1 CORINTHIANS

1

1 Sàlà kaleta màlà Paul, Kaatù yeselu winà ikà’masak lùppù Christ Jesus ponalok pe yeunossak winàpaino molopai kùtonpa kon Sosthenes winàpaino. 2 Kaatù so’chiyi Corinth pon piyak, mùkyamlo iwekonekasak kon wakù pe Christ Jesus yau molopai ikà’masak kon esuken tok wettoppe piyak, tamùkke tamù’nawolon kon kappon yamùk pokonpe mailàlà Kùyepulu kon Jesus Christ yesek yesa’nài nan, tok yepulu molopai kùyepulu kon. 3 Tàwà Kaatù Kùkàipùnù kon molopai Itepulu Jesus Christ elepai’nokon tùwinàpaino wakù pe we’nàtok molopai echitonpa pe we’nàtok ke. 4 Tenki tawon iulà Kaatù pàk tàwàlà àpàkànsau’nokon masapùla wakù kussak ya àponalok kon pe Christ Jesus yai pàk. 5 Masapùla mùkkàlà yau tamù’nawolon yesak pe ewenasak kon man, tamù’nawolon yau, tamù’nawàlà euselupatok kon yau molopai tamù’nawàlà ittutok auya’nokon yau. 6 Masapùla Christ yekale wechi ailon pe kulu yenpoikappù màlà ayau’nokon. 7 Màlàpàk i’nai yekkwa là lepantok Wakù Akkwalù winàpaino pùla ewechi kon pen màlà, Kùyepulu kon Jesus Christ usenpoika màmuku pàk ewechi kon yau. 8 Meluntà pe àkupù kon ya màlà iwenukapù ponalà, iwalai pen nà pùla ewechi kon pa Kùyepulu kon Jesus Christ weyu yattai. 9 Kaatù, àkà’manàippù kon echitonpa pe ewechi kon pa tùmu Jesus Christ Kùyepulu kon pokonpe, mùkkàlà wechi màlà ailon pe. 10 Apawanattàyatàu iulà utonpa yamùk, Kùyepulu kon Jesus Christ yesek yau, tamù’nawàlà tewin iichenumenkatok ewechi kon pa wepantakantok wechi molo àklottau’nokon tukaik, echitonpa pe ettàk kon tewin neken iichenumenkatok. 11 Utonpa yamùk, Chloe tonpa yamùk uya yekamasak man upàk, usàulàmantok wechi molo àklottau’nokon. 12 Sà kasa te uya uya wate. Tewinan nà uya, “Paul ya’lon iulà” te, tùulon uya, “Apollos ya’lon iulà” te, tùulon uya, “Cephas, Peter tukaik tesassen ya’lon iulà” te, molopai tùulon uya, “Christ ya’lon iulà” te. 13 Ipantakapàssak pe na’ màlà Christ wechi? Paul wànàppù na’ màlà pulusuk po àponalok kon pe? Eusenpataukappù kon ken na’ Paul yesek yau? 14 Tenki ukayaik Kaatù pàk eyenpataukasak kon uya pùla iwechi pàk, tùse Crispus molopai Gaius tawonnan neken. 15 Ànù’là uya eusenpataukappù kon uyesek yau te pen màlà. 16 Ewaik, Stephanas yùwùk tawon kon yenpataukappù uya nàlà màlà, tùse ànù’là tu’ma yenpataukappù uya ittu uya pùla man. 17 Masapùla Christ uya uyeunoko enpataukanse pùn, tùse wakù itekale yekamase, kappon pukketù winon mayin ke pùla, màlà kasa iwechi yau Christ welittok pulusuk po meluntàlù pùla iwena tukaik tamù’nawàlà. 18 Masapùla Christ welittok pulusuk po yekale màlà wo’mattantok mùkyamlo tùumattasan pona, tùse kùmyamlo iwepùikattàsak kon pona Kaatù yapàikketù pe iwechi màlà. 19 Masapùla Kaatù Maimu yau iwe’menukasak uya, “Pukkek ton pukketù mattanùpù uya màlà, tenupasan uya ittutok yenu’ma uya màlà,” tesak màlà. 20 Màlàpàk uchi, i’nai mùkkàlà pukkek kappon? Wapùla tùusenupasen? Wapùla pukkek pe tùuselupasen sàlà yattai? Kaatù uya sàlà wolù pukketù wechi wo’mattantok pe yenpoikasak màlà! 21 Masapùla Kaatù uya tùpukketù yai kappon yamùk kupùppù wolù pukketù yau tùttutok tok uya pùla. Tùse làkku Kaatù wekkupùppù mùkyamlo ‘yà’là pen kasa nùsetayai’nùk’ itekale pàk ailon tawonnan pùikattà toppe tùuya. 22 Jew yamùk mùkyamlo tensan yekkwa ton pen yentok ipàkàlà i’che tùwessan molopai Jew yamùk pen mùkyamlo pukkek iwannan. 23 Tùse ina mùkyamlo Christ welikùppù pulusuk po yekale yekamannan, Jew yamùk wettatai’matok ipona, molopai wo’mattantok Jew yamùk pen pona. 24 Tùse mùkyamlo Kaatù nùkà’massan pona, asaklàma Jew yamùk molopai Greek yamùk pona, Christ wechi Kaatù meluntàlù pe molopai ipukketù pe. 25 Masapùla Kaatù wo’mattatok wechi màlà pukkek peiwa kappon pukketù yentai, molopai Kaatù wettok attu’mùla wechi màlà meluntà peiwa kappon yamùk meluntàlù yentai. 26 Utonpa yamùk, yà’là kasa là ewechippù kon ittutàk kon àkà’ma kon yau. Tukke pùla ewechippù kon pukkek pe wapùla meluntà pe wapùla eke ton kappon yamùk munkà pe. 27 Tùse Kaatù uya yà’là pe pùla tùttusen wolù yau yanùmùppù màlà pukkek pe tùwessan wekkuli’ma toppe, molopai attu’mùla tùttusen wolù yau yanùmùppù màlà meluntà ton wekkuli’ma toppe. 28 Wolù yau tenpàssan molopai tùnulunpasan yanùmùppù ya màlà, yà’là pe pùla wolù yawon kon nùttu, molopai yà’là pe kulu nen uchi wolù yawon kon nùttu mattanùttoppe tùuya. 29 Sàlà uya tewinan nà kappon utapulà pùla iwechi Kaatù yemlotopo yekama màlà. 30 Tùse Kaatù uya enessak kon man Christ Jesus ponalok pe we’nàtok yak, molopai Kaatù uya Christ kussak man ittutok kùuya’nokon pe. Mùkkàlà Christ winà Kaatù pokonpe ikasa kùtùlù kon màlà, esuken molopai kùpùikattà kon àli kuttok winàpai. 31 Màlàpàk uchi, Kaatù Maimu yau iwe’menukasak kasa, “Tàwà ànù’là tùutapulàsen nùtapulài Itepulu yau.”

2

1 Utonpa yamùk, apyakù’nokon uyàssak Kaatù Maimu yekamase yau, eke ton nà mayin molopai eke ton usenupansak maimu yapulà uya pùn àpàkù’nokon. 2 Masapùla wekkussak wechippù màlà yà’làlà ittutok uya pùla apyau’nokon wechi yau, tùse Jesus Christ molopai ipukapàttok pulusuk po neken kulu. 3 Màlàpàk uyàssak apyakù’nokon yau, attu’mùla wechippù molopai kùkùkù pe kulu wechippù wettalipa ke. 4 Uselupatok molopai itekale unekama màlà pukkek molopai wakù mayin pokonpan pen, tùse Kaatù winàpaino Wakù Akkwalù meluntàlù yenpoikatok pokonpan. 5 Ailon tetok auya’nokon wechi kappon pukketù yau pe iwechi tukaik, tùse Kaatù yapàikketù yau làkku. 6 Walà tùse, ina uselupa pukkek pe we’nà yekale pàk iichemokkasak kon kùlottau. Tùse, sàlà wolù winàpaino pukkek pàk pùla wapùla sàlà wolù yepulu ton pàk pùla. Pùsamlo mùkyamlo yà’là pùla nenayai’nannùk. 7 Tùse ina uselupa nai’nùk Kaatù pukketù tùttusen pen pàk, pukkek tonantau iwessak lùppù. Kaatù uya tonanse ikupùppù. Sàlà kupùppù ya màlà pata wepyattà wapiya, yapulàtok kon pe. 8 Ànù’là sàlà wolù yepulu ton uya sàlà ittuppù pen màlà. Tok uya ittusak yau, Itepulu Jesus eke kulu pukapàtùppù tok uya pulusuk pona pen sàlà eppaino. 9 Walà tùse, Kaatù Maimu yau iwe’menukasak kasa iwechi, “En uya là yensak pùla iwechi wapùla pana uya là yetasak pùla iwechi. Ànù’là usenumenkatok yau iwekonekasak pùla iwechi màlà, màlà Kaatù nùkonekappù mùkyamlo tù’nùnmannan ponalok pe” te kasa. 10 Tùse Kaatù uya yenpoikappù màlà kùpàkù’nokon Takkwalù winà. Wakù Akkwalù mùkkàlà tamù’nawolon iwanài, i’napailon kulu nàlà Kaatù yeselu yamùk iwanài. 11 Ànù’là uya tùulon kappon usenumenka ittu pen tùse, kappon yau nai’nùk màlà yakkwalù iichenumenkatok ittunài. Màlà kasa làma, Wakù Akkwalù neken mùkkàlà Kaatù usenumenkatok ittunài. 12 Wolù winon akkwalù yeposak kùuya’nokon pen nai’nùk, tùse Akkwalù Kaatù winàpaino, Kaatù uya lepansakù’nokon nai’nùk ittutok kon ke. 13 Sàlàichi màlà mayin ina nùselupayai’nùk kappon pukketù winà ina yenupappù lùppù pen. Tùse, Akkwalù winà ina usenupappù lùppù, Akkwalù winàpaino yamùk yekama toppe ina uya mùkyamlo Akkwalù yesak pe tùwessan pàk. 14 Akkwalù pùn kappon mùkkàlà lepantok kon yamùk Kaatù Yakkwalù winàpaino yanùnnài pen, masapùla yà’là pe pùla màlà yamùk wechi tùpona pàk. Molopai màlà yamùk ittu ya pùla iwechi màlà masapùla Akkwalù winà neken tùttusan pe iwechi pàk. 15 Kappon, Akkwalù yesak pe nai’nùk mùkkàlà wakù pe tamù’nawolon yà’là yamùk wettok wechi ittunài. Tùse ànù’là uya mùkkàlà kappon pàk ikasa pùla messaik tetok pùla iwechi màlà. 16 “Masapùla ànùk ken Itepulu usenumenkatok ittuka’nài, suwa ekkà te toppe tùuya ipàk.” Tùse Christ usenumenkatok yesak pe we’nà’nokon man.

3

1 Utonpa yamùk, uselupa pùla iwechi màlà àpokonpe’nokon Akkwalù yesan pokonpe uselupa kasa, tùse kappon yeselu yau wema’nà kasa, mule yamùk lùkkwà Christ yau nai’nannùk kasa. 2 Manak ke elepatantàu iulà, sa’man kùyali ke pùla, masapùla yanùmù auya’nokon yeselùkek pùla ewechi kon pàk. Walà tùse yanùmù auya’nokon yeselùkek pùla lùppù messatàik. 3 Wolù ponalok kon kasa lùppù. Masapùla àkùlùmàluntok kon molopai àusàulàmatok kon wechi àklottau’nokon pàk. Màlà uya ken na’ sàlà wolù yawon kappon yamùk pe ewechi kon ànkuppai ewettok kon yawàlà yekama pen màlà? 4 Masapùla tewinan nà uya, “Paul ya’lon iulà,” te molopai tùulon uya, “Apollos ya’lon iulà,” te. Kappon yeselu neken ku’nài nan kasa na’ ewelaika kon pen màlà? 5 Ànùk ken uchi mùkkàlà Apollos? Molopai ànùk ken mùkkàlà Paul? Kaatù yapyoto ton neken nen mùkyamlo, ene’nàippù kon iwinàkàik ailon te kon pa. Itepulu nùtùlùssan mùkyamlo iponalà’ne iwotokoyi. 6 Itenappà pàmàppù uya màlà, Apollos uya ikipùppù, tùse Kaatù mùkkàlà iwatta toppe iku’nàippù. 7 Ipànnài molopai iki’nài tawonnan mùkyamlo yà’là ton kulu pen. Tùse Kaatù neken mùkkàlà yà’làlà yek watta toppe iku’nài. 8 Tùpatalà’ne là ipànnài molopai iki’nài tawonnan wechi pen nai’nùk. Molopai tok ye’matok wechi màlà tok kaichalà tewin pàk tok wotokoyi lùppù pàkàlà. 9 Masapùla ina mùkyamlo Kaatù we’wotokoma tonpa yamùk, amyamlo nen uchi Kaatù tumà. Kaatù yùwùk nàlà amyamlo. 10 Wakù pe Kaatù wettok yai ulepappù lùppù ike yapulà pe, ittunài uya ikupù kasa tamùsen yapon tùkonekatai molopai tùulon nen uchi màlà pona namùyan. Tùse yamùnnan tàwà tùttuik nechii yà’là kasa là yamù tùuya’nokon yau. 11 Masapùla ànù’là uya tùulon tu’ma là yamùtok ipo nonkatok pùla iwechi màlà, mùkkàlà neken Jesus Christ itùkassak lùppù. 12 Ànù’là kappon sàlà yamùtok ipo po yamù toppe tùuya kolù, chilùpa, epekkek ton tàk, yei, wanak wapùla kumya yapulànài wechi yau, 13 iwotokoyi lùppù yenpoika màlà i’nai yekkwa pe là iwechi. Masapùla Wei uya inepù màlà akkwa yak. Apok ke yenpoika màlà, molopai apok uya màlà tewin pàk kappon wotokoyi lùppù ittu i’nai kasa là iwechi. 14 Walùppù ànù’là namùppù wechi iyatùppù pùla yau, e’mantok yepolo ya màlà. 15 Tùse ànù’là wotokoyi uyassak yau iwe’la’chima màlà, tùse iwepùikattà màlà apok winàpai tùwepesen kasa. 16 Mùttuyatàu uchi amyamlo nàlà wechi Kaatù yùwùk pe, molopai Kaatù Yakkwalù wemapù ayau’nokon? 17 Màlàpàk ànù’là uya Kaatù yùwùk mattanùpù yau, Kaatù uya mùkkàlà mattanùpù màlà. Masapùla Kaatù yùwùk màlà esukenan molopai amyamlo nàlà mùkyamlo itùwùk ton. 18 Eyiwalà’nokon kesennakatàu. Ànù’là àklottau’nokon nai’nùk uchittu pukkek pe sàlà wolù yeselu nùkupù winà yau, tàwà “pakko pe” nenai pukkek pe tùwena toppe. 19 Masapùla pukkek pe sàlà wolù nùttu màlà yà’làlà pen Kaatù yenu yau. Kaatù Maimu yau iwe’menukasak, “Kaatù mùkkàlà, pukkek ya’chinài ittu tùuyapetukaik iwettok yau,” tawon kasa. 20 Molopai tùulon tu’ma, “Itepulu Kaatù mùkkàlà pukkek usenumenkatok wechi yà’là pe pùla ittunài,” tawon. 21 Ànù’làichi kùttapulàtak kappon yamùk nùkupù pàk. Masapùla tamù’nawolon màlà àponalok kon. 22 Paul wapùla Apollos wapùla Cephas, Peter tukaik tesassen wapùla sàlà wolù wapùla wema’nàtok wapùla weli’nàtok wapùla sàlàpe nai’nùk wapùla ewanawà nai’nùk, tamù’nawàlà sàlà yamùk màlà àponalok kon. 23 Molopai Christ ponalok kon amyamlo, molopai Christ mùkkàlà Kaatù ponalok.

4

1 Màlàpàk uchi, ina yene kappon yamùk uya màlà Christ yapyoto yamùk pe, molopai Kaatù nùwotokoyittàssan, tùttusen pen ailon yenpoikannan pe ikussak kon pe. 2 Màlàpàk mùkyamlo iwotokoyittàsak kon wechi màlà ailon pe tok wechi tùttusan pe. 3 Yà’là pe pùla iwechi màlà suwa man te auya’nokon yau, wapùla kappon winà là kottù yau wechi yau. Uyiwalà là yà’là kasa wechi ittui’che tùwessen pen iulà. 4 Tùwanmùla nen usenumenkatok man, tùse màlà uya yà’làlà àli ku’nàippù pe pùla ukupù pen màlà. Itepulu nen mùkkàlà uyittunài. 5 Màlàpàk suwa man kùkatàu yà’làlà pàk iwalai iweyu wapiya, Itepulu uyàpù imàmuttàk. Ewalupàttau yonansak pe tùwessen nepù ya màlà akkwa yak molopai kappon yamùk usenumenkatok tok yewan yawon yenpoika ya màlà. Màlà yattai Kaatù winàpaino apulàntok yepolo tok uya màlà tùponalà’ne nokon. 6 Utonpa yamùk, sàlà yamùk tesak uya màlà iulà molopai Apollos tawonnan pàk ittutok auya’nokon ipàkàlà pe. Ina winà eusenupa kon pa, yà’là te là “Imenukasak yawàlà neken ekkà itentak pùla,” tawon uya ittu kon pa. Molopai nen uchi ànùk yekkwa kappon wechi tùulon yentai te auya’nokon tukaik. 7 Masapùla ànùk ken tùpatalà, tùulon kon yentai ewechi kon pa àkuttantàu? Yà’là ken molo nai itesak pe ewettok kon enepoloppù kon pen? Molopai yepolo tùpo yà’là pe iwechi pàk autapulà kon màlà yeponàippù pen kasa. 8 Tamù’nawolon i’che ewettok kon yesak pe mekkassatàik. Temamin ke ewenakassak kon man! Ina pùla echii’ma Kin yamùk pe ewenasak kon man! Kin pe kulu là ewechi kon i’che wessaik, kin pe nàlà ina wettoppe àpokonpe’nokon! 9 Masapùla Kaatù uya ina, yeunossak kon nonkasak màlà àkàmlàk, kappon yamùk tùsak tok welittoppe nai’nùk kasa. Tamù’nawolon kon nene pe ina kussak màlà wekkuli’mantok yak, inchelù yamùk molopai kappon yamùk là nene pe. 10 Christ pàkànsau pakko pe ina kupù nai’nùk, tùse pukkek ton pe ewechi kon màlà Christ yau. Attu’mùnon ina molopai teya’nomasan tùse meluntà ton amyamlo. Tùnamasan amyamlo, molopai ina tùnamasan pen. 11 Sàlà wei tepose napàkkàssan molopai ina ne’naklipayan. Pon poippà yau ina man. Ina ippoppàssak man. Ipatassek pùla ina man. 12 Temyatù kon ke sa’man pe tùwe’wotokomasan ina. Tùpa’nùssak kon yau wakù pe tùwessan ina tùpa’nùnàippù kon pàk. Tùwettalumattà kon yau, ina ipàlikannan. 13 Ina pàk uselupan àli pe yau, màlà yei’nài nan ina àsà pe pùla. Sàlà tepose àlitta kasa ina man non po, wolù yàliyi yekkwa ina. 14 Sàlà menuka uya nai’nùk àkuli’mapai’nokon wechi pàk pùla, tùse eyekamappo kon pe u’nùn ton kulu umunkà yamùk kasa. 15 Masapùla 10,000 pe lànen eyenupannan Christ pàk yesak pe ewechi kon, tùse tukke àkàipùnù kon wechi pen. Masapùla àkàipùnù kon pe wenasak màlà itekale winà. 16 Màlàpàk apawanattàyatàu iulà uyeselu kasa eyeselu kon nechii, kùpatakatàik. 17 Sàlà kasa iwechi pàk Timothy teunossaik apyakù’nokon, umu u’nùn pe unkupù, ailon pe tùwessen mùkkàlà Itepulu yau. Christ Jesus yau wemattok yekama tukka ya màlà àpàkù’nokon, enupantok uya tamù’nawàlà i’nailà là so’chi yamùk tau kasa iwechi ittu kon pa. 18 Tùulon kon nùtapulàyan àklottau’nokon, apyakù’nokon uyàpù pen kasa tùttuik. 19 Itepulu Jesus yeselu pe iwechi yau, uyàpù màlà apyakù’nokon tachin pe kulu tùpo pùla, molopai nen uchi yà’là kupù là pùsamlo tùutapulàsan kappon yamùk uya yene uya màlà iulà pe, molopai yà’là yekkwa là meluntà wechi tok piyau tok uselupatok yau neken pùla! 20 Masapùla Kaatù wettok Itepulu pe màlà uselupantok neken pen, tùse meluntà. 21 Yà’là kupù uya làkku ken i’che messatàu? Eyippottok kon uya nepù uya ka’ màlà uyàpù yau lù wapùla à’nùnmatok kon uya molopai wakù pe yakkwalù?

5

1 Nàkàlunnàtok wechi àklottau’nokon usetasak man, àli pe kulu man, ailon Kaatù ittunnan pen kùlottau tùwekkussen pen màlà. Masapùla yekamasak man upàk kàyik wemapù tùkàipùnù noppù pokonpe. 2 Ànù’là yentai mekkussatàik! Eusewankono’ma kon pùlanpe’nai? Tàwà mùkkàlà, màlà yekkwa ku’nàippù yenpakka nechii àklottapai’nokon. 3 Kappon pe apyau’nokon wechi pùla tùse, uyakkwalù yau apyau’nokon wessaik molopai mùkkàlà màlà yekkwa àli ku’nàippù pàk ikasa pùla man tekassak uya màlà, molo apyau’nokon wechi kasa kulu. 4 Kùyepulu Jesus yesek yau ewepili’chak kon yau molopai iulà wechi apyau’nokon uyakkwalù yau, molopai Kùyepulu kon Jesus meluntàlù wechi molo yau, 5 Settan yemyak pùsàlà kàyik mùtùtàik ipun umatta toppe, yakkwalù wepùikattà toppe Itepulu Weyu yattai. 6 Ikasa pùla iwechi màlà autapulà kon yau. Ittuichi auya’nokon pùla nai malalon nùkkwà yapuluwetanùttok ike we’wotokomasek tamù’nawàlà pùlomù yau. 7 Ipoippà apuluwetanù’nài imokkakà, emennak pe nen uchi ewechi kon pa apuluwetanù’nài pùla, messatài’nùk kasa kulu. Masapùla Christ kùponalok kon Entaka’nàppà kaliniluyi lùkkwà wàsak pàk. 8 Màlàpàk uchi uta’lettàntok ikuppai’nokon ipoippà apuluwetanù’nài pàk pùla, àli pe molopai wakù pe pùla we’nà toppe ku’nài. Tùse yapuluwetanù’nài pùn pùlomù pusak, esuken we’nà toppe molopai ailon pe we’nà toppe ku’nài pàk làkku. 9 Kaleta umenukappù yau àpàkù’nokon, “Tùnàkàlunsan kappon yamùk pokonpe kettàu,” teppù uya. 10 Sàlà wolù yawon kon nà tùnàkàlunsan pe tùwessan, wapùla tùuseka’nonkasan, wapùla amak ton wapùla ailon pen kaatù yemlotopo tùwepeimasan te uya pen. Màlà kasa nen iwechi yau sàlà wolù nàmà auya’nokon màlà. 11 Tùse làkku Kappon, àtonpa kon ailon tawon pe tùusesassen echii’ma tùnàkàlunsen, wapùla tùuseka’nonkasen, wapùla ailon pen kaatù yemlotopo tùwepeimasen, wapùla àli pe tùulon winàkàik tùuselupasen, wapùla tùwetùnsen, wapùla amak pe tùwessen pokonpe kettàu te uya nen màlà. Mùkkàlà yekkwa là pokonpe kata’lettàtàu. 12 Yà’là woton pe ken so’chi tawon kon pen nà kottùma uya? So’chi tawon kon ailon tawonnan neken ku walai mùkyamlo ànkottùma kon? 13 Kaatù uya nen màlà so’chi tawon kon pen talumattà. “Àli kappon yenpakkatàk àklottapai’nokon” te Kaatù Maimu uya kasa.

6

1 Àusàulàmasak kon pe’ àtonpa kon ailon tawon pokonpe yau, yanài nan amyamlo àli ton kappon yamùk yemlotopona kottù pàk? Wapùla ka’ Kaatù ponalok kon piyak yanài nan amyamlo lù? 2 Kaatù ponalok kon uya ken na’ sàlà wolù kottùmatok woton ittu auya’nokon pùla nai? Màlà kasaichi iwechi pàk, sàlà wolù yawon kon kottùma auya’nokon pe iwechi pàk, malalon yà’làlà kottùmanài yek pe pùla ken na’ ewechi kon màlà? 3 Inchelù yamùk kottùmannan pe ken na’ uchi we’nà ittu auya’nokon pùla nai? Yà’là kasa nen uchi sàlà wema’nàtok yau nai’nannùk! 4 Yà’là pe ken iwechi pàk àusàulàmatok kon sàlà yamùk pàk yanài nan amyamlo, so’chi tawon kon nùttu wakù pe iteselu pen ton piyak kottù pàk? 5 Wate uya sàlà àkuli’ma kon pe. Ànù’là ken na’ uchi pukkek pe tùwessen pùla nai àklottau’nokon, usàulàmantok ailon tawonnan kùlottau kottùma woton. 6 Tùse nen uchi tewinan nà utà màlà law yekalepàk tùulon kottùma toppe, molopai ailon tawonnan pen yemlotopona. 7 Tamù’nawàlà ewe’la’chimakassak kon màlà àtonpa kon yasak auya’nokon kottù pàk yau. Wakù peiwa iwechi màlà ikasa pùla ewinàkàik iwessak molopai alapumasak ya yau. 8 Tùse amyamlo pe lànen tùulon kon mùlapumayatàik molopai àli pe tok kupù auya’nokon, molopai mùkyamlo ailon tawonnan winàkàik nàlà là wa ewechi kon. 9 Ittuichi auya’nokon pùla nai àli ton uya Kaatù wettok itepulu pe patassek yepolo pe pùla iwechi? Kesenkuttàtàu uchi. Tùnàkàlunsan, wapùla ailon pen kaatù yemlotopo tùwepeimasan, wapùla tùulon noppù pokonpe tùwessan, wapùla tùwalai pokonpe àli ku’nài nan, kàyik pokonpe tùwessen kàyik, 10 wapùla amak pe tùwessan, wapùla tùuseka’nonkasan, wapùla tùwetùnsan, wapùla tùulon kon pàk tùuselupasan àli pe, wapùla lapumannan uya Kaatù wettok itepulu pe yepolo pen màlà. 11 Molopai tùulon kon amyamlo wechippù màlà wa. Tùse àkukasak kon màlà, àtùsak kon Kaatù yemyak. Ikasa ayanùnsak kon màlà Kaatù pokonpe Kùyepulu kon Jesus Christ yesek yai molopai Kùkaatùyi winàpaino Wakù Akkwalù winà. 12 “Tamù’nawolon wechi màlà unkupù yek pe là” tùse tamù’nawolon wechi pùikattànài pe pen màlà. “Tamù’nawolon wechi unkupù yek pe là” tùse yà’làlà uya tapyoto pe ukuttoppe ikupù uya pen màlà. 13 “Kùyali màlà lotta ponalok molopai lotta kùyali ponalok,” tùse Kaatù nùmattanùppù ton màlà asaklàma. Esak wannà màlà nàkàlunnàtok ponalok pen tùse Itepulu ponalok, molopai Itepulu esak wannà ponalok. 14 Tùmeluntàlù winà Kaatù uya Itepulu wuluukappù màlà weli’nàtok yapai, molopai kùwuluuka kon ya nàlà màlà. 15 Ittuichi auya’nokon pùla nai Christ pùkkù pe eyesak kon yamùk wechi? Christ pùkkù yamùk na’ mokka uya màlà molopai kàyik yamùk yemyak tùwe’chilanmasen nossan pùkkù pe ima uya? Kane. Iwekkupù pen! 16 Ittuichi auya’nokon pùla nai, mùkkàlà, kàyik yamùk yemyak tùwe’chilanmasen nossan pùkkù pe nenayai’nùk wechi tesak kon yau tewin ipokonpe? Kaatù Maimu uya, “Asa’lon kon wena màlà tewin ipun,” te kasa. 17 Tùse mùkkàlà Itepulu pùkkù pe nenayai’nùk wechi màlà tewin ipokonpe akkwalù yau. 18 Nàkàlunnàtok winàpai epetàk kon. Tamù’nawàlà tùulon kon yamùk àli ton wechi màlà tesak ke pùla kappon nùkupù pe, tùse nùnàkàlunyai’nùk wemakuima màlà tùpun winàkàik. 19 Ittuichi auya’nokon pùla nai àpun kon wechi Wakù Akkwalù yùwùk pe, nemassai’nùk ayau’nokon, Kaatù winà enepoloppù kon? Àponalok kon pen amyamlo. 20 Epekkek pe ye’masak kon amyamlo. Màlàpàk uchi àpun kon ke Kaatù inamatàk kon.

7

1 Kaleta enmenukappù kon nùppù yawon pàkànsau uselupa sàlà. “Wakù pe iwechi màlà kàyik wechi nossan tappàsse pùla yau.” 2 Tùse eke pe kulu nàkàlunnàtok wechi molo pàk, tàwà kàyik yamùk wechi màlà tùponalà tùnoppù ke’ne, molopai nossan yamùk wechi tùponalà tùtayappù ke’ne. 3 Tàwàichi tùnoppù kenan tùnkupù kupùi tùnoppù winàkàik molopai tùtayappù kenan nàlà màlà kasa làma tùtayappù pàk. 4 Tùtayappù kenan yesak wechi màlà iponalok pe neken pùla tùse itayappù ponalok pe nàlà. Màlà kasa làma tùnoppù kenan yesak wechi iponalok pe neken pùla tùse inoppù ponalok pe nàlà. 5 Ke’nulunpatàu uchi, tùse “Masa ka’ tàwà we’nà lù mala là wàpùleman toppe,” te neken nà. Molopai lànen uchi ànkupù kon kupù kon pa, ipàlikatok auya’nokon pùla ewechi kon yau Settan uya ittuntok yak ewettùlù kon tukaik. 6 Sàlà yekama uya “Sàlà ikukkà,” te toppe pùla, tùse ikupù làichi auya’nokon màlà te toppe. 7 Tamù’nawàlà lànen kàyik yamùk wechi ukasa i’che wessaik. Tùse iponalà’ne kappon yamùk lepatok wechi màlà Kaatù winàpaino, tewinan lepatok sà yekkwa, molopai tùulon mà yekkwa. 8 Iwemali’mappù pùnon molopai itayappù iweli’chak kon pàk te uya. Wakù peiwa iwechi màlà tùwemali’maik pùla ukasa tok wechi yau. 9 Tùse tùutamùipatok pàlikanài pe pùla tùwechi kon yau, tok wemali’ma màlà, wakù peiwa wemali’man wechi màlà ànkuppai we’nàtok uya eka’nonkan yentai lùiwa. 10 Iwemali’masak kon ponalok pe sàlà elupantok tùtùyaik, uwinàpaino pen, tùse Itepulu winàpaino, tùtayappù kenan uya tùtayappù nonka pen màlà. 11 Tùse tùtayappù nonkasak tùuya yau, tàwà tùwemali’maik pùla nechii wapùla tàwà nennappoi tùtayappù piyak. Molopai tùnoppù nonka tùnoppù kenan uya pen màlà. 12 Tùulon kon pàk waukayaik, Itepulu pe pùla nen uchi. Ailon tawon kàyik wechi ailon tawon pen inoppù pe yau, molopai ipyau tùwemapù pàk iichenumenkasak yau, inonka ya pen màlà. 13 Molopai ailon tawon nossan wechi ailon tawon pen kàyik itayappù pe yau, molopai ipyau tùwemapù pàk iichenumenkasak yau, inoppù uya inonka pen màlà. 14 Masapùla tùnoppù kenan ailon tawon pen, konekasak màlà esuken inoppù winà, molopai tùtayappù kenan ailon tawon pen konekasak màlà esuken itayappù winà. Màlà kasa pùla iwechi yau àmunkà kon yamùk wechi màlà àli pe, tùse màlà kasa esuken tok wechi màlà nai’nùk. 15 Tùse ailon tawon pen wechi tùwechiyakon ànnonkapai yau, tàwà nùkupùi. Ailon tawon kàyik wapùla nossan wechi yewattàsak pe pen màlà, màlà kasa iwechi yau Kaatù uya kà’mansakù’nokon màlà wakù pe tùutaimelunpaik pùla wema’nà toppe. 16 Yà’là kasa ken ittu auya, tùtayappù kenan, atayappù pùikattà auya pe là iwechi? Wapùla yà’là kasa ken ittu auya, tùnoppù kenan, ànoppù pùikattà auya pe là iwechi? 17 Tàwà tamù’nawolon kon nemapùi Itepulu uya tùlepatok kon lepantok yawàlà, Kaatù uya tùkà’mappù kon kasa. Sàlàichi màlà unekama tamù’nawàlà so’chi yamùk tau. 18 Jew yamùk yeselu yau na’ kàyik yattàkassak pe iwechippù màlà ikà’ma yattai? Tùwemyakanmai’che iwechi pen màlà. Kàyik yattàsak pe pùla na’ iwechippù màlà ikà’ma yattai? Yattà kùsettak. 19 Masapùla usattàn molopai usattànsak pùla iwechi wechi màlà yà’là pe pùla. Kaatù uya enupantok yawàlà làkku nen we’nà màlà yà’là. 20 Tàwàichi tamù’nawolon kon tùkà’ma kon Kaatù uya yattai tùwechippù kon kasa nechii. 21 Tepotolù keichi ewechippù kon Kaatù uya àkà’ma kon yattai? Tàwà nechii kataimelunpatàu, tùse itepotolù pùla wenantok yattai yesak pe ewechi kon yau yapulàtàk kon kulu. 22 Masapùla tepotolù kenan, Itepulu uya tùkà’ma yattai mùkkàlà Itepulu nùmokkappù, màlà kasa làma itepotolù pùn tùkà’ma yattai wechi màlà Christ yapyoto pe. 23 Eye’mappù kon màlà epekkek ke, kappon yamùk poitolù pe kenatàu. 24 Utonpa yamùk, emennak pe ewemattok kon yau ettàk kon àkà’ma kon Kaatù uya yattai ewechippù kon kasa. 25 Walawok ittunnan nùssan pen yelupatok uya woton Itepulu winàpaino pùla lànen man. Tùse usenumenkatok yekama uya sàlà Itepulu Kaatù usentuppatok yai ipàk enpen we’nàtok. 26 Sàlà yattai sa’man pe pata weyu wechi pàk, messatài’nùk kasa lùppù ewechi kon yau wakù peiwa iwechi tukaik usenumenkayaik. 27 Iwemali’masak pe ewechi kon yau ewe’nonkai’che’nokon kettàu. Iwemali’masak pe pùla ewechi yau, ànoppù woton kichiwai. 28 Tùse ewemali’ma kon yau, ewemakuimasak kon pen màlà. Molopai walawok ittunàippù pen uli’chan wemali’ma yau, iwemakuimasak pen màlà. Tùse iwemali’masak kon uya màlà tukkan utaimelunpantok yepolo sàlà wema’nàtok yau. Molopai sàlà yekkwa ton winàpai àpùikattà kon uya i’che wechi sàlà. 29 Utonpa yamùk, tokkwen pata weyu man te uya nai’nùk. Sàlà motapai tàwà tùnoppù kenan kon wemapù màlà ipla tùwechi kon kasa. 30 Mùkyamlo tùusewankono’masan, tùusewankono’ma kon pùla iwechi kasa. Mùkyamlo tùutauchinpasan tùutauchinpa kon pùla iwechi kasa. Mùkyamlo yà’làlà ye’mannan ine’mappù pùla tùwechi kon kasa. 31 Mùkyamlo sàlà wolù yawon mamin yapulànnan yapulàtok tùuya’nokon pùla iwechi kasa. Masapùla sàlà wolù sàlàpe yene nai’nùk, uko’mamù tachin pe kulu pen màlà. 32 Autaimelunpa kon i’che pùla wessaik. Inoppù pùn kàyik mùkkàlà tùusenumenkasen Itepulu wotokoyi pàk neken, yà’là kasa là Itepulu yauchinpatok tùuya pàk. 33 Tùse tùnoppù kenan kàyik mùkkàlà tùusenumenkasen sàlà wolù yawon kon pàk, yà’là kasa là tùnoppù yauchinpatok tùuya pàk. 34 Molopai iichenumenkatok wechi asa’là. Itayappù pùn nossan wapùla walawok ittunàippù pen uli’chan wechi màlà tùusenumenkasen pe Itepulu wotokoyi pàk, masapùla ettùpai tùwechi Itepulu ponalok pe pàk asaklàma tesak molopai takkwalù yau. Tùse tùtayappù kenan nossan mùkkàlà tùusenumenkasen sàlà wolù yawon kon pàk, masapùla tùtayappù anauchinpapai tùwechi pàk. 35 Wate uya nai’nùk masapùla àpùikattàpai’nokon wechi pàk. Yà’làlà sa’man tùkussen tùlùi’che wechi àpona’nokon pen. Tùse làkku Itepulu yemyak iwettùsak pe iwalai yawà ewemapù kon pa tùwe’wanittàpaik pùla. 36 Ànù’là, mùkkàlà tùnoppù pe iwechi teppù tùuya lùppù ema’non winàkàik wakù pe pùla tùwelaikatok ittunài wechi yau molopai emali’mapai tùwechi yau, tàwà ànkuppai tùwettok kupùi. Iwemakuima pen màlà. Tok wemali’ma màlà. 37 Tùse mùkkàlà tiyiwalà tùusenumenkatok yau màlà yekkwa yeleutanù’nài kàyik, eka’nonkantok yo’non pen tùse tiyiwalà teselu yesak pe tùwessen molopai iichenumenkasak ema’non tanùnse tùnoppù pe pùla tùwettoppe, pùsàlà nàlà kàyik uya màlà iwalai kupù. 38 Màlàpàk mùkkàlà nùnoppùtayai’nùk uya màlà iwalai kupù, tùse mùkkàlà tùunoppùtaik pùla nai’nùk wechi màlà itentai lùiwa wakù pe. 39 Tùtayappù kenan nossan yewattàsak màlà itayappù pàk iwemapù yawàlà. Tùse tùtayappù weli’chak yau tàwà emali’mapai tùwechi yau nemali’matukkai i’che tùwettok pokonpe, tùse Itepulu yau neken. 40 Walà tùse, tùutauchinpaik lùiwa nen iwechi màlà tùtayappù ke pùla tùwechi yau te uya màlà molopai Kaatù Yakkwalù yesak pe wechi pe tùttuyaik.

8

1 Sàlà, ailon pen kaatù yemyak itùsak lùppù kùyali yekale pàk uselupa. Ittu’nokon man tamù’nawàlà ittutok yesak pe we’nà. Ittutok màlà kappon ku’nài eke pe tukaik iitapulà toppe, tùse uchi’nùnmantok màlà pùikattànài pe ku’nài. 2 Kappon yà’làlà ittu tùuya pe nekamayai’nùk uya ittu pùla iwechi màlà ittutok tùuya kasa. 3 Tùse kappon Kaatù pùnùnmanài mùkkàlà Kaatù nùttu. 4 Màlàpàk uchi kùyali ailon pen kaatù yemyak itùsak lùppù napù yau, ittu’nokon man ikonekasak kaatù wechi yà’là pe pùla kulu tamù’nawàlà sàlà wolù yau. Molopai tewinan neken Kaatù wechi molo. 5 Masapùla, kaatù tukaik lànen tesassan wechi molo kau wapùla non po tùse, molopai tukke lànen pùsamlo kaatù yamùk molopai itepulu yamùk wechi molo. 6 Tùse molo man kùponalok kon tewinan neken Kaatù, Kùkàipùnù kon, tamù’nawolon yà’làlà konekanàippù, molopai iponalok pe wema’nàtokù’nokon. Molopai molo man tewinan neken Itepulu, Jesus Christ, tamù’nawolon yà’làlà wekonekappù iwinà lùppù, molopai wema’nàtokù’nokon iwinà. 7 Tùse tamù’nawolon kon uya sàlà ittu pen nai’nùk. Tùulon kon kappon yamùk pona ailon pen kaatù wechippù takkwalù kenan kasa màlà. Màlàpàk sàlà pata weyu tepose màlà yekkwa ton kùyali napù tùuya’nokon yau, ailon pen kaatù yemyak itùsak lùppù pe tok uya yekama, tok usenumenkatok wechi attu’mùla màlà tùwanmùla pùla tok wechi molopai àli pe iwechi tok pona. 8 Tùse kùyali uya mei pùla Kaatù piyak kùnepù kon pen màlà. Yà’là kasa là ku’nà uta’lettàn pùla iwechi uya pen màlà, wapùla wakù peiwa là we’nà uta’lettàn yau pen. 9 Elannek peichi ettàk kon, masapùla inapù auya yeselùkek nai’nùk uya attu’mùla tùwessan ailon tetok tùuya’nokon yau weppippotok ipona pe iwechi tùwemakuimatok kon yak tukaik. 10 Masapùla ànù’là attu’mùn iichenumenkatok uya ittunnan pe echii’ma auta’lettà kon ailon pen kaatù yùwùk tau yene yau, sàlà uya ken na’ imeluntàlùnpa kùyali ailon pen kaatù yamùk yemyak itùsak lùppù nattoppe ya pen? 11 Màlàpàk pùsàlà attu’mùn àtonpa kon, Christ welikùppù iponalok pe lùppù umattasak màlà ittutok auya’nokon winà. 12 Molopai sàlà kasa àtonpa kon attu’mùn iichenumenkatok usenumenkatok ikkwàssak auya’nokon yau, Christ winàkàik ewemakuimasak kon pe iwechi màlà. 13 Màlàpàk, unanù uya utonpa wemakuima toppe ikussak yau, kamo pun yantukka uya pen màlà iwemakuima tukaik.

9

1 Utokùkka woton pùn ku? Yeunossak lùppù pen uchi iulà? Kùyepulu kon Jesus yennàippù pen uchi iulà? Itepulu ponalok pe unkupùppù uwotokoyi yapaino kon pen uchi amyamlo? 2 Yeunossak pe tùulon kon uya uyanùmù pùla lànen tùse, ailon ukayaik uyanùmù auya’nokon pàk! Masapùla amyamlo mùkyamlo, ewemattok kon Itepulu Jesus yau pàkàlà yeunossak pe wechi yekamannan. 3 Sàlà kasaichi uwenai yei’nài iulà uyekamappopàtù kappon yamùk uya yau. 4 Ina yeipa molopai ina uku tawon yepolo ina uya wechi ken na’ uchi ikasa pùla màlà? 5 Tùulon kon yeunossak kon nùkupù kupù’nokon wechi ken na’ uchi ikasa pùla màlà, kùnoppù kon yalà kùya’là’nokon, Itepulu Jesus yakonnon molopai Cephas, Peter tukaik tesassen yamùk kasa? 6 Wapùla Barnabas molopai iulà tawonnan neken ka’ wechi màlà tùwe’wotokomasan pe lù tùwemattok kon yepotoppe tùuya’nokon? 7 Ànùk ken soicha tiyiwalà tùuse’masen? Ànùk ken umà pànnài molopai màlà yawon na’nài pen? Ànùk ken kaalinilu mainanpanài molopai imanatù yeuku inchinài pen? 8 Uyiwalà na’ kappon usenumenkatok winà wate uya nai’nùk? Law nàlà ku màlà watawon nàma? 9 Masapùla Law Moses winàpaino Kaatù Maimu yau iwe’menukasak màlà, “Paaka mùta kùsaulontàu a’naik yeppa ya tùse,” tukaik. Paaka pàk kulu na’ Kaatù usenumenka màlà? 10 Kùpàkànsau’nokon ken na’ sàlà yamùk pàk iichelupa pen nai’nùk? Kùpàkànsau’nokon iwe’menukasak màlà. Masapùla umà yakanài molopai ipili’nài nan wechi màlà tùwotokoyi kon yepeppù pe ipùkkù yepolo tùuya’nokon pàk enpen tùwessan pe. 11 Kaatù winàpaino wakù pànsak ina uya àklottau’nokon yau yà’làlà mamin yeponnan yek pe pùla na’ ina wechi nai’nùk ewinàpai’nokon? 12 Molopai ewinàpai’nokon tùwepùikattàtok kon yeponnan pe tùulon kon wechi, wechi ikasa yau, màlà yentai palà ken na’ yeponnan yek pe pùla ina wechi màlà? Tùse sàlà kussak ina uya pùla man. Tùse làkku ina uya tamù’nawolon yà’làlà pàlikasak man Christ yekale wakkàtù ina uya tukaik. 13 Ittuichi auya’nokon pùla nai mùkyamlo paatele yamùk uya teipa kon yepolo Kaatù yùwùk tapai, molopai mùkyamlo tùwe’wotokomasan kamo pottà pàk ipottàtok patassek yau uya ipottàsak pùkkù yepolo? 14 Màlà kasa làma Itepulu Jesus uya màlà mùkyamlo wakù itekale yekamannan kussak tùwemattok kon yepotoppe tok uya itekale yekama tùuya’nokon winà. 15 Tùse i’nai yekkwa là sàlà yamùk yapulàsak uya pùla man. Molopai sàlà menuka uya enpen wechi yà’là yamùk là kupù auya’nokon uponalok pe i’che wechi pàk pen nai’nùk. Welikù làkku nen i’che wessaik utapulàtok iwinà pàk ulapuma ànù’là uya wapiya. 16 Wakù Itekale yekama uya pàkàlà là utapulàtok pùla iwechi màlà. Masapùla Itekale yekama toppe uya kulu màlà ukussak molopai ikupù uya pùla iwechi yau utalumattà màlà! 17 Uwotokoyi kussak uya uyiwalà alikyek pe yau, uyepeppù wechi màlà molo. Tùse uyiwalà pùla iwechi yau, uwotokoyi unkupù pe itùsak lùppù kupù uya pe iwechi màlà. 18 Yà’là yekkwa ken uchi e’mantok yepolo uya? Wakù Itekale yekamanài iulà Itepulu Jesus pàk itepeppù tennaik pùla, unepolo yek tepose pùla. 19 Ànù’là yapyoto pen iulà, tùse tamù’nawolon kon yapyoto pe wekkupù sàlà tukkeiwa kappon yamùk nettoppe uya Christ piyak. 20 Jew yamùk kùlottau we’wotokoma yau Jew kasa tùwemassen iulà tok nettoppe uya Christ piyak. Molopai Law pùla lànen wechi tùse, tùwemassen iulà yawàlà wechi kasa kulu mùkyamlo Law yawolon kon kùlottau we’wotokoma yau, tok nettoppe uya Christ piyak. 21 Màlà kasa làma Jew yamùk pen kasa tùwemassen iulà, Law pùnon wemapù kasa, tok nettoppe uya Christ piyak. Sàlà uya Kaatù Law maimu yawàlà pùla wechi te pen màlà, masapùla Christ Law yo’no wechi màlà. 22 Attu’mùla tùwessan kùlottau wechi yau attu’mùla tùwenasen iulà, attu’mùnon nettoppe uya Christ piyak. Màlàpàk tamù’nawolon pe tùwenasen iulà tamù’nawolon kon kappon yamùk pàk tùulon kon nà wepùikattà toppe. 23 Tamù’nawàlà sàlà ku’nài iulà wakù itekale pàkànsau, pùlemantok kon iponalok pùkkù pe wettoppe. 24 Ittuichi auya’nokon pùla nai waplùnnàtok yau tamù’nawàlà tùwaplùnsan waplùmù, tùse tewinan neken uya tepeppù yepolo? Màlàpàk uchi aitun pe itàtàk eyepeppù kon yepolo kon pa. 25 Tamù’nawàlà aitun pe tùutàsan mùkyamlo tesak kon wotokomannan sa’man pe màlà ponalok pe. Màlà kupù tok uya màlà tachin pe tùwessen pen alok yepotoppe tùuya’nokon, tùse kùmyamlo uya ikupù màlà nai’nùk tàwàlàlà tùwemassen alok yepotoppe. 26 Màlàpàk waplùmù sàlà iwoton pe pùla là naplùnyai’nùk kàyik kasa pùla. Molopai wepanta’ma suwalà temyatù tenu’mapàsse kakàik tùwepanta’masen kàyik kasa pùla. 27 Uyo’no uyesak ànkuppaino iulà molopai uyapyoto pe iwettoppe, tùulon kon pàk Itekale yekama tùpo inulunpasak pe wechi uyepeppù winàpai tukaik.

10

1 Ittu auya’nokon i’che wessaik utonpa yamùk, kùtamo kon yamùk wechippù màlà tamù’nawàlà katupluk yo’no molopai tamù’nawàlà tok utàppù palau yakletawà. 2 Tamù’nawàlà tok usenpataukappù màlà katupluk yau molopai palau kau Moses nenupa ton pe. 3 Tamù’nawàlà tok uya màlà lùppù akkwalù yeipa napùppù. 4 Molopai akkwalù wuku inchippù, masapùla tok uya inchippù màlà akkwalù Tàpu ta’là’nokon iitàsak yapai. Molopai màlà Tàk wechippù màlà Christ pe. 5 Walà tùse Kaatù yauchinpasak tamù’nawolon kon nùiwa lànen uya pùla iwechippù. Màlàpàk tok yàkàpù màlà solokappù màttawà wontaik yawà. 6 Sàlà yamùk wekkupùppù màlà yentok kùuya’nokon ipàkàlà pe, kùyewan kon tùlù àli ton kuttok yak tukaik, tok wechippù kasa. 7 Ailon pen kaatù yamùk kùsapulàtàu, tùulon kon tok tonpa yamùk wechippù kasa. Kaatù Maimu yau iwe’menukasak uya, “Kappon yamùk weleutappù ata’lettàse molopai tinchisen inchise. Molopai tok we’wuluukappù àli pe amanùnse,” te kasa. 8 Nàkàlunnà’nokon kùsettak, tùulon kon wechippù kasa. Molopai tewin wei yau 23,000 pe tok welikùppù. 9 Ittuntok yak itepulu tùlù kùsettakù’nokon, tùulon kon uya ikupùppù kasa, molopai tok u’matùppù àkài yamùk kamo pe. 10 Molopai kàsàulàmatàu, tùulon kon wechippù kasa, molopai tok u’matùppù màlà mattanù’nài inchelù kamo pe. 11 Sàlà yamùk wekkupùppù màlà yentok kùuya’nokon ipàkàlà pe, molopai màlà yamùk menukappù màlà kùyekamapponài’nokon pe. Masapùla wema’nà’nokon man pata weyu wenukattok uyàpù winàkàik iwechi yau. 12 Màlàpàk meluntàk àwà’mùssakkasak pe ittu auya yau, tùttuik mechiik ewekkawai’ma tukaik. 13 Tamù’nawolon amùipantok ewinàkàik nùyàssai’nùk màlà tùulon kon kappon yamùk winàkàik tùuyàssen yekkwa. Tùse Kaatù mùkkàlà ikupù tùuya tetok tùuya ku’nài. Molopai emeluntàlù yentai kulu là eyittutok uyàttoppe àpona ikupù ya pen màlà. Molopai i’nai kasa là eyittutok yamùk winàpai ewepetok yawà woton yekama ya màlà. 14 Màlàpàk utonpa yamùk, ailon pen kaatù yamùk winàpai ettàk kon. 15 Ittunnan kappon yamùk pokonpe uselupa kasa uselupa sàlà, ailon pe wate uya ittutàk kon eyiwalà’nokon. 16 Tenki tawonnan kùmyamlo ipùlemasak kon pàk. Màlà wechi màlà Christ welikù mùnù pùkkù pe we’nà yekamanài pe. Molopai pùlomù pusak ipilika’nokon nai’nùk wechi Christ pun pùkkù pe we’nà yekamanài pe. 17 Masapùla tewin pùlomù pusak wechi pàk, kùmyamlo tukkan kon wechi màlà tewin. Masapùla tewinan pùlomù pusak napù’nokon nai’nùk tamùkke. 18 Israel yamùk pàk esenumenkatàk kon. Ipottà toppe ku itùsak pùkkù lùppù yannài nan mùkyamlo, masapùla ipùkkù pe tùwechi kon pàk. 19 Ailon pen kaatù yemyak itùsak lùppù wechi màlà yà’là pe kulu te uya na’ nai’nùk wapùla ailon pen kaatù wechi màlà ànùk pe te uya ka’lù? 20 Kane! Tùse Kaatù ittunnan pen wechi màlà tùtùsen tùnnan pe àli akkwalù yamùk yemyak, Kaatù yemyak pùla. Molopai àli akkwalù yamùk pùkkù pe ewechi kon i’che pùla nen wessaik. 21 Itepulu kokù yapai inchi auya’nokon molopai àli akkwalù yamùk kokù yapai tu’ma pen nen màlà. Asaklàma, Itepulu uta’lettà yapon molopai àli akkwalù yamùk uta’lettà yapon tawonnan po auta’lettà kon pen màlà. 22 Itepulu kùlùmàpai’che ka’ we’nà’nokon nai’nùk lù? Meluntà pe ka’ itentai we’nà’nokon nai lù? 23 Tamù’nawolon wechi màlà tùkussen pe tùse tamù’nawàlà wakù pe iwechi pen màlà. Tamù’nawolon wechi màlà tùkussen pe tùse tamù’nawolon wechi kulu là meluntàlùnpanài pe pen màlà. 24 Tùulon kon tenumenkaik, tok tùttuse we’nà’nokon nechiik wakù pe, pàk wannà neken nà tùusenumenkaik pùla. 25 Makitti tau tichilanmasen kanpà mantàik, ikasa wapùla ikasa pùla tùusenumenkaik pùla. 26 Masapùla, “Non molopai tamù’nawàlà yawon kon màlà Itepulu ponalok.” 27 Ailon tawon pen uya àkà’masak kon uta’lettàntok yak molopai itàpai ewechi kon yau, yà’làlà eyemloto kon pona ichalattàsak inattàk kon, eusenumenka kon pàk yà’làlà pe iwechi tekamappopàsse pùla. 28 Tùse àpàkù’nokon ànù’là uya, “Sàlà màlà ailon pen kaatù yemyak itùsak lùppù,” te yau kù’nattàu, mùkkàlà kappon yekamanàippù àpàkù’nokon usenumenkatok pàkànsau. Molopai usenumenkantok pàkànsau. 29 Eusenumenkatok pen tùse mùkkàlà làkku. Màlàpàk, yà’là peichi iwechi pàk welaikatok mùyakanma uya àli pe tùulon kappon usenumenka pàk? 30 Tenki tei’ma Kaatù pàk uyeipa napù uya, yà’là pe iwechi pàk ànù’là uya uyàulàma tenki tukaik là yanùmù uya tùse? 31 Yà’làlà kupù auya’nokon yau, auta’lettà kon wapùla àwuku kon nà inchi auya’nokon pe iwechi yau, tamù’nawolon ikuttàk kon Kaatù yapulà auya’nokon pe. 32 Ànù’là wettatai’matok ipona woton kùkkonekatàu, Jew yamùk pe là iwechi wapùla Jew yamùk pen nà wapùla Kaatù so’chiyi tawon kon nà. 33 Ukasa. Tamù’nawolon yau tamù’nawolon kon pàk wakù pe welaikai’che tùwessen iulà unkupù yau. Masapùla wakù pe neken nà uwinàkàik we’nà i’che wechi pen, tùse tamù’nawolon kon pàkànsau, tok wepùikattà toppe.

11

1 Ukasa emattàk, Christ kasa wemassai’nùk kasa. 2 Ayapulàyatàu iulà masapùla tamù’nawolon yau uyittu auya’nokon pàk molopai enupantok unepoloppù lùppù ke eyenupasak kon uya kupù auya’nokon pàk. 3 Tùse ittu auya’nokon i’che wessaik Christ wechi tamù’nawolon kon kàyik yamùk ippai pe, molopai nossan ippai pe kàyik wechi, molopai Christ ippai pe Kaatù wechi. 4 Ànù’là kàyik tùppai wapu ke tùwàpùlemasen wapùla Kaatù Maimu yenpoikanài uya màlà tùppai kuli’ma. 5 Molopai ànù’là nossan tùppai wapu ke pùla tùwàpùlemasen wapùla Kaatù Maimu yenpoikanài uya màlà tùppai kuli’ma, ippai nasak lùppù kasa iwechi màlà. 6 Molopai nossan uya tùppai waputtà pùla iwechi yau, tàwà tùnsek yattài. Molopai kuli’manài pe nossan uya tùnsek yattàsak wapùla tùppai nasak wechi yau, tàwà tùppai waputtài. 7 Kàyik uya tùppai waputtà pen kulu màlà, masapùla Kaatù kasa molopai inamatok ne’nài pe iwechi màlà. Tùse nossan wechi màlà kàyik namatok ne’nài pe. 8 Masapùla kàyik konekappù nossan yapai pen màlà tùse nossan konekappù làkku màlà kàyik yapai. 9 Kàyik konekappù nossan ponalok pe pen màlà, tùse nossan konekappù làkku màlà kàyik ponalok pe. 10 Màlà kasaichi iwechi pàk, molopai inchelù yamùk pàkànsau nossan uya màlà tùppai waputtà, tepotolù ke tùwechi yekamanài pe. 11 Walà tùse, Itepulu yau, nossan wechi tiyiwalà kàyik winàpai pen màlà, wapùla kàyik wechi tiyiwalà nossan winàpai pen. 12 Masapùla nossan konekappù màlà kàyik yapai. Màlà kasa làma kàyik wentuppù màlà nossan yai. Tùse tamù’nawolon màlà tùuyàssen Kaatù winàpai. 13 Ittutàk kon uchi eyiwalà’nokon. Ikasa na’ iwechi màlà nossan wàpùlema Kaatù pàk ippai wapu pùla echii’ma yau? 14 Wema’nàtok yau ku kuli’mak walawok wechi tùnsek ke tùwessen. 15 Tùse nossan wechi kusan pe inchek yau, itema’nomù là màlà. Inchek màlà iwapu pe itùsak lùppù. 16 Ànù’là wechi sàlà pàk e’naikapai yau, sàlà kasa neken màlà tamù’nawàlà Kaatù so’chiyi yamùk tau màlà yamùk wekkupù, tùpatalon eselu woton pùla iwechi màlà. 17 Sàlà tekamayai’nùk àpàkù’nokon, ayapulà kon uya pen sàlà. Masapùla ewepilippàttok kon uya eke pe kulu mattanù’nàsak man wakù yentai. 18 Wapiya, ewepili’chak kon so’chi tak yau iwepantapàssak pe àklottau’nokon ewechi kon yekale tetayaik, molopai itonpa pe tùulon kon nà wechi ailon pe pe tùttuyaik. 19 Wakù pe iwechi màlà, tùpatalà àklottau’nokon ewettok kon uya màlà ànùk wechi kulu là ikasa Kaatù yenu yau yentoppe yenpoika. 20 Màlàpàk tamùkke ewepili’chak kon yau, Itepulu ittui’ma ata’lettàse tùuyàssan pen amyamlo. 21 Masapùla auta’lettà kon yau, eyiwalà’nokon tùuta’lettàsan amyamlo ànù’là tùmàmusse pùla, tùulon wapàkkassak tùwessen molopai tùulon wetùnsak. 22 Pata poichi auta’lettà kon patassek pùnon amyamlo? Molopai àwuku kon inchitok auya’nokon yau pùnon? Wapùla Kaatù so’chiyi ku’nài nan ka’ amyamlo atalumayi kon pe lù molopai kappon yamùk yà’là pùla nai’nannùk ànkuli’mapaino kon? Yà’là te uya ken sàlà àpàkù’nokon? Sàlà pàkànsau na’ ayapulà kon uya màlà? Kane, ayapulà kon uya pen sàlà. 23 Masapùla àpàkù’nokon tekamatainùk màlà Itepulu winàpai unepoloppù. Itepulu Jesus uya teimippo yewalupàyi tau, pùlomù pusak yanùmùppù màlà. 24 Tenki te tùpo ipilipàtùppù ya, molopai, “sàlà màlà upun àponalok kon, sàlà mùkuttàik uyittutok auya’nokon ipàkàlà pe,” teppù ya. 25 Màlà kasa làma kok yanùmùppù ya màlà uta’lettàn tùpo. “Sàlà kok màlà emennak ikupù tùuya tetok Kaatù uya umùnù yau, sàlàichi mùkuttàik, inchi auya’nokon kaichalà uyittutok auya’nokon ipàkàlà pe,” teppù ya. 26 Masapùla yà’là yekkwa yattai là sàlà pùlomù pusak napù auya’nokon yau, molopai sàlà kok yapai tinchisen inchi auya’nokon yau, Itepulu welikùppù yekama pe ikupù auya’nokon màlà iyàpù ponalà. 27 Màlà kasaichi iwechi pàk ànù’là Itepulu ittu pe pùlomù pusak na’nài molopai tinchisen inchinài sàlà kok yapai ikuttok yawàlà tùnamase pùla echii’ma wechi àli pe màlà Itepulu Jesus pun molopai imùnù winàkàik. 28 Tàwà kappon nùsenei, tewan iwai pùlomù pusak napù tùuya wapiya molopai sàlà kok yawon inchi tùuya wapiya. 29 Masapùla ànù’là tùuta’lettàsen molopai sàlà kok yawon inchinài Itepulu yesak ittui’ma pùla uya, talumattàntok nepù màlà tùpona. 30 Màlà kasaichi iwechi pàk tukke e’nek pe ewechi kon nai’nùk molopai attu’mùla molopai nàlà tùulon kon u’matùppù man. 31 Wapiya usennà molopai kùyewan kon iwa kùuya’nokon yau, talumattàntok yo’no we’nà’nokon pen màlà. 32 Tùse Itepulu uya ekamappon molopai talumattàn ya yau, ikupù ya màlà wolù yawon kon pokonpe kùtalumattà tukaik. 33 Màlàpàk uchi, utonpa yamùk, ewepili’chak kon tamùkke Itepulu Jesus ittu pe tùnassen nasse yau, àtonpa kon mùmàmuttàik. 34 Molopai ànù’là wapàkkassak yau, tàwà nùta’lettài tùpata po, Kaatù uya atalumattà kon tukaik ewepilipù kon tamùkke pàk. Tùulon kon upàk enekamappoppù kon yeleutanùpù uya màlà uyàssak yau suwa mettàik te toppe uya.

12

1 Màlà yamùk Akkwalù winàpaino kon pàk, ittunnan pen kasa ewechi kon i’che pùla wessaik utonpa yamùk. 2 Mùttuyatàik Kaatù ittunnan pe pùla ewechi kon yau, ailon pen, tùuselupasan pen kaatù yamùk winàkàik autatùppù kon. 3 Ittu auya’nokon i’che wessaik, ànù’là Wakù Akkwalù winà tùuselupasen uya, “Tàwà Jesus pa’nùpù nechii,” te pùla iwechi màlà. Molopai ànù’là uya, “Jesus mùkkàlà Itepulu,” tetok tiyiwalà pùla iwechi màlà, tùse Wakù Akkwalù winà neken. 4 Tùpatalo’nan lepantok kon wechi màlà molo, tùse mùkkàlà lùppù Akkwalù. 5 Tùpatalo’nan we’wotokomantok yawà wechi màlà molo, tùse mùkkàlà lùppù Itepulu. 6 Tùpatalo’nan tùkussan wechi màlà molo, tùse mùkkàlà lùppù Kaatù uya tamù’nawolon wotokoma tamù’nawàlà kappon yamùk yau. 7 Iponalà’ne lepansak màlà Wakù Akkwalù wechi molo yekamanài ke, tùulon kon pùikattàtok iwinà pe. 8 Tewinan nà piyak pukkek pe we’nà yekale tùlù màlà Akkwalù yai, tùulon yemyak ittutok yekale mùkkàlà lùppù Akkwalù winà, 9 tùulon piyak ailon tetok mùkkàlà lùppù Akkwalù winà, tùulon yemyak ipittàntok yamùk meluntàlù mùkkàlà tewinan Akkwalù winà, 10 tùulon yemyak tensan yekkwa ton pen meluntà yamùk, tùulon yemyak Kaatù Maimu yenpoikatok ike, tùulon yemyak Wakù Akkwalù winàpaino molopai iwinon pen wechi tùpatalà ittutok ike. Tùulon piyak tùpatalo’nan mayin yau uselupantok, tùulon piyak yà’là te là tùpatalon mayin uya yekamatok ike. 11 Tamù’nawàlà sàlà yamùk màlà tewinan molopai mùkkàlà lùppù Akkwalù wotokoyi, molopai tewin pàk tok lepanài mùkkàlà i’che tùwettok yawàlà. 12 Kappon yesak màlà tewinan, tukke ipùkkù yamùk wechi tùse. Molopai tukke lànen ipùkkù yamùk wechi tùse tewinan esak winàpaino pe iwechi màlà. Màlà kasa làma Christ wechi màlà. 13 Masapùla tamù’nawàlà usenpatauka’nàppà’nokon màlà tewinan Akkwalù yau tewin itesak we’nàtok kon pe, Jew yamùk molopai Jew yamùk pen, tepotolù kenan kon molopai itepotolù pùnon tukaik, molopai tewinan Akkwalù ke lepa’nàppà’nokon màlà inchi toppe. 14 Masapùla esak màlà tewinan neken nà yapai ikonekasak pen, tùse tukkan màlà. 15 Pùta uya, “Mùyak pe pùla wechi pàk kappon pùkkù pen iulà,” te yau, màlà uya esak pùkkù pe pùla ikupù pen màlà. 16 Molopai pana uya, “En pe wechi pùla wechi pàk ipùkkù pen iulà,” te yau, màlà uya esak pùkkù pe pùla ikupù pen màlà. 17 Tamù’nawàlà esak wechi en pe neken yau, i’nailà ken yetatok ike wechi? Tamù’nawàlà esak wechi pana pe neken yau, i’nailà ken ikàtun yetatok ike wechi? 18 Tùse Kaatù uya tùpatalà’ne tewin pàk esak pùkkù yamùk tùlùppù màlà i’che tùwettok yawàlà. 19 Tamù’nawolon wessak tewin neken yau, i’nailà nen ken uchi sàlà esak wechi eppaino? 20 Nai’nùk kasa, pùkkù yamùk wechi màlà molo tukke tùse tewin itesak. 21 En uya, “Eyi’che pùla wessaik,” te mùyak pàk pùla iwechi màlà! Molopai puppà uya, “Eyi’che pùla wessaik,” te pùta pàk pùla iwechi màlà. 22 Tùse esak pùkkù yamùk attu’mùla kasa nichittuyai’nannùk wechi màlà i’che kulu we’nàtok kon pe. 23 Molopai màlà esak pùkkù yamùk wekkuli’mantok ne’nài wechi màlà eke peiwa tùmainanpasen pe, màlà yamùk tensan pen màlà tùnamasan, tùmainanpasen molopai tùwaputtàsen. 24 Màlà yamùk tùwaputtàsan pen pùkkùwannà yamùk mainanpai’ma kulu pùla. Tùse Kaatù uya màlà tiyiwalà kappon pùkkù yamùk kapùppù tamùkke, màlà kasa yà’là pe pùlaiwa nùsenyai’nùk pùkkùwannà yamùk wechi tùnamasan pe. 25 Iwepantapàssak pe pùla esak wettoppe, tùse tùwemainanpaik tùwessan pe màlà yamùk wettoppe echipùkkù pe. 26 Tewin ipùkkù wechi e’nek pe yau, tamù’nawàlà tùulon kon itonpa yamùk wechi màlà e’nek pe ipokonpe, tewinan yapulàsak yau, tamù’nawàlà itonpa yamùk màlà tùutauchinpasan ipokonpe. 27 Christ yesak pùkkù ton uchi amyamlo, molopai tewin pàk ewechi kon yawàlà ipùkkù ton amyamlo. 28 Molopai so’chi tau màlà, Kaatù uya tamù’nawolon kon wotokoyittàsak, wapiya kulu yeunossak kon, yakon pe Kaatù Maimu yenpoikannan, icholùwano pe enupannan, molopai nen uchi mùkyamlo tensan yekkwa ton pen ku’nài nan. Molopai nàlà ipittàntok yamùk meluntàlù ke, tùulon kon pùikattànnan pe, tùulon kon ennài nan pe we’nàtok ke molopai tùulon mayin yau uselupantok ke. 29 Tamù’nawolon kon wechi na’ yeunossak kon pe? Tamù’nawolon kon wechi na’ Kaatù Maimu yenpoikannan pe? Tamù’nawolon kon wechi na’ tensan yekkwa ton pen kuttok meluntàlù yesak pe? 30 Tamù’nawolon kon wechi na’ e’nek ipittàtok yamùk meluntàlù yesak pe? Tamù’nawolon kon uselupa na’ tùpatalo’nan mayin yau? Tamù’nawolon kon uya na’ yà’là te là mayin yamùk uya yekama? Kane! 31 Tùse Kaatù uya lepantok kon kùlottapai wakù ton nùiwa i’che ettàk ton. Wakù kulu tamù’nawolon yepoino yekama uya sàlà.

13

1 Kappon yamùk molopai inchelù yamùk maimu yau lànen tùuselupasen pe wechi tùse, uchi’nùnmantok pùla wechi yau, sanpula tàwù kasa uselupatok wechi màlà molopai sanpana tàwù kasa. 2 Lepantok, Kaatù Maimu yenpoikanài yesak pe wechi yau, tamù’nawolon pukkek pe we’nàtok yesak pe molopai tùttusan pen yamùk là ittu uya, tamù’nawolon ailon tetok yesak pe wechi, wùk yamùk yama toppe uya, tùse uchi’nùnmantok pùla wechi yau, yà’làlà pùla wechi màlà. 3 Tamù’nawàlà lànen itesak pe wettok tùlù uya entuppa’no kon yemyak. Molopai wettùlù upottà toppe tùse uchi’nùnmantok pùla wechi yau, yà’làlà yepolo uya pen màlà. 4 Uchi’nùnmantok màlà pàlikanài, molopai tùusentuppasen. Tùkùlùmàlunsen pen màlà wapùla tùutapulàsen pen wapùla ànù’là yentai tùwekkussen pen. 5 Àli pe tùuselupasen pen màlà, wapùla tùpàk neken tùusenumenkasen pen, wapùla asse’ne tùwessakolopasen pen, iwalai pen kussak tiwinàkàik lùppù pàk tùusenumenkasen pen. 6 Uchi’nùnmantok màlà àli pàk tùutauchinpasen pen, tùse ailon pàk tùutauchinpasen. 7 Tamù’nawolon pàlikanài, ailon tawon tàwàlàlà, enpen tùwessen tàwàlàlà, tùweleutasen pen. 8 Uchi’nùnmantok màlà tùwenukassen pen. Tùse Kaatù Maimu yenpoika toppe lepantok màlà tùwenukassan, lepantok tùulon mayin yau uselupantok pe weleuta màlà. I’nailàlà ittutok ike wechi, wechi molo yau ipla tùwenasen màlà. 9 Masapùla ipùkkù pe neken ittu’nokon man molopai ipùkkù pe Kaatù Maimu yenpoika. 10 Ikasa tùwessen wechi molo yau ipùkkù lùppù pe nai’nùk pùla iwena màlà. 11 Mule pe wechi yau uselupappù mule kasa, usenumenkappù mule kasa, uyeselu wechippù mule yeselu kasa, tùse kàyik pe wenasak yau mule yeselu yamùk nonkappù uya uyappowinàkàik. 12 Sàlàpe yene’nokon nai’nùk katupluk pe wanamali yau akkwalùppù yene kasa, tùse yene’nokon nen uchi màlà itenpatak. Sàlàpe tùttuyai’nùk ipùkkù pe neken ittu uya màlà tamù’nawàlà nen uchi, tamù’nawàlà uyittu nai’nùk kasa. 13 Molopai sàlàpe sàlà yamùk àsolùwawon màlà, ailon tetok, enpen we’nàtok, molopai uchi’nùnmantok. Tùse sàlà yamùk yentaino kulu màlà uchi’nùnmantok.

14

1 Uchi’nùnmantok yeselu eyeselu kon pe nechii molopai Wakù Akkwalù winàpaino lepantok i’che kulu ettàk kon, Kaatù Maimu yenpoikatok ike ke lepantok kulu làkku. 2 Mùkkàlà tùulon mayin yau tùuselupasen uselupa kappon yamùk pokonpe pen màlà tùse Kaatù pokonpe neken. Masapùla ànù’là uya yà’là te ya là ittu pen màlà. Tùttusen pen yekama ya màlà Wakù Akkwalù ke. 3 Tùse mùkkàlà Kaatù Maimu yenpoikanài uselupa màlà kappon yamùk pokonpe, tok lepa ya pùikak ke, meluntàtantok molopai ewan ipittàtok ke. 4 Mùkkàlà tùuselupasen tùulon mayin yau wepùikattà neken màlà, tùse mùkkàlà Kaatù Maimu yenpoikanài uya, tamù’nawàlà so’chi tawon kon pùikattà màlà. 5 Tamù’nawàlà messatài’nùk yawà euselupa kon tùulon mayin yau i’che kasa wessaik, tùse làkku Kaatù Maimu yenpoika auya’nokon i’che wessaik. Masapùla mùkkàlà Kaatù Maimu yenpoikanài wechi màlà eke peiwa tùulon mayin yau tùuselupasen yentai lùiwa, ànù’là wechi neken molo yà’là te ya yekamanài pe yau, tamù’nawàlà so’chi tawon kon wepùikattà màlà. 6 Màlàpàk utonpa yamùk, apyakù’nokon uyàssak molopai tùulon mayin yau uselupa yau, yà’là ken wakù kupù uya màlà ewinàkài’nokon? Ipla, tùse Kaatù nenpoika yà’làlà nepù uya yau neken, wapùla pukkek, wapùla Kaatù Maimu wapùla enupantok. 7 Yà’làlà, yakkwalù pùn tùtàulùnpasen kamo yàppù yapai ikonekasak yekkwa wapùla tukkan itewa wai tàwù ikasa pùla yau, yà’là kasa ken ànù’là uya itàulùnpa nai’nùk tàwù ittu? 8 Molopai tu’ma paaka letù walai tàwù ikasa pùla yau, ànùk we’letima ken tùwepanta’ma toppe? 9 Màlà kasa làma ewechi kon màlà, ànù’là nùttu pen mayin yau euselupa kon yau yà’là kasa ken ànùk uya meselupayatài’nùk ipàk ittu? Yà’là woton pe pùla amaimu kon utà pe iwechi màlà assetun yau. 10 Ailon pe iwechi màlà tukkan tùpatalo’nan mayin yamùk wechi molo sàlà wolù yau, tùse ittutok ipàkàlà pùla là màlà yamùk wechi pen màlà. 11 Ànù’là uselupa ittu uya pùla wechi yau, tùuselupasen pona toto pe wechi màlà, molopai toto pe upona iwechi. 12 Màlà kasaichi ewechi kon màlà. Wakù Akkwalù uya lepantok i’che kulu ewechi kon pàk, màlà yamùk pùikattànài pe nai’nannùk lepantok yapulàtàk kon so’chi tawon kon meluntàtanù’nài pe. 13 Màlà kasaichi iwechi pàk ànù’là tùulon mayin yau tùuselupasen wàpùlema màlà yà’là te là tùuya yekama toppe tùuya. 14 Masapùla wàpùlema tùpatalon mayin yau yau, uyakkwalù wàpùlema màlà tùse usenumenkatok wechi ipùkkù pe pen màlà. 15 Màlàpàk yà’là kupù uya ken? Wàpùlema màlà uyakkwalù ke molopai usenumenkatok ke nàlà wàpùlema màlà, uselenpa màlà uyakkwalù ke molopai usenumenkatok ke nàlà uselenpa màlà. 16 Tenki te auya’nokon Kaatù pàk ayakkwalù kon ke yau, yà’là kasa ken ittu ya pùla nai’nùk uyàssak uya “Emen” te ittui’ma pùla, tenki tetok auya’nokon Kaatù pàk pàk? 17 Wakù pe lànen tenki tetok auya’nokon wechi tùse, tùulon kappon pùikattàsak ya pùla iwechi màlà. 18 Tenki ukayaik Kaatù pàk uselupa tùulon mayin yamùk yau eyentai’nokon pàk. 19 Tùse so’chi tau wechi yau mùyak etoiken neken nà itesek eselupapai tùwessen iulà tùttusen yau, tùulon kon yenupa toppe uya, tukkan kulu mayin tùttusen pen yau uselupa yentai. 20 Utonpa yamùk, mule yamùk lùkkwà mùkyamlo àli ittunnan pen. Tok kasa ettàk kon tùse eusenumenkatok kon yau tok kasa kettàu, tùse kàyik pe ettàk kon eusenumenkatok kon yau. 21 Law yau Kaatù Maimu yau iwe’menukasak màlà, “Tùpatalo’nan imaimu ton molopai kaklan yamùk mùta yai, pùsamlo kappon yamùk yelupa uya màlà. Tùse kan tok uya uyeta pen màlà,” nùkayan Itepulu tawon. 22 Màlàpàk uchi, uselupantok tùulon mayin yau wechi màlà ailon tawonnan ponalok pe pùla tùse ailon tawonnan pen uya yentok ipàkàlà pe, tùse Kaatù Maimu yenpoikatok wechi màlà ailon tawonnan ponalok pe, ailon tawonnan pen ponalok pe pùla. 23 Màlàyau tamù’nawàlà so’chi tawon kon wepili’chak tamùkke yau molopai tamù’nawolon kon uselupa tùulon mayin yau tùse ittunnan pen wapùla ailon tawonnan pen wewonsak yau, tok utayaupasak màlà nai’nùk te na’ tok uya pen eppaino? 24 Tùse Kaatù Maimu yenpoika tamù’nawolon kon uya kùlottak ailon tawon pen wapùla ittunài pen wewonsak yau, tok uya àli kuttok ya yenpoika màlà molopai tamù’nawolon ineta winà màlà ittu. 25 Amak pe iichenumenkatok nepù màlà ayupona, molopai tese’muyok iwena màlà Kaatù yemlotopo, “Ailon pe Kaatù àklottau’nokon man,” tei’ma. 26 Yà’là te uya ken sàlà, utonpa yamùk? Kaatù yapulàse ewepili’chak kon yau, tamù’nawolon kon wechi telemu ke, wapùla enupantok yesak pe, tenpoikasen yesak pe, wapùla itekale yesak pe tùulon mayin yau, wapùla yà’là tesak lùppù yekamatok yesak pe. Tamù’nawàlà sàlà yamùk wechi màlà Kaatù ponalok kon meluntàtanù’nài pe tùkussen pe. 27 Ànù’là uselupa tùulon mayin yau pe iwechi yau, tàwà asa’lon kon wapùla àsolùwawon kon nùselupaik esse’mappù pàk, molopai ànù’là inekamappù lùppù uya yà’là te là yekamaik. 28 Tùse yà’là te ya là yekama woton ànù’là pùla iwechi yau tàwà eppana tok nechii so’chi tau, tùse tùpokonpe neken nà nùselupaik molopai Kaatù pokonpe neken. 29 Asa’lon kon wapùla àsolùwawon kon Kaatù Maimu yenpoikannan tàwà nùselupai, tùulon kon uya iichelupatok yau iwalai wechi ittu tùse. 30 Tùse chichiu pe wepili’nàtok yau nai’nùk uya ànù’là pàk itekale yenpoikasak yau, mùkkàlà wapiya iichelupasak lùppù weleuta màlà. 31 Masapùla tamù’nawàlà là Kaatù Maimu yenpoika auya’nokon màlà esse’mappù pàk, tamù’nawolon kon usenupa toppe molopai tok meluntàtanùttok pe ya. 32 Itekale Kaatù winàpaino yekamatok ke lepantok wechi màlà yekamanài meluntàlù yo’no. Tùuselupatok kon yattai tùttuik wapùla tùselupaik pùla tùwettok kon yattai tùttuik tùwessan pe tok wechi màlà. 33 Masapùla Kaatù mùkkàlà utaimelunpantok Kaatùyi pen tùse tùwanmùla we’nàtok Kaatùyi. Tamù’nawàlà so’chi tawon kon kùlottau nossan yamùk eppana tùwessan. 34 Màlà kasa nossan yamùk eppana nechii so’chi yamùk tau. Tok uselupa toppe tok kupù pen màlà tùse Law nekama yawàlà tok wechi màlà molopai itepulu yo’no. 35 Yà’là ànùttupai tùwechi kon yau, tàwà tùtayappù kon pàk tok nekamappoi tùpata kon po. Kuli’manài pe màlà nossan uselupa wechi so’chi tau. 36 Kaatù Maimu uyàssak na’ ewinàpai’nokon pe iwechi màlà? Wapùla amyamlo neken wechi ka’ màlà inepolossan pe lù? 37 Ànù’là Kaatù winàpaino itekale yenpoikanài pe tùwechi wapùla Wakù Akkwalù yesak pe tiuchittusen wechi yau, tàwà nùttui sàlà tùmenukayai’nùk apyakù’nokon wechi Itepulu winàpaino imaimu yawàlà we’nàtok pe. 38 Tùse ànù’là uya sàlà yeta pùla iwechi yau, imaimu yeta pen nàlà màlà. 39 Màlàpàk uchi, utonpa yamùk, eyewan kon itùtàk kon Kaatù Maimu yenpoikatok pàk, tùse tùulon mayin yau uselupantok kùseleutanùttàu. 40 Tùse tàwà tamù’nawolon nekkupùi wakù pe molopai utaimelunpantok pùla.

15

1 Utonpa yamùk eyenu kon anappontàpai wessaik wakù itekale unekamappù lùppù àpàkù’nokon pàk, ananùmùppù kon lùppù, molopai ailon tetok auya’nokon wettok meluntà pe ipàk. 2 Sàlàichi wakù itekale winà ewepùikattàsak kon màlà, itekale unekamappù lùppù pàk meluntà pe auta’chi kon yau, màlà kasa pùla iwechi yau iwoton pe pùla ailon tesak auya’nokon pe iwechi màlà. 3 Unanùmùppù tùlùppù uya apyakù’nokon, sàlà eke pe kulu nai’nùk. Christ welikùppù màlà àli pe we’nàtok yepek pe, Kaatù Maimu yau iwe’menukasak kasa. 4 Iwu’nattàppù màlà molopai iwuluukappù icholùwano wei yattai, Kaatù Maimu yau iwe’menukasak kasa. 5 Iichenpoikappù màlà Cephas, Peter tukaik tesassen piyak, molopai nen uchi 12 pan kon yeunossak kon piyak. 6 Màlà tùpo, iichenpoikappù màlà 500 yentaino kon ta’lon kon piyak màlà yattai lùppù là. Tamù’nawàlà lùiwa nulà lùppù tok man, tùulon kon welikùppù là tùse. 7 Màlà tùpo iichenpoikappù màlà James piyak, molopai nen uchi tamù’nawolon kon yeunossak kon piyak. 8 Molopai àkàmlàk lùppù nen uchi upyak nàlà iichenpoikappù màlà, tùwentutok yattai pùla iwentusak lùppù kasa wechi tùse. 9 Masapùla yeunossak kon ma’lan kulu iulà, molopai yeunossak pe yesatù yeselùkek pùla wechi sàlà, masapùla Kaatù so’chiyi talumattàppù uya màlà. 10 Tùse wakù pe Kaatù wettok winà wessai’nùk pe wechi sàlà nai’nùk, molopai wakù pe iwettok wechippù yà’là woton pe pùla là pen màlà. Ànù’là yeunossak kon yentai lùiwa sa’man pe we’wotokomasak man, iulà pen, tùse wakù pe Kaatù wettok upàk we’wotokoma nai’nùk. 11 Yattai pùla làichi, iulà pe iwechi wapùla mùkyamlo pe iwechi yau, sàlàichi màlà ina nekama molopai ailon teppù auya’nokon nùppù. 12 Màlàpàk, Christ we’wuluukappù pe itekale yekamasak yau, yà’là pe ken uchi iwechi pàk tùulon kon uya iweli’chak we’wuluuka pen màlà te nai’nùk? 13 Iweli’chak lùppù we’wuluukatok pùla iwechi yau, Christ we’wuluukappù pe pùlaichi iwechi màlà. 14 Molopai Christ wuluukappù pùla iwechi yau, ina nekama itekale wechi iwoton pe pùla pe iwechi màlà, molopai ailon tetok nàlà auya’nokon wechi. 15 Màlà yentai, Kaatù winàkàik ina ukaseitasak pe iwechi màlà, masapùla ina uya Kaatù uya Christ wuluukappù teppù màlà. Tùse iwuluukappù ya pe pùla iwechi màlà, iweli’chak kon wuluukasak pe pùla iwechi yau. 16 Masapùla iweli’chak kon wuluukasak pùla iwechi yau, Christ wuluukappù pe pùla nàlàichi iwechi màlà. 17 Molopai Christ wuluukappù pùla iwechi yau, ailon tetok auya’nokon wechi màlà yà’là pùla, molopai amakuyi kon yau lùppù ewechi kon pe iwechi. 18 Màlàyau nen uchi Christ yau iweli’chak kon we’la’chimasak pe iwechi màlà. 19 Sàlà neken wema’nàtok ponalok pe enpen we’nà Christ pàk yau, entuppak kulu tùwessan pe we’nà’nokon màlà tamù’nawolon kon kappon yamùk yentai. 20 Tùse ailon pe nen wapiyalok pe Christ wuluukappù màlà weli’nàtok yapai, mùkyamlo iwe’nùnsak kon weli’nàtok yau we’wuluukatok ipàkàlà pe. 21 Masapùla weli’nàtok uyàpùppù kàyik winà kasa làma, weli’nàsak wuluukatok uyàpùppù màlà kàyik winà. 22 Masapùla Adam yau tamù’nawolon kon welikù kasa làma, Christ yau tamù’nawolon kon kupù màlà pàli’yau. 23 Tùse tamù’nawolon kon wechi màlà esse’mappù pàk, Christ tamù’nawolon kon wapiyalok molopai nen uchi iyàpù yattai mùkyamlo iponalok kon. 24 Molopai nen uchi pata wenukattok uyàpù màlà, Kaatù Tùkàipùnù yemyak itepulu pe we’nàtok tùlù ya, tamù’nawolon epulu ton molopai apàikkek ton molopai meluntà ton mattanùpùppù tùuya ye’mappùtak. 25 Masapùla itepulu pe iwechi màlà Kaatù uya tamù’nawàlà teyatonnon yentaika molopai tùtta yokkoik tok nonka ya ponalà. 26 Àkàmlà’no lùppù eyaton inmattanùpù woton màlà weli’nàtok. 27 Masapùla Kaatù Maimu uya, “tamù’nawolon tùsak màlà itta yokkoik,” tesak màlà. Tùse, “tamù’nawolon” te yau Kaatù pokonpe te ya pen màlà, mùkkàlà tamù’nawolon tùnàippù Christ yokkoik. 28 Màlà wekkussak yau uchi Kaatù uya tamù’nawolon yepoi tùwettoppe tùnonkasak pàk Imu wechi màlà yo’no, molopai tamù’nawolon yau Kaatù wettoppe. 29 Màlàpàk yà’là pe ken mùkyamlo kappon yamùk wechi iichenpataukasak kon iweli’chak kon ponalok pe? Iweli’chak kon wuluukappù pùla iwechi yau, yà’là pe ken iwechi pàk tok ponalok pe kappon yamùk yenpatauka màlà? 30 Molopai ina nen uchi, yà’là pe ken iwechi pàk mei pùla mattantok kupù ina uya nai’nùk pata weyu kaichalà? 31 Utonpa yamùk, ailon pe weli’nàtok yemlotopon iulà wei kaichalà! Wema’nàtok Christ Jesus Kùyepulu kon yau utapulà toppe àpàkànsau’nokon ukussan. 32 Yà’là yepolo uya ken “elannek kamo yamùk” pokonpe wepanta’ma yau Ephesus po, kappon yeselu yau? Iweli’chak wuluuka pùla iwechi yau, “Uta’lettànpai’nokon molopai kùwuku kon inchipai’nokon, masapùla ewanawà weli’nà’nokon màlà.” 33 Eyennaka kon kùsettak “Àli iwechiyakon pe we’nà màlà wakù eselu mattanù’nài.” 34 Ennappotàk kon wakù pe eusenumenkatok kon yak, molopai àli kuttok auya’nokon yeselu yeleutanùttàk kon. Sàlà te uya sàlà ewekkuli’ma kon pa, masapùla tùulon kon molo man àklottau’nokon Kaatù ittunnan pen. 35 Tùulon uya là yekamappo, “Atta ken uchi iweli’chak kon wuluuka? Yà’là yekkwa ken itesak pe tok wechi?” tukaik. 36 Pakko ton amyamlo! Kùyali yenappà pànsak auya’nokon yau, màlà tùwenuttasen pen tùwatta toppe, tùse iweli’chak yau neken. 37 Àwàppàmà kon yau itek pe iwechi pànnài nan pen amyamlo, tùse itenappà neken, yattai pùla paali là wapùla tùulon pe là iwechi yau. 38 Tùse Kaatù mùkkàlà itek tùnài i’che tùwettok kasa, iponalà’ne itenappà lepa ya màlà iwalai itek ke. 39 Masapùla tamù’nawolon pun wechi ekkaichalà pen màlà, kappon yamùk wechi tewin ipun, kamo yamùk tùulon pe, tolon yamùk tùulon pe, molopai molok yamùk tùulon pe ipun. 40 Kau nàlà tùwemassan molo man molopai non po tùwemassan, kak yawon kon ponalok wakù pe we’nàtok wechi màlà tewin, molopai non pon kon ponalok wakù pe we’nàtok wechi tùulon pe. 41 Wei màlà wakù pe tùwettok yesak, kapùi tùulon pe wakù pe iwettok, molopai chilùkà yamùk tùulon pe wakù pe iwettok. Molopai chilùkà yamùk kùlottau lànen tùpatalo’nan wakù pe iwettok kon molo tùwessen. 42 Màlà kasaichi iwechi màlà iweli’chak kon wuluukasak yau. Esak wu’nattàsak màlà tùukàtasen, iwuluukasak yau iikàta pen màlà. 43 Tùwu’nattàsen pe iwechi màlà àli pe, tùwe’wuluukasen pe wakù pe. Tùwu’nattàsen pe iwechi attu’mùla, tùwe’wuluukasen pe meluntàk. 44 Tùwu’nattàsen pe iwechi màlà kappon pe, iwe’wuluuka akkwalù pe. Esak tùpun kenan wechi molo yau, esak nàlà akkwalù wechi màlà molo. 45 Màlà kasa iwe’menukasak màlà, “Wapiyalok kàyik, Adam wenappù nulà tùwessen pe,” tawon, tùse àkàmlà’no Adam mùkkàlà Akkwalù, wema’nàtok tùnài. 46 Wapiya akkwalù uyàpùppù pen tùse itesak, molopai nen uchi akkwalù. 47 Wapiyalok kàyik konekappù màlà non ippunuppù yapai, ite’mappù pokon kàyik epùn winàpaino. 48 Tamù’nawolon kon kappon yamùk non pon kon wechi màlà mùkkàlà non yapai ikonekasak kasa, mùkkàlà epùn winàpai iyàssak lùppù kasa màlà tamù’nawolon kon epùn ponalok kon wechi. 49 Kappon yamùk non pon kon yeselu ku’nài nan kùmyamlo sàlà yattai, tùse màlà yattai nen uchi epùn yapai iyàssak lùppù kasa we’nà’nokon màlà. 50 Sàlà tekamayaik àpàkù’nokon utonpa yamùk, pun molopai mùn uya Kaatù wettok itepulu pe yepolo pen màlà, molopai tùukàtasen uya tùukàtasen pen yepolo pùla iwechi màlà. 51 Sàlà ittusak pen yetatàk kon. Tamù’nawàlà weli’nà’nokon pen màlà, tùse tamù’nawàlà wemyakanman’nokon màlà. 52 Asse’ne kulu pikiu te kasa, àkàmlà’no paaka letù walai wai tàwù yau. Masapùla itàwù yau, iweli’chak kon we’wuluuka màlà tùukàtasan pe pùla molopai tamù’nawàlà kùmyamlo wemyakanma màlà. 53 Masapùla tùukàtasen pe nai’nùk wemyakanma màlà tùukàtasen pen yak, molopai tùweli’chen pe nai’nùk wemyakanma màlà tùweli’chen pen yak. 54 Màlàpàk màlà kappon tùukàtasen pe nai’nùk wemyakanmasak tùukàtasen pen yak yau, molopai tùweli’chen pe nai’nùk wemyakanmasak tùweli’chen pen yak yau, imenukasak lùppù wekkupù ailon pe màlà, “Weli’nàtok mattanùssak man entaikantok yau,” tawon. 55 “I’nailà entaikantok auya nai, Weli’nàtok? I’nailà chippontok auya nai, Weli’nàtok?” 56 Weli’nàtok uya chippontok màlà makui, molopai Law màlà makui meluntàlù ke lepanài. 57 Tùse Kaatù pàk tenki te sàlà! Kùlepanài’nokon mùkkàlà entaikantok ke Kùyepulu kon Jesus Christ yai. 58 Màlàpàk uchi, u’nùn ton utonpa yamùk, meluntà pe ettàk kon, katamatàu. Tamù’nawàlà tàwàlàlà Itepulu wotokoyi yak ettùtàk kon. Masapùla Itepulu yau àwotokoyi kon wechi iwoton pe pùla là pen màlà.

16

1 Masaichi pùlayatta Kaatù ponalok kon kappon yamùk pùikattà toppe tanùnsen pàk uselupai’che. Unekamappù Galatia pon so’chi yamùk pàk ikuttàk kon. 2 Wapiyalok wei Suntayakka yau, tamù’nawolon kon amyamlo uya màlà àpùlayattayi kon tonpa nonka enepoloppù kon yapai. Molopai mùmainanpatàik, pùlayatta pilipùi’che ewechi kon tukaik uyàssak yau. 3 Molopai welepansak yau, ananùmùppù kon kàyik yamùk yemyak kaleta unmenukappù tùlù uya màlà molopai tok yeunoko uya Jerusalem pona lepantok auya’nokon pokonpe. 4 Wakù pe nàlà utà wechi pe iwechi yau, tok utàichi màlà uya’là. 5 Uyàpù màlà apyakù’nokon Macedonia yawà utà tùpo, masapùla utà sàlà Macedonia yawà. 6 Malalà uko’mamù eppaino apyau’nokon, wapùla iko pe iwettok yawàlà apyau’nokon wechi. Molopai upùikattà kon pa uye’ma tawàlà i’nailà là utàtok yau. 7 Utà pe neken nà asse’ne eyenpai’nokon pùla wessaik. Tachin pe lùiwa nen uko’mamù apyau’nokon pàk enpen wessaik, Itepulu Jesus yeselu pe iwechi yau. 8 Tùse Ephesus po wechi màlà Pentecost yattai uta’lettàntok ponalà. 9 Masapùla eke manatta utakkokasak man wotoko kuttoppe uya talà, tùse tukke uwakkà’nài nan man. 10 Timothy uyàssak apyakù’nokon yau, manùntàik àklottakù’nokon iichenalippa tukaik, masapùla iwe’wotokoma màlà nai’nùk ukasa làma Itepulu Jesus ponalok pe. 11 Ànù’là uya nen uchi inulunpa pen màlà. Meunottàik ite’matawà wakù pe tùwanmùla iwennappo toppe upyak. Masapùla iwennappo pàk enpen wessaik tùulon kon tonpawannà yamùk pokonpe. 12 Apollos utà toppe apyakù’nokon tekamappotai, molopai imeluntàpappù uya akaklanpatok kon pe ya tùulon kon tonpawannà yamùk pokonpe, tùse iità yeselùkek pùla man sàlàpe. Tùutàtok yattai yeposak tùuya yau iità màlà. 13 Elannek pe ettàk kon, ailon tetok yau meluntà pe ettàk kon, katamatàu, tùusenalippaik pùla ettàk kon. 14 Tamù’nawolon ikuttàk kon uchi’nùnmantok yau. 15 Mùttuyatàik Stephanas molopai itùwùk tawon kon wechi wapiyalok kon iwepùikattàsak kon pe Christ yau Achaia po. Molopai tok wettùsak màlà tiyiwalà’nokon Kaatù ponalok kon kappon yamùk ponalok pe tùwe’wotokomatok kon yak. 16 Apawanattàyatàu iulà utonpa yamùk, pùsamlo yekkwa yo’no mettàik molopai ànù’là tùwe’wotokomasan tok pokonpe yo’no. 17 Utauchinpatai kulu Stephanas, Fortunatus molopai Achaicus tawonnan uyàpù pàk, apatappù kon yau tok uya upùikattàsak pàk. 18 Molopai tok uya uyauchinpasak man, ayauchinpappù kon tok uya kasa làma. Pùsamlo yekkwa kàyik yamùk mùkyamlo tapulàsan. 19 Kaatù ponalok kon kappon yamùk Asia yawolon kon “Wakù pe na’ messatàu?” tetok tùuya’nokon yeunossan. Pùsamlo mùkyamlo Aquila molopai Priscilla molopai tùulon kon so’chi tawon kon tùwepili’chan tok yùwùk tau nàlà wanùkayan. 20 Tamù’nawàlà talonkonnà tonpawannà yamùk “Wakù pe na’ messatàu?” tetok tùuya’nokon yeunossan. Itepulu yesek yau uchi tùutauchinpaik messepotàik àtonpa kon pokonpe. 21 Uyemyatù ke sàlà tùmenukayaik nùkayan iulà, Paul. 22 Ànù’là Itepulu pùnùnmanài pen wechi yau, tàwà pa’nù’nàtok ipo nechii. Maranatha. Àikkà Itepulu! 23 Tàwà wakù pe we’nàtok Itepulu Jesus winàpaino apyau’nokon nechii. 24 À’nùnmatok kon uya teunossaik tamù’nawolon kon Christ Jesus yau nai’nannùk piyak. [Emen.]