2 Akorintho

Baruwa ya hiri ya P’aulo kwa

AKORINTHO

Uthongodhyeri

Baruwa ii yaorwa ni P’aulo. Inaelelywa kukala yaorwa mwaka wa 55, wakathi P’aulo arihokala a Mak’edonia (2:15, 7:5). Baruwa ii yaorerwa Amasihia a Korintho hamwenga na Amasihia a jimbo ra Akaia.

Lengo ra baruwa ii

Kirichotuma hatha P’aulo akiora baruwa ii ni maneno garigokala gakinenwa ni alimu a ulongo kuko Korintho. Kwandza kamare, alimu a ulongo mamwamba P’aulo kukala si mut’u wa kuaminika. Manena vivi kwa kukala P’aulo were walaga kukala andakwenda ko Korintho k’ana mbiri ela gonya akigaluza mipangoye.

Hiri mamwamba kukala iye si muhumwi bule. Kidza zo p’esa marizomup’a aahirikire akiya a Jerusalemu wazirya iye.

Lengo ra P’aulo kuora baruwa ii were ni kuadzigidzya o alimu a ulongo. Waambira kukala makumbukire kukala iye watoa nao kwa uaminifu, na akiambiriza uv̱oro wa wokolwi uriwo ni uv̱oro wa jeri.

Maut’u garigo mumu

Uvoro 1:1-2

P’aulo anamulazhira muv̱era Mulungu 1:3-11

P’aulo anaeleza kwanoni k’endere Korintho 1:12–2:4

P’aulo anaambira Akorintho mamusamehe ye ariyehenda dambi 2:5-11

Wasiwasi wa P’aulo kuko T’eroa 2:12-13

Ushindi upatikanao kahi za Masihi 2:14-17

Ahumiki a kilagane kisha marizho 3

Uv̱oro Udzo udzafitsika kwao ao mangamikao 4:1-6

Vit’u zha kima virizhoikwa kahi za viya zha ulongo 4:7-15

Kuishi kwa kuluhiro 4:16–5:10

Kukala asena a Mulungu 5:11–6:13

Kiza na mulangaza k’avigwirana 6:14–7:1

Ut’u uriwomufwahiza P’aulo 7:2-16

P’aulo ananena dzulu za kulazha 8:1-15

P’aulo anamulazhira muv̱era Mulungu kwa ut’u wa Tito 8:16-24

P’aulo ananena dzulu za kuaviza Amasihia angine 9

P’aulo anahehera kazi ya kwakwe 10

P’aulo ananena dzulu za ahumwi a ulongo 11:1-15

P’aulo ananena dzulu za mashaka garigomupata 11:16-33

P’aulo ananena dzulu za nema ariyojaliwa ni Mulungu 12:1-10

P’aulo ananena dzulu za mahendzo ga kwakwe kwa Amasihia 12:11-21

Maut’u ga mwisho-mwisho 13

Uvoro

¹1:1 Agal 1:1; T’imoth’i: 1 Akor 4:17Mimi P’aulo niriye kwa mahendzo ga Mulungu ni muhumwi wa Masihi Jesu, ninaora baruwa ii hamwenga na ndugu T’imoth’i. Baruwa ii ninaiora kwenu ninwi at’u a kanisa ra Mulungu ririro kuko Korintho, na kwa at’u angine osi a Mulungu mario kahi za jimbo rosi ra Akaia. ²Bai nema na dheri kula kwa Mulungu Babiyehu, na Bwana Jesu Masihi, navikale kwenu.

P’aulo anamulazhira muv̱era Mulungu

³1:3 Aefe 1:3; 1 P’et 1:3Naalikwe ye Mulungu Babaye Bwana wehu Jesu Masihi. Iye ni Baba wa mbazi, na Mulungu ariye kwangizwa moyo kosi kunambola kwakwe. ⁴Iye nde afwangizaye moyo kahi za mateso gosi hugapatago. Na kukirira na kwangizwa moyo kuko, siswi naswi ni kwadima kuangiza moyo at’u angine mapatao mateso ga kila namuna. ⁵1:5 4:10; Zabu 34:19; 94:19; Akol 1:24Kwani here go mateso ga Masihi gakazazho kwangezeka dzulu zehu, ndo fukazazho kwangizwa moyo kukirira kwa iye Masihi ili ninwi nanwi mupate kwangizwa moyo. ⁶1:6-7 4:15, 17Bai fukiteseka, funateseka ili ninwi mukadime kwangizwa moyo, na mukadime kupata wokolwi. Na fuchangizwa moyo, funangizwa moyo ili ninwi nanwi mukadime kwangizwa moyo. Kwangizwa moyo kuku kundazhala kuvumirira ndani zenu, na vizho vindamuhendya mwadime kuvumirira mateso dza go fugapatago siswi. ⁷Na th’amaa yehu dzulu zenu k’aisunuka bule, kwani hunamanya kukala here zho murizho na muthalo kahi za go mateso gehu, muna muthalo kahi za ko kwangizwa moyo kwehu.

⁸1:8 4:8; Mahe 19:23; 1 Akor 15:32Ndugu zangu, hunahendza mumanye dzulu za go mateso furigogapata kuko Asia. Kwani gakala maziho zhomu kukira kimo chehu, hatha yo th’amaa ya kuishi ikifwambola. ⁹1:9 Arum 4:17Fakala here at’u madziohukumiwa kwalagwa. Ela gago gosi gahendeka ili kwamba fusidzitegemee enye bule, ela fumutegemee Mulungu afufulaye mariofwa. ¹⁰1:10 2 T’imo 4:18Iye nde ariyehuthizha kula kahi za hathari bomu ya kifwa kicho, kidza andaenderera kufuthizha. Naswi hunakuluhira kukala iye ariyehuthizha andaenderera kuhuthizha. ¹¹1:11 4:15; Arum 15:30Bai ninwi nanwi huungeni mukono kwa kuhuvoyera, ili kwamba kukirira na mavoyo ga anji, Mulungu ahuhase, na at’u anji makamulazhire muv̱era kwa kukala mavoyo gao dzulu zehu gandakala gadzajibiwa.

P’aulo anaeleza kwanoni k’endere Korintho

¹²1:12 2:17; 1 Akor 1:17, 19, 31; 2:13; Aebu 13:18Ut’u hudzionyerao siswi ni uu; mioyo yehu inahuhakikishira kukala fudzaishi kahi za urumwengu uu na haswa kahi zenu ninwi kwa ueri na ujeri hurioujaliwa ni Mulungu. Fudzaishi vizho kwa kutegemea nema ya Mulungu si kwa kutegemea ulachu wa kidamu! ^13-141:14 5:12; Afil 2:16Kwani k’ahumwandhikira maut’u mangine bule, ela hunamwandhikira maut’u mudimago kugashoma na kugaelewa. Ninakuluhira kukala here zho murizho munaelewa maut’u machache dzulu zehu, mwishowe mundaelewa t’ot’ot’o zaidhi. Vivi vindamuhendya mwadime kudzionya kwa ut’u wehu siswi, here zho siswi hundizhodzionya kwa ut’u wenu ninwi iyo siku ya Bwana wehu Jesu ikifika. ¹⁵1:15-16 1 Akor 16:5-6Na kwa kukala maut’u gaga nere nina hakika nago, nere ninahendza nidze nimulamuse mimi kwandza ili mukadime kupata baraka k’ana mbiri. ¹⁶Nere ninamala nidze na kuko wakathi wa kwenda Mak’edonia na wakathi wa kuuya, ili mudze munavize kahi za charo changu cha kwenda Judea. ¹⁷1:17 1 Akor 4:18-19Vidze kulengana na zho nirizhopanga munaona ni mut’u wa magaluza? Hedu zho nirizhopanga munaona navipanga kwa kuhumira akili za kibinadamu hatha nikale rero nadima kuamba “Ee,” gonya machero nikaamba “Hatha?” ¹⁸1:18 1:23Ela here Mulungu arizho mwaminifu, uv̱oro huriomurehera nawo ni wa kuaminika. Fukiamba “Ee” ni ee, na fukiamba “Hatha” ni hatha. ¹⁹1:19 Mahe 18:5Kwani ye Jesu Masihi Mwana wa Mulungu, furiyemuhubiri kwenu mimi na Silivano na T’imoth’i, be k’ana magaluza bule, ra kwakwe iye ni ee kwenda. ²⁰Kwani vilagane zhosi zha Mulungu zhathimira kwakwe iye. Ndosa hukiamba h’aami kukirira kwa iye, hunamup’a nguma Mulungu. ²¹Ela Mulungu nde ahuimarishaye siswi hamwenga na ninwi kahi za Masihi. Kidza nde ariyefuhaka mafuha siswi, ²²1:22 5:5; Arum 8:15-16, 23; Aefe 1:13-14na akihupiga muhuri kwa kuhup’a Roho kahi za mioyo yehu. Roho yuyu wahup’a ili akale here rubuni ya kila kit’u andichohup’a.

²³1:23 11:31; 13:2; Arum 1:9; Afil 1:8; 1 Ath’es 2:5; 2 Ath’es 2:10Mulungu ni shudhia wa moyo wangu kukala, mimi sidzire Korintho kaheri kwa ut’u wa mbazi nirizo nazo dzulu zenu. ²⁴1:24 1 P’et 5:3Kunena vivi si kwamba hunamala hurithawale ro kuluhiro renu, ela hunamala huhende kazi hamwenga nanwi ili mukapate fwahiro; mana ninwi muimire kahi za kuluhiro renu.

¹2:1 12:21; 1 Akor 4:21Bai, naona baha nisidze kaheri ko kwenu, mana sihendzeze kudzamushononesa kaheri. ²Kwani ninwi ndinwi mudimao kunihendya nikale na raha. Vikara nikimushononesa, mino ndagerwa furaha ni h’ani? ³2:3 13:10Iryahu baruwa niriyomwandhikira, nayandhika vizho ili kwamba ninwi muv̱iryao kunip’a furaha musidze mukanishononesa wakathi nikidza kuko. Kwani nina hakika nanwi nyosi, kukala furaha yangu be ndo furaha yenu nyosi. ⁴2:4 7:8; Mahe 20:31; 1 Akor 16:24Baruwa iyo nayandhika kwa utsungu munji na huzuni kahi za moyo wangu. Nayandhika na matsozi manji. Na sihendere vizho ili nimushononese ninwi, navihenda ili mupate kumanya go mahendzo mabomu nirigo nago dzulu zenu.

P’aulo anaambira Akorintho mamusamehe ye ariyehenda dambi

⁵Na kala hana mut’u ariyehenda at’u mashononeke, be k’anishononesere mimi h’akiyangu. Kwa kiasi fulani wamushononesa ninwi nyosi. Ninanena vivi ili p’ore nikakala mukali zhomu. ⁶2:6 7:11Kwa mut’u dza iye, yo adhabu muriyomup’a anji enu inamuthosha. ⁷2:7 Akol 3:13Kiserecho ni mumusamehe na mumwangize moyo p’ore akashononeka zhomu hatha akabandika moyo. ⁸Kwa vizho bai, ninamuvoya mumwanyese kukala munamuhendza jeri. ⁹2:9 7:15; 10:6Baruwa iryahu pia, nayandhika ili nipate kuhakikisha chamba mu asikizi kahi za maut’u gosi. ¹⁰Mut’u yoyosi mukimusamehe ninwi, hatha mimi nami nidzamusamehe. Na kala hana ut’u wowosi uriwo mimi nausamehe, nausamehe mbere za Masihi kwa ut’u wenu ninwi. ¹¹2:11 1 P’et 5:8Nafuhende vivi ili Shethani asipate nafasi ya kuhushinda akili, kwani mipangoye ni yo huimanyayo kare.

Wasiwasi wa P’aulo kuko T’eroa

¹²2:12 1 Akor 16:9Nirihongira mudzi wa T’eroa kwa ut’u wa wo Uv̱oro Udzo wa Masihi, Bwana wanivugulira ngira, ¹³2:13 1 Ath’es 3:1; Tito: 2 Akor 7:6, 13-14; 8:6, 16, 23; 12:18; Agal 2:1, 3; 2 T’imo 4:10; Tit 1:4; Mak’edonia: 7:5; Mahe 20:1ela kwa kukala ndugu yangu Tito were k’ako, nakosa dheri kahi za moyo wangu. Kwa vizho nikilaga nikidza kuku Mak’edonia.

Ushindi upatikanao kahi za Masihi

¹⁴Ela Mulungu naagerwe muv̱era; kwani siku zosi, iye nde ahulongozaye kahi za yo ngororoki ya ushindi wa Masihi, na kufwadimira kuamanyisa at’u wo ujeri wa Masihi kila hat’u. Ujeri uu unanuk’at’o here marashi. ¹⁵2:15 1 Akor 1:18Kwani siswi hu marashi ga Masihi gambozwago kwa kazi ya Mulungu kahi za ao maokolwao na ao mangamikao. ¹⁶2:16 Ni h’ani adimaye kuhenda kazi dza ino?: 3:5-6Kwa ao mangamikao, hu muruk’e wa kifwa undiwoangiza kifwani. Ela kwa ao maokolwao hu muruk’e wa uzima undiwoangiza uzimani. H’aya ni h’ani adimaye kuhenda kazi dza ino? ¹⁷2:17 4:2; Afil 1:15-17; 1 Ath’es 2:3, 5, 10; 1 P’et 4:11Kwani siswi k’afuhere at’u anji mahubirio neno ra Mulungu ili mapate p’esa! Siswi hunahubiri kahi za ueri mbere za Mulungu. Hunahubiri kahi za Masihi here at’u mariohumwa ni Mulungu.

Ahumiki a kilagane kisha marizho

¹3:1 5:12; 10:12; Mahe 18:27Vidze, viambwe fudzakwatya kudzilika kaheri hedu dze? Hatha, siswi k’afumala baruwa za kuhulika bule kumbola kwenu, hedu kudza kwenu here at’u angine marizho. ²3:2 1 Akor 9:1-2Ninwi ndinwi baruwa yehu, iriyondhikwa kahi za mioyo yehu. Baruwa ii inamanywa, na kushomwa ni kila mut’u. ³3:3 Kumbo 24:12; Jere 31:33; Izik 36:26Ni lwazu kukala ninwi mu baruwa iriyondhikwa ni Masihi, na akihup’a siswi huilazhe kwa mikono yehu. Baruwa ii k’aindhikirwe na wino bule, ela yandhikwa kwa nguvu za Roho wa Mulungu ariye moyo. Kidza k’aindhikirwe dzulu za vihande zha mawe, ela yandhikwa ndani za mioyo ya at’u. ⁴Na uhakika uwo huriwo nawo hunaupata kula kwa Mulungu kukirira kwa Masihi. ⁵3:5 2:16; Arum 15:18Nikinena vivi si kwamba hunadima kuhenda ut’u wowosi udzo kwa nguvu zehu enye, hatha! Wadimi wehu wosi umbola kwa Mulungu. ⁶3:6 Joh 6:36; Arum 7:5-6; 8:2, 6, 10; 1 Akor 11:25Iye nde ariyefwadimira hukale ahumiki a kwakwe kahi za kilagane kisha. Kilagane kiki si cha Sheria za kwandhikwa bule, ela ni kilagane cha Roho. Kwani kilagane cha Sheria ya kwandhikwa nikureha kifwa ela Roho ye nikureha uzima.

Kilagane kisha ni kibomu kukira cha kapindi

⁷3:7 Kumbo 32:16; 34:29-30Ingahokala Sheria ya kuorwa dzulu ya mawe yareha kifwa, wakathi wa kudzakwe yakudza na mulangaza munji. Vivi zhauhendya uso wa Musa ukikala unang’ala hatha Aiziraeli makikala k’amadima kumulola dii bule. Ela mulangaza uu were ni wa muda thu. Vikara kala yo sheria iriyoreha kifwa thu kidza yakudza na nguma bomu vizho, ⁸h’e seze yo nguma indiyokudza na yo kazi ya Roho, yo k’aindakala bomu zaidhi? ⁹3:9 Arum 8:2, 33; Agal 3:10Bai, kala kazi ya kureha hukumu thu kidza yakudza na nguma, h’e seze kazi ya kureha uhachi, yo k’aindakala na nguma bomu zaidhi na zaidhi? ¹⁰Kwa ut’u uwo, iryahu nguma ya kapindi idzauya si nguma kaheri, kwa kukala nafasi ya kwakwe yahalwa ni nguma bomu kukira iyo. ¹¹Vikara kala ut’u wa muda kidza wakudza na nguma, h’e seze wo ut’u wa kare na kare, wo k’aundakala na nguma bomu zaidhi?

¹²Bai, kwa kukala th’amaa yehu ni iyo k’ahuna woga wowosi kahi za kazi zehu. ¹³3:13 Kumbo 34:33-35Kidza siswi k’afuhere Musa bule ariyekala akidzibiningiza kithambaa ili kwamba o Aiziraeli masimulole dii bule makaona ko kung’ala kwa wo usowe kurizhogoma. ¹⁴3:14 Isa 6:10Ao were ni at’u a vitswa vikomu. Na hatha warero kishomwaho cho kilagane cha kare, kidza kiryahu kithambaa kirichoazia matso k’akidzauka bule, mana ni kukirira kwa Masihi h’akeye ndo kidimaho kuuka. ¹⁵Na hatha warero, kila wakathi Sheria ya Musa ishomwaho, kidza kiryahu kithambaa kichere kidzaazia mioyo yao. ¹⁶3:16 Kumbo 34:34Ela wakathi mut’u amugalukiraho Bwana, kiryahu kithambaa ni kuuswa. ¹⁷3:17 Joh 8:32, 36; Arum 8:2; Agal 5:1, 13Vikara, Bwana haha ni Roho, na kila ariho Roho wa Bwana hana uhuru. ¹⁸3:18 4:6; 1 Akor 2:7Bai siswi hosi hurio nyuso zehu zagunulwa, funaona nguma ya Bwana here dza viryahu hurimikwazho na kilolo. Kidza funaenderera kugaluzwa kula nguma mwenga hatha nyingine ili kwamba hukaze kuhalana na wo mufanowe. Kazi ii yosi inahendwa ni Bwana, ariye ni Roho.

Uv̱oro Udzo udzafitsika kwao ao mangamikao

¹4:1 3:4, 6Mulungu kwa mbazize wahup’a kazi ii kwa vizho k’ahufwa moyo bule. ²4:2 2:17; 6:4Ela fwakahala maut’u ga aibu gahendwago kisiri-siri. K’afwendzi kuhumira namuna yoyosi ya ulongo hedu kurigaluza neno ra Mulungu. Hat’uhe, hunawika wo ujeri lwazu mbere za Mulungu, na kunyesa kukala hu ajeri kahi za moyo wa kila mut’u. ³4:3 1 Akor 1:18Ela chamba wo Uv̱oro Udzo fuhubiriwo be udzafitsika, udzafitsika kwao ao mangamikao. ⁴4:4 Shethani: Joh 12:31; Aefe 2:2; Muhalano wa Mulungu: Akol 1:15; Aebu 1:3At’u ao k’amakuluhira kwa kukala ye mulungu wa urumwengu uu adzaafunga kizuzu kahi za akili zao. Vivi vinaahendya kukala wo mulangaza wa wo Uv̱oro Udzo wa nguma masiwone bule. Mulangaza uu ni wa Masihi ariye nde muhalano wa Mulungu. ⁵4:5 1:24Kwani siswi k’afudzihubiri enye bule ela funamuhubiri Jesu Masihi kukala nde Bwana. Sino swi fu ahumiki enu kwa ut’u wa ye Jesu. ⁶4:6 Mwan 1:3; Isa 9:1; 2 Akor 3:18; 1 P’et 2:9Mana ye Mulungu ariyeamba, “Mulangaza naung’ale kizani,” be nde ariyefung’alira siswi kahi za mioyo yehu. Bai wahenda vivi ili kwamba akadime kuhup’a mulangaza wa kumanya yo ngumaye, mulangaza uriwo usoni mwa Masihi.

Vit’u zha kima virizhoikwa kahi za viya zha ulongo

⁷Ela ut’u uwo wa kima kibomu u kahi zehu siswi furio here viya zha ulongo. Vivi vinamanyisa kukala, zo nguvu bomu za kwangalaza ni za Mulungu, si zehu siswi.

⁸4:8 1:8; 7:5; 11:23-29Hunasirinywa kwa ngira nyinji, ela k’ahuremezwa bule. Funangalazika ela k’ahufwa moyo bule. ⁹Hunateswa, ela k’ahukosa musadha bule. Hunalumizwa sana ela k’ahufwa bule. ¹⁰4:10 1:5; Arum 6:8; Agal 6:17; Afil 3:10-11Funatsukula kifwa cha Jesu kahi za miri yehu siku zosi, ili kwamba uzimawe nawo ukadime kuoneka lwazu kahi za miri yehu. ¹¹4:11 Arum 8:35-36; 1 Akor 15:31Kwani siswi hurio moyo, siku zosi hunaguzwa hufwe kwa ut’u wa Jesu, ili kwamba uzimawe nawo ukadime kuoneka lwazu kahi za miri yehu ii ya kufwa na kuola. ¹²4:12 Akol 1:24Kwa vizho kifwa ki mwirini mwehu siswi, ela kwenu ninwi ni uzima.

¹³4:13 Zabu 4:13; 116:10Maoro ganaamba kukala, “Nakuluhira ndo hatha nikinena.” Na kwa kukala siswi naswi huna moyo uwo wa kuluhiro, funakuluhira ndo hatha funanena. ¹⁴4:14 1 Akor 6:14; Arum 8:11Kwani hunamanya kukala iye ariyemufufula Bwana Jesu, hatha siswi naswi andahufufula dza zho zha Jesu na ahufishe mbereze hamwenga na ninwi. ¹⁵4:15 1:5-6, 11; 9:11, 15Kwani vivi zhosi vinakala kwa ut’u wenu ninwi, ili nema ya Mulungu ikaze kuafikira at’u anji zaidhi, na Mulungu agerwe nguma kwa muv̱era undiwongezeka.

Kuishi kwa kuluhiro

¹⁶4:16 Aefe 3:16Kwa vizho k’ahufwa moyo bule. Ingahokala miri yehu inaenderera kugoma, roho zehu zinangizwa nguvu mbisha kilacha. ¹⁷4:17 3:18; Arum 5:2; 1 P’et 1:6-7Kwani zizi thabu hupatazo vivi, be ni th’ith’e kidza ni za muda thu. Ela zinahurehera nguma bomu ya kare na kare isiyo na mwandziwe. ¹⁸4:18 Arum 8:25; Aebu 11:1Kwa vizho siswi k’ahuthariza vit’u huzhonazho na matso bule, ela hunathariza vit’u visizhooneka. Kwani vit’u huzhonazho na matso ni zha muda thu, ela vit’u visizhooneka ni zha kare na kare.

¹5:1 Ayub 4:21; 2 P’et 1:14Kwani hunamanya kukala yo nyumba huishiyo kahi za urumwengu uu ikibandwa, Mulungu andahup’a nyumba nyingine ya kare na kare kuko mulunguni. Nyumba iyo k’aiakirwe na mikono bule. ²5:2 Arum 8:23-24Na ni jeri kukala kahi za nyumba ii huishiyo, hunagula kwa hamu huriyo nayo ya yo nyumba ya mulunguni hundiyoivala here nguwo. ³Naswi hukiivala nyumba iyo k’ahundakala huhu bule. ⁴5:4 1 Akor 15:53-54Wakathi uu, siswi hurio huchere kahi za nyumba ii ya haha dhuniani, hunagula kwa kuremererwa zhomu. Si kwamba hunamala kuvulwa mwiri uu wa kufwa, hatha. Humalaro ni huvikwe mwiri usiwofwa ili wo wa kufwa umizwe kamare ni uzima. ⁵5:5 1:22Mulungu nde ariyehuthayarisha kwa ut’u uu, wahuhakikishira kukala vindakala kwa kuhup’a Roho wa kwakwe here rubuni.

⁶Kwa vizho siku zosi huna hakika, na hunamanya kukala fukikala fu kahi za mwiri uu be k’afukwehu bule kuko kwa Bwana. ⁷5:7 1 Akor 13:12; 1 P’et 1:8-9Mana hunaishi kwa kuluhiro k’ahuishi kwa kuona. ⁸5:8 Afil 1:23Na huna hakika, kwandza k’afukahere fukauka kahi za mwiri uu na hukenda kuko kwehu, kwa Bwana. ⁹5:9 Akol 1:10; 1 Ath’es 4:1Kwa vizho ut’u huumalao zhomu ni kukala, fumufwahize iye fukakala kahi za mwiri uu hedu fukakala kuko kwa Bwana. ¹⁰5:10 11:15; Isa 2:12; Dani 7:9-10; 12:2; Mahe 17:31; Arum 2:6; 1 Akor 3:13-15; 4:5; Afil 3:19; 2 Ath’es 1:7-10Kwani siswi hosi hundaima mbere za kihi cha hukumu cha Masihi, na kila mut’u arifwe kulengana na mahendo ga kwakwe madzo, hedu mai, arigogahenda wakathi arihokala anaishi kahi za mwiri uu.

Kukala asena a Mulungu

¹¹5:11 4:2; 6:4; 1 Akor 9:22Kwa kukala hunamanya kumwagoha Bwana ni kit’u chani, hunaangola-ngola at’u. Ela Mulungu anahumanya zho hurizho, na ninakuluhira kukala hatha ninwi nanwi kahi za mioyo yenu munahumanya zho hurizho. ¹²5:12 1:14; 3:1Kunena vivi si kwamba hunadzilika kwenu kaheri, ela hunamala mupate chausa cha kudzionya kwa ut’u wehu siswi. Kidza hunahenda vivi ili kwamba mupate kuadzigidzya ao madzionyao kwa ut’u wa maut’u ga ndze thu na si ga ndani moyoni. ¹³Kwani hukionewa kukala huna vilalu, ni kwa ut’u wa Mulungu. Na hukionewa kukala huna akili zehu, ni kwa ut’u wenu ninwi. ¹⁴5:14 Joh 17:23; Arum 8:35; Agal 2:20; Aefe 3:19; 5:2, 25; 1 Joh 3:16Mana mahendzo ga Masihi ganahuthawala, kwa kukala siswi fwagonya kukubali kukala, mut’u mumwenga thu waafwerera at’u osi. Bai kukirira kwakwe iye at’u osi makifwa. ¹⁵5:15 Arum 6:3-4; 7:4; 14:7-9Iye wafwerera kila mut’u ili aryahu mariohokera maisha masha masiishi kwa kudzifwahiza enye, ela mamufwahize iye ariyeafwerera na akifufulwa kwa ao.

¹⁶Bai kula wakathi uwo, siswi k’ahumulola mut’u yoyosi kibinadamu. Wakathi mumwenga fwamulola Masihi kibinadamu ela vivi k’ahumulola kivizho bule. ¹⁷5:17 Isa 43:19; Arum 6:4; Agal 6:15; Aefe 4:24; Ugun 21:5Kwa vizho mut’u akikala ndani za Masihi adzakala chumbe kisha, maut’u ga kare gakira, na lola, gadzakala masha. ¹⁸5:18 Arum 5:10Na gaga gosi ni ga Mulungu. Iye nde ariyefuhendya fupatane naye kukirira kwa Masihi. Na vivi wahup’a kazi ya kuapatanisha at’u na iye mwenye. ¹⁹5:19 Arum 3:24-26; Akol 1:20Nikinena vivi ninaamba kukala Mulungu waagwizanya at’u na iye kukirira kwa Masihi bila kuthala zo dambi za kwao. Na kuko kuagwizanya at’u na iye ndo uv̱oro ariwohup’a siswi kwamba huambire angine. ²⁰5:20 Math’ 10:40; Isa 52:7Bai, siswi hunamuwakilisha Masihi here mabalozi. Mulungu anafuhumira siswi hat’u ha Masihi kukala humuvoye ninwi muuyirane na Mulungu. ²¹5:21 Joh 8:46; Arum 8:3; 1 Akor 1:30; Agal 3:13; Aebu 4:15Iye ariyekala k’amanya dambi, Mulungu wamuhendya akale dambi kwa ut’u wehu siswi, ili kahi za iye hupate kuhendywa ahachi ni Mulungu.

¹6:1 Arum 5:2; 1 Akor 15:10Bai siswi at’u huhendao kazi hamwenga na Mulungu, funamuvoya kukala yo nema muriyohokera kula kwa Mulungu be isikale ni ya bule. ²6:2 Isa 49:8; Luk 4:19-21Kwani Mulungu anaamba,

“Nakusirikiza kwa wakathi mudzo,

Wakathi wa wokolwi nikidzakwaviza.”

Bai, lola! Wakathi mudzo ni vivi kare, lola wakathi wa wokolwi ni vivi kare. ³K’ahudzaika kikwazo chochosi kwa mut’u yoyosi p’ore uhumiki wehu ukalaumiwa. ⁴6:4 4:2Ela kahi za kila kit’u huhendacho fudzanyesa kukala fu ahumiki a Mulungu kwa kuvumirira zhomu mateso, thabu, na mashaka. ⁵6:5-10 11:23-29Fapigwa, fuchangizwa jela, fukihenderwa fujo, fukihenda kazi kwa chadi, fukichesa matso, fukilala na ndzala. ⁶6:6 8:24; Arum 12:9; 1 Akor 13:4-7; Agal 5:22-23; 1 T’imo 4:12Hunanyesa kukala hu ahumiki a Mulungu jeri kwa ueri huriwo nawo, kumanya kwehu, kuvumirira, moyo mudzo, Roho Mweri, na mahendzo ga jeri. ⁷6:7 10:4-5; Arum 13:12; 1 Akor 2:4Kidza hunanyesa kukala hu ahumiki a Mulungu kwa uv̱oro wa jeri na kwa nguvu za Mulungu. Kiyera chehu hudzichogwirira kahi za mikono yehu ya kurya na ya kumots’o, ni uhachi. ⁸Hu thayari kuheshimiwa hedu kuv̱udhywa; kulikwa hedu kunenwa vii. Hunaonewa funakenga ela hunanena ujeri. ⁹6:9 4:10Fu here at’u masiomanyikana ela hunamanywat’o sana. Fu here at’u hufwao kare, ela lola here muonazho hunaishi. Na ingahokala hunaadhibiwa, k’ahulagwa bule. ¹⁰6:10 Funa raha: 7:4; Arum 5:3; 12:12; Mathajiri na akiya: 8:9; Afil 2:17; 4:12-13; 1 Ath’es 1:6Funashononeka ela funa raha siku zosi. Fu akiya ela funaahendya at’u anji makale mathajiri. K’ahuna kit’u ela huna kila kit’u.

¹¹Ndugu zangu Akorintho, hudzanena nanwi lwazu-lwazu, na hunamuhendza. ¹²Na chamba kuna ut’u wowosi umuzizao be ut’u uwo u kwenu ninwi, k’au kwehu siswi bule. ¹³6:13 1 Akor 4:14Ninanena nanwi here anangu. Siswi hunamuhendza, bai ninwi nanwi huhendzeni dza zho humuhendzazho.

Kiza na mulangaza k’avigwirana

¹⁴6:14-16 1 Akor 6:9-13; 10:21; Aefe 5:5-11Musigwirane ngwa na at’u masiokuluhira. Kwani kuna uhusiano wani kahi za uhachi na uthiriri? Hedu kuna usena wani kahi za mulangaza na kiza? ¹⁵Kuna mapatano gani kahi za Masihi na Beliari?6:15 Beliari ni dzina ringine ra Shethani. Hedu mut’u akuluhiraye, ana fungu rani na mut’u asiyekuluhira? ¹⁶6:16 Alaw 26:12; Jere 32:38; Izik 37:27; 1 Akor 3:16Vidze, Hekalu ra Mulungu, rina uhusiano wani na vizuka? Kwani siswi hu Hekalu ra Mulungu ariye moyo. Mana Mulungu wanena akiamba,

“Nindahenda makalo gangu kahi za at’u angu.

Nindakala Mulungu wao

nao mandakala at’u angu.”

¹⁷6:17 Isa 52:11; Izik 20:34; Ugun 18:4Kwa vizho, “Bwana anaamba,

Mbolani kahi zao, mudzithenge nao.

Musigut’e kit’u kikolo bule,

nami nindamukaribisha.

¹⁸6:18 2 Samw 7:8, 14; Isa 43:6; Amo 4:13; Ugun 11:17Nindakala Babiyenu

nanwi mundakala anangu a kilume na a kiche.

Vizho ndo Bwana mwenye nguvu zosi aambazho.”

¹7:1 1 Joh 3:3Vikara ahendzwi, kwa kukala fwagerwa vilagane vivi zhosi, nahutsuse ukolo wosi huriwo nawo, wa mwiri hedu wa roho, na hukamilishe ueri wehu kahi za kumwagoha Mulungu.

Ut’u uriwomufwahiza P’aulo

²7:2 6:13; 12:17Huhendzeni. Siswi k’ahudzamukosera mut’u yoyosi, hedu kumwangamiza v̱uv̱a mut’u yoyosi, hedu kumukenga mut’u yoyosi. ³7:3 6:11; Afil 1:7Sinena vivi kumuhukumu, kwani nanena kare nikiamba kukala, ninwi mu mioyoni mwehu, hukiishi huishi hosi, na hukifwa hufwe hosi. ⁴7:4 6:10Ninwi be nidzamukuluhira zhomu, kidza ninadzionya kwa ut’u wenu. Ndosa ninangizwa moyo, na kufwahirwa zhomu kahi za mateso gosi nipatago.

⁵7:5 2:13; 4:8Na hatha hurihofika Mak’edonia, kidza k’ahuoyere bule, fwapata mateso kula kwa kila upande. Ndze were kuna k’ondo, mioyoni ko were huna woga. ⁶7:6 1:3-4; Tito: 2:13Ela Mulungu aangizaye moyo at’u madziobandika moyo, akifwangiza moyo kwa kudza kwa Tito. ⁷Na si ko kudza kwa Tito h’akeye kurikofwangiza moyo, ela hatha wo uv̱oro ariwofurehera. Kwani wakudzafwambira zho murizhomwangiza moyo. Mana waona zho murizho na p’ola nami, zho murizhokala na huzuni, na zho murizho munanijali. Vivi zhanihendya nikaze kukala na raha. ⁸7:8 2:4Hatha kala ho kwandza nadziutha dzulu za yo baruwa niriyomuhumira, vivi be sidzutha bule. Ninaona kukala baruwa iyo yamuhuzunisha, ela kwa muda muchache. ⁹Vivi be ninafwahirwa, na si kwamba ninafwahirwa kwa zho murizhohuzunika, hatha bule. Ninafwahirwa kwa kukala yo huzuni yenu were ni huzuni imufwahizayo Mulungu, mana yamuhendya mukithubu. Kwa vizho k’afumwangizire hasara yoyosi. ¹⁰Kwani huzuni imufwahizayo Mulungu si huzuni ya kumuhendya mut’u adziuthe, mana huzuni iyo nikumuhendya mut’u akathubu na akapata wokolwi. Ela huzuni ya urumwengu inareha kifwa. ¹¹7:11 2:5-6Vidze munaona yo huzuni imufwahizayo Mulungu zho irizhozhala maut’u madzo ndani zenu? Yamuhendya mukale na chadi kibomu ndani mwenu, na mudzanyese kukala ninwi k’amuna makosa kamare kahi za ut’u uwo. Huzuni iyo yamuhendya mugohe na mumutsukirirwe iye ariyehenda makosa, na mumwangize akili. Huzuni iyo vizho yamuhendya mukale na p’ola nami, na muhende chadi kahi za kuluhiro renu. Na ninwi mwanyesa kukala kahi za kila ngira k’amuna makosa bule.

¹²7:12 2:9Baruwa iyo siyandhikire kwa ut’u wa ye mukosa hedu ye mukoserwa, hatha! Baruwa iyo namwandhikira ili kwamba cho chadi muricho nacho mbere za Mulungu dzulu zehu, kikadime kuonekana lwazu kwenu. ¹³Kwa vizho ut’u uwo be wafwangiza moyo. Na dzulu za ko kwangizwa moyo kwehu, fwasikira raha sana kwa viryahu Tito arizhokala na raha kwa zho ninwi nyosi murizhomuhuriza moyo. ¹⁴7:14 8:24Mimi nadzionya mbere za Tito kwa ut’u wenu, nanwi k’amuniaibishire bule. Mimi siku zosi namwambira ujeri, na hatha ko kudzionya kwangu mbere za Tito nako kudzanyesa kukala ni kwa jeri. ¹⁵7:15 2:9Na vivi be anakaza kumuhendza zhomu, akikumbukira zho murizhomuhokera ninwi nyosi kwa woga na kuthethema, na mukimusikiza. ¹⁶Vivi be nina raha sana mana nidzauya nidzamukuluhira kwa kila kit’u.

P’aulo ananena dzulu za kulazha

¹8:1-4 Mahe 11:29-30; Arum 15:26Vikara ndugu zangu, ninamala nimumanyise zho Mulungu arizhoap’a nema at’u a makanisa ga Mak’edonia. ²Ao majezwa kwa mateso makali ela makikaza kukala na raha be nyinji. Na iyo raha yao ikiahendya makaze kukala na mioyo midzo ingahokala were ni akiya k’azhadimikika. ³Mimi ni shudhia kukala kwa kuhendza kwao enye, malazha kulengana na wadimi wao, na hatha zaidhi. ⁴Ao mahuvoya sana kukala nao makadime kushiriki kahi za baraka ya kuambozera wavizi at’u a Mulungu. ⁵Mahenda ut’u huriwokala hatha siswi naswi k’ahuutazamia bule. Kwandza kamare madzilazha kwa Bwana, gonya makidzilazha kwehu siswi kulengana na zho Mulungu ahendzazho. ⁶8:6 Tito: 2:13Bai, kwa kukala Tito nde ariyeandza kazi ii mbidzo ya kuambozera at’u a Mulungu, fwamuvoya adze aimarigize iye kahi zenu. ⁷8:7 1 Akor 1:5; 16:1-3, 24; Agal 6:10At’u ninwi be muna kila kit’u kwa unji. Kuluhiro bomu munaro, kunena munako, kumanya nako munako, chadi cha kuhenda madzo munacho, na kufuhendza nako munafuhendza zhomu. Bai, kwa kukala muna kila kit’u, funamutazamia kukala hatha kahi za kazi ii ya mahendzo kidza mukakale na moyo wa kumboza. ⁸Siamba cha ni lazima muvihende, ela ninamala nimupime chamba mahendzo genu ni ga jeri, kwani makanisa mangine gana moyo wa kuvihenda. ⁹8:9 Math’ 8:20; Afil 2:6-7Kwani ninwi munamanya yo nema ariyomup’a Bwana wehu Jesu Masihi. Iye were ni mushaha sana, ela akidzihendya mukiya kwa ut’u wenu ninwi. Naye wahenda vivi ili kwa wo ukiyawe ninwi mukadime kuhendywa ashaha.

^10-118:10 1 Akor 7:25Bai, naona ni vidzo muimarigize yo kazi muriyoiandza hangu mwaka dzana. Ninwi k’amuihendere thu ela mwaihenda kuihendza. Na here zho murizhokala thayari kuhenda kazi iyo, vivi imarigizeni kwa kumboza cho muricho nacho. ¹²8:12 Mar 12:43Kwani mut’u ariye thayari kwamboza, nikumboza kiryahu aricho nacho na Mulungu nikukihokera, k’adima kumboza kit’u asichokala nacho. ¹³Siamba muavize at’u angine hatha ninwi enye mukonyeke, ela naamba kukale na hali ya ukarakara. ¹⁴Wakathi uu ninwi muna vinji, kwa vizho avizeni aryahu mario k’amana. Na wakathi mungine mukikala k’amuna o mana vinji, nao mandamwaviza. Vivi vindamuhendya mukale karakara. ¹⁵8:15 Kumbo 16:18Kwani Maoro ganaamba,

“Iye ariyehala kinji k’akalire na cha kukira kiasi.

Na iye ariyehala kichache naye k’ahungukirirwe.”

P’aulo anamulazhira muv̱era Mulungu kwa ut’u wa Tito

¹⁶Ela namulazhira muv̱era Mulungu, ariyemwangiza Tito hamu ya kumuhendza ninwi dza yo niriyo nayo mimi. ¹⁷Kwa kukala fwamuvoya adze amulamuse naye akikubali. Kidza iye mwenye kare were ana hamu zhomu na kudza kuko hatha akidza kwa kuhendza mwenye. ¹⁸Funamuhuma ndugu mungine adze hamwenga na Tito. Nguma ya ndugu yuyu kahi za kuhubiri Uv̱oro Udzo, idzaenera kahi za makanisa gosi. ¹⁹Na si vizho thuu, iye watsagulwa ni makanisa kwamba fugwirane hosi fwende fukahirike wo wavizi Jerusalemu. Kazi ii ni kazi ya mahendzo na inamup’a nguma Bwana na kunyesa zho furizho thayari kwaviza. ²⁰Fundakwenda hamwenga kwa kukala funahendza fudzitsundze p’ore mut’u yoyosi akafwona na kaila kahi za uimirizi wehu wa zawadi ii ya moyo mudzo. ²¹Mana siswi funahendza fuhende madzo, si mbere za Bwana thu, ela hatha mbere za at’u. ²²Funahuma ndugu mungine adze hamwenga na ao. Ndugu yuyu fwamupima kahi za ngira nyinji, na kila wakathi fwamona kukala ni ndugu mwenye moyo kahi za maut’u manji. Na vivi be ana moyo zaidhi kwa kukala ana uhakika nanwi zhomu. ²³8:23 Tito: 2:13Vikara kuhusu Tito, ninamwambira kukala iye ni muhendzi wa kazi mwandzangu kwa ut’u wenu ninwi. Ano ndugu angine o, mahumwa ni makanisa, na ni at’u mamureherao nguma Masihi. ²⁴8:24 7:14; 8:7-8Bai, anyeseni mahendzo genu ili go makanisa gamanye kukala ko kudzionya kwehu dzulu zenu ni kwa jeri.

P’aulo ananena dzulu za kuaviza Amasihia angine

¹9:1 8:1-4Mimi be tha siona haja ya kumwandhikira dzulu za kuambozera wavizi Amasihia andziyenu kuko Jerusalemu, ²kwani ninamanya mu thayari kare. Hatha najaliwa ni kudzionya kwa ut’u wenu mbere za at’u a Mak’edonia nikiamba, “At’u a Akaia makala thayari kumboza hangu mwaka dzana.” Na iyo hamu yenu ya kumboza ndo iriyoahendya anji ao makale thayari kumboza. ³9:3 8:22, 24Ela nidzaahuma aa ndugu ili kwamba madze mahakikishe kukala mu thayari jeri na wo wavizi wenu here nirizhoamba, p’ore nikakala nadzionya kwa ut’u wenu bule. ⁴Nahenda vivi kwa kukala indakala aibu bomu kwehu siswi na zaidhi sana kwenu ninwi, kala nindakudza na at’u a Mak’edonia gonya fudze fumone kukala k’amu thayari dza zho nirizhonena kwa uhakika. ⁵Kwa ut’u uwo wenye bai, naona ni muhimu niavoye aa ndugu mathangulie, ili madze mathayarishe kimbere cho kigerwa chenu muricholaga kukala mundamboza. Nahenda vivi ili cho kigerwa kisikale cha lazima, ela kikale ni cha kuhendza enye. ⁶9:6 Ndhum 11:24; 19:17; 28:27Ela kumbukirani kukala alayaye vichache andavuna vichache. Na alayaye kwa unji andavuna vinji. ⁷Kila mut’u naamboze kulengana na zho adzizhopanga moyoni mwakwe. Usimboze na huzuni hedu kwa kulazimishwa, kwa kukala Mulungu ahendza mut’u ambozaye kwa furaha. ⁸Na Mulungu ana wadimi wa kumup’a ninwi zaidhi ya zho mumalazho, kwamba siku zosi mukale na vit’u zha kuthosha. Na vivi vindamuhendya mudime kumboza kwa unji kwa ut’u wa kila kazi mbidzo. ⁹9:9 Zabu 112:9Kwani Maoro ganaamba kukala,

“Mut’u iye nikumboza kwa unji akaap’a akiya.

Uhachi wa kwakwe unaenderera hatha kare na kare.”

¹⁰9:10 Isa 55:10; Hose 10:12Bai, Mulungu ariye nde amup’aye muk’urima mbeyu, kidza nde amup’aye chakurya, andamup’a ninwi mbeyu na aizhaze ili kwamba mavuno ga uhachi wenu gakaze kukala manji. ¹¹9:11 1:11; 4:15Iye andamuthajirisha kwa kila kit’u ili mudime kukaza kukala na mioyo midzo ya kumboza, ili wakathi fuhalaho vigerwa zhenu na kuahirikira at’u angine, ao makadime kumulazhira muv̱era Mulungu. ¹²Kwani huduma ii ya kumboza indaaviza Amasihia andziyenu kuko Jerusalemu, gonya iahendye mamulazhire muv̱era munji Mulungu. ¹³Kwamboza kwenu kwa mioyo midzo, kwao ao, na kwa at’u angine, kundanyesa kukala wo Uv̱oro Udzo wa Masihi be munauthuwa jeri, si kwa maneno thu, ela hatha kwa mahendo. Na vivi vindamup’a nguma Mulungu. ¹⁴Na kwa ut’u uwo, ao mandamuvoyera kwa mahendzo manji, kwa yo nema nyinji ariyo Mulungu wamujalia ninwi. ¹⁵9:15 9:11Mulungu naagerwe muv̱era kwa kigerwache kibomu kisicho na mwandziwe.

P’aulo anahehera kazi ya kwakwe

¹10:1-18 1 Akor 9:310:1 10:10; 1 Akor 2:3Mimi P’aulo mwenye, mimi niambwaye kukala baruwa zangu ni k’ali, ela mimi mwenye ni mup’ore, ninamuvoya kukirira kwa mbazi na up’eho wa Masihi. ²10:2 13:10; 1 Akor 13:2Ninamuvoya kukala musinihendye nikidza nikadzakala mukali, kwani nina hakika kukala nadima kukala mukali kwa aryahu maonao kukala funahenda maut’u kibinadamu. ³Mana idzaho funaishi kahi za mwiri, ela k’ahupiga k’ondo ya kimwiri bule. ⁴10:4 6:7; Arum 13:12; Aefe 6:13-17Viyera zhehu zha viha si zha kibinadamu ela ni viyera zhenye nguvu za Mulungu, vidimazho kubanda-banda ngome. Kwa viyera vivi hunabanda-banda k’anani za ulongo, ⁵10:5 Isa 2:12-17na kila kit’u kidzinulacho, kiimacho kupinga at’u masimumanye Mulungu. Nikugwira mateka maazo gosi na kugahendya gamusikire Masihi. ⁶10:6 2:9Kidza hu thayari kurihiza kutsasikira kokosi, wakathi kusikira kwenu kundihokala kudzakamilika.

⁷10:7 1 Akor 1:12Ninwi be munahendza kulola maut’u here mugaonazho. H’aya, chamba hana mut’u yoyosi ariye na hakika kukala iye ni wa Masihi, be naamanye kukala hatha siswi naswi hu a Masihi dza iye. ⁸10:8 13:10Bwana wahup’a siswi wadimi, na wadimi uwo ni wa kumujenga ninwi si wa kuvomola. Na hatha nikadzionya dzulu za wadimi uwo hatha vikahenda toto, kidza sindahenda haya nazho. ⁹Ts’endzi nionekane here kwamba ninamugosha na zizi baruwa zangu. ¹⁰Kwani angine manaamba kukala, “Baruwa za P’aulo ni k’ali, kidza zina maneno maziho-maziho, ela ye P’aulo mwenye ni munyonge hatha kunena kwenye k’amanya.” ¹¹10:11 13:1-2O manenao vizho namamanye kukala, zho hunenazho mo baruwani wakathi k’ahuhamwenga nanwi, ndo huhendazho wakathi fu hamwenga nanwi.

¹²10:12 3:1Kwani siswi k’afudima hatha vichache kudziika kahi za kundi mwenga, hedu hatha kudzilenganisha na ao madzilikao enye. Ao k’amana mamanyaro, mana kazi yao ni kudzipima, na kudzilenganisha enye kwa enye. ¹³10:13 Arum 12:3Ela siswi k’afudima kudzionya kukira kiasi. Kudzionya kwehu ku kahi za kiasi arichohup’a Mulungu. Na kiasi kicho ndo furichohumira kumufikira hatha ninwi. ¹⁴Kwa vizho, hukinena vivi k’afukiza muhaka here kwamba k’ahumufikirire bule. Kwani siswi ndiswi at’u a kwandza kumurehera Uv̱oro Udzo wa Masihi. ¹⁵10:15-16 Mahe 19:21; Arum 15:20Na k’afudzilika kukira kiasi kwa kazi iriyohendwa ni at’u angine. Kuluhiro rehu ni kukala mukule kahi za imani, na kazi yehu nayo ikaze kwangezeka kahikahi zenu, kulengana na ro fungu arirohujalia Mulungu. ¹⁶Na vivi vindahuhendya fudime kwendahubiri Uv̱oro Udzo kahi za ts’i nyingine kukira kuko kwenu, ts’i zirizo k’azidzafikwa ni mut’u. Na haho kundakala k’akuna uv̱oro wa kudzionya dzulu za kazi zirizohendwa kahi za sehemu za mut’u mungine. ¹⁷10:17 Jere 9:23-24; 1 Akor 1:31Maoro ganaamba, “Kila adzionyaye, naadzionye kahi za Bwana.” ¹⁸10:18 1 Akor 4:4-5Kwani mut’u akidzilika mwenye nikukala k’ahendere kit’u, ela akilikwa ni Bwana nikukala adzapasishwa kamare.

P’aulo ananena dzulu za ahumwi a ulongo

¹Nikahendza kukala munivumirire vichache ninene wo uzuzu wangu. Hatha kwandza munanivumirira kare. ²11:2 Aefe 5:25-27Kwani mimi be nina wivu nanwi, ela wivu uu ni wa kimulungu. Ninwi namuhendya mulolwe, na nimulazhe here musichana kwa mulume mumwenga, Masihi. ³11:3 Mwan 3:1-5, 13Maazo genu ninwi kwa Masihi nigakale maeri na ga ujeri. Ela ninaona kukala mundangamizwa ngira hatha wo uaminifu wenu kwa Masihi muuriche, dza zho nyoka arizhomungamiza ngira Hawa kwa ulachuwe. ⁴11:4 Agal 1:8-9Mana ninaona kukala kila mut’u andiyekudza kwenu nwi munamukuluhira thu. Akadzahubiri Masihi tofauti na ye furiyemuhubiri, hedu akadzahubiri dzulu za Roho tofauti na ye muriyemuhokera, hedu akadzahubiri uv̱oro tofauti na uwo muriwoukuluhira, nwi munamuhokera thu! ⁵11:5 12:11; 1 Akor 15:10; Agal 2:6, 9Siona kukala ao madziihao ahumwi abomu be ni abomu kahi za chochosi kunikira mimi. ⁶11:6 1 Akor 2:6-16; Aefe 3:4Hangine nadima kukala simanya kunena, ela kumanya ninamanya. Na ut’u uu nidzamwanyesa kahi za kila ngira na kwa kila kit’u.

⁷11:7 12:13; 1 Akor 9:12, 18Mimi nadzitharamusha ili ninwi mukadime kwanulwa, mana nahubiri Uv̱oro Udzo wa Mulungu kwenu ninwi bule bila kurifwa chochosi. Vidze kwa kuhenda zho nere nahenda dambi? ⁸11:8-9 Afil 4:15-18Mimi nakubali kuhokera wavizi kula kwa makanisa mangine, na kwa ngira iyo, naahoka vit’u zhao ili nimuhumikire ninwi. ⁹Wakathi nirihokala sina kit’u kuko kwenu, simalire wavizi wowosi kula kwenu, ndugu a Mak’edonia ndo marionirehera kila nirichokimala. Nahenda vivi ili nisimubagaze muzigo wowosi. Na kidza sindamubagaza muzigo wowosi kwa ngira yoyosi. ¹⁰11:10 1 Akor 9:15-18Na here ujeri wa Masihi urizho ndani mwangu, nindaenderera kudzionya namuna iyo, na k’akuna mut’u andeninyamaza kahi za jimbo ra Akaia. ¹¹11:11 1 Akor 16:24Sinena vivi kwa kukala simwendzi! Mulungu mwenye anamanya kukala ninwi ninamuhendza. ¹²11:12 11:5; 12:11Na vivi nihendazho be nindaenderera kuvihenda ili ao mamalao nafasi ya kudzionya kukala manahenda kazi dza ii yehu masiipate kamare. ¹³11:13 Afil 3:2; Ugun 2:2At’u dza ao manakenga at’u kukala manahenda kazi ya Masihi ela ni alongo. Manadzihendya kukala ni ahumwi a Masihi, ela si ahumwi bule. ¹⁴Na iyo si ajabu, mana hatha Shethani naye nikudzihendya malaika wa mulangaza. ¹⁵11:15 4:10; Arum 2:6Kwa vizho si ajabu ahumiki a kwakwe nao makidzihendya ahumiki a hachi. Ela mwisho mandarifwa karakara na mahendo gao.

P’aulo ananena dzulu za mashaka garigomupata

¹⁶11:16 12:6Ninanena kaheri. Mut’u asinihalire kukala ni muzuzu bule. Na hatha kala vizho ndo muonazho, kidza nihalirani vizho ili nami nipate nafasi ya kudzionya ngaa. ¹⁷Kudzionya kuku nikunenako haha, ninakunena here mut’u muzuzu, si kukala vizho ndo Bwana ahendzazho. ¹⁸Ela kwa kukala at’u anji nikudzionya kwa vit’u zha kibinadamu, hatha mimi nami nadzionya. ¹⁹Vidze nwi alachu, mbona munafwahirwa ni kuavumirira at’u azuzu? ²⁰At’u manamuhendya here kwamba mu atumwa, manamuhoka vit’u zhenu zhosi, manamukenga, manadzikulula mbere zenu, manamuv̱udhya, kidza nwi munaavumirira thu. ²¹Nina haya kunena kukala, siswi were k’ahuna nguvu ya kumuhendera ninwi maut’u dza gago.

Ela kala hana mut’u adimaye kudzionya kwa ut’u wowosi, (ninanena here muzuzu) hatha mimi nami nadima kudzionya kwa ut’u uwo. ²²11:22 Afil 3:5; Arum 11:1Kala ao ni Aeburania, hatha mimi nami ni Mueburania. Kala ao ni Aiziraeli, hatha mimi nami ni Muiziraeli. Kala manambola lukolo lwa Burahemu, hatha mimi nami ninambola lukolo lulo. ²³11:23-29 4:8-12; 12:26; 1 Akor 4:11-13; 12:2611:23 Kazi nyinji: 1 Akor 15:10; Jela: Mahe 16:23Kala ao ni ahumiki a Masihi be mimi ni zaidhi. Ninanena here mut’u wa vilalu. Kala ni kazi nahenda nyinji zaidhi. Kala ni kufungwa, nafungwa k’ana nyinji zaidhi. Kala nikupigwa, napigwa k’ana nyinji zaidhi. Kala ni kumala kwalagwa, namala kwalagwa k’ana nyinji. ²⁴11:24 Kumbu 25:3Dzafisha k’ana ts’ano kupigwa viryahu vibok’o zha Ayahudi mirongo mine kuira kimwenga. ²⁵11:25 Mahe 14:19; 16:22Napigwa midhath’a k’ana t’ahu, nikipigwa mawe lumwenga, nikibandikirwa ni meli k’ana t’ahu. Namanya kukala baharini kwa usiku mumwenga na mutsana mumwenga. ²⁶11:26 Mahe 9:23; 14:5Na kahi za zharo vinji nidzizhokwenda, nidzakala nichangira hatharini k’ana nyinji. Hathari za miho, za ahoki, za Ayahudi andzangu na at’u mario si Ayahudi. Hathari za midzi mibomu na za nyika, hathari za baharini, na hathari za at’u madzihendyao kukala ni ndugu kahi za Masihi. ²⁷11:27 6:5Nidzahenda kazi kwa thabu, namanya kuchesa matso, kukala na ndzala na k’ihu, namanya kufunga, namanya kupigwa ni p’eho na kukala na wira. ²⁸Na dzulu ya maut’u mangine gosi, muzigo wa kutsundza makanisa gosi, nawo siku zosi were unanilola mimi. ²⁹11:29 1 Akor 9:22; Agal 6:2Ni h’ani adimaye kukala munyonge bila mimi kusikira unyonge uwo? Ni h’ani adimaye kwangizwa dambini bila mimi kusha moyo?

³⁰11:30 12:5; 1 Akor 1:31Nikikala nindadzionya, be nindadzionya dzulu za go maut’u ganyesago unyonge wangu. ³¹11:31 1:23Iye Mulungu na Baba wa Bwana Jesu, iye av̱iryaye kulikwa hatha kare na kare, anamanya kukala mimi ninanena ujeri. ³²11:32-33 Mahe 9:23-25Nirihokala mudzi wa Damesiki, luwali ariyekala ts’ini za muthawali Areta, waniimirira kahi za miv̱irya ya wo mudzi ili anigwire. ³³Ela nathiya, k’anigwirire bule. Nangizwa k’ahuni, nikimbozwa na dhirisha ririrokala kahi za wo ukuta wa mudzi, nikitharamushwa ko ndze.

P’aulo ananena dzulu za nema ariyojaliwa ni Mulungu

¹Nindadzionya, ingahokala kudzionya k’akuna faidha yoyosi. Ela vivi, nindanena dzulu za maono na ugunulo arionanyesa Bwana. ²Ninamumanya Mumasihia mumwenga, ariyenulwa hatha sehemu ya hahu ya mulunguni miaka kumi na mine idziyokira. Kala were a kahi za mwiri, hedu kala were a kahi za Roho mino sigamanya, Mulungu nde amanyaye. ³Mut’u iye ninamumanya, ela kala were a kahi za mwiri hedu kahi za Roho, mino sigamanya, Mulungu nde amanyaye. ⁴Mut’u iye wanulwa hatha p’ehoni, achendasikira maneno maeri arigo mudamu k’ana ruhusa ya kuganena. ⁵12:5-6 11:16, 30; 12:1; 1 Akor 3:21Dzulu za mut’u dza iye ninadima kudzionya. Ela mimi mwenye kare sidima kudzionya, isihokala kwa unyonge wangu thu. ⁶Hatha nikakala nahendza kudzionya kidza si muzuzu bule mana nindakala ninanena wo ujeri. Ela kwa kukala ts’endzi mut’u yoyosi anihalire zaidhi ya zho anonazho hedu anisikirazho, sindadzionya bule. ⁷12:7 Agal 3:13-14; Ayub 2:6Ela ili kwamba gaga maut’u mabomu nirigogunulirwa gasinihendye nikamera kinundu, nagwizwa mwiya kahi za mwiri wangu. Mwiya uu ni mujumbe wa Shethani ili kwamba anisirinye p’ore nikadzanula zhomu. ⁸Namuvoya Bwana k’ana t’ahu mwiya uu unambole, ⁹12:9 Isa 40:29-31; Arum 5:2; Afil 4:13ela akinamba kukala, “Nema yangu inakuthosha, mana nguvu zangu zikamilika kahi za unyonge.” Kwa vizho ninafwahirwa zhomu ni kudzionyera unyonge wangu, ili kwamba nguvu za Masihi zikakale dzulu zangu. ¹⁰Kwa vizho ni radhi kukala munyonge, kuhukanwa, kupata thabu, kuteswa, na kupata mashaka kwa ut’u wa Masihi. Mana nikikala ni munyonge ndo nikukala nina nguvu.

P’aulo ananena dzulu za mahendzo ga kwakwe kwa Amasihia

¹¹Mimi be nidzakala muzuzu, na murionilazimisha nikale muzuzu ni ninwi. Yo karakara be were ni ninwi munilike ela nwi k’amuvihendere. Ee mino si kit’u kamwe, ela o ahumwi enu abomu manishinda na noni? ¹²12:12 Mahe 13:6-12; 14:8-10; 16:16-18; 19:11-16; Arum 15:19Miv̱ano ya kunyesa kukala mimi ni muhumwi jeri yahendeka kahikahi zenu kahi za kuvumirira kosi. Miv̱ano ii yanyeswa kwa ngira ya miujiza, na kwa maut’u mangine garigohendeka kwa nguvu za Mulungu. ¹³12:13 11:7-9Ut’u umwenga h’akeye, nirio simuhenderere ela makanisa mangine nagahendera, ni kumutegemea kwa mahitaji gangu. Nisamehani kwa kosa riro. ¹⁴12:14 13:1Vivi ni thayari kamare kudza ko kwenu mara ya hahu. Na ts’endzi nidze nikale muzigo kwenu, mana simala mali zenu ela ninamumala ninwi enye. Kwani ahoho k’amav̱irya kuaikira akiba azhazi ao, ela azhazi ndo mav̱iryao kuaikira akiba ahoho ao. ¹⁵12:15 1 Akor 16:24Ndo mimi nindafwahirwa zhomu kuhumika mimi mwenye, na kuhumira vit’u zhangu kwa ut’u wa roho zenu. Vidze nikikala ninamuhendza zhomu vino, mino siv̱irya kuhendzwa dza vizho nami? ¹⁶H’aya navikale kukala sikalire muzigo kwenu, ela namupata kwa kumukenga na wo ulachu niriwo nawo here muambazho. ¹⁷12:17 7:2Vidze ni h’ani niriyemuhuma adze amuhoke vit’u zhenu anirehere? ¹⁸12:18 2:13; 8:6, 16-17Nirihomwamba Tito adze amulamuse, namugwizanya iye na ndugu mungine makidza. Na nina hakika kukala Tito k’amuhokere chochosi bule. Mana iye fwanenda kahi za Roho mumwenga, na mwendo wehu nawo were ni mumwenga.

¹⁹Hangine munadima kuona kukala wakathi uu wosi fudzakala fukidzihehera kwenu. Hatha bule! Maut’u gaga huganenago hunaganena kahi za Masihi na mbere za Mulungu. Na kila kit’u funakihenda kwa kumujenga ninwi ahendzwi. ²⁰12:20 1:23; 1 Akor 1:10-11Ninagoha k’ai nikidza kwenu nindakudza nimuthekeze kahi za hali iriyo k’aindanifwahiza, na hangine ninwi nanwi k’amundafwahizwa ni zho nindizhoihalira hali iyo. Ninagoha kukala hangine nadima kudzathekeza kunenezana, kidzitso, kutsukizana, kudzihendza enye, kunenana vii, nyambo, kudzionya na fujo. ²¹12:21 13:2Ninagoha kukala nindihokudza kaheri kuko kwenu, Mulungu wangu andanitharamusha mbere zenu na niaririre anji a aryahu mariohenda ukolo, na uzindzi, na th’amaa mbii hangu kapindi, na hatha vivi kidza k’amadzathubu bule.

Maut’u ga mwisho-mwisho

¹13:1 12:14; Kumbu 19:15; Math’ 18:16; 1 T’imo 5:19Ii ni mara yangu ya hahu kudzamulola, na kila neno rindatoswa ni ushahidhi wa at’u airi hedu ahahu. ²13:2 1:23; 10:11; 12:20; 13:10Wakathi nirihokudza kwenu mara ya hiri, naaonya aryahu at’u mariohenda dambi hangu kapindi hamwenga na o angine osi. Na vivi kuko siko, ela ninamuonya kaheri dza zho nirizhomuonya wakathi uwo kukala nikidza kaheri, sindaaonera mbazi bule. ³Kwa kukala munamala muhakikishe chamba Masihi ananena kukirira kwangu jeri, be mundazhona. Masihi si munyonge kwenu ninwi, mana nguvuze zinahenda kazi ndani zenu. ⁴13:4 12:9-10; 1 Akor 1:25; Afil 2:7-8Ingahokala Masihi wasulubiwa kahi za unyonge, vivi anaishi kwa nguvu za Mulungu. Na siswi naswi fu anyonge kahi za iye, ela kwenu ninwi fundaishi hamwenga naye kwa nguvu za Mulungu.

⁵H’aya dzipimeni enye kala mu kahi za ro kuluhiro jeri. Hedu k’amumanya kukala Jesu Masihi a ndani zenu? Kala k’a ndani zenu be mutihani mudzagonya kare kuugwa. ⁶Ninakuluhira mundamanya kukala siswi fwaukira wo mutihani. ⁷Bai vivi funamuvoya Mulungu ili kwamba musihende ut’u uwi wowosi. Na k’afuhenda vizho ili fuonekane kukala fwagonya kare kupasishwa, hatha. Siswi funahenda vizho ili hatha siswi fukaonewa kukala fudzagwa kidza nwi muhende madzo vizho. ⁸Mana siswi k’afudima kuhenda ut’u wowosi kinyume na ujeri, ela kila furihendaro hunarihenda kwa ut’u wa wo ujeri. ⁹Kwani siswi nikukala na furaha wakathi fukikala fu anyonge, nwi muna nguvu. Mana fuvoyazho ni kukala muimarike. ¹⁰13:10 13:2; 10:8; 1 Akor 4:21Mimi ninandhika baruwa ii nikikala si hamwenga nanwi bule, ili nikidza kuko nisilazimike kudzakala mukali kwenu kwa kuhumira wadimi niriwo nawo. Kwani wadimi uwo naugerwa ni Bwana na ni wa kujenga si wa kuvomola bule. ¹¹13:11 Joh 14:27; Arum 15:33; 1 Akor 7:15; Aefe 6:23; Afil 4:9; 1 Ath’es 5:23; 2 Ath’es 3:16; Aebu 13:20; 1 P’et 5:14Mwisho ndugu zangu, kalani na raha na muimarike. Geranani moyo na mukale kit’u kimwenga. Ishini na dheri kahi zenu. Na dzulu ya gago Mulungu wa mahendzo na dheri andakala hamwenga nanwi. ¹²13:12 1 Akor 16:20Lamusanani kwa kudonerana kahi za ueri. ¹³13:13 Mar 13:11; Arum 8:26, 39; Agal 6:18Mudzalamuswa ni aeri osini kuku. ¹⁴Nema ya Bwana Jesu Masihi, na mahendzo ga Mulungu, na ungara wa Roho Mweri; navikale hamwenga nanwi nyosini.