettok itepulu pe patassek yau!” teppù. ¹⁶ Jesus uya ipàk wateppù, “Molo kàyik wechippù. Eke pe uta’lettàntok konekasak ya. Màlà yak tukkan kon kappon yamùk kà’mappù ya. ¹⁷ Màlà uta’lettàntok yattai tapyoto yamùk yeunokoppù ya tùnkà’massan pàk, ‘Àittàk kon uchi tamù’nawolon wekonekasak man!’ kase. ¹⁸ Tùse tok wessa’molùkappù tùutàtok kon pe pùla tùku’nài’nokon yekama pàk, esse’mappù pàk. Wapiyalok uya, ‘Umà ye’masak uya man molopai utà kulu màlà yense, màlàpàk tàwà là umàmuttak,’ teppù. ¹⁹ Tùulon uya, ‘10 pe paaka yamùk ye’masak uya man, molopai tok ittuse utà sàlà, màlàpàk tàwà là umàmuttak,’ teppù. ²⁰ Tùulon uya nàlà, ‘Wemali’masak man sàlàpe kulu màlàpàk uyàpù pùla man,’ teppù. ²¹ Apyoto wennappoppù molopai tamù’nawàlà sàlà yamùk yekamappù ya tepulu pàk. Màlàyau tapùi yesak we’naikasak kulu wechippù. Molopai tapyoto pàk, ‘Asse’ne itàkà, sàlà pata yawàlà eke ton asantak molopai tapùi yapowino’nan molopai tapùi yakletawo’nan asanta yamùk lùkkà tawà. Entuppa’no kon inetta, sesen pan kon, enpùnon molopai tùusasan pen nà,’ teppù ya. ²² Màlàyau apyoto uya, ‘Euselupatok kussak là man, Uyepulu, tùse patassek lùppù molo man,’ teppù. ²³ Màlàpàk itepulu uya tapyoto pàk, ‘Itàkà, Pata ye’ma yamùk eke ton tawàlà, molopai echikili ton àlitta kùlottawolon asanta tawàlà molopai tok meka’nokaik tok wewontoppe uyùwùk tanùkkase. ²⁴ Tekamayaik àpàkù’nokon ànùkyan nà ikà’masak kon tùse iyàssak kon pen uya uyeipa yonpa pen màlà,’ teppù,” tukaik. ²⁵ Tukke kulu kappon yamùk utàppù màlà Jesus ya’là, iwelattàppù tok winàkàik molopai tok pàk wateppù ya. ²⁶ “Ànù’là wechi unenupa pe pen màlà, tùkàipùnù, tùsan, tùnoppù, tùmunkà yamùk, takonnon, tùpachi ton molopai tùwemapù yeselu pùnùnmai’ma, u’nùnma tùuya yentai. ²⁷ Ànù’là tùpulusukù yanài pen molopai uya’là tùuyàssen pen wechi màlà unenupa pe pùla. ²⁸ “Yattai pùla tewinan nà àklottawon kon wekkupù kusan kawon tapùi, pata yentok ipoi yamù pàk yau, iweleuta màlà wapiya, yà’là kaichalà là pùlayatta i’che iwechi ittuse, màlà yenuka’nù’nài yek pe là iwechi yense. ²⁹ Màlà kupù ya pùla iwessak yau, yenuka’nùppù ya pen màlà, yamùtok ipo kukkassak ya lànen tùse. Molopai tamù’nawolon kon iwekkussak lùppù yennài nan nùssan wàklà màlà ipàk. ³⁰ ‘Pùsàlà kusan tapùi yamù pàk nepyattàtai, tùse yenuka’nùpù ya pùla man,’ te tok uya màlà. ³¹ “Yattai pùla Kin utà epanta’mase eppai man tùulon kin pokonpe. Iweleuta màlà wapiya esenumenkase, 10,000 pan kon tùnalà ton wechi meluntà pe là ittuse. 20,000 pan kon pokonpe tekalepàk nùyàssai’nùk tùulon kin yenpatak tùutà toppe. ³² Meluntà pe pùla tùwechi yau, tùmaimu yekamannan yeunoko ya màlà tùulon kin wakkàsse, mei lùppù iwechi tùse echitonpa pe we’nàtok yennase ipàk. ³³ Màlà kasa làma ànù’là tamù’nawolon itesak pe tùwettok nonkasak ya pùla nai’nùk wechi unenupa pe pen màlà,” teppù Jesus uya. ³⁴ “Pan màlà wakù. Tùse ine’nek pe pùla iwenasak yau, yà’là kasa là ine’nek pe tu’ma imatok pùla iwechi màlà. ³⁵ Wakù pe là non pona iwechi pen màlà, wapùla non po’mayi pe là wakù pe iwechi pen, tenu’masen màlà. Yetatàk kon tùpana ke ewechi kon yau!” teppù Jesus uya.

¹ Tewin nà wei yattai tukkan kon pùlayatta pili’nài nan molopai àli ku’nài nan uselemlukuppù màlà Jesus uselupa yetase. ² Pharisee yamùk molopai Law pàk enupannan tawonnan wessa’molùkappù màlà tùusàulàma kon pàk, “Pùsàlà mùkkàlà kàyik àli ku’nài nan yanùnnài molopai tùuta’lettàsen tok pokonpe!” tukaik. ³ Màlàpàk Jesus uya sàlà panton yekamappù màlà tok pàk. ⁴ “Yattai pùla tukke 100 pe kaalinilu yamùk yesak pe àtonpa kon wechi. Molopai tewin nà tok tonpa utassak yau, yà’là ku’nài ken mùkkàlà? 99 pan kon nànnài ku lola wanak yau molopai tùutàsen iitassak lùppù kaalinilu iwase yepolo tùuya ponalà. ⁵ Yeposak tùuya yau, tùutauchinpasen mùkkàlà màlà yattai kaalinilu nonkanài tùmota pona. ⁶ Yemeikkanài mùkkàlà ipatassek yak, molopai tùwechiyakonnon molopai takontalù yamùk kà’manài mùkkàlà. ‘Atauchinpatàk kon upokonpe, masapùla uyùkùn iitassak lùppù kaalinilu yeposak uya man!’ tawon tok pàk. ⁷ Màlà kasa làma eke pe utauchinpantok wechi màlà Epùn po, tewin nà tùmakuyi yawon welattàsak tùmakuyi winàpai yau, 99 pan kon ikasa kulu tùwessan kappon yamùk pàk utauchinpan yentai, tukaik tekamayaik àpàkù’nokon,” teppù Jesus uya. ⁸ “Wapùla yattai pùla nossan wechi là 10 pe chilùpa pun yamùk yesak pe. Molopai tewin nà yenu’masak tùuya yau, yà’là ku’nài ken mùkkàlà? Tùlanppuyi pottànài kutà, tùwùk yakolokanài là, molopai wakù pe iwanài yepolo tùuya ponalà. ⁹ Yeposak tùuya yau, tùwechiyakonnon molopai takontalù yamùk kà’manài mùkkàlà, ‘Atauchinpatàk kon upokonpe, masapùla pùlayatta pun unenu’mappù lùppù yeposak uya man!’ tawon mùkkàlà tok pàk. ¹⁰ Màlà kasa làma inchelù yamùk mùkyamlo tùutauchinpasan tewinan nà tùmakuyi yawon kappon welattàsak tùmakuyi winàpai yau,” teppù Jesus uya. ¹¹ Jesus uya, “Kàyik wechippù màlà asa’lon kon walawoti’chi imunkà. ¹² Imu yakon uya tùkàipùnù pàk, ‘Ukàipùnù, uponalok uchi mamin ke kùlepakà,’ teppù. Màlàpàk tok kàipùnù uya mamin pantakappù tok yemyak. ¹³ Tukke kulu wei tùpo pùla imu yakon uya tamù’nawàlà tùponalok pilipùppù molopai iitàppù meyon pata yak, molo tùpùlayattayi yu’makkappù ya àli pe tùwemapù yau. ¹⁴ Tamù’nawàlà itesak pe tùwettok yu’makka ya tùpo eke pe iwan wechippù màlà pata yawàlà. Molopai iwà’nànsak wechippù màlà yà’làlà pùla. ¹⁵ Màlà yattai iitàppù màlà e’wotokomase pata yawon kon tonpa piyak, mùkkàlà uya yeunokoppù tù’mà yak tùkùnnon puuluku yamùk mainanpa toppe ya. ¹⁶ Ata’lettàpai iwechippù màlà kumata pippà puuluku yamùk nùnapù pàk. Molopai ànù’là uya ilepappù pen iteipa ke. ¹⁷ Màlàyau wakù pe iichenumenkatok uya yepoloppù, ‘Tamù’nawolon kon nà ukàipùnù ponalok pe tùwe’wotokomasan wechi eke pe iteipa tok uya inapù yentai tùse iwan pàk talà weli’chaik te,’ teppù ya. ¹⁸ ‘Wessalattà màlà molopai utà ukàipùnù piyak molopai wate uya ipàk, “Ukàipùnù, wemakuimasak man epùn winàkàik molopai ewinàkàik. ¹⁹ Àmu pe làma yesatù yeselùkek pùla wessaik tùse àponalok pe tùwe’wotokomasan tonpa pe kùmakà te uya,” teppù ya.’ ²⁰ Màlàyau iwe’wuluukappù molopai iitàppù tùkàipùnù piyak. “Mei lùppù iwechi tùse ikàipùnù uya yeneppù. Iichentuppappù màlà ipàk molopai aitun pe yepose iitàppù. Temekun tùlùppù ya i’mù woi molopai kismappù ya. ²¹ Màlàyau imu uya wateppù ipàk ‘Ukàipùnù, wemakuimasak man epùn winàkàik molopai ewinàkàik. Màlàpàk àmu pe làma yesatù yeselùkek pùla wessaik,’ teppù umoine uya. ²² Tùse ikàipùnù uya tapyoto yamùk pàk, ‘Asse’ne, wakù kulu pon inettàk kon molopai ipontàtàk kon. Lin itùtàk kon itemyatù pàk molopai sappattu itùtàk kon itta pàk,’ teppù. ²³ ‘Molopai kaiwan kulu paaka mule inettàk kon molopai iwàtàk kon. Uta’lettànpai’nokon man molopai utauchinpanpai’nokon. ²⁴ Masapùla pùsàlà umu weli’chak wechippù màlà, tùse nen uchi sàlàpe pàli’yau man. Iitassak wechippù màlà tùse iwesseposak man!’ teppù ikàipùnù uya. Màlàyau nen uchi tok wessa’molùkappù màlà tùuta’lettà kon pàk. ²⁵ “Màlà yattai wapiyalok imu wechippù màlà umà yau. Iyàpùppù molopai mei pùla tùwenasak tapùi piyak yau, wai tàwù molopai manùnnà yetappù ya màlà. ²⁶ Apyoto tonpa kà’mappù ya màlà molopai yekamappoppù ya, ‘Yà’là ken mùkussatàu molo?’ tukaik. ²⁷ ‘Ayakon wemei’chak man molopai àkàipùnù uya kaiwan kulu paaka mule wàsak man, masapùla pàli’yau molopai e’nek pe là pùla iwennapposak pàk,’ tukaik apyoto uya yeikuppù. ²⁸ Wapiyalok imu we’naikasak wechippù màlà. Màlàyau iwewomùppù pen. Màlàpàk ikàipùnù wepakkappù molopai ipawanattàppù ya iwewontoppe. ²⁹ ‘Masa yenkà, tàwàlàlà tukke kili’chimo’chi we’wotokomasak man àponalok pe apyoto kasa, molopai tewin itekkwa là amaimu yawàlà pùla wessak pùla man. Tùse kaapala mule ke lùkkwà là ulepasak auya pùla man utonpa yamùk pokonpe uta’lettà toppe,’ tukaik tùkàipùnù maimu yeikuppù ya. ³⁰ ‘Tùse pùsàlà àmu uya eyemamin mattanùpùppù man kàyik yamùk yemyak tùwe’chilanmasan nossan yamùk pona, molopai lù’nen uchi iwennapposak yau, kaiwan kulu paaka mule wàsak auya iponalok pe!’ teppù ya. ³¹ ‘Umu, upyawon àmàlà tàwàlàlà molopai tamù’nawolon itesak pe wettok màlà àponalok. ³² Tùse ikasa uta’lettàn wechi màlà molopai utauchinpan wechi. Masapùla ayakon weli’chak wechippù màlà, tùse nen uchi sàlàpe pàli’yau man. Iitassak wechippù màlà tùse sàlàpe iwesseposak man,’ teppù ya,” teppù Jesus uya.

¹ Jesus uya tùnenupa ton pàk, “Mamin yesak kàyik wechippù màlà molo tùpùlayattayi mainanpanài kenan. Molopai màlà ipùlayattayi mainanpanài uya imainanpa pùla iwechi yekamappù ipàk. ² Ikà’mappù mamin yesak uya. Molopai ipàk, ‘Yà’là yekkwa sàlà tetayai’nùk àpàk? Tamù’nawàlà uyemamin mainanpa auya kaletayi itùkà upyak. Sàlà yentak uyemamin mainanpanài pe ewettu’ma pen màlà,’ teppù ya. ³ ‘Uyepulu wekkussak uwotokoyi yapai unonka pàk man te,’ teppù ya tiyiwalà. ‘Yà’là kasa lànan wettoppe. Meluntà pe pùla tàwà wechi tùse non yaka toppe uya molopai wekkuli’mayaik enkui pe eppai pùla lù,’ teppù ya. ⁴ ‘Tùttupàssaik unkupù woton! Uwotokoyi pùla iwechi yau, tùwechiyakonnon ke wechi màlà molopai tok uya uyewonùppù tùwùk kon tak,’ teppù ya. ⁵ Màlàpàk tamù’nawolon kon tepulu ye’mannan nùssan pen kappon yamùk kà’mappù ya. Wapiyalok yekamappoppù ya, ‘Yà’là kaichalà ken uyepulu ye’mappù auya pùla nai?’ tukaik. ⁶ ‘Tukke 100 pe ittutok yai kaiwan palu yanùmùppù uya,’ teppù ya. “ ‘Sàlàichi màlà ayatuwanchiyi ye’mappù auya pùla nai’nùk uyepulu piyak, eleutakà molopai 50 pe imenukakà,’ teppù ya. ⁷ “Tùulon pàk, ‘Àmàlà nen, yà’là kaichalà ye’mappù auya pùla nai?’ teppù ya. ‘100 pe ittutok yai paali,’ teppù mùkkàlà uya. “ ‘Sàlà yenkà ye’mappù auya pùla teppù itepulu uya ipàk, 80 pe imenukakà,’ teppù ya. ⁸ “Ailon pen pùlayatta mainanpanài yepulu uya yapulàppù màlà tùponalok pe ittunài pe iwessak pàk. Kappon yamùk sàlà non pon kon mùkyamlo tùponalok kon pe tùnùttu kon ku’nài nan tùtonpa kon pokonpe, akkwa yawon kon kappon yamùk yentai,” teppù Jesus uya. ⁹ Jesus uya wateppù, “Màlàpàk tekamayaik àpàkù’nokon, sàlà wolù yawon mamin yapulàtàk kon ewechiyakon yepolo pa, iwu’massak yau tok uya ayanùntoppe tàwàlàlà tùwemassen pata yak. ¹⁰ Ànù’là ailon pe tùwessen malalon yau wechi màlà ailon pe eke ton yau. Ànù’là ailon pe pùla tùwessen malalon yau wechi màlà ailon pe pùla eke ton yau. ¹¹ Ailon pe pùla ewessak talonnà mamin mainanpa pàk yau, yà’là kasa nen ken uchi enpen we’nà àpàk ailon mamin mainanpa pa? ¹² Molopai ailon pe pùla ewessak tùulon ponalok pàk yau, ànùk uya ken elepa àponalok ke? ¹³ “Ànù’là pùla iwechi màlà tùwe’wotokomasen asa’lon kon itepulu yamùk ponalok pe. Tewinan yeya’noma ya màlà molopai tùulon kupù ya tù’nùn pe. Ailon pe iwechi màlà tewinan pàk molopai tùulon i’che pùla iwechi. Asaklàma Kaatù molopai pùlayatta tawon ponalok pe ewe’wotokoma pen màlà,” teppù Jesus uya. ¹⁴ Pharisee yamùk uya sàlà yamùk yetappù màlà molopai tok wàklàppù Jesus pàk italumattà pe, masapùla tùwakùli kon pe pùlayatta ku’nài nan pe tùwechi kon pàk. ¹⁵ Jesus uya tok pàk, “Amyamlo mùkyamlo ikasa tùwekkussan kappon yamùk yenu yau, tùse Kaatù mùkkàlà eyewan kon ittunài. Masapùla wakù pe kulu kappon nùttu màlà àli Kaatù yewanma. ¹⁶ “Law molopai Kaatù Maimu yenpoikannan nùmenukappù lùssan wechippù màlà tekamasen pe John Enpataukanài wessepolo ponalà. Màlà motapai nen uchi wakù itekale Kaatù wettok itepulu pe yekama man, molopai tamù’nawolon kon màlà yak ewonpai man tùuseka’nonkaik. ¹⁷ Tùse sa’man pe pùla lùiwa màlà kak molopai non tawon waliwomù, malalon nà imenukasak lùppù Law yau pùla iwena yentai lùiwa. ¹⁸ “Kappon uya tùnmali’mappù tùnonkaik tùulon mali’masak yau iwemakuimasak pe iwechi màlà, molopai kappon uya inonkasak lùppù mali’masak yau iwemakuimasak pe iwechi màlà,” teppù. ¹⁹ “Molo iwechippù mamin yesak kàyik tùwepontàsen linen molopai epekkek pon yak, molopai wakù pe kulu tùwemassen wei kaichalà. ²⁰ Mamin yesak mùlatta po sa’ne màlà enkui kàyik Lazarus itesek, sukkwetùppan ipolo wechippù. ²¹ Kùyali punuppù mamin yesak yeipa yapon poi tùwessolokasen annappai tùwechi pàk. A’a yamùk là uyàpùppù màlà ichukkwetù yamikkase. ²² “Entuppa’no kàyik welikùppù màlà molopai inchelù yamùk uya yalàppù Abraham piyak. Mamin yesak welikùppù nàlà màlà molopai iwu’nattàppù. ²³ Apok patassek yau tùwettalumattài’ma tenu tùlùppù ya kakàik molopai Abraham yeneppù ya mei Lazarus nen uchi ipyau. ²⁴ Màlàpàk iwentaimeppù, ‘Ukàipùnù Abraham! Esentuppakà tàwà upàk molopai Lazarus yeunokkà temyatù putu ki’che tuna kak molopai uyani pùnàppanka toppe ya, masapùla e’nek pe kulu uyassaik sàlà apok yau!’ tukaik. ²⁵ “Tùse Abraham uya, ‘Umu, masa ittukà, ewemapù yau wakù ton yepoloppù auya, Lazarus uya àli ton yepolo tùse. Tùse nen uchi sàlàpe iichipittàsak man talà, e’nek pe ewechi tùse. ²⁶ Màlà neken pe pùla eke i’nawon molo man kùyakletau, mùkyamlo sàlà motapai àwuklàppaino kon apyak uya ikupù pen, wapùla ànù’là uklàtù ina piyak, yau messai’nùk yapai pen nàlà,’ teppù. ²⁷ “Mamin yesak lùppù uya, ‘Ukàipùnù, apawanattàyan iulà, Lazarus yeunokkà ukàipùnù yùwùk tak. ²⁸ Mùyak etoikenan kon uyakonnon molo man. Tàwà nùtài tok yelupase tok uyàpù sàlà wettalumattàn patassek yak tukaik,’ teppù. ²⁹ “Abraham uya, ‘Ayakonnon Moses kaletayi yesak pe man molopai Kaatù Maimu yenpoikannan tu’ma molo man tok panamannan pe. Tàwàichi mùkyamlo uya telupa kon yetai tok,’ teppù. ³⁰ “Yeikuppù ya, ‘Kane! Papai Abraham! Iweli’chak lùppù làkku nen we’wuluukasak utàsak tok piyak yau tok welattà tùmakuyi kon winàpai,’ tukaik. ³¹ “Tùse Abraham uya ‘Moses molopai Kaatù Maimu yenpoikannan yeta tùuya’nokon pùla iwechi yau, ànù’là we’wuluukasak lànen tùwelikù tùpo tùse tùmakuyi kon winàpai tok welattà pen màlà,’ teppù ipàk,” teppù Jesus uya tok pàk.

¹ Jesus uya tùnenupa ton pàk wateppù “Yà’là yamùk là kappon yamùk ku’nài makui yak tok utà toppe wekkuppù pe man. Tùse àsà pe kulu iwechi màlà iwekkuttoppe iku’nài pona! ² Wakù peiwa nen iwechi màlà, eke tàk eppanài yaulonsak i’mù pàk molopai yenu’masak palau kak yau, pùsamlo echikili ton nùkkwà wettoppe àli pe tok kupù ya tukaik. ³ Màlàpàk esentàk kon! “Àtonpa kon wemakuima yau mekamappotàik molopai tùmakuyi winàpai iwelattà yau mesentuppatàik ipàk. ⁴ Iwemakuimasak ewinàkàik 7 pe itekkwa tewin wei yau yattai molopai màlà yattai’ne iyàppàtù apyak ‘Usewankono’mayaik,’ kase yau, ipàk mesentuppatàik,” teppù ya. ⁵ Yeunossak kon uya Itepulu pàk “Ailon tetok ina uya yeka’nùkkà,” teppù. ⁶ Itepulu uya yeikuppù “Ailon tetok auya’nokon wechi elekkwà mustard yenappà kaichalà yau sàlà, eke yei pàk, ‘Ekalakakà akala pokonpe molopai àppànkà palau kak!’ te auya’nokon sàlà eppaino molopai amaimu kon yawàlà iwechi,” tukaik yeikuppù ya. ⁷ “Tewinan nà àtonpa kon wechi tapyoto ke umà yakanài pe wapùla kaalinilu yamùk mainanpanài pe là. Umà yapai ken na’ iyàssak yau ‘Asse’neiwa àikkà molopai ata’lettàkà,’ tawonnan amyamlo? Kanekku! ⁸ Tùse ‘Uyeipa ikonekakà molopai ekonekakà inepù pa, umàmukupa uta’lettà tùse molopai uwuku inchi uya tùse. Màlà tùpo lànen uchi auta’lettà màlà molopai àwuku inchi auya,’ tawonnan amyamlo ipàk. ⁹ Apyoto sa’ mùkkàlà tenki tetok ipàk pen mayin yawàlà lànen iwechi tùse, ewaik na’? ¹⁰ Màlà kasa làmaichi ewechi kon nai’nùk, tamù’nawàlà yekamasak lùppù ànkupù kon pe kussak auya’nokon yau, ‘Wakù apyoto yek ton pen nen ina, tùnkupù kon neken nen kussak ina uya sàlà,’ te màlà auya’nokon,” teppù Jesus uya. ¹¹ Jerusalem pona tùutà pe Jesus utàppù màlà Samaria molopai Galilee tawon yakletawà. ¹² Tùulon pata yak tùutà pe iitàppù màlà, màlà yattai 10 pan kon àsà kulu pippà yepalan pokon kon uya yepoloppù. Mei tok wechippù màlà satik pe. ¹³ Molopai tok wentaimeppù màlà “Jesus, Itepulu! Ina pàk esentuppakà!” tukaik. ¹⁴ Jesus uya tok yeneppù màlà molopai tok pàk “Itàtàk kon paatele uya eyentok kon pe,” teppù. Tok utà tùse tok uchipittàppù màlà wakù pe. ¹⁵ Tok tonpa wennappoppù Kaatù yapulà pe eke pe tùwentaimepàsse tiuchipittàsak yene tùuya pàk. ¹⁶ Iwettolùpattàppù màlà non pona Jesus pùta piyak, tenki tei’ma. Samaria pon pe iwechippù màlà. ¹⁷ Jesus uselupappù “10 pan kon ku kàyik yamùk nichipittài? I’nai ken mùkyamlo 9 pan kon? ¹⁸ Yà’là pe ken uchi iwechi pàk pùsàlà neken nà kaklan nennappoi tenki kase Kaatù pàk?” tukaik. ¹⁹ Molopai Jesus uya ipàk “E’wuluukakà molopai itàkà. Ailon tetok auya uya pàli’yau amasak màlà,” teppù. ²⁰ Pharisee yamùk tonpa uya tekamapposak yà’là yattai là Kaatù wettok Itepulu pe uyàpù pàk yau. Jesus uya yeikuppù “Kaatù wettok itepulu pe màlà tùusense là tùuyàssen pen. ²¹ Ànù’là uya ‘Sàlà yenkà,’ wapùla ‘Màlà yenkà,’ te pùla iwechi màlà. Masapùla Kaatù wettok itepulu pe màlà ayau’nokon tùwessen,” tukaik. ²² Màlàyau tùnenupa ton pàk “Wei uyàpù màlà Kàyik Mumu enenpai ewettok kon yattai, tùse yene auya’nokon pen màlà. ²³ Molo tok wechi màlà ‘Mailà man,’ wapùla ‘Sailà man,’ tawonnan. Tùse yense kùtàtàu. Tok ya’là kùtàtàu! ²⁴ Pata wekamlippù uya pata yakkwaka sàlà motapai ilatoi pona kasa Kàyik Mumu wechi màlà tùweyu yattai. ²⁵ Tùse wapiya iwettalumattà màlà molopai sàlàpalok kon kappon yamùk uya inulunpa màlà. ²⁶ Noah yattai iwechippù kasa làma iwechi màlà Kàyik Mumu weyu yattai. ²⁷ Kappon yamùk wechippù màlà tùuta’lettà kon pàk. Molopai tùwuku kon inchi pàk, kàyik yamùk molopai nossan yamùk wechippù tùwemali’mapàtù kon pàk. Noah wenuku tùkanwa yak ponalà, molopai tuna’ma uyàpùppù màlà. Tok yeulankappù ya tamù’nawàlà. ²⁸ Màlà kasa làma iwechippù Lot yattai. Kappon yamùk wechippù màlà tùuta’lettà kon pàk molopai tùwuku kon inchi pàk, yà’làlà ye’mapàtù pàk molopai yà’làlà chilanma pàk, tùwàppàmà kon pàk molopai tapùi yamùpàtù pàk. ²⁹ Tùse Lot uya Sodom nànsak yau màlà wei yattai apok molopai kulupala kasa tùkà’nùnsen uyàpùppù Epùn poi molopai tok pottàppù ya màlà tamù’nawàlà. ³⁰ Màlà kasaichi iwechi màlà Kàyik Mumu usenpoika yau. ³¹ “Màlà yattai tàwà kappon tùwùk ipu po tùwessen kùsuttàtak tapluli yense tùwùk tak. Màlà kasa làma tàwà kappon umà yau nai’nùk kùsennappotak yà’làlà yense. ³² Lot noppù ittutàk kon! ³³ Ànù’là takkwalù pùnùnmanài tùponalok pe uya ila’chima màlà, tùse ànù’là takkwalù la’chimanài uya yepolo màlà. ³⁴ Àpàkù’nokon tekamayaik. Màlà yewalupàyi tau asa’lon kon we’nùmù màlà tewinan tapon kon po. Tewinan nà yanùmù màlà molopai yakon wà’nàmà. ³⁵ Asa’lon kon nossan yamùk wechi màlà a’naik yeppa pàk echipyau. Tewinan nà yanùmù màlà molopai yakon wà’nàmà. [ ³⁶ Asa’lon kon kàyik yamùk wechi màlà umà yau. Tewinan nà yanùmù màlà molopai yakon wà’nàmà màlà,” teppù Jesus uya.] ³⁷ Ya’lon kon uya yekamappoppù “I’nai motau Itepulu?” tukaik. Jesus uya yeikuppù “Ekek wettok imotau yak màlà kassanak yamùk wepilipù,” tukaik.

¹ Màlà yattai Jesus uya tùnenupa ton pàk sàlà panton yekamappù màlà, tok yenupa toppe tùuya tàwàlàlà tok wàpùlema toppe, molopai ailon tetok tùuya’nokon nonka tok uya tukaik. ² “Kottù yawon ittunài wechippù màlà pata yau Kaatù namanài pen molopai kappon yamùk ittui’che tùwessen pen. ³ Molopai nossan itayappù iweli’chak lùppù wechippù molo, màlà lùppù pata yau, tùuyàppàtù pàk tùwessen ipyak, ipawanattàse ‘Kùpùikattàkà tàwà uyeyaton winàpai!’ tukaik. ⁴ Tachin pe ittunài wechippù màlà ànkuppai pùla, molopai nen uchi tùpàk, ‘Kaatù namanài pe pùla lànen wechi tùse wapùla kappon yamùk nama uya pùla là tùse, ⁵ masa yene uya ipùikattà toppe uya masapùla uyaimelunpa ya pàk molopai tùuyàppàtù ke uyetakka ya tukaik,’ teppù ya.” ⁶ Molopai Itepulu uya “Ailon pen ittunài uya wateppù yetatàk kon. ⁷ Kaatù uya ken na’ tùnanùmùssan kalawù tùpàk weinai molopai ewalupàttau yenpàtù tok tùpùikattàse pùla? ⁸ Tekamayaik àpàkù’nokon. Tok pùikattà ya màlà asse’ne. Walà tùse Kàyik Mumu uyàpù yau ken na’ ailon tawon yepolo ya sàlà non po?” teppù ya. ⁹ Jesus uya tu’ma sàlà panton yekamappù màlà kappon yamùk ikasa tiuchittusan tiyiwalà’nokon molopai tamù’nawolon kon tùulon kon namannan pen pàk. ¹⁰ “Asa’lon kon kàyik yamùk utàppù màlà Kaatù yùwùk tak àpùlemase. Tewinan wechippù màlà Pharisee pe, yakon wechippù pùlayatta pili’nài pe. ¹¹ Pharisee we’wuluukappù molopai iwàpùlemappù ‘Tenki ukayaik àpàk Kaatù, tùulon kon kasa pùla wechi pàk, tùulon yemamin i’che tùwessen pe pùla wechi pàk, kasei pe pùla wechi pàk wapùla tùulon noppù pokonpe tùwessen pe pùla wechi pàk, mùkkàlà pùlayatta pili’nài kasa pùla wechi pàk. ¹² Asa’là wei Suntayakka yau tùuta’lettàik pùla tùwàpùlemasen iulà, molopai tewin, 10 pan uye’matok yapai elepanài iulà,’ tukaik. ¹³ “Tùse pùlayatta pili’nài wechippù satik pe mei. Molopai tenpata tùlù ya Epùn winàkàik pùla kulu iwechippù, tùse tùplopo wàpàtùppù ya neken, ‘Kaatù, upàk tàwà esentuppakà, iulà sa’ne umakuyi yawon!’ tei’ma. ¹⁴ “Tekamayaik àpàkù’nokon, pùsàlà kàyik pùlayatta pili’nài wemei’chak wechippù màlà ikasa Kaatù pokonpe iwekonekasak pe. Tùse tùulon wechippù màlà iwekonekappù pùla. Masapùla tamù’nawolon kon eke pe tùwekkussan ma màlà àssà’mùla molopai tamù’nawolon kon àssà’mùla tùwessan ma màlà eke pe,” teppù Jesus uya. ¹⁵ Kappon yamùk uya màlà tùmunkà kon nepùppù Jesus piyak temyatù tùtoppe ya tok pona. Tùse Jesus nenupa ton uya tok yeneppù molopai kappon yamùk yàulàmappù tok uya màlà kupù tok uya pàk. ¹⁶ Tùse Jesus uya mule yamùk kà’mappù tùpyak molopai “Tàwà mule yamùk nùyàpùi upyak! Tok kùseleutanùttàu masapùla Kaatù wettok itepulu pe màlà pùsamlo yekkwa ton ponalok. ¹⁷ Ailon kulu sàlà, ànù’là Kaatù wettok Itepulu pe yanùnnài pen mule uya yanùmù kasa, wewomù màlà yak pen màlà,” teppù Jesus uya. ¹⁸ Jew yamùk yepulu uya Jesus yekamappoppù “Wakù Enupanài, yà’là kupù uya ken tàwàlàlà wema’nàtok yepotoppe uya?” tukaik. ¹⁹ “Yà’là peichi iwechi pàk uyesatù auya màlà wakù tukaik? Wakù pùla nen iwechi màlà tùse Kaatù neken,” tukaik Jesus uya yeikuppù. ²⁰ “Law ittunài àmàlà ‘Ànoppù pen pokonpe kechii, kappon kù’wànài, amak pe kechii, kasei pe kechii, àkàipùnù molopai asan tawonnan inamakà,’ tawon,” teppù Jesus uya. ²¹ Kàyik uya yeikuppù, “Mulek wechippù motapai tamù’nawàlà sàlà yamùk enupantok maimu yawàlà wessak man,” tukaik. ²² Sàlà yetasak tùuya yau, “Tewinan nùppù là ànkupù molo man. Tamù’nawàlà itesak pe ewettok ichilanmakà molopai pùlayatta itùkà entuppa’no kon yemyak molopai mamin yesak pe ewechi màlà Epùn po. Molopai àikkà uya’là,” teppù Jesus uya ipàk. ²³ Tùse sàlà yetasak tùuya yau, kàyik usewankono’mappù kulu màlà masapùla tukke kulu mamin yesak pe tùwechi pàk. ²⁴ Jesus uya yeneppù màlà molopai “Sa’man pe kulu mamin yesak ton kappon yamùk wewomù Kaatù wettok Itepulu pe yak wechi màlà. ²⁵ Sa’man pe ma’le camel wepakka akkussa yenu yeuta yai wechi màlà mamin yesak kappon wewomù Kaatù wettok Itepulu pe yak yentai,” teppù ya. ²⁶ Kappon yamùk yetannan nùssan uya yekamappoppù “Ànùk ken uchi wepùikattà màlà?” tukaik. ²⁷ Jesus uya tok yeikuppù “Yà’làlà sa’man pe iwekkupù yentai kappon nùttuyai’nùk wechi màlà sa’man pe pùla Kaatù pona,” tukaik. ²⁸ Màlàyau Peter uya “Masa yenkà! Ina uya tamù’nawolon nànsak man, aya’là tùwettok kon pe,” teppù. ²⁹ “Ailon kulu sàlà, ànù’là tùpata nànnài wapùla tùnoppù wapùla tùtonpa yamùk wapùla tùkàipùnù molopai tùsan tawonnan wapùla tùmunkà yamùk nànnài Kaatù wettok Itepulu pe pàkànsau uya, ³⁰ eke peiwa yepolo màlà sàlàpe, molopai tàwàlàlà nen uchi wema’nàtok yepolo ya màlà nùyàssai’nùk pata weyu yau,” teppù Jesus uya tok pàk. ³¹ Jesus uya 12 pan kon tùnenupa ton yamappù molopai tok pàk “Yetatàk kon! Utàn’nokon sàlà Jerusalem pona tamù’nawolon Kaatù Maimu yenpoikannan nùmenukappù Kàyik Mumu pàk wekkuttok ailon pe yak. ³² Jew yamùk pen yemyak itùlù màlà. Mùkyamlo wàklà màlà italumattà pe. Imottùnpa tok uya màlà molopai tok wetattapàtù màlà ipona. ³³ Tok uya ippoppàtù màlà molopai iwànà màlà, tùse icholùwano wei yattai iwuluuka màlà,” teppù. ³⁴ Inenupa ton uya sàlà yamùk ittu pùla iwechippù màlà. Iichelupatok nekama yonansak wechippù màlà tok winàpai, molopai Jesus uselupatok ipàk ittu tok uya pùla iwechippù. ³⁵ Jesus uyàpùppù màlà mei pùla Jericho winàkàik molopai enpùn kàyik wechippù màlà chichiu pe asanta yena po enkui pe tùwechi pàk. ³⁶ Tukkan kon kappon yamùk utà yeta tùuya yau, kàyik uya tok yekamappoppù, “Yà’là ken nai’nùk?” tukaik. ³⁷ “Jesus Nazareth pon, pata yentakayan,” teppù tok uya ipàk. ³⁸ Iwentaimeppù eke pe “Jesus! David mumu, upàk tàwà esentuppakà!” tukaik. ³⁹ Kappon yamùk itemloto pon kon uya yàulàmappù, “Eppana ekkà,” teppù tok uya ipàk. Tùse iwentaimeppù eke peiwa nen uchi, “David Mumu! Upàk tàwà esentuppakà!” tukaik. ⁴⁰ Màlàpàk Jesus weleutappù molopai enpùn nettoppe tok uya tùpyak yekamappù ya. Mei pùla iyàssak yau Jesus uya yekamappoppù, ⁴¹ “Yà’là kupù uya i’che messan àponalok pe?” tukaik. “Itepulu, pata enenpai wessaik,” tukaik yeikuppù ya. ⁴² Jesus uya ipàk, “Yenkà! Ailon tetok auya uya eyipittàsak màlà,” teppù. ⁴³ Màlà yattai asse’ne yeneppù ya màlà molopai Jesus ya’là iitàppù Kaatù yapulà pe. Yensak tùuya’nokon yau tamù’nawàlà tukkan kon kappon yamùk uya Kaatù yapulàppù màlà.

¹ Jesus utàppù màlà Jericho polo yentaka pe. ² Molo iwechippù màlà Zacchaeus itesek pùlayatta pili’nài nan yepoino molopai mamin yesak pe iwechippù. ³ Ànùk kasa là Jesus wechi enenpai iwechi tùse tokkwen nùkkwà iwechippù, màlàyau yeneppù ya pen masapùla tukke kulu kappon yamùk wechi pàk. ⁴ Màlàpàk aitun pe iitàppù màlà tukkan kon kappon yamùk wapiya molopai yei Sycamore yek pona iwekainùmùppù, màlà yawàlà Jesus utà yentoppe tùuya. ⁵ Màlà motak tùuyàssak yau Jesus uya kakàik tenu tùlùppù molopai yeneppù ya molopai ipàk wateppù ya “Asse’ne àwuttàkà Zacchaeus, masapùla sàlàpe àyùwùk tau wechi màlà,” teppù ya. ⁶ Zacchaeus wuttàppù màlà asse’ne molopai yanùmùppù ya tùutauchinpaik kulu tùwùk tak. ⁷ Tamù’nawàlà yennài nan nùssan kappon yamùk wessa’molùkappù tùusàulàma kon pàk, “Pùsàlà kàyik utàsak man àli ku’nài yùwùk tak ikaklamu pe,” tukaik. ⁸ Zacchaeus wà’mùssakkappù molopai Itepulu pàk, “Yetakà Itepulu! Itesak pe wettok pantaka uya màlà upyau iwechi kaichalà entuppa’no kon yemyak molopai ànù’là yama’masak uya yau ye’ma uya màlà asakùlà’ne itekkwa,” teppù ya. ⁹ Jesus uya ipàk, “Wepùikattàntok uyàssak man sàlà tapùi tak sàlàpe, masapùla pùsàlà kàyik nàlà mùkkàlà Abraham pa. ¹⁰ Masapùla Kàyik Mumu uyàpùppù màlà iitassak kon iwase molopai tok pùikattàse,” teppù. ¹¹ Màlàyau Jesus uya sàlà panton yekamappù wate tùuya yetannan nùssan pàk. Jerusalem po lùiwa nen uchi iwechippù màlà molopai Kaatù wettok itepulu pe usenpoika winàkàik iwechi pe tok uya yekamappù. ¹² Màlàpàk “Tùnamasen kàyik utàppù màlà meyon pata yak kin pe tùma toppe molopai tùwennappo toppe. ¹³ Pata nàmà tùuya wapiya 10 pan kon tapyoto yamùk kà’mappù ya molopai tok lepappù ya tewin pàk kolù pun ke, tok pàk ‘Masa yà’là kaichalà là yepolo auya’nokon sàlà ke upatappù yau mùttutàik,’ teppù ya. ¹⁴ Tùse ipatassek yawon kon uya yeya’nomappù màlà, màlàpàk tok uya tùmaimu kon yekamannan yeunokoppù ite’mappù pàk ‘Pùsàlà kàyik wechi ina kinù pe i’che pùla ina man,’ tukaik. ¹⁵ “Tùnamasen kàyik mappù màlà kin pe molopai iwennappoppù. Tapyoto yamùk pùlayatta tùlùppù tùuya itemyak lùssan uyàttoppe tùpyak tok kà’mappù ya, yà’là kaichalà là yeposak tok uya yentoppe tùuya. ¹⁶ Wapiyalok uyàpùppù molopai ipàk ‘Itepulu 10 pe kolù pun yeposak uya man tewinan ulepappù auya ke,’ teppù ya. ¹⁷ ‘Wakù pe kulu man, wakù àmàlà apyoto! Ailon peichi ewessak malalon yau pàk, 10 pan pata yamùk yesak pe ewechi pa àkupù uya màlà,’ teppù itepulu uya. ¹⁸ Yakon itapyoto uyàpùppù màlà molopai, ‘Uyepulu, 5 pe kolù pun yeposak uya man tewinan ulepappù auya ke,’ teppù ya. ¹⁹ Pùsàlà pàk, ‘5 pan pata yamùk yesak pe ewechi pa àkupù uya màlà,’ teppù ya. ²⁰ Tùulon itapyoto uyàpùppù, ‘Itepulu, sàlàichi yenkà kolù pun àpùlayattayi, tonanse tùkuttai enki’cha yau. ²¹ Usenalippappù àpàk masapùla sa’man pe ewechi pàk. Àponalok pen yanùnnài àmàlà molopai ànpàmàppù pen mokkanài,’ teppù ya. ²² Itepulu uya ipàk wateppù. ‘Àmàlà àli apyoto! Amaimu là yapulà uya màlà, atalumattà toppe uya. Mùttuyaik sa’man pe wechi, uponalok pen yanùnnài pe molopai unpàmàppù pen mokkanài pe. ²³ Yà’là pe ken uchi iwechi pàk upùlayattayi tùnonkaik pùla mettai pùlayatta pilittok tak? Wennapposak yau eke peiwa yepoloppù uya sàlà eppaino tùulon kon pokonpe iwepili’chak,’ teppù ya ipàk. ²⁴ Màlàyau kin uya satik pe molo tùwessan pàk, ‘Kolù pun imokkatàk kon iwinàpai molopai itùtàk kon apyoto 10 pe kolù pun yeponàippù yemyak,’ teppù. ²⁵ Màlàyau tok uya ipàk ‘Itepulu, 10 pe nen yepokassak ya man!’ teppù. ²⁶ ‘Tekamayaik àpàkù’nokon tamù’nawolon kon yà’làlà yesak ton yemyak eke peiwa itùlù màlà. Tùse mùkkàlà yà’làlà yesak pen winàpai malalon nànen itesak pe iwettok mokka màlà. ²⁷ Pùsamlo uyeyatonnon tikinù kon pe uyi’che pùla iwessak kon nùssan inettàk kon sà motak. Molopai tok iwàtàk kon uyemlotopo!’ teppù ya,” tukaik. ²⁸ Molopai nen uchi tùuselupa tùpo Jesus utàppù Jerusalem pona tok wapiya. ²⁹ Mei pùla là pata yamùk Bethphage molopai Bethany tawonnan piyau tùwechi Wùk Olive itesek po yau, Jesus uya asa’là tùnenupa ton yeunokoppù tùwapiya. ³⁰ Sàlà enupantok pokonpe “Pata eyemloto kon po nai’nùk yak itàtàk kon, ewelepamù kon pata yak yau tonki mule yewattàsak yepolo auya’nokon màlà ipo we’nàppà pen. Meukatàik molopai mùnettàik sàlà motak. ³¹ Ànù’là uya eyekamappo kon, ‘Yà’là pe iwechi pàk yeuka auya’nokon màlà?’ tukaik yau, ‘Itepulu i’che kulu man,’ mùkatàik,” teppù ya. ³² Ineunokossan utàppù màlà molopai tamù’nawolon yepoloppù tok uya Jesus uya yekamappù kasa. ³³ Tonki mule yeuka tok uya tùse itesak uya “Yà’là pe iwechi pàk yeuka auya’nokon màlà?” teppù. ³⁴ “Itepulu i’che kulu man,” tukaik tok uya yeikuppù. ³⁵ Molopai tonki mule yalàppù tok uya Jesus piyak. Màlàyau tùpon kon tùlùppù tok uya ipona molopai Jesus pùikattàppù tok uya iwenuttoppe. ³⁶ Iità tùse tok uya tùpon kon yalenkappù asantawà. ³⁷ Jerusalem piyau mei pùla, pata Olive Tùpù yai asanta wuttàtok motau iwechi tùse tamù’nawàlà tukkan kon inenupa ton wessa’molùkappù Kaatù yapulà pàk tùutauchinpaik tùwentaimepàsse, tamù’nawolon eke ton tùnenessan kon yamùk pàk. ³⁸ “Ipùlemasak mùkkàlà kin Itepulu yesek yau tùuyàssen! Wàlàkka’nàtok Epùn pon molopai Kaatù yapulàtok!” tukaik. ³⁹ Màlàyau Pharisee tonpa yamùk uya tukkan kon kappon yamùk kùlottapai ipàk “Enupanài, eppana enenupa ton wettoppe yekamakà!” teppù. ⁴⁰ Jesus uya yeikuppù, “Eppana tok wechi yau tàk yamùk wentaime màlà, ukayaik àpàkù’nokon,” tukaik. ⁴¹ Jerusalem winàkàik lùiwa iyàpùppù màlà molopai pata yensak tùuya yau, ikalawùppù iwenai, ⁴² “Sàlà wei yau yà’là uya wàlàkka’nàtok nepù ittu neken auya’nokon yau, tùse sàlàpe ewinàpai’nokon yonansak man yene auya’nokon tukaik. ⁴³ Masapùla pata weyu uyàpù màlà àpona’nokon eyeyatonnon uya àwoinottà màlà non tùkasse molopai tok uya awakkàtù màlà sàwinà’ne. ⁴⁴ Tamù’nawàlà tok uya amattanùpù màlà, ayawon kon mule yamùk ewekupili tawon kon pokonpe. Tewin nà tàk nàmà tok uya ipatassek yau pen màlà, masapùla yà’là yattai là Kaatù uyàpùppù àpùikattàse ittuppù auya pen màlà,” tukaik. ⁴⁵ Màlà yattai Jesus utàppù màlà Kaatù yùwùk tak molopai yà’làlà chilanmannan yenpakkappù ya. ⁴⁶ “Kaatù Maimu yau iwe’menukasak man Kaatù uya ‘Uyùwùk yesatù màlà Wàpùleman Yùwùk,’ tukaik. ⁴⁷ Jesus uya kappon yamùk yenupappù màlà Kaatù yùwùk tau wei kaichalà. Tùse paatele yamùk yepulu ton, Law pàk enupannan molopai Jew yamùk yennài nan wechippù màlà ànwàpai. ⁴⁸ Tùse yà’là kasa là ikuttok tùuya’nokon yepolo tok uya pùla iwechippù masapùla tamù’nawolon kon kappon yamùk wechippù màlà iichelupa yeta pàk.

¹ Tewin wei yattai Jesus wechi Kaatù yùwùk pùloloi po kappon yamùk yenupa pàk molopai wakù itekale yekama pàk tùse paatele yamùk yepulu ton, Law pàk enupannan molopai tùnamasan kàyik yamùk tawonnan uyàpùppù màlà ipyak. ² “Ina pàk yekamakà, ànùk yapàikketù yau ken sàlà yamùk kupù auya màlà? Ànùk ken ayapàikketù ke elepatai màlà yamùk kupù pa?” teppù tok uya ipàk. ³ Jesus uya tok yeikuppù, “Masa eyekamappoi’che’nokon nàlà iulà. Upàk yekamatàk kon, ⁴ John uya kappon yamùk yenpataukatok yapàikketù uyàpùppù ken na’ epùn poi, wapùla ka’ kappon winàpai lù?” tukaik. ⁵ Tok wessa’molùkappù màlà tùusekamappopàtù kon pàk tiyiwalà’nokon, “Yà’là te’nokon ken? ‘Epùn poi iyàpùppù,’ te yau nen, ‘Yà’là pe ken uchi iwechi pàk John pàk ailon te auya’nokon pùn?’ te ya. ⁶ Tùse, ‘Kappon winàpai iyàpùppù,’ te’nokon yau, tamù’nawolon kon talà nai’nannùk uya kùwànà kon tàk ke, masapùla John wechi Kaatù Maimu yenpoikanài pe pàk ailon tesak tùuya’nokon pàk,” teppù tok uya. ⁷ Màlàpàk tok uya yeikuppù, “I’nailàpai là iyàssak pe iwechi ittu ina uya pùla man,” tukaik. ⁸ Molopai, “Yekama uya pen nàlàichi sàlà ànùk yapàikketù yau là sàlà yamùk kupù uya,” teppù Jesus uya tok pàk. ⁹ Màlàyau Jesus uya sàlà panton yekamappù kappon yamùk pàk. “Kàyik uya màlà umà pàmàppù molopai imainanpa woton kon yemyak itùlùppù ya, molopai nen uchi tùpata nàmàppù ya tachin pe. ¹⁰ Ipilittok yattai iwechi yau, tapyoto yeunokoppù ya màlà umà mainanpannan piyak tùponalok woton ipili’chak lùppù tonpa yepose. Tùse umà mainanpannan uya itapyoto ippoppàtùppù molopai tok uya yeunokoppù yà’làlà pùla. ¹¹ Màlàpàk kàyik uya tùulon tapyoto yeunottukkappù màlà, tùse mùkkàlà ippoppàtùppù tok uya, kuli’mak tok uya italumattàppù molopai tok uya yeunokoppù yà’làlà pùla làma. ¹² Màlàyau icholùwano pe tapyoto yeunottukkappù ya. Tok uya tu’ma àsà pe ikupùppù, molopai tok uya yenu’mappù. ¹³ Umà yesak uya ‘Yà’là kasa sa’ uchi wettoppe ko?’ teppù. ‘Umu wak u’nùn kulu teunokoik ta, tok uya nen ken uchi inama,’ teppù ya. ¹⁴ Tùse yensak tùuya’nokon yau umà mainanpannan uselupappù ipàk ‘Pùsàlà mùkkàlà itesak mumu. Iwàpai’nokon man molopai iponalok kon wettoppe kùponalok kon pe!’ teppù. ¹⁵ Màlàpàk tok uya yenu’mappù umà yapai molopai tok uya iwànàppù. “Yà’là pe nen ken uchi umà yesak uya umà mainanpannan kupù?” tukaik, Jesus uya tok yekamappoppù. ¹⁶ “Iyàpù màlà molopai mùkyamlo kàyik yamùk tùkka ya molopai nen uchi tùulon kon umà mainanpannan yemyak umà tùlù ya,” teppù Jesus uya. Sàlà yetasak tùuya’nokon yau kappon yamùk uya, “Tàwà màlà yekkwa kùsekkuttak,” teppù. ¹⁷ Jesus uya tok yeneppù molopai tok yekamappoppù ya, “Yà’là te ken uchi sàlà Kaatù Maimu yau iwe’menukasak nai’nùk uya, ‘Tàk tapùi yamùnnan nùnulunpappù italumayippù pe tùkusse, wenasak man i’che kulu we’nàtok pe tùulon kon tàk yamùk yentai,’ tawon. ¹⁸ Tamù’nawolon kon tùwekkawai’masan màlà tàk pona, utakitukka màlà. Molopai tàk wekkawai’masak ànù’là pona yau, yamoklopù ya màlà,” teppù Jesus uya. ¹⁹ Law pàk enupannan molopai paatele yamùk yepulu ton wechippù màlà Jesus ana’chipai. Masapùla sàlà panton yekamasak ya tiwinàkài’nokon ittusak tùuya’nokon pàk, tùse tok usenalippappù kappon yamùk pàk. ²⁰ Màlàpàk tok wechippù yene pàk, imaimu pàkàlà ya’chi toppe tùuya’nokon. Kappon yamùk yeunokoppù tok uya màlà ailon pe tùwechi kon pe tukaik tok usennaka toppe, kopùna yapàikketù molopai imeluntàlù yemyak itùtoppe. ²¹ Pùsamlo elaik yamùk uya wateppù Jesus pàk, “Enupanài, ina nùttuyan euselupatok molopai enupantok auya wechi ikasa. Molopai ekkaichalà kappon yamùk yene auya molopai Kaatù yeselu pàk enupanài àmàlà ailon pe iwettok yawàlà. ²² Ikasa ken na’ màlà Caesar yemyak pùlayatta tùlù ina uya wechi, wapùla ikasa pùla?” teppù tok uya. ²³ Tùse Jesus uya tok usennakatok yawàlà yeneppù molopai tok pàk, ²⁴ “Chilùpa pun yenpoikatàk kon uyemyak. Ànùk yenpata molopai ànùk yesek ken sàlà ipàk nai’nùk?” teppù Jesus uya. “Caesar,” tukaik tok uya imaimu yeikuppù. ²⁵ Màlàpàk Jesus uya, “Waichi iwechi yau Caesar yemyak iponalok itùtàk kon molopai Kaatù yemyak iponalok tùlù kon pa,” teppù. ²⁶ Iichelupatok yau tok uya ya’chi pùla iwechippù molo kappon yamùk yemlotopo. Tok usenumenkasak wechippù tùmaimu kon yeippàttok kon ya pàk, molopai eppana tok wechippù. ²⁷ Sadducee tonpa yamùk weli’nàsak yau we’wuluukan pen màlà tawonnan uyàpùppù Jesus piyak yekamappoppàttok pokonpe. ²⁸ “Enupanài, Moses uya màlà sàlà menukappù ina ponalok pe. ‘Kàyik weli’chak molopai tùnoppù nànsak ya imunkà pùla yau, mùkkàlà kàyik yakon nùppù uya màlà tùlui noppù lùppù mali’ma, mule yamùk yepotoppe tùuya iweli’chak lùppù munkà pe,’ tawon,” teppù tok uya. ²⁹ “Molo tok wechippù 7 pan kon echiyakonnon kàyik yamùk. Wapiyalok kàyik wemali’mappù, molopai iwelikùppù imunkà pùla. ³⁰ Màlàyau nen uchi yakon nùppù uya inoppù lùppù mali’mappù. ³¹ Molopai tok solùwano lùppù tu’ma, màlà kasa 7 pan kon wechippù tamù’nawàlà. Tok wu’matùppù màlà imunkà pùla. ³² Àkàmlàk lùppù nossan nàlà welikùppù. ³³ Iweli’chak kon wuluukasak yattai ken ànùk noppù pe nen uchi iwechi 7 pan kon uya imali’mapàssak tùse?” teppù tok uya. ³⁴ Jesus uya tok yeikuppù, “Kappon yamùk sàlà yattai nai’nannùk mùkyamlo tùwemali’masan. ³⁵ Tùse kappon yamùk tùwuluukasan yek pe nai’nannùk weli’nàtok yapai, nùyàssai’nùk pata weyu yattai wemali’ma pen màlà. ³⁶ Tok welikù pen màlà masapùla inchelù yamùk kasa tok wechi pàk. Kaatù munkà yamùk mùkyamlo masapùla tok wuluukasak weli’nàtok yapai pàk. ³⁷ Molopai Moses uya yekamasak màlà iweli’chak kon we’wuluuka màlà weli’nàtok yapai tukaik. Molopai, tùuyassen yuk pàk Kaatù Maimu uselupatok yau iichelupasak man Itepulu pàk, ‘Abraham Kaatùyi, Isaac Kaatùyi molopai Jacob Kaatùyi pe iwechi pàk,’ teppù ya. ³⁸ Sàlà uyaichi yekama màlà nulànan kon Kaatùyi pe iwechi, iweli’chak kon pen, masapùla tamù’nawolon kon wechi màlà nulà ipona,” teppù Jesus uya. ³⁹ Law pàk enupannan tonpa yamùk uselupappù, “Wakù pe wamùkapàssaik, Enupanài!” tukaik. ⁴⁰ Tùulon pe tukka enekamappopai pùla tok usenalippappù. ⁴¹ Màlà yattai Jesus uya tok pàk, “Yà’là kasa ken uchi David mumu pe màlà Christ wechi, te tok uya? ⁴² Masapùla David uya, ‘Itepulu uya Uyepulu pàk, Chichiu pe ekkà sà motau kamik pen uyemyatù winà. ⁴³ Eyeyatonnon tùlù uya atta yapon pe atta yokkoik tùse,’ teppù Psalms kaletayi yau. ⁴⁴ David uyaichi màlà yesatùppù ‘Uyepulu,’ tukaik. Atta ken uchi Christ wechi David mumu pe?” teppù Jesus uya. ⁴⁵ Tamù’nawàlà tukkan kon kappon yamùk uya teta tùse, Jesus uya tùnenupa ton pàk wateppù. ⁴⁶ “Elannek pe ettàk kon Law pàk enupannan pàk. Kusan tùpon kon yau asapaino kon mùkyamlo. Tùnamatok kon pokonpe tepolo kon i’che tùwessan mùkyamlo makitti tau. Wakù kulu aponnok yanùnnài nan mùkyamlo wepili’nàtok itak tau. Wakù nàlà patassek yanùnnài nan mùkyamlo uta’lettàntok yau. ⁴⁷ Itayappù iweli’chak lùssan patassek yama’mannan mùkyamlo. Kusan pe nàlà tùwàpùlemasan kappon yamùk uya neken tentok kon pe tukaik. Pùsamlo talumattàtok wechi màlà eke pe kulu,” teppù ya.

¹ Yene tùuya yau Jesus uya mamin yesak ton uya tùwe’lepatok kon tùlù Kaatù yùwùk tawon pùlayatta yen yak yeneppù. ² Molopai nàlà itayappù iweli’chak lùppù, yà’làlà pùn sa’ne uya asa’lon nùkkwà kalukuli pun nonka yeneppù ya. ³ “Ailon kulu sàlà, pùsàlà sa’ne itayappù iweli’chak lùppù eke peiwa nùtùpàssan tùulon kon yentai. ⁴ Masapùla tùulon kon tùwe’lepatok kon tùlùi tukkan temamin kon kùlottapai tùse mùkkàlà sa’ne ipla echii’ma tùwemattok ipàk tùlùi tamù’nawàlà,” teppù ya. ⁵ Tùulon kon uselupappù màlà Kaatù yùwùk yùpùlùttàsak wakù ton tàk yamùk ke molopai lepantok itùsak lùssan Kaatù yemyak ke pàk. Tùse Jesus uya, ⁶ “Sàlà yamùk menyatàik, pata weyu uyàpù màlà tewin nà tàk wà’nàntok tùulon po yattai pen, tamù’nawàlà iwettùlùkkwa màlà,” teppù. ⁷ “Enupanài, yà’là yattai ken sàlà yamùk wechi? Molopai yà’là wechi ken màlà yentok ipàkàlà pe, iwekkuttok yattai uyàssak yekamanài pe?” tukaik tok uya yekamappoppù. ⁸ Jesus uya wateppù, “Enpen ettàk kon eyennaka kon kùsettak! Masapùla tukkan kon uyàpù màlà uyesek yau, ‘Iulàichi mùkkàlà Christ!’ molopai ‘Pata weyu uyàssak uchi man!’ tei’ma. Tùse tok ya’là kùtàtàu. ⁹ Kettalipatàu wepanta’mantok molopai mùkyamlo tùpata kon yesak yenu’mai’che man te yeta auya’nokon yau, sàlà yamùk wekkupù màlà wapiya, tùse màlà wechi màlà iwenukattok pe pùla. ¹⁰ Pata uya tùulon pata panta’ma màlà, kin yesak pe nai’nùk pata uya tùulon kin yesak làma pata yeya’noma màlà. ¹¹ Àsà tùlùpùnù wechi màlà molo, iwan pe we’nà màlà, àsà ton palan wechi màlà i’nai yailà là, nalik ton wechi màlà molo molopai eke ton tensan yekkwa ton pen wechi màlà kak yau,” teppù ya. ¹² “Sàlà yamùk wekkupù wapiya aya’chi kon màlà molopai atalumattà kon. Àtùlù kon màlà eyittutok kon pe wepili’nàtok itak tak molopai patiki’chi tak, Kin yamùk molopai kopùna yamùk yemlotopona enepù kon màlà upàkànsau. ¹³ Sàlà wechi màlà wakù itekale yekamatok auya’nokon yattai pe. ¹⁴ Eusenumenkatok kon ikonekatàk wapiya ewenai ewechi kon pàk autaimelunpa kon tukaik. ¹⁵ Masapùla elepa kon uya màlà amaimu kon ke molopai pukkek ke, eyeyaton kon yamùk uya euselupatok kon nulunpa wapùla ailon pen màlà te tukaik. ¹⁶ Àkàipùnù kon molopai asan kon uya àtùlù kon màlà eyeyaton kon yemyak, àlunan kon uya là, àtonpa kon yamùk uya là, ewechiyakonnon uya là. Molopai tùulon kon àtonpa kon wànà màlà. ¹⁷ Tamù’nawolon kon uya eyeya’noma kon màlà uwenai. ¹⁸ Tùse tewin nà appai kon pùpok wepuka appai kon poi pen màlà. ¹⁹ Meluntà pe ettàk kon masapùla sàlà kasa ewepùikattà kon màlà,” teppù Jesus uya. ²⁰ “Tukke tùwepanta’masan uya Jerusalem woinottàsak yene auya’nokon yau, iimattatok winàkàik iwechi pe ittu auya’nokon màlà. ²¹ Màlàyau Judea pon kon nepeik wùk yamùk pona. Tàwà eke pata yau tùwessan nùnàmài molopai elekkwà pata yau tùwessan kùttàtak eke pata yak. ²² Masapùla sàlàichi màlà talumattàntok wekkuttok yattai tamù’nawàlà Kaatù Maimu yau iwe’menukasak lùppù. ²³ Monok yamùk pona àsà pe kulu iwechi màlà, màlà yamùk wei yawà molopai mule yan yamùk echikili ton imunkà pona! Eke pe kulu utaimelunpantok uyàpù màlà sàlà pata pona molopai Kaatù we’naikatok wechi màlà pùsamlo kappon yamùk po. ²⁴ Kasupala ke tok wànà màlà molopai ya’chichak kon pe tamù’nawolon pata yamùk yak tok yalà. Jew yamùk pen uya Jerusalem wasappàtù màlà tùweyu kon wenukapù ponalà,” teppù ya. ²⁵ “Yentok ipàkàlà wechi màlà wei yau, kapùi molopai chilùkà yamùk yau. Non po tamù’nawolon pata yamùk usenalippa màlà, palau tàwù molopai meluntà chipa’chipa pàk. Yà’là kuttok tok uya pùla tok kupù ya màlà. ²⁶ Kappon yamùk wenpulumanpàtù màlà tùusenalippa kon ke non po nekkussai’nùk pàk. Masapùla kak yapàikketù kau nai’nùk utattù’ma màlà. ²⁷ Màlà yattai nen uchi Kàyik Mumu usenpoika màlà. Iyàpù màlà katupluk yau meluntà pe molopai eke tùnamatok yau. ²⁸ Sàlà yamùk wepyattà tùwekkupù pàk yau, mà’mùssakkatàik molopai appai kon manùntàik kakàik, masapùla ewepùikattàtok kon mei pùla man,” teppù Jesus uya. ²⁹ Màlàyau Jesus uya sàlà panton yekamappù màlà tok pàk. “Fig yek yentàk kon molopai tamù’nawàlà tùulon kon yei yamùk. ³⁰ Yale yamùk usenpoika yau a’nek pe iwettok yattai winàkàik iwechi pe ittunnan amyamlo. ³¹ Màlà kasa làmaichi sàlà yamùk wekkupù yene auya’nokon yau Kaatù wettok itepulu pe weyu wechi mei pùla ittu auya’nokon màlà. ³² “Ailon kulu sàlà, tamù’nawàlà sàlà yamùk wekkupù màlà kappon yamùk nemassai’nannùk welikù tamù’nawàlà wapiya. ³³ Epùn molopai non tawonnan utà màlà tùse umaimu utà pen màlà,” teppù Jesus uya. ³⁴ “Elannek pe mettàik! Yà’là pàk pùla kàko’mantàu. Wetùnnàtok pàk alikyek pe kettàu molopai sàlà motau wema’nàtok pàk kataimelunpatàu. Màlà kasa ewechi yau, màlà weyu uya eyepolo màlà awanmùlà, male kasa. ³⁵ Iyàpù màlà tamù’nawolon kon kappon yamùk sàlà non pon kon pona. ³⁶ Enpen ettàk kon molopai àpùlematàk kon tàwàlà, meluntà pe ewechi kon pa sàlà yamùk wekkupù winàpai ewepe kon pa molopai Kàyik Mumu yemlotopo àwà’mùssakka kon pa,” teppù Jesus uya. ³⁷ Jesus uko’manpàtùppù màlà Kaatù yùwùk tau kappon yamùk yenupa pàk molopai ko’manpe iwenasak yau iitàpàtùppù Olive Tùpù pona, molo esse ewalupàttau. ³⁸ Ko’làma kulu tamù’nawàlà kappon yamùk utàpàtùppù Kaatù yùwùk tak iichelupa yetase.

¹ Yapuluwetanù’nài pùn pùlomù pusak pàk Uta’lettàntok yattai wechippù màlà mei pùla, Entaka’nàppà tukaik tesassen. ² Paatele yamùk yepulu ton molopai Law pàk enupannan yamùk wechippù màlà yà’là kasa là Jesus wàtok tùuya’nokon ittui’che, masapùla tok usenalippappù màlà kappon yamùk pàk. ³ Màlàyau Settan wewomùppù Judas yak, 12 pan kon Jesus nenupa ton tonpa Iscariot tetok ipàk yak. ⁴ Màlàpàk Judas utàppù màlà, eke ton paatele yamùk molopai Kaatù yùwùk yennài nan pokonpe eselupase, yà’là kasa là Jesus tùlù tùuya tok yemyak pàk. ⁵ Tok utauchinpappù kulu màlà, màlàyau ye’ma pàk tok wekkupùppù pùlayatta ke. ⁶ Judas uya, “Ewaik,” teppù tok pàk, ànùk pùn yau Jesus tùtok tùuya yattai woton ittui’che iwechippù. ⁷ Wei uyàpùppù màlà yapuluwetanù’nài pùn pùlomù pusak pàk Uta’lettàntok yattai, kaalinilu munkà yamùk tùkkatok yattai Entaka’nàppà yattai Uta’lettàntok weyu ponalok pe. ⁸ Jesus uya Peter molopai John tawonnan yeunokoppù “Itàtàk kon, Entaka’nàppà yattai Uta’lettàntok ikonekatantàk kùponalok kon pe,” teppù ya tok pàk. ⁹ “I’nailà ken uchi ina uya ikoneka i’che messan?” tukaik tok uya yekamappoppù. ¹⁰ “Pata yak ewewomù kon pe kàyik uya eyepolo kon màlà, wai yau tuna yanài uya. Ya’là mùtàtàik tapùi iwewontok itak tak. ¹¹ Molopai tapùi yesak pàk ‘I’nai màlà tapùi unenupa ton pokonpe uta’lettàtok itau? nùkapàssan Enupanài’ mùkatàik. ¹² Eke patassek tamù’nawolon yesak yekama ya màlà àpàkù’nokon kawonpan tau, molo tamù’nawolon koneka auya’nokon màlà,” teppù Jesus uya. ¹³ Tok utàppù màlà molopai tamù’nawolon yepoloppù tok uya Jesus uya yekamappù kasa molopai Entaka’nàppà yattai Uta’lettàntok konekappù tok uya. ¹⁴ Uta’lettàntok yattai uyàssak yau, Jesus weleutappù kùyali yapon piyau teunossan pokonpe. ¹⁵ Molopai tok pàk, “Sàlà Entaka’nàppà yattai Uta’lettàntok pàk ata’lettàpai kulu wessak man àpokonpe’nokon wettalumattà wapiya! ¹⁶ Masapùla tekamayaik àpàkù’nokon inattu’ma uya pen nen uchi màlà Kaatù wettok itepulu pe patassek yau iwekkupù ponalà,” teppù Jesus uya. ¹⁷ Màlàyau pùsau yanùmùppù ya, tenki teppù ya Kaatù pàk molopai tok pàk, “Sàlà yanùntàk kon molopai yekantàk kon àklottau’nokon. ¹⁸ Masapùla tekamayaik àpàkù’nokon sàlà wain inchi tu’ma uya pen màlà sàlà motapai Kaatù wettok itepulu pe weyu uyàpù ponalà,” teppù ya. ¹⁹ Molopai pùlomù pusak yanùmùppù ya, tenki teppù ya Kaatù pàk, ipilipàtùppù ya molopai itùlùppù ya tok yemyak, “Sàlà màlà upun itùsak àponalok kon pe. Sàlà mùkuttàik uyittutok auya’nokon ipàkàlà pe,” tei’ma. ²⁰ Màlà kasa làma pùsau tùlùppù ya uta’lettàka’nàppà ye’mappùtak, “Sàlà màlà emennak pe Kaatù uya ikupù tùuya teppù lùppù, ikopposak umùnù ke, ikkwansak lùppù àponalok kon pe,” tei’ma. ²¹ “Tùse yentàk kon! Mùkkàlà uyeimippo woton talà man upyau kùyali yapon piyau! ²² Masapùla Kàyik Mumu welikù màlà Kaatù uya ikupùppù kasa. Tùse mùkkàlà neimippoyai’nùk kàyik pona àsà pe kulu iwechi màlà!” teppù Jesus uya. ²³ Màlàyau tok usekamappopàtùppù tiyiwalà’nokon ànùk pe là sàlà ku’nài wechi ittui’che. ²⁴ Jesus nenupa ton usàulàmappù màlà i’nai kulu là tùklottawon kon ittu eke peiwa tukaik. ²⁵ Jesus uya tok pàk, “Jew yamùk pen kinù wechi màlà tùmeluntàlù ke tok yepoi molopai kappon yamùk yennài nan pe tùwessan mùkyamlo tesassan, ‘Kappon yamùk wechiyakonnon,’ tukaik. ²⁶ Tùse sàlà kasa pùla ewechi kon màlà. Tùse làkku mùkkàlà eke kulu nechiik elekkwà a’mippà kasa àklottau’nokon molopai kappon yamùk yennài nechiik apyoto kasa. ²⁷ Ànùk ken ekeiwa, mùkkàlà ka’lù tùweleutasen ata’lettàse, wapùla mùkkàlà iteipa ne’nài. Mùkkàlàichi tùweleutasen. Tùse àklottau’nokon wessaik tùwe’wotokomasen pe. ²⁸ “Upyau ewessak kon man uyittutok yawàlà. ²⁹ Molopai Ukàipùnù uya ulepasak man itepulu pe wettok yapàikketù ke, màlà kasa làma elepa kon uya màlà itepulu pe ewettok kon ke. ³⁰ Màlàpàk auta’lettà kon molopai àwuku kon inchi auya’nokon màlà Itepulu pe wettok patassek yau, molopai aponnok yamùk po ewechi kon màlà 12 pan kon Israel kok yamùk ittu kon pa,” teppù Jesus uya. ³¹ “Simon, Simon! Settan uya eyennasak man eyittu toppe tùuya, umà pànnài uya paali yasuka ipippà winàpai kasa. ³² Tùse wàpùlemasak man àpona Simon, ailon tetok auya wechi attu’mùla tukaik. Ewennapposak upyak yau, àtonpa yamùk mùmeluntàlùnpaik,” teppù Jesus uya. ³³ Peter uya yeikuppù, “Uyepulu, wekonekasak man, patiki’chi tak utà toppe aya’là molopai welittoppe àpokonpe!” tukaik. ³⁴ “Yekama uya àpàk Peter, kali’cho tàwù wapiya sàlàpe, ‘Ittu uya pùla man,’ te auya màlà àsolùwau itekkwa,” teppù Jesus uya. ³⁵ Màlàyau Jesus uya tùnenupa ton pàk, “Eyeunossak kon uya pùlayatta yen pùla, paiki pùla wapùla sappattu pùla yau na’, yà’làlà i’che mettantàu?” teppù. “Kane, yà’làlà i’che ina wechi pùn,” tukaik tok uya yeikuppù. ³⁶ “Tùse sàlàpe, apyau pùlayatta yen molopai paiki wechi yau yakà, molopai ikasupalayi pùla ewechi yau àpon michilanmaik molopai ye’mapa,” teppù Jesus uya. ³⁷ “Sàlà tekamayaik àpàkù’nokon Kaatù Maimu yau iwe’menukasak man, ‘Àli ton kùlottau iwechippù màlà,’ tukaik. Iwekkupù màlà ailon pe upàk. Masapùla iwe’menukasak upàk nekkussan ailon pe,” teppù ya. ³⁸ Inenupa ton uya, “Itepulu masa yenkà! Talà asa’lon kasupala man,” teppù. “Màlà pe neken nà nechii,” tukaik tok yeikuppù ya. ³⁹ Jesus utàppù màlà tùwessek kasa là, Olive Tùpù pona molopai inenupa ton utàppù ya’là. ⁴⁰ Màlà pata yak tùuyàssak yau, “Àpùlematàk kon amùipantok yak ewettùlù kon tukaik,” teppù ya tok pàk. ⁴¹ Iitàppù màlà tok winàpai mei kulu pùla là tàk ke wessa’mantok kaichalà là, tese’muyok iwenappù molopai iwàpùlemappù. ⁴² “Ukàipùnù, yama auya yau, sàlà pùsau yamakà uwinàpai. Wapùla iwechi yau, tàwà i’che ewettok nekkupùi, iulà wettok i’che pen,” teppù ya. [ ⁴³ Inchelù usenpoikappù màlà epùn poi ipyak molopai imeluntàlùttàppù ya. ⁴⁴ Ipla kulu tùusewankono’masak echii’ma iwàpùlemappù màlà tùuseka’nonkaik. Iwewai’chak useukkappù mùn kasa non pona.] ⁴⁵ Iwe’wuluukappù tùwàpùlema tùpo molopai iwennappoppù tùnenupa ton piyak, tok we’nùnsak yepoloppù ya ipla tok usentaikasak tùusewankono’ma kon ke. ⁴⁶ Molopai Jesus uya, “Yà’là peichi iwechi pàk mewe’nùnyatàu? E’wuluukatàk kon molopai àpùlematàk kon amùipantok yak ewettùlù kon tukaik,” teppù tok pàk. ⁴⁷ Tùuselupa pàk lùppù iwechi tùse, tukkan kon kappon yamùk welepamùppù. Judas wechippù tok ne’nài pe. Mùkkàlà 12 pan kon inenupa ton tonpa. Iyàpùppù Jesus piyak kismase. ⁴⁸ Tùse Jesus uya, “Judas, màlà na’ wekkismantok ke Kàyik Mumu yeimippo auya?” teppù. ⁴⁹ Yà’làlà wekkupù pe iwechi yensak tùuya’nokon yau Jesus nenupa ton uya, “Itepulu, tok wànà na’ ina uya sàlà kasupala ke?” teppù. ⁵⁰ Molopai tok tonpa uya eke kulu paatele yamùk yapyoto wànàppù, molopai kamik pen winon ipana yatàkapùppù ya. ⁵¹ Tùse Jesus uya, “Eichilàman, tàwà walà nechii!” teppù. Kàyik pana yappàtùppù ya molopai ipittàppù ya. ⁵² Màlàyau Jesus uya eke ton paatele yamùk, Kaatù yùwùk yennài nan molopai tùnamasan iyàssak kon ta’chiche pàk. “Àuyàssak kon ken na’ màlà uyense tùkasupalayi ke’ne molopai taikek yesak pe’ne là, amak yense uyà’nà kasa là? ⁵³ Apyau’nokon ku Kaatù yùwùk tau weppàtùppù wei kaichalà, molopai uya’chi’che ewechi kon pùn. Tùse sàlà pata weyu àponalok kon pe man molopai ewalupà meluntàlù ponalok pe,” teppù. ⁵⁴ Màlàyau Jesus ya’chippù màlà tok uya molopai yalàppù eke kulu paatele yùwùk tak. Molopai Peter uya iwenaimappù mei ite’mappù pàk. ⁵⁵ Apok pottàsak wechippù màlà pùloloi yakletau, màlàyau Peter utàppù chichiu pe tùwessan apok woi kùlottak. ⁵⁶ Apyoto ema’non uya yeneppù apok weile, mei pùla yeneppù ya molopai “Pùsàlà ku kàyik ya’là nettai!” teppù ya. ⁵⁷ Tùse Peter uya, “Nossan, unùttu pen nen mùkkàlà!” teppù. ⁵⁸ Malalà tùpo tùulon uya Peter yentu’mappù molopai, “Àmàlà nàlà ku mùkkàlà tok tonpa!” teppù ya. Tùse Peter uya yeikuppù, “Kàyik, iulà pen nen mùkkàlà!” tukaik. ⁵⁹ Malalà 1 hour yawàlà’ne tùpo tùulon uya meluntà pe, “Kasei pen pùsàlà wechippù ya’là masapùla Galilee pon mùkkàlà!” teppù. ⁶⁰ Tùse Peter uya yeikuppù, “Kàyik, yà’là pàk là euselupa ittu uya pùla man!” tukaik. Tewinanpa iichelupa lùppù tùse kali’cho tàwùppù. ⁶¹ Itepulu welattàppù molopai Peter yeneppù ya iponalà, màlàyau Peter uya Itepulu maimuppù ittuppù, “Sàlàpe ewalupàttau kali’cho tàwù wapiya, ‘Unùttu pen mùkkàlà,’ te auya màlà àsolùwau itekkwa,” tawon. ⁶² Peter utàppù màlà motapai molopai ikalawùppù tùuseka’nonkaik. ⁶³ Kàyik yamùk Jesus yennài nan uya imottùnpappù màlà, molopai tok uya ippoppàtùppù. ⁶⁴ Tok uya itenu tùwontàse iwàpàtùppù molopai yekamappoppù tok uya, “Ànùk uya àwànàppù pe mùttuyan? Yekamakà,” tukaik. ⁶⁵ Molopai tukke tok uselupappù màlà àli pe imottùnpa pe. ⁶⁶ Iwemassak yau, eke ton tùnamasan Jew yamùk, paatele yamùk yepulu ton molopai Law pàk enupannan tawonnan wepilipùppù, molopai Jesus nepùppù màlà pùsamlo itepulu yamùk yemlotopona. ⁶⁷ “Masa yekamakà ina pàk, Christ ken na’ àmàlà?” tukaik tok uya yekamappoppù. Màlàyau Jesus uya tok yeikuppù, “Àpàkù’nokon yekama uya yau ailon te auya’nokon pen upàk. ⁶⁸ Molopai eyekamappo kon uya yau uyeiku auya’nokon pen. ⁶⁹ Tùse sàlà motapai Kàyik Mumu weleuta màlà kamik pen winà Meluntà Kaatù piyau,” tukaik. ⁷⁰ Tamù’nawàlà tok uya, “Kaatù Mumu ken na’ uchi àmàlà?” teppù. Tok yeikuppù ya, “Iulà mùkkàlà mùkayatàik làkku,” tukaik. ⁷¹ Molopai tok uya, “Tùulon tu’ma tùuselupa woton i’che pùla we’nà’nokon man. Kùmyamlo uya imaimu yetasak man!” teppù.

¹ Tamù’nawàlà tok we’wuluukappù molopai Jesus yalàppù tok uya Pilate yemlotopona. ² Molo Jesus pàk àli pe tok uselupappù “Pùsàlà kàyik yepotai ina. Ina tonpa yamùk yennaka ya Caesar yemyak pùlayatta tùlù tok uya tukaik molopai tùmàlà pe Christ pe nekkuttai, Kin pe,” teppù tok uya. ³ Pilate uya yekamappoppù, “Jew yamùk kinù ken na’ àmàlà?” tukaik. “Wamùkayaik làkku,” tukaik Jesus uya yeikuppù. ⁴ Màlàyau nen uchi Pilate uya eke ton paatele yamùk molopai tukkan kon kappon yamùk pàk, “Pùsàlà kàyik talumattàtok iwenai woton yepolo uya pùla man,” teppù. ⁵ Tùse màlà yentak tok uya, “Enupantok tùuya ke wepanta’mantok sa’molùkayan kappon yamùk kùlottau! Tamù’nawàlà Judea yawàlà, iwepyattàppù màlà Galilee po molopai nen uchi iyàssak man sàlà motak,” teppù. ⁶ Sàlà yetasak tùuya yau, Pilate uya, “Galilee pon ken na’ pùsàlà kàyik?” tukaik tok yekamappoppù. ⁷ Herod wettok itepulu pe pata yapaino pe Jesus wechi ittusak tùuya yau, Pilate uya Jesus yeunokoppù Herod piyak. Herod wechippù nàlà màlà Jerusalem po màlà yattai. ⁸ Herod utauchinpasak kulu wechippù màlà Jesus yensak tùuya yau, masapùla itekale yetappù ya màlà molopai enenpai kulu iwechippù tachin pe. Enpen iwechippù Jesus uya tensen yekkwa pen kupù yene tùuya yeselùkek. ⁹ Màlàpàk Herod uya yekamappopàtùppù tukke, tùse yeikuppù ya lùkkwà là pen. ¹⁰ Paatele yamùk yepulu ton molopai Law pàk enupannan wechippù molo satik pe, molopai àli pe tok uselupappù Jesus winàkàik. ¹¹ Herod molopai ichoichayi yamùk wàklàppù màlà Jesus pàk, tok uya imottùnpappù. Molopai wakù pon yak tok uya ipontàppù molopai Pilate piyak tok uya yeunottukkappù. ¹² Màlà wei yattai là màlà Herod molopai Pilate tawonnan wenappù echi wechiyakon pe. Sàlà wapiya màlà esseyaton pe tok wechippù. ¹³ Pilate uya eke ton paatele yamùk, ennài nan molopai kappon yamùk kà’mappù tamùkke, ¹⁴ molopai tok pàk, “Pùsàlà kàyik nessak auya’nokon man upyak molopai kappon yamùk yaimelunpayan mùkatàu. Sàlàpe tenpàssaik eyemloto kon po, tùse àli pe iwinàkàik euselupappù kon nùppù yau yà’làlà àli pe iwettok yepolo uya pùla neppàssan. ¹⁵ Herod uya nàlà àli pe iwettok yepolo pùla iwessak man, màlàpàk yeunottu’masak ya man kùpyakù’nokon. Yà’làlà àli kussak pùsàlà kàyik uya pùla man tùwelittok ipàkànsau woton pe. ¹⁶ Màlàpàk ippoppàttoppe neken nà màlà ikupù uya molopai tàwà iità toppe,” teppù ya. [ ¹⁷ Entaka’nàppà pàk Uta’lettàntok yattai Pilate uya tewin nà ya’chichak lùppù nonkapàtùppù màlà kappon yamùk ponalok pe.] ¹⁸ Tamù’nawàlà tukkan kon kappon yamùk wentaimeppù màlà, “Iwàkà! Tàwà Barabas làkku inonkakà!” tukaik. ¹⁹ Barabas ya’chichak wechippù màlà wepanta’mantok iwekkussak lùppù pata yau wenai molopai kappon wàsak ya wenai. ²⁰ Pilate wechippù màlà Jesus ànnonkapai màlàpàk kappon yamùk yekamappo tu’mappù ya. ²¹ Tùse tok wentaimeppù, “Tàwà ipukapàtù nechii pulusuk pona! Tàwà ipukapàtù nechii!” tukaik. ²² Pilate uya tu’ma icholùwano itekkwa pe tok pàk, “Yà’là ken uchi àli kussak ya nai? Yà’làlà àli inkupùppù iwelittok ipàkànsau woton yepolo uya pùla man! Ippoppàttoppe neken nà ikupù uya màlà molopai tàwà inonka uya,” teppù. ²³ Tùse tùwentaimepàtù kon pàk tok wechippù eke pe, Jesus pukapàttoppe pulusuk pona. Màlàyau nen uchi tok wentaimepàttok uya Pilate yentaikappù. ²⁴ Màlàpàk Pilate uya, Jesus welittok yak itùlùppù, kappon yamùk uya yennasak pàk. ²⁵ Kàyik, i’che tok wettok nonkappù ya màlà, mùkkàlà patiki’chi tak itùsak lùppù wepanta’mantok wenai molopai wàntok ya wenai. Molopai Jesus tùlùppù ya kappon yamùk yemyak i’che tùwettok kon kuttoppe tok uya. ²⁶ Tok uya miya Jesus yalàppù màlà, tùutà kon yau kàyik yepoloppù tok uya Simon itesek, Cyrene pon, mailàpai eke pata yak tùuyàssen. Màlàyau tok uya ya’chippù, molopai pulusuk tùlùppù tok uya ipona, Jesus ye’mappù pàk yatoppe ya tok uya ikupùppù. ²⁷ Tukkan kon kappon yamùk uya màlà iwenaimappù. Tok kùlottau nossan yamùk wechippù màlà tùkalawù kon pàk molopai tùwentaimepàtù kon pàk tùwessan Jesus wenai. ²⁸ Jesus welattàppù tok winàkàik molopai tok pàk, “Nossan yamùk Jerusalem pon kon! Kakalantàu uwenai tùse ewenai’nokon molopai àmunkà kon yamùk wenai làkku akalantàk kon. ²⁹ Masapùla pata weyu nùyàssan, ‘Tùutauchinpasan mùkyamlo nossan yamùk imunkà pùnon. Molopai mule ke iwentusak kon pen. Molopai imanatù yu’nasak kon pen!’ tetok kappon yamùk uya yattai. ³⁰ Màlà yattai uchi kappon yamùk uya màlà wùk yamùk pàk, ‘Ettùlùkkwakà ina pona!’ te, molopai iklù yamùk pàk, ‘Ina iwaputtàkà!’ te màlà. ³¹ Masapùla sàlà yekkwa ton wekkuppù màlà yei wechi nulà lùppù tùse, yà’là kasa ken uchi iwechi pe nai yei wechi aipù pe yau?” teppù. ³² Tok uya nàlà asa’lon kon kàyik yamùk àli ku’nài nan nùssan yalàppù tok wàtoppe Jesus pokonpe. ³³ Puppà Yàppù Lùppù tukaik tesassen pata motak tùuyàssak kon yau, Jesus pukapàtùppù tok uya pulusuk pona, àli ku’nài nan nùssan pokonpe tewin kamik pen winà molopai tewin kamik winà tukaik. ³⁴ [Jesus uya, “Tok pàk esentuppakà, Ukàipùnù. Yà’là kupù tùuya’nokon ittu tok uya pùla man,” teppù.] Tok uya ipon pantakappù màlà tùklottau’nokon elekkwà lùkkwà tàk walai tenu’mapàsse. ³⁵ Kappon yamùk wechippù màlà satik pe yene pàk, Jew yamùk yennài nan uya Jesus mottùnpa tùse. “Tùulon kon pùikattànài ku mùkkàlà, tàwàichi nepùikattài, Kaatù nanùmùppù pe molopai Christ pe tùwechi yau!” tukaik. ³⁶ Molopai Soicha yamùk uya nàlà imottùnpappù màlà. Tok uyàpùppù màlà ipyak wain uso’litasak ke ilepase. ³⁷ Molopai, “Epùikattàkà, Jew yamùk kinù pe ewechi yau,” teppù tok uya. ³⁸ Sàlà menukasak wechippù màlà itepoi, “Pùsàlà mùkkàlà Jew yamùk Kinù,” tawon. ³⁹ Tewin nà kàyik kappon wànàippù kaiwattàsak yei patài’masak pona uselupappù àli pe Jesus winàkàik. “Christ pen na’ àmàlà? Epùikattàkàichi molopai ina nàlà ipùikattàkà!” tukaik. ⁴⁰ Tùse tùulon uya yàulàmappù, “Kaatù nama ken na’ auya pùla nai? Talà we’nà’nokon man tamù’nawàlà màlà lùppù weli’nàtok yau. ⁴¹ Kùtalumattà nen sàlà ikasa, kùnkupùppù yepeppù yepolo nen sàlà nai’nùk. Tùse mùkkàlà uya yà’làlà iwalai pen nà kussak pùla man,” tukaik. ⁴² Molopai Jesus pàk, “Kiyittuik tàwà Jesus, Kin pe ewenasak yau!” teppù ya. ⁴³ Jesus uya, “Ailon kulu sàlà, sàlàpe upyau ewechi màlà epùn po,” teppù ipàk. ⁴⁴ Inakattapailà wei wettok 12:00 yattai iwewalumamùppù, masapùla wei ulenpamù pùla iwechippù. Tamù’nawàlà ewalupà uya pata waputtàppù 3:00 ponalà’ne. ⁴⁵ Molopai awenek Kaatù yùwùk tawon iwakkàttok ike, solin pe tùwessen, wessala’moppù asa’là. ⁴⁶ Jesus wentaimeppù eke pe, “Ukàippùnù, eyemyak uyakkwalù nonka uya sàlà,” tukaik. Wate tùpo iwelikùppù. ⁴⁷ Soicha yamùk yepulu uya tùwekkussan yeneppù màlà molopai Kaatù yapulàppù ya, “Ewaik, wakù pe pùsàlà kàyik wechippù pe man!” tukaik. ⁴⁸ Kappon yamùk yense iwepili’chak kon uya tamù’nawolon tùwekkussan yeneppù molopai tok wemeikuppù tùusewankono’maik, tùplopo kon wàpàtù pe. ⁴⁹ Tamù’nawolon kon wakù pe kulu Jesus ittunnan molopai nossan yamùk ipàkàlà iitàsak kon Galilee poi wechippù mei satik pe, sàlà yamùk yene pàk. ⁵⁰ Kàyik wechippù màlà molo Joseph itesek, Arimathea pon. Wakù pe iwechippù màlà tùnamasen pe, Kaatù wettok itepulu pe uyàpù màmuku pàk tùwessen. Jew yamùk Yepulu yamùk tonpa pe lànen tùse, tok usenumenkatok ikupù pàk molopai tok yeselu wechippù itewan yailà pùla. ⁵² Iitàppù màlà Pilate piyak molopai Jesus yàkàpù yennappù ya ipàk. ⁵³ Màlàyau Jesus yàkàpù mokkappù ya pulusuk poi, molopai iwontàppù ya kuyalikku linen ke, molopai inonkappù ya tàk yai yakasak uluwaik yak. Emennak pe uluwaik wechippù màlà ànù’là napulàppù pe pùla. ⁵⁴ Pùlaite pe iwechippù màlà molopai Jew yamùk wàlàkkattok yattai wepyattà winàkàik iwechippù. ⁵⁵ Nossan yamùk Jesus ya’là iyàssak kon Galilee poi utàppù màlà Joseph ya’là molopai uluwaik yeneppù tok uya molopai yà’là kasa là Jesus yàkàpù nonkasak màlà yak. ⁵⁶ Màlà tùpo tok wemeikuppù màlà molopai appoi’nan konekappù tok uya itàkàpù kalapaimatok woton. Jew yamùk wàlàkkattok yattai tok wàlàkapùppù màlà, Moses winàpaino uya enupantok yawàlà.

¹ Ko’làma kulu Suntayakka yattai nossan yamùk utàppù uluwaik pona appoi’nan tùnkonekappù kon yalàppù tok uya. ² Tùutàsak kon yau tàk yamasak uluwaik mùlatta poi yepoloppù tok uya màlà. ³ Tok wewomùppù màlà yak, tùse tok uya Itepulu Jesus yàkàpù yepoloppù pen màlà. ⁴ Tok wechippù màlà satik pe tùusenumenka kon pàk ipàk, màlà yattai asa’lon kon kàyik yamùk usenpoikappù tok piyak, akkwa pe tok pon wechippù. ⁵ Tùusenalippaik kulu nossan yamùk wepeimappù non pona, màlàyau kàyik yamùk uya tok pàk, “Yà’là peichi iwechi pàk iweli’chak kon kùlottau pàli’yawon nà iwa auya’nokon màlà? ⁶ Ipla man talà, iwe’wuluukappù man. Ittutàk kon wateppù ya lùppù àpàkù’nokon Galilee po tùwechi yau. ⁷ ‘Kàyik Mumu tùlù màlà àli ton kappon yamùk yemyak, ipukapàttoppe pulusuk pona molopai iwuluuka toppe icholùwano wei yattai,’ ” teppù asa’lon kon kàyik yamùk uya. ⁸ Màlàyau nen uchi nossan yamùk uya Jesus maimuppù ittuppù màlà. ⁹ Tok wennappoppù uluwaik poi, tok uya màlà yekamappù 11 pan kon inenupa ton nùssan pàk molopai tamù’nawolon kon tok tonpa yamùk pàk. ¹⁰ Pùsamlo nossan yamùk wechippù màlà Mary Magdalene, Joanna molopai Mary, James yan tawonnan. Mùkyamlo molopai tùulon kon nàlà nossan yamùk uya sàlà yamùk yekamappù màlà yeunossak kon nùssan pàk. ¹¹ Tùse nossan yamùk wetapamù pe tok uya yekamappù, molopai ailon teppù tok uya pen tok pàk. ¹² Tùse Peter we’wuluukappù molopai aitun pe iitàppù uluwaik motak, iwepeimappù màlà uluwaik yak yense màlàyau yassan nùssan neken linen yeneppù ya màlà molopai yà’làlà pùla. Màlàyau iwemeikuppù tùusenumenka pe ipàk. ¹³ Màlà wei yattai là asa’lon kon utàppù màlà pata lùkkwà Emmaus itesek yak, 7 miles yailà’ne là Jerusalem poi. ¹⁴ Tok uselupappù màlà tiyiwalà’nokon tamù’nawolon iwekkussak lùssan pàk. ¹⁵ Tok uselupa màlà yamùk pàk tiyiwalà’nokon tùse, Jesus uya tok yepoloppù molopai iitàppù tok ya’là. ¹⁶ Tok uya yeneppù, tùse ànùk pe là iwechi ittutok tok uya ke tok lepasak pùla iwechippù. ¹⁷ Jesus uya tok pàk, “Yà’là pàk euselupa kon màlà tùuseippàsse là, àutài’ma’nokon?” teppù. Molopai tok weleutappù peten satik pe iichewankono’masak pe’ne itenpata. ¹⁸ Tewinan nà tok tonpa Cleopas itesek uya yekamappoppù, “Àmàlà neken na’ mùkkàlà kaklan Jerusalem po ko’manyakù’ne iwekkussak lùppù ittunài pen?” tukaik. ¹⁹ “Yà’là yamùk uchi?” tukaik, tok yekamappoppù ya. “Màlà yamùk uchi Jesus Nazareth pon pàk iwekkussak lùppù, pùsàlà kàyik wechippù màlà Kaatù Maimu yenpoikanài pe. Kaatù nùttu molopai kappon yamùk nùttu, meluntà pe imaimu yau molopai iwotokoyi yau. ²⁰ Eke ton ina paateleyi yamùk molopai ina yennài nan uya itùlùppù màlà iwàtoppe molopai tok uya ipukapàtùppù pulusuk pona. ²¹ Molopai mùkkàlà uya Israel pùikattà pàk enpen ina wessak tùse! Sàlà nàlà màlà icholùwano wei nai’nùk tamù’nawàlà sàlà yamùk wekkupùppù motapai. ²² Nossan yamùk ina kùlottawon kon ina usenumenkatok ke ina lepai, tok nùtài ko’làma pata utakkwaka pe uluwaik pona. ²³ Tùse tok uya Jesus yàkàpù yepoloppù pùla nechii. Tùwennapposak kon yau we’neppà’nà kasa Inchelù yamùk yenei ina nùkai tok, mùkyamlo uya pàli’yau iwechi yekamappù nechii tok pàk. ²⁴ Màlàpàk ina tonpa yamùk nùtài uluwaik pona, màlàyau tok uya yepoloppù nechii nossan yamùk uya yekamappù kasa, tùse tok uya mùkkàlà yeneppù pen,” teppù tok uya. ²⁵ Màlàyau Jesus uya tok pàk, “Pakko pe messatàik, asse’ne ailon tawonnan pe pùla tamù’nawàlà Kaatù Maimu yenpoikannan nekamappù pàk! ²⁶ Christ wechippù ken na’ màlà tùwettalumattàsen yek pe pùla, màlà tùpo tùnamatok patassek yak tùutà toppe?” teppù. ²⁷ Molopai Jesus uya tamù’nawàlà Kaatù Maimu uselupasak tùpàk lùppù yekamappù màlà tok pàk, iwepyattàppù màlà Moses kaletayi yamùk motapai molopai tamù’nawàlà Kaatù Maimu yenpoikannan nùmenukappù pùkkù yak. ²⁸ Tok uyàpùppù màlà mei pùla lùiwa nen uchi pata tùutàtok kon yak winàkàik molopai miya lùiwa tùutà pe tukaik Jesus utàppù. ²⁹ Tùse tok wechippù iità i’che pùla. Màlàyau tok wechippù ipawanattà pàk, “Talà ina piyau we’nàpai, pata uko’mansak man molopai ewalupà pe nenayan,” teppù tok uya ipàk. Màlàyau iwewomùppù tok piyau esse. ³⁰ Iweleutappù màlà kùyali yapon piyau tok pokonpe, pùlomù pusak yanùmùppù ya, ipùlemappù ya. Màlà tùpo ipilipàtùppù ya tok yemyak nen uchi itùpàtùppù ya. ³¹ Màlà yattai nen uchi tok yenu utakkokappù màlà molopai tok uya ittuppù ipe, tùse iwaliwomùppù màlà tok piyapai. ³² Tok uya tiyiwalà’nokon, “Wakù peichi kùyewan yauchinpa ya pùn, asantawà Kaatù Maimu pàk kùyelupa ya yau?” teppù. ³³ Tok we’wuluukappù màlà asse’ne molopai tok wennappoppù Jerusalem pona, molo 11 pan kon Jesus nenupa ton nùssan wepili’chak tamùkke tùulon kon pokonpe yepoloppù tok uya. ³⁴ Mùkyamlo uya, “Ailon pe Itepulu we’wuluukasak man! Simon uya yeneppù man!” teppù. ³⁵ Asa’lon kon kappon yamùk uya nen uchi iwekkussak lùppù asantau molopai Itepulu Jesus ittuppù tùuya’nokon pùlomù pusak pilipàtù ya yau yekamappù tok pàk. ³⁶ Sàlà yekama pàk tok wechi tok pàk tùse, asse’ne kulu Itepulu Jesus usenpoikappù tok kùlottak satik pe molopai tok pàk, “Echitonpa pe we’nàtok wechi àklottau’nokon màlà,” teppù ya. ³⁷ Tok usenalippasak wechippù kulu màlà, wolo’yan yene tùuya’nokon pe tok uya yekamappù. ³⁸ Tùse tok pàk “Yà’là peichi iwechi pàk autaimelunpa kon màlà, molopai eusenumenkatok kon yau ailon tetok ma’le ewechi kon? ³⁹ Masa uyemyatù yamùk molopai utta yamùk yentàk kon molopai iulà pe iwechi ittu kon pa. Kùyappàttàk kon molopai yene auya’nokon màlà, wolo’yan mùkkàlà ipun pùn molopai yàppù pùn, itesak pe wechi menyatàik,” teppù ya. ⁴⁰ Temyatù molopai tùtta tawon yenpoikappù ya màlà tùuselupai’ma. ⁴¹ Ailon te tok uya pùla lùppù là tùse tok utauchinpasak kulu wechippù màlà molopai tok usenumenkasak. Màlàpàk tok yekamappoppù ya, “Yà’làlà na’ talà tùnassen molo nai apyau’nokon?” tukaik. ⁴² Tok uya molok pusak pilikasak ke ilepappù. ⁴³ Yekkwatùppù ya màlà molopai yanùppù ya tok yemlotopo. ⁴⁴ Màlàyau tok pàk, “Sàlà yamùk uchi màlà àpàkù’nokon unekamappù apyau’nokon nùppù echiima, tamù’nawolon imenukasak lùppù upàk Law Moses winàpaino yawon, molopai Kaatù Maimu yenpoikannan nùmenukappù yawon, molopai Psalms kaletayi yawon tawonnan tùwekkupù woton ailon pe,” teppù Jesus uya. ⁴⁵ Màlàyau Kaatù Maimu ittu toppe tok uya ikupùppù ya. ⁴⁶ Molopai tok pàk, “Sàlàichi màlà imenukasak lùppù mùkkàlà Christ wettalumattà màlà molopai iwe’wuluuka tùwelikù tùpo icholùwano wei yattai, tawon. ⁴⁷ Molopai itesek yau àli kuttok winàpai welattàntok Kaatù winàkàik, molopai àli kuttok pàk usentuppantok yekale yekama màlà tamù’nawàlà pata yamùk yawàlà, Jerusalem poi tùpyattàse. ⁴⁸ Amyamloichi mùkyamlo sàlà yamùk yekamannan. ⁴⁹ Molopai Ukàipùnù uya itùlù uya màlà teppù lùppù yeunoko uya màlà àpona’nokon iulà pe. Mùmàmuttàik uchi Jerusalem po, meluntà wuttà àpona’nokon awaputtàse’nokon ponalà,” teppù ya. ⁵⁰ Màlàyau tok yalàppù ya pata yapai Bethany motak lùiwa, molo temyatù yanùmùppù ya molopai tok pùlemappù ya. ⁵¹ Tok pùlema ya tùse tok nàmàppù ya, yanùmùppù màlà Epùn pona. ⁵² Tok uya inama pe yapulàppù molopai tok wennappoppù Jerusalem pona, eke pe tùutauchinpaik. ⁵³ Molopai tàwàlàlà tok weppàtùppù màlà Kaatù yùwùk tau yapulà pàk.