Baruwa ya kwandza ya P’aulo kwa

ATH’ESALONIKE

Uthongodhyeri

Baruwa ii ya Ath’esalonike yandhikwa ni P’aulo. P’aulo ndiye ariyekwendaandzisha kanisa kuko (2:13, 14). Wakathi arihokala a kuko k’amutegemeere mut’u, ela wadzirisa kwa mikonoye mwenye (2:9). At’u a mudzi uu wa Th’esalonike makala makivoya milungu ya vizuka kabila k’amadzamumanya Jesu (1:9). Ela marihokudzamumanya Jesu makala aaminifu kwakwe sana, hatha ao at’u angine kahi za jimbo riro makiusikira uwo Uv̱oro Udzo wa Bwana (1:8). Vinadimikika kukala baruwa ii ndiyo ya kwandza kundhikwa ni P’aulo na pia vinadimikika kukala baruwa ii ndo Maoro ga kwandza kundhikwa kahi za Kilagane kisha.

Lengo ra baruwa ii

Bai P’aulo arihokala anaenderera t’ot’ot’o kuhubiri Uv̱oro Udzo wa Masihi, kwambola at’u angine makikwatya kumupinga sana. P’aulo arihoona vizho, akiuka achenda kut’u kuifwako Athene. Badaye akimuhuma musenawe T’imoth’i kwendamanya chamba Amasihia manaendereradze (3:1-5). T’imoth’i arihouya wakudza na ripoti mbidzo. Wamwambira P’aulo kukala ao Amasihia manaenderera kumukuluhira Jesu na kidza manahendzana t’ot’ot’o (3:6-10). Ela hatha hamwenga na vizho, kanisa ra Th’esalonike rere rina shidha. Kwani kwereko at’u angine mariokala k’amahenda kazi kaheri, kwa kukala were manaona Bwana Jesu a hehi na kuuya (4:11, 12). Shidha nyingine ni kukala were kuna at’u mariofwererwa ni at’u a kwao, na makiona ni here mangamika mana mafwa kabila Masihi kuuya. Ndo P’aulo akiaeleza lwazu garyahu gandikokala kabila Bwana Jesu kuuya (4:13-15). Pia P’aulo waaadha dzulu za viryahu marizho ni maishi kahi za Masihi kahi za kumuthariza kwao (5:1-11).

Maut’u garigo mumu

Mulamuso 1:1-3

Kuluhiro ra Ath’esalonike na miishire yao 1:4–3:13

Maisha ga Amasihia gav̱iryazho kukala 4:1-12

Maadho na maut’u ga mwisho-mwisho 5:12-28

1

11:1 Silivano: 2 Akor 1:19; 2 Ath’es 1:1; 1 P’et 5:12; T’imoth’i: 1 Akor 4:17; Th’esalonike: Mahe 17:1Baruwa ii ninaiora mimi P’aulo, na Silivano,1:1 Silivano na Silasi ni iye mut’u mumwenga. na T’imoth’i, yende kwa kanisa ra Ath’esalonike, at’u a Mulungu Baba na Bwana Jesu Masihi. Bai nema na dheri navikale kwenu.

P’aulo anaalika Ath’esalonike

21:2-3 2:13; Afil 1:3; Akol 1:3; 2 Ath’es 1:3; 2:13Bai ndugu zangu, funamulazhira muv̱era Mulungu kila wakathi kwa ut’u wenu nyosi, na funamuvoyera kila wakathi kahi za mavoyo gehu. 31:3 5:1-2Kila fuvoyaho funakumbukira mbere za Baba Mulungu viryahu murihenderazho ro kuluhiro renu. Na pia funakumbukira viryahu mahendzo genu garizhomuhendya muhende kazi na chadi, na viryahu th’amaa yenu ya kuuya kwa Bwana Jesu Masihi idzizhoimat’o. 41:4 2 Ath’es 2:13, 16Ndugu zangu funamanya kukala Mulungu anamuhendza zhomu na adzamutsagula mukale at’ue. 51:5 1 Akor 4:20Kwani wo Uv̱oro Udzo furiwomurehera were si wa maneno mahuhu bule, ela fwaureha kwa nguvu za Roho Mweri, na kidza iye Roho Mweri akikala shudhia kwenu kukala zho furizhonena kwenu were ni zha ujeri. Ninwi munamanya viryahu furizhokala fukiishi haryahu furihokala fu hosini. At’u siswi fwaishi namuna iyo kwa ut’u wenu. 61:6 Mahe 17:5-9; 2 Akor 6:10; 2 Ath’es 3:7, 9Ninwi mwauhokera wo Uv̱oro Udzo na raha ingahokala, wakathi munauhokera mwapata thabu nyinji. Raha ii mwaigerwa ni Roho Mweri. Na kwa ngira ii bai mwafuigiza siswi hamwenga na Bwana. 7Kwa vizho mukinyesa mufano mudzo kwa at’u osi maaminio kahi za jimbo ra Mak’edonia na ra Akaia. 81:8 Arum 1:8Na vivi be kula kwenu ninwi ro neno ra Bwana ridzatsamuka kila hat’u, si Mak’edonia na Akaia thu-thu-thu. Kwani kila hat’u fwendaho at’u manafwambiriza viryahu murizho munamukuluhira Mulungu t’ot’ot’o. Hatha k’avimala funene rorosi kuambiriza at’u. 91:9 Joh 17:3; Mahe 14:15Ao at’u osi manasumurira zho murizhofuhokera, haryahu furihomutsemberera, na viryahu murizhoricha kuhasa vizuka na mukimuthuwa Mulungu wa jeri na ariye moyo. 101:10 5:1-2, 9; Arum 5:9Kidza mananena dzulu za viryahu murizho munamuthariza Mwana wa Mulungu adze kula mulunguni. Mulungu wamufufula iye mwanawe Jesu kula kuzimu na iye Mwana nde ahuthizhaye na cho kitai cha Mulungu kidzacho.

2

Kazi arizozihenda P’aulo ko Th’esalonike

12:1 1:5, 9Ndugu zangu, ninwi enye munamanya kukala kumutsemberera kwehu were si kazi ya kihuhu. 22:2 Mahe 16:19-24; 17:1-9Here mumanyazho, kabila k’afudzadza kuko kwenu Th’esalonike, were fudzahenderwa maut’u mai-mai na kuhukanwa kuko Filipi. Idzaho were fudzadengerekwa ni mahadhui namuna iyo, Mulungu wehu wafugera moyo vizho fukidzamwambiriza wo Uv̱oro Udzo wa kwakwe.

32:3 2 Akor 4:2Kwa vizho munadima mukamanya kamare kukala were k’afumbiriza at’u Uv̱oro Udzo na malengo ga kilongo hedu maazo mai-mai hedu hatha kuakenga. 42:4 Jere 11:20; 1 T’imo 1:11; Agal 1:10; Aefe 3:2Hatha bule, siku zosi hunanena here Mulungu ahendzazho hunene, kwa kukala wafwona hunafwaha na akihukuluhira kwa kufugera Uv̱oro Udzo. K’afumala kufwahiza at’u sino, humalacho ni kumufwahiza ye Mulungu aipimaye mioyo yehu.

52:5 2:10; Mahe 20:33; 2 Akor 1:23Here mumanyazho, siswi k’afudzire kwenu na maneno ga kutsama gasigo mana, hedu kuhumira maneno ga kuzia choyo. Hatha ye Mulungu ni shudhia. 62:6 Joh 5:41, 44At’u siswi k’afujezere kumala nguma kula kwa mut’u yoyosi, si kula kwenu na si kula kwa mut’u mungine.

Idzaho were funa hachi ya kumala chochosi kula kwenu here ahumwi a Masihi mav̱iryazho, ela k’afuhendere vizho bule. 7At’u siswi fwakala ap’ore dza viryahu mimut’u atsundzazho anae. 8Vikara kwa kukala were funamuhendza zhomu, fwakala thayari kumwambiriza Uv̱oro Udzo wa Mulungu, na kidza fukikala fu thayari hatha kufwa kwa ut’u wenu, mana ninwi mu at’u a th’amani sana kwehu.

92:9 2 Ath’es 3:7-9; Mahe 18:3Ndugu zangu, ninwi munakumbukira zho hurizhokala fukihenda kazi kwa chadi wakathi furihokala nanwi kumwambiriza Uv̱oro Udzo kula kwa Mulungu. At’u siswi fwahenda kazi usiku na mutsana ili fusikale muzigo kwenu. 102:10 2:5Mitoere yehu ko kwenu ninwi mukuluhirao were ni iryahu ya kumufwahiza Mulungu. Fwaishi karakara, naswi were k’afuna kaila kokosi. Ninwi enye hamwenga na Mulungu mu mashudhia. 112:11 Mahe 20:31Here mumanyazho, fwamuhendera kila mumwenga wenu dza viryahu bimut’u aahenderazho anae mwenye. 122:12 4:1; Arum 5:2; Afil 1:27Famugera moyo, fukimup’a malagizo, na fukimuadha muishi maisha ga kumufwahiza Mulungu. Na iye Mulungu nde amwihaye kahi za uthawaliwe mwenye na kahi za ngumaye.

132:13 1:2-3; Agal 1:11-12Sababu nyingine ya kumulazhira muv̱era Mulungu ni kwamba, furihomurehera neno ra Mulungu, mwasikira na mukirihokerat’o. K’amuuhokerere here uv̱oro wa mudamu, ela mwauhokera here uv̱oro wa Mulungu, na vizho ndo urizho bai. Kwani uv̱oro uwo unahenda kazi ndani mwenu ninwi mukuluhirao. 142:14 Mahe 17:5Ndugu zangu, mu here makanisa ga Mulungu garigo kahi za Masihi Jesu ko Judea. Kwani zho murizhoteswa ni at’u a kwenu enye, ndo makanisa gago garizhoteswa ni Ayahudi. 152:15 Mahe 2:23; 9:23, 29; 13:45, 50; 14:2, 5, 19; 17:5, 13; Arum 11:28; 2 Akor 11:23-29Ayahudi maalaga manabii, makimwalaga Bwana Jesu, na makihuinga siswi. K’amamufwahiza Mulungu, na ni av̱ara kwa kila mut’u. 162:16 Math’ 23:31-33Hatha majeza kuhuziza husiambirize Uv̱oro Udzo aryahu at’u mario si Ayahudi, Uv̱oro uriwo ungaaokola. Bai kwa kuhenda vizho, zo dambi zao be manazongeza kwenda-kwenda. Ela vivi bai cho kitai cha Mulungu kidzaagwerera.

P’aulo ana thamani kuatsemberera kaheri Ath’esalonike

172:17 3:10Ndugu zangu, wakathi furihothenganishwa nanwi kwa muda muchache, fwakala fukimuaza sana. Fajeza zhadimikikazho hudze humone kaheri, ela k’avikalire. 18Were hunahendza kudza zhomu. Na hatha mimi P’aulo kare nina k’ana nyinji zenye nirizojeza kudza, ela Shethani akihuziza. 192:19-20 1 Akor 9:24-25; Afil 4:1; 2 Ath’es 1:4Kwani th’amaa yehu, na raha yehu, hedu taji yehu fundiyong’ala-ng’ala nayo haho andihouya Bwana wehu Jesu Masihi, be ni ninwi. 20Ninwi ndinwi hudzionyerao na ndinwi mufuhendao fukahenda raha.

3

13:1 Mahe 17:15Bai, furihokala fudzakala muda mure bila kusikira uv̱oro wowosi dzulu zenu, k’afudimire kuvumirira kaheri. Fukiona ni baha siswi airi furichwe h’akiyehu ko Athene. 23:2 T’imoth’i: 1:1Kwa vizho fukimuhuma T’imoth’i, ndugu yehu huhendaye kazi ya Mulungu hamwenga kahi za kuambiriza at’u Uv̱oro Udzo wa Masihi. Naswi fwamuhuma adze amwangize nguvu na amwavize kahi za kumukuluhira Masihi kwenu 33:3 Aefe 3:13; 2 Ath’es 1:4; 2 T’imo 3:12ili hasikaleho hatha mut’u mumwenga mwenye kuuya nyuma kwa ut’u wa go mateso. Ninwi enye munamanya kukala mateso dza gago ganahudzirira kwa ruhusa ya Mulungu. 43:4 Mahe 14:22Kwa kukala furihokala huchere nanwi, fwamwambiriza kimbere kukala hundateswa, na here mumanyazho, vizho zhenye ndo virizhokala. 53:5 Afil 2:16Vizho ndizho virizhonihendya nimuhume T’imoth’i, kwa kukala were sadima kuvumirira kaheri. Namuhuma adze amanye kala muchere kumukuluhira Mulungu na nguvu. Kwani were nina wasiwasi k’anji Shethani wamujeza, na yo kazi yehu yosi ikale were ni ya kihuhu.

63:6 Mahe 18:5; 2 Ath’es 1:3; 1 T’imo 1:5; File 5-7; Agal 5:6Ela vivi T’imoth’i adzire na uv̱oro udzo dzulu za viryahu murizho munamukuluhira Mulungu, na viryahu murizho munahendzana. Adzafwambira kukala muchere kuhukumbukira na muna p’ola naswi here siswi hurizho na p’ola nanwi. 73:7 2 Ath’es 1:4Na Kwa vizho kahi za thabu na mateso gehu hudzasikira kugerwa moyo dzulu zenu ndugu zangu. Kidzichofwangiza moyo ni viryahu murizho munamukuluhira Masihi t’ot’ot’o. 8Bai siswi funadima kuishi, kala ninwi muimire kahi za Bwana. 9Hunasikira raha zhomu mbere za Mulungu kwa ut’u wenu, hatha ye Mulungu k’ahuna muv̱era mubomu wa kumup’a. 103:10 2:17Vivi hunamuvoya Mulungu na mioyo yehu yosi usiku na mutsana. Hunamuvoya ili afwadimire kumona ninwi matso kwa matso na fudime kumwaviza na chochosi kiricho muchere munakitsowa kahi za kumukuluhira Masihi kwa kwenu.

11Bai Mulungu Babiyehu na Bwana wehu Jesu Masihi naafwadimire hufike ko kwenu. 123:12 Agal 6:10Bwana naamuhendye muhendzane ninwi kwa ninwi na kidza muahendze hatha at’u osini mario k’amadzamumanya Mulungu. Bai ahendzeni zhomu dza viryahu fumuhendzazho siswi. 133:13 5:1-2; Afil 1:10Kwa ngira ii, naaihendye mioyo yenu ikale na nguvu. Ndo wakathi andihouya Bwana wehu Jesu Masihi na aerie osi mundakala hasiho kaila kahi za ueri mbere za Mulungu ariye ni babiyehu.

4

Maisha ga Amasihia gav̱iryazho kukala

14:1 2:13; Akol 1:10; 2 Ath’es 3:6Ndugu zangu, neno ra mwisho nimalaro kumwambira ni riri: Ninwi munaishi maisha ga kumufwahiza Mulungu dza vizho furizhomufundisha siswi. Ela vivi bai hunamuvoya zhomu kahi za dzina ra Bwana Jesu muenderere kuishi maisha ga kumufwahiza Mulungu zaidhi na zaidhi kukira vizho muishizho vivi. 2Kwani ninwi munagamanya gago furigomufundisha kwa wadimi wa Bwana Jesu. 34:3 5:23; 1 Akor 6:13; Aebu 10:10Mulungu anahendza mukale at’u aeri. Kwa vizho musizinge. 4Kila mumwenga wenu ninwi alume ni amanye kudzizulia na wo mwiriwe,4:4 Haha cho Kiyunani pia kinadima kumanisha kuhala muche. kwa ngira ya ueri na ya ishima. 5Si kwa kuhenda th’amaa mbii here at’u masiomumanya Mulungu mahendazho. 6Kwa vizho, k’ahana cha mut’u kumukosera nduguye hedu kumwika ndiya kwa uzindzi. Kwani here furizhomwambira kimbere Bwana andamuadhibu mut’u dza vizho iye. 74:7 4:3; 1 P’et 1:15-16Kwani Mulungu k’afihire fuishi kikolo-kikolo, ela fuishi maisha maeri. 84:8 1 Akor 6:19-20Na kila andiyev̱udhya maadho gaga, k’amuv̱udhya mudamu, ela anamuv̱udhya iye Mulungu amugeraye Roho mweri wa kwakwe.

94:9 Jere 31:33-34; Agal 6:10; Aefe 5:2Ela dzulu za maut’u ga kuhendzana kindugu, k’avimala ni mwandhikire bule. Mana Mulungu wamufundisha kare viryahu muv̱iryazho kuhendzana. 104:10 2 Ath’es 3:4Na kwandza vivi ndo muhendazho kwa o ndugu osini matoao kahi za jimbo ra Mak’edonia. Ela hamwenga na vizho, hunamukokot’era ndugu muenderere kuhendzana zaidhi na zaidhi. 114:11 2:9; Aefe 4:28; 2 Ath’es 3:10, 12Lengo renu narikale ni kuishi maisha mazizimu, mukilola maut’u genu enye na kuhenda kazi na kurya jasho renu, here hurizhomwambiriza ho nyuma. 124:12 1 Akor 5:12-13; Akol 4:5Kwa ngira ii k’amundamuremera mut’u yoyosi kwa mahitaji ga kwenu, na aryahu at’u mario k’amamumanya Mulungu nao mandamuishimu.

Kuuya kwa Bwana Jesu

134:13-17 5:1-2; 1 Akor 15:51-524:13 1 Akor 15:18-19; Aefe 2:12Ndugu zangu, funamala mumanye ujeri dzulu za ao mariofwa, ili musikale na kigondzi dza here ao at’u mario k’amana th’amaa yoyosi marizho. 144:14 Arum 14:9; 1 Akor 15:3-4, 12, 20Kwa kukala siswi funakuluhira kukala Jesu wafwa na akifufuka. Na funakuluhira kukala andihouya iye Jesu, Mulungu andaareha hamwenga naye aryahu at’u osi mariofwa na were manamukuluhira Masihi. 154:15 1 Akor 7:10, 25Maut’u gaga funaganena kukirira kwa gago arigonena Bwana, kukala; andihouya Bwana, siswi furio moyo fundakwenda dzulu bada ya ao at’u mariofwa kuhuthangulia. 164:16 1 Akor 15:23Kwa kukala iye Bwana mwenye andathima kula mulunguni. Na andihokala anathima Mulungu andanena na mumiro mubomu. Mumiro wa malaika mubomu undasikirwa, na gunda ra Mulungu rindarira. At’u osi mariofwa kahi za Masihi mandafufuka na mbere. 174:17 Joh 12:26; Arum 5:17; Afil 3:20Badaye siswi fundiokala fu moyo wakathi uwo, fundakundzumanyika hamwenga na ao mandiokala madzafufuka, fumutsangire Bwana mainguni. Naswi fundakala hamwenga naye kare na kare. 18Kwa vizho geranani moyo na gaga maneno gaga.

5

Ath’esalonike manambirwa makale thayari kwa kudza kwa Jesu

1Ndugu zangu, k’avina haja ni muorere dzulu za wakathi gandihokalira maut’u gaga. 25:2 1:2-3, 10; 2:19; 3:13; 5:23; Math’ 24:36; Afil 4:5; 2 Ath’es 1:7, 10; 2:1-2; Dza here mwivi: Math’ 24:43; 2 P’et 3:10; Ugun 3:3; 16:15Kwani ninwi enye munavimanyat’o zho zha kukala siku ya kudza Bwana Jesu indakala gafula dza viryahu mwivi adzazho usiku. 35:3 Jere 6:14-15; Math’ 24:39Wakathi at’u mandihoamba kukala “Kuhurire kidza kuna usalama.” Wakathi uwo wenye ndo kiryahu kitai kindihoagwerera. Vindakala dza viryahu zha mwanamuche aandzwazho ni utsungu gafula, k’amandathia bule. 4Ela ninwi ndugu zangu k’amukizani bule hatha yo siku ya kudza Bwana imudzirire gafula dza viryahu zha mwivi. 55:5-8 Arum 13:11-12; Aefe 5:8-9Ninwi nyosi mu ana a mulangaza, na mu ana a mutsana, k’afuana a usiku hedu ana a kiza. 6Kwa vizho fusilale bule here at’u angine mahendazho, ela na fukale matso na fudzizulie na mai. 7Mana ao at’u malalao, malala usiku, na ao mareyao mareya usiku-usiku. 85:8 Aefe 6:11-17Ela siswi furio a mutsana, na fudzizulie na mai. Kumukuluhira Mulungu na kuahendza at’u, nakukale here ngao kathini. Irya th’amaa ya kukala siku ya mwisho fundaokolwa yo, ikale here kofia ra chuma fudzirorivala kitswani. 95:9 1:10; 2 Ath’es 2:14Kwani Mulungu k’afihire afuusire matsungu, ela wafiha afuokole kukirira kwa Bwana Jesu Masihi. 105:10 4:14; Arum 14:8-9Iye Masihi wahufwerera, ili siku andihokudza kaheri fuishi hamwenga naye, k’avijalisha andakudzafuthekeza fwafwa kare hedu fuchere moyo. 11Kwa ut’u uwo bai, vizho muhendazho vivi kare bai endererani nazho. Geranani moyo na mwavizane.

Maadho na maut’u ga mwisho-mwisho

125:12 1 Akor 16:15-18; 1 T’imo 5:17Ndugu zangu funamuvoya muaishimu o at’u mahendao kazi kahi zenu, na mario dzulu zenu kahi za Bwana na mamukanyao. 13Ahendzeni zhomu sana, na muagere ishima kwa ut’u wa kazi yao. Ishini na dheri kahi zenu. 145:14 2 Ath’es 3:6, 11, 15Ndugu zangu, ninamukokot’era kukala muakanye at’u akaha, muangize nguvu o madziofwa mioyo, na muavize at’u masio mukotse. Avumirireni at’u osi. 155:15 Arum 12:17; Afil 1:10Lolani, mut’u asimurihize mwandziwe uwi kwa uwi. Ela wakathi wosi henderanani madzo na pia muahendere madzo hatha at’u osi angine. 165:16 Afil 4:4Kalani na raha siku zosi. 175:17 5:25; Luk 18:1; Arum 12:12; Aefe 6:18; Akol 4:2Muvoyeni Mulungu bila kusisa. 185:18 Aefe 5:19-20Lazhani muv̱era wakathi wosi kwa kila kit’u, kwa kukala vizho ndo Mulungu ahendzazho ninwi murio kahi za Masihi Jesu muhende. 195:19 Aefe 4:30Musimukonye-konye Roho Mweri. 20Musiv̱udhye maneno ga unabii. 215:21 1 Akor 14:29; Aefe 5:10; 1 Joh 4:1Gajezeni maut’u gosini gonya mugwire gago garigo ni madzo thu-thu-thu. 22Dziikeni kure na uthiriri wa kila samupuli.

235:23 5:1-2; 2 Akor 13:11Bai Mulungu afugeraye dheri naamuutsuse kahi za kila ngira. Naaike roho zenu, na miri yenu, na akili zenu kure na kila namuna ya kaila muhaka yo siku andiyouya Jesu Masihi. 245:24 1 Akor 1:8-9; Afil 1:6; 2 Ath’es 3:3Ye Mulungu ariyemwiha ni mwaminifu na andavihenda zhosi vizho. 255:25 1:2-3; Arum 15:30Fuvoyereni ndugu zangu. 265:26 Arum 16:16Alamuseni ndugu osini kwa kuadonera kahi za ueri. 275:27 Akol 4:16Ninamuamuru kahi za dzina ra Bwana muishome baruwa ii kwa ndugu osini kuko. 28Nema ya Bwana wehu Jesu Masihi naikale hamwenga nanwi.