ꞌZaan

Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌZAAN -zaꞌa ꞌmʋ

Wludie poꞌa nyɔ ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛꞌɛ -naagɩ ꞌli.

-Ka Matiee-e, Maakɩ -ke Luukɩ-ɩ zaꞌa Zeziiꞌa tinɩɛ -ke ꞌɔ -tɔtɔlɩꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ, ꞌka-a ꞌZaan-a nʋꞌo -lrɛɛ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, dɩ -lrɩɩ-ɩ seꞌa ꞌle ʋ-beeꞌa ꞌmʋzadɩ ꞌmʋ -nɩ a, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ triꞌe ꞌZeziiꞌa -tɔtɔlɩ -jiɛ ꞌꞌkpiti, -ɛkedɩmaa, ɔ ꞌbɔ-ɔ ti, -ka Zezii ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, nyʋ ꞌke ꞌna yibo, ꞌle, ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩꞌa nyʋ, ʋn ꞌke ɛ ꞌye.

*Zezii ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ wlu

¹-Bɛnyɩ, -da -Lagɔ ꞌka lɩ ꞌwee ti-ya a, ꞌɔ ꞌꞌyu *Zezii *Kliisɩ ꞌma-a ꞌɔ wlu, ɔ -nɩꞌe-e ti see. Ɔbɔ ꞌmnɔ -ke -Lagɔ-ɔ na-oꞌo ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌꞌsisriꞌe ꞌꞌyi, ꞌle, -ka -Lagɔ -nɩꞌa, ɔ -nɩꞌe -kaa. ²A -gblee, ʋn -nɩ ꞌsɔn, ʋn-ʋ na-oꞌo ꞌle ʋn ꞌꞌsisriꞌe ꞌꞌyi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ³Lɛꞌꞌo lɛ -Lagɔ ꞌka ti-ya, -ɛ -see ꞌɔ ꞌmʋ -zi -nɩ, ɛ se -nɩ. ꞌLe ɔ ꞌmʋ ɔ -nʋ -nɩꞌe lɩ ꞌwee lɛ. ⁴ꞌƖnnɔ ꞌbhleꞌe tinɩɛzɛgɛ ꞌle ɔ-ɔ yaꞌa zɔ ꞌle nyunyuꞌa -pɔlʋ ꞌzɔ. ⁵ꞌƆ kpli kɔɔꞌɔ-ɔ zɔ. ꞌꞌNyinynidɩꞌa nʋmʋꞌa nɛ kɔɔꞌɔ-ɔ -kuyre. -Ka zɔ-ɔ vlanꞌa ꞌle -kuyre ꞌmʋ, ꞌka-a ꞌɔ dɩ -nɩꞌo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋmʋꞌa -dadudu-u kɔɔꞌɔ -kuyre ꞌmnɛ, ʋn -see ɔ tiꞌbɔ.

⁶Zɔ -lue ꞌzɔ, -Lagɔ ꞌlbho-o ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ nyɔ -lue. ꞌƆ ꞌnynɩ ꞌmo-o *ꞌZaan Batiisɩ. ⁷Ɔ yi-oꞌo, ꞌle, nyɔ-ɔ yaꞌa zɔ ꞌle nyunyuꞌa -pɔlʋ ꞌzɔ, ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za. Ɔ yi-oꞌo ꞌle ꞌɔ wluꞌa ꞌsana ꞌmʋ nyʋ ꞌwee ꞌke nyɔ ꞌmnɔ ꞌꞌgwlide. ⁸A ꞌye li-ɔ, ɔ-bɔ ꞌZaanꞌa ꞌꞌbhuo -se nyɔ ꞌmnɔ -ko. Ɔ yi-oꞌo ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za. ⁹Zezii, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o nyɔ-ɔ yiꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ yaꞌa zɔ ꞌle nyunyuꞌa -pɔlʋ ꞌzɔ -ziaka.

¹⁰A -gblee, ɔ -nɩꞌe-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ see. ꞌLe ɔ ꞌmʋ -Lagɔ -zi -nɩꞌo, ɔ ꞌye lɩ ꞌwee ti-ya, ꞌle nyunyuꞌa -dadudu -see ɔ ꞌꞌyiyibo ꞌle ʋn ꞌke ɔ -kʋtɩ ꞌsɔn -kpʋn -nɩ. ¹¹Ɔ ꞌyi-e ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌbhlibhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌle ꞌbhoꞌa nyʋꞌa -dadudu -see ɔ kpʋn -gli -lrɛɛke. ¹²Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, nyunyuꞌa tɔlʋ ꞌwɔɔn nɔ-oꞌo, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌgwlide, ꞌle ɔ ꞌye ʋ wɔn ꞌꞌkpiticɛ ʋn ꞌke -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyreetɩ ꞌꞌdu. ¹³A ꞌye li-ɔ, ʋn ꞌwlʋ-oꞌo -lreeka ꞌle -Lagɔ ꞌye ʋ tinɩɛlre ꞌꞌnyɩ. -Ka ꞌnynaakpʋ -ke nyukpasu-u ꞌwlʋꞌa nyɔ ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌwa ꞌꞌyu a, ɛ -se ꞌka-a ʋn ꞌꞌdu -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyreetɩ ꞌnɩ -ko. -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbhuo-o ꞌbɔꞌɔ ti ɛ ꞌke -kaa ꞌmʋ-nɩ.

¹⁴Zezii ꞌma-a -Lagɔꞌɔ wlu a, nyunyɔ ꞌmʋ ɔ -zi -nɩꞌo ꞌle ɔ -ke -Lagɔꞌɔ ꞌlimʋꞌa wɔnnmɔɛ -ke ꞌɔ -ziadɩ ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi. Ɔ yiꞌa a, ɔ -gwleꞌe-e ꞌnɔɔ -aꞌba ꞌꞌklumʋ -daan ꞌle ɔ ꞌye le mu. -Ka ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, -a ꞌye-e ꞌna li. Ɛ-bɛ ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛ ꞌmnɛ, ɔ-bɔ ꞌma-a -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyuꞌa ꞌdɛ -lue, ꞌɩnnɔ ɔ ꞌꞌnyɩ ɛꞌo. ¹⁵ꞌZaan ꞌpo-o weze ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za, ɔ na: ꞌƆ ꞌꞌkpidɩ ꞌɩn -zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye na: Nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌle ꞌan lemʋ. -Da ꞌɩn -seeꞌa ꞌwlʋ ke, ɔ -nɩꞌe-e ti see ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi tenyɩ ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ -zi. ¹⁶-Ka ꞌɔ ꞌlimʋ -nmɔꞌɔ wɔn tenyɩ, -aꞌba ꞌꞌbhi ꞌye -ɛ li. ꞌƐ dɩ ꞌɔ nyʋꞌa ꞌꞌnitiwʋnnasʋ popoꞌo ꞌbɩ ꞌmʋ. ¹⁷-Bɛnyɩ a, -Lagɔ -zi -nɩꞌe-e ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Moyiizɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye -amʋ *ꞌɔ gba ꞌꞌwe -tɔ. -Yɩ ꞌma-a ꞌɔ ꞌlimʋꞌa wɔnnmɔɛ -ke ꞌɔ -ziadɩ, ɩ ꞌka -amʋ -yɛ ɛ, ꞌle Zezii Kliisɩ ꞌmʋ ɩ -zi -nɩꞌo. ¹⁸-Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, nyɔ -see -bhla -Lagɔ liꞌye ke. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɔ ꞌꞌyuꞌa ꞌdɛ -lue-e ꞌma-a ꞌɔ ꞌꞌbhuo -lrɛɛ ɛ, -ɔ -ke ɔ ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ a, ꞌɩnnɔ -tɔ ꞌnɩ -amʋ.

*ꞌZaan Batiisɩꞌa ꞌmʋzadɩ

^19-20*ꞌZaan-a *batizee-e nyʋ ꞌle ꞌꞌnigblʋ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zudɛɛn kɔ. Zɔ -lue ꞌzɔ, Zelizalɛɛmʋꞌa *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌlbho-o *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋ -ke *Leviiꞌa -gluuwɔnyiꞌa nyʋtɔlʋ ꞌle ɔ gbo ꞌle ʋn ꞌye mu, ʋn ꞌye ɔ tidede: Yɔɔ -ɩn ꞌꞌduꞌa? Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ -zaꞌa-a ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ gbaa ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ɔ na: ꞌƖnmɔ -yɔɔ, ꞌmna -se *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ -ko! ²¹ꞌLe ʋn na: ꞌLe yɔɔ -ɩn ꞌꞌduꞌa? -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Elii -nɩꞌa ti -bɛnyɩ, ꞌɩnnɔ -ɩn ꞌꞌduꞌa? ꞌLe ɔ na: -Gba! ꞌɩn -se ɔ -ko. ꞌLe ʋn na: -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi -ke dɩ *Moyiizɩ -zaꞌa ꞌmʋ see, -ɔ ꞌyeꞌa -yi mʋ, ꞌɩnnɔ -ɩn ꞌꞌduꞌa? ꞌLe ɔ na: -Gba! ²²ꞌLe ʋn ꞌye ɔ ꞌtɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌLe nyɔ yɔɔ -ɩn ꞌꞌduꞌo ꞌtɔꞌɔ? Nyʋ-ʋ lbhoꞌa -amʋ, -a ꞌke ʋ -pɔlʋ ꞌꞌkpi zɩza moꞌo. ꞌƐ dɩ, -za -aꞌa ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ. ²³ꞌLe ɔ na: Nyɔ -lue -ke dɩ -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi *Ezayii ꞌcnɩꞌa ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see -ɔ -nɩꞌa ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi, -ɔ poꞌa weze, -ɔ nʋꞌa:

A -za ꞌle aꞌba -pɔlʋ ꞌzɔ nyanɩ. Aꞌba -Kɔyi -nɩꞌe-e yinamʋ,

ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnmɔ moꞌo! ²⁴A -gblee, nyʋ-ʋ muꞌa ꞌZaan gbo, nyʋꞌa ꞌplan ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Faliziɛɛn, ꞌwa nyʋtɔlʋ -nɩꞌe-e ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ. ²⁵ꞌƖnnʋ dede ꞌnɔ -kaa ti: *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ-e, -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi *Elii -ke ꞌɔ -lue -lrɔɔ-ɔ ꞌka yi, -bho -ɩn -se ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌle, leedɩ -a batizeeꞌe ꞌtɔ nyʋꞌa? ^26-27ꞌLe ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌꞌNi ꞌmna-a batizee nɩꞌe amʋ. Nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌle ꞌan lemʋ, ɔ-ɔ yi-oꞌo. Ɔ -nɩꞌe-e -laa aꞌba ꞌꞌklumʋ, ꞌle, lɛ ɔ ꞌꞌduꞌa a, a ꞌse ɛ yibo. ꞌƖn se ꞌbhɛɛ ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgeyikpaankpɩanꞌa ꞌꞌbhuo ꞌꞌdu.

²⁸(A ꞌye li-ɔ, Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Bɛtanii, ꞌle Zudɛɛnꞌɛ ꞌyrʋꞌa ꞌwlʋnamʋꞌa ꞌfɔtɔ gbo, ꞌle-e ɩ-bɩ dɩ -nɩɩ -zi -nɩꞌo.)

-Lagɔ -zaꞌa ꞌbho-o *Zezii ɔ ꞌke ꞌmɛ nyunyuꞌa dɩ.

(Matiee 3:1-12; Maakɩ 1:1-8; Luukɩ 3:1-18)

²⁹Zɔ zɩꞌa a, *ꞌZaan nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌye-e *Zezii li, ɔ-ɔ ꞌyi -ɔ ꞌꞌyi, ꞌle ɔ na: A ꞌye li-ɔ, nyɔ -lue -Lagɔ -zaꞌa ꞌbho, -ɔ kɔɔꞌɔ ꞌbhlabhlɛgbuda ʋn-ʋ ꞌyeꞌa ꞌsraga ꞌmʋ -za mʋ, -ɔ -ke dɩ ɔ-bɔ -Lagɔ ꞌka nyunyuꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ³⁰ꞌƆ ꞌꞌkpidɩ ꞌɩn -zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye na: Nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌle ꞌan lemʋ. -Da ꞌɩn -seeꞌa ꞌwlʋ ke, ɔ -nɩꞌe-e ti see ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi tenyɩ ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ -zi. ³¹A -gblee, nyɔ -yɔ ɔ ꞌka ꞌꞌdu, ꞌɩn se ɔ yibo. Ɛ -nɩꞌa kaa ꞌmʋ a, *Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌke ꞌwa -pɔlʋ ꞌzɔ nyanɩ -za ꞌle ʋn ꞌke ɔ yiboꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ *batizeeꞌe nyʋ. ³²ꞌLe, dɩ -lrɩɩ -ke -da ꞌZaan ꞌyeꞌa a, ɔ ꞌye ɩ ꞌmʋ-za gbaa! ꞌle ɔ na: ꞌƖn ꞌye-e *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu li, ɔ ꞌye yaku ꞌli ꞌwlʋ. -Ka ꞌgbɔlɩɛ -nɩꞌa -laa, ꞌka-a ɔ -nɩꞌo ꞌle ɔ ꞌye yi, ɔ ꞌye ꞌle ɔ ꞌmʋ -de. ³³ꞌAn ꞌꞌbhuoꞌa -naagɩ ꞌmʋ, nyɔ -yɔ ɔ ꞌꞌduꞌa, ꞌɩn se ɔ yibo. -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌɩn ꞌke nyʋ batizee, ꞌɩnnɔ nʋꞌo na see: -A ꞌye-e -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu liꞌye -mʋ, ɔ ꞌke nyɔ -lue ꞌꞌkpiꞌdree ꞌle ɔ ꞌke ꞌle ɔ ꞌmʋ -de. Ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, -a fuo ꞌka wɔn, ꞌɩnnɔ moꞌo, ꞌɩnnɔ ꞌye nyʋ -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ -po mʋ ꞌle ɔ ꞌke ʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi. ³⁴A ꞌye li-ɔ, ꞌɩnmɔ ꞌZaan ꞌye -ɛ -kaa liꞌa dɩ a, ꞌɛ kamʋ ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ gbaa -ka ɔ ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu.

*Zezii ꞌla-a *ꞌɔ -antanyɩnamʋ

³⁵Zɔ -lrɛɛ zɩꞌa a, *ꞌZaan -nɩꞌe-e -bhla Bɛtanii. Ɔ -ke ꞌɔ nyʋ ꞌsɔn -naꞌo. ³⁶Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌye-e *Zezii li, ɔ-ɔ zi-oꞌo, ꞌle ɔ na: A ꞌye li-ɔ, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi, -ɔ kɔɔꞌɔ ꞌbhlabhlɛgbuda ʋn-ʋ ꞌyeꞌa ꞌsraga ꞌmʋ -za mʋ, -ɔ ꞌka ꞌmɛ nyunyuꞌa dɩ, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ³⁷ꞌZaanꞌa -namʋ ꞌsɔn ꞌmnʋ ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌkpa-a Zezii kli, ʋn -ke ɔ ꞌke -na. ³⁸Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌbhitiꞌe-e ꞌꞌyiti, ɔ ꞌye ʋ liꞌye ꞌle ɔ ꞌye ʋ -kaa tidede: Leelɛ -nɩꞌe ꞌbhoꞌa? ꞌLe ʋn na: Wlabii, doo -aꞌa ꞌꞌbhlegbo -nɩꞌa? (ꞌLe ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌmʋ, Wlabiiꞌa ꞌzɔ ꞌmo-o: ꞌan -Tɔyi.) ³⁹ꞌLe ɔ na: A yi, -da ꞌɩn -deꞌa ti, a ꞌke ꞌbho yibo. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn -ke ɔ ꞌkpa-a -jeyi. ꞌꞌJiazɔyrʋklagba ꞌmʋ ʋn muꞌo. Ʋn nyniꞌa a, ꞌbho-o ʋn -ke ɔ -deꞌe ti -daan ꞌle ʋn ꞌye le mu.

⁴⁰Nyʋ ꞌsɔn-ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌZaanꞌa wlu ꞌbɔ, -ʋ muꞌa Zezii kli, ʋn -ke ɔ ꞌke -na a, ꞌwa -lueꞌa ꞌnynɩ ꞌmo-o Andree. Nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ, ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu moꞌo. ⁴¹Ʋn -sɔꞌɔ Zezii gbo, Andree nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌmu-o ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu Simɔɔ gbo -antanyɩ ꞌle ɔ ꞌye ɔ ꞌtmʋʋ, ꞌle ɔ na: -A ꞌye-e -aꞌba Mesii (ꞌle Glɛkɩwlu ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌlɔ -ɔ *Kliisɩ; ꞌɩnnɔ ꞌmo-o: *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ). ⁴²A -gblee, ꞌle ɔ ꞌye Simɔɔ ꞌmʋꞌꞌluo, ɔ ꞌye ɔ Zezii gbo kpa. Ʋn nyniꞌa ꞌle a, Zezii ꞌye ɔ ya-gbʋ ꞌle ɔ na: -Aꞌa ꞌnynɩ ꞌmo-o ꞌZaanꞌa ꞌꞌyu Simɔɔ. -Ɛ ꞌwlʋꞌa -laa -zɩan a, nyʋ ꞌla -ɩnmʋ Sefaasɩ! (ꞌLe Glɛkɩwlu ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌlɔ -ɔ *ꞌPiɛlɩ. ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o sʋkpʋ.)

*Zezii ꞌla-a Filiipʋ -ke Natanayɛɛlɩ, ʋn -ke ɔ ꞌke -na

⁴³Zɔ -lrɛɛ zɩꞌa a, *Zezii ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi mu, ꞌle ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye -jeyi ꞌkpa, ɔ ꞌye nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Filiipʋ gbo mu ꞌle ɔ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Yi ꞌɩnmʋ ꞌbɩ, ꞌɩn -ke -ɩn ꞌke -na! ⁴⁴(A ꞌye li-ɔ, Filiipʋ ꞌnʋ-o Bɛsayidaakɔyi. ꞌBho ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌbho-o Andree -ke *ꞌPiɛlɩ ꞌwlʋ -nɩꞌo -lrɛɛ.)

⁴⁵A -gblee, Filiipʋ ꞌmnɔ nʋꞌa -kaa -lrɛɛ ɛ, ɔ ꞌkpa-a ꞌle nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Natanayɛɛlɩ gbo -vuka ꞌle ɔ na: Natanayɛɛlɩ, nyɔ -ke dɩ *Moyiizɩ -ke -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrʋʋ ꞌcnɩꞌa ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli, ꞌɩn ꞌye -ɔꞌo. Nazalɛɛtɩkɔyi *ꞌZɩzɛɛfʋꞌa ꞌꞌyu *Zezii moꞌo! ⁴⁶ꞌLe Natanayɛɛlɩ na: -Gwlɔ ꞌma-a Nazalɛɛtɩ, lɛzɛgɛ-ɛ ꞌye ꞌle -mnɔɔ ꞌmʋ-sɔ mʋ ꞌnɩ? ꞌLe ɔ na: Yi -a ꞌke mu -ɩn ꞌke ɔ ꞌye. ⁴⁷ꞌLe ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye -jeyi ꞌkpa. Zezii nʋꞌa -kaa, Natanayɛɛlɩ -nɩ ɔ ꞌꞌyimunamʋ, ɔ ꞌye -ɔ li, ꞌle ɔ ꞌye -kaa ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za: Nyɔ ʋn ꞌka *Izrayɛɛlɩkɔyi ꞌla, ꞌɩnnɔ ꞌka-a, ɔ ꞌsrɛɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyi! ⁴⁸ꞌLe Natanayɛɛlɩ na: Leelɛ -ɩn yibo -nɩꞌe ꞌɩnmʋꞌa? ꞌLe ɔ na: -Da Filiipʋ -seeꞌa -bhla -ɩnmʋ ꞌla ke, -ka -ɩn -nɩꞌa ꞌle figieetu ꞌzɔ, ꞌɩn yibo nɩ-oꞌo. ⁴⁹ꞌLe Natanayɛɛlɩ ꞌye ɔ ꞌtɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Ɩɩn! ꞌAn -Tɔyi, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu -ɩn ꞌꞌduꞌa! Izrayɛɛlɩkɔmʋꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagba ʋn -nɩꞌa wɔnfuonamʋ, -ɩnmɔ maꞌa! ⁵⁰ꞌLe ɔ na: ꞌƖn nʋꞌa na -ka -ɩn -nɩꞌa ꞌle figieetu ꞌzɔ, ꞌɩn yibo nɩ-oꞌo, ꞌɛ ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ, -a deꞌe ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwliꞌa? -De ꞌbho ti, lɩklɩgbɩ -yɩ -ziꞌa -yɩɩ -nɩɩ ꞌmʋ, -a ꞌye-e ꞌya da ꞌye -mʋ! ⁵¹ꞌLe ɔ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ -lrɛɛ: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, yaku-u ꞌye-e wɔn kati -mʋ. -Ka ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu ꞌꞌduꞌa -Lagɔ -ke nyunyuꞌa ꞌnynɩmʋnɩyi, -a ꞌye -ɩ yibo -mʋ. ꞌƐ lɛtu kɔɔꞌɔ-ɔ -aꞌba ꞌꞌna *Zakɔɔpʋꞌa ꞌꞌyritiyeɛɛ. ꞌLe ɛ ꞌmʋ -Lagɔ gboꞌa -dalbhomʋ-ʋ zizi-e ꞌmʋti ꞌle ꞌbhlʋkpa -ke yakuꞌa ꞌnynɩmʋ. -Ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌe nyunyu -ke -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩmʋ.

ꞌNynɔkpagɔ ʋn ꞌꞌduꞌa ꞌle Kanaagwlɔ ꞌmʋ

¹Natanayɛɛlɩ -sɔꞌɔ *Zezii gbo, ɛ ꞌnʋ-o ꞌwɩ ꞌsɔn ꞌle Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kanaa nyʋ ꞌye ꞌnynɔkpagɔ -lue ꞌꞌdu. Zeziiꞌa ꞌlotʋ *Malii ꞌye-e ꞌɛ -da. ²A -gblee, ɛ-bɛ gɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ʋn ꞌla-a Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ. ³A ꞌye li-ɔ, ɛ -sieꞌe-e ꞌbho -toope ꞌle ꞌwa duvɛɛn ꞌke -gwɛ, ꞌle ꞌɔ ꞌlotʋ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Zezii, duvɛɛn -gwɛꞌo, -kpa nʋ! ⁴ꞌLe ɔ na: Maii, ꞌɩn-ɩ ꞌwɔn-ɔ amʋ ꞌmʋti. Lɛ a ꞌka yibo a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, lbhʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ ꞌɩn ꞌka nʋ, ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌke ɛ ꞌɩnmʋ -tɔ. A ꞌye li-ɔ, ɛ-bɛ lbhʋ ꞌmnɛ, ꞌɛ wɔndunɔɔ -see -bhla nyni ke. ⁵-Ka ɔ ꞌkʋ ʋ -kpa, ʋn ꞌde-e -kaa ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ʋn na lbhʋnʋmʋ -bodɩ: Lɛꞌꞌo lɛ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ꞌnynɩ ꞌꞌsi mʋ, a nʋ ɛ!

⁶A -gblee, ꞌle *ꞌZuifʋꞌa gba ꞌli, -bho nyɔ ꞌke *liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ɔ-ɔ ꞌꞌpli-e ꞌle ꞌwa -yakpiklɩgbɩ ꞌli ꞌꞌni ꞌle ɔ-ɔ lre nɛꞌo. Ɩ-bɩ -yakpi ꞌmnɩ, ꞌya -mɛɛlo -nɩꞌe ꞌbho; ꞌya -lue ꞌbhɛɛꞌo, ɛ ꞌke ꞌꞌniꞌa bhiꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ꞌmʋꞌꞌluo. ⁷ꞌLe Zezii na lbhʋnʋmʋ -bodɩ: Ɩ-bɩ -yakpi -nɩɩ, a ꞌꞌyi nɩ ꞌꞌni! ꞌLe ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌni ꞌli po, ɩ ꞌye ꞌꞌyi -mnɩnɩɩ! ⁸ꞌLe ɔ na: ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, a ꞌꞌpli ꞌle ꞌꞌnitoope, a ꞌke ɛ ꞌle aꞌba -klagba gbo kpa! Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ʋn ꞌye ɛ ꞌꞌpli, ʋn -ke ɛ ꞌye mu, ʋn ꞌye ɛ ɔ -jeyi ꞌꞌnyɩ. ⁹A -gblee, ꞌꞌni nʋꞌa -kaa, ɛ -zɛꞌɛ-ɛ duvɛɛn ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye ɛ wɔnꞌye. -Da ʋn -zaꞌa nmɔ ꞌmnɛ, ɔ se ꞌbho yibo. (Ʋ-bʋ lbhʋnʋmʋ ꞌꞌpliꞌa ꞌꞌni, ꞌɩnnʋ yiboꞌo ꞌbho.) Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌla-a ꞌnynɔkpayi, ¹⁰ꞌle ɔ na: Nmɔ-ɔ -nmɔꞌɔ wɔn, ꞌɩnnɛ nyɔ-ɔ ꞌꞌnyɩꞌe nyʋ ꞌwee -antanyɩ. ꞌLe, -da ʋn -seeꞌa lɛ wɔn yibo yi a, nyɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ -ɛ seꞌa wɔn-nmɔ tenyɩ. ꞌLe -mnɔɔɔ ꞌye wɔnnmɔnɛ tide ꞌle ɛ-ɛ bhlaꞌa ꞌtraamʋ ꞌꞌkpiꞌa!

¹¹A ꞌye li-ɔ, Zeziiꞌa *wɔnkulɩ ꞌwee ɔ nʋꞌa a, ꞌya -antanyɩnɛ ꞌka-a! Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ Kanaa, ꞌbho-o ɔ -nʋ -nɩ nɛꞌo. -Ka ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, ꞌka-a ɔ -tɔ ꞌnɛ nyʋ ꞌꞌyi. ꞌƆ -namʋ ꞌyeꞌa ꞌna li a, ʋn ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli -ka -zɛgɛka.

*Zezii ꞌpa-a *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo

(Matiee 21:12-13; Maakɩ 11:15-17; Luukɩ 19:45-46)

¹²Dɩ ꞌmnɩ ziꞌa -kaa a, ɔ -ke ꞌɔ ꞌlotʋ-e, ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -ke *ꞌɔ -namʋ -sɔꞌɔ-ɔ Kanaa ꞌmʋ, ꞌle, -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kapɛnayiimʋ, ʋn ꞌye ɛ ꞌmʋ ꞌwɩ gbɩ nʋnamʋ mu.

¹³A -gblee, *ꞌZuifʋꞌa zʋn ꞌliꞌa gɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *ꞌPaakɩ, ꞌɛ -nɔɔ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gboꞌa dɩ, *Zezii -sɔꞌɔ Kapɛnayiimʋ ꞌle ɔ ꞌye Zelizalɛɛmʋ mu. ¹⁴*-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo -nɩꞌa gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle mu. Ɔ -ka ꞌle-e nyni, nyʋ-ʋ po ꞌnɩ-e ꞌle ꞌwa -bhlii-e, ꞌwa wli -ke ꞌwa -kpakpɩ ꞌpɛlʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke -Lagɔꞌɔ *ꞌsraga -za a, ʋn ꞌke ɩ de. Nyʋ-ʋ ziziꞌa ꞌWlomɛɛꞌɛ mɔni *ꞌZuifʋꞌa nɛ ꞌꞌyi, -ʋ -deꞌa ꞌwa -klugbɩꞌa ꞌꞌtroli ti, ɔ -yɛ ꞌnʋ ꞌle-ɛ -lrɛɛ. ¹⁵Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌluoꞌo-o sɩsɩɛn ꞌmʋ, ɔ ꞌye ʋ -ke ꞌwa ꞌpɛlʋpolɩ ꞌꞌwe tinu, ꞌle ʋn -ke ɩ ꞌye ꞌꞌbhlegbo ꞌmnɛ ꞌwlʋ. Nyʋ-ʋ ziziaꞌa mɔni ꞌꞌyi, ɔ ꞌye ꞌwa -klugbɩ ꞌcɛti ꞌle ꞌwa mɔni ꞌye tiꞌwla. ¹⁶-Kpakpɩpɛlʋpomʋ -seeꞌa -bhla ꞌda ke, ꞌle ɔ na ʋ -bodɩ: ꞌƖnnɩɩnɩ -nɩɩ, a -zɩ ɩ -laa! ꞌAn -tɩta -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo moꞌo, ɛ -se aꞌba ꞌpɛlʋꞌa nɛ -ko! ¹⁷A ꞌye li-ɔ, ꞌɔ -namʋ nʋꞌa -kaa, wlu -ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ʋn popo ꞌnɛ-ɛ ꞌgwlʋti. Ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

ꞌAn -Lagɔ, -ka nɛ-ɛ wanꞌa ꞌle tuꞌa -boo ꞌli, ꞌka-a -ɩn -ke -aꞌa -buduꞌa dɩkmɛɛ-ɛ ꞌꞌbhubhluꞌo ꞌle ꞌan ꞌlimʋ ti.

¹⁸Zezii poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ na: Kpli -ɩn nʋꞌa -laa ꞌle, ꞌɛ *wɔnkulɛ yɛɛ -ɩn ꞌke nʋ, -ɛ ꞌke -tɔ na -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌe -ɩnmʋ ꞌɛ wɔnkuɛꞌɛ lɛtuꞌa? ¹⁹ꞌLe ɔ na: -Bho a wa -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa lisaabudu -nɛɛ ɛ, ꞌɩn-ɩ ꞌpo-o ꞌɛ -lreenɛ ꞌwɩ tan ꞌtɩn ti. ²⁰ꞌLe ʋn na: -Ɩɩn! -Budu -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -po -nɩꞌa zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn -zʋɩn -mɛɛlo ti, ꞌɛ -lreenɛ -mnɔɔɔ ꞌbhɛɛꞌɛ -ɩn ꞌke -po ꞌwɩ tan ꞌtɩn tiꞌa! ²¹A -gblee, -budu -ke dɩ Zezii -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌɔ ꞌꞌbhuo ɔ ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩ. ²²A ꞌye li-ɔ, -bho ɔ ꞌmɛ ꞌwla, ꞌwɩ ꞌsɔn, ꞌbho ꞌɛ tanzɔ, -da ɔ-ɔ ꞌyeꞌa glu -sɔ -nɩ mʋ, ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ mʋ -lrɛɛ ɛ, -ka ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌbho-o ꞌɔ -namʋ popo ꞌnɩ ꞌgwlʋti. ꞌɔ wlu ꞌmnɛ -ke -yɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌwɔɔn.

*Zezii yiboꞌo-o nyunyɔꞌɔ -pɔlʋ

²³Ɛ-bɛ *ꞌPaakɩꞌa -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *wɔnkulɩ *Zezii nʋꞌa ꞌbho Zelizalɛɛmʋꞌa dɩ, nyʋꞌa -daduduꞌa ꞌlimʋ na ʋn ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli. ²⁴Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ɔ yiboꞌo-o nyɔꞌꞌo nyɔꞌɔ ꞌgwlʋtipopoɛꞌɛ dɩ, ɔ -see ʋ ꞌꞌgwlide. ²⁵ꞌƆ ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o nyunyuꞌa -pɔlʋꞌa dɩ, ɔ -see tiꞌbɔ, nyɔ ꞌke ɔ ꞌwa kpli -tɔ.

*Zezii -ke ꞌꞌNikodɛmʋ

^1-2Ɩ-bɩ *Zeziiꞌa *wɔnkulɩ ꞌmnɩꞌa dɩ, nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌꞌNikodɛmʋ ꞌyi -ɔ gbo ꞌꞌmatʋ -lue. Ɔbɔ ꞌmnɔ ꞌmo-o *Faliziɛɛn -ke *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩꞌa -lue. Ɔ yiꞌa, ꞌle ɔ na: ꞌAn -Tɔyi, ꞌɩn -ke nyʋ -lrʋʋ yiboꞌo-o -ka -Lagɔ -yaꞌa -ɩnmʋ ꞌnɔɔ -aꞌba ꞌꞌklumʋ -ɩn ꞌke -amʋ ꞌɔ wlu -tɔ, -ɛkedɩmaa, wɔnkulɩ -a nʋꞌa a, -bho -Lagɔ se nyɔ ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌꞌnyɩ, ɔ se ɩ ꞌꞌkpi -tɛ.

³Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle Zezii ꞌye wlu ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌle ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, -bho nyɔ se ꞌwlʋ -lreeka ꞌle ɔ ꞌke tinɩɛlre ꞌye, ɔ se ꞌbhɛɛ, nyʋ -Lagɔ -kɔꞌɔ ɔ, ɔ ꞌke ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ -nɩ. ⁴ꞌLe ꞌꞌNikodɛmʋ na: Nyunyɔzɛgɛ -mnɔɔ-ɔ seꞌa ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌle ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌlimʋ le pa ꞌle, koo ɔ ꞌke ꞌmʋtiꞌwlʋwlʋ -lreekaꞌa?

^5-6ꞌLe ɔ na: nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌnynaakpʋ -ke nyukpasu-u ꞌwlʋꞌa a, ɔ-ɔ ꞌbhle-e nyunyɔpɔlʋ ꞌli. -Yɔ ꞌwlʋ -nɩꞌa *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ, -Lagɔꞌɔ -pɔlʋ ɔ-ɔ ꞌbhleꞌe ꞌli. ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, -bho nyɔ se ꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyiyibo ꞌle ɔ ꞌke -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌke ɔ ꞌɛ dɩ *batizee-ɛ ꞌle ɔ ꞌke ꞌbho ꞌꞌsi ɔ ꞌke -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ ꞌwlʋ -nɩ, ꞌle ɔ ꞌke ɔ tinɩɛlre ꞌꞌnyɩ, ꞌɔ nyɔtu se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke nyʋ -Lagɔ -kɔꞌɔ ꞌꞌklumʋ ꞌbɩ ꞌye. ⁷-Bho ꞌɩn nʋ: Aꞌba ꞌwee, a ꞌwlʋ -lreeka, wɔnꞌɔ ma -ɩnmʋ ti -le! ⁸-A ꞌye-e liꞌa, daꞌꞌo -da -pʋpɔɔ ꞌybhaꞌa, ꞌbho-o ɛ-ɛ klu nɩꞌo. -A ꞌwɔn-ɔ ꞌɛ kluwlu ꞌbɔ, ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌnɔɔ ɛ-ɛ sɔ nɩꞌa ꞌmʋ-e, ꞌle ꞌnɔɔ ɛ-ɛ mu nɩꞌa-e, -ɩn se ꞌle yibo. Nyɔ-ɔ ꞌwlʋ -nɩꞌa Lisaazuzu ꞌmʋ, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a ꞌɔ dɩ -nɩꞌe ꞌmʋ. ⁹ꞌLe ꞌꞌNikodɛmʋ ꞌye ꞌbho le mu ꞌle ɔ na: Kbhoo ɛ ꞌke ꞌmʋtinʋnʋ-ɛꞌɛ? ¹⁰ꞌLe ɔ na: -Ɩnmɔ ꞌma-a -Lagɔwluꞌa -tɔyi, -ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌɛ dɩ, -ɔ -ke ꞌnynɩ -waꞌa ꞌle *Izrayɛɛlɩbhlʋkpa ꞌꞌkpi ti, leedɩ -mnaaaꞌa ꞌwɔn ꞌɩnnɩɩnɩ -nɩɩ ꞌmʋtiꞌa? ¹¹-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, lɩ -a yiboꞌa a, ꞌɩnnɩ -a zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ. Lɩ -a ꞌyeꞌa a, ꞌɩnnɩ -a ꞌtmʋʋꞌo amʋ, ꞌle aꞌba ꞌwɔɔnꞌɔ -aꞌba wlu. ¹²-Bho ꞌɩn po ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa lɩ -Lagɔꞌɔ nɩ ꞌꞌyi, aꞌba ꞌwɩn ɩ ꞌmʋti. Ɩ-bɩ -Lagɔꞌɔ lɩ ꞌmnɩ, -bho ꞌɩn -za ꞌya dɩ ꞌmʋ gbaa, a-a ꞌye ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn mʋ ꞌle a ꞌke ɩ ꞌꞌgwlide ꞌnɩ? ¹³A -gblee, nyɔ -lue ꞌtɩn -see yaku ꞌli mu ke, ꞌle ɔ ꞌke le-e yi. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu -sɔꞌɔ-ɔ ꞌle ꞌmʋ, ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi.

^14-15A ꞌye li-ɔ, nɛtɛsɛn nyʋ bhlaꞌa, ꞌɩnnɛ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ kɔꞌɔ tu ꞌꞌyri -bɛnyɩ ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye ɛ ti-nyna. -Ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a nyʋ ꞌke ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu ꞌbho tu ꞌꞌyri kɔ, ꞌle ʋn ꞌke ɛ ti-nyna, ꞌle, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ɔ ꞌke ɛ ꞌye. -Ka -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -gbʋꞌa nɛtɛsɛn ꞌmnɛ ya ꞌle ʋn ꞌyeꞌa ꞌpʋn, nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli a, -ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ɔ ꞌpʋnꞌo ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi.

¹⁶A -gblee, -Lagɔ -kmaꞌa-a nyunyuꞌa dɩ tenyɩ. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌꞌluoꞌo ꞌɔ ꞌꞌyuꞌa ꞌdɛ -lue ꞌmʋ, ɔ ꞌye ɔ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ lbho, ꞌle, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, ɔ -kaa ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ɔ ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye. ¹⁷Ɛ -se -Lagɔ ꞌke nyunyu dɩ -kpʋnꞌa dɩ ɔ lbho ꞌɔ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -ko. Ɔ lbho -ɔꞌo ꞌle ꞌɔ ꞌsana ꞌmʋ, nyunyu ꞌke ꞌpʋn ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ¹⁸Nyɔ-ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli a, ꞌɔ -zigleꞌa kpʋn ɔ; -yɔ se ꞌɔ ꞌꞌgwlide, ꞌɩnnɔ ꞌɔ -zigle-e kpʋnꞌo, -ɛkedɩmaa, ɔ -see -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyuꞌa ꞌdɛ -lue ꞌꞌgwlide. ¹⁹Leelɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi -zigle-e kpʋn ꞌɔ? -Ɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ɛ-ɛ kpʋn ꞌɔ ɔ, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -laa ꞌmʋ, ꞌle ꞌꞌyi ꞌmʋ: -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu Zezii kɔɔꞌɔ zɔ, ɔ ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ; ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyunyuꞌa ꞌꞌnyinynikpliꞌa dɩ, ꞌꞌnyinynidɩ kɔɔꞌɔ -kuyre, ꞌɩnnɛ ʋn ꞌybhaꞌo. ²⁰A -gblee, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ ꞌma-a ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi, ɔ -see zɔ ꞌybha, ꞌle ꞌɔ ꞌwɔnꞌo ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌyi ꞌda, ꞌle ꞌɔ -bonyunyu -kaa ꞌɔ ꞌꞌnyinynikpli liꞌye. ²¹Nyɔ -yɔ nʋꞌa ꞌꞌyisrɛɛdɩ a, ɔ-ɔ ꞌyi-e ꞌbho zɔ ꞌꞌyi, ꞌle, lɩ ɔ-ɔ nʋꞌa, -ka ɔ-ɔ nʋ ꞌɩ ꞌle -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ, nyʋ-ʋ yibo ꞌnɩ gbaa.

*Zezii -ke *ꞌZaan Batiisɩ.

²²Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ ziꞌa -kaa a, ꞌle *Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi mu. Ɔ -ke ʋn ꞌnʋ-o ꞌle ꞌwɩ -gbɩ ꞌle ʋn-ʋ *batizeeꞌe nyʋ ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ. ²³-Gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Ɛnɔɔ, -ɛ -nɩꞌa -gwlɔ -lue -lrɛɛ-ɛ ꞌma-a Salimʋ, ꞌɛ ꞌꞌtroli, ꞌbho-o *ꞌZaan-a batizee nɩꞌe nyʋ -lrɛɛ. ꞌLeꞌa -badɩ -dieꞌe-e ꞌꞌyi ꞌle nyʋ-ʋ yi ꞌɔ gbo ꞌꞌkɔmʋꞌa dɩ, ɔ-ɔ batizee nʋꞌo. ²⁴(A -gblee, ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, nyʋ -see ɔ -bhla -jie ꞌmʋ po ke.)

²⁵ꞌLe *ꞌZuifʋꞌa gba ꞌli, -ka nyɔ-ɔ lreꞌa ꞌle ɔ ꞌke *liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, ꞌZaanꞌa -namʋ -ke ꞌZuifʋyi -lue depoꞌo zɔ -lue ꞌzɔ. ²⁶Ʋn nʋꞌa -kaa a, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛꞌɛ dɩ, ʋn ꞌye ꞌZaan gbo mu, ꞌle ʋn na: -Aꞌba -Tɔyi, nyɔ -ke -ɩn -nɩꞌa Zudɛɛnꞌɛ ꞌfɔtɔ -lue gbo, -ɔ -ke dɩ -ɩnmɔ ꞌZaan -zaꞌa -laa ꞌmʋ ꞌbho nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi, -a popo ꞌɔ dɩ ꞌgwlʋti ꞌnɩ? -Gblee, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ ꞌɔ -namʋ-ʋ batizeeꞌe nyʋ -lrɛɛ, ꞌle, ꞌtraamʋ ꞌtɔ ɔ, ɔ gbo nyʋꞌa -dadudu-u muꞌo ꞌle ʋn ꞌye -aꞌa nʋ ꞌmʋ-zi. ²⁷ꞌLe ɔ na: Lbhʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa nyɔꞌꞌo nyɔ, ꞌɩnnɛ ɔ ꞌke nʋ. ²⁸Wlu ꞌɩn -zaꞌa ꞌmʋ ꞌbho aꞌba ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌyigbeyi, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ɛ yibo! ꞌƖn na: ꞌƖnmɔ ꞌZaan -se *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ -ko; ꞌɩn ꞌke ꞌɔ -jolʋ poꞌa dɩ -Lagɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌɔ nya. ²⁹A -gblee, lɛ -ke ɛ gʋgɔꞌɔ ꞌꞌyiti, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: ꞌNynɔkpayi ꞌmo-o ꞌnynaakpʋꞌa nyimiɛ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -bho ʋn ꞌke kpʋkpa a, ɔ-bɔ ꞌnynɔkpayi ꞌmnɔꞌɔ bha -lue-e -nɩꞌe ꞌbho ꞌwa ꞌnynɩmʋ. Zɔ -ke ti ʋn ꞌꞌduꞌa ꞌnynɔkpagɔ, ɔ-ɔ ꞌde-e ꞌbho ꞌɔ bhaꞌa ꞌꞌtroli ti. Dɩꞌꞌo dɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ꞌbʋbʋa ꞌmʋ, ꞌle ɔ-ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ. -Bho ɔ -kɩ ɩ ꞌbʋ-ʋꞌwɔn ɔ, ɔ-ɔ ꞌli-e ꞌbʋbʋaklagba. -Ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a Zeziiꞌa dɩ -nɩꞌe ꞌɩnmʋ -bodɩ. -Bho nyʋ -kɔ ɔ gbo mu ꞌle nyʋ -lrʋʋ ꞌke ɩ ꞌɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ-za, ꞌan lbhʋ -gwɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyiꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ liꞌe ꞌbʋbʋaklagba. ³⁰ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌke ꞌle ꞌbhlɩkpɩ ꞌwee ꞌꞌkpi mu, ꞌle ꞌmna-aꞌa nɛ ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌpli-ɛ moꞌo. ꞌKa-a ꞌZaan ꞌlɛꞌo.

*Zezii -Lagɔ lbhoꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ɔ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌye nyʋ ꞌwee -zi

³¹A po -lokui, ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, nyɔ-ɔ -sɔꞌɔ -Lagɔ gbo, ɔ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi ɔ ꞌye nyʋ ꞌwee -zi. Nyɔ -yɔ -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ a, ɔ-ɔ ꞌmo-o ɛ ꞌmʋꞌa nyɔ ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa ꞌɛ dɩ ꞌmʋ. A -gblee, -yɔ -sɔꞌɔ yaku ꞌli, ɔ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi, ɔ ꞌye nyʋ ꞌwee -zi. ³²-Lagɔꞌɔ dɩ ɔ ꞌyeꞌa ꞌle ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle nyʋꞌa -daduduꞌa ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌɔ wlu. ³³-Yɔ ꞌwɔɔn ꞌnɛ ɛ, -ka -Lagɔ ꞌꞌduꞌa -ziadɩꞌa ꞌmʋzayi, ɔ-ɔ ꞌwa-a ꞌɛ wɔn ti. ³⁴Ɔ-bɔ nyɔ -Lagɔ lbhoꞌa ꞌmnɔ ɔ, ɔ ꞌpo -ɔ *ꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ -gblokooꞌa dɩ, ɔ-ɔ zaꞌa ꞌɔ wlu ꞌmʋ. ³⁵-Aꞌba -tɩta -Lagɔ -kmaꞌa-a ꞌɔ ꞌꞌyu ꞌmnɔꞌɔ dɩ, ꞌle ɔ ꞌye ɔ wɔnkuɛ ꞌꞌnyɩ ꞌbho lɩ ꞌwee ꞌꞌkpi. ³⁶ꞌƐ dɩ, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, ɔ-ɔ ꞌyeꞌe tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle. Nyɔ-ɔ -see ꞌɔ -lokuipo ꞌle ɔ ꞌke ɔ ꞌꞌgwlide, ꞌɔ ꞌye ɛ-bɛ tinɩɛzɛgɛ ꞌmnɛ, ꞌle -Lagɔꞌɔ -zigle -nɩ ꞌnɔ ꞌꞌkpi.

*Zezii -ke *Samaliinynaakpʋ -lue

^1-3Ɩ ziꞌa -kaa a, *Faliziɛɛn ꞌwɔn-ɔ ꞌbɔ na, nyʋ *Zezii-i *batizeeꞌa ꞌle ʋn -ke ɔ-ɔ naꞌa a, ʋn -dieꞌe-e ꞌꞌyi ʋn ꞌye *ꞌZaanꞌa nʋ ꞌmʋ-zi. (A -gblee, *Zeziiꞌa -namʋ batizeeꞌe nyʋ ꞌɔ nynɩ ꞌmʋ, ɛ -se ꞌɔ ꞌꞌbhuo -ko.) -Ka ʋ-bʋ Faliziɛɛn ꞌmnʋ yiboꞌa ꞌɔ nʋnʋdɩ, ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ʋn -kɔɔ ɔ dɩ ꞌꞌyikpaꞌa dɩ, ɔ -sɔꞌɔ Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi mu.

⁴-Bho ɔ ꞌke ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi mu, -jolʋ -zi -nɩꞌa *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌɩnnɛ ɔ ꞌke bhlu. ^5-6A -gblee, ꞌle ɔ ꞌye -jolʋ ꞌmnɛ ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌyrʋ -nɩ ꞌꞌduu ꞌmʋ, ꞌle, Samaliiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Sisa, ʋn ꞌye ɛ ꞌmʋ nyni. -Kpaa -lue -aꞌba ꞌꞌna *Zakɔɔpʋ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌyu *ꞌZɩzɛɛfʋ, ꞌɛ ꞌꞌtroli moꞌo. Ɛ-bɛ ꞌbɩ ꞌmnɛ ꞌꞌyi, ꞌꞌnibhie -lue-e -nɩꞌe ꞌbho. Ɔ-bɔ Zakɔɔpʋ ꞌmnɔ, ꞌɔ lɛ moꞌo -bɛnyɩ. -Jolʋ Zezii bhluꞌa, ɛ -sɩa -nɩ nɔ-ɔꞌo. Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌde-e ꞌꞌnibhie ꞌmnɛꞌɛ wɔnkpʋ ꞌꞌkpi ti ꞌle ɔ-ɔ fɔꞌo.

⁷Ɔ -ka ꞌle -jeyi-i gbʋ, Samaliinynaakpʋ -lue ꞌyi-e ꞌꞌni jrinamʋ ꞌle ɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, a ꞌꞌnyɩ ꞌɩnmʋ ꞌꞌni ꞌɩn ꞌke ꞌna! ⁸(A ꞌye li-ɔ, ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌɔ -namʋ ꞌmu-o lililɩ denamʋ ꞌle gwlɔ ꞌmʋ.) ⁹Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ʋn na: -Ɩɩn! -Ɩnmɔ ꞌma-a *ꞌZuifʋyi, leedɩ, ꞌɩnmɔ ꞌma-a Samaliinynaakpʋ, ꞌle -a ꞌybhaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌniꞌa? (A -gblee, -ɛ -ke dɩ ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o ꞌZuifʋ -ke Samaliikɔmʋꞌa ꞌyɩye wɔn.) ¹⁰ꞌLe ɔ na: ꞌJɛ -Lagɔ ꞌybhaꞌa ɔ ꞌke amʋ ꞌꞌlrulinʋ, -bho a yibo nɛ ꞌkɩ, nyɔ -yɔ ꞌybhaaꞌa amʋ ꞌnanani ꞌle a ꞌke ɔ yibo -lrɛɛ ɛ, ɛ-bɛ ꞌꞌni ꞌmnɛ, a-bʋ ꞌke ɔ ꞌkɩ ꞌybhaa ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌꞌnilruzɛgɛ ꞌꞌnyɩ. ¹¹ꞌLe ʋn na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌꞌnibhie -nɛɛ -tɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle -ɩn se ꞌꞌniplilɛ ꞌbhle, doo -ɩn ꞌke ꞌꞌni ꞌmnɛ -zaꞌa? ¹²-A ꞌye-e liꞌa, -aꞌba ꞌꞌna Zakɔɔpʋ -ke dɩ -a ꞌbhleꞌa ꞌꞌnibhie -nɛɛ, ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌna-a ꞌɛ ꞌꞌni. ꞌƆ ꞌꞌyreetɩ -ke ꞌɔ -bhlii ꞌnɛ -ɛꞌo -lrɛɛ. -A popo-o ꞌgwlʋti na -ɩnmɔ ꞌmo-o nyɔklagba, -ɔ ziꞌe Zakɔɔpʋꞌa? ¹³ꞌLe ɔ na: ꞌꞌNi -nɛɛ, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ ꞌnɛ ꞌɛ ɛ, ꞌꞌnitʋ ꞌye ɔ -bhla ꞌlbha mʋ. ¹⁴A -gblee, ꞌꞌni ꞌmna-a ꞌyeꞌa nyɔ ꞌꞌnyɩ mʋ, -bho ɔ ꞌnɛ ɛ, ꞌꞌnitʋ -see ɔ ꞌlbha yi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ꞌLe ꞌꞌyi ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ, ɛ-bɛ ꞌꞌnizɛgɛ ꞌmnɛ, -ka ꞌꞌnilru -seeꞌa -ma yi, ꞌka-a ɛ-ɛ ꞌye -nɩ mʋ ꞌle ɔ ꞌmʋ, ꞌle, ꞌɛ dɩ, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ɔ ꞌke ɛ ꞌye. ¹⁵ꞌLe ʋn na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌꞌnyɩ ꞌɩnmʋ ɛ-bɛ ꞌꞌni ꞌmnɛ, ꞌꞌnitʋ -kaa ꞌɩnmʋ ꞌlbha, ꞌle ꞌɩn -kaa ꞌnɔɔ ꞌꞌni ꞌꞌplinamʋ yi ꞌyrɛlɛɛ! ¹⁶Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ na: A mu aꞌba nyimiɛꞌɛ dɩ, a -ke ɔ ꞌke yi. ¹⁷ꞌLe ʋn na: ꞌƖn se nyimiɛ ꞌbhle. ꞌLe ɔ na: -Ka a nʋꞌa a se nyimiɛ ꞌbhle, -ziadɩ a -zaꞌa ꞌmʋ. ¹⁸A ꞌye li-ɔ, nyimiɛ -muu a kpaꞌo ꞌle nyɔ -yɔ -ke a -naꞌa ꞌtraamʋ, ɔ -se aꞌba nyimiɛ -ko. Kɩn, -ziadɩ a -zaꞌa ꞌɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ!

¹⁹Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle ʋn na: ꞌꞌWii! ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌɩn yiboꞌo ꞌtɔ-ɔ na -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi -ɩn ꞌꞌduꞌo. ²⁰Ɛ-bɛ -gɔgɔ -nɛɛ ꞌꞌkpi, ꞌbho-o -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe-e bʋbɔ nɩꞌe -Lagɔ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a-bʋ ꞌZuifʋ, a-bee -mnʋʋ na, -da nyɔ ꞌka -Lagɔ bʋbɔ -nɩ, ꞌbho-o ꞌmo-o Zelizalɛɛmʋ. Koo -a popoꞌo ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌgwlʋtiꞌa? ²¹ꞌLe ɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, a de ꞌꞌgwli, -nɔɔ -lue -nɩꞌe-e nyninamʋ. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ɛ -se -aꞌba -tɩta -Lagɔꞌɔ bʋbɔɛ ꞌbho ɛ-bɛ -gɔgɔ -nɛɛ ꞌꞌkpi -ke Zelizalɛɛmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌma-a lɛklagba -ko. ²²A-bʋ Samaliikɔmʋ, a-a bʋbɔ-ɔ -Lagɔ ꞌle a se ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ yibo. -A-bʋ ꞌZuifʋ, -a bʋbɔ nɔ-ɔꞌo ꞌle -a yiboꞌo ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ, -ɛkedɩmaa, -abʋ ꞌmʋ ɔ-ɔ zi nɩꞌo, ꞌle ɔ ꞌke nyunyu ꞌpʋʋn. ^23-24A -gblee, -aꞌba -tɩta -Lagɔ ꞌmo-o -zuzu ꞌꞌnyɩꞌa nyʋ tinɩɛzɛgɛ. -Nɔɔ -lue -nɩꞌe-e nyninamʋ ꞌle ɛ ꞌꞌdu-ɛꞌɛ wɔn -nalo, -ka ɔ -nɩꞌa -ziaka, ꞌle, -ka ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ꞌle *ꞌɔ Lisaazuzuꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ nyunyuꞌa -zuzu ꞌke ɔ bʋbɔ ɔ, ꞌbho-o ʋn-ʋ ꞌye -kaa -nʋ -nɩ mʋ -ka -zɛgɛka. A ꞌye li-ɔ, ꞌle ꞌɔ Lisaazuzuꞌa wɔnkuɛꞌɛ ꞌꞌsɛ ꞌmʋ, nyunyuꞌa -zuzu ꞌbhɛɛꞌo, -ka ɔ -nɩꞌa -ziaka, ɩ ꞌke ɔ -kaa bʋbɔ.

²⁵ꞌLe ʋn na: ꞌƖn yiboꞌo-o na *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi, Mesii-i ꞌye-e -yi -mʋ. (Le Glɛkɩwlu ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌlɔ -ɔ *Kliisɩ; ꞌɩnnɔ ꞌmo-o *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ.) -Bho ɔ yi ꞌnɔɔ -aꞌba ꞌꞌklumʋ, ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌya ꞌwee gbɔzɩza -mʋ, ꞌle ɔ ꞌke -amʋ ꞌtmʋʋ. ²⁶ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ -ke a -nɩꞌa -wlunamʋ, nyɔ a ꞌꞌsiꞌa ꞌnynɩ, ꞌɩnmɔ moꞌo.

²⁷Ɔ -ke ʋn -nɩ ɩ ꞌmʋzanamʋ ꞌle *ꞌɔ -namʋ ꞌye lililɩ denamʋ -sɔ, ʋn ꞌye ꞌbho nyni. Ʋn nyniꞌa a, ꞌnynaakpʋ -ke ɔ-ɔ wluꞌa dɩ, wɔn maꞌa ꞌwa ꞌwee ti. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌwa nyɔ -lue ꞌtɩnꞌa ꞌꞌbhuo -see ɔ -kaa tidede: Leelɛ -ke dɩ -ɩn -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌmʋꞌa? ꞌLe ꞌꞌbhalrɛɛke: Leelɛ -ɩn ꞌybhaꞌa ʋn ꞌke nʋꞌa?

²⁸-Ka Zezii ꞌlɛꞌɛ ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ ꞌꞌyiꞌa dɩ, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn sieꞌe ꞌbho ꞌwa -yakpe ꞌle ʋn ꞌye gwlɔ ꞌmʋ le mu. Ʋn nyniꞌa a, ꞌle ʋn na nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -bodɩ: ²⁹Dɩ ꞌwee ꞌɩn nʋꞌa a, nyɔ-ɔ -zɩ ꞌɩ ꞌɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, a yi a ꞌke ɔ ꞌye. Ɔ kɔɔꞌɔ-ɔ *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi lɛ! ³⁰Ʋn poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, -gwlɔkɔmʋ nʋꞌa -kaa, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn ꞌye ꞌle Zezii gbo -vuka kpa.

³¹Ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ -ma ꞌnɩ ꞌmʋ, ꞌle, ꞌɔ -namʋ-ʋ bhade ꞌnɔ li ɔ ꞌke lɛ wɔnꞌye, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: -Aꞌba -Tɔyi, li lɛtoope gbɛ! ³²ꞌLe ɔ na: Lililɛ a seꞌa yibo, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ liꞌo. ³³Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpa-a ꞌbho ʋn-ʋ dede-e -dede -kaa ti: Nyɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ lilia-ae? ³⁴ꞌLe ɔ na: Lililɛ ꞌmna-a ꞌꞌsiꞌa -laa ꞌnynɩ, ꞌɛ ꞌzɔ ꞌmo-o, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ nʋ, ꞌle, lbhʋ ɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn ꞌke ɛ ꞌꞌyigwɛ. ³⁵-A-bʋ ꞌZuifʋ-ʋ ꞌpo-o ꞌꞌnna ꞌle -a nʋꞌo: Lɩꞌa ꞌyɔ nyɔ-ɔ poꞌa a, -bho ꞌcʋɩ nyiɛ nyni-ɔ ꞌle ɩ ꞌke -cɛ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌmna-a ꞌtmʋʋ-o amʋ ꞌle ꞌꞌyi ꞌmʋ, ꞌle ꞌɩn-ɩ nʋꞌo: A -gbʋ -kpɩɩ -nɩɩ ya -ziaka, ɩ zaanꞌo ꞌle ꞌya cɛnamʋ nyniꞌo. ³⁶A -gblee, nyɔ-ɔ cɛꞌɛ lɩꞌa ꞌyɔ ꞌmnɩ, -ɔ po ꞌɩ -zrʋʋ ꞌmʋ, ꞌle -ɔ ꞌꞌdu ꞌɩ ꞌsrawɔn ꞌꞌyi, ɔ ꞌbhle-e ꞌꞌpɛleɛ. ꞌƐ ꞌzɔ ꞌka-a: Nyɔ-ɔ zaꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ, lɛzɛgɛ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ꞌle ꞌbʋbʋa ꞌmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, nyʋ-ʋ deꞌa -Lagɔ ꞌꞌgwli a, ʋn-ʋ ꞌye-e tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle. ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, nyɔ-ɔ poꞌa lɩ ꞌmnɩꞌa ꞌyɔ -ke ꞌya cɛyi-i li nɩꞌe ꞌbʋbʋa -dalue. ³⁷A ꞌye li-ɔ, ꞌꞌnna -nɛɛ, -ziadɩ moꞌo: Nyɔ -lue-e poꞌo lɩ, ꞌle -lue -lrɔɔ-ɔ cɩ ɩꞌo. ³⁸-Kpaa -ke ꞌmʋ a -seeꞌa lbhʋ nʋ, ꞌle ɛ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌꞌduꞌo aꞌba lbholbhoa wɔn ꞌle ꞌɛ cɛnamʋ. Nyʋ -lrʋʋ-ʋ nʋꞌo ꞌɛ lbhʋ ꞌle abʋ-ʋ yi ꞌɛ ꞌmʋtilinamʋ.

³⁹Zezii ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ-ʋ ꞌtmʋʋ-o nyɔꞌꞌo nyɔ: Dɩ ꞌwee ꞌɩn nʋꞌa a, ɔ -zɩ ꞌɩ-ɩ ꞌɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋꞌa nyʋꞌa -dadudu de ꞌɔ ꞌꞌgwli. ⁴⁰ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ nyni ꞌɔ li, ꞌle ʋn ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, -aꞌa mu -dalrɔɔ -le, -a ꞌybha-oꞌo -a -ke -ɩn ꞌke ti-de! ꞌLe ɔ ꞌye ꞌwɔn, ɔ -ke ʋn ꞌye ꞌwɩ ꞌsɔn nʋ. ⁴¹A -gblee, wlu ꞌɔ ꞌꞌbhuo-o zaꞌa ꞌmʋꞌa dɩ, nyʋ-ʋ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, ʋn-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌꞌkpi tenyɩ, ⁴²ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ -bodɩ: ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, dɩ a -zaꞌa -amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɛ -se ꞌya ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ -a de ꞌɔ ꞌꞌgwli ꞌnɩ -ko. A ꞌye li-ɔ, -aꞌba ꞌꞌbhi ꞌpo -ɔ -lokui, ꞌle -a yiboꞌo -ka ɔ ꞌꞌduꞌa *nyunyuꞌa ꞌpʋʋnyi -ziaka.

*Zezii ꞌpʋʋnꞌo-o lbhʋnʋyiklagba -lueꞌa ꞌꞌyu

⁴³*Zezii -ke Sisakɔmʋ nʋꞌa ꞌwɩ ꞌsɔn, ꞌle ɔ -ke *ꞌɔ -namʋ ꞌye ꞌbho lizi, ʋn ꞌye Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi mu. ^44-45A -gblee, Galileekɔmʋꞌa -dadudu ꞌmu-o Zelizalɛɛmʋ *ꞌPaakɩꞌa gɔ ꞌꞌdunamʋ ꞌkɩ. Ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌbho-o ʋn ꞌye -nɩ nɔꞌo, ɔ ꞌye *wɔnkulɩ -ke lɩ -lrɩɩꞌa -dadudu nʋ. -Bho ɔ -de ti, ɔ-ɔ ꞌnʋ-o: -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi, nyʋꞌa ꞌlɔ ɔ lɛ ꞌbho ꞌɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi. Ɩ-bɩ lɩ ɔ nʋꞌa Zelizalɛɛmʋꞌa dɩ, ɔ nyniꞌa ꞌle Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌbhoꞌa nyʋ kpʋn ɔꞌo -gli!

^46-47A ꞌye li-ɔ, Galileeꞌa -gwlɔ Kanaa, -ɛ -ke ꞌmʋ ɔ -zɛ -nɩꞌa ꞌꞌni duvɛɛn ꞌmʋ, ɔ nʋꞌa -kaa a, ɔ ꞌyi-e ꞌbho le. A -gblee, Galileeꞌa -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kapɛnayiimʋ, ꞌbho-o nyɔ -lue -nɩꞌo. ꞌBhlʋkpayowliꞌa lbhʋnʋyiklagba moꞌo ꞌle ꞌꞌlruklagba-a ꞌbhatiꞌe ꞌɔ ꞌꞌyu. Nyʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌtmʋʋ nɔ-oꞌo -ka Zezii -sɔꞌɔ Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌle ɔ-ɔ muꞌa Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi. ꞌƐ dɩ ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye ɔ -jeyi mu ꞌle Kanaa. Ʋn ꞌgbʋʋꞌa ꞌbho ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌle ɔ na Zezii -bodɩ: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌan ꞌꞌyuꞌa ꞌꞌlru-u ꞌbhatiꞌo ꞌle Kapɛnayiimʋ, ꞌle ɔ -nɩꞌe ꞌmɛnamʋ. ꞌƖnmɔ bhade -ɩnmʋ li, -a mu ꞌle, -ɩn ꞌke ɔ ꞌpʋʋn!

⁴⁸ꞌLe ɔ na: A-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa -laa, -bho ꞌɩn se *wɔnkulɩ nʋ, -bho a -see ɩ liꞌye, aꞌba ꞌwɔn a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide! ⁴⁹ꞌLe nyɔ ꞌmnɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌɩnmɔ bhade -ɩnmʋ li, yi -a ꞌke ꞌan ꞌꞌbhli mu. -Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, ꞌan ꞌꞌyu ꞌmɛ-ɛꞌo! ⁵⁰ꞌLe ɔ na: ꞌƖn bha, mu -aꞌa ꞌꞌbhli, -aꞌa ꞌꞌyu ꞌpʋn-oꞌo! Wlu Zezii -zaꞌa ꞌmʋ a, ɔ ꞌde -ɛ ꞌꞌgwli ꞌle ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye le mu.

⁵¹Ɔ -nɩ munamʋ ꞌle ɔ -ke ꞌɔ lbhʋnʋmʋtɔlʋ ꞌye -jeyi ꞌgbʋʋ, ꞌle ʋn na: -Aꞌba -Kɔyi, -aꞌa ꞌꞌyu ꞌpʋn-oꞌo! ⁵²ꞌLe ɔ ꞌye ʋ -kaa tidede: Koo ti -nɩꞌo ꞌle ɔ ꞌye ꞌpʋnꞌa? ꞌLe ʋn na: -Glaapleyrʋ cɛꞌɛ ꞌꞌdu ꞌꞌkpi ꞌtɩn, ꞌbho-o ꞌwɛ ꞌꞌtayi -nɩ ꞌnɔ ꞌꞌyiti. ⁵³A -gblee, -ka ti -nɩꞌa ꞌle Zezii yeꞌa ꞌꞌyuꞌa -tɩta: -Aꞌa ꞌꞌyu ꞌpʋn-oꞌo, nʋ a, ɔ popo ꞌnɛ-ɛ ꞌgwlʋti. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ɔ -ke ꞌɔ -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ꞌwee de ꞌɔ ꞌꞌgwli. ⁵⁴A ꞌye li-ɔ, Zezii -sɔꞌɔ Zidee, ɔ muꞌa Galilee, ꞌɔ wɔnkulɩ ɔ nʋꞌa a, ꞌya ꞌsɔnnɛ ꞌka-a!

*Zezii ꞌpʋʋnꞌo-o -klɔklɔyi -lue ꞌbho *Zuifʋꞌa lifɔzɔ

¹Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ ziꞌa -kaa, ꞌle *ꞌZuifʋ ꞌye ꞌwa gɔklagba -lue ꞌꞌdu ꞌle Zelizalɛɛmʋ. *Zezii nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle mu. ²Ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, -bada -lue-e -nɩꞌe ꞌbho. Gwlɔꞌɔ ꞌgbewɔn -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌBhlabhlɩꞌa ꞌGbewɔn, ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌtroli, ꞌbho-o ɛ -nɩꞌo. -Pepe -muu-u -nɩꞌe ꞌbho ꞌɛ wɔnli. ꞌLe ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌmʋ, -bada ꞌmnɛꞌɛ ꞌnynɩ ꞌmo-o Bɛtɩzataa. ³Ɩ-bɩ -pepe ꞌmnɩ ꞌzɔ, ꞌbho-o ꞌꞌlɔmʋ-e, topomʋ-e, -klɔklɔmʋ -lrʋʋ ꞌpɛꞌɛ ti, [ꞌle ʋn-ʋ fuo ꞌꞌni wɔn, ɛ ꞌke tiꞌtʋtɔ. ⁴A -gblee, -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi-i yi-oꞌo ꞌle -nɔɔ gbɛ ꞌli, ꞌle ɔ-ɔ zukɔꞌɔ ꞌꞌni ꞌmnɛ ti. -Bho ɔ nʋ ɛ -kaa, ꞌꞌgwizinyɔ -yɔ ꞌꞌsiꞌa ꞌle ti -antanyɩ, koo ꞌɔ ꞌwɛ -nɩ, ɔ-ɔ ꞌpʋn-oꞌo.]

⁵A ꞌye li-ɔ, ꞌle ʋ-bʋ ꞌꞌgwizimʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋ, nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌle. ꞌLe zʋɩnꞌa -gwlʋ -lue -zʋɩn -bue, -zʋɩn -mɛɛtan ꞌli, ꞌɔ lɩꞌa ꞌwɔn. ⁶Zezii nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌye-e ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ li, ɔ ꞌpɛ-ɛ ti. Ɔ ꞌye ꞌɔ li a, ɔ yiboꞌo-o -ka ɔ -gwleꞌa ꞌbho ꞌle ɔ ꞌye ɔ tidede ꞌle ɔ na: -Ɩn ꞌbɔ-ɔ ti, -ɩn ꞌke ꞌpʋnꞌa? ⁷ꞌLe ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, -bho ꞌꞌni zukɔ ti, nyɔ -yɔ ꞌka ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɛ kɔ tiꞌꞌsii, ꞌɩn se ɔ ꞌbhle. -Bho ꞌɩn nʋ, ꞌɩn ꞌke ꞌle ꞌkpa, nyɔ -lrɔɔ-ɔ ꞌzi-e ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi. ⁸ꞌLe Zezii na: -Sɔ ꞌmʋ, ꞌꞌluo -aꞌa ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke -na. ⁹A -gblee, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ, ɔ ꞌpʋn-oꞌo ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌmʋꞌꞌluo ꞌle ɔ-ɔ naꞌo.

Ɛ-bɛ lɛ ꞌmnɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ɔ nʋ ꞌɛ dɩ, ¹⁰ꞌwa -klɩgbɩ na nyɔ-ɔ ꞌpʋʋnꞌa -bodɩ: -Gbʋ ꞌnɔɔ! -Aꞌba lifɔzɔ ꞌmo-o -zɩan. Ɛ-bɛ zɔ -nɛɛ ꞌli, nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌbhle, -ɛkedɩmaa, ɛ-ɛ ꞌmo-o lbhʋꞌa nʋnʋa. ¹¹ꞌLe ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Nyɔ-ɔ ꞌpʋʋnꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ nʋꞌo: ꞌꞌLuo -aꞌa ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke -na. ¹²ꞌLe ʋn ꞌye ɔ ꞌtɔ tidede: Nyɔ-ɔ nʋꞌa na: ꞌꞌLuo -aꞌa ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke -na, ꞌɔ ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? ¹³Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Zezii gwɛꞌɛ -kaa ꞌɔ ꞌpʋʋnpʋan ꞌꞌyi a, ɔ ꞌꞌmaa ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyrili ꞌle nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa ꞌꞌklumʋ. ꞌƐ dɩ, nyɔ-ɔ ꞌpʋʋn ꞌnɔ, ɔ se ꞌɔ ꞌnynɩ yibo.

¹⁴-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌle, ʋn -nɩ ꞌsɔn, ʋn ꞌye ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌgbʋʋ, ꞌle Zezii ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Gbʋ ꞌnɔɔ, -ɩn ꞌpʋn-ɔ! -Ɛ ꞌwlʋꞌa -laa -zɩan a, ꞌbhɔ ꞌtɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋnʋdɩ ꞌle ꞌꞌnyinynilɛklagba -kaa -ɩnmʋ ꞌꞌkpi bhla! ¹⁵Ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -ke Zezii sʋsɔꞌɔ-ɔ li, ꞌle ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye ꞌle *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌle -yɛ, ꞌle ɔ na: Nyɔ-ɔ ꞌpʋʋnꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Zezii. ¹⁶Ʋn ꞌwɔnꞌɔ ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti, ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌlrulinʋ, -ɛkedɩmaa, ꞌwa lifɔzɔ ɔ ꞌpʋʋnꞌo ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ. ¹⁷Zezii ꞌyeꞌa -kaa ꞌwa kpli li a, ꞌle ɔ na ʋ -bodɩ: -Ka ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ nʋꞌa ꞌꞌyrilinmɔdɩ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ a, ꞌka-a ꞌɩn ꞌke nʋ -lrɛɛ. ¹⁸A -gblee, ꞌɔ wlu ꞌmnɛꞌɛ dɩ, ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌbɔꞌɔ ti tenyɩ, ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha, ɔ ꞌke ꞌmɛ. -Ɛkedɩmaa, ɛ -se ꞌwa lifɔzɔ ꞌꞌkpiꞌa gbaꞌa ꞌꞌsɛ, ɔ cɛ ꞌmʋ ꞌnɩ -ko. Ɔ na -Lagɔ ꞌmo-o ꞌɔ ꞌꞌyiglɛtɩta; ꞌɛ lɛtu -tɔꞌo -ka ɔ -ke -Lagɔ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌmʋ.

-Lagɔ ꞌꞌnyɩ-e ꞌɔ ꞌꞌyu *Zezii wɔnkuɛ

¹⁹Ʋ-bʋ *ꞌZuifʋ ꞌmnʋ-ʋ ꞌkpa-a *Zezii dɩ ꞌꞌyiꞌa dɩ, ɔ ꞌꞌluoꞌo wlu ꞌmʋ -lrɛɛ ꞌle ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyuꞌa -de ti ꞌꞌsɛ ɛ, ꞌan nʋ lɛ. Lɛ ꞌan -tɩta-a nʋꞌa, ꞌɩn ꞌyeꞌa li a, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ nʋꞌo. Lɛꞌꞌo lɛ ꞌan -tɩta-a nʋꞌa a, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ nʋꞌo -lrɛɛ. ²⁰A -gblee, ɔ -kmaꞌa-a ꞌan dɩ, ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ ꞌɔ nʋnʋdɩ ꞌwee. Lɩ -yɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, -ɩ -ziꞌa -yɩɩ ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌka nʋ a, ɔ-ɔ tɔ ꞌnɩ-ɩ ꞌɩnmʋ -lrɛɛ ꞌle ɩ-ɩ ꞌye amʋ wɔnti-ma mʋ. ²¹-Ka ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ zaꞌa nyʋ glu ꞌle ʋn-ʋ nɩꞌa ti -lrɛɛ, ꞌle, -ka nyʋ-ʋ ꞌmɛꞌɛ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a, nyɔ -yɔ ꞌɩn ꞌybhaꞌa, ꞌɩn-ɩ nʋ ɩ ꞌɔ -bodɩ -lrɛɛ. ²²ꞌBho ꞌɛ lemʋ, ɛ -se ꞌan -tɩta ꞌke nyɔ dɩ -kpʋn ꞌnɩ -ko. ꞌɩnmɔ ꞌɔ ꞌꞌyu ɔ ꞌꞌnyɩꞌe wɔnkuɛ, ꞌle ꞌɩn ꞌke nyʋ dɩ -kpʋn, ²³ꞌle, -ka nyʋ ꞌwee-e ꞌꞌduꞌa ꞌbho ꞌan -tɩta -Lagɔ, ʋn ꞌke -kaa ꞌbho ꞌɩnmʋ ꞌꞌdu. Nyɔ -yɔ -seeꞌa tiꞌbɔ, ɔ ꞌke ꞌbho ꞌɩnmʋ ꞌꞌdu a, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ɔ -see tiꞌbɔ ɔ ꞌke ꞌbho ꞌꞌdu -lrɛɛ.

²⁴-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ -lrɛɛ, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ poꞌa ꞌan wlu -lokui, ꞌle, ꞌan -tɩta-a lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, -ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli a, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ɔ-ɔ ꞌyeꞌo. ꞌLe *-lebhɔɔnɔɔ ꞌli, ꞌan -zigle -see ɔ -kpʋn yi: ꞌɔ nyɔtu -see ꞌtɔ ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Ɔ -nɩꞌe-e ti. ²⁵-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ -lrɛɛ, -nɔɔ -lue-e -nɩꞌe nyninamʋ, ꞌle ɛ ꞌꞌdu-ɛꞌɛ wɔn see, ꞌle, nyʋ-ʋ ꞌmɛꞌɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ʋn ꞌke ꞌɩnmɔ ꞌɔ ꞌꞌyuꞌa wlu ꞌbʋꞌwɔn, ꞌle, -yʋ po ꞌɛ -lokui, ʋn ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌye. ²⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌan -tɩta-a ꞌbhleꞌe tinɩɛ, ꞌle, ꞌɩnmɔ ꞌma-a ꞌɔ ꞌꞌyu a, ɔ ꞌye ɛ ꞌɩnmʋ ꞌꞌnyɩ; ꞌle, -ka ɔ ꞌꞌduꞌa nyʋ -lrʋʋꞌa tinɩɛꞌɛ -gbɔtʋ, ꞌɩn ꞌke -kaa -nɩ -lrɛɛ. ²⁷ꞌBho ꞌɛ lemʋ, ɔ ꞌꞌnyɩ-e ꞌɩnmʋ wɔnkuɛ -lrɛɛ, ꞌɩn ꞌke nyʋ -zigle -tu, -ɛkedɩmaa, ꞌɩnmɔ ꞌmo-o *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌle -ɔ ꞌlɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu. ²⁸Dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -laa amʋ -bodɩ ꞌmʋ a, ꞌya wɔnꞌɔ ma amʋ ti -le! A -gblee, -nɔɔ -lue-e ꞌye-e -nyni -mʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle zoko ꞌli, ʋn ꞌke ꞌɩnmɔ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyuꞌa wlu ꞌbʋꞌwɔn. ²⁹-Bho ʋn ꞌwɛn ɛ -kaa ꞌbɔ ɔ, ꞌle ʋn ꞌke glu -sɔ. Nyʋ -yʋ nʋꞌa ꞌꞌyrilinmɔdɩ, ꞌɩnnʋ ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌye, ꞌle, -yʋ nʋꞌa ꞌꞌnyinynidɩ, ꞌan -zigle ꞌke ʋ kpʋn.

Nyɔ -yɔ *Zezii ꞌꞌduꞌa, nyʋ -ke lɩ-ɩ -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ, ꞌya dɩ ɔ-ɔ ꞌtmʋʋꞌo *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ.

³⁰A -gblee, ꞌɩn se ꞌbhɛɛ -bho ꞌɩn -de ti ꞌꞌsɛ ɛ, ꞌle ꞌɩn ꞌke lɛ nʋ. -Ka ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌlɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi ꞌtɩn, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ tuꞌo nyɔ -zigle. ꞌAn ꞌbɔ ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌgwlʋdɩ ti; -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɔ -nɛ ꞌɩn-ɩ ꞌbɔꞌɔ ti ꞌɩn ꞌke nʋꞌa dɩ, ꞌan -zigle ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi.

³¹-Bho ꞌɩn -za ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ, a -see ɩ lɛ ꞌla yi. ³²Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, -Lagɔ -zaꞌa-a ꞌan ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ, ꞌle, dɩ ɔ -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌɩn yiboꞌo-o na -ziadɩ moꞌo. ³³ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi, a ꞌlbho-o nyʋ ꞌle *ꞌZaan Batiisɩ gbo, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -ziadɩ -bodɩ ꞌmʋ-za ꞌbho ꞌan ꞌꞌkpi. ³⁴A ꞌye li-ɔ, nyɔ -yɔ ꞌɩnmɔ *Zezii ꞌꞌduꞌa a, ꞌɩn -see tiꞌbɔ nyunyɔ ꞌke ɩ ꞌmʋ-za. ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋ ꞌnɩ amʋ-ɛ, a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide ꞌle a ꞌke ꞌpʋn ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ³⁵ꞌZaan -mnɔɔ, -ka -bho nyɔ cɛ ꞌꞌnapɛ ꞌꞌyi, ꞌle ɔ-ɔ ꞌye nɩꞌa ꞌɛ zɔ ꞌꞌyi ti wesaa, ꞌan ꞌꞌkpidɩ ɔ -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌka-a ɩ -nɩꞌo, ꞌle a ꞌye ɩ ꞌwɔɔn, ꞌle ꞌbʋbʋa ꞌye amʋ ꞌlbha, ꞌwɩtoopeꞌa ꞌꞌsɛ ti. ³⁶Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyɔ -yɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa, lɩ-ɩ ꞌye ꞌɩ amʋ -tɔ mʋ, ɩ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi tenyɩ, ɩ ꞌye ꞌZaanꞌa nɩ -zi, -ɛkedɩmaa, ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌꞌnyɩ-e ꞌɩnmʋ wɔnkuɛ ꞌɩn ꞌke ꞌɔ lɩꞌa -dadudu nʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke ɩ ꞌꞌyi-nynia. Nyɔ -yɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa, ꞌle -ka ɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ɩ-bɩ lɩ ꞌmnɩ ꞌɩn -nɩꞌa nʋnamʋ, ꞌɩnnɩ tɔ ꞌnɩ nyʋ -ziaka. ³⁷ꞌBho ꞌɛ lemʋ, ɔ-bɔ ꞌan -tɩta ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌbhuo-o -zaꞌa -ziadɩ ꞌmʋ ꞌbho ꞌan ꞌꞌkpi. A -see ꞌɔ wlu ꞌbʋꞌwɔn kpɛ -lue. A -see ɔ liꞌye kpɛ -lue. ³⁸ꞌLe aꞌba deꞌe ꞌɔ wlu ꞌle aꞌba -pɔlʋ ꞌzɔ ti, -ɛkedɩmaa, ꞌɩnmɔ ɔ lbhoꞌa a, a -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ³⁹A-a popo-o ꞌgwlʋti na, dɩ -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋ ꞌcnɩꞌa ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ꞌle ɩ ꞌmʋ, -ka a ꞌka ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye, ꞌle-e a ꞌke ɩ yibo -nɩ: ꞌɛ dɩ a-a ple ꞌɩ kli. A -gblee, ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ, ꞌɩnnɩ zaꞌa ꞌan ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ. ⁴⁰Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a -see tiꞌbɔ, a ꞌke ꞌɩnmʋ gbo yi, ꞌle, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, a ꞌke ɛ ꞌye.

⁴¹A -gblee, ꞌan ꞌbɔ ti nyunyu ꞌke ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ. ⁴²Lɛ ꞌɩn ꞌyeꞌa amʋ ꞌmʋ li a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, a se -Lagɔꞌɔ dɩkmɛɛ ꞌmʋꞌbhle -ziaka. ⁴³ꞌAn -tɩta -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ -ke ꞌɩn yiꞌe ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌle a -see tiꞌbɔ a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, ꞌle, -bho ɛ ꞌꞌdu nyɔ -yɔ yi nɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ, a-a kpʋn ɔꞌo -gli. ⁴⁴A-bʋ -seeꞌa tiꞌbɔ -Lagɔ -nɩ -lue ꞌtɩn ꞌke aꞌba ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ, a-bʋ -ke ꞌꞌsɛ-ɛ ꞌbhɩbhɛɛꞌɛ ꞌnynɩ ꞌꞌyi, koo a ꞌke -nyna ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlideꞌa? ⁴⁵ꞌBho ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, aꞌba de ꞌꞌgwli na, ꞌɩnmɔ ꞌke amʋ dɩ ꞌꞌyikpa -le! *Moyiizɩ a-a deꞌa ꞌꞌgwli a, ꞌɩnnɔ -nɩꞌe amʋ dɩ ꞌꞌyikpanamʋ. ⁴⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌan ꞌꞌkpidɩ ɔ ꞌcnɩꞌa dɩ, -bho a de ɔ ꞌkɩ ꞌꞌgwli a, a de ꞌkoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli -lrɛɛ. ⁴⁷Ɩ-bɩ lɩ ɔ ꞌcnɩꞌa, -bho a -see ɩ ꞌꞌgwlide ꞌle, koo a ꞌke ꞌan wlu lɛ ꞌla ꞌle a ꞌke ɛ ꞌwɔɔnꞌɔ?

*Zezii ꞌꞌnyɩ-e nyʋꞌa -dadudu lilia

(Matiee 14:13-21; Maakɩ 6:30-44; Luukɩ 9:10-17)

¹Ɩ ziꞌa -kaa, ꞌle *Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ ꞌye Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi le yi. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle, Galileeꞌa -badaklagba, ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tibɛliadɩꞌa -bada -lrɛɛ, ʋn ꞌye ɛ ꞌꞌkpi cɛ. ²A -gblee, ɔ-ɔ ꞌpʋʋn-o ꞌꞌgwizimʋꞌa dɩ, nyʋꞌa -dadudu-u mu ꞌɔ ꞌbɩ, ʋn ꞌke ꞌɔ *wɔnkulɩꞌa da ꞌye. ³Ɔ -ke ꞌɔ -namʋ ꞌmnʋ cɛꞌɛ -kaa ꞌꞌni, ʋn ꞌmu-o ꞌle -gɔgɔ -lue ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye ti-de ɔ ꞌke ʋ -Lagɔwlu -tɔ. ⁴A ꞌye li-ɔ, ɛ-bɛ -nɔɔ -ke ꞌli ɔ-ɔ nʋꞌa -kaa lɩ -nɩɩ, *ꞌZuifʋꞌa zʋn ꞌliꞌa gɔklagba *ꞌPaakɩ, ꞌɛ ꞌwɩ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gbo.

⁵Ʋn muꞌa -kaa ꞌle -gɔgɔ ꞌmnɛ ꞌꞌkpi a, ɔ -ka ꞌle-e gbʋ, nyunyuꞌa -dugbadɔnʋ -nɩꞌe ꞌle ɔ gbo yinamʋ, ꞌle ɔ ꞌye Filiipʋ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌye ɔ -kaa tidede: Filiipʋ, nyunyuꞌa -gbogboyoko -nɩꞌa yinamʋ ꞌle, doo a ꞌke ꞌwa lililɛ -zaꞌa? ⁶A -gblee, Zezii ꞌdɩn -ɔ ti, -bho ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, ɔ ꞌke ɩ yibo, -ɛkedɩmaa, lɛ ɔ ꞌka nʋ, Zezii -mnɔɔ yibo nɛ-ɛꞌo see. ⁷ꞌLe ɔ na: Nyʋ-ʋ -dieꞌa -kaa ꞌmʋ, *denieeꞌa -gwlɩ bueꞌa ꞌꞌflɛɛ, -bho -a ꞌgblee nʋ ꞌya ꞌꞌditoope ꞌꞌyriti, ɩ -see ꞌbho -tɛ yi!

⁸ꞌLe, Simɔɔ *ꞌPiɛlɩꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu Andree, -ɔ ꞌma-a ꞌɔ -namʋꞌa -lue, ɔ na Zezii -bodɩ: ⁹Nyukpasudraa -lue-e ꞌbhleꞌe -laa ꞌꞌflɛɛ -muu -ke zmi ꞌsɔn. Ɩbɩ seꞌa nyʋ -yʋʋ wɔnyiꞌbhɛɛ ꞌle! ¹⁰ꞌLe ɔ ꞌye -kaa ꞌɔ -namʋ ꞌꞌyiꞌlɛ: A ꞌtmʋʋ nyʋ ꞌwee, ʋn ꞌke ti-de! A -gblee, ꞌbɩ ꞌmnɛ ꞌꞌyi, -sukui-i -nɩꞌe ꞌbho. Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ʋn ꞌye ti-de. Nyukpasi -nɩꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ, ʋn ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌdui -bue ꞌꞌdui ꞌsɔn -gwlɩ -bue. ¹¹Ʋn -deꞌa ti a, ɔ ꞌꞌluoꞌo-o ɩ-bɩ ꞌꞌflɛɛ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌya dɩ -Lagɔ ꞌsɛɛ po, ɔ ꞌye ɩ -jiɛ ꞌꞌyi ticɩcɛ -nɩ, ꞌle ɔ ꞌye ɩ ꞌɔ -namʋ ꞌꞌnyɩ, ʋn ꞌye ɩ ʋ ꞌꞌyitiꞌgblee. -Ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ɔ nʋꞌo zmi ꞌsɔn ꞌmnɩ -lrɛɛ, ꞌle, -ka ʋn ꞌbɔꞌɔ ti, ʋn ꞌye -kaa ꞌye. ¹²ꞌWa ꞌwee gwɛꞌɛ lilia ꞌꞌyi a, ʋn lbho-oꞌo ꞌle ɔ na ꞌɔ -namʋ -bodɩ: ꞌꞌFlɛɛ -ke zmiꞌa kɔtɩ -sieꞌa ti, a ꞌtɩtɛ nɩ ti ꞌle ꞌya lɛ -lue ꞌtɩn -kaa wɔn-nyni. ¹³A ꞌye li-ɔ, ɩ-bɩ ꞌꞌflɛɛ -muu, ʋn liꞌa, ʋn ꞌtɩtɛꞌɛ ꞌya kɔtɩ ti a, ɩ ꞌꞌyi-e -cɩcɩ -bue ꞌyɔ ꞌsɔn.

¹⁴A -gblee, *wɔnkulɛ Zezii nʋꞌa, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌye ꞌɛ li a, ʋn-ʋ ꞌwa-a wɔnti ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo, na: -Ziadɩ moꞌo, -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi -ke dɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ɔ ꞌka ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ¹⁵A ꞌye li-ɔ, Zezii nʋꞌa -kaa, -ka ʋn ꞌka yi ʋn ꞌke ɔ kpʋn -glaka ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌwa ꞌbhlʋkpaꞌa -yowli ꞌmʋ nʋ a, ɔ yibo nɩ-oꞌo, ꞌle, ɔ -nɩ -lue ꞌtɩn, ɔ ꞌye nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌwlʋ, ꞌle ɔ ꞌye kpɔ cɛ ꞌle -gɔgɔ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌkpi.

*Zezii -naꞌa-a ꞌbho ꞌꞌni ꞌꞌyigbeyi

(Matiee 14:22-23; Maakɩ 6:45-52)

¹⁶*Zeziiꞌa -namʋ -mnʋʋ a, -kʋtamnɩ -nɩꞌa ꞌmʋtikpenamʋ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye ꞌbho -badaklagba ꞌmnɛꞌɛ wɔnli yi. ¹⁷Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpa-a ꞌwa gɔlʋ ꞌli, ʋn ꞌke Kapɛnayiimʋ -bhoga le -yi -nɩ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa -lrɛɛ ʋn ꞌke ꞌꞌni ꞌꞌkpi cɛ. Glu gwɛ-oꞌo ꞌle Zezii -see ʋ ꞌꞌkpi bhla ke. ¹⁸Ʋn -nɩꞌa -kaa ꞌꞌni ꞌꞌkpi cɛnamʋ, ꞌle -bibie-e yiꞌo, ꞌle ꞌꞌniꞌa ꞌꞌtarili ꞌye ꞌmʋ-sɔ ꞌbho ꞌꞌni ꞌꞌyigbeyi. ¹⁹Ʋn ꞌꞌluꞌa gɔlʋ kplokplokplo, ʋn nyniꞌa ꞌbho ꞌꞌniꞌa -bhie ꞌmʋ a, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye-e *Zezii li ꞌbho ꞌꞌni ꞌꞌyigbeyi. Ɔ-ɔ na-oꞌo ꞌle ɔ-ɔ yi ꞌʋ ꞌꞌyi. -Sɩanyɩ nʋꞌa -kaa, -bhɔɔ! ɛ ꞌwlʋ -ʋ ꞌꞌkpi ti. A -gblee, -ka ɛ ꞌꞌduꞌa Zezii, ʋn se ɩ yibo. ²⁰ꞌLe ɔ na: -Sɩanyɩꞌa ꞌlbha amʋ -le! ꞌƖnmɔ Zezii moꞌo! ²¹Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti, ʋn ꞌke ɔ ꞌkɩ ꞌmʋꞌꞌluo ꞌle gɔlʋ ꞌli, ꞌle, -da ʋn -nɩꞌa munamʋ, ɛ ꞌye ꞌbhoꞌa ꞌkɩka kpʋn ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ.

Lililɛ nyɔ-ɔ liꞌa, -ka ɛ-ɛ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ tinɩɛ, ꞌka ꞌmnɔ ꞌka-a *Zezii -nɩꞌo

²²Zɔ zɩꞌa a, nyʋ-ʋ -sieꞌa ꞌle ꞌꞌnilemʋ, ʋn popoꞌo-o ꞌgwlʋti na gɔlʋ -lue ꞌtɩn-ɩ -nɩ ꞌkoꞌo ꞌbho, ꞌle, -da *Zeziiꞌa -namʋ-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌle a, ɔ -ke ʋn se -na. ²³A -gblee, ꞌfɔtɔ -ke ꞌꞌyi -aꞌba -Kɔyi *Zezii -po -nɩꞌa -Lagɔ ꞌsɛɛ ꞌle ʋn ꞌyeꞌa ꞌꞌflɛɛ li a, gɔlɩ -lrɩɩ nʋꞌa -kaa, Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tibɛliadɩ, ꞌle -bhoga ɩ -sɔ -nɩꞌe ꞌmʋ, ꞌle ɩ ꞌye ꞌbho yi. ²⁴Ʋ-bʋ nyʋ-ʋ -sieꞌa ꞌle ꞌꞌni ꞌmnɛꞌɛ lemʋ, ʋn yiboꞌo-o -ka Zezii seꞌa ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli -nɩ, ꞌle, -ka ꞌɔ -namʋ muꞌa -lrɛɛ, ʋn ꞌye ɩ ꞌgwlʋtipopo. ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ʋn ꞌꞌluoꞌo ɩ-bɩ gɔlɩ ꞌmnɩ ꞌmʋ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ tibɔnamʋ mu ꞌle Kapɛnayiimʋ!

²⁵Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye -ɔꞌo, ꞌle ʋn ꞌye ɔ tidede: -Aꞌba -Tɔyi, -bhlaaka -mnɔɔɔ yiꞌe ꞌnɔɔꞌɔ? ²⁶ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌꞌnyɩ-e amʋ lilia ꞌle a ꞌye lbho. ꞌƐ dɩ a-a ꞌbɔꞌɔ ꞌɩnmʋ ti. *Wɔnkulɩ ꞌɩn nʋꞌa, a ꞌyeꞌa li, ɛ -se ꞌya ꞌzɔ a ꞌwɔn ꞌmʋtiꞌa kamʋ -ko. ²⁷A -gblee, lililɛzɛgɛ-ɛ gwleꞌa ꞌmʋ, -ɛ ꞌka amʋ lbhʋ ꞌmʋ nʋ, ꞌle, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, a ꞌke ɛ ꞌye, a zi ꞌɛ dɩ! -Yɛ ꞌka wɔn-nyni, aꞌba dɩꞌa -nɩ nɛ ꞌꞌkpi -le! Ɛ-bɛ lililɛzɛgɛ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu-u ꞌye amʋ ꞌꞌnyɩ mʋ, -ɛkedɩmaa, ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ-e ꞌɩnmʋ ꞌɔ wɔnkuɛ, ꞌle, -ka, ɔ -zaꞌa ꞌan ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌna nyʋ -tɔ.

²⁸ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: Leelɛ ꞌke -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌꞌdu, -a ꞌke nʋ, ꞌle -a ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌyeꞌa? ²⁹ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ ɔ lbhoꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌan ꞌꞌgwlideɛ, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ. ³⁰ꞌLe ʋn na: Wɔnkulɛ -yɛ -ɩn ꞌka nʋ, -bho -a ꞌyeꞌa li, ꞌle -a ꞌka -ɩnmʋ ꞌꞌgwlide a, nʋ ɛ! Leelɛ -ɩn ꞌbhɛɛꞌo -ɩn ꞌke nʋꞌa? ³¹-Gblee, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -ɛ nʋꞌa na: Lililɛ ꞌwlʋꞌa yaku ꞌꞌyi, -Lagɔ -zi -nɩꞌe-e ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye ɛ ʋ ꞌꞌnyɩ ꞌle ʋn ꞌye ɛ li. Ɛ-bɛ lililɛ ꞌwlʋꞌa yaku ꞌꞌyi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa manɩ, -ka zɔꞌꞌo zɔ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe-e li ꞌɛ ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi, ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ popo ꞌnɩ -amʋ ꞌgwlʋti. ꞌƐ dɩ lɛ ɔ nʋꞌa a, -aꞌa ꞌmate nɛ -le, ꞌle -ɩn ꞌke -kaa nʋ -lrɛɛ!

³²ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɛ-bɛ lililɛ ꞌmnɛ, ɛ -se Moyiizɩ ꞌꞌnyɩ ɛ ʋ ꞌnɩ -ko -ziaka; ꞌan -tɩta -Lagɔ moꞌo. ꞌTraamʋ ꞌtɔ, lililɛzɛgɛ ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩꞌe amʋ. ³³A ꞌye li-ɔ, nyɔ-ɔ -sɔꞌɔ ꞌle yaku ꞌli, -ɔ yiꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ɔ ꞌke nyɔ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌꞌnyɩ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o lililɛzɛgɛ. ³⁴ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: -Aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌꞌnyɩ -amʋ ɛ-bɛ lililɛ ꞌmnɛ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ.

³⁵ꞌLe ɔ na: Lililɛ nyɔ-ɔ liꞌa, -ka ɛ-ɛ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ tinɩɛ, ꞌka ꞌmnɔ ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌo, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌe nyʋ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ. Nyɔ -yɔ yiꞌa ꞌɩnmʋ -bodɩ, -ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ꞌɔ nyɔtuꞌa ꞌgwlʋ-ʋ ꞌgwɛ-ɛ ꞌbho ti ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ³⁶ꞌƖn -zɩ ꞌɩ-ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ see: ꞌƖn na: A ꞌye-e ꞌɩnmʋ li, ꞌɩn ꞌye wɔnkulɩꞌa -dadudu nʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ³⁷A -gblee, nyʋ ꞌan -tɩta -Lagɔ -zaꞌa ꞌbho, ɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnʋ ꞌke ꞌan nyʋ ꞌꞌdu. ꞌLe, -bho ʋn yi ꞌɩnmʋ -bodɩ, ꞌɩn -see ꞌwa -lue ꞌtɩnꞌa ꞌꞌbhuo -vu yi. ³⁸A ꞌye li-ɔ, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ nʋꞌa dɩ ꞌɩn -sɔꞌɔ yaku ꞌli, ꞌle ꞌɩn ꞌye yi. Ɛ -se ꞌan nɛꞌɛ dɩ -ko. ³⁹Ɔ-bɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, ʋ-bʋ nyʋ ɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌan ꞌꞌtayi nʋ ꞌꞌyiti ꞌwa ꞌmɛ ꞌtɔ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi -le! Ʋn -nɩ ti, ꞌle, -bho *-lebhɔɔzigleꞌa -nɔɔ yi, ꞌɩn ꞌke ʋ glu -za ꞌle ʋn ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ⁴⁰Kɩn, ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ moꞌo; nyɔꞌꞌo nyɔ, -ɔ kpʋnꞌa ꞌɩnmʋ -gli, -ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli a, ꞌɔ nyɔtu-u ꞌye-e ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ, ꞌle, -bho ɛ-bɛ -zigle ꞌmnɛꞌɛ -nɔɔ nyni, ꞌɩn-ɩ ꞌye ɔ glu -za mʋ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔgwlɛka.

⁴¹A -gblee, Zezii -nɩꞌa -wlunamʋ, ɔ ꞌnʋ-o: -Ka -Lagɔ -zaꞌa ꞌle yaku ꞌꞌyi lililɛ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ ꞌnɔɔ ꞌzɔ po, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a, ɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye yaku ꞌli ꞌwlʋ, ꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa tɔlʋ-ʋ ꞌꞌwʋwanꞌo. ⁴²ꞌLe ʋn-ʋ nʋꞌo: ꞌƖnnɔɔnɔ -nɔɔ, ɔ -se -kaa *ꞌZɩzɛɛfʋꞌa ꞌꞌyu Zezii? -A yiboꞌo-o ꞌɔ ꞌlotʋ -ke ꞌɔ -tɩta. Koo ɔ-ɔ nʋꞌo, ɔ -sɔꞌɔ-ɔ yaku ꞌliꞌa? ⁴³ꞌLe ɔ na: A ꞌbhɔ ꞌꞌwʋwandɩ aꞌba ꞌꞌsɛꞌɛ ꞌꞌklumʋ! ⁴⁴A -gblee, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ yiꞌa ꞌɩnmʋ -bodɩ, ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ po ꞌɔ ꞌɛ ꞌtʋ ꞌꞌgwli, ꞌle, ꞌbho *-lebhɔɔzigleꞌa -nɔɔ ꞌꞌyi, ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌꞌku glu -za, ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ ꞌmɛnynɔɔ ꞌmʋ -za, ɔ ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔgwlɛka. ⁴⁵A ꞌye li-ɔ, -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋꞌa -lue, wlu ɔ ꞌcnɩꞌa ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ka ɛ ꞌlɛꞌɛ, ꞌkla-a ꞌka-a: -Lagɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɔ nyʋ ꞌwee ꞌɔ wlu -tɔ -mʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyɔ -yɔ poꞌa ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ wlu -lokui, ꞌle -ɔ ꞌꞌtayiꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌyiti, ɔ ꞌke ɔ -tɔ ɔ, ꞌan gboyiɛꞌɛ ꞌtʋ, ꞌɩnnɔ ꞌbhle ꞌɛ ꞌꞌgwli, ꞌle ɔ-ɔ yiꞌe ꞌɩnmʋ -bodɩ, ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ⁴⁶(ꞌƖn -see na, aꞌba nyɔ ꞌye-e ꞌan -tɩta -Lagɔ, nʋ. ꞌƖn -nɩ -lue ꞌtɩn, ꞌɩnmɔ ꞌwlʋꞌa ꞌle ɔ gbo, -bho ɛ -se ꞌan ꞌꞌsɛ, ꞌɩnmɔ ꞌye ꞌɔ!)

⁴⁷-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔ -yɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ɔ-ɔ ꞌye -ɛꞌo. ⁴⁸A -gblee, lililɛ nyɔ-ɔ liꞌa, -ka ɛ-ɛ ꞌꞌnyɩꞌa nyɔ tinɩɛ, -ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌɩnmɔ Zezii -nɩꞌo, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌe nyʋ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ. ⁴⁹ꞌLe ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi, aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe-e liꞌa manɩ, ꞌwa -lue ꞌtɩn se ꞌtraamʋ ti-nɩ. ⁵⁰-Ka ɛ-bɛ lililɛ ꞌmnɛ ꞌwlʋꞌa ꞌle yaku ꞌꞌyi ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ꞌnɔɔ ꞌzɔ yi, ꞌɩnmɔ -nɩꞌa -kaa a, nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli a, ꞌɔ nyɔtu -see ꞌtɔ ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Ɔ -nɩꞌe-e ti ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ⁵¹ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, -ka lililɛ, -ɛ sɔꞌɔ yaku ꞌꞌyi, -bho nyɔ li ɛ, le ɛ-ɛ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ tinɩɛ, ꞌka ꞌmnɔ ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌo. -Bho nyɔ de ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ. A -gblee, lɛ ꞌɩn ꞌka nʋ ꞌle nyunyu ꞌꞌwe ꞌka ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌmnɛ ꞌye a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, ꞌan ꞌꞌbhuo, ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ku, ꞌɩn ꞌke ɛ nyʋ -lrʋʋ ꞌꞌnyɩ.

⁵²Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ʋ-bʋ ꞌZuifʋꞌa tɔlʋ ꞌmnʋ ꞌkpa-a ꞌbho, ꞌle ꞌwa ꞌꞌsɛꞌɛ ꞌꞌklumʋ, ʋn-ʋ wluꞌo ꞌꞌyikmaka ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Kbhoo nyɔ -nɔɔ ꞌke -amʋa ƆFa 6 52 -Bho Zezii nʋ ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ku nyʋ ꞌꞌnyɩ, ɔ -see lililɛꞌɛ dɩ ꞌmʋ-za. ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o, ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌyitiꞌꞌtayi nyʋ ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ.

⁵³ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYuꞌa ku, -bho a -see ɛ li, -bho a -see ꞌan nymɔ ꞌna a, a -see ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌye yi.b ƆFb 6 53 -Bho Zezii nʋ, -bho ʋn -see ꞌɔ ku li ꞌle ʋn ꞌke ꞌɔ nymɔ ꞌna a, ꞌɔ wlu ꞌmnɛꞌɛ ꞌzɔ ꞌmo-o, -bho ʋn -see ɔ ꞌꞌgwlide, ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌsrii a, ʋn -see ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye. -Aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ Zezii-i ꞌye ꞌmɛ mʋ, ꞌle ꞌɛ lɛtu ꞌke -nʋ-ɛ. ⁵⁴A -gblee, nyɔ -yɔ nʋꞌa -kaa, ꞌɔ nyɔtu-u ꞌye-e ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ, ꞌle, ꞌbho *-lebhɔɔzigleꞌa -nɔɔ ꞌꞌyi, ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌꞌku glu -za, ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ ꞌmɛnynɔɔ ꞌmʋ -za, ɔ ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔgwlɛka. ⁵⁵A ꞌye li-ɔ, ꞌan ku-u ꞌmo-o lililɛzɛgɛ ꞌle ꞌan nymɔ ꞌꞌduꞌo ꞌnanalɛzɛgɛ. ⁵⁶Nyɔ -yɔ liꞌa ꞌan ku, -ɔ ꞌnaꞌa ꞌan nymɔ, ꞌɩn -ke ɔ-ɔ ꞌꞌsisri-e ꞌꞌyi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ⁵⁷A -gblee, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ɔ ꞌbhle-e tinɩɛ. ꞌƖnnɔ ꞌꞌnyɩ ꞌɛ ꞌɩnmʋ. ꞌƐ kamʋ ꞌɩn -nɩꞌe ti. -Ka -lue ꞌmnɔ, nyɔ -yɔ liꞌa ꞌan ku, -ɔ ꞌnaꞌa ꞌan nymɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩ -ɔ tinɩɛ -lrɛɛ. Tinɩɛzɛgɛ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩ ɔꞌo. ⁵⁸Lililɛ -yɛ -sɔꞌɔ yaku ꞌꞌyi, aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe liꞌa ꞌle ꞌwa nyɔ -lue ꞌtɩn seꞌa ꞌtraamʋ ti-nɩ, ꞌɩnmɔ -sɔꞌɔ yaku ꞌli, ꞌmna se -kaa -nɩ. Nyɔ -yɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌɔ nyɔtu-u ꞌyeꞌo.

⁵⁹A -gblee, ꞌle -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu -nɩꞌa Kapɛnayiimʋ, ꞌle-e Zezii-i tɔꞌɔ nyʋ ɩ-bɩ wlu -nɩɩ. Wlu ɔ -zaꞌa ꞌle ꞌmʋ, ꞌɩnnɩ ꞌka-a!

Nyɔ-ɔ ꞌwɔɔnꞌɔ *Zeziiꞌa wlu, ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ

⁶⁰Nyʋ -ke *Zezii-i naꞌa a, ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌwa -dadudu na: ꞌƆ -tɔtɔlɩ ꞌmnɩ, ɩ -kmuꞌo-o ꞌꞌyi tenyɩ. Nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ɩ ꞌwɔɔn. ⁶¹A -gblee, -ka ꞌɔ -namʋ-ʋ ꞌꞌwʋwanꞌa ꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, nyɔ -see ɩ ɔ ꞌtmʋʋ ꞌle ɔ ꞌye ɩ yibo. ꞌLe ꞌɛ kamʋ, ɔ na: Dɩ ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɩ ꞌkpʋn-o amʋ liꞌa? ⁶²ꞌƖnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu, -bho ꞌɩn ꞌmɛ, ꞌle ꞌɩn ꞌke glu -sɔ, ꞌɩn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌye ꞌbho ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli, -da ꞌɩn -nɩꞌa -bɛnyɩ, ꞌɩn ꞌke ꞌbho le mu, koo a ꞌke ꞌtɔ ꞌɛ dɩ ꞌlɛꞌɛ? ⁶³A ꞌye li-ɔ, nyɔ ꞌbhle-e nyunyɔnaagɩ ꞌmʋꞌa dɩ, ɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌan -tɔtɔlɩ ꞌmnɩ ꞌmʋtiꞌwɔn. *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu, ꞌɩnnɔ tɔ ꞌnɩ nyʋ ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ. Wlu ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ a, ɩ ꞌbhle-e ꞌzɔ. ꞌLe ꞌya ꞌmʋ, a ꞌke ɛ-bɛ tinɩɛ ꞌmnɛ ꞌye -nɩ. ⁶⁴Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, aꞌba tɔlʋ -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. A -gblee, -nɔɔ -ke ꞌli Zezii ꞌꞌdu -nɩꞌa ꞌɔ lbhʋ wɔn, nyʋ-ʋ -seeꞌa ꞌwɔn ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌgwlide -ke nyɔ-ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ mʋ, ɔ yibo nʋ-oꞌo see. ⁶⁵ꞌLe ɔ ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ ꞌꞌdu ꞌle ɔ na: Lɛ-ɛ ꞌbhleꞌa ꞌnynɩ, -ɛ -ke dɩ ꞌɩn nʋꞌa: Nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ yiꞌa ꞌɩnmʋ gbo, ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, -bho ɛ -se ꞌan -tɩta -Lagɔ po ꞌɔ ꞌɛ ꞌtʋ ꞌꞌgwli, ꞌɛ lɛtu se ꞌbhɛɛ ɛ ꞌke -nʋ-ɛ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a.

⁶⁶Dɩ ɔ-ɔ zaꞌa -laa ꞌmʋꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi, nyʋꞌa -dadudu-u -ke ɔ-ɔ na ꞌka a, ʋn ꞌwlʋ -ɔ ꞌꞌyrili. ⁶⁷*ꞌƆ -namʋ -bue ꞌyɔ ꞌsɔn-ɔ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌle ɔ na ʋ -bodɩ: A-bee -mnʋʋ ꞌle, a -see tiꞌbɔ a ꞌke mu -lrɛɛꞌɛ? ⁶⁸ꞌLe Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ na: -Aꞌba -Kɔyi, wlu-u ꞌꞌnyɩꞌa nyɔ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ, ꞌɩnnɛ -ɩn ꞌbhleꞌe wɔn ꞌmʋ, yɔɔ -ke gbo -abʋ ꞌke ꞌtɔ muꞌa? ⁶⁹ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -a ꞌde-e ꞌꞌgwli ꞌle -a yiboꞌo -ka -ɩn ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu ɔ -zaꞌa ꞌbho ɔ lbhoꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ. ⁷⁰ꞌLe ɔ na ɔ -bodɩ: A -nɩ -bue ꞌyɔ ꞌsɔn, ꞌɩnmɔ -zaꞌa ꞌbho amʋ ꞌɩn -ke a ꞌke -na, ꞌkla -ko? Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi-i zi ꞌnɩ-e aꞌba nyɔ -lue ꞌmʋ ɔ ꞌke ꞌɔ lbhʋ nʋ. ⁷¹A -gblee, Simɔɔ Isikaliyooꞌa ꞌꞌyu Zidaa, -ɔ ꞌma-a ꞌɔ -namʋꞌa -bue ꞌyɔ ꞌsɔn ꞌmnʋꞌa -lue, ꞌle -ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ mʋ, ꞌɔ dɩ ɔ-ɔ zaꞌa -laa ꞌmʋ.

*Zeziiꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -see ɔ ꞌꞌgwlide

¹Ɩ ziꞌa -kaa, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌle ɔ-ɔ pleꞌe Galileebhlʋkpaꞌa gwlɛ ꞌꞌyiti. *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌbɔ-ɔ ti, ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛꞌɛ dɩ, ɔ -see ꞌkɩ ꞌybha ɔ ꞌke Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi mu.

²A -gblee, *ꞌZuifʋꞌa zʋn ꞌliꞌa gɔklagba, -bho ʋn -kaaa ꞌꞌdu ꞌle ʋn-ʋ ꞌmʋꞌa -pepe ꞌzɔ ɔ, ꞌɛ ꞌwɩ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gbo, ³ꞌle ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Zezii, Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌnɔɔ nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa gɔ ꞌꞌdu mʋ, -sɔ -laa ꞌmʋ -ɩn ꞌke ꞌle mu, ꞌle, *wɔnkulɩ -a nʋꞌa a, *-aꞌa -namʋ ꞌꞌwe ꞌke ɩ liꞌye! ⁴Nyɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ꞌɔ -bonyunyu ꞌke ɔ yibo a, lɛ ꞌɔ nyɔtu-u nʋꞌa, ꞌɔ ꞌꞌzize nɛ. Ɩ-bɩ wɔnkulɩ -nɩɩ, -a nʋ -ɩꞌa dɩ a, -tɔ -aꞌa ꞌꞌbhuo nyʋ ꞌꞌyi ꞌle ʋn ꞌke ꞌya da ꞌye. ⁵A ꞌye li-ɔ, Zeziiꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌbhi -see ɔ ꞌꞌgwlide. ⁶ꞌLe ɔ na: ꞌWɩ -Lagɔ -cɛꞌɛ ꞌɩnmʋ, ɩ -see -bhla nyni ke! ꞌBho aꞌba damʋ, zɔ -yɛ a ꞌybhaꞌa, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ɛ ti -mu -nɩ. ⁷Nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ʋn se ꞌbhɛɛ ʋn ꞌke amʋ ꞌmʋꞌnyɛ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌnyinynidɩ ʋn-ʋ nʋꞌa, ꞌɩn-ɩ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ-ɛ gbaaꞌa dɩ, ʋn ꞌnyɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌmʋ. ⁸A-bʋ -yʋʋ, a mu, a ꞌke gɔ ꞌmnɛ ꞌꞌdu! ꞌƖn se ɛ ꞌmʋ yinamʋ -nɩ ꞌtraamʋ, -ɛkedɩmaa, ꞌwɩ -Lagɔ -cɛꞌɛ ꞌɩnmʋ, ɩ -see -bhla nyni ke. ⁹Ɔ ꞌlʋ ꞌʋ -kaa ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ ꞌye Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi -sie.

¹⁰ꞌƆ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌmnʋ nʋꞌa -kaa, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle ʋn ꞌye gɔklagba ꞌmnɛ ꞌꞌdunamʋ mu. Ɔbɔ nʋꞌa -kaa -lrɛɛ, ɔ ꞌmu-o ꞌle. Ɔ nyniꞌa ꞌle a, ɔ -see ꞌɔ ꞌꞌbhuo nyʋ ꞌꞌyi-tɔ. ¹¹A -gblee, ɛ-bɛ gɔklagba ꞌmnɛꞌɛ -nɔɔ ꞌꞌyi, *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌbɔ -ɔ ti, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Doo ɔ -nɩꞌa? ¹²Nyʋꞌa -dadudu-u -nɩꞌa ꞌbho, ꞌɔ dɩ ʋn-ʋ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ yaꞌa wlu ꞌzɔ, ꞌle ꞌwa tɔlʋ-ʋ nʋꞌo: Nyɔ ʋn-ʋ ꞌꞌsiꞌa -laa ꞌnynɩ, ɔ ꞌsrɛɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyi, ꞌle -lrʋʋ-ʋ nʋꞌo: -Gba, nyʋꞌa ꞌꞌyrabhaꞌa ꞌmʋlbhayi moꞌo! ¹³Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ-ʋ ꞌple-e ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩꞌa -fanʋꞌa dɩ, ꞌwa -lue ꞌtɩn -see ꞌꞌyiꞌlbha ꞌle ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za.

*Zezii -maꞌa-a *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ wɔnti

¹⁴A -gblee, nyʋ-ʋ muꞌa gɔ ꞌmnɛ ꞌꞌdunamʋ, ʋn ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ ꞌɛ ꞌwɩ ꞌmʋ, ꞌle Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo mu, ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ -Lagɔwlu. ¹⁵Ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌmnʋ ꞌyeꞌa ꞌɔ -tɔtɔsʋ li a, wɔn ꞌmʋ -ʋ ti, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Ɔ-bɔ nyɔ -nɔɔ-ɔ -seeꞌa -Lagɔwluꞌa -fukuu pa ꞌle, kbhoo ɔ -nynaꞌo, ꞌle, -yɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ɔ ꞌye ɩ -kaa yibo tenyɩꞌa! ¹⁶ꞌLe ɔ na ʋ -bodɩ: Lɩ ꞌɩn-ɩ tɔꞌɔ nyʋ a, ɩ -see ꞌɩnmʋ ꞌmʋ ꞌwlʋ; ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ɩ-ɩ ꞌwlʋꞌo ꞌmʋ. ¹⁷Nyɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ɔ ꞌke -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ nʋ, -bho ꞌan -tɔtɔlɩ ꞌwlʋ ɔ-bɔ -Lagɔ ꞌmʋ, ꞌle ꞌꞌbhalrɛɛke -bho ꞌɩn -ka ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ-ʋ wlu nɩ, ɔ-ɔ ꞌye -ɩ yibo -mʋ. ¹⁸Nyɔ-ɔ wluꞌa ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ, ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛ ɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ꞌɩn ꞌbɔꞌɔ ti ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌke ꞌꞌyiꞌbhɛ. -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ, ꞌle, lɛ-ɛ ꞌka ꞌꞌyrili-nyni, ɛ se ꞌɩn ꞌmʋ -nɩ. ¹⁹-Lagɔ -zi -nɩꞌe-e *Moyiizɩ ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe *ꞌɔ gba po, ꞌkla -ko? Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, aꞌba nyɔ -lue ꞌtɩnꞌa -kpʋn nɩ ꞌꞌyi. Leedɩ ɩ-bɩ gba ꞌmnɩꞌa ꞌmʋcɛɛꞌɛ dɩ, a-a ꞌbɔꞌɔ ti, a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha ꞌɩn ꞌke ꞌmɛꞌɛ? ²⁰Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌle ꞌwa tɔlʋ na: ꞌꞌNyinynidɩꞌa -zuzu -ɩn ꞌbhleꞌe ꞌmʋ. Nyɔ -lue komu -see tiꞌbɔ ɔ ꞌke -ɩnmʋ ꞌlbha! ²¹ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ -ko! ꞌBho *-aꞌba lifɔzɔꞌɔ zɔ -lue ꞌli, *wɔnkulɛ ꞌɩn nʋꞌa a, ɛ -maꞌa-a amʋ wɔnti. ꞌƐ dɩ aꞌba tɔlʋ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha. ²²A popo ꞌgwlʋti -toope! ꞌꞌYreetɩnyukpasiꞌa *klɛmʋkpɛɛꞌɛ gba, Moyiizɩ po ꞌɛ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe. (ꞌLe ɛ -se Moyiizɩ -ko -lrɛɛ, -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa lɛ moꞌo see.) Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -bho ɛ ꞌꞌdu -aꞌba lifɔzɔꞌɔ zɔ, ꞌle a-a kpʋ ꞌʋ -bhla klɛ ꞌmʋ. ²³Ɛ-bɛ gba ꞌmnɛ, a -kɛɛ ɛ ꞌmʋcɛꞌɛ dɩ, ꞌbho -aꞌba lifɔzɔꞌɔ zɔ, -bho a -ka nyʋ klɛ-ɛ ꞌmʋ kpa ꞌle, leedɩ, ꞌɩnmɔ ꞌpʋʋnꞌa nyunyɔbhuo ɛ-bɛ zɔ ꞌmnɛ ꞌli, ꞌle a-a poꞌo ꞌɩnmʋ ꞌcɛ kwaꞌa? ²⁴A ꞌye li-ɔ, -ka a-a ꞌyeꞌa lɛ li, aꞌba -za -kaa ꞌɛ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ -le! -Bho a ꞌke ɩ mʋ-za, a ꞌcrɩ ɩ ꞌmʋti tenyɩ, ꞌle a ꞌke ꞌɛ -ziadɩ ꞌye.

*-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌɩnnɔ *Zezii ꞌꞌduꞌa?

²⁵Zelizalɛɛmʋkɔmʋꞌa tɔlʋ ꞌye ꞌɔ li a, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Nyɔ ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti, ʋn ꞌke ꞌlbha, ꞌɩnnɔ -see -laa -nɩ? ²⁶A -gblee, ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi ɔ-ɔ za nɩꞌe -Lagɔwlu ꞌmʋ ꞌle ꞌwa ꞌlɔ ꞌɔ ka ꞌꞌyi! *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌɩnnɔ -aꞌba -klɩgbɩ -mnʋʋ ꞌlɔ ꞌɔ-e! ²⁷Ɔ-bɔ *nyʋꞌa ꞌpʋʋnyi, -bho ɔ yi, -da ɔ -sɔ -nɩꞌa ꞌmʋ, nyɔ -lue komu -see ꞌbho yibo yi. Nyɔ -yɔɔ, -a yiboꞌo-o ꞌɔ ꞌmʋsɔnamʋ!

²⁸A ꞌye li-ɔ, Zezii -nɩ -kaa nyʋ -tɔnamʋ ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌwɔ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌwɔwɔwlu ꞌmʋ ɔ na: Nyɔ -yɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa, ꞌle, -da ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, a yibo ꞌbho ꞌnɩ -ziaka? Ɛ -se ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ ꞌɩn -yi -nɩ -ko. -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ a, ꞌɔ cɛ sɩn. Ɔ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyiti ꞌle nyɔ ꞌke ɔ ꞌꞌgwlide. A-bee -mnʋʋ, a se ɔ yibo. ²⁹ꞌƖnmɔ yibo nɔꞌo, -ɛkedɩmaa, ꞌɩnnɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye ɔ gbo ꞌmʋ-sɔ, ꞌɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi. ³⁰A -gblee, ꞌɔ wlu ꞌmnɩꞌa dɩ, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ nʋꞌa -kaa, ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ ꞌtɔ ti ʋn ꞌke ɔ kpʋn. ꞌWɩ -Lagɔ -cɛ ꞌnɔ, ɛ -see nyni keꞌa dɩ, ꞌwa nyɔ -lue komu -see ɔ liꞌtʋ. ³¹Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋ-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌwa -dadudu ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi, -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, -ɔ ꞌyeꞌa -yi mʋ, *wɔnkulɩ nyɔ -nɔɔ nʋꞌa ꞌle, ɔ ꞌbhɛɛ ꞌɔ nɩ ꞌke ɩ ꞌmʋ-zi ꞌnɩ?

*Faliziɛɛn -ke *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌlbho-o ꞌwa ꞌꞌsroja, ʋn ꞌke *Zezii kpʋn

³²A -gblee, ꞌle nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋ, *Zeziiꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌwa tɔlʋ-ʋ yaꞌa wlu ꞌzɔ, ʋn-ʋ zaꞌa ꞌmʋ, *Faliziɛɛntɔlʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ. ꞌƐ kamʋ, ʋn -ke *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -poꞌo wlu -dalue, ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ɔ gbo ꞌwa ꞌꞌsroja lbho, ʋn ꞌke ɔ kpʋn, ꞌle ʋn ꞌye mu.

³³Ʋn nyniꞌa a, ꞌle Zezii na: ꞌLe ꞌwɩ -gbɩ -nɩɩ ꞌli, ꞌɩn ꞌke -bhla -laa aꞌba ꞌꞌklumʋ -nɩ moꞌo. -Bho ɩ ziꞌa a, -ɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ gbo le mu! ³⁴-Bho ꞌɩn mu ꞌle a, -da ꞌɩn -nɩꞌa, a -see ꞌbho -yi yiꞌa dɩ, a-a ꞌye ꞌɩnmʋ tiꞌbɔ mʋ, ꞌle a -see ꞌɩnmʋ ꞌye yi. ³⁵Ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ, ʋn-ʋ dede-e -dede ti: Doo ɔ ꞌke mu, ꞌle, -bho a ꞌbɔ ɔ ti, -a -see ɔ ꞌye yiꞌa? Nyʋ-ʋ -seeꞌa -a-bʋ ꞌZuifʋ, -aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ, -ʋ bʋbaꞌa ꞌwa ꞌbhlɩkpɩ ꞌꞌkpi ti, ɔ ꞌke ʋ ꞌbɩ mu, ꞌle, ʋ-bʋ nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ɔ ꞌke ʋ -Lagɔwlu -tɔ ꞌmaae? ³⁶-Da ꞌɩn muꞌa a, a -see ꞌbho -yi yiꞌa dɩ, a-a ꞌye ꞌɩnmʋ tiꞌbɔ mʋ, ꞌle a -see ꞌɩnmʋ ꞌye yi, ꞌɔ wlu -nɛɛ ꞌle, koo ꞌɛ ꞌzɔ ꞌlɛꞌɛ?

*Zezii na nyɔ-ɔ yi ꞌɔ -bodɩ, ɔ ꞌke ɔ ꞌꞌgwlide, ꞌɔ ꞌgwlʋ-ʋ ꞌwɔn-oꞌo

³⁷Ɩ ziꞌa -kaa a, zɔ -ke ti ʋn ꞌka ꞌwa gɔ ꞌmnɛ ꞌꞌyigwɛ, ꞌle ɛ ꞌye nyni. Ɛ-bɛ zɔ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩ tenyɩ. A -gblee, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌle ꞌbho nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa ꞌꞌyigbeyi ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ɔ-ɔ poꞌo weze, ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo: -Ka, -bho ꞌꞌnitʋ -kaaa nyɔ-ɔ ꞌlbha, ꞌle ɔ-ɔ ꞌna a, -ka -lue ꞌmnɔ, nyɔ-ɔ ꞌbhleꞌa ꞌan ꞌtʋ ꞌꞌgwli, ꞌka-a ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ gbo yi. ꞌƆ nyɔtu yi ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide ꞌle ꞌɔ ꞌgwlʋ ꞌke ꞌwɔn tenyɩ. ³⁸ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ na: Wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -ka ɛ ꞌlɛꞌɛ, ꞌkla-a ꞌka-a: -Ka, -bho ꞌꞌni ꞌꞌyi, ꞌle ɛ-ɛ zɩzaꞌa ꞌle ꞌpatɩpatɩ ꞌmʋti, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a, nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ɔ-ɔ ꞌyeꞌo. ꞌLe ɔbɔ-ɔꞌɔ ꞌsana ꞌmʋ -lrɛɛ, ꞌle-e ꞌɔ -bonyunyu-u ꞌye ɛ-bɛ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnɛɛ ꞌye -nɩ mʋ -gblokoo! ³⁹A ꞌye li-ɔ, nyʋ-ʋ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ʋn-ʋ ꞌyeꞌa ꞌye mʋ, ꞌɩnnɔ ɔ-ɔ ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩ. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌɔ -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli, -da ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛ -nɩꞌa ꞌꞌyi, ɔ -see -bhla ꞌmɛ ke ꞌle ɔ ꞌke glu -sɔ, ɔ ꞌke ꞌbho tinɩnamʋ le yiꞌa dɩ, ɔ -see ʋ ɔ-bɔ -zuzu ꞌmnɔ -jeyi po ke.

*Zeziiꞌa dɩ nyʋ ꞌgblee-ɛꞌɛ ꞌmʋ

⁴⁰Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌwɔnꞌɔ -kaa ꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌwa tɔlʋ na: -Ziadɩ moꞌo, -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi -ke dɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ɔ ꞌyeꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -yi mʋ, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ⁴¹ꞌLe -lrʋʋ na: *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌɩnnɔ moꞌo! ꞌLe ꞌwa -lrʋʋ na: -Gba, -Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌwlʋ -nɩ! ⁴²Wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -ka ɛ ꞌlɛꞌɛ -kaa gbaa, ɛ na -aꞌba ꞌꞌna ꞌbhlʋkpayowli *Daviidɩꞌa ꞌꞌnayu ɔ ꞌke ꞌꞌdu, ꞌle Bɛtɩlɛɛmʋ ꞌma-a ꞌɔ ꞌꞌbhligwlɔ, ꞌle-e ɔ ꞌke ꞌwlʋ -nɩ.

⁴³A -gblee, *Zeziiꞌa ꞌmʋdepoɛꞌɛ kamʋ, nyʋ ꞌgblee-ɛꞌɛ ꞌmʋ. ⁴⁴ꞌWa tɔlʋ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke ɔ kpʋn. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌwa -lue komu -see ɔ liꞌtʋ.

*ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see ꞌybha ʋn ꞌke *Zezii ꞌꞌgwlide

⁴⁵Ɩ ziꞌa -kaa, ꞌle, ꞌꞌsroja mu ꞌɔ kpʋnnamʋ, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke *Faliziɛɛn gbo le yi, ꞌle ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌmnʋ ꞌye ʋ -kaa tidede: Leedɩ a -see ɔ kpʋn, ꞌle a -ke ɔ ꞌke yiꞌa? ⁴⁶ꞌLe ʋn na: Wlu ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ, -a -see -bhla ꞌɛ -kaabolɛ ꞌbʋꞌwɔn ke! ⁴⁷ꞌLe Faliziɛɛn -nɩꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ, na ʋ -bodɩ: ꞌLe a-bee -mnʋʋ ꞌle, ꞌɔ wlu jriꞌe ꞌle amʋ-ɛ -lrɛɛꞌɛ? ⁴⁸-A-bʋ Faliziɛɛn ꞌle ꞌꞌbhalrɛɛke -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ, -aꞌba nyɔ -lue, a ꞌye ɔ, ɔ de *Zezii ꞌꞌgwli ꞌnɩ? ⁴⁹Ʋ-bʋ nyʋ -yʋʋ, *gba -Lagɔ -zi -nɩꞌa *Moyiizɩ ꞌmʋ, ɔ poꞌa -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe, ʋn se ɩ yibo -aꞌba ka. Ʋn ꞌbhle-e -Lagɔꞌɔ tutibhlasʋ ꞌꞌkpi!

⁵⁰A -gblee, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -lue ꞌꞌNikodɛmʋ, -ɔ muꞌa ꞌꞌmatʋ -lue ꞌle Zezii gbo, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ⁵¹ꞌLe -aꞌba gba ꞌli ꞌle, nyɔ-ɔ nʋꞌa ꞌꞌnyinynilɛ, -bho -a -see ɔ tidede ꞌle -a ꞌke ꞌɔ wɔnmʋwlu ꞌye, -a ꞌbhɛɛꞌo -a ꞌke ɔ dɩ -kpʋnꞌa? ⁵²ꞌLe ʋn na: Galileekɔyi -mnɔɔɔ ꞌꞌduꞌo -lrɛɛꞌɛ? -Gblee, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, zrɩ ɩ -ziaka, -ka -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi -seeꞌa Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌwlʋ -nɩ yi, -a ꞌye -ɩ yibo -mʋ!

[ ⁵³Ʋn poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, nyʋ ꞌwee nʋꞌa -kaa, -nyaku! ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌbhlibhlegbo le mu.]

ꞌNynaakpʋ -lue ꞌye-e -yranynɔbha

¹Nyɔꞌꞌo nyɔ -nɩ ꞌɔ ꞌꞌbhlibhlegbo le munamʋ, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye -gɔgɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Olivieeꞌa -gɔgɔ ꞌꞌkpi mu. ²Zɔ zɩꞌa a, ꞌɛ -drumasrɩn ꞌle ɔ ꞌye ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo le yi. Nyʋꞌa -dadudu nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌnyni -ɔ li, ꞌle ɔ ꞌye ti-de, ꞌle ɔ-ɔ tɔ ꞌnʋ -Lagɔwlu. ³A -gblee, *-Lagɔꞌɔ gbayibomʋ -ke *Faliziɛɛn ꞌye ꞌɔ li a, ꞌnynaakpʋ -lue ʋn -kpʋn -nɩꞌa nyukpasu -lue ꞌꞌkpi, ʋn ꞌye ʋ ꞌbhle, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ɔ gbo -ya. Ʋn -ke ʋn yiꞌa a, ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ʋn -nyna ꞌnʋ ti, ⁴ꞌle ʋn na Zezii -bodɩ: -Aꞌba -Tɔyi, ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ -nʋʋ, -a -kpʋn -nɩ ꞌnʋ-ʋ nyukpasu -lue ꞌꞌkpi! ⁵-Gblee, -Lagɔ -zi -nɩꞌe-e *Moyiizɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe *ꞌɔ gba po. Ɔ na -a ꞌlbha -kaabonynʋkpakpɩ -digbi ꞌmʋ, ʋn ꞌke ꞌmɛ. ꞌLe -mnɔɔɔ ꞌle, kbhoo -a popoꞌo ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌgwlʋtiꞌa? ꞌTmʋʋ -amʋ!

⁶A ꞌye li-ɔ, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke ɔ dɩ -kpʋn, ꞌɛ dɩ ʋn-ʋ dede ꞌnɔ dɩ ꞌmnɩ ti. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Zezii ꞌꞌjri-e ꞌꞌyiti ꞌle ɔ-ɔ ꞌcnɩ nɩꞌe ꞌɔ -jiɛ ꞌbho ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyi. ⁷A -gblee, ʋn-ʋ dede ꞌnɔ-ɔ ti ꞌyrɛlɛɛꞌɛ dɩ, ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌluoꞌo ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌle ɔ na: ꞌBho aꞌba ꞌꞌklumʋ, nyɔ -yɔ -kaaa ꞌwlʋ, -ɔ seeꞌa ꞌꞌnyinynidɩ nʋ ke, ꞌɔ nyɔtu ꞌlbha nʋ -dugba ꞌꞌyi -antanyɩ! ⁸Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌjri -lrɛɛ ꞌle ɔ-ɔ ꞌcnɩꞌe ꞌbho ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyi. ⁹A ꞌye li-ɔ, wlu ɔ -zaꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌwa nyunyuzɩgɩ nʋꞌa -kaa -antanyɩ -lue, -lue, -lue, ʋn sʋsɔꞌɔ-ɔ ꞌzɔ, ꞌle, nyʋ-ʋ -sieꞌa ꞌbho, ʋn ꞌye ꞌꞌyicɩcɛ. ꞌLe, Zezii -ke ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ-ʋ -nynaꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ti -nɩ ꞌsɔn ꞌtɩn, ꞌwa ꞌꞌsɛ ꞌye ꞌbho -sie. ¹⁰Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌyiglu-sɔ, ꞌle ɔ na ʋbʋ ꞌmnʋ -bodɩ: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, nyʋ-ʋ kpaꞌa amʋ dɩ ꞌꞌyi, doo ʋn -nɩꞌa? ꞌWa nyɔ -see amʋ liꞌtʋ? ¹¹ꞌLe ʋn na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, -gba, nyɔ -see ꞌɩnmʋ liꞌtʋ. ꞌLe ɔ na: ꞌMna -see amʋ wlu ꞌꞌkpiti-cɛ yi ꞌle nyʋ ꞌke amʋ ꞌlbha. A mu aꞌba ꞌꞌbhli. ꞌBho ꞌɛ lemʋ a ꞌbhɔ ꞌtɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋnʋdɩ!

-Ka lɛ -nɩꞌa ꞌtɩn, ꞌle nyʋ-ʋ ꞌye ꞌɛ -kaa li ꞌbho zɔ ꞌꞌyi, ꞌka-a *Zezii -nɩꞌo

¹²Ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ muꞌa ꞌwa ꞌꞌbhli a, ꞌle *Zezii ꞌye wlu ꞌmʋꞌꞌluo -lrɛɛ ꞌle ɔ na nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -bodɩ: -Ka -bho zɔ zɩꞌa a, ꞌle nyɔ-ɔ ꞌyeꞌa ti wesaa, ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌo. Nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, -ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌbho ꞌan wlu a, ꞌɩn -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌmʋ, ꞌle, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩ ɛ ɔꞌo, ꞌle ꞌɩn-ɩ po ꞌɔ -jolʋ gbo. ¹³ꞌLe *Faliziɛɛn na: -Aꞌa ꞌꞌbhuo-o -nɩꞌe -aꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋzanamʋ. Nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke -aꞌa wlu lɛ ꞌla!

¹⁴ꞌLe ɔ na: -Bho ꞌɩn -ka ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-ʋza a, -da ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌbho le -mu mʋ, ꞌɩn yiboꞌo-o ꞌbho ꞌɛ dɩ, wlu ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ, ɛ ꞌmo-o -ziadɩ. A-bee -mnʋʋ, -da ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌbho le -mu mʋ, a se ꞌbho yibo. ¹⁵ꞌLe, -ka a-a ꞌyeꞌa lɛ li, ꞌka-a a-a zaꞌa ꞌɛ dɩ ꞌmʋ. ꞌƖnmɔ -yɔɔ, ꞌan nʋ -kaa. ¹⁶Ɛ -nɩꞌa -kaa mʋ a, -bho ꞌɩn -tu ꞌkɩ nyʋ -zigle a, ꞌan -zigle ꞌmnɛ-ɛ ꞌꞌdu ꞌko-o -ziadɩ, -ɛkedɩmaa, ꞌan -tɩta-a lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ -ke ꞌɩn-ɩ naꞌo, ꞌɩn -see -lue -nɩ. ¹⁷A -gblee, *gba -Lagɔ poꞌa -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe, -ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, koo ɛ ꞌlɛꞌɛ? Ɛ -see na, -bho nyʋ ꞌsɔn -za dɩ -lue ꞌmʋ, ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ -ziadɩ moꞌo, nʋ? ¹⁸ꞌƖn-ɩ ꞌza-a ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ ꞌle ꞌan -tɩta-a lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ɔ-ɔ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ -lrɛɛ. ¹⁹ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede: -Ɩɩn! Doo -aꞌa -tɩta ꞌmnɔ -nɩꞌa? ꞌLe ɔ na: A se ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta yibo. -Bho a yibo ꞌkɩ ꞌɩnmʋ, a-a yibo ꞌko-o ꞌan -tɩta -lrɛɛ. ²⁰A ꞌye li-ɔ, ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa -da -lue nyʋ-ʋ po nɩꞌa mɔni lɩ ꞌli, ꞌbho-o Zezii -nɩꞌo ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ -Lagɔwlu ꞌle ɔ ꞌye wlu ꞌmnɩ ꞌmʋ-za. ꞌWɩ -Lagɔ -cɛ ꞌnɔ, ɩ -see -bhla nyni keꞌa dɩ, nyɔ -lue komu -see ɔ kpʋn.

*Zezii na, -da ɔ-ɔ muꞌa a, nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ɔ ꞌbho -yɛ

²¹ꞌBho ꞌɛ lemʋ, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ kɔ ꞌle ɔ na: ꞌƖn-ɩ ꞌye-e -mu -mʋ ꞌle a-a ꞌye ꞌɩnmʋ tiꞌbɔ mʋ bhubhuyiti, ꞌle a-a ꞌye ꞌꞌnyinynidɩ ꞌli -nɩ mʋ, ꞌle a ꞌke ꞌmɛ. -Da ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -mu mʋ a, a se ꞌbhɛɛ a ꞌke ꞌbho yi.

²²ꞌƆ wlu ꞌmnɛꞌɛ dɩ, ꞌle, *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌbho nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ, ʋn-ʋ dedeꞌe -dede ti: Ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌlbha ꞌmaae? -Ɛkedɩmaa, ɔ ꞌnʋ-o: -Da ꞌɩn-ɩ muꞌa a, a se ꞌbhɛɛ a ꞌke ꞌbho yi! ²³ꞌLe ɔ na ʋ -bodɩ -lrɛɛ: A-a ꞌmo-o ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyiꞌa nyʋ. ꞌƖnmɔ -yɔɔ, ꞌle -Lagɔ gbo ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ꞌle yaku ꞌli. A-bee -mnʋʋ, ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa nyʋ a ꞌꞌduꞌo. ꞌƖnmɔ -yɔɔ, ꞌɩn -se ꞌnɔɔꞌɔ nyɔ -ko. ²⁴ꞌƐ dɩ ꞌɩn nʋꞌo: ꞌꞌNyinynidɩꞌa ꞌlimʋ a-a ꞌye -nɩ mʋ ꞌle a ꞌke ꞌmɛ. A -gblee, -bho a se ꞌꞌgwlide ꞌle -Lagɔ gbo ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ -ziaka, ꞌle ꞌꞌnyinynidɩ ꞌli a-a ꞌye -nɩ mʋ ꞌle a ꞌke ꞌmɛ. ²⁵ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede: Yɔɔ -mnaaa-a ꞌlaꞌa -aꞌa ꞌꞌbhuoꞌa? ꞌLe ɔ na: ꞌBho ꞌan lbhʋꞌa wɔndunamʋ, -ɛ -sɔꞌɔ ꞌbho ꞌmʋ, -ɛ bhlaꞌa -zɩan ꞌꞌkpi, nyɔ ꞌɩn-ɩ ꞌlaꞌa ꞌan ꞌꞌbhuo ꞌtɩn, ꞌɩnnɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌo. ²⁶ꞌBho aꞌba ꞌꞌkpi, ꞌɩn ꞌbhle-e dɩꞌa -dadudu ꞌɩn ꞌke amʋ -bodɩ ꞌmʋ-za, ꞌle ꞌɩn ꞌbhleꞌe ꞌgɩꞌa -dadudu -lrɛɛ, ꞌɩn ꞌke amʋ dɩ -kpʋn. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩn -see ɛ -nʋ yi, -ɛkedɩmaa, -ɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ a, ꞌɔ cɛ sɩn, ꞌle, lɩ ɔ -tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ, ꞌya ꞌꞌsɛ ꞌɩn-ɩ zaꞌa nyʋ -bodɩ ꞌmʋ.

²⁷A ꞌye li-ɔ, ꞌɔ -tɩta -Lagɔꞌɔ dɩ ɔ-ɔ zʋ ꞌʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌwa ꞌwɩn ɩ ꞌmʋti. ²⁸ꞌLe ɔ na ʋ -bodɩ -lrɛɛ: ꞌƖnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu, -da a-a ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri -kɔ -nɩ mʋ, ꞌle a ꞌke ɛ ti-nyna, ꞌbho ꞌmnɔ, ꞌbho-o a-a ꞌye yibo mʋ na ꞌle -Lagɔ gbo ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ -ziaka. -Ka ꞌan -deꞌa ti ꞌꞌsɛ, ꞌle ꞌan nʋꞌa lɛ ɛ, a-a ꞌye -ɩ yibo -mʋ -lrɛɛ. Lɩ ꞌan -tɩta-a tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ, ꞌya ꞌꞌsɛ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ. ²⁹A -gblee, ꞌan -tɩta-a lbhoꞌa ꞌɩnmʋ a, ꞌɩn-ɩ ꞌnʋ-o ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌꞌkɔmʋꞌa dɩ, ꞌɔ ꞌꞌtayiꞌe ꞌɩn -nɩ -lue ꞌtɩn ꞌꞌyiti, ꞌan nʋ lɛ, ꞌɩn -ke ɔ-ɔ naꞌo. ³⁰A ꞌye li-ɔ, Zezii -nɩꞌa dɩ ꞌmnɩ ꞌmʋzanamʋ, nyʋꞌa -dadudu ꞌde-e ꞌɔ wlu ꞌꞌgwli.

*Zezii ꞌma-a -ziadɩ, ꞌɩnnɔ ꞌꞌnyɩꞌe nyʋ ꞌꞌyiflɔɛ

³¹Ɩ ziꞌa -kaa, ʋ-bʋ *ꞌZuifʋ deꞌa ɔ-bɔ *Zeziiꞌa wlu ꞌꞌgwli, ꞌle ɔ na ʋ -bodɩ: Lɩ ꞌɩn-ɩ tɔꞌɔ amʋ, -bho a ꞌꞌdu ɩ ꞌbho -ka -zɛgɛka, ꞌꞌlemnɩɩ *ꞌan -namʋ a ꞌꞌduꞌo -ziaka. ³²-Bho a nʋ -kaa a, -Lagɔꞌɔ dɩ-ɩ ꞌma-a -ziadɩ, a-a yibo nɩ-oꞌo ꞌle a-a ꞌwlʋꞌo ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ.

³³Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ʋn na: -A ꞌmo-o -aꞌba ꞌꞌnaklagba *Ablaamʋꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu, ꞌle, -a -kaaa ꞌwlʋ, -a -see nyɔꞌɔ ꞌgeyikpaan ꞌꞌdu ke, leedɩ -a nʋꞌo -a ꞌke ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ꞌwlʋꞌa? ³⁴ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ ꞌma-a ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi, ɔ -nɩꞌe-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa ꞌgeyiɛ ꞌmʋ. ³⁵A -gblee, ꞌꞌyi -lue ꞌka-a: ꞌꞌJɩnɛ -ke ꞌꞌyi ꞌgeyikpaan -nɩꞌa a, ꞌɔ -sie ꞌbho ꞌꞌkɔmʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌbhlegbo ꞌmnɛꞌɛ -yowliꞌa ꞌꞌyu, ɔ-ɔ ꞌmo-o ꞌbhoꞌa nyɔ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ³⁶ꞌƐ dɩ, ꞌɩnmɔ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu Zezii, ꞌꞌnyinynidɩ kpʋnꞌa amʋ ꞌgeyiɛ ꞌmʋ, -bho ꞌɩn -zɛ ɛ amʋ ꞌꞌkpi, ꞌꞌlemnɩɩ a-a ꞌye-e ꞌtɔ ꞌꞌyiflɔɛ -ziaka. ³⁷A ꞌye li-ɔ, -ka a ꞌꞌduꞌa Ablaamʋꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu, ꞌɩn yibo nɩ-oꞌo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a -see ꞌan -tɔtɔlɩ ꞌybhaꞌa dɩ, a-a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ. ³⁸ꞌƖn -nɩꞌa ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli, lɩ ꞌɩn ꞌyeꞌa ꞌle ɔ-ɔ ꞌtmʋʋꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa nyʋ -bodɩ ꞌmʋ. A-bee -mnʋʋ, -ka aꞌba -tɩta ꞌlɛꞌɛ amʋ ꞌꞌyi, ꞌka-a a-a nʋꞌo.

³⁹ꞌLe ʋn na: Ablaamʋ ꞌmo-o -aꞌba -tɩta. ꞌLe ɔ na: -Bho Ablaamʋ ꞌꞌdu ꞌkɩ aꞌba -tɩta -ziaka, ꞌꞌyrilinmɔkpli ɔ nʋꞌa, ꞌɩnnɩ a-a ꞌye ꞌko -nʋ mʋ. ⁴⁰Dɩ-ɩ ꞌma-a -ziadɩ, ꞌan -tɩta -Lagɔ -tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ, ꞌle ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋꞌa kamʋ, a-a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha, ꞌle aꞌba ꞌꞌna Ablaamʋ ꞌmnɔ -see -kaabolɛ nʋ ꞌya o! ⁴¹A ꞌye li-ɔ, lbhʋ aꞌba -tɩta-a nʋꞌa a, ꞌɩnnɛ a-a nʋꞌo. ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: -A se -tɩta -lrɔɔ ꞌbhle, ɔ -nɩꞌe-e -lue ꞌtɩn, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o -Lagɔ. ⁴²ꞌLe ɔ na: -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋꞌa dɩ, -bho a ꞌꞌdu ꞌkɩ ꞌɔ ꞌꞌyreetɩ -ziaka, a-a kma ꞌkoꞌo ꞌan dɩ. ꞌƖn ꞌka ꞌnɔɔ yi, ɛ -se ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ -ko, ꞌɩnnɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ. ⁴³Dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, a -see ꞌybha a ꞌke ɩ ꞌwɔɔn ꞌle a ꞌke ɩ ꞌbho ꞌꞌduꞌa kamʋ, aꞌba ꞌwɔnꞌɔ ꞌan wluꞌa ꞌzɔ ꞌmʋti. ⁴⁴A -gblee, ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi ꞌmo-o aꞌba -tɩta, ꞌle, lɛ ɛ ꞌybhaꞌa, a-a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ɛ nʋ! -Da -Lagɔ -ya -nɩꞌa nyunyu ti a, ꞌbho-o ɛ-bɛ ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi ꞌmnɛ -ya -nɩꞌe ꞌmɛmɛɛ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ. Ɛ se -ziadɩ ꞌmʋꞌbhleꞌa dɩ, ꞌɛ ꞌwɔɔnꞌɔ -ziadɩ. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe sɩnꞌa ꞌꞌlru kwaꞌa dɩ, -bho ɛ -ka sɩn-ɩ cɛ, -ka ɛ -nɩꞌa ꞌtɩn, ꞌka-a ɛ-ɛ zaꞌa ꞌmʋ. ⁴⁵Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋꞌa dɩ, aꞌba deꞌe ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli! ⁴⁶ꞌAn nʋ ꞌꞌnyinynidɩ. ꞌLe aꞌba ꞌꞌklumʋ, ꞌꞌnyinynilɛ ꞌɩn nʋꞌa a, aꞌba nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌka ꞌnynɩ ꞌꞌsi a, ɛ se -nɩ. ꞌƖn-ɩ ꞌza-a -ziadɩ ꞌmʋ ꞌle, leedɩ a -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlideꞌa? ⁴⁷A -gblee, nyɔ-ɔ ꞌma-a -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu -ziaka, ꞌɩnnɔ ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌdu ꞌɛ ꞌbho. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a -se ꞌɔ ꞌꞌyreetɩ -koꞌa dɩ, aꞌba ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌɔ wlu.

*Ablaamʋ ꞌka ꞌwlʋ, *Zezii -nɩꞌe-e ti see

⁴⁸Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ʋ-bʋ *ꞌZuifʋ ꞌke ɔ gbo jɛꞌɛ dɩ ꞌle ʋn na: -Bho -a nʋ *Samaliikɔyi -ɩn ꞌꞌduꞌo ꞌle -ɩn ꞌbhleꞌe ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ a, -a -see sɩn cɛ! ⁴⁹ꞌLe ɔ na: -Gba, ɛ -se ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌɩn ꞌbhle ꞌmʋ ꞌnɩ -ko. ꞌAn -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌɩn-ɩ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌꞌyi ꞌle a -see tiꞌbɔ a ꞌke ꞌan nɛ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ! ⁵⁰A -gblee, ꞌan ꞌbɔ ti nyʋ ꞌke ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ. -Lagɔ -nɩꞌe ꞌbho, ꞌɩnnɔ ꞌbɛ ꞌɛ ti ꞌle ɔ-ɔ gbʋꞌo -a -nɩ ꞌweeꞌa kpli ya. ⁵¹-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔ-ɔ ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌan wlu ꞌle -ɔ ꞌꞌdu ꞌɛ ꞌbho a, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ꞌɔ nyɔtu-u ꞌyeꞌo.

⁵²Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ʋn na: ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -a yiboꞌo-o na -ɩn ꞌbhle-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ. -Aꞌba ꞌꞌna *Ablaamʋ -ke -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa ti -bɛnyɩ, ʋn ꞌmɛ-ɛꞌo, ꞌle -mnaaa-a nʋꞌo, nyɔ-ɔ ꞌwɔɔnꞌɔ -aꞌa wlu ꞌle -ɔ ꞌꞌdu ꞌɛ ꞌbho, ɔ -see ꞌmɛ yiꞌa! ⁵³-Aꞌba ꞌꞌna Ablaamʋ ꞌmɛꞌɛ ɛ, -ɩn ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi tenyɩ -ɩn ꞌye ɔ -ziꞌa? -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa -bɛnyɩ, ꞌwa nyɔ -lue ꞌtɩn se ti-nɩ. Nyɔ yɔɔ -mnɔɔɔ ꞌꞌduꞌa?

^54-55ꞌLe ɔ na: -Bho ꞌmna-aꞌa ꞌꞌbhuo -ka ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ, ɛ-ɛ ꞌmo-o bhubhuyitiꞌa lɛ; nyʋ -see ɛ lɛ ꞌla yi. ꞌAn -tɩta -Lagɔ a seꞌa yibo, a-a ꞌlaꞌa aꞌba -Lagɔ ɔ, ꞌɩnnɔ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyi. ꞌƖnmɔ *Zezii, ꞌɩn yibo nɔ-oꞌo. -Bho ꞌɩn nʋ: ꞌƖn se ɔ yibo a, -ka a ꞌbhleꞌa sɩn, ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌo. ꞌƖn yibo nɔ-oꞌo ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌꞌduꞌo ꞌbho ꞌɔ wlu. ⁵⁶A -gblee, -ka ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌwlʋ mʋ a, -aꞌba ꞌꞌna Ablaamʋ yibo nɩ-oꞌo ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ dɩ ꞌbʋbʋa li tenyɩ. Ɔ ꞌybha-oꞌo ɔ ꞌke ꞌan da ꞌye, ꞌle ɔ ꞌye ꞌan dɩ ꞌye ꞌle ꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ ꞌmʋ ꞌle ꞌbʋbʋaklagba ꞌye ɔ ꞌlbha.

⁵⁷Ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌle ʋn na: -Aꞌa zʋɩn se -gwlɩ ꞌsɔn ꞌyɔ -bue ꞌbhɛɛ; kbhoo -ɩn ꞌye ꞌɔ? ⁵⁸ꞌLe ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɔ ꞌka ꞌwlʋ, ꞌɩn -nɩꞌe-e ti see. ⁵⁹Ɔ -see wlu ꞌmnɛ tipo klɛ ꞌle ʋn-ʋ ꞌtɛꞌɛ -digbi ti ʋn ꞌke ɔ ꞌmʋꞌlbha. Ɔ nʋꞌa -kaa, -srɔkɔ! ɔ ꞌꞌzizeꞌo, ꞌle ɔ ꞌye *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌwlʋ.

Nyɔ -lue-e ꞌka ꞌwlʋ, -ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ ɔ, ꞌɩnnɔ *Zezii ꞌpʋʋnꞌo

¹*Zezii -sɔꞌɔ *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌmʋ a, ɔ -ke *ꞌɔ -namʋ -nɩ zinamʋ, nyɔ -lue-e ꞌka ꞌwlʋ, -ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ ɔ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ liꞌye, ²ꞌle ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede: -Aꞌba -Tɔyi Zezii, nyɔ -nɔɔ ꞌka ꞌwlʋ, ɔ ꞌꞌlɔ-oꞌo. ꞌƆ ꞌlotʋ -ke ꞌɔ -tɩta-a nʋꞌo ꞌꞌnyinynidɩꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌmaae, -ale ꞌɔ ꞌꞌbhuo maꞌa? ³ꞌLe ɔ na: Ɛ -se ꞌꞌnyinynidɩ ɔ-ɔ nʋꞌa kamʋ -ko, ꞌle ꞌꞌbhalrɛɛke ɛ -se ꞌɔ ꞌlotʋ -ke ꞌɔ -tɩta-a nʋ ɩꞌa dɩ -ko -lrɛɛ. Ɔ ꞌꞌlɔ-oꞌo, -ka -Lagɔ kuꞌa wɔn, ꞌle nyʋ ꞌke ɩ yibo ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌkpi. ⁴-Bhladɩ ꞌɩn -ke a -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, -a ꞌke ꞌɔ lbhʋ nʋ moꞌo. -Nɔɔ -ke ti ꞌɩn -seeꞌa ꞌnɔɔ aꞌba ꞌꞌklumʋ -nɩ yi, ɛ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gbo. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ɛ-bɛ lbhʋ ꞌmnɛ nʋ. ⁵A -gblee, -nɔɔ -ke ti ꞌɩn -nɩꞌa -bhla ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, -ka zɔ -nɩꞌa, ꞌle -ka -bho ɛ zɩꞌa a ꞌle nyɔ-ɔ ꞌyeꞌa ti wesaa, ꞌka-a ꞌɩn -nɩꞌo.

⁶Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye -tʋtrɔ ꞌbho ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyi po, ɔ ꞌye ꞌɛ -plaplɩ lɛ nʋ, ꞌle ɔ ꞌye ɛ ɔ-bɔ ꞌꞌlɔyi ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌyri ꞌmʋ cɛ. ⁷ꞌLe ɔ na ɔ -bodɩ: Mu ꞌle Siloyeꞌa -bada kɔ, -ɩn ꞌke ꞌꞌyigbeyi ꞌsra. (Siloyeꞌa ꞌnynɩꞌa ꞌzɔ-ɔ ꞌmo-o jrijrini.)a ƆFa 9 7 -Ka -bho nyɔ jriꞌa ꞌꞌni, ꞌle ɛ-ɛ ꞌwlʋꞌa -da -lue ꞌle ɛ-ɛ muꞌa ꞌꞌsetida -lrɔɔ, ꞌka-a Zezii -sɔꞌɔ -Lagɔ gbo ꞌle yaku ꞌli ꞌle ɔ ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi.

⁸Ɔ yiꞌa le a, ɔ ꞌmu-o ꞌɔ ꞌꞌbhlegbo. -Da ɔ-ɔ zrɔꞌɔ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌlɔlɔnɔɔ ꞌꞌyi, nyʋ-ʋ ꞌye ꞌɔ ɔ, ʋn -ke ꞌɔ ꞌꞌyitutumʋ-ʋ ꞌnʋ-o ꞌtɔ na: Nyɔ-ɔ -de ꞌka ꞌle -jeyi ti, -ɔ zrɔꞌɔ, ꞌɩnnɔ -see -laa -nɩ? ⁹ꞌLe nyʋtɔlʋ-ʋ nʋꞌo: ꞌƖnnɔ moꞌo. ꞌLe -lrʋʋ-ʋ nʋꞌo: -Gba, ɔ -ko. Nyɔ -yɔɔ, ɔ -ke ɔ gʋgɔꞌo. ꞌLe ꞌɔ ꞌꞌbhuo na: ꞌƖnmɔ moꞌo -ziaka! ¹⁰ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede: Kbhoo -aꞌa ꞌꞌyri -nynaꞌo ꞌle ɩ ꞌye katiꞌa? ¹¹ꞌLe ɔ na: Nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zezii, ꞌɩnnɔ nʋꞌo -plaplɩ lɛ, -ɔ cɛ ꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌꞌyri, ꞌle ɔ na: Mu Siloye kɔ -ɩn ꞌke ꞌꞌyigbeyi ꞌsra. ꞌLe ꞌɩn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌɩn ꞌye ꞌle mu, ꞌɩn ꞌye ꞌꞌyigbeyi ꞌsra. ꞌAn ꞌꞌyri nʋꞌa -kaa, ngaoo! ɩ katiꞌo. ¹²ꞌLe ʋn na: Doo ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ -nɩꞌa? ꞌLe ɔ na: ꞌƖn se ꞌbho yibo!

*Zeziiꞌa ꞌꞌkpidɩ, nyɔ ɔ ꞌpʋʋnꞌa a, ꞌɩnnɩ ɔ -ke *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ depo nɩꞌe ꞌꞌyi

¹³Ʋ-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌwa tɔlʋ nʋꞌa -kaa, nyɔ *Zezii ꞌpʋʋnꞌa a, ʋn ꞌꞌluo ꞌnɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌle *Faliziɛɛn gbo kpa. ¹⁴A -gblee, zɔ -ke ti Zezii nʋꞌa -plaplɩ lɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌyri kati a, ɛ-ɛ ꞌmo-o ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ. ¹⁵ꞌLe ʋ-bʋ Faliziɛɛn -mnʋʋ ꞌye ɔ -kaa tidede -lrɛɛ: Kbhoo ɔ -nynaꞌa -aꞌa ꞌꞌyri ꞌle ɩ ꞌye katiꞌa? ꞌLe ɔ na ʋ -bodɩ: -Plaplɩ ɔ cɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌꞌyri, ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌꞌyigbeyi ꞌsra. Ɩ nʋꞌa -kaa wesaa! ɩ-ɩ ꞌye-e ti. ¹⁶Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Faliziɛɛntɔlʋ na: Ɔ-bɔ nyɔ -nɔɔ, ɔ -see -Lagɔ gbo ꞌmʋ-sɔ, -ɛkedɩmaa, ɔ-ɔ ꞌcɛ-ɛ -aꞌba lifɔzɔꞌɔ gba ꞌmʋ. ꞌLe -lrʋʋ na: Nyɔ-ɔ ꞌma-a ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi, ɔ ꞌbhɛɛꞌo ɔ ꞌke *wɔnkulɩ -nɩɩ nʋꞌa? A ꞌye li-ɔ, ɛ-bɛ depoɛ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, ꞌwa ꞌꞌsɛ ꞌgble-ɛꞌɛ ꞌmʋ. ¹⁷ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede -lrɛɛ: Nyɔ-ɔ ꞌpʋʋnꞌa -ɩnmʋ, nyɔ yɔɔ -a ꞌlɔ ꞌɔ? ꞌTmʋʋ -amʋ! ꞌLe ɔ na: -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi moꞌo.

^18-21A -gblee, -ka ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ -bɛnyɩ, ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see ɩ ꞌꞌgwlide. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌlaꞌa ꞌɔ ꞌlotʋ -ke -tɩta, ꞌle ʋn ꞌye ʋ -kaa tidede: ꞌƖnnɔɔnɔ -nɔɔ, aꞌba ꞌꞌyu maꞌa? Ɔ ꞌka ꞌwlʋ, ɔ ꞌꞌlɔ-ɔꞌɔ? ꞌLe kbhoo ɔ -nynaꞌa ꞌtraamʋ ꞌle ɔ-ɔ ꞌyeꞌe tiꞌa? ꞌLe ʋn na: Kɩn, -aꞌba ꞌꞌyu-u moꞌo. Ɔ ꞌka ꞌwlʋ, ɔ ꞌꞌlɔ ꞌko-oꞌo. ꞌɩnnɔ moꞌo. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -ka ɔ -nynaꞌa ꞌle ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ti, ꞌle nyɔ-ɔ ꞌpʋʋn ꞌnɔ ɔ, -abʋ se ꞌbho lɛ ꞌꞌyri yibo -lrɛɛ. Ɔ -se ꞌꞌdana -ko. Ɔ ꞌbhɛɛꞌo ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za. Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle, -ka ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ, ʋ-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌye ɩ ꞌꞌgwlide. ²²A ꞌye li-ɔ, ꞌwa -fanʋ ꞌɔ ꞌlotʋ -ke -tɩta-a pleꞌa dɩ ʋn -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ. -Ɛkedɩmaa, ʋn -poꞌo-o wlu -dalue na, -bho nyɔ nʋ Zezii ꞌmo-o *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ʋn-ʋ ꞌnu-o ꞌɔ nyɔtu ti ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli. ²³A -gblee, lɛ-ɛ ꞌbhleꞌa ꞌnynɩ, -ɛ -ke dɩ ꞌɔ ꞌlotʋ -ke -tɩta nʋꞌa: Ɔ -se ꞌꞌdana -ko. A dede ꞌɔ ꞌꞌbhuo ti!, ꞌɩnnɛ ꞌka-a.

²⁴ꞌLe ʋ-bʋ Faliziɛɛn ꞌye ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ ꞌla -lrɛɛ ꞌle ʋn na ɔ -bodɩ: ꞌBhɛɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi ꞌle -ziadɩ ꞌmʋ, -ɛkedɩmaa, -abʋ yiboꞌo-o na, ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi ɔ ꞌꞌduꞌo. ²⁵ꞌLe ɔ na: -Bho ɔ ꞌꞌdu ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi, ꞌɩn se ꞌbho lɛ ꞌꞌyri yibo. Lɛ -lue ꞌtɩn ꞌɩn yiboꞌa a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o ꞌɩn ꞌꞌlɔ-ɔꞌo -bɛnyɩ ꞌle ɔ ꞌye ꞌtraamʋ ꞌan ꞌꞌyri kati. ²⁶ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -kaa tidede: -Aꞌa ꞌꞌyri ꞌka kati, leelɛ ɔ nʋꞌa? ²⁷ꞌLe ɔ na: ꞌƖn -zɩ ꞌɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-ɛ see ꞌle a -see ɩ -lokuipo. Leedɩ a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ɩ ꞌbʋꞌwɔn -lrɛɛꞌɛ? A ꞌbɔ-ɔ ti a ꞌke *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌdu ꞌꞌbhalrɛɛkeꞌa? -Ɩɩn! ²⁸Ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa ʋn-ʋ jɔ ꞌɔ gbo ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: -Ɩnmɔ ꞌnɩaa, -ɩnmɔ ꞌmo-o ꞌɔ -nayi. -A-bʋ -yʋʋ, *Moyiizɩꞌa nyʋ -a ꞌꞌduꞌo, ²⁹ꞌle -a ꞌdeꞌe ꞌꞌgwli na -Lagɔ lbho ɔꞌo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, ɔ-bɔ nyɔ -yɔɔ, -a se yibo na -Lagɔ lbho ɔꞌo -lrɛɛ. ³⁰Ɔ-bɔ nyɔ Zezii ꞌpʋʋnꞌa, ꞌle ɔ na: Lɛ-ɛ maꞌa nyɔ wɔnti, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: Nyɔ ꞌɩnnɔɔnɔ -nɔɔ ꞌꞌduꞌa a, a se ɔ yibo ꞌle ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌpʋʋn! ³¹A ꞌye li-ɔ, nyʋ-ʋ ꞌma-a ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋmʋ, -bho ʋn po *-Lagɔ wɔn gbo, -a yiboꞌo-o na ꞌɔ kpʋn ꞌwa bhadewlu. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -bho nyɔ -ka ꞌbho -Lagɔ-ɔ ꞌꞌdu, ꞌle ɔ -ka ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ nʋ a, -Lagɔ-ɔ ꞌwɔɔn-ɔ ꞌɔ bhadewlu ꞌmʋ. ³²Nyɔ-ɔ ꞌka ꞌwlʋ, -ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ ɔ, -a -see -bhla ꞌbʋꞌwɔn ke na ꞌɔ ꞌꞌyri nyɔ katiꞌo. ³³Ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, -bho -Lagɔ -see ɔ ꞌkɩ lbho, ɔ se ꞌkɩ ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke lɩ ꞌmnɩ nʋ. ³⁴ꞌLe ʋn na: -Ɩnmɔ ꞌwlʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ ꞌle -ɔ -nɩꞌa ꞌle ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ, ꞌle -ɔ -nɩꞌa ꞌle ꞌꞌkɔmʋ, -ɩnmɔ ꞌbɔꞌɔ ti, -ɩn ꞌke -abʋ -tɔꞌɔ? ꞌLe ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌpiemʋ po.

³⁵A -gblee, -ka ʋn po ꞌɔ ꞌꞌpiemʋ, Zezii ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ. ꞌLe, -da ɔ -nɩꞌa a, ɔ ꞌye ɔ ꞌbho -yɛ ꞌle ɔ na: Nyɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu, -ɩn de ɔ ꞌꞌgwli ꞌnɩ? ³⁶ꞌLe ɔ-bɔ nyukpasu ꞌmnɔ ꞌye ɔ -kaa tidede: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, yɔɔ ꞌɔ nyɔtu ꞌꞌdu-ɔ ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ ꞌꞌgwlideꞌa? ³⁷ꞌLe ɔ na ɔ -bodɩ: -A ꞌye -ɔ li. ꞌƖnmɔ -ke -ɩn -nɩꞌa -laa -wlunamʋ, ꞌɩnmɔ moꞌo! ³⁸ꞌLe ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, ꞌɩn ꞌde-e -ɩnmʋ ꞌꞌgwli. ꞌLe ɔ ꞌye ɔ ꞌkolri wɔnyi glu po ꞌle ɔ-ɔ bʋbɔ nɔꞌo.

³⁹Ɔ nʋꞌa -kaa a, Zezii ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ kɔ ꞌle ɔ na: ꞌƖn ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa dɩ, -Lagɔ-ɔ tuꞌo nyʋ -zigle. ꞌBho ꞌan ꞌꞌkpi, nyʋ -yʋ -seeꞌa -Lagɔꞌɔ dɩ ꞌmʋtiꞌwɔn, ʋn-ʋ ꞌwɩn -ɩ ꞌmʋti, ꞌle ʋn-ʋ ꞌwɔɔn nɩꞌo. Nyʋ -yʋ ꞌwɔnꞌɔ -Lagɔꞌɔ dɩtoope ꞌmʋti, ꞌle, -yɩ ꞌma-a ꞌan ꞌꞌkpidɩ, ʋ-bʋꞌa ꞌwɔɔn nɩꞌa a, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, -ka ʋn -seeꞌa ꞌya ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌwɔn ꞌle ꞌwa ꞌwɔnꞌɔ ʋn ꞌke ɩ ꞌwɔɔn, ʋn-ʋ ꞌde-e ꞌle ɩ ꞌmʋ ti, ꞌle ꞌwa kpli ꞌmnɩ-ɩ ꞌkpaꞌa ꞌꞌkpi. ⁴⁰Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, Faliziɛɛntɔlʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ ꞌle ʋn ꞌye -kaa tidede: -Abʋ ꞌle, -a -see ꞌya ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌwɔn -lrɛɛꞌɛ? ⁴¹ꞌLe ɔ na: -Bho a -see ꞌkɩ ꞌya -lue komu ꞌmʋtiꞌwɔn, ꞌle a ꞌke ꞌkɩ tiꞌbɔ a ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn ꞌle a ꞌke ɩ ꞌwɔɔn, -Lagɔꞌɔ -zigle -nɩꞌa amʋ ꞌꞌkpi, ɛ-ɛ ꞌwlʋ ꞌko-o ꞌbho. A-a ꞌnʋ-o ꞌtɔ na: A-a ꞌwɩn -ɩ ꞌmʋtiꞌa dɩ, -Lagɔꞌɔ -zigle ꞌnɛꞌɛ amʋ ꞌꞌkpi ti.

*ꞌBhlabhlɩꞌa ꞌꞌyriliduyi -ke *ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌꞌyi

¹Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ ꞌꞌkpi, ꞌbho-o ɔ -po -nɩꞌe ꞌꞌyi, ꞌle ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔ -yɔ ꞌka ꞌle *ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌgbe ꞌli pa, -ɔ -seeꞌa ꞌbho ꞌɛ wɔn ꞌꞌyi -zi -nɩ, -ɔ ꞌꞌbluꞌa ꞌgbe ꞌꞌlru, ꞌɔ nyɔtu, ꞌꞌyriyi moꞌo. ²Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, -yɔ pa nɩꞌa ꞌbho ꞌgbeꞌa wɔn ꞌꞌyi, ɔ-ɔ ꞌmo-o *ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌꞌyriliduyi. ³-Bho ꞌgbeꞌa lifuoyi ꞌye ɔ li a, ɔ-ɔ kati ꞌnɩ-ɩ wɔn ꞌꞌyi, ꞌle, -yɩ ꞌma-a ꞌɔ -nɩ a, ɩ-ɩ po ꞌɔ -lokui, ɔ-ɔ ꞌlaa ꞌnɩ ꞌya ꞌnynɩ ꞌmʋ -lue -lue, ꞌle ɔ-ɔ kpɩ ꞌɩ tilinamʋ. ⁴Ɩ yiboꞌo-o ꞌɔ wluꞌa dɩ, -bho ɔ po ɩ ꞌꞌpiemʋ, ɔ-ɔ naꞌa ꞌle ꞌya nya ꞌle ɩ-ɩ mu ꞌɔ kli. ⁵Nyɔ -yɔ ɩ seꞌa yibo a, ꞌya -ke -mnɔɔꞌɔ -na. Ɩ se ꞌɔ wlu ꞌꞌyiyiboꞌa dɩ, ɩ-ɩ ple ꞌɔ li tenyɩ!

⁶A -gblee, Zezii poꞌa ꞌꞌyi ꞌmnɩ a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -see ꞌya ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌwɔn.

*Zezii-i ꞌꞌdu-o ꞌɔ nyʋ ꞌꞌyrili -ziaka

⁷A ꞌye li-ɔ, ꞌle *Zezii na ʋ -bodɩ -lrɛɛ: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ kɔkɔɔꞌɔ ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌgbeꞌa -kpana. ⁸Nyʋ -yʋ -kɔꞌɔ ꞌan damʋ nya, ꞌle ʋn -seeꞌa -Lagɔꞌɔ nyʋ ꞌꞌyriliꞌꞌdu -ka -zɛgɛka a, ꞌwa nyʋtu kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrimʋ ꞌle -Lagɔꞌɔ nyʋzɩgɩ -see ʋ -lokuipo.

⁹ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, ꞌɩnmɔ kɔɔꞌɔ ꞌgbeꞌa wɔn. Nyɔ-ɔ zi nɩꞌa ꞌɩn ꞌmʋ, ɔ ꞌpʋn-oꞌo ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi; ꞌle, -ka ꞌbhlabhlɩ -flɔꞌɔ ꞌꞌyi ɩ ꞌke ꞌya ꞌgbe ꞌli pa, ɩ ꞌke ꞌda ꞌle ɩ ꞌke tili, ꞌka-a ꞌɔ dɩ -nɩꞌo. ¹⁰A -gblee, nyʋꞌa ꞌꞌyriyria-e, ꞌwa ꞌlbhalbhaa -ke ꞌwa lɩꞌa wɔnnyniɛꞌɛ ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ꞌꞌyriyi -mnɔɔ-ɔ muꞌo ꞌꞌyrinamʋ. ꞌƖnmɔ -yɔɔ ɔ, ꞌmna ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌle, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, nyʋ ꞌke ɛ ꞌye -gblokoo!

¹¹A ꞌye li-ɔ, ꞌɩn kɔɔꞌɔ-ɔ *ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌꞌyriliduyizɛgɛ -lrɛɛ. Ɔ ꞌke ꞌɔ *ꞌbhlabhlɩ zetieꞌa dɩ, ɔ-ɔ kpʋnꞌo ꞌɔ tinɩɛ -jieimnɩ ꞌꞌyi. ¹²A -gblee, nyɔ -yɔ se ꞌɩ -kɔ, -ɔ -seꞌa-a ꞌya ꞌꞌyriliduyizɛgɛ, -ɔ fuo ꞌnɩ li ɔ ꞌke mɔni ꞌyeꞌa dɩ, -bho ɔ ꞌye ji ꞌꞌyri ꞌle ɛ -kɔ ɔ ꞌꞌyi-i yi a, -bho ɔ nʋ -kaa ꞌꞌsɛɛ, ɔ-ɔ sie ꞌɩ ꞌbho, ɔ-ɔ pleꞌo. -Bho ɛ nʋ -kaa a, -gwlamʋ! ɛ-ɛ ꞌjra-a tɔlʋ -bluu ꞌꞌyi ꞌle -lrɩɩ-ɩ bʋbaꞌa ꞌkwla ꞌꞌyiti. ¹³Mɔniꞌa ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ɔ-ɔ nʋꞌo lbhʋ ꞌmnɛ. Ɩ-bɩ ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌcnaa nɔ ku ꞌꞌyi, ꞌɛ dɩ ɔ-ɔ pleꞌo.

^14-15ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, ꞌɩn kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌbhlabhlɩꞌa ꞌꞌyriliduyizɛgɛ. -Ka ꞌan -tɩta -Lagɔ yiboꞌa ꞌɩnmʋ ꞌle -ka ꞌmna yibo ꞌnɔ -lrɛɛ, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a ꞌɩn yiboꞌo ꞌan nyʋ ꞌle ʋ-bee -mnʋʋ yiboꞌo ꞌɩnmʋ -lrɛɛ. ꞌAn nyʋꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌan ꞌꞌbhuo *ꞌsraga ꞌmʋ -za mʋ. ¹⁶Ʋ-bʋ nyʋ-ʋ -zrɛꞌɛ ꞌꞌklumʋ, -lrʋʋ -nɩꞌe-e -bhla ꞌbho, ꞌɩnnʋ -see ꞌan nyʋ -ko. ꞌƖn ꞌke ʋbʋ -jolʋ gbo po moꞌo -lrɛɛ. -Bho ꞌɩn ꞌlʋ ʋ, ʋn-ʋ ꞌye-e ꞌan wlu -lokui-po -mʋ, ꞌle ʋn ꞌke kpan -lue ꞌtɩnꞌa nyʋ ꞌꞌdu ꞌbho ꞌɩnmɔ ꞌwa -kɔyiꞌa ꞌꞌtroli.

¹⁷A ꞌye li-ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e ꞌan ꞌꞌbhuo ꞌsraga ꞌmʋ -za -mʋꞌa dɩ, ꞌan -tɩta -Lagɔ -kmaꞌa ꞌan dɩ. -Bho ꞌɩn ꞌmɛ ɛ, ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɩnmʋ glu -za -mʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. ¹⁸ꞌAn ꞌꞌbhuoꞌa ꞌgwlʋ-ʋ ꞌwɔɔnꞌɔ dɩ, ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌmɛ mʋ. -Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha. ꞌAn -tɩta ꞌꞌnyɩ-e ꞌɩnmʋ wɔnkuɛ. ꞌƖn ꞌbhɛɛꞌo ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ ꞌle ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ glu -za, ꞌɩn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. Lɛ ꞌɩn ꞌka nʋ -ɛ -ke dɩ ɔ ꞌtmʋʋꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a.

¹⁹A -gblee, *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌgbleꞌe ꞌmʋ-ɛ -lrɛɛ. ²⁰ꞌWa -dadudu-u ꞌnʋ-o: Ɔ ꞌbhle-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ. -Sabhɛ-ɛ kpʋn ɔꞌo. Aꞌba po ɔ -lokui -le! ²¹ꞌLe -lrʋʋ-ʋ nʋꞌo: ꞌNyɔ-ɔ ꞌbhleꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ, ꞌɔ -wlu -kaa! ꞌLe ɛ-bɛ -zuzu ꞌmnɛ, ɛ ꞌbhɛɛꞌo ɛ ꞌke ꞌꞌlɔyi ꞌpʋʋnꞌa?

*ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see *Zezii ꞌybha

²²A -gblee, -da *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo seꞌa ꞌtɔ liꞌsaa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, -nɔɔ -ke ti *ꞌZuifʋ nʋꞌa ɛ ꞌke -kaa -nɩ ꞌle ʋn ꞌke ɔ bʋbɔ -lrɛɛke ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ, -nɔɔ -ke ti ʋn-ʋ popo ꞌnɛ ꞌgwlʋti zʋnꞌꞌo zʋn ꞌli, ꞌɛ ꞌwɩ ꞌmnɩ, ꞌɩnnɩ nyniꞌo. -Vʋvɔnɔɔ ꞌꞌyi moꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌduꞌo ꞌɛ *gɔ ꞌle Zelizalɛɛmʋ. ²³ꞌLe ɛ-bɛ -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌmnɛꞌɛ ꞌgbeꞌa wɔn ʋn ꞌꞌduuꞌa ꞌbhlʋkpayowli *Salomɔɔꞌɔ ꞌnynɩ, ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyi Zezii-i naꞌa ti. ²⁴ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ nʋꞌa -kaa, ʋn bi -ɔꞌo ꞌle ʋn na: -Bhlaaka -ɩn ꞌke -amʋ -pɔlʋ ꞌꞌkpi zɩzaꞌa? -Bho -ɩn ꞌꞌdu *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, -zɩ ɩ -amʋ -bodɩ ꞌmʋ gbaa!

²⁵ꞌLe ɔ na: ꞌƖn -zɩ ꞌɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-ɛ see ꞌle a -see ꞌan wlu ꞌwɔɔn. ꞌLe ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ, *wɔnkulɩ ꞌɩn-ɩ nʋꞌa a, ɩ-ɩ ꞌza-a ꞌan ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ. ²⁶Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, a -se ꞌan nyʋ -koꞌa dɩ, a -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ²⁷ꞌAn nyʋ-ʋ ꞌpo-o ꞌɩnmʋ -lokui. ꞌƖn yibo nʋ-oꞌo, ꞌɩn-ɩ ꞌpo -ʋ -jolʋ gbo ꞌle ꞌwa tinɩɛ ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn -ke ʋn-ʋ naꞌo. ²⁸A ꞌye li-ɔ, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩ ʋꞌo. Ʋn -see ꞌtɔ ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Ʋn -nɩꞌe-e ti. ꞌKa-a ɛ-ɛ ꞌye ꞌmʋ-nɩ mʋ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌꞌdu ꞌʋ ꞌꞌyrili. ꞌWa nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌle ꞌan kwa ꞌmʋ ꞌwlʋ. ²⁹ꞌAn -tɩta -Lagɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌɩnmʋ, ꞌlɛꞌꞌo lɛ ɔ -yaꞌa ti, ɔ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi tenyɩ, ɔ ꞌye ɛ -zi. ꞌƐ dɩ ꞌwa nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌle ꞌɔ kwa ꞌmʋ ꞌwlʋ. Ʋn -nɩꞌe-e ti ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌdu ꞌʋ ꞌꞌyrili. ³⁰A -gblee, ꞌɩn -ke -Lagɔ-ɔ ꞌꞌsisriꞌe-e ꞌꞌyi, ꞌɩn -ke ɔ-ɔ naꞌo, ꞌle, -ka ɔ -nɩꞌa ꞌtɩn, ꞌɩn -nɩꞌe -kaa.

³¹Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌtɛ-ɛ -digbi ti -lrɛɛ ʋn ꞌke ɔ ꞌmʋꞌlbha. ³²ꞌLe ɔ na ꞌtɔ ʋ -bodɩ: ꞌLe ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ, wɔnkulɩ nʋꞌa nyʋ ꞌꞌyrilinmɔdɩ ꞌꞌlruli, ꞌɩn nʋ ɩꞌo ꞌbho aꞌba ꞌꞌyigbeyi. Ɩ-bɩ wɔnkulɩ ꞌmnɩ, ꞌya ꞌꞌklumʋ ꞌle, yɛɛ -ke ꞌꞌbhuoꞌa dɩ, a-a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbha ꞌɩn ꞌke ꞌmɛꞌɛ? ³³ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: -A ꞌnaa-a -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌa kamʋ -a ꞌbɔꞌɔ ti -a ꞌke -ɩnmʋ ꞌlbha. Ɛ -se -aꞌa wɔnkulɩꞌa dɩ -ko. -Ɩn ꞌmo-o nyunyɔkpɩan ꞌle -a ꞌlaꞌa -aꞌa ꞌꞌbhuo -Lagɔ. ꞌKla se ꞌꞌyrili-nmɔ!

³⁴ꞌLe ɔ na: Wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -ka ɛ ꞌlɛꞌɛ, ꞌkla-a ꞌka-a: -Lagɔ na: A-bʋ ꞌmo-o ꞌan ꞌꞌyiziziamʋ. ³⁵-Aꞌba ꞌwee, -a yibo na, ɩ-bɩ wlu ꞌmnɩ, ɩ -see ꞌplʋ ꞌkpa yi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle, nyʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɔ wlu ʋn ꞌke ꞌwa -bonyunyu -zigle -tu a, ɔ ꞌye ʋ ꞌɔ ꞌꞌyiziziamʋ ꞌla. ³⁶A -gblee, ꞌɩnmɔ -yɔɔ ɔ, -Lagɔ -zaꞌa ꞌbho ꞌɩnmʋ, -ɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ. -Bho ꞌɩn nʋ, ꞌɔ ꞌꞌyu ꞌɩn ꞌꞌduꞌa a, leedɩ a-a nʋꞌo, ꞌɩn-ɩ ꞌnaa-a ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌa? ³⁷-Bho ɛ -se ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ nʋ wɔnkulɩ a, aꞌba de ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli -le! ³⁸Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩn-ɩ nʋ -ɩꞌo ꞌle aꞌba deꞌe ꞌtɔ ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ɩ-bɩ wɔnkulɩ ꞌmnɩ, a de ɩ ꞌꞌgwli, ꞌle, -ka ꞌɩn -ke -Lagɔ ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, a ꞌke ɩ yibo ꞌle a ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn -ka -zɛgɛka. ³⁹Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ʋ-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ nʋꞌa -kaa -lrɛɛ, ʋn-ʋ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke ɔ kpʋn, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ ꞌwlʋ.

⁴⁰Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌle Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌle, ꞌꞌnigblʋ Zudɛɛnꞌɛ ꞌfɔtɔ -ke gbo *ꞌZaan ꞌꞌdu -nɩꞌa nyʋꞌa *batizeeɛ wɔn -bɛnyɩ, ɔ ꞌye ꞌle mu. Ɔ ꞌnʋ-o ꞌle ꞌwɩ -glilii! ⁴¹Ɔ -nɩ ꞌle, ꞌle nyʋꞌa -dadudu-u mu ꞌɔ gbo ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Wɔnkulɛ -lue ꞌtɩn ꞌZaan ꞌka nʋ, ɛ se -nɩ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, dɩ ꞌwee ɔ -zaꞌa ꞌmʋ ꞌbho nyɔ -nɔɔꞌɔ ꞌꞌkpi, ɩ-ɩ ꞌmo-o -ziadɩ. ⁴²ꞌLe, nyʋ-ʋ -yɛ ꞌnɔ ꞌle a, ꞌwa -dadudu ꞌye ɔ ꞌꞌgwlide.

Lazaaꞌa ꞌmɛmɛɛ

¹ꞌBho-o nyɔ -lue -nɩꞌo. ꞌƆ ꞌnynɩ-ɩ ꞌmo-o Lazaa. -Gwlɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Bɛtanii, ꞌbhoꞌa ꞌꞌyiyi moꞌo. *Malii -ke ꞌwa vɛnyɩ Maatɩ, ꞌwa ꞌꞌbhli moꞌo -lrɛɛ. ²A -gblee, ꞌcna-a poꞌa ngnɛzɛgɛ, Malii ꞌwlɛ ꞌɛ *Zezii ꞌꞌlru, ꞌle -ʋ ꞌꞌluoꞌa ꞌwa ꞌꞌnɩmnɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ꞌɔ bhɩ liꞌsra, ꞌɩnnʋ moꞌo. ꞌWa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyunyukpasu, Lazaa, ꞌɔ ꞌꞌlru-u ꞌbhatiꞌo. ³A ꞌye li-ɔ, ʋ-bʋ ꞌnynʋkpakpɩ ꞌsɔn ꞌmnʋ, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌlbho-o nyɔ -lue ꞌle Zezii gbo ɔ ꞌke ɔ ꞌtmʋʋ na ꞌɔ bha Lazaaꞌa ꞌꞌlru-u ꞌbhatiꞌo. ⁴Ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ɔ na: ꞌꞌLru-u ꞌbhati nɔ-ɔꞌo, -ka ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta -Lagɔ kuꞌa wɔn, ꞌle -aꞌba ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, ꞌle nyʋ ꞌke ɩ yibo ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌkpi. Ɛ -se ɔ ꞌke ꞌmɛnynɔɔ ꞌmʋ -sieꞌa dɩ -ko.

⁵A -gblee, Zezii -kmaꞌa-a Maatɩ -ke ꞌwa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌsɔn ꞌmnʋꞌa dɩ. ⁶-Da ɔ -nɩꞌa, ɔ ꞌwɔnꞌɔ -kaa ɔ-bɔ Lazaaꞌa ꞌꞌlrubhatiwlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ɔ ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌwɩ ꞌsɔn, ⁷ꞌle ɔ na ꞌtɔ *ꞌɔ -namʋ -bodɩ: -A mu Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi le! ⁸ꞌLe ʋn na: -Aꞌba -Tɔyi, ꞌtraamʋ ꞌwɩ -nɩɩ ꞌmʋ, -ɩnmɔ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke -ɩnmʋ -digbi ꞌmʋ ꞌlbha ꞌle -ɩn ꞌke ꞌmɛ, -ɩnmɔ ꞌmnɔ, -ɩnmɔ nʋꞌo -a ꞌmu-o ꞌle leꞌa? ^9-10ꞌLe ɔ na: ꞌLe zɔ -lue ꞌli, ꞌꞌlɛlɩꞌa kpɛ -bue kpɛ ꞌsɔn, ꞌɩnnɩ -nɩꞌe ꞌle. -Ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌan dɩ -nɩꞌo. -A na ꞌnɩ-e ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌmʋ. ꞌAn ꞌmɛmɛɛnɔɔ ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌɩnmʋ, ɛ -see -bhla nyni ke, leedɩ nymɔ ꞌke amʋ ꞌgwlʋ ꞌꞌsiꞌa?

¹¹Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ɔ na -lrɛɛ: -Aꞌba bha Lazaa-a ꞌmʋ-oꞌo. ꞌƖn-ɩ mu-oꞌo ꞌɩn ꞌke ɔ ꞌꞌnynɔɔ ꞌmʋ -za. ¹²ꞌLe ʋn na: -Aꞌba -Tɔyi, -bho ɔ -ka ꞌmʋ a, ꞌꞌlemnɩɩ ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌpʋn -mʋ. ¹³A ꞌye li-ɔ, -ka Lazaa ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zʋ ꞌʋ -bodɩ ꞌmʋ ꞌle ʋ-bee -mnʋʋ-ʋ popoꞌo ꞌgwlʋti na ꞌꞌnynɔɔzɛgɛ ɔ-ɔ ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩ. ¹⁴ꞌLe ɔ ꞌye ʋ ꞌtɔ ꞌꞌyitiwa: Lazaa ꞌmɛ-ɛꞌo! ¹⁵Aꞌba ꞌꞌbhiꞌa dɩ ꞌan -pɔlʋ ꞌwɔnꞌo, -ɛkedɩmaa, ɔ ꞌka ꞌmɛ, ꞌɩn se ꞌle -nɩ. ꞌBho-o a-a ꞌye ꞌwlʋ mʋ ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -a mu ꞌle! ¹⁶Ɔ gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi, ꞌle Tomaa ʋn-ʋ ꞌlaꞌa -boliayu na Zeziiꞌa -namʋ -lrʋʋ -bodɩ: -A mu ꞌle -lrɛɛ, -a -ke Zezii ꞌke -dalue ꞌmɛ -nɩ! ꞌLe ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌle ꞌwa klɛ ꞌye ꞌle mu.

*Zezii -ke nyʋ ꞌmu-o ꞌle Lazaaꞌa zoko ꞌꞌkpi

¹⁷Ʋn muꞌa a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho gwlɔꞌɔ ꞌꞌtroli nyni. Nyʋ nʋꞌa -kaa, Lazaa -kaaa ꞌmɛ, ʋn -kɔɔɔ ɔ tinmaze, -ka ꞌɛ ꞌwɩ nyniꞌa nyiɛ, ʋn ꞌye ɔ ɩ ꞌtmʋʋ. ¹⁸A -gblee, Bɛtanii -ke Zelizalɛɛmʋ ꞌꞌkʋkɔɔꞌɔ-ɔ gbo. ¹⁹ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi Zideekɔmʋꞌa -dadudu yiꞌe Maatɩ -ke *Malii gbo, ꞌwa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyuꞌa ꞌmɛmɛɛꞌɛ dɩ, ʋn ꞌke ʋ -pɔlʋ ꞌli tide.

²⁰-Ka *Zezii -nɩꞌa yinamʋ, Maatɩ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ -jeyi mu. Malii -mnʋʋ -deꞌe-e ꞌle ꞌwa -budu ꞌli ti. ²¹ꞌLe ʋ-bʋ Maatɩ na: ꞌAn -Kɔyi, Zezii, -bho -ɩn -nɩ ꞌkɩ -laa, ꞌan ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu -see ꞌkɩ ꞌmɛ yi! ²²Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩn ꞌde-e ꞌꞌgwli na, ꞌtraamʋ -bhla, -bho -ɩn ꞌybhaa -Lagɔ lɛ, ɔ -see ɛ -ɩnmʋ -bhle yi. ²³ꞌLe ɔ na: Aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu-u ꞌye-e glu -sɔ -mʋ, ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. ²⁴ꞌLe ʋn na: ꞌBho *-lebhɔɔzigleꞌa -nɔɔ ꞌꞌyi, ꞌɩn yiboꞌo-o na ɔ-ɔ ꞌye-e glu -sɔ -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ²⁵ꞌLe ɔ na: Nyɔ-ɔ zaꞌa nyʋ ꞌmɛnynɔɔ ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ nɩꞌa ti -lrɛɛ, ꞌɩnnɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌo. Tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩ ɔꞌo. Nyɔ -yɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, -bho ɔ ꞌmɛ, ɔ -nɩꞌe-e -bhla ti ꞌꞌkɔmʋ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ²⁶Nyɔ -yɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, -ɔ ꞌyeꞌa ɛ-bɛ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛzɛgɛ ꞌmnɛ, ɔ -see ꞌtɔ ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Ɔ -nɩꞌe-e ti ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. ꞌAn wlu -nɛɛ, a ꞌyee nɛ -ziadɩ ꞌmʋ ꞌnɩ? ²⁷ꞌLe ʋn na: Kɩn, ꞌan -Kɔyi, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu -ke dɩ ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -zaꞌa ꞌmʋ see, ʋn ꞌyeꞌa na ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -yi -mʋ nʋ a, ꞌɩn ꞌde-e ꞌꞌgwli na ꞌɩnnɔ -ɩn ꞌꞌduꞌo.

²⁸Ʋn poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌwa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu Malii ꞌlanamʋ mu. Ʋn ꞌye ꞌʋ a, ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌwʋwan ꞌle ʋn na: -Aꞌba -Tɔyi Zezii yi-oꞌo. Ɔ na a mu! ²⁹Ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye ꞌle ɔ gbo -vuka kpa. ³⁰A -gblee, -da Maatɩ sie ꞌɔ ɔ, ꞌbho-o ɔ -nɩꞌe -bhla ꞌꞌkɔmʋ, ɔ -see gwlɔ pa ke. ³¹-Jiji Malii kpaꞌa ꞌle ɔ gbo, Zideekɔmʋ yi ꞌʋ -pɔlʋ ꞌli tidenamʋ, ʋn ꞌye ꞌɛ li a, ʋn ꞌmu -ʋ ꞌbɩ. Ʋbʋ na ꞌkɩ, ʋn-ʋ mu ꞌko-o ꞌle Lazaaꞌa zoko ꞌꞌkpi, ʋn ꞌke ꞌꞌvi.

³²-Da Zezii -nɩꞌa, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌnyni-e ꞌbho, ʋn ꞌye ɔ liꞌye, ꞌle ʋn ꞌye ɔ bhɩ ꞌmʋ bhlu ꞌle ʋn na: ꞌAn -Kɔyi, -bho -ɩn -nɩ ꞌkɩ -laa, ꞌan ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu -see ꞌkɩ ꞌmɛ yi! ³³A -gblee, Malii -ke Zideekɔmʋ kpʋ ꞌʋ kli, ɔ -gbʋ ꞌnʋ ya, ʋn-ʋ ꞌꞌvi-oꞌo. ꞌGwlʋ nʋꞌa -kaa, ɛ -nyni ꞌnɔ-ɔ li, ³⁴ꞌle ɔ na: Doo a nmaze ꞌnɔ tiꞌa? ꞌLe ʋn na: -Aꞌba -Kɔyi, yi -ɩn ꞌke ꞌbho ꞌye! ³⁵ꞌLe ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa, ɔ-ɔ ꞌꞌviꞌo. ³⁶Ʋ-bʋ Zideekɔmʋ ꞌmnʋ ꞌye ꞌɔ li a, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo ꞌtɔ na: -Ka ɔ -kmaꞌa Lazaaꞌa dɩ, a ꞌye -kaa li-ɔ! ³⁷ꞌLe ꞌwa tɔlʋ-ʋ nʋꞌo: Nyɔ-ɔ ꞌka ꞌwlʋ, -ɔ ꞌꞌlɔꞌɔ ɔ, ɔ-bɔ ꞌpʋʋn ꞌnɔ, ɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke Lazaa ꞌmɛmɛɛꞌɛ -jeyi -za?

*Zezii -zaꞌa-a Lazaa glu.

³⁸Ʋn -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌgwlʋ -nyniꞌe-e *Zezii li -lrɛɛ ꞌle ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye ꞌbho Lazaaꞌa zoko ꞌꞌkpi mu. ꞌLe trɩ ꞌli, ꞌle-e ʋn cɛ ɛꞌo ꞌle ʋn ꞌꞌduꞌo ꞌbho ꞌɛ wɔn ꞌꞌyi sʋkpʋmua -lue. ³⁹ꞌLe ɔ na nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -bodɩ: A -za ꞌbho sʋkpʋmua -nɛɛ! A -gblee, Lazaa ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyunynaakpʋ Maatɩ na: ꞌAn -Kɔyi, ɔ -kaaa ꞌmɛ ꞌle ʋn -kɔɔɔ ɔ tinmaze, ꞌɛ ꞌwɩ nyiɛ ꞌka-a. Ɔ ꞌbhɛɛꞌo ɔ ꞌke ngnɛ po! ⁴⁰ꞌLe ɔ na: ꞌƖn -see amʋ ꞌtmʋʋ na, -bho a de ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, -ka -Lagɔ kuꞌa wɔn ꞌle ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, a-a ꞌye -ɩ yibo -mʋ, nʋ? ⁴¹Ʋn -nɩ ꞌsɔn, ʋn -nɩ -wlunamʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌye ꞌbho ɛ-bɛ sʋkpʋmua ꞌmnɛ -za. Ʋn -zɛ ꞌɛ ꞌbho a, ꞌle ɔ ꞌye yaku ꞌꞌyi popo, ɔ ꞌke *-Lagɔ wɔn gbo po, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ɔ-ɔ nʋꞌo: ꞌAn -tɩta -Lagɔ, lɛ ꞌɩn ꞌybhaaꞌa -ɩnmʋ, -ka -ɩn -see ꞌɛ ꞌɩnmʋ -bhle, ꞌɩnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ ꞌɩn-ɩ poꞌo -ɩnmʋ ꞌsɛɛ. ⁴²-Ka -a poꞌa ꞌɩnmʋ -lokui ꞌꞌkɔmʋ, ꞌɩn yibo nɩ-oꞌo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋ-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa -laa ꞌan ꞌꞌtroli, ꞌwa dɩ ꞌɩn-ɩ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ, ꞌle, -ka -ɩn lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ʋn ꞌke ɩ ꞌꞌgwlide. ⁴³Ɔ gwɛꞌɛ -kaa -Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌplan ꞌle ɔ na: Lazaa, -sɔ ꞌle zoko ꞌli -ɩn ꞌke ꞌda! ⁴⁴A -gblee, Lazaa ꞌmɛ ꞌka, ɔ nʋꞌa -kaa, -muaa! ɔ ꞌda-aꞌo. ꞌꞌYriifɔtɩ saboꞌo-o ꞌɔ bhɩ -ke ꞌɔ sʋɩ li, ꞌle ꞌꞌyriɛ-ɛ ꞌfɩfɩanꞌa ꞌɔ ꞌꞌlru li. ꞌLe Zezii na: A bɔti nɔ ti ɔ ꞌke -na -ka -zɛgɛka!

*ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke *Zezii ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ.

(Matiee 26:1-5; Maakɩ 14:1-2; Luukɩ 22:1-2)

⁴⁵Ɩ ziꞌa -kaa a, ʋ-bʋ *ꞌZuifʋ yiꞌa *Malii ꞌyenamʋ, lɛ *Zezii nʋꞌa, ʋn ꞌye ꞌɛ li a, ꞌwa -dadudu ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli. ⁴⁶ꞌWa tɔlʋ -yʋ -see ꞌɔ ꞌꞌgwlide, ꞌɩnnʋ -yɛꞌɛ ꞌle *Faliziɛɛntɔlʋ, ꞌle, lɛ ɔ nʋꞌa a, ʋn ꞌye ɩ gbo -pa, ʋn ꞌye ɩ ʋ -bodɩ ꞌmʋ-za. ⁴⁷Ʋ-bʋ Faliziɛɛn -ke *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ʋn ꞌla-a ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌlruꞌgbʋʋ, ꞌle ʋn na: A -gblee, ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, ɔ-ɔ ꞌnʋ-o *wɔnkulɩꞌa -dadudu. Koo -a ꞌke ɔ -nynaꞌa? ⁴⁸-Bho -a ꞌꞌtayi nɔ ꞌꞌyiti ꞌle ɔ -ka ꞌɔ lɩ ꞌmnɩ-ɩ nʋ a, nyʋ ꞌwee-e ꞌye -ɔ ꞌꞌgwli-de -mʋ, ꞌle, ꞌWlomɛɛ -kɔꞌɔ -amʋ ꞌꞌlru ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌye-e -amʋ ꞌlbha -mʋ ꞌwee ꞌle ʋn ꞌke -aꞌba *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ti-za.

⁴⁹A ꞌye li-ɔ, -zʋn -ke ti ɩ-bɩ dɩ -nɩɩ-ɩ ziꞌa -kaa, ɛ-bɛ zʋn ꞌmnɛ ti, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kayifʋ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba. Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ ꞌꞌluoꞌo wlu ꞌmʋ, ꞌle ɔ na: Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌkpi, a -see ꞌbho lɛ ꞌmʋtiꞌwɔn ke. ⁵⁰A popo ꞌgwlʋti! -Abʋ -bodɩ ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili ꞌle nyɔ -lue ꞌke ꞌmɛ ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi. -Bho ɛ -nɩ -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌlemnɩɩ -aꞌba ꞌbhlʋkpa -see ti-sɔ yi. ^51-52A -gblee, ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ, ɛ -see Kayifʋꞌa ꞌꞌbhuo ꞌmʋ ꞌwlʋ. Ɛ-bɛ zʋn ꞌmnɛ ti, ɔ-bɔ ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagbaꞌa dɩ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbhuo po ꞌɛ ɔ wɔn ꞌmʋ. ꞌƐ -nɔɔ -see -bhla nyni ke ꞌle ɔ ꞌye ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ ꞌmʋti-za -nalo. ꞌLe, ꞌZuifʋ -ke nyʋ-ʋ -seeꞌa ꞌZuifʋ, -ʋ ꞌyeꞌa -Lagɔꞌɔ nyʋ ꞌꞌdu mʋ a, -ka Zezii ꞌka ꞌmɛ ꞌwa dɩ ꞌle ʋn ꞌke ꞌpʋn ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle, ʋ-bʋ ꞌbhlɩkpɩ ꞌweeꞌa nyʋ ꞌmnʋ, ʋn -ke ɔ ꞌke -glɩgba -lue ꞌꞌdu, ɔ ꞌye ʋ -bodɩ ꞌmʋ-za.

⁵³ꞌƐ dɩ, ɛ-bɛ zɔ ꞌmnɛ ti, -ɛ ꞌwlʋꞌa ꞌbho, -ɛ bhlaꞌa ꞌɔ ꞌmɛmɛɛ ꞌꞌkpi, ʋ-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌmnʋ-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti, ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha. ⁵⁴ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ɛ-bɛ ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpaꞌa ꞌfɔtɔ ꞌmnɛ -ke gbo nyʋ -dieꞌa ꞌꞌyi, ɔ ꞌye ꞌle ꞌwlʋ, ꞌle, -gwlɔ -lue-e cɛꞌɛ kpɔ ꞌle ꞌꞌmusaꞌa ꞌꞌtroli ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Eflayimʋ, ɔ -ke ꞌɔ -namʋ ꞌye ꞌle mu, ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ꞌwɩ gbɩ nʋ.

⁵⁵A -gblee, *ꞌZuifʋ ꞌꞌweꞌa zʋn ꞌliꞌa gɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌPaakɩ, ꞌɛ ꞌwɩ -nɩꞌe-e nyninamʋ. ꞌƐ dɩ nyʋꞌa -dadudu-u sɔꞌɔ ꞌwa ꞌꞌbhli ꞌle ʋn-ʋ muꞌo Zelizalɛɛmʋ, -ka *-Lagɔꞌɔ gba ꞌlɛꞌɛ, ʋn ꞌke -kaa nʋ ꞌle ʋn ꞌke *liꞌsaa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ʋn ꞌke gɔ ꞌmnɛ ꞌꞌdu. ⁵⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ʋn -nɩꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ Zezii ti ꞌle ʋn-ʋ dedeꞌe -dede ti: Ɔ kɔɔꞌɔ-ɔ nyɔ-ɔ -see gɔ -nɛɛꞌɛ da -yi yi. Koo a-a popoꞌo ꞌgwlʋtiꞌa? ⁵⁷A -gblee, ʋ-bʋ -Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke Faliziɛɛn ꞌmnʋ, ʋn ꞌtmʋʋꞌo-o nyʋ, -bho ꞌwa -lue yibo nɔ da, ɔ ꞌke ʋ ꞌꞌdɩ -za ꞌle ʋn ꞌke ɔ kpʋn.

*Malii ꞌwla-a *Zeziiꞌa bhɩ ꞌcna ꞌꞌlru.

(Matiee 26:6-13; Maakɩ 14:3-9)

¹Ɩ ziꞌa -kaa a, *ꞌPaakɩꞌa gɔꞌɔ ꞌwɩ -sieꞌe ꞌbho-o -mɛɛlo, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌle, Lazaa ɔ -zaꞌa glu, ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ, -da ɔ -nɩꞌa Bɛtanii, ɔ ꞌye ꞌbho mu. ²Nyʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌpi-e ꞌɔ dɩ, ꞌle, -yʋ -ke ɔ ꞌka -dalue -li -nɩ, Maatɩ ꞌye ʋ ɛ-bɛ lililɛ ꞌmnɛ ꞌꞌyitiꞌgblee. A -gblee, Lazaa -nɩꞌe-e ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋ. ³Ʋn -nɩ linamʋ, ꞌle *Malii ꞌye ꞌbho Zezii -yɛ, ꞌle, ꞌcna -ke ꞌpɛlʋ-ʋ -kmuꞌa ꞌꞌyi tenyɩ, -ɛ poꞌa ngnɛzɛgɛ, -ɛ ꞌma-a ꞌnaadɩzɛgɛ, -ɛ ꞌbhɛɛꞌɛ kpana ꞌmʋ, ʋn ꞌye ɛ ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌle ʋn ꞌye ɛ ꞌɔ bhɩ ꞌꞌlru ꞌwla. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌꞌluoꞌo-o ꞌwa ꞌꞌnɩmnɩ ꞌmʋ, ꞌle ʋn ꞌye ɩ liꞌsra. A -gblee, -budu -ke ꞌli ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ -nɩꞌa, ꞌcnaꞌa ngnɛzɛgɛ ꞌꞌyi-e ꞌle. ⁴ꞌLe, *Zeziiꞌa -namʋꞌa -lue, Zidaa Isikaliyoo, -ɔ ꞌye ꞌɔ -laa ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ mʋ, ɔ na: ⁵-Bho ɛ-bɛ ꞌcna -nɛɛ -po-ɛ ꞌkɩ ꞌpɛlʋ, ɛ ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ nyɔꞌɔ zʋn ꞌliꞌa ꞌꞌpɛlemɔni ꞌle ɩ ꞌke ꞌꞌpʋanlbhamʋ ꞌꞌyitiꞌgble-ɛ! Leedɩ ɛ -see -kaa -nʋ-ɛꞌɛ? Ɛ se ꞌꞌyrili-nmɔ! ⁶A ꞌye li-ɔ, ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o Zeziiꞌa -namʋꞌa mɔniꞌa tideyi, ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa ꞌbho, ɔ-ɔ liꞌo. ꞌꞌYriyi maꞌa dɩ ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ, ɛ -se ꞌꞌpʋanlbhamʋꞌa dɩ ɔ-ɔ popo ꞌgwlʋti ꞌnɩ -ko. ⁷Zezii ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌle ɔ na: -Zʋ ʋ wɔn li! -Bho ꞌɩn ꞌmɛ, ꞌcna ʋn ꞌka ꞌɩnmʋ ꞌꞌlru ꞌwla ꞌle nyʋ ꞌka ꞌɩnmʋ tinmaze, ꞌɩnnɛ ʋn-ʋ ꞌwlaꞌa -laa ꞌɩnmʋ ꞌꞌlru -nalo. ⁸-Yʋ ꞌma-a ꞌꞌpʋanlbhamʋ, a -ke ʋn -nɩꞌe-e -bhla ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. -Bho a ꞌybha, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ʋ -zɛgɛ ꞌꞌlrulinʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩnmɔ -yɔɔ ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ ꞌwlʋ -mʋ ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ.

*-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke Lazaa ꞌlbha, ɔ ꞌke ꞌmɛ

⁹A -gblee, *ꞌZuifʋꞌa -dadudu nʋꞌa -kaa, -ka *Zezii -nɩꞌa Bɛtanii, ʋn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn-ʋ sɔꞌɔ ꞌmʋ, ʋn-ʋ muꞌo ꞌle. Ɛ -se Zeziiꞌa ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ʋn-ʋ mu ꞌle -ko. Lazaa ɔ -zaꞌa glu ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɩnnɔ ʋn-ʋ muꞌo liyenamʋ. ^10-11Nyʋ-ʋ ꞌye ꞌɔ ɔ, ꞌwa -dadudu-u ꞌsɔ-ɔ *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩꞌa lemʋ, ꞌle ʋn-ʋ deꞌe Zezii ꞌꞌgwli. ꞌƐ kamʋ ʋn -poꞌo wlu -dalue ʋn ꞌke ɔ-bɔ Lazaa ꞌmnɔ ꞌlbha, ɔ ꞌke ꞌmɛ -lrɛɛ.

*Zezii ꞌnyni-e Zelizalɛɛmʋ ꞌle ꞌbhoꞌa nyʋ ꞌye ɔ -jeyi mu ꞌle ꞌbʋbʋa ꞌmʋ

(Matiee 21:1-11; Maakɩ 11:1-11; Luukɩ 19:28-40)

¹²Zɔ zɩꞌa a, *Zezii ꞌkpa-a Zelizalɛɛmʋꞌa -jeyi, ꞌle, -ka ɔ-ɔ muꞌa ꞌle a, nyʋꞌa -dadudu-u yiꞌa *ꞌPaakɩꞌa gɔ ꞌꞌdunamʋ, ʋn ꞌye ɩ ꞌbʋꞌwɔn. ¹³ꞌƐ dɩ ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ɔ -jeyi mu. Ʋn ꞌka mu a, ʋn ꞌcɛ-ɛ -galɩꞌa ꞌtɩan, ꞌɩnnɩ ʋn ꞌbhleꞌe kwa, ʋn ꞌke ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo, ʋn-ʋ nʋꞌo: -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyi ɔ! *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌɩnnɔ -nɩꞌe yinamʋ, -Lagɔ -wʋnna nɔ ꞌꞌniti ɔ! -Lagɔ -wʋnna *ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli ꞌmnɔ ꞌꞌniti ɔ! ^14-15A ꞌye li-ɔ, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ɛ nʋꞌa na:

Zelizalɛɛmʋkɔmʋ, -sɩanyɩꞌa ꞌlbha amʋ -le! A -gblee, aꞌba ꞌbhlʋkpayowli deꞌe ꞌbho -sokofalegbuda ꞌꞌkpi ti, ꞌle ɔ-ɔ yiꞌo,

a ꞌye li-ɔ, ɔ ꞌka yi a, ɔ ꞌye-e ɛ-bɛ -sokofale ꞌmnɛ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ ꞌꞌkpi ti-de, ꞌle ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ. ¹⁶Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, lɩ-ɩ -nɩꞌa zinamʋ, *Zeziiꞌa -namʋꞌa ꞌwɔn ꞌya -lue komu ꞌmʋti. -Da ɔ ꞌmɛ -nɩꞌa, ꞌle ɔ ꞌyeꞌa glu -sɔ, ɔ ꞌyeꞌa ꞌle yaku ꞌli le mu, -ka ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmnɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ꞌle ʋn ꞌyeꞌa ꞌya da ꞌye, ꞌbho-o ʋn popo -nɩ ꞌnɩ ꞌgwlʋti.

¹⁷A -gblee, -da Lazaa -nɩꞌa ꞌle zoko ꞌli, ɔ ꞌkɔ ɔ ꞌla, ꞌle ɔ ꞌke ɔ glu -za, ɔ ꞌka ti-nɩ -lrɛɛ ɛ, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, lɩ ʋn ꞌyeꞌa a, ʋn-ʋ ꞌzɩ -ɩ ꞌwa -bonyunyu -bodɩ ꞌmʋ. ¹⁸A ꞌye li-ɔ, ɛ-bɛ *wɔnkulɛ ɔ nʋꞌa, -ɛ -ke dɩ nyʋ ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ꞌɛ dɩ ʋn ꞌꞌgbuꞌo ti ꞌle ʋn-ʋ mu ꞌɔ -jeyi. ¹⁹ꞌLe *Faliziɛɛn ꞌye ꞌtɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɩlɛ: Nyʋ ꞌwee ꞌple -ɔ ꞌbɩ. Lɛ -a ꞌka nʋ, ɛ se -nɩ!

Nyʋtɔlʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ ꞌbɔ-ɔ *Zezii ti, ʋn ꞌke ɔ ꞌye

²⁰A -gblee, nyʋ-ʋ yiꞌa ꞌbho Zelizalɛɛmʋ, ꞌbho *gɔꞌɔ ꞌꞌdunamʋ, ʋn ꞌke -Lagɔ bʋbɔ, ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ, nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ, ꞌwa tɔlʋ -nɩꞌe ꞌle. ²¹ꞌLe, *Zeziiꞌa -nayi -lue Filiipʋ, -ɔ ꞌma-a Bɛsayidaakɔyi, ꞌle Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi, ʋn ꞌye ɔ linyni ꞌle ʋn na: -Aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, -a ꞌbɔ-ɔ ti -a ꞌke *Zezii ꞌye! ²²Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ɩ Zeziiꞌa -nayi -lrɔɔ Andree -bodɩ ꞌmʋzanamʋ mu, ꞌle, ʋn -nɩ ꞌsɔn, ʋn ꞌye Zezii gbo mu, ꞌle ʋn ꞌye ɩ ɔ ꞌtmʋʋ. ²³ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu, -nɔɔ -Lagɔ ꞌꞌduꞌa ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ, ꞌɩn ꞌke glu -sɔ, ꞌɩn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌle ꞌɩn ꞌke yaku ꞌli le mu, ɛ nyni-oꞌo ꞌtɔ. ²⁴ꞌLe ɔ ꞌye ꞌꞌyi -lue po ꞌle ɔ na: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, -bho nyɔ -see lɛꞌɛ ꞌyʋɛ glu po a, ɛ -nɩꞌe-e -lue ꞌtɩn ꞌꞌkɔmʋ. -Bho ɛ -po-ɛ glu ꞌle ɛ ꞌke mɛ ɛ, ꞌꞌlemnɩɩ ɛ-ɛ ꞌpo-o ꞌyɔꞌɔ -dadudu. ²⁵Ɛ-bɛ ꞌꞌyi ꞌmnɛ, ꞌɛ ꞌzɔꞌɔ -lue ꞌka-a: Nyɔ -yɔ ziꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa tinɩɛꞌɛ dɩ, ꞌle ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa lɩ ꞌli, ꞌɩnnɔ ꞌke ꞌmɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Nyɔ -yɔꞌɔ ziꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa tinɩɛꞌɛ dɩ, ꞌle -ɔ sɩaꞌa ꞌan dɩ, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ꞌɩnnɛ ꞌɔ nyɔtu ꞌke ꞌye. ²⁶Nyɔ -yɔ ꞌbɔꞌɔ ti ꞌɩn ꞌke ɔ -kɔ ꞌle ɔ ꞌke ꞌan lbhʋ nʋ, ɔ yi ꞌɩnmʋ gbo ꞌle ꞌɩn -ke ɔ ꞌke -na. -Bho ɛ -nɩ -kaa ꞌmʋ, ꞌꞌlemnɩɩ, -da ꞌɩn -nɩꞌa a, ꞌan -nayi ꞌmnɔ -nɩꞌe-e ꞌbho -lrɛɛ. Nyɔ-ɔ nʋꞌa ꞌan lbhʋ, ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌnʋ -ɔ -zɛgɛ ꞌꞌlruli ꞌꞌkɔmʋ.

*Zezii -zaꞌa-a ꞌɔ ꞌmɛmɛɛꞌɛ dɩ ꞌmʋ

²⁷Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ kɔ ꞌle ɔ na: ꞌTraamʋ ꞌtɔ, ꞌan -pɔlʋ gbutaꞌo. ꞌLe koo ꞌɩn ꞌke ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌꞌyiꞌlɛ? ꞌƖn ꞌke ɔ ꞌtmʋʋ, ꞌle, sɩasɩaa-a -nɩꞌa -laa yinamʋ, ɔ ꞌke ɛ ꞌɩnmʋ wɔnyi-za ꞌmaae? -Gba, ꞌɩn ꞌke ꞌkle ꞌyeꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn yiꞌe ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ. ²⁸ꞌAn -tɩta -Lagɔ, -ka -aꞌa ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, -tɔ nɛ ꞌle nyʋ ꞌke ɩ yibo. Ɔ gwɛꞌɛ -kaa *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ ꞌꞌyi a, ꞌle wlu ꞌye ꞌle yaku ꞌli ꞌwlʋ ꞌle ɛ na: ꞌƖn ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyi see, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌye ɛ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ mʋ -lrɛɛ. ²⁹Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌwɔn-ɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ꞌle ꞌwa tɔlʋ-ʋ nʋꞌo: ꞌꞌNi-i ꞌꞌgbuꞌo! ꞌLe ꞌwa -lrʋʋ na: -Gba, -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -zɔ ꞌɔ dɩ -bodɩ ꞌmʋ. ³⁰ꞌLe ɔ na: Aꞌba ꞌꞌbhiꞌa dɩ -a ꞌwɔnꞌɔ wlu -nɛɛ ꞌbɔ, ɛ -se ꞌan ꞌꞌsɛꞌɛ kamʋ -ko. ³¹A ꞌye li-ɔ, -nɔɔ -ke ti -Lagɔꞌɔ -zigle ꞌka ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa nyʋ ꞌꞌkpi -nɩꞌa, ꞌɛ ꞌnyaanamʋ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gbo. -Bho ɛ nyni a, ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi, -ɔ -poꞌa nyʋꞌa -dadudu -kpɛɛ ꞌmʋ, ɔ-ɔ ꞌye -ɔ tʋ wɔn ꞌmʋ -lu -mʋ, ꞌle -bho ꞌwla ɔ-ɔ ꞌye ɔ ti-nu mʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌle ꞌꞌkɔgwlɛnɛ ꞌmʋ mu. ³²ꞌƖnmɔ -yɔɔ ɔ, -da nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri -kɔ mʋ, ꞌle ʋn ꞌke ɛ ti-nyna ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ, ꞌbho-o ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌbhlɩkpɩ ꞌwee ꞌꞌkpiꞌa nyʋꞌa -dadudu -jri mʋ ꞌle ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ gbo yi, ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide. ³³A -gblee, -ka nyʋ-ʋ ꞌye ꞌɔ ꞌmʋtiꞌlɩlbha mʋ, ꞌle ɔ ꞌke ꞌmɛ, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zaꞌa mʋ.

³⁴ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: ꞌLe -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle-ɛ na, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ɔ -see ꞌmɛ yi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. Leedɩ -a nʋꞌo, -ɩnmɔ nyunyɔꞌɔ ꞌꞌyu, nyʋ-ʋ ꞌye-e -ɩnmʋ nyʋꞌa ꞌꞌyrilbhaatu ꞌꞌyri -kɔ -mʋ, ꞌle ʋn ꞌke ɛ ti-nyna ꞌle -ɩn ꞌke ꞌmɛꞌɛ? Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌyu yɔɔ -a ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩꞌa? ³⁵ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ kɔɔꞌɔ zɔ, ꞌɩn -see ꞌnɔɔ aꞌba ꞌꞌklumʋ -gwlenamʋ yi. -Bhladɩ ꞌɩn -seeꞌa mu ke, a bhlu ꞌan ꞌꞌyisrɛɛjolʋ ꞌle aꞌba tinɩɛ ꞌmʋ, ꞌle a ꞌke ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌyi -na ꞌꞌkɔmʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ, a -ke ʋn -kaa kpli ꞌmʋ-plɛ. Ɛ-bɛ -jolʋzɛgɛ ꞌmnɛ, ꞌwa nyʋtuꞌa yibo nɛ. ³⁶-Bhladɩ ꞌɩn -ke a-a naꞌa a, a de ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli ꞌle a ꞌke ꞌan nyʋ ꞌꞌdu!

Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli ꞌwlʋ, ꞌle, ꞌꞌsetida cɛꞌɛ kpɔ, ɔ ꞌye ꞌle mu.

*ꞌZuifʋꞌa -dadudu -see *Zezii ꞌꞌgwlide

^37-38A -gblee, *Zezii ꞌnʋ-o *wɔnkulɩꞌa -dadudu ꞌbho ʋ-bʋ *ꞌZuifʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌyigbeyi. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋn -see ɔ ꞌꞌgwlide, ꞌle, wlu -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Ezayii ꞌcnɩꞌa ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ɛ nʋꞌa na:

-Aꞌba -Kɔyi -Lagɔ, -aꞌa ꞌꞌdɩ -a -zaꞌa ꞌmʋ, yɔɔ de ꞌɩ ꞌꞌgwliꞌa? ꞌLe -aꞌa *wɔnkulɩ -a nʋꞌa, yɔɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌya ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌa?,

ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ. ³⁹A ꞌye li-ɔ, leedɩ ʋn -see ɔ ꞌꞌgwlide? -Ɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ʋn -see ꞌɔ ꞌꞌgwlide a, ꞌɩnnɛ Ezayii ꞌcnɩꞌe -lrɛɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli. -Ka ɛ ꞌlɛꞌɛ, ꞌkla-a ꞌka-a:

⁴⁰-Lagɔ ꞌpo-o ꞌwa ꞌꞌyri kuku ꞌꞌkpi, ʋn -kaa tiꞌye; ɔ ꞌꞌkpleku-o ꞌwa -pɔlʋ ꞌle ʋn -kaa ꞌɔ wluꞌa ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌwɔn. Ɔ nʋ -ɩꞌo ꞌle ʋn -kaa kpli ꞌꞌyizizia. -Bho ʋn zizia ꞌkɩ kpli ꞌꞌyi a, ꞌꞌlemnɩɩ ɔ-ɔ ꞌpʋʋn nʋ ꞌko-oꞌo ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi.

⁴¹A ꞌye li-ɔ, dɩꞌa kpɛ ꞌsɔn ɔ -zaꞌa -laa ꞌmʋ, Zezii ɩ ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩ, -ɛkedɩmaa, ɔ ꞌye-e ꞌɔ ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛꞌɛ -vlavlɩ li see.

⁴²Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌle ʋ-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩꞌa ꞌꞌklumʋ, ꞌwa -dadudu ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli. *Faliziɛɛn -kʋʋ ʋ tinu ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌliꞌa dɩ, ꞌwa wɛ ꞌɛ wɔnti. ⁴³ꞌWa -bonyunyu ꞌke ꞌwa ꞌꞌyrilinmɔdɩ -za, ꞌɩnnɛ ʋn ꞌbɔꞌɔ ti, ɛ ꞌye -Lagɔꞌɔ nɛ -zi.

*Zeziiꞌa wlu-u ꞌye-e nyunyuꞌa -dadudu dɩ -kpʋn -mʋ

⁴⁴A -gblee, zɔ -lue ꞌzɔ, *Zezii ꞌpo-o weze ꞌle ɔ na: Nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ɔ deꞌe ꞌꞌgwli -lrɛɛ, ɛ -se ꞌan ꞌꞌsɛ -ko. ⁴⁵Nyɔ-ɔ ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ, ɔ-bɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ɔ ꞌyeꞌo -lrɛɛ. ⁴⁶ꞌƖnmɔ -yɔɔ, ꞌɩn ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -ka zɔ ꞌle nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ɔ -kaa ꞌle ꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ ti-de. ⁴⁷Nyɔ-ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌan wlu ꞌbɔ, -ɔ -see ꞌɩ ꞌbho ꞌꞌdu, ɛ -se ꞌɩnmɔ ꞌke ɔ dɩ -kpʋn -ko, -ɛkedɩmaa, ꞌɩn ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌke nyunyu ꞌpʋʋn, ꞌɩn -see yi ꞌɩn ꞌke ʋ dɩ -kpʋn. ⁴⁸Nyɔ -yɔ -seeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, dɩ ꞌɩn -zaꞌa ꞌmʋ, -ɔ -see ꞌɩ -lokuipo, ɩ-bɩ lɩ ꞌɩn -tɔꞌɔ, ꞌɩnnɩ ꞌye ɔ dɩ -kpʋn mʋ ꞌle -lebhɔɔnɔɔ ꞌli. ⁴⁹-Ɛkedɩmaa, dɩ ꞌɩn ꞌka nyʋ -bodɩ ꞌmʋ-za, lɩ ꞌɩn ꞌkʋ ʋ -tɔ, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɔ ꞌꞌbhuo-o ꞌtmʋʋ ꞌnɩ ꞌɩnmʋ. Ɛ -se ꞌle ꞌan wɔnkuɛ ꞌmʋ, ꞌɩn-ɩ nʋ nɩ ꞌnɩ -ko. ⁵⁰ꞌLe, -ka nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌle ꞌɔ -tɔtɔwlu ꞌmʋ, ꞌɩn yibo nɩ-ɩꞌa dɩ, -ka ɔ-ɔ ꞌlɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi ꞌtɩn, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ.

*Zezii wɔtɔꞌɔ-ɔ *ꞌɔ -namʋꞌa bhɩ li

¹ꞌWɩ -lue-e -sieꞌe ꞌbho ꞌle *ꞌPaakɩꞌa gɔ ꞌke nyni. -Nɔɔ -Lagɔ ꞌꞌduꞌa *Zezii ꞌle ɔ ꞌke ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌꞌkpi ꞌwlʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌle ɔ gbo le mu, -ka ɛ nyniꞌa, ɔ yibo nɩ-oꞌo. ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, ꞌɔ -namʋ ꞌyeꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -sie mʋ, ɔ ꞌybhaꞌo, -ka ɔ -kmaꞌa ꞌwa dɩ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ ꞌɔ -pɔlʋꞌa klɛ ti, ɔ ꞌke ʋ ꞌna ꞌꞌyi-tɔ.

²A -gblee, zɔ -ke ti ʋn ꞌꞌduꞌa gɔ ꞌmnɛ wɔn, ꞌɛ ꞌꞌjiazɔ, ɔ -ke ꞌwa klɛ-ɛ li ꞌnɩ-e -dalue ꞌle -budu -lue ꞌli. ꞌꞌNyinynidɩꞌa tiyayi *Sataan nʋꞌa -kaa, ꞌɛ -naagɩ ꞌꞌyi-e Simɔɔ Isikaliyooꞌa ꞌꞌyu Zidaa ꞌmʋ, ɔ ꞌke Zezii ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ. ³A ꞌye li-ɔ, Zezii -mnɔɔꞌɔ ꞌꞌbhuo-o yiboꞌo ꞌle -Lagɔ gbo ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌbho lɩ ꞌwee ꞌꞌkpi ꞌle ɔ-ɔ ꞌye ꞌle le -mu mʋ. ⁴Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌbhɔ-ɔ lilidɩ, ꞌle, -banɩ ɔ -paꞌa ꞌmʋ, ꞌya -lue-e -nɩꞌa ꞌbho ꞌꞌkpi, ɔ ꞌye ɛ ꞌbho -za, ꞌmʋlreyriɛ nɩꞌa ꞌbho, ɔ ꞌye ɛ ꞌmʋꞌꞌluo, ɔ ꞌye ɛ ꞌꞌpli ꞌmʋ -bhla, ⁵ꞌle ɔ ꞌye ꞌle ꞌꞌbo ꞌli ꞌꞌni po, ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ɔ-ɔ wɔtɔꞌɔ ꞌwa bhɩ li, ꞌle, ɛ-bɛ ꞌꞌyriɛ ꞌmnɛ, ɔ-ɔ ꞌsra nɩ ꞌnɩ ɛ li.

⁶Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌbhla-a Simɔɔ ꞌPiɛlɩ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, leedɩ -mnɔɔɔ ꞌke ꞌmna-aꞌa bhɩ liwɔtɔꞌɔ? ⁷ꞌLe ɔ na: Lɛ ꞌɩn -nɩꞌa ꞌtraamʋ nʋnamʋ, -ɩn -see -bhla ꞌɛ ꞌzɔ ꞌmʋtiꞌwɔn ke. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -bho ꞌwla, -a ꞌye -ɛ ꞌmʋtiꞌwɔn -mʋ. ⁸ꞌLe ɔ na: -Gba, -ɩn -see ꞌan bhɩ li -vlɛɛn -za yi -bi! ꞌLe ɔ na: -Bho ꞌɩn se -ɩnmʋ -vlɛɛn li-za ꞌle -ɩn ꞌke *liꞌsaa, ꞌꞌlemnɩɩ -ɩn -se ꞌan -nayi -ko. ⁹ꞌLe ɔ na: -Bho ɛ -nɩ -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌlemnɩɩ -aꞌa -za ꞌan bhɩꞌa ꞌꞌsɛ -vlɛɛn li -le! -Zɩ ɩ ꞌan -kʋtɩ -ke ꞌan ꞌꞌlru li -lrɛɛ! ¹⁰Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌyi -lue po ꞌle ɔ na: -Bho nyɔ ꞌla ꞌɔ -bonyunyɔ, -bho ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhli mu, ɔ-ɔ lre-oꞌo. -Bho ɔ nyni ꞌle a, ꞌɔ ku ꞌsaaꞌa-a liꞌa dɩ, ꞌɔ ꞌbɔꞌɔ -lreni ti, bhɩliwɔtɔniꞌa ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ɔ-ɔ ziꞌo. A-bʋ -yʋʋ, a ꞌsaaꞌa-a li ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, -bho ɛ -se aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌtɩn, ꞌɩnnɔ se liꞌsaa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ¹¹A -gblee, nyɔ-ɔ ꞌkɔ ɔ ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ, ɔ yibo nɔ-ɔꞌɔ dɩ, ɔ nʋꞌo: Aꞌba -lue ꞌtɩn-ɩ se liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi.

¹²A ꞌye li-ɔ, ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌgwɛ-ɛ ꞌwa bhɩꞌa liwɔtɔɛ ꞌꞌyi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ -bana ꞌmʋ le -pa, ɔ ꞌye linamʋ le mu, ꞌle ɔ na: Lɛ ꞌɩn nʋꞌa amʋ -bodɩ ꞌtraamʋ, a ꞌwɔn ꞌɛ ꞌzɔ ꞌmʋti ꞌnɩ? ¹³-Bho a -de ti, a-a ꞌla-a ꞌɩnmʋ aꞌba -Tɔyi -ke aꞌba -Kɔyi, ꞌle -ziadɩ moꞌo, -ɛkedɩmaa, ꞌɩnnʋ ꞌɩn ꞌꞌduꞌo -ziaka. ¹⁴A -gblee, ꞌɩnmɔ ꞌma-a aꞌba -tɔyi -ke aꞌba -kɔyi, ꞌɩn wɔtɔꞌɔ-ɔ aꞌba bhɩ liꞌa dɩ, a-bee -mnʋʋ, a kpʋkpa -kpʋkpa! ¹⁵Lɛ ꞌɩn nʋꞌa ꞌtraamʋ, ɛ-ɛ ꞌmo-o aꞌba yagbʋlɛ, ꞌle, -bho aꞌba ꞌꞌsɛ -de ti, a ꞌke ɛ -bodɩnʋnʋ. ¹⁶-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔꞌɔ lbhʋzeyi se ꞌꞌyiꞌbhɛ, ɔ se ꞌɔ -kɔyi -zi, ꞌle, nyɔꞌɔ -dalbhoyi, ɔ se ꞌɔ lbhoyi -zi -lrɛɛ. ¹⁷Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ, a yibo nɩ-oꞌo ꞌle a ꞌye ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn. -Bho a po ɩ -lokui ꞌle a ꞌke ɩ ꞌbho ꞌꞌdu, a ꞌwa-a ti.

¹⁸ꞌƖn -see ꞌtraamʋ aꞌba klɛ ꞌnynɩ ꞌꞌsi, -ɛkedɩmaa, a-bʋ ꞌɩn ꞌtɛꞌɛ ꞌmʋ ꞌɩn -ke a ꞌke -na, ꞌɩn yiboꞌo-o aꞌba kpli -lue -lue. Ɛ -nɩꞌe-e -kaa ꞌmʋ, ꞌle, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, -ɛ nʋꞌa na: Nyɔ -ke ꞌɩn -nɩꞌa -dalue -li -nɩnamʋ, ꞌɩnnɔ nʋꞌo ꞌɩnmʋ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌlruli, ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌke ꞌwlʋ. ¹⁹-Bhladɩ ꞌɛ -nɔɔ -seeꞌa nyni ke, ꞌɩn-ɩ ꞌzɩ -ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ -nalo, ꞌle, -bho ɛ nyni, -ka ꞌɩn -sɔꞌɔ -Lagɔ gbo, a ꞌke ɩ ꞌꞌgwlide.

²⁰-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔ-ɔ kpʋnꞌa ꞌan -dalbhoyi -gli, ꞌɩnmɔ ɔ kpʋnꞌo -kaa -lrɛɛ. ꞌLe, nyɔ -yɔ kpʋnꞌa ꞌɩnmʋ -gli, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩnnɔ ɔ kpʋnꞌo -ka -zɛgɛka.

*Zezii na Zidaa-a ꞌye -ɔ ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ -mʋ

(Matiee 26:20-25; Maakɩ 14:17-21; Luukɩ 22:21-23)

²¹*Zezii gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi a, ꞌɔ -pɔlʋ gbutaꞌo tenyɩ ꞌle ɔ na *ꞌɔ -namʋ -bodɩ: -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, aꞌba -lue-e ꞌye-e ꞌɩnmʋ ꞌan tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ -mʋ. ²²Ʋn nʋꞌa -kaa, nyɔ ɔ-ɔ ꞌꞌsiꞌa ꞌnynɩ, ʋn se ɔ yiboꞌa dɩ, ʋn-ʋ gbʋgbʋꞌo -gbʋgbʋ ya. ²³A -gblee, ꞌɔ -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ,a ƆFa13 23 Zeziiꞌa -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ ꞌZaan-a ꞌcnɩꞌa ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛ ꞌꞌsiꞌa ꞌnynɩ a, ꞌɔ ꞌꞌbhuo moꞌo. ²⁴ꞌLe Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ ꞌye ɔ ꞌtmʋʋ ꞌle ꞌꞌyi ꞌmʋ, ɔ ꞌke ɔ tidede, ꞌle, nyɔ-ɔ -ke dɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ, ɔ ꞌke ɔ ꞌnynɩ ꞌꞌsi. ²⁵ꞌƐ dɩ ɔ -yɔ ꞌɔ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, dɩ -a zaꞌa -laa ꞌmʋ ꞌle, yɔɔ -a ꞌꞌsiꞌe ꞌnynɩꞌa? ²⁶ꞌLe ɔ na: -Bho ꞌɩn ꞌsma ꞌle -zapʋ kɔ ꞌꞌflɔɔdie, nyɔ ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌɛ ꞌꞌnyɩ mʋ, ꞌɩnnɔ moꞌo.

Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye ɛ ꞌle ꞌsma ꞌle ɔ ꞌye ɛ Simɔɔ Isikaliyooꞌa ꞌꞌyu Zidaa ꞌꞌnyɩ, ꞌle ɔ ꞌye ɛ kpʋn.

²⁷Ɔ kpʋn ꞌɛ ɛ, ꞌle *Sataanꞌa -naagɩ ꞌye ɔ ꞌꞌlru ꞌmʋ kpa, ꞌle Zezii na: Zidaa, lɛ -ɩn ꞌka nʋ, nʋ ɛ -susueyi! ²⁸A ꞌye li-ɔ, nyʋ -ke ɔ -nɩꞌa linamʋ, lɛ-ɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ɔ ꞌlɔ ꞌɔ -kaa ꞌꞌyi, ʋn se ɛ yibo. ²⁹Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ deꞌe ꞌwa mɔni tiꞌa dɩ ꞌwa -dadudu-u popoꞌo ꞌgwlʋti na Zezii lbho -ɔꞌo, ꞌwa gɔꞌɔ lɩ-ɩ ꞌꞌsri ꞌʋ ꞌꞌyi, ɔ ꞌke ɩ de, ꞌle ꞌꞌbhalrɛɛke ɔ ꞌtmʋʋ nɔꞌo ɔ ꞌke ꞌꞌpʋanlbhamʋ lɛgbɛ ꞌꞌnyɩ. ³⁰Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌluoꞌo-o ɛ-bɛ ꞌꞌflɔɔdie ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ, ɔ ꞌda-aꞌo. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, -kuyre kpʋn-oꞌo.

*Zezii ꞌtmʋʋꞌo-o ꞌɔ -namʋ ʋn ꞌke dɩ kɩkma

³¹Ɔ ꞌdaꞌa a, ꞌle *Zezii na: ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -ka ꞌɩnmɔ *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYuꞌa ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, nyʋ-ʋ ꞌye -ɩ yibo -mʋ. ꞌLe, -ka -Lagɔꞌɔ nɛ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi -lrɛɛ ꞌle ꞌɩn ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌye -ɩ yibo -mʋ. ³²ꞌLe ꞌɩn ꞌmʋ, -bho ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌbhɛ -nɩ ꞌle ꞌꞌyi, ɔbɔ-ɔ ꞌye-e ꞌan nɛ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ -mʋ -lrɛɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌmʋ, ꞌle ɔ-ɔ ꞌye ɛ -nʋ mʋ ꞌle -nɔɔ gbɛ ꞌli.

³³ꞌAn dɩkmalotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, -nɔɔ-ɔ -sieꞌa ꞌbho ꞌle ꞌɩn ꞌke amʋ ꞌꞌkpi ꞌwlʋ se ꞌꞌyi-die. -Ka ꞌɩn ꞌlɛꞌɛ *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌꞌyi, -ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ ꞌlɛꞌɛ amʋ ꞌꞌyi -lrɛɛ. ꞌƖn na: A-a ꞌye-e ꞌɩnmʋ tiꞌbɔ -mʋ, ꞌle a -see ꞌɩnmʋ ꞌye yi, -ɛkedɩmaa, -da ꞌɩn-ɩ muꞌa, a -see ꞌbho -yi yi.

³⁴ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn-ɩ sieꞌe ꞌle aꞌba -lokui ꞌmʋ wlulre -lue. A kɩkma -kɩkma dɩ! -Ka ꞌɩn -kmaꞌa aꞌba dɩ, a-bee -mnʋʋ, a kɩkma -kɩkma dɩ -lrɛɛ! ³⁵-Bho a -ka -kaa-a nʋ a, ꞌꞌlemnɩɩ, -ka a ꞌꞌduꞌa ꞌan -namʋ, nyʋ-ʋ yibo nɩ-oꞌo.

*Zezii na *ꞌPiɛlɩ-ɩ ꞌye -ɔ ꞌꞌyidepo -mʋ

(Matiee 26:31-35; Maakɩ 14:27-31; Luukɩ 22:31-34)

³⁶Ɔ poꞌa wlu ti a, ꞌle Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ na: ꞌAn -Kɔyi, dbhoo -ɩn ꞌke muꞌa? ꞌLe ɔ na: ꞌLe -nɔɔtoope ꞌli, -da ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -mu mʋ, -ɩn se ꞌbhɛɛ ꞌɩn -ke -ɩn ꞌke ꞌbho mu. -Bho ꞌwla, ꞌle -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌbɩ yi. ³⁷ꞌLe ɔ na -lrɛɛ: ꞌAn -Kɔyi, leedɩ ꞌɩn se ɛ ꞌtraamʋ ꞌbhɛɛꞌɛ? -Bho ɛ ꞌꞌdu -aꞌa ꞌmɛnamʋ, ꞌɩn -ke -ɩn -nɩ ꞌsɔn, -a ꞌke -dalue -pa -nɩ moꞌo. ³⁸ꞌLe ɔ na: -Bho ɛ ꞌꞌdu ꞌan ꞌmɛnamʋ, -ɩn ꞌbhɛɛꞌo ꞌɩn -ke -ɩn ꞌke -dalue -pa -nɩꞌa? -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, -zɩanꞌa ꞌꞌmatʋ, -bhladɩ -sʋʋn ꞌke zro, kpɛ tan -a ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌꞌyidepo -nɩ mʋ.

*Zezii ꞌꞌdu-o *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ

¹Ɩ ziꞌa -kaa, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌbho ꞌkpa ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌduꞌo *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ na: Aꞌba ꞌbhɔ ꞌɩn -ke -Lagɔꞌɔ ꞌꞌgwlideɛꞌɛ dɩ -le! Nymɔ ꞌbhɔ amʋ ꞌgwlʋ ꞌꞌsidɩ! ²ꞌNɔɔ ꞌan -tɩta -Lagɔ -nɩꞌa ꞌle yaku ꞌli, ꞌbɩ-ɩ ꞌwlaꞌa ꞌle ti. ꞌƖn-ɩ muꞌo ꞌle-ɛ ꞌle ꞌɩn ꞌke aꞌba -denɩ nmaze. -Bho ɛ -se ꞌkɩ-ɩ -ziadɩ, ꞌɩn -zɩ ɩ ꞌkɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-ɔ see. ³-Bho ꞌɩn gwɛ ꞌya nmazeɛ ꞌꞌyi, ꞌle ꞌɩn ꞌke aꞌba dɩ yi, ꞌle, -da ꞌɩn -nɩꞌa a, a-bee -mnʋʋ ꞌke ꞌbho -nɩ -lrɛɛ. ⁴-Jolʋ muꞌa ꞌle, a yibo nɛ-ɛꞌo see.

⁵ꞌLe Tomaa na: ꞌAn -Kɔyi, ꞌnɔɔ -a ꞌyeꞌa -mu mʋ, -a-bʋ seꞌa ꞌle yibo ꞌle, kbhoo -a ꞌke ꞌleꞌa -jolʋ yiboꞌa? ⁶ꞌLe ɔ na: -Bho nyɔ ꞌke -Lagɔ yibo, ꞌle ꞌan ꞌꞌsɛ ꞌmʋ ɔ ꞌke -zi -nɩ. -Ka -Lagɔꞌɔ dɩ ꞌꞌduꞌa -ziadɩ, -bho ɔ ꞌke ɩ yibo ꞌle ɔ ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye, ꞌle ꞌɩn ꞌmʋ ꞌɔ nyɔtu ꞌke -zi -nɩ -lrɛɛ. ⁷-Bho a yibo ꞌkɩ ꞌɩnmʋ -ziaka, a-a yibo ꞌko-o ꞌan -tɩta -Lagɔ -lrɛɛ. ꞌTraamʋꞌa ꞌꞌbhuo, a ꞌye -ɔꞌo ꞌle a yibo nɔꞌo!

⁸Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle Filiipʋ na: ꞌAn -Kɔyi, -bho -aꞌba ꞌgwlʋ ꞌke ꞌwɔn, -tɔ -amʋ -aꞌa -tɩta -Lagɔ ꞌꞌyi! ⁹ꞌLe ɔ na: Filiipʋ, ꞌɩn -ke a -gwleꞌe-e -nanamʋ, leedɩ -ɩn se ꞌɩnmʋ yiboꞌa? Leedɩ -a nʋꞌo ꞌɩn -tɔ nɔ amʋ ꞌꞌyiꞌa? Nyɔ -yɔ ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ a, ɔ ꞌye -ɔꞌo -lrɛɛ. ¹⁰-Ka ꞌɩn -ke ɔ ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, -ɩn -see ɩ ꞌꞌgwlide ꞌmaae? Dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɛ -se ꞌɩnmɔ ɩ-ɩ ꞌwlʋ ꞌmʋ ꞌnɩ -ko. ꞌAn -tɩta -Lagɔ -ke ꞌɩn ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, ꞌɔ wlu moꞌo. ꞌƖnmɔ ɔ-ɔ zi nɩꞌe ꞌmʋ, ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo ꞌɔ lbhʋ. ¹¹-Bho ꞌɩn nʋ ꞌɩn -ke ɔ ꞌꞌsisriꞌe-e ꞌꞌyi a, a ꞌlɩ ɩ -ziadɩ, ꞌle ꞌɔ *wɔnkulɩꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi, a ꞌwɔɔn nɩ ꞌꞌbhalrɛɛke!

¹²-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, wɔnkulɩ ꞌɩn-ɩ nʋꞌa, nyɔ-ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, ɔ-ɔ ꞌye -ɩ -nʋ -mʋ -lrɛɛ. ꞌƖn-ɩ ꞌmu-o ꞌan -tɩta -Lagɔ gboꞌa dɩ, -yɩ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa -nʋ mʋ, ɩ-ɩ ꞌye ꞌꞌyiꞌbhɛ mʋ ꞌle ɩ ꞌke ꞌan nɩ ꞌmʋ-zi. ¹³ꞌAn ꞌnynɩ a ꞌbhleꞌe ꞌꞌkpiꞌa dɩ, lɛꞌꞌo lɛ a ꞌbɔꞌɔ ti a, ꞌɩn-ɩ ꞌye ɛ amʋ ꞌꞌlruli-nʋ mʋ, ꞌle, ꞌɩnmɔ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu, -ka ꞌɩn-ɩ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi, nyʋ ꞌke ɩ yibo. ¹⁴-Bho a ꞌbɔ ti, ꞌle ꞌan wɔnkuɛ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌke amʋ lɛ -bodɩ nʋ, ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɛ -nʋ -mʋ.

*Zezii ꞌꞌdu-o *ꞌɔ -namʋ *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu wɔn ꞌmʋti

¹⁵Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ kɔ ꞌle ɔ na: -Bho a -kma ꞌan dɩ -ziaka, dɩ ꞌwee ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, a-a ꞌye -ɩ -lokui-po -mʋ ꞌle a ꞌke ɩ ꞌbho ꞌꞌdu. ¹⁶ꞌƖn-ɩ ꞌye-e ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌtmʋʋ -mʋ, ɔ ꞌke amʋ aꞌba -kpayi -lrɔɔ -jeyi po ꞌle a -ke ɔ ꞌke -na ꞌꞌkɔmʋ. -Ka -Lagɔꞌɔ dɩ ꞌꞌduꞌa -ziadɩ, *ꞌɔ -zuzu zɩ ꞌɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔ moꞌo. ¹⁷Nyʋ -yʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ɔ -see ɔ ʋ ꞌꞌnyɩ yi, -ɛkedɩmaa, ʋn se ꞌbhɛɛ ʋn ꞌke ɔ yibo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, a-bee -mnʋʋ yibo nɔ-oꞌo, -ɛkedɩmaa, ɔ -nɩꞌe-e -laa aꞌba ꞌꞌtroli, ꞌle ɔ-ɔ ꞌye amʋ ꞌmʋ-nɩ mʋ. ¹⁸ꞌƖn -see amʋ ꞌꞌkuenynuu ꞌmʋ sie. ꞌƖn-ɩ ꞌye-e amʋ -bodɩ le -yi -mʋ. ¹⁹ꞌLe ꞌwɩ gbɩ ꞌli, nyʋ-ʋ -seeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, ʋn -see ꞌɩnmʋ ꞌye yi ꞌꞌkɔmʋ. Aꞌba ꞌꞌsɛ-ɛ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌye mʋ ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ yibo, -ɛkedɩmaa, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, -ka ꞌɩn ꞌye ꞌɛ ɛ, ꞌka-a a -nɩꞌo -lrɛɛ. ²⁰-Bho ꞌɛ -nɔɔ nyni, -ka ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, ꞌle ꞌɩn -ke a-bee -mnʋʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌꞌyiꞌꞌsisri mʋ -lrɛɛ, ꞌbho-o a-a ꞌye ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn -nɩ mʋ. ²¹Dɩ ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, nyɔ-ɔ po ꞌɩ -lokui, -ɔ ꞌꞌdu ꞌɩ ꞌbho, ꞌɔ nyɔtu -kmaꞌa ꞌan dɩ. ꞌAn -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɔ dɩ -kma -mʋ. ꞌƖn-ɩ ꞌye-e ꞌɔ dɩ -kma -mʋ, ꞌan ꞌꞌbhuo-o ꞌye -ɔ gbo -yi -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌɩnmʋ yibo.

²²A -gblee, *Zeziiꞌa -namʋꞌa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Ziidɩ, (ꞌɩn -see Zidaa Isikaliyoo nʋ) ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, leedɩ -ɩn ꞌke -aꞌba ꞌꞌsɛ gbo yi ꞌle -ɩn ꞌke -amʋ -aꞌa ꞌꞌbhuo ꞌꞌyi-tɔ ꞌle -ɩn -see -kaa -aꞌba -bonyunyu -lrʋʋ -bodɩ -nʋ yiꞌa? ²³ꞌLe ɔ na: Dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ, nyɔ-ɔ ꞌye ꞌɩ ꞌbho ꞌꞌdu mʋ, ꞌɩnnɔ -kmaꞌa ꞌan dɩ. -Bho ɛ -nɩ -kaa ꞌmʋ a, ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɔ dɩ -kma -mʋ, ꞌle ꞌɩn -ke ɔ ꞌke ɔ -bodɩ yi, -a ꞌke ɔ ꞌmʋ ti-de. ²⁴Nyɔ-ɔꞌɔ poꞌa ꞌan wlu -lokui, ꞌɔ nyɔtu se ꞌan dɩ -kma. Dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌan -tɩta -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌɔ wlu moꞌo. Ɛ -se ꞌan ꞌꞌbhuoꞌa nɛ -ko. ²⁵-Bhladɩ ꞌɩn -ke a-a naꞌa a, ꞌɩn-ɩ ꞌzɩ -ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ. ²⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌle ꞌan wɔnkuɛ ꞌmʋ, *Lisaazuzu ꞌan -tɩta -Lagɔ-ɔ ꞌyeꞌa amʋ -jeyi -po mʋ, -ɔ ꞌka aꞌba -kpayi ꞌꞌdu a, ꞌɩnnɔ ꞌye amʋ lɩ ꞌwee -tɔ mʋ, ꞌle, dɩ ꞌwee ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ɔ ꞌke ɩ amʋ ꞌgwlʋtipopo.

²⁷A -gblee, ꞌɩn-ɩ ꞌsie-e amʋ -pɔlʋꞌa bhlubhlua li. ꞌAn -pɔlʋꞌa bhlubhlua ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌe amʋ. Nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, -ka ꞌwa -pɔlʋꞌa bhlubhlua -nɩꞌa a, -yɛ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌa amʋ, ɛ -ke ɛ se ꞌꞌyitigʋgɔ. Nymɔ ꞌbhɔ amʋ ꞌgwlʋ ꞌꞌsidɩ! -Sɩanyɩ ꞌbhɔ amʋ ꞌlbhadɩ!

²⁸Wlu ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ ꞌtraamʋ, a ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: ꞌƖn na, ꞌɩn-ɩ ꞌmu-o ꞌan -tɩta -Lagɔ gbo le, ꞌle ꞌɩn ꞌke amʋ -bodɩ le yi. A -gblee, ɔ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi tenyɩ, ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ -zi. ꞌƐ dɩ, -bho a ꞌwɔn ꞌbɔ na ꞌɩn-ɩ ꞌmu -ɔ gbo a, -bho a -kma ꞌkɩ ꞌan dɩ -ziaka, a-a li ꞌko-o ꞌbʋbʋa. ²⁹ꞌYa -nɔɔ ꞌꞌsri ꞌle nya, ꞌle ꞌɩn-ɩ zɩ ꞌɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌle, -bho ɛ nyni, a ꞌke ꞌan wlu -ziadɩ ꞌla. ³⁰ꞌꞌNyinynidɩꞌa tiyayi -ɔ -poꞌa nyʋꞌa -dadudu -kpɛɛ ꞌmʋ, ɔ -nɩꞌe-e yinamʋꞌa dɩ, ꞌɩn -ke a -see ꞌtɔ -wlu yi tenyɩ. Ɔ se ꞌɩnmʋ wɔnyiꞌbhɛɛ. ³¹Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ wlu ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌwɔɔn mʋ, ꞌle, -ka ꞌɩn -kmaꞌa ꞌɔ dɩ, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ ꞌke ɩ yibo. A -gblee, ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle ɔ na ꞌɔ -namʋ -bodɩ: A -sɔ ꞌmʋ, -a ꞌke -laa ꞌꞌdie cɛ!

*Zezii kɔɔꞌɔ-ɔ lezɛɛntuzɛgɛ

¹*Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ cɛꞌɛ ꞌbho ꞌꞌdie a, ꞌle ɔ na: A -gblee, tu ʋn-ʋ ꞌlaꞌa lezɛɛn, -ɛ -ke ꞌꞌbhi nyʋ-ʋ nʋꞌa duvɛɛn ꞌmʋ, ꞌɩn kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌɛ tuzɛgɛ. ꞌAn -tɩta -Lagɔ kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌya -kpaaꞌa lbhʋnʋyi. ²ꞌAn nyʋ -ke ꞌɩn-ɩ naꞌa a, ʋn kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌɛ ꞌꞌklei. A ꞌye li-ɔ, ꞌya -yɩꞌa -troꞌa a, -kpaa ꞌmnɛꞌɛ lbhʋnʋyi-i cɩ ɩꞌo, ꞌle, -yɩ troꞌa, ꞌya ꞌꞌbhi ꞌke -antanyɩnɩ ꞌmʋ-ziꞌa dɩ, ɔ-ɔ zɩ ꞌɩ bhubhuyitiꞌa ꞌꞌklei li. ³A-bʋ -yʋʋ, dɩ ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋꞌa dɩ, a kɔɔꞌɔ ꞌꞌklei -yɩ nyɔ -zaꞌa ꞌya -lrɩɩ ꞌꞌtroli. ⁴ꞌƐ dɩ a, -ka ꞌɩn -ke a ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, a ꞌꞌdu -kaa ꞌꞌyrili ꞌꞌkɔmʋ! -Bho a nʋ -kaa a, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e aꞌba ꞌꞌtroli -nɩ -mʋ ꞌꞌkɔmʋ. A -gblee, -ka tuꞌa ꞌꞌkleiꞌa ꞌꞌsɛ seꞌa ꞌbhɛɛ, -bho ɩ -ke ꞌya tu se ꞌꞌyiꞌꞌsisri, ꞌle ɩ ꞌke ꞌꞌbhi po a, -bho ꞌɩn -ke a se ꞌꞌyiꞌꞌsisri, -ka -lue ꞌmnʋ ꞌka-a, a se ꞌbhɛɛ a ꞌke ꞌan ꞌgwlʋdɩ nʋ.

⁵ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, ꞌɩn kɔɔꞌɔ-ɔ lezɛɛntu ꞌle abʋ kɔɔꞌɔ ꞌɛ ꞌꞌklei. Nyɔ -ke ꞌɩn ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi a, ꞌɔ nyɔtu kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌklei -ɩ troꞌa ꞌꞌbhiꞌa -dadudu. A ꞌye li-ɔ, -bho ꞌɩn -ke a se ꞌꞌyiꞌꞌsisri, a se ꞌbhɛɛ a ꞌke ꞌan ꞌgwlʋdɩ nʋ. ⁶Nyɔ -ke ꞌɩn seꞌa ꞌꞌyiꞌꞌsisri a, ɔ kɔɔꞌɔ-ɔ tuꞌa ꞌꞌklei nyɔ-ɔ poꞌa ti. -Bho ɩ -po-ɛ ti a, ɩ-ɩ yɛ-oꞌo, ꞌle nyʋ-ʋ po ꞌɩ -zrʋʋ ꞌmʋ, ʋn-ʋ po ꞌɩ ꞌꞌyri ꞌle ɩ-ɩ sinꞌo. ⁷Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -bho a se -aꞌba ꞌꞌyisriidɩ ꞌbhɔ ɔ, ꞌle a se ꞌan wluꞌa ꞌbhodudɩ ꞌbhɔ -lrɛɛ, lɛꞌꞌo lɛ a ꞌbɔꞌɔ ti, a ꞌybhaa nɛ ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke ɛ amʋ ꞌꞌnyɩ. ⁸-Bho a nʋ -kaa a, a kɔɔꞌɔ-ɔ tuꞌa ꞌꞌklei -ɩ troꞌa ꞌꞌbhiꞌa -dadudu, ꞌle, -ka ꞌɩn -ke a-a naꞌa a, nyʋ ꞌke ɩ yibo, ꞌle ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌke ꞌꞌyiꞌbhɛ.

⁹A -gblee, -ka ɔ -kmaꞌa ꞌan dɩ a, ꞌka-a ꞌɩn -kmaꞌa aꞌba dɩ -lrɛɛ. ꞌƐ dɩ a ꞌbhle -aꞌba ꞌꞌyisisriɛ kwa ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle a ꞌke ꞌan dɩkmɛɛ ꞌmnɛ ꞌmʋ ti-de. ¹⁰-Ka ꞌɩn-ɩ nʋꞌa ꞌan -tɩtaꞌa ꞌgwlʋdɩ, ꞌle ꞌɩn -ke ɔ ꞌyeꞌa ꞌꞌyiꞌꞌsisri, ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌɔ dɩkmɛɛ ꞌmnɛ ꞌmʋ ti-de, -ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a, -bho a nʋ ꞌan ꞌgwlʋdɩ -lrɛɛ, ꞌle a se -aꞌba ꞌꞌyisriidɩ ꞌbhɔ, ꞌle a ꞌke ꞌan dɩkmɛɛ ꞌmnɛ ꞌmʋ ti-de.

¹¹Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ, ꞌɩn-ɩ ꞌzɩ -ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌle, -ka ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhaꞌa ꞌɩnmʋ, ɛ ꞌke -kaa a-bee -mnʋʋ ꞌlbha, ꞌle ɛ ꞌke amʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi tenyɩ.

¹²Lɛ ꞌɩn ꞌybhaꞌa a ꞌke nʋ a, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: -Ka ꞌɩn -kmaꞌa aꞌba dɩ, a kɩkma -kɩkma -kaa dɩ! ¹³A ꞌye li-ɔ, -bho nyɔ ꞌwɔɔn ɔ ꞌke ꞌmɛ ꞌɔ bhaꞌa dɩ, ɔ -kmaꞌa-a ꞌɔ dɩ tenyɩ. Lɛ-ɛ ꞌka ꞌꞌyiꞌbhɛ, -ɛ ꞌka ɛ-bɛ dɩkmɛɛ ꞌmnɛꞌɛ lɛtu ꞌmʋ-zi, ɛ se -nɩ. ¹⁴A-bʋ -yʋʋ, -bho a nʋ ꞌan ꞌgwlʋdɩ, a-a ꞌmo-o ꞌan bha ꞌꞌwe. ¹⁵A -gblee, lɩ ꞌan -tɩta -Lagɔ -tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ, ꞌɩn-ɩ zɩ -ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ ꞌɩn-ɩ ꞌlaꞌa amʋ ꞌan bha ꞌꞌwe. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, lɛ lbhʋnʋmʋꞌa -kɔyi-i nʋꞌa, ꞌɔ ꞌtmʋʋ nʋ ꞌɛ ꞌzɔ. ꞌƐ dɩ ꞌɩn -see ꞌtɔ amʋ ꞌan lbhʋnʋmʋ ꞌla yi. ¹⁶Abʋ -see ꞌbho ꞌɩnmʋ -za, ꞌɩn -ke a ꞌke -na. -Gba! ꞌƖnmɔ nʋ ɛꞌo ꞌle a ꞌke mu ꞌle a ꞌke kplizɩgɩꞌa -dadudu nʋ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ ꞌle nyʋ ꞌke ɩ liꞌye. -Bho ꞌɩn -ke a ꞌꞌsisri ꞌꞌyi a, lɛꞌꞌo lɛ a-a ꞌyeꞌa ꞌan -tɩta ꞌybhaa mʋ ꞌle ꞌan ꞌnynɩ ꞌmʋ, ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌɛ amʋ-ɛ. ¹⁷A ꞌye li-ɔ, lɛ ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌa amʋ a ꞌka nʋ a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, a kɩkma -kɩkma dɩ!

Nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ʋn ꞌnyɛ-ɛ *Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ ꞌmʋ

¹⁸A po -lokui -lrɛɛ, ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, -bho ʋn ꞌnyɛ amʋ ꞌmʋ, a popo ꞌgwlʋti na, ꞌɩnmɔ ʋn ꞌnyaaꞌa ꞌmʋ-ɔ, ꞌle ɛ ꞌye amʋ ꞌꞌkpi bhla. ¹⁹Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, -bho aꞌba kpli -ke ꞌwa nɩ gʋgɔ ꞌkɩ ꞌꞌyiti a, ʋn-ʋ kma ꞌko-o aꞌba dɩ, -ɛkedɩmaa, nyɔ -lue a ꞌꞌduꞌo. A -gblee, aꞌba kpli -ke ꞌwa nɩ se ꞌtɔ ꞌꞌyitigʋgɔ, -ɛkedɩmaa, ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ ꞌɩn -zaꞌa amʋ ꞌle ꞌɩn -ke a-a naꞌo. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ʋn-ʋ ꞌnyɛꞌɛ amʋ ꞌmʋ. ²⁰Wlu ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, a popo nɛ ꞌgwlʋti! ꞌƖn na: Nyɔꞌɔ lbhʋnʋyi se ꞌꞌyiꞌbhɛ ɔ se ꞌɔ -kɔyi -zi. Nyʋ-ʋ ꞌkla-a ꞌɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋ, ꞌɛ dɩ ʋn-ʋ ꞌye a-bee -mnʋʋ nyanɩ ꞌmʋ -kla mʋ -lrɛɛ, ꞌle ꞌwa -dadudu -see ꞌan -tɔtɔlɩ -lokuipo. ꞌƐ dɩ ʋn -see aꞌba nɩ -lokui-po yi -lrɛɛ.

²¹A ꞌye li-ɔ, ꞌan nyʋ a ꞌꞌduꞌa dɩ ʋn-ʋ ꞌye lɩ ꞌmnɩꞌa ꞌwee amʋ ꞌꞌlruli-nʋ mʋ, -ɛkedɩmaa, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ʋn se ɔ yibo. ²²-Bho ꞌɩn se ꞌkɩ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi, ꞌle ꞌɩn ꞌke ʋ ꞌan ꞌꞌkpidɩ -bodɩ ꞌmʋ-za a, ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ -see ꞌkɩ ꞌꞌyi-kmu yi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -bho ʋn se kpli ꞌꞌyizizia, ɔ -see ꞌya dɩ ꞌbhɔ yi. ²³Nyɔ -yɔ ꞌnyɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ꞌmʋ a, ꞌan -tɩta -Lagɔ ɔ ꞌnyɛꞌɛ ꞌmʋ -lrɛɛ. ²⁴*Wɔnkulɩ nyɔ -seeꞌa nʋ ke, -bho ꞌɩn -see ɩ ꞌkɩ ꞌnɔɔ ꞌwa ꞌꞌklumʋ nʋ a, ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ -see ꞌkɩ ꞌꞌyi-kmu yi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. A ꞌye li-ɔ, ꞌɩn -nɩ ꞌɩ nʋnamʋ, ʋn ꞌye -ɩ li. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋn ꞌnyɛ-ɛ ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta ꞌmʋ. ²⁵A -gblee, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli, ɛ na: ꞌAn ꞌmʋnyɛɛɛ se ꞌꞌlru -ke -gbɔtʋ ꞌbhle. Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ -nʋ-ɛꞌɛ ɛ, ꞌle ꞌɛ wlutuꞌa ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ.

²⁶A ꞌye li-ɔ, aꞌba -kpayi-i ꞌye-e -yi -mʋ. ꞌAn -tɩta *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu zaꞌa -ziadɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔ moꞌo. ꞌAn -tɩta ꞌmnɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ ꞌye ɔ amʋ -jeyi -po mʋ, ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌan ꞌꞌkpidɩ -bodɩ ꞌmʋ-za. ²⁷A-bee -mnʋʋ-ʋ ꞌye-e ꞌan dɩ nyʋ -bodɩ ꞌmʋ-za -mʋ -lrɛɛ, -ɛkedɩmaa, ꞌan lbhʋꞌa wɔndunamʋ, ꞌbho-o ꞌɩn -ke a -zaꞌa -nanaa.

¹A -gblee, ꞌɩn-ɩ ꞌza-a amʋ dɩ ꞌmnɩ -bodɩ ꞌmʋ ꞌle a -kaa -aꞌba ꞌꞌyisriiɛ kwa gbo -za. ²-Aꞌba *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidiꞌa -klɩgbɩ-ɩ ꞌye-e amʋ *ꞌꞌpiemʋ -po -mʋ. -Nɔɔ -lueꞌa ꞌꞌbhuo -nɩꞌe-e nyninamʋ: nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa amʋ ꞌlbha mʋ, a ꞌke ꞌmɛ, ꞌbho-o ʋn-ʋ ꞌye ꞌɛ lɛtu -Lagɔꞌɔ bʋbɔɛ ꞌla -nɩ mʋ. ³Ʋn -see ꞌwɔn ʋn ꞌke ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta -Lagɔ yiboꞌa dɩ, ʋn-ʋ ꞌye -kaa -nʋ mʋ. ⁴ꞌƖn-ɩ ꞌza-a amʋ dɩ ꞌmnɩ -bodɩ ꞌmʋ -nalo, ꞌle, -bho ꞌya -nɔɔ nyni a, -ka ꞌɩn ꞌtmʋʋ ꞌnɩ amʋ see, a ꞌke -kaa ꞌgwlʋtipopo.

*-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa lbhʋ

ꞌƖn -ke a-a naꞌo -bhlaꞌa dɩ, ꞌɩn -see ɩ amʋ ꞌtmʋʋ -susueyi. ⁵ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌan -tɩta, -Lagɔ lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌle ɔ gbo ꞌɩn-ɩ muꞌo, ꞌle aꞌba nyɔ -lue ꞌtɩnꞌa ꞌꞌbhuo -see ꞌɩnmʋ tidede: Doo -a muꞌa? ⁶Dɩ ꞌɩn -zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩn yiboꞌo-o -ka ɩ -nyniꞌa amʋ ꞌgwlʋ li. ⁷A ꞌye li-ɔ, -ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, a-bee -mnʋʋꞌa damʋ, ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili ꞌɩn ꞌke ɔ gbo mu, -ɛkedɩmaa, -bho ꞌɩn ꞌwla a, aꞌba -kpayi, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu, -see amʋ -bodɩ -yi yi. ꞌBho ꞌɛ lemʋ, -bho ꞌɩn mu a, ꞌɩn-ɩ ꞌpo -ɔ amʋ -jeyi.

⁸-Bho ɔ yi a, nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, -ka ʋn ꞌꞌmaaꞌa lɩ tan ꞌꞌyrili, ꞌɩnnɔ ꞌye ʋ ɩ -tɔ mʋ. Ɩ-bɩ lɩ ꞌmnɩ, ꞌɩnnɩ ꞌka-a: ꞌWa ꞌꞌnyinynidɩ-e ꞌwa ꞌꞌyisrɛɛɛ -ke ꞌwa -zigle. ⁹-Yɛ ꞌma-a ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ, ꞌɩn yiꞌa ꞌnɔɔ ꞌwa ꞌꞌklumʋ, -ka ʋn -seeꞌa ꞌwɔn ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide, ꞌɩnnɔ ꞌye ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌwa ꞌꞌyri kati -nɩ mʋ, ꞌle, -ka ʋn ꞌꞌmaꞌa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ʋn ꞌke ɩ yibo. ¹⁰Lɛ-ɛ ꞌma-a nyɔꞌɔ ꞌꞌyisrɛɛɛ ɛ, -Lagɔ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi, ꞌɩnnɔ ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌɩnmʋ ꞌꞌkpi ꞌle ꞌwa ꞌye -nɩ ꞌnɛ ꞌɩnmʋ li. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -ka a-a ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌcɩcɩ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, a -see ꞌtɔ -kaa ꞌɩnmʋ ꞌye yi, -ɛkedɩmaa, ꞌɩn-ɩ ꞌmu-o ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli. -Bho ꞌɩn nʋ -kaa, ꞌꞌlemnɩɩ nyunyu ꞌbhɛɛꞌo ʋn ꞌke ꞌꞌyisrɛɛmʋ ꞌꞌdu ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ¹¹Nyʋ ꞌmnʋ, -yɛ ꞌma-a ꞌwa -zigle, ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi -po ꞌnʋ -kpɛɛ ꞌmʋ, -Lagɔ -kpʋn ꞌnɛ-ɛ dɩ see.

¹²A -gblee, ꞌɩn ꞌbhle-e lɩꞌa -dadudu ꞌɩn ꞌke amʋ ꞌtmʋʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ɩ ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi ɩ ꞌye amʋ -zi, ꞌle a se ꞌtraamʋ ꞌbhɛɛ, a ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn. ¹³A ꞌye li-ɔ, -Lagɔꞌɔ -ziadɩꞌa ꞌmʋzazuzu-u ꞌye-e -yi -mʋ. -Bho ɔ yi a, ɔ-ɔ ꞌye-e amʋ -ziadɩꞌa -jolʋ gbo -po -mʋ. Dɩ -Lagɔ-ɔ zɔ ꞌɔ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ ꞌye amʋ ꞌtmʋʋ mʋ. Dɩ -yɩ ꞌyeꞌa -zi mʋ ɔ-ɔ tɔ ꞌnɔ ɔ, ɔ-ɔ ꞌye -ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-za -mʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ɛ -se ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ ɔ ꞌke -wlu -nɩ -ko. ¹⁴Dɩ ꞌɩn ꞌbhleꞌa ꞌli, ꞌɩnnɔ ꞌɩn-ɩ ꞌye ɩ ꞌtmʋʋ mʋ, ꞌle ɔ ꞌke ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-za, ꞌɛ dɩ ɔ-ɔ ꞌye ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ mʋ. ¹⁵Lɩ ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌbhleꞌa, ꞌan lɩ moꞌo -lrɛɛ. ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn nʋꞌo, dɩ ꞌɩn ꞌbhleꞌa ꞌli, ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɩ ɔ-bɔ -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌtmʋʋ -mʋ, ꞌle ɔ ꞌke ɩ amʋ -bodɩ ꞌmʋ-za.

ꞌGwlʋlinyniɛ-ɛ ꞌye-e ꞌbʋbʋa ꞌmʋ-yi -mʋ

¹⁶ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ -lrɛɛ, ꞌle -nɔɔtoope ꞌli, -ka a-a ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌcɩcɩ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, a -see ꞌtɔ -kaa ꞌɩnmʋ ꞌye yi. -Bho -nɔɔ -lrɛɛ gbɛ nyni-ɔ, ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌye moꞌo.

¹⁷A -gblee, *ꞌɔ -namʋꞌa tɔlʋ nʋꞌa -kaa, ʋn-ʋ dede-e -dede -kaa ti: ꞌLe -aꞌba ꞌtmʋʋwlu ꞌmʋ, ɔ na ꞌle -nɔɔtoope ꞌli, -ka -a ꞌye ꞌɔ ꞌꞌcɩcɩ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, -a -see ɔ ꞌtɔ -kaa ꞌye yi. -Bho -nɔɔ -lrɛɛ gbɛ nyni-ɔ, ꞌle -a ꞌke ɔ ꞌye moꞌo. ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ na ɔ-ɔ ꞌmu-o ꞌɔ -tɩta -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli. ꞌƆ wlu -yɩɩ ꞌle, koo ꞌya ꞌzɔ ꞌlɛꞌɛ? ¹⁸-Nɔɔtoope -yɛ -ke dɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle, koo ꞌɛ ꞌzɔ ꞌlɛꞌɛ? Wlu ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ a, -aꞌba ꞌwɔn ꞌya ꞌzɔ ꞌmʋti.

¹⁹Zezii nʋꞌa -kaa, -ka ʋn ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ɔ tidede a, ɔ yibo nɩ-oꞌo ꞌle ɔ na: -Ka ꞌɩn ꞌtmʋʋꞌa amʋ, ꞌkla-a ꞌka-a: ꞌƖn na: ꞌLe -nɔɔtoope ꞌli, -ka a-a ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌcɩcɩ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, a -see ꞌtɔ -kaa ꞌɩnmʋ ꞌye yi. -Bho -nɔɔ -lrɛɛ gbɛ nyni-ɔ, ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌye moꞌo. Ɛ-bɛ wlu -nɛɛꞌɛ dɩ aꞌba ꞌꞌsɛ-ɛ dedeꞌe -dede tiꞌa? ²⁰-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, a-a ꞌye-e ꞌꞌvi -mʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ʋn-ʋ ꞌye ꞌbʋbʋa -li mʋ. ꞌGwlʋ-ʋ ꞌye-e amʋ li-nyni -mʋ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ɛ-bɛ ꞌgwlʋlinyniɛ ꞌmnɛ-ɛ ꞌye-e ꞌbʋbʋa ꞌmʋ-yi -mʋ. ²¹A ꞌye li-ɔ, -bho ꞌnynaakpʋꞌa -gbagbanɔɔ ꞌꞌkɔɔ gbo, ꞌgwlʋ-ʋ nyni ꞌnʋ-ʋ li, -ɛkedɩmaa, ꞌwa sɩasɩaanɔɔ nyni-oꞌo. -Bho ʋn -gba a, ʋn-ʋ ꞌmate-e ꞌwa sɩasɩaa, -ɛkedɩmaa, ʋn-ʋ ꞌli-e ꞌwa ꞌꞌyuꞌa ꞌbʋbʋa. ²²-Ka -lue ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌgwlʋ -nyniꞌe ꞌtraamʋ amʋ li. ꞌBho ꞌɛ lemʋ, -a ꞌye-e ꞌyɩye -mʋ ꞌle a ꞌke ꞌbʋbʋa li. Ɛ-bɛ ꞌbʋbʋa ꞌmnɛ, nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ɛ amʋ ꞌgwlʋ li-za.

²³A -gblee, -nɔɔ -lue-e ꞌye-e -nyni -mʋ. -Bho ɛ nyni a, a -see ꞌtɔ tiꞌbɔ yi a ꞌke ꞌɩnmʋ tidede ꞌbho lɛꞌꞌo lɛ ꞌꞌkpi. -Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, lɛꞌꞌo lɛ a-a ꞌyeꞌa ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌybhaa mʋ ꞌle ꞌan ꞌnynɩ ꞌmʋ, ɔ-ɔ ꞌye -ɛ amʋ ꞌꞌnyɩ -mʋ. ²⁴-Ɛ ꞌwlʋꞌa -aꞌba -nanamʋ, -ɛ bhlaꞌa -zɩan ꞌꞌkpi a, a -see ɔ -bhla lɛ ꞌybhaa ke ꞌle ꞌan ꞌnynɩ ꞌmʋ. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, a ꞌybhaa nɔ lɛ, ꞌle ɔ ꞌke ɛ amʋ ꞌꞌnyɩ, ꞌꞌlemnɩɩ ꞌbʋbʋa-a ꞌꞌyiꞌe amʋ ꞌmʋ-ɛ.

*Zezii-i ꞌpo-o *ꞌɔ -namʋ ꞌkpɩ ꞌꞌyi

²⁵A ꞌye li-ɔ, dɩ ꞌwee ꞌɩn-ɩ zaꞌa -laa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌle ꞌꞌyi ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ nʋ nɩꞌo. -Nɔɔ -lue-e -nɩꞌe nyninamʋ. -Bho ɛ nyni a, dɩ ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ-za mʋ, ꞌɩn -see ꞌtɔ ꞌꞌyi -po yi. Dɩ ꞌmnɩ-ɩ ꞌma-a ꞌan -tɩta -Lagɔꞌɔ dɩ a, ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɩ ꞌmʋ-za -mʋ gbaa! ²⁶-Bho ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ nyni a, ꞌle ꞌan ꞌnynɩ ꞌmʋ a-a ꞌye -ɔ lɛ ꞌybhaa -mʋ, ꞌle ꞌɩn -see na ꞌɩn-ɩ ꞌye ɔ libhade mʋ-ɔ, ꞌle ɔ ꞌke ɛ amʋ ꞌꞌnyɩ, nʋ, ²⁷-ɛkedɩmaa, ꞌɔ ꞌꞌbhuo -kmaꞌa-a aꞌba dɩ. A -kmaꞌa-a -a -nɩ ꞌsɔnꞌɔ dɩ ꞌle a deꞌe ꞌꞌgwli na ꞌle ɔ gbo ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi. ꞌƐ dɩ ɔ -kmaꞌa aꞌba dɩ. ²⁸A -gblee, ꞌle ɔ gbo ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi. ꞌTraamʋ ꞌtɔ, ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ ꞌwlʋꞌo ꞌle ꞌɩn-ɩ mu ꞌɔ gbo. ²⁹ꞌLe ꞌɔ -namʋ ꞌye ɔ ꞌtɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌtraamʋ -ɩn se ꞌtɔ ꞌꞌyi -ponamʋ -nɩ, ꞌle -a wluꞌo gbaa! ³⁰-Ka -ɩn yiboꞌa lɩ ꞌwee, -a ꞌwɩn -ɩ ꞌtɔ ꞌmʋti. Lɩ nyɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ɔ ꞌke -ɩnmʋ tidede, -ɩn yibo nɩ-oꞌo see. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, -a deꞌe -ɩnmʋ ꞌꞌgwli na ꞌle -Lagɔ gbo -ɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋ ꞌle -ɩn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ yi! ³¹ꞌLe ɔ na: A deꞌe ꞌtɔ-ɔ ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwliꞌa? ³²A po -lokui, -nɔɔ -lue -nɩꞌe-e nyninamʋ ꞌle ɛ ꞌꞌdu-ɛꞌɛ wɔn -nalo. -Bho ɛ nyni a, a-a ꞌye-e ꞌɩnmʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi -mʋ ꞌle a ꞌke ꞌkwlɩ ꞌꞌyi tibʋba. Aꞌba nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɔ -denamʋ -mu -mʋ. -Gba, ꞌɩn -see -lue -nɩ yi, -ɛkedɩmaa, ꞌɩn -ke ꞌan -tɩta -Lagɔ -naꞌo.

³³A -gblee, ꞌɩn-ɩ ꞌza-a amʋ dɩ ꞌwee -nɩɩ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌle aꞌba -pɔlʋ ꞌke bhlu ꞌle -aꞌba ꞌꞌyisisrinamʋ. ꞌNɔɔ nyʋ-ʋ seꞌa -Lagɔ yiboꞌa ꞌꞌklumʋ, a-a ꞌye-e ꞌkle ꞌye -mʋ tenyɩ. A po ꞌle ꞌkpɩ ꞌle a ꞌke ti-de! ꞌƖn ꞌlu-o ʋn -ke ꞌwa -kɔyi *Sataan tʋ wɔn ꞌmʋ.

*Zezii ꞌpo-o *-Lagɔ wɔn gbo *ꞌɔ -namʋꞌa dɩ

¹*Zezii gwɛꞌɛ -kaa -wluwlua ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌlru ꞌꞌyiꞌꞌluo ꞌle ɔ ꞌke *-Lagɔ wɔn gbo po, ɔ na: ꞌAn -tɩta -Lagɔ, ꞌan -nɔɔ nyni-oꞌo ꞌle ꞌɩn ꞌke -ɩn gbo le yi. -Ka ꞌɩnmɔ, -aꞌa ꞌꞌyuꞌa ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, -tɔ nɛ -kaa nyʋ ꞌꞌyi ꞌle ꞌɩn ꞌke -aꞌa nɛ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ -lrɛɛ. ²-Ɛkedɩmaa, -ɩn ꞌꞌnyɩ-e ꞌɩnmʋ wɔnkuɛ ꞌbho nyunyu ꞌwee ꞌꞌkpi, ꞌle, ꞌwa -yʋ -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, tinɩɛzɛgɛ-ɛ seꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌbhle, ʋn ꞌke ɛ ꞌye ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi. ³-Ɩnmɔ ꞌma-a -Lagɔzɛgɛ -ɔ -ke ꞌdɛ -nɩꞌa -lue -ke ꞌɩnmɔ Zezii *Kliisɩ, -ɩn lbhoꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, -aꞌba ꞌwa yiboɛ ꞌmo-o ꞌwa ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛꞌɛ ꞌyeyea. ⁴-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa nyunyuꞌa ꞌꞌklumʋ, ꞌɩn-ɩ ꞌbhɛɛ-ɛ -aꞌa ꞌnynɩ ꞌꞌyi. Lbhʋ -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn-ɩ nʋ -ɛꞌo, ꞌɩn -nɩꞌe-e ɛ ꞌꞌyigwɛnamʋ. ⁵ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌan -tɩta, ꞌɩn-ɩ ꞌyi-e -ɩnmʋ gbo le. -Da -ɩn ꞌka lɩ ꞌwee ti-ya a, -ka ꞌan ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi ꞌbho -aꞌa ꞌꞌtroli, ꞌbhɛɛ nɛ -kaa ꞌꞌyi -lrɛɛ!

⁶ꞌAn -tɩta -Lagɔ, nyʋ -ɩn jriꞌa ꞌle ꞌkmʋ ꞌmʋ, -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn -tɔ ꞌnʋ -ɩnmʋ-ɛ. -Aꞌa nyʋ moꞌo. ꞌƐ dɩ -ɩn ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌɩnmʋ, ꞌle ʋn ꞌye -aꞌa wlu ꞌwɔɔn. ^7-8ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, wlu -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn ꞌtmʋʋ nʋ-oꞌo ꞌle ʋn ꞌye ɛ ꞌwɔɔn. ꞌƐ dɩ, lɩ ꞌwee ꞌɩn-ɩ nʋꞌa a, -ka ɩ -sɔꞌɔ ꞌle -ɩnmʋ gbo, ʋn yibo nɩ-oꞌo, ꞌle, -ka ꞌɩn -sɔꞌɔ ꞌle -ɩn gbo -lrɛɛ, ꞌle -ɩn ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ lbho, ʋn yibo nɩ-oꞌo ꞌtɔ -ziaka, ꞌle ʋn-ʋ de ꞌɩ ꞌꞌgwli.

⁹Nyʋ -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌwa dɩ ꞌɩn-ɩ bhadeꞌe -ɩnmʋ li, -ɛkedɩmaa, -aꞌa -nʋ moꞌo. Ɛ -se -yʋ seꞌa -ɩnmʋ yiboꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn-ɩ bhade -ɩnmʋ li ꞌnɩ -ko. ¹⁰-Ɩn ꞌye li-ɔ, lɛꞌꞌo lɛ ꞌɩn ꞌbhleꞌa a, -aꞌa lɛ moꞌo, ꞌle, -yɛ -mnɔɔɔ ꞌbhleꞌa a, ꞌan -nɛ moꞌo -lrɛɛ. -Ka ꞌan ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, ꞌle ꞌwa tinɩɛ ꞌmʋ, ꞌle-e nyʋ ꞌke ɛ liꞌye -nɩ. ¹¹ꞌLe -nɔɔtoope ꞌli, ꞌɩn -see ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -nɩ yi. ꞌƖn-ɩ ꞌyi-e -ɩnmʋ gbo. Ɛ -nɩꞌa -kaa a, ʋ-bee -mnʋʋ -sieꞌe-e ꞌnɔɔ. ꞌAn -tɩta, -ɩnmɔ -ke ꞌnynɩ -nɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛka, -aꞌa wɔnkuɛ -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌle ɛ ꞌmʋ ꞌꞌdu ʋ ꞌꞌyrili, ꞌle, -ka -a -nɩ ꞌsɔn ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, ꞌle ʋ-bee -mnʋʋ ꞌke lɛ -lue ꞌꞌdu ꞌle -a -ke ʋn ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌsisri -lrɛɛ. ¹²ꞌƖn -ke ʋn -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, -aꞌa wɔnkuɛ -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌle ɛ ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌdu ꞌʋ ꞌꞌyrili. ꞌƖn -see ꞌwa nyɔ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi ꞌle ɔ ꞌke mɛ ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi, -bho ɛ -se -yɔ -ke ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -aꞌa ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see. ꞌꞌNyinynidɩ ɔ-ɔ nʋꞌa ꞌle ɛ ꞌke -kaa ꞌmʋ-nɩ a, ꞌbho-o ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩꞌa ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌwlʋ -nɩꞌo.

¹³ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌyi-e ꞌle -ɩnmʋ gbo. -Nɔɔ -ke ti ꞌɩn -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ a, ꞌɩn-ɩ ꞌwlu-o -kaa, ꞌle, -ka ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhaꞌa ꞌɩnmʋ, ɛ ꞌke ʋ -kaa ꞌlbha -lrɛɛ ꞌle ɛ ꞌke ʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi tenyɩ. ¹⁴-A ꞌye-e liꞌa, ꞌan -tɩta, ꞌɩn ꞌtmʋʋ ꞌnʋ-ʋ -aꞌa wlu. ꞌAn kpli -ke ꞌwa nɩ gʋgɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyiti. Nyʋ-ʋ seꞌa -ɩnmʋ yibo, ʋn -ke ʋn se ɩ-bɩ kpli ꞌmnɩ ꞌmʋ-plɛꞌɛ dɩ, ʋn ꞌnyʋ ꞌʋ ꞌmʋ. ¹⁵Ɛ -se -ɩn ꞌke ʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ -zaꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ bhade -ɩnmʋ li ꞌnɩ -ko. ꞌꞌNyinynidɩꞌa tiyayiꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ nʋꞌo -kaa ꞌle -ɩn ꞌke ʋ ꞌꞌyriliꞌꞌdu. ¹⁶-A ꞌye-e liꞌa, ꞌan kpli -ke ꞌwa nɩ gʋgɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyiti. Nyʋ-ʋ seꞌa -ɩnmʋ yibo, ʋn -ke ʋn se ɩ-bɩ kpli ꞌmnɩ ꞌmʋ-plɛ. ¹⁷-Aꞌa wlu-u ꞌmo-o -ziadɩ. ꞌƐ dɩ -cɛ nʋ kpɔ, ꞌle, ɛ-bɛ -aꞌa wluzɛgɛ ꞌmnɛ ꞌɩn -nɩ ꞌʋ -tɔnamʋ, ʋn ꞌke ɛ tikpʋn ꞌle ʋn ꞌke -aꞌa lbhʋ nʋ. ¹⁸-Ka -ɩn lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ lbho ʋꞌo ꞌle nyʋ-ʋ seꞌa -ɩnmʋ yibo gbo. ¹⁹ꞌWa ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌe -ɩnmʋ ꞌan tinɩɛ -jeyi ꞌle ʋ-bee -mnʋʋ ꞌke -aꞌa ꞌgwlʋdɩꞌa nʋmʋ ꞌꞌdu -lrɛɛ.

²⁰ꞌAn -tɩta -Lagɔ, ɛ -se ꞌwa ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ ꞌɩn-ɩ bhade -ɩnmʋ li ꞌnɩ -ko. -Bho ʋn -za ꞌan ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ, nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwlide mʋ, ꞌwa dɩ ꞌɩn-ɩ nʋꞌo -kaa -lrɛɛ. ²¹ꞌƖn-ɩ bhade-e -ɩnmʋ li, ꞌle, -a -nɩ ꞌsɔn, -ka -a ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, ʋn ꞌke -kaa -nɩ -lrɛɛ, ꞌle ʋn -ke -a ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌsisri, ꞌle, nyʋ-ʋ seꞌa -ɩnmʋ yibo, -ka -ɩn lbhoꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌke -kaa ꞌꞌgwlide. ²²-Ka -a ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌyi, ꞌle -ɩn ꞌyeꞌa ꞌan ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ, ʋn ꞌke -kaa -nɩꞌa dɩ, ꞌɩn-ɩ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌwa nɩ ꞌꞌyi -lrɛɛ. ²³ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o, -a ꞌꞌsisriꞌe-e ꞌꞌyi, ꞌɩn -ke ʋn-ʋ ꞌꞌsisriꞌe-e ꞌꞌyi, ꞌle ꞌwa ꞌꞌsɛ ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌsisri -ziaka, ꞌle, -ka -ɩn lbhoꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌle -ɩn -kmaꞌa ꞌan nyʋꞌa dɩ ꞌan ka, nyʋ ꞌke ɩ yibo.

²⁴-A ꞌye-e liꞌa, ꞌan -tɩta, -ɩn ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌɩnmʋ-ɛ, ꞌle ꞌɩn ꞌbɔꞌɔ ti, -da ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -aꞌa ꞌꞌtroli le -yi mʋ, ꞌɩn -ke ʋn ꞌke ꞌbho -nɩ, ꞌle, -ka ꞌan ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi, ʋn ꞌke ɩ yibo. -Ɛkedɩmaa, -da -ɩn ꞌka lɩ ꞌwee ti-ya, -ɩn -kmaꞌa-a ꞌan dɩ ꞌle -ɩn ꞌye ꞌɩnmʋ ɛ-bɛ ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛ ꞌꞌnyɩ.

²⁵ꞌAn -tɩta, -ɩnmɔ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi, nyʋ se -ɩnmʋ yibo. ꞌMna yiboꞌo -ɩnmʋ-ɛ, ꞌle ꞌan nyʋ ꞌmnʋ yiboꞌo -ka -ɩn lbhoꞌa ꞌnɔɔ ꞌɩnmʋ. ²⁶ꞌƖn -tɔ ꞌnʋ -ɩnmʋ-ɛ ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌye ʋ -ɩnmʋ -tɔ mʋ ꞌꞌkɔmʋ; ꞌle, -ka -ɩn -kmaꞌa ꞌan dɩ, ʋbʋ ꞌke -kaa ꞌwa -bonyunyuꞌa dɩ -kma, ꞌle ꞌɩn -ke ʋn ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌsisri.

Nyʋ ꞌkpʋn-o *Zezii

(Matiee 26:47-56; Maakɩ 14:43-50; Luukɩ 22:47-53)

¹*Zezii gwɛꞌɛ *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ -ke *ꞌɔ -namʋ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ꞌꞌnisʋ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kedrɔɔ, ʋn ꞌye ɛ ꞌꞌkpi cɛ. Ɛ-bɛ ꞌꞌnisʋ ꞌmnɛ ꞌꞌkpi, -lolotuꞌa -kpaa -lue-e -nɩꞌe ꞌbho; ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌye ꞌbho mu.

²A -gblee, ɔ -ke ʋn-ʋ ꞌmu-o ꞌbho ꞌꞌcɩcɩ. ꞌƐ dɩ, Zidaa ꞌꞌnyɩꞌa -laa Zezii ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi, ɔ yiboꞌo ꞌbho -lrɛɛ. ³Zidaa nʋꞌa -kaa, ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa ꞌplan -ke *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa ꞌplan *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke *Faliziɛɛn lbhoꞌa, ɔ -kɔꞌɔ-ɔ ꞌwa nya ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌle ɛ-bɛ -lolotuꞌa -kpaa ꞌmnɛ ꞌmʋ kpa. Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ ꞌbhle-e -dayrui-e ꞌꞌnapɩ -ke tʋvɔlɩ.

⁴A ꞌye li-ɔ, lɛ-ɛ ꞌka ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌkpi zi, Zezii -mnɔɔ yibo nɩ-oꞌo see; ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ɔ ꞌye ʋ -jeyi mu ꞌle ɔ na: Yɔɔ a-a ꞌbɔꞌɔ tiꞌa? ⁵ꞌLe ʋn na: Nazalɛɛtɩkɔyi Zezii moꞌo. ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ ꞌka-a! A -gblee, Zidaa -yɔ ꞌꞌnyɩꞌa Zezii ꞌɔ tʋꞌa nyʋ -jeyi, ɔ -ke ʋn -naꞌo. ⁶A ꞌye li-ɔ, Zezii nʋꞌa na: ꞌƖnmɔ ꞌka-a, ʋn ꞌmu-o gbɔ, gbligbligbli! ꞌle ʋn ꞌye tiꞌga,a ƆFa 18 6 Zezii nʋꞌa: ꞌƖnmɔ ꞌka-a, ꞌɔ wlu ꞌmnɛ popoꞌo-o ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsroja -Lagɔꞌɔ wlu ꞌgwlʋti. ꞌƐ dɩ -sɩanyɩ kpʋn ʋꞌo. Ɛ-bɛ -Lagɔꞌɔ wlu, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: ꞌƖnmɔ -Lagɔ, ꞌɩnmɔ ꞌka-a. Ʋn yiboꞌo-o na Zezii se nyunyu ꞌweeꞌa ka -nɩ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu moꞌo. ⁷ꞌle ɔ ꞌye ʋ tidede -lrɛɛ ꞌle ɔ na: Yɔɔ a-a ꞌbɔꞌɔ tiꞌa? ꞌLe ʋn na: Nazalɛɛtɩkɔyi Zezii -a ꞌbɔꞌɔ ti. ⁸ꞌLe ɔ na ʋ -bodɩ: ꞌƖn ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ see na ꞌɩnmɔ moꞌo. -Bho a -ka ꞌɩnmʋ-ʋ tiꞌbɔ -ziaka a, a ꞌꞌtayi ꞌan -namʋ -yʋʋ ꞌꞌyiti ʋn ꞌke le mu.

⁹-Da Zezii poꞌa -Lagɔ wɔn gbo, -ka ɔ ꞌlɛꞌɛ, ꞌkla-a ꞌka-a: -Ɩnmɔ, ꞌan -tɩta -Lagɔ, nyʋ -ɩn -zaꞌa ꞌbho, -ɩn ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn -ke ʋn ꞌke -na, ꞌɩn ꞌꞌdu-o ꞌꞌyrili ꞌwee. Ɔ -zaꞌa ꞌɔ -namʋ tʋ wɔn ꞌmʋ, ꞌle ꞌɔ wluꞌa ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ.

¹⁰A ꞌye li-ɔ, Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ ꞌbhle-e -blajrɛɛ -lue. Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌjri -ɛ kpla ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagbaꞌa lbhʋnʋyi -linaloku ꞌꞌlru cɛ. (Ɔ-bɔ lbhʋnʋyi ꞌmnɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Malɩkusɩ.) ¹¹ꞌLe Zezii na: ꞌPiɛlɩ, ꞌꞌdu -aꞌa -jrɛɛ ꞌle kpla ꞌmʋ le. -Ɩn se yibo, ꞌkleyeɛɛ ꞌan -tɩta -Lagɔ -yaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌkpi, ꞌɩn ꞌke ɛ ꞌye moꞌo?

Nyʋ ꞌkpa-a *Zezii ꞌle Anɩ gbo

¹²*Zezii ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa ꞌplan-e, ꞌwa -klagba -ke *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa ꞌplan kpʋn -ɔꞌo ꞌle ʋn ꞌye ɔ san. ¹³Ʋn sɔnꞌɔ ɔ, Anɩ ꞌma-a *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -bɛnyɩ, ɔ gbo, ʋn kpɔ ɔꞌo -antanyɩ. (Anɩ ꞌnʋ-o zʋn ꞌmnɛ tiꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba Kayifʋꞌa ꞌnynɔꞌɔ -tɩta.) ¹⁴A -gblee, Kayifʋꞌa ꞌꞌbhuo-o ꞌꞌduꞌo -kaa ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ see: Ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili ꞌle nyɔ -lue ꞌke ꞌmɛ -aꞌba -daduduꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi.

*ꞌPiɛlɩ depoꞌo-o *Zezii ꞌꞌyi

(Matiee 26:69-70; Maakɩ 14:66-68; Luukɩ 22:55-57)

¹⁵ꞌꞌSroja -ke *Zezii -nɩꞌa Anɩ gbo munamʋ, Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ -ke *Zeziiꞌa -nayi -lrɔɔ-ɔ na ꞌnɔ-ɔ ꞌbɩ. Ɔ-bɔ ꞌɔ -nayi -lrɔɔ ꞌmnɔ, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba yibo nɔ-ɔꞌo. ꞌƐ dɩ ɔ -ke Zezii -pa -nɩꞌe -dalue ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhlegbo. ¹⁶A -gblee, ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ-ɔ -sieꞌe ꞌbho ꞌꞌpiemʋ ꞌbho ꞌgbewɔn ꞌꞌyi. Zeziiꞌa -nayi -yɔ -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba yiboꞌa, ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌmu-o ꞌgbewɔn ꞌꞌyi le ꞌle ɔ -ke lbhʋnʋnynaakpʋ -lue-e fuo ꞌnɛ li, ɔ -ke ʋn ꞌye -wlu na: ꞌƖnmɔ bhade amʋ li, a ꞌꞌtayi ꞌan bha ꞌꞌyiti ɔ ꞌke pa. -Yrɔzaa! ꞌle ꞌPiɛlɩ ꞌye pa. ¹⁷Ʋ-bʋ ꞌnynaakpʋ ꞌmnʋ na ꞌPiɛlɩ -bodɩ: -Ɩnmɔ -naa, -ɩn -se -kaa Zezii ꞌnɩaaꞌa -namʋꞌa -lue -ko -lrɛɛꞌɛ? ꞌLe ɔ na: -Gbaa, ꞌɩn -ko. ¹⁸A ꞌye li-ɔ, -sɩn yiꞌe ti: ꞌɛ dɩ *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsroja -ke ꞌꞌbhlegbo ꞌmnɛꞌɛ lbhʋnʋmʋ cɛꞌɛ nɛgbaa ꞌꞌyi ꞌbho ꞌꞌpiemʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌwʋtaꞌo. ꞌPiɛlɩ -ke ʋn bheteꞌe-e gbo ꞌle ɔ-ɔ ꞌwʋtaꞌo -lrɛɛ.

*-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba ꞌcrɛ-ɛ *Zezii ti

(Matiee 26:59-66; Maakɩ 14:55-64; Luukɩ 22:66-71)

¹⁹A -gblee, *ꞌPiɛlɩ ꞌꞌwɛ -nɩꞌa -kaa ꞌwʋtanamʋ ꞌbho ꞌꞌpiemʋ, Anɩ ꞌma-a *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -bɛnyɩ, ꞌbho-o ɔ dede -nɩꞌe *Zezii ti ꞌle ꞌꞌbhlegbo ʋn -nɩꞌa, ꞌɛ -budu -lue ꞌli, ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo: Nyʋ yʋʋ ꞌmo-o *-aꞌa -namʋꞌa? ꞌLe leelɛ -a tɔꞌɔ nyʋꞌa? ²⁰ꞌLe ɔ na: Lɛ ꞌɩn-ɩ tɔꞌɔ, ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌɩn -nʋ -nɩ nɛꞌo. A ꞌye li-ɔ, -aꞌba *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli -ke *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo -a-bʋ *ꞌZuifʋ -dieꞌa ꞌꞌyi, ꞌle-e ꞌɩn-ɩ za nɩꞌe -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmʋ. ꞌƖn -see ꞌkwlɩ ꞌꞌyi nɛ ꞌle ꞌɩn ꞌke nyɔ dɩ -bodɩ ꞌmʋ-ʋza. ²¹Leedɩ -a dedeꞌe -kaa ꞌɩnmʋ tiꞌa? Nyʋ-ʋ poꞌa ꞌɩnmʋ -lokui a, -aꞌa ꞌꞌbhuo dede nʋ ti! Dɩ ꞌɩn-ɩ zʋ ꞌʋ -bodɩ ꞌmʋ, ʋn yibo nɩ-oꞌo. ²²A -gblee, ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌꞌsɛɛ, ꞌꞌgbiaan! ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa -lue-e -nɩꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli ꞌpo -ɔ ꞌkpa wɔn ꞌmʋ, ꞌle ɔ na: -Ka ꞌnɩaa ꞌka-a nyɔ ꞌlɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba ꞌꞌyiꞌa? ꞌKla se ꞌꞌyrili-nmɔ. ²³ꞌLe Zezii na: -Bho ꞌɩn -za ꞌꞌnyinyniwlu ꞌmʋ a, -zɩ ɩ ꞌmʋti ꞌle nyʋ ꞌwee ꞌke ɩ ꞌbʋꞌwɔn! -Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, leedɩ -a ꞌlbhaꞌa ꞌɩnmʋꞌa?

²⁴Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle Anɩ na: ꞌꞌSroja, ꞌɩnnɔɔnɔ -nɩꞌa -laa sanbhlukui wɔn, a kpɔ ɔ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba, Kayifʋ gbo.

*ꞌPiɛlɩ depoꞌo-o *Zezii ꞌꞌyi -lrɛɛke

(Matiee 26:71-75; Maakɩ 14:69-72; Luukɩ 22:56-62)

²⁵Dɩ ꞌmnɩꞌa klɛ -nɩꞌa -kaa zinamʋ a, Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ -nɩꞌe-e ꞌbho nɛ ꞌꞌyi ꞌꞌkɔmʋkomʋ, ꞌle, nyʋtɔlʋ -ke ɔ-ɔ ꞌwʋtaꞌa, ʋn ꞌye ɔ tidede: -Ɩnmɔ -naa, -ɩn -se -kaa *Zezii ꞌnɩaaꞌa -namʋꞌa -lue -ko -lrɛɛꞌɛ? A -gblee, ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ depoꞌo-o Zezii ꞌꞌyi ꞌle ɔ na: -Gbaa, ꞌɩn -ko. ²⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌbho *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayi ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌbhlegbo, nyɔ ꞌPiɛlɩ cɛꞌɛ -loku ꞌꞌlru a, ꞌɔ ꞌwlʋkayi -nɩꞌa ꞌbho, ꞌɩnnɔ dede ꞌnɔ ti, na: -Ɩnmɔ -naa, ꞌɩn ꞌye-e -ɩn -ke Zezii -nɩ ꞌsɔn ꞌle -lolotuꞌa -kpaa ꞌmʋ, ꞌkla -ko? ²⁷ꞌLe ɔ na: -Gba, ꞌmna -ko. A -gblee, ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ ꞌle -sʋʋn ꞌye zro.

*ꞌZuifʋ ꞌkpa-a *Zezii ꞌle *Pilaatɩ gbo

(Matiee 27:1-2, 11-14; Maakɩ 15:1-5; Luukɩ 23:1-5)

²⁸Zɔ zɩꞌa a, ꞌɛ -drumasrɩn, ꞌle *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌye ꞌꞌsroja ꞌtmʋʋ ʋn ꞌke *Zezii Kayifʋ gbo -za ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowli ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Pilaatɩ gbo kpa ꞌle ꞌɔ -buduklagba ꞌli. ꞌZuifʋ -ke Pilaatɩ -se ꞌbhlʋkpa -lue ꞌꞌkpiꞌa nyʋ -ko. Ʋn nyniꞌa ꞌbho ꞌɔ -buduwɔn ꞌꞌyi ti, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ -yʋ ꞌma-a ꞌZuifʋ, ʋn -kaa ꞌwa gba ꞌmʋcɛꞌɛ dɩ, ʋn -see ꞌle pa; -bho ɛ -se -mnɛɛ, *ꞌwa zʋn ꞌliꞌa gɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌPaakɩ, ʋn -see ꞌɛ lililɛ -li yi. ²⁹ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌbhlʋkpayowli Pilaatɩ ꞌdaꞌa ꞌle ꞌɔ -budu ꞌli, ꞌle ɔ na: Leedɩ a-a kpaꞌa nyɔ -nɔɔ ꞌꞌyiꞌa? ³⁰ꞌLe Zuifʋꞌa -klɩgbɩ na: -Bho ɔ -see ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋyi a, -a -see ɔ ꞌkɩ -ɩnmʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ yi! ³¹ꞌLe ɔ na: Aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌluo nɔ ꞌmʋ, ꞌle, -ka aꞌba gba ꞌlɛꞌɛ, a ꞌke ɔ ꞌna -zigle -tu! ꞌLe ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ na: A-bʋ ꞌWlomɛɛꞌɛ -klɩgbɩ -see na, -bho -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa -zigle kpʋn nyɔ, a-a ꞌcɔ -ɔ wlu ꞌꞌkpiti ɔ ꞌke ꞌmɛ, nʋ? ³²A -gblee, ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Zeziiꞌa ꞌmɛmɛdɩ ꞌɔ ꞌꞌbhuo -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ.

³³Pilaatɩ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌpa-a ꞌle -buduklagba ꞌmnɛ ꞌli le, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌsroja lbho, ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ɔ gbo Zezii kpa, ꞌle ɔ ꞌye ɔ tidede ꞌle ɔ na: -Ɩnmɔ ꞌmo-o ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowliꞌa? ³⁴ꞌLe ɔ na: Wlu -nɛɛ, -aꞌa ꞌꞌbhuo-o -zɛ ꞌɛ ꞌmʋ-ae -ale nyʋ-ʋ ꞌtmʋʋꞌo -ɩnmʋꞌa? ³⁵ꞌLe Pilaatɩ na: ꞌZuifʋyi ꞌmna ꞌꞌduꞌo ꞌle ꞌɩn-ɩ yiboꞌo -aꞌa ꞌꞌkpidɩ-ae? -Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke -aꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa nyʋ -lrʋʋ-ʋ yiꞌe -ɩnmʋ ꞌɩn -jeyi ꞌꞌnyɩnamʋ. Leelɛ -ke ꞌꞌbhuo -ɩn nʋꞌa? ³⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌle ɔ na: ꞌAn nyʋꞌa -kɔkɔɔ -ke ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa nɛ se lɛ -lue ꞌmʋ-nɩ. -Bho ɩ ꞌꞌdu ꞌkɩ lɛ -lue a, ꞌan nyʋ yi ꞌko-o ꞌɩnmʋ gbo ꞌwlʋnamʋ; ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see ꞌkɩ ꞌɩnmʋ -kpʋn yi. ꞌƐ dɩ ꞌɩn nʋꞌo na: ꞌAn nyʋꞌa -kɔkɔɔ -ke ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋꞌa nɛ se ꞌꞌyitigʋgɔ. ³⁷Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌle ɔ ꞌye ɔ -kaa tidede: ꞌBhlʋkpayowli -ɩn ꞌꞌduꞌo ꞌtraamʋꞌa? ꞌLe ɔ na: -Ka -ɩn -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ, ꞌka-a ɩ -nɩꞌo. ꞌBhlʋkpayowli ꞌɩn ꞌꞌduꞌo. ꞌƐ dɩ ꞌɩn ꞌwlʋꞌo, ꞌɩn yiꞌe ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌke -ziadɩ ꞌmʋ-za ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌkpi. Nyɔ -yɔ ꞌybhaꞌa -ziadɩ, ɔ-ɔ ꞌpo-o ꞌɩnmʋ -lokui, ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo ꞌan ꞌgwlʋdɩ. ³⁸ꞌLe ɔ na: Leelɛ ꞌmo-o -ziadɩ ꞌle nyɔ ꞌke ɛ yiboꞌa?

*Pilaatɩ ꞌcɛ-ɛ *Zezii wlu ꞌꞌkpiti ɔ ꞌke ꞌmɛ

(Matiee 27:15-31; Maakɩ 15:6-20; Luukɩ 23:13-25)

A ꞌye li-ɔ, *Pilaatɩ dedeꞌa -kaa *Zezii ti a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌꞌpiemʋ ꞌda, ɔ ꞌye *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ linyni ꞌle ɔ na: ꞌꞌNyinynilɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn ꞌkɔ ɔ wlu ꞌꞌkpiticɛ ꞌle ɔ ꞌke ꞌmɛ, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. ³⁹Zʋnꞌꞌo zʋn ꞌli, *aꞌba gɔklagba a-a ꞌlaꞌa *ꞌPaakɩ, -bho ɛ nyni, -jiekɔyi -lue a-a cɛꞌɛ wɔn ꞌꞌkpiti, ꞌɩn-ɩ ꞌꞌsii ꞌnɔ-ɔ ti. Ɛ-bɛ -zʋn -lue -nɛɛ ti, a ꞌbɔ-ɔ ti, -yɔ a-a ꞌlaꞌa ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli, ꞌɩn ꞌke ɔ tiꞌꞌsiiꞌa? ⁴⁰A -gblee, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo, ʋn-ʋ nʋꞌo na: -Gba, ɔbɔ -ko. -A ꞌbɔ-ɔ ti -ɩn ꞌke Balabaasɩ tiꞌꞌsii! (A ꞌye li-ɔ, Balabaasɩ ꞌmnɔ ɔ, ꞌgbokobhleyi moꞌo.)

¹Balabaasɩ, ꞌwa ꞌwee cɛꞌɛ wɔn ꞌꞌkpitiꞌa dɩ ꞌle *Pilaatɩ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A ꞌꞌluo *Zezii ꞌmʋ, a -ke ɔ ꞌke mu a ꞌke ɔ ꞌꞌsɛɛn. ²Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌlbha-a ꞌꞌwiꞌa -kwloo, ʋn ꞌye ɛ ɔ ꞌꞌlru de, ʋn ꞌye ɔ -vilɔbanazana ꞌmʋ -pa -lrɛɛ, -ka nyɔ-ɔ ꞌꞌduꞌa ka ꞌbho ꞌbhlʋkpayowli, ³ꞌle ʋn ꞌye ɔ linyni. -Bho ʋn nyni ɔ li a, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: -Ɩɩɩn! *ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli, -gwle ꞌmʋ ꞌꞌkɔgwlɛka! ꞌLe ʋn-ʋ po ꞌɔ ꞌkpɩ wɔn ꞌmʋ.

⁴Ʋn -nɩ ɔ -kaa ꞌcɩsɛnamʋ, ꞌle Pilaatɩ ꞌye ꞌda -lrɛɛke, *ꞌZuifʋꞌa -dadudu-u -nɩꞌa ꞌbho, ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: A po -lokui! ꞌƖn-ɩ ꞌpo -ɔ ꞌꞌpiemʋ ꞌle a ꞌke yibo na ꞌꞌnyinynilɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn ꞌkɔ ɔ wlu ꞌꞌkpiticɛ ꞌle ɔ ꞌke ꞌmɛ, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. ⁵A ꞌye li-ɔ, nyʋ ꞌde-e Zezii ꞌꞌwiꞌa -kwloo ꞌꞌlru ꞌle ʋn ꞌye ɔ -vilɔbanazana ꞌmʋ -pa ꞌle ɔ ꞌye ꞌda; ꞌle Pilaatɩ na: ꞌƖnnɔ ꞌka-a! ⁶A -gblee, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsroja ꞌye ꞌɔ li a, ʋn-ʋ ꞌꞌwʋwɔ-ɔ ꞌmʋti ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo, na: Ɔ -kɔ-ɛ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri ɔ ꞌke ꞌmɛ ɔ! -ɔ -ke -mɛ-ɔ! ɔ ꞌke ꞌmɛ ɔ! ꞌLe Pilaatɩ na: ꞌꞌNyinynilɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌɩn ꞌkɔ ɔ wlu ꞌꞌkpiticɛ, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. ꞌƐ dɩ aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌluo nɔ ꞌmʋ, a ꞌke ɔ nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri kɔ ɔ ꞌke ꞌmɛ. ⁷ꞌLe ʋn na: -A ꞌbhle-e gba -lue. Ɛ-bɛ gba ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi Zezii ꞌke ꞌmɛ moꞌo. A -gblee, ɔ ꞌnyni-e -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ wɔn; ɔ na -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu ɔbɔ ꞌꞌduꞌo. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌke ꞌmɛ moꞌo.

⁸Pilaatɩ ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, -sɩanyɩ ꞌlbhɔ -ɔꞌo tenyɩ. ⁹Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌpa-a ꞌle -buduklagba ꞌli le, ꞌle ɔ ꞌye Zezii tidede: Dbhoo -ɩn -sɔꞌɔ ꞌmʋꞌa? Zezii -deꞌe-e ti blenyiblenyi!, ɔ -see wɔn -wlu. ¹⁰ꞌLe ɔ na: -Ɩɩn! -Ɩn -see ꞌybha -ɩn ꞌke wɔn -wlu? -Ɩn se yibo na ꞌɩn ꞌbhɛɛꞌo ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi ꞌle ꞌɩn ꞌbhɛɛꞌo ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri kɔꞌɔ? ¹¹A -gblee, ꞌle Zezii na: -Ɩn se ꞌbho ꞌan ꞌꞌkpi wɔnkuɛ ꞌbhle, -bho ɛ -se -yɛ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa -ɩnmʋ. Nyɔ -yɔ ꞌꞌnyɩꞌa ꞌɩnmʋ -ɩn -jeyi, ꞌɛ dɩ ꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi ꞌle ɛ ꞌye -aꞌa nɛ ꞌmʋ-zi.

¹²Ɛ -sɔꞌɔ ꞌbho -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli, -ka ɔ ꞌka -nyna ɔ ꞌkɔ ɔ tiꞌꞌsii, ɔ ꞌbɔ-ɔ ꞌna ti; ꞌle ꞌZuifʋ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo, ʋn-ʋ nʋꞌo na: -Bho -ɩn ꞌꞌtayi nyɔ-ɔ ꞌnɩaa ꞌꞌyiti, ꞌꞌlemnɩɩ -ɩn se -aꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa lemʋ -nɩ. Nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ nʋꞌa na ꞌbhlʋkpayowli ɔ ꞌꞌduꞌo, -aꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa jɛkayi moꞌo. ¹³A -gblee, ꞌle Zelizalɛɛmʋ -da -lue-e -nɩꞌe ꞌbho. ꞌBho-o ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌꞌKpa ꞌꞌKpi. ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowli -kɔꞌɔ gwlɔ ꞌmnɛ ɛ, -bho ɔ ꞌke -zigle tu ꞌle ɔ ꞌke nyɔ wlu ꞌꞌkpiticɛ ɛ, ꞌbho-o ɔ-ɔ deꞌe ti. ꞌLe ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌmʋ ɛ-bɛ ꞌbɩ ꞌmnɛꞌɛ ꞌnynɩ ꞌmo-o Gabataa. Pilaatɩ ꞌwɔnꞌɔ ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌbɔ ɔ, ꞌle ɔ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A -ke Zezii yi! Ʋn -ke ɔ ꞌdaꞌa ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ꞌꞌkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi mu. ¹⁴Zɔ -ke ꞌli, -bho ꞌyrʋ ꞌga ti, ꞌle *ꞌZuifʋꞌa gɔklagba *ꞌPaakɩꞌa lifɔzɔ ꞌke nyni, ꞌɛ ꞌyrʋ ꞌkpla-a ꞌꞌduu li; ꞌle Pilaatɩ na ꞌZuifʋ -bodɩ: Aꞌba ꞌbhlʋkpayowli ꞌka-a! ¹⁵A -gblee, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌplanꞌo: A ꞌlbhɔ ɔ o! -A -lbhɔ -ɔ-o! A kɔ ɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri ɔ ꞌke ꞌmɛ ɔ! ꞌLe ɔ na: Aꞌba ꞌbhlʋkpayowli, ꞌɩnnɔ a ꞌybhaꞌa ꞌɩn ꞌke ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri kɔꞌɔ? ꞌLe -Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ na: Kɩn! -A ꞌwɔn-oꞌo. -A se ꞌbhlʋkpayowli -lrɔɔ ꞌbhle. -Aꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa ꞌꞌsɛ-ɛ -kɔꞌɔ -amʋ. ¹⁶A ꞌye li-ɔ, ꞌle ɔ na: A ꞌꞌluo aꞌba Zezii ꞌmʋ, ꞌꞌsroja -ke ɔ ꞌke mu ʋn ꞌke ɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri kɔ.

Nyʋ ꞌkɔ-ɔ *Zezii ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri

(Matiee 27:32-44; Maakɩ 15:21-32; Luukɩ 23:26-43)

¹⁷ꞌꞌSroja nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpʋn-o *Zezii kwa ꞌmʋti, ʋn -ke ɔ ꞌye -jeyi ꞌkpa. -Da -lue-e -nɩꞌe ꞌle. ꞌBho-o ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌꞌlrukpaan. (ꞌLe ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌmʋ ꞌɛ ꞌnynɩ ꞌmo-o Gɔgɔtaa.) Zeziiꞌa ꞌꞌbhuo-o ꞌbhleꞌe ꞌɔ nyʋyrilbhaatu ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye ꞌle mu. ¹⁸ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ꞌꞌsroja -kɔ -nɩ ꞌnɔ tu ꞌꞌyri. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌgbokobhlemʋ ꞌsɔn-ɔ -nɩꞌa ꞌbho, ʋ-bʋ ꞌꞌsroja ꞌmnʋ ꞌkʋ -ʋ ꞌbho tui -lrɩɩ ꞌꞌyri -lrɛɛ. Ʋn ꞌꞌdu-o -lue ꞌle ꞌɔ -linasʋ gbo ꞌle -lrɔɔ -nɩꞌe ꞌle ꞌɔ kɩmnasʋ gbo.

¹⁹A -gblee, ꞌle *Pilaatɩ ꞌye nyʋ ꞌtmʋʋ, ʋn ꞌye wlu -lue ꞌcnɩ, ꞌle ʋn ꞌye ɛ Zeziiꞌa nyʋyrilbhaatuꞌa yayi kɔ. Ɛ-bɛ wlu ʋn ꞌcnɩꞌa ꞌbho, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: Nazalɛɛtɩkɔyi Zezii, ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli. ²⁰Ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌo ꞌle ꞌZuifʋꞌa wlu-e ꞌWlomɛɛꞌɛ wlu -ke Glɛkɩꞌa wlu ꞌmʋ. -Da ʋn kɔ ꞌɔ tu ꞌꞌyri, ꞌbho se Zelizalɛɛmʋgwlɔ gbo -tɛ; ꞌɛ dɩ ꞌZuifʋꞌa -dadudu-u zrɛ ɛꞌo. ²¹*-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌye Pilaatɩ gbo mu ꞌle ʋn na: Wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌbho Zeziiꞌa tu ꞌꞌyri -ɛ nʋꞌa na: ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli a, -a -see ɛ tiꞌbɔ; -a ꞌybhaꞌa -ɩn ꞌke ꞌbho ꞌꞌdu, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: Ɔ na ɔ-bɔ ꞌmo-o ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpayowli. ²²ꞌLe ɔ na: -Gba, ꞌɩn -see ꞌwɔn, lɩ-ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ, ɩ ꞌke ꞌꞌyiziziɛ.

²³ꞌꞌSroja gwɛꞌɛ Zeziiꞌa tuyrikɔɛ ꞌꞌyi a, ʋn ꞌꞌluoꞌo-o ꞌɔ -banɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ꞌya ꞌdigbi nyiɛ tide, ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌgble. ꞌƆ -vilɔbana seꞌa ꞌꞌkplayri ꞌbhle, ʋn ꞌꞌluo ꞌnɛ ꞌmʋ-ɛ -lrɛɛ ²⁴ꞌle ʋn ꞌye -kaa ꞌꞌyiꞌlɩlɛ: -Bana -ke ꞌpɛlʋ -kmuꞌa -laa ꞌꞌyi, -aꞌba -cna nɛ -le! -A ꞌke ɛ -nɩgbɩ ꞌmʋ po; -yɔ -ke -nɛ -liꞌa a, ꞌle ɔ ꞌke ɛ ꞌmʋꞌꞌluo. ꞌKa ꞌmnɔ ꞌtɩn, ꞌka-a ꞌꞌsroja nʋꞌo. ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -ɛ nʋꞌa na:

Ʋn ꞌgble-e ꞌan -banɩ ꞌle ʋn ꞌye ꞌan -vilɔbana -nɩgbɩ ꞌmʋ po,

ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ.

²⁵Tu -ke ꞌꞌyri ʋn kɔꞌɔ Zezii, ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌtroli ꞌnynʋkpakpɩ nyiɛ -nɩꞌo; ꞌɔ ꞌlotʋ *Malii-e ꞌwa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyunynaakpʋ -lue-e nyukpasu -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Klopasɩ, ꞌɔ ꞌnynɔ *Malii, ʋn -ke *Malii -yʋ -sɔꞌɔ -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Madalaa ꞌmʋ. ²⁶A -gblee, Zezii nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌye-e ꞌɔ ꞌlotʋ li. Ɔ -ka ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli gbʋ, ꞌɔ -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ, ꞌɩnnɔ -nɩꞌe ꞌbho, ꞌle ɔ ꞌye -kaa ꞌɔ ꞌlotʋ ꞌꞌyiꞌlɛ: Maii, aꞌba ꞌꞌyu ꞌɩn-ɩ sieꞌa amʋ li, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ²⁷ꞌLe ɔ ꞌye -kaa ꞌɔ -nayi ꞌꞌyiꞌlɛ -lrɛɛ: -Aꞌa ꞌlotʋ ꞌɩn-ɩ sieꞌa -ɩnmʋ li, ꞌɩnnʋ ꞌka-a! Ɛ -sɔꞌɔ ꞌbho -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli a, ꞌle ɔ-bɔ Zeziiꞌa -nayi ꞌmnɔ ꞌye ʋ ꞌmʋꞌꞌluo, ɔ ꞌye ʋ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhlibhlegbo kpa ʋn ꞌke ꞌle ti-de.

*Zeziiꞌa ꞌMɛmɛɛ

(Matiee 27:45-56; Maakɩ 15:33-41; Luukɩ 23:44-49)

²⁸Dɩꞌa klɛ ziꞌa -kaa a, ꞌle *Zezii na: ꞌꞌNitʋ ꞌlbhaꞌa ꞌɩnmʋ! A -gblee, dɩ ꞌwee ꞌkɔ ɔ ꞌꞌkpi zi, -ka ɩ nyniꞌa ꞌꞌyi ꞌle ꞌya ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩꞌa ꞌwlʋwlʋa ꞌyeꞌa ꞌꞌyi-gwɛ, Zezii yiboꞌo ꞌtɔ-ɔ ꞌna. ²⁹A ꞌye li-ɔ, ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli, -yakpe -lue-e -nɩꞌe ꞌbho, ꞌɩnnɛ ꞌꞌyiꞌe -geponmɔ. Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌye ꞌꞌfuuꞌa -tuto ꞌmʋꞌꞌluo, ɔ ꞌye ɛ ꞌle -geponmɔ kɔ ꞌsma ꞌle ʋn ꞌye ɛ tuꞌa ꞌꞌklɛɛ ꞌꞌyitisɩsan, ʋn ꞌye yi ꞌle ʋn ꞌye ɛ ɔ wɔn ꞌꞌyi ꞌꞌdu ɔ ꞌke ɛ ꞌmʋꞌnyɔ. ³⁰A -gblee, ɔ ꞌnyɔꞌɔ ɛ-bɛ -fuuꞌa -tuto ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌle ɔ na: Lɩ ꞌwee ꞌka ꞌbho ꞌan ꞌꞌkpi zi a, ɩ ꞌnyni-e ꞌꞌyi. Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ -yaꞌa-a ꞌꞌlru ꞌzɔ, ꞌle ꞌɔ -fɩfɛ ꞌye ꞌbho -cɛ.

ꞌꞌSrojayi -lue -poꞌo-o *Zeziiꞌa ꞌꞌkuꞌa gbɩzɔ ꞌꞌli

³¹*ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ꞌga-a *ꞌPaakɩꞌa gɔklagbaꞌa ꞌwɩ ꞌli tiꞌa dɩ, ɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩ tenyɩ. Ɛ-bɛ lifɔzɔ -nɩꞌe-e nyninamʋꞌa dɩ, *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see tiꞌbɔ *Zeziiꞌa ꞌꞌku ꞌke ꞌbho tu ꞌꞌyri ti-de. ꞌƐ kamʋ ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ʋn ꞌye *Pilaatɩ gbo mu ꞌle ʋn na: -A ꞌybha-oꞌo -ɩn ꞌke ꞌꞌsroja ꞌtmʋʋ, nyʋ-ʋ ꞌmɛ -nɩꞌa ꞌbho tu ꞌꞌyri, ʋn ꞌke ꞌwa bhɩꞌa ꞌkpɩ jra ꞌle ʋn ꞌke ʋ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌkui -za. ³²ꞌLe ɔ na: -Ao, ꞌɩn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ. ꞌƐ ꞌmʋsɔɛ ꞌꞌsroja -sɔꞌɔ ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌle -yɛ. Ʋn muꞌa a, nyʋ ꞌsɔn ʋn ꞌgbaaꞌa Zezii ꞌle ʋn ꞌye ʋ tu ꞌꞌyri kɔ, ꞌwa -yɔ ʋn ꞌwlʋʋꞌa ꞌꞌyi, ʋn ꞌjra-a ꞌɔ bhɩꞌa ꞌkpɩ. -Ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a ʋn nʋꞌo -yɔ -sieꞌa ꞌbho -lrɛɛ. ³³Ʋn bhlaꞌa Zezii ꞌꞌkpi a, ʋn -gbʋ ꞌnɔ-ɔ ya. Ɔ ꞌmɛ-ɛꞌo see: ꞌɛ dɩ ʋn -see ɔbɔ-ɔꞌɔ bhɩꞌa ꞌkpɩ jra. ³⁴ꞌꞌSrojaꞌa -lue ꞌdaꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ ti a, ɔ ꞌpo-o ꞌɔ gbɩzɔ ꞌꞌli. ꞌꞌNi -ke nymɔ nʋꞌa -kaa, -gbloloo! ɩ ꞌwla-a ti. ³⁵A -gblee, nyɔ-ɔ -zaꞌa dɩ ꞌmnɩ ꞌmʋ a, ɔ ꞌye-e ꞌya -da, ꞌle, dɩ ɔ -zaꞌa ꞌmʋ a, ɩ nʋꞌo dɩzɩgɩ. Ɔbɔ-ɔꞌɔ ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o na -ziadɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ. Ɔ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ a ꞌke ꞌɔ wlu ꞌꞌgwlide ꞌle a ꞌke ɛ ꞌwɔɔn. ^36-37ꞌꞌSroja ꞌꞌwe nʋꞌa -kaa, ꞌle, wlu ꞌsɔn-ɔ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ꞌya ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye ꞌwlʋ. Ɩ-bɩ wlu ꞌmnɩ, ꞌya -antanyɩnɛ ꞌka-a:

Nyɔ -see ꞌɔ ꞌkpa -lue -jra yi.

ꞌƐ ꞌsɔnnɛ ꞌka-a:

Nyɔ ʋn -poꞌa ꞌꞌli a, ʋn-ʋ ꞌye -ɔ ya-gbʋ -mʋ.

*ꞌZɩzɛɛfʋ nmazeꞌe-e *Zezii ti

(Matiee 27:57-61; Maakɩ 15:42-47; Luukɩ 23:50-56)

³⁸Dɩꞌa klɛ ziꞌa -kaa a, ꞌgagayi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *ꞌZɩzɛɛfʋ, ɔ ꞌye *Pilaatɩ gbo mu. -Gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Alimatee, ꞌleꞌa ꞌꞌyiyi moꞌo, ꞌle ɔ -ke *Zezii-i naꞌo. Ɔbɔ ꞌmnɔ, ɔ ꞌple-e *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩꞌa -fanʋꞌa dɩ, ɔ -see ꞌɔ ꞌꞌbhuo nyʋ ꞌꞌyi-tɔ. Ɔ muꞌa a, ɔ -yɛꞌɛ-ɛ ꞌle Pilaatɩ ꞌle ɔ ꞌye ɔ -kaa libhade: ꞌƖnmɔ bhade -ɩnmʋ li, ꞌɩn ꞌybha-oꞌo ꞌɩn ꞌke Zeziiꞌa ꞌꞌkuꞌa dɩ mu. ꞌLe ɔ na: -Ao, ꞌɩn ꞌwɔn-oꞌo. Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ ꞌye mu ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌku ꞌmʋꞌꞌluo. ³⁹Nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌbho -lrɛɛ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o ꞌꞌNikodɛmʋ. Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ muꞌo Zezii gbo ꞌꞌmatʋ -lue -bɛnyɩ. ꞌCnɩ ꞌsɔn-ɔ poꞌa ngnɛzɛgɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *miilɩ -ke *aloɛsɩ, ꞌɩnnɩ ɔ ꞌbhleꞌo. ꞌYa gbogbomu -lue -ke ɔ muꞌo ɔ ꞌke ɩ Zeziiꞌa ꞌꞌku ꞌꞌlru ꞌwla ɛ -kaa ꞌzɔn -susueyi. ⁴⁰-Ka ꞌZuifʋ-ʋ nʋꞌa ꞌwa ꞌꞌku ꞌꞌcɩcɩ ꞌle ʋn-ʋ nmaze ꞌnɛ ti, ꞌɛ dɩ ꞌZɩzɛɛfʋ -ke ꞌꞌNikodɛmʋ ꞌꞌluoꞌo ꞌɔ ꞌꞌku ꞌmʋ, ʋn ꞌye ɛ ꞌcna ꞌꞌlru ꞌwla ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌyriɛfɔtɩ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn ꞌye ɛ ɔ liꞌfɩfɩan. ⁴¹ꞌBɩ -ke ꞌꞌyi ʋn kɔ ꞌɔ tu ꞌꞌyri, -lolotuꞌa -kpaa-a -nɩꞌe ꞌbho. Ɛ-bɛ -kpaa ꞌmnɛ ꞌmʋ, zokolre ʋn cɛꞌɛ ꞌle trɩ ꞌli, -ka -buduyu, -ɛ -ke ꞌlimʋ ʋn -seeꞌa ꞌꞌku tinmaze ke, ꞌɩnnɛ -nɩꞌe ꞌbho. ⁴²-Da ʋn ꞌlbha -nɩꞌa Zezii, ɛ-bɛ zoko ꞌmnɛ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ ꞌbho gbo ꞌle *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ -nɩꞌe nyninamʋꞌa dɩ, ʋn ꞌꞌtɩtraꞌa li ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌbho tinmazenamʋ mu. Ʋn nmaze ꞌnɔ ti a, ʋn klikpeꞌe-e sʋkpʋmuaklagba -lue ti, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌɛ wɔnyi ꞌꞌdu, ꞌle ʋn ꞌye panamʋ mu.

*Zezii -sɔꞌɔ-ɔ glu ꞌle ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ

(Matiee 28:1-8; Maakɩ 16:1-8; Luukɩ 24:1-12)

¹Ɛ-bɛ zɔ-ɔ kɔꞌɔ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ꞌꞌyi, ꞌɛ -bhibhi ꞌmʋ ꞌle Madalaaꞌa *Malii -ke ꞌnynʋkpakpɩ -lrʋʋ ꞌye ꞌle zokoꞌa da ꞌyenamʋ mu. Ʋn -ka ꞌbho-o nyni a, ɛ-bɛ sʋkpʋ ꞌmnɛ se ꞌbho zokowɔn ꞌꞌyi -nɩ. ²ꞌƐ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ꞌle Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ -ke *Zeziiꞌa -nayi -lrɔɔ, -yɔ -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ, ʋn ꞌye ʋ gbo mu ꞌle ʋn na: Nyʋ -zaꞌa-a -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa ꞌꞌku ꞌle zoko ꞌli. -Da ʋn kpɛ ꞌɛ ɛ, -a se ꞌbho yibo. ³A -gblee, ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌkpa-a ꞌle -vuka. ⁴Ʋn -nɩꞌa munamʋ, ʋn -nɩ ꞌsɔn-ɔ ple-oꞌo ꞌle ʋn ꞌke ꞌle nyni. Ʋn ꞌka ꞌle nyni a, ɔ-bɔ Zeziiꞌa -nayi ꞌmnɔ -sieꞌe-e ꞌPiɛlɩ bhʋ ꞌmʋti. ⁵Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -nynaꞌa-a ꞌbho zokowɔn ꞌꞌyi ti, ɔ ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌjri, ɔ ꞌye ꞌle popo ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌyriɛfɔtɩꞌa ꞌꞌsɛ liꞌye, ^6-7ꞌle Simɔɔ ꞌPiɛlɩ ꞌye ɔ ꞌbho -yɛ, ɔ ꞌye ꞌle pa, ɔ ꞌye ꞌꞌyriɛfɔtɩ -ke Zeziiꞌa ꞌꞌkuꞌa wɔnyibhlayriɛfɔtɔ liꞌye. Ɛ-bɛ ꞌɔ wɔnyibhlayriɛ ꞌmnɛ -ke ꞌɛ -bolɩ se -da -lue ti-de; ɛ-bɛ ꞌfɩɩn-ɛꞌɛ ꞌɛ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌsetida. ⁸ꞌBho ꞌmnɔ, Zeziiꞌa -nayi nyniꞌa ꞌle zoko ꞌꞌkpi -antanyɩ, ꞌbho-o ɔ -pa -nɩꞌe ꞌtɔ ꞌle. Ɔ ꞌye-e lɩꞌa klɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌgwlide na ɔ -sɔꞌɔ-ɔ glu, ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ. ⁹A ꞌye li-ɔ, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see, ɛ nʋꞌa, na: Zezii-i ꞌye-e ꞌmɛ -mʋ, ɔ ꞌke glu -sɔ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɔ -namʋ -see ɛ ꞌmʋtiꞌwɔn ke tenyɩ. ¹⁰Ʋn -nɩ ꞌsɔn nʋꞌa -kaa, -da ʋn -sɔ ꞌka ꞌmʋ, ʋn ꞌmu-o ꞌbho le.

*Zezii -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo Madalaaꞌa *Malii ꞌꞌyi

(Matiee 28:9-10; Maakɩ 16:9-11)

¹¹Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *Malii ꞌmnʋ ꞌyi-e ꞌle *Zeziiꞌa zoko ꞌꞌtroli le, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌviꞌo. Ʋn -nɩ ꞌꞌvinamʋ ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌjri ʋn ꞌke ꞌle zoko ꞌli popo. ¹²Ʋn popoꞌa ꞌle a, -da ꞌɔ ꞌꞌku ꞌpɛ ꞌka ti, ʋn ꞌye-e ꞌbho -Lagɔ gboꞌa -dalbhomʋ ꞌsɔn li; ʋn ꞌbhle-e -banɩpli ꞌmʋ. -Lue -deꞌe-e ꞌle ꞌɔ ꞌꞌlru gbo ti ꞌle -lrɔɔ -nɩꞌe ꞌle ꞌɔ bhɩ gbo, ¹³ꞌle ʋn ꞌye ʋ -kaa tidede: Kbhoo a -nynaꞌa ꞌle a-a ꞌꞌviꞌa? ꞌLe ʋn na: Nyʋ -zaꞌa-a ꞌan -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌku ꞌle zoko ꞌli. -Da ʋn ꞌꞌdu ꞌɛ ɛ, ꞌɩn se ꞌbho yibo. ¹⁴A -gblee, ʋn -nɩꞌa -wlunamʋ a, ʋn ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌbhiti ꞌle ʋn ꞌye nyɔ -lue liꞌye. Ʋn ꞌye ꞌɔ li a, -ka ɛ ꞌꞌduꞌa Zezii, ʋn se ɩ yibo, ¹⁵ꞌle ɔ ꞌye ʋ tidede ꞌle ɔ na: Kbhoo a -nynaꞌa ꞌle a-a ꞌꞌviꞌa? Yɔɔ a-a ꞌbɔꞌɔ tiꞌa? Ɔ dede ꞌnʋ ti, ʋn popoꞌo-o ꞌgwlʋti, ʋbʋ na ꞌkɩ -lolotuꞌa -kpaaꞌa lbhʋnʋyi moꞌo, ꞌle ʋn na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, -bho ɛ ꞌꞌdu -ɩnmɔ -zaꞌa -laa Zeziiꞌa ꞌꞌku a, -da -ɩn ꞌꞌdu ꞌɛ ɛ, ꞌꞌsi ꞌbho ꞌnynɩ ꞌɩn ꞌke ɛ ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌɩn ꞌke ɛ ꞌle zoko ꞌli le kpa. ¹⁶ꞌLe ɔ na: Malii! Ʋn ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌbhiti, ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌyiyibo ꞌle ʋn na ꞌle ꞌZuifʋꞌa wlu ꞌmʋ: ꞌLabuni! (ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o: ꞌAn -Tɔyi.) ¹⁷ꞌLe Zezii na: Aꞌba kpʋn ꞌɩnmʋ ti -le! -Ɛkedɩmaa ꞌɩn -see -bhla ꞌan -tɩta -Lagɔ gbo mu ke. A mu a ꞌke ꞌan ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌtmʋʋ na, ꞌan -tɩta -Lagɔ ꞌma-a aꞌba -tɩta -lrɛɛ, ꞌɩn-ɩ ꞌmu -ɔ gbo. ¹⁸A ꞌye li-ɔ, ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye ꞌɔ -namʋ gbo mu ꞌle ʋn na: ꞌƖn ꞌye-e -aꞌba -Kɔyi Zezii; ꞌle, dɩ ɔ -zʋ ꞌʋ -bodɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ʋ ꞌtmʋʋ.

*Zezii -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌyi

(Matiee 28:16-20; Maakɩ 16:14-18; Luukɩ 24:36-49)

¹⁹Ɛ-bɛ zɔ-ɔ kɔꞌɔ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ꞌꞌyi, ꞌɛ ꞌꞌjiazɔ ɔ, *Zeziiꞌa -namʋ ꞌple-e *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩꞌa dɩ, -budu -lue ꞌwa ꞌꞌbhi poꞌa ꞌꞌsapɛ wɔnyi, ꞌɛ ꞌlimʋ ʋn -nɩꞌo. Ʋn -ka ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli-i gbʋ, Zezii -nynaꞌa-a ꞌbho ti ꞌle ɔ na: A ꞌye -pɔlʋꞌa bhlubhlua! ²⁰Ɔ gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi a, ꞌle, ꞌꞌjieꞌa fanɩ -nɩꞌa ꞌɔ -kʋtɩgwlʋ -ke ꞌɔ gbɩzɔ, ɔ ꞌye ɩ ʋ ꞌꞌyi-tɔ. Ʋn ꞌye ꞌɩ li a, ꞌbʋbʋaklagba-a ꞌlbhʋ ʋꞌo ɔ-bɔ ꞌwa -kɔyiꞌa dɩ. ²¹ꞌLe ɔ na -lrɛɛ: A ꞌye -pɔlʋꞌa bhlubhlua! -Ka ꞌmna-aꞌa -tɩta -Lagɔ -yaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ a, ꞌka ꞌmnɔ ꞌka-a ꞌɩn-ɩ lbhoꞌo amʋ ꞌle ꞌbhlɩkpɩ ꞌꞌkpi a ꞌke -Lagɔꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za. ²²Ɔ gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -pʋpɔɔ ꞌmʋ po ꞌle ɔ na: A ꞌye *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu! ²³-Bho a ꞌbhɔ nyɔꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ, -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔ-ɔ ꞌya dɩ. -Bho a -see nyɔꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ ɔ, -Lagɔ -see ꞌya dɩ ꞌbhɔ yi.

Tomaaꞌa ꞌꞌGwlideɛ

²⁴-Da *Zezii -tɔ -nɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuo *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌyi a, Tomaa (-ke liduunynɩ ꞌma-a -boliayu) ɔ se ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ -nɩ. ²⁵Ɔ yiꞌa a, ꞌɛ dɩ, ꞌɔ -bonyunyu -ke Zezii-i naꞌa, ʋn ꞌye ɔ ꞌtmʋʋ, ꞌle ʋn na: -A ꞌye-e -aꞌba -Kɔyi Zezii. ꞌLe ɔ na: Lɩ ʋn -kɔ -nɩ ꞌnɔ ꞌbho tu ꞌꞌyri, -bho ꞌɩn -see ꞌya fanɩ ꞌle ꞌɔ -kʋtɩgwlʋ ꞌyee, -bho ꞌɩn -see ɩ -ke ꞌɔ gbɩzɔꞌɔ nɛ -jiɛ ꞌmʋ titri, -ka ɔ -sɔꞌɔ glu ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɩn -see ɩ ꞌwɔɔn yi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ.

²⁶ꞌWɩ -mɛɛsɔn ziꞌa a, ꞌɛ -mɛɛtanzɔ kɔꞌɔ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ꞌꞌyi, ꞌle Zeziiꞌa -namʋ ꞌye ꞌꞌlruꞌgbʋʋ -lrɛɛ ꞌle -budu -lue ꞌli. Ɛ-bɛ zɔ ꞌmnɛ ti, Tomaa -nɩꞌe-e ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ. A -gblee, ʋn paꞌa -budu ꞌli a, ꞌwa ꞌꞌbhi ꞌpo -ɛ ꞌꞌsapɛ wɔnyi. Ʋn -ka ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli-i gbʋ, Zezii -nynaꞌa-a ꞌbho ti ꞌle ɔ na: A ꞌye -pɔlʋꞌa bhlubhlua! ²⁷ꞌLe ɔ na Tomaa -bodɩ: -Gbʋ ꞌnɔɔ ꞌan -kʋtɩgwlʋ, sro sʋ -ɩn ꞌke ꞌya fanɩ liꞌtʋ. Sro sʋ -ɩn ꞌke ꞌan gbɩzɔ liꞌtʋ -lrɛɛ. -Ka ꞌɩn -sɔꞌɔ glu ꞌle ꞌɩn ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ, de ꞌna ꞌꞌgwli! -Aꞌa -pɔlʋꞌa -kmu ꞌtɔ ꞌꞌyi -le! ²⁸ꞌLe ɔ na: ꞌAn -Kɔyi -Lagɔ! ²⁹ꞌLe ɔbɔ na: -Ɩn ꞌye-e ꞌɩnmʋ liꞌa dɩ -ɩn deꞌe ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli-ae? Nyɔ -yɔ -seeꞌa ꞌɩnmʋ ꞌye ꞌle -ɔ deꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli a, ɔ ꞌwa-a ti.

Lɛ -ke ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

³⁰A -gblee, *wɔnkulɩ -lrɩɩ *Zezii nʋꞌa ꞌbho *ꞌɔ -namʋꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌya -dadudu -see ꞌnɔɔ ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛ ꞌli ꞌcnɩ-ɛ. ³¹Lɩ ꞌwee -nɩꞌa ꞌnɔɔ ɔ, ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ-ɛ, ꞌle, -ka Zezii ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu, *ꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, a ꞌke ꞌna ꞌꞌgwlide a ꞌke ɛ ꞌwɔɔn: ꞌɛ dɩ a -ke ɔ ꞌke ꞌꞌyiꞌꞌsisri ꞌle a ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye.

*Zezii -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌyi ꞌle -badaklagba wɔnli

¹-Nɔɔtoope ziꞌa a, Galileeꞌa -badaklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tibɛliadɩꞌa -bada -lrɛɛ, ꞌle *Zezii ꞌye ꞌle ꞌɛ wɔnli ꞌɔ ꞌꞌbhuo *ꞌɔ -namʋ ꞌꞌyi-tɔ -nɩ -lrɛɛ. -Ka ɛ ziꞌa a, ꞌkla-a ꞌka-a:

²Zɔ -lue ꞌzɔ, Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ-e Tomaa (-ke liduunynɩ ꞌma-a -boliayu), ꞌle Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi, Kanaakɔyi Natanayɛɛlɩ-e Zebedeeꞌa ꞌꞌyreetɩ -ke Zeziiꞌa -namʋ ꞌsɔn -lrʋʋ, ʋn -nɩꞌe-e -dalue. ³Simɔɔ ꞌPiɛlɩ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ꞌɩn-ɩ ꞌmu-o -dada -ponamʋ. ꞌLe ʋn na: -A-bʋ -ke -a muꞌo -lrɛɛ. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌꞌluoꞌo-o gɔlʋ ꞌmʋ ꞌle ʋn -ke ɛ ꞌye -badaklagba ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyigbeyi mu. Ɛ-bɛ ꞌꞌmatʋ -lue ꞌmnɛ, ʋn ꞌze-e ꞌꞌni ꞌle ʋn -see zmiꞌa -lue komu ꞌlbha. ⁴Zɔbhibhi ꞌmʋ, ꞌle Zezii ꞌye ʋ ꞌzɔꞌdaa. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye -ɔ li ꞌle ꞌkɩka ꞌꞌyi. Ʋn ꞌye ꞌɔ li a, ʋn -see ɔ ꞌꞌyiyibo. ⁵ꞌLe ɔ na: -Wooo! ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-aꞌo-a! A ꞌlbha-a zmiꞌa? ꞌLe ʋn na: -Gba, -a -see lɛ ꞌye ke. ⁶ꞌLe ɔ na: A ꞌꞌvuto aꞌba -dada ꞌle aꞌba -linasʋ gbo, a-a ꞌye-e zmi ꞌlbha -mʋ. Ʋn ꞌꞌvutoꞌo-o ꞌle ꞌwa -dada. A -gblee. zmi ɛ kpʋnꞌa, ꞌya ꞌꞌyidieɛꞌɛ dɩ, ʋn se ꞌle ꞌɛ jrijria ꞌbhɛɛ. ⁷Zeziiꞌa -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ, ɔ ꞌyeꞌa ꞌna li a, ɔ yibo ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyi ꞌle ɔ na: ꞌPiɛlɩ, -aꞌba -Kɔyi moꞌo! A ꞌye li-ɔ, Simɔɔ ꞌPiɛlɩ se -bana ꞌmʋꞌbhle. Ɔ ꞌwɔnꞌɔ wlu-u nʋꞌa na: -Aꞌba -Kɔyi moꞌo! ꞌbɔ ɔ, ɔ -paꞌa-a ꞌɔ -bana ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌle ꞌꞌnukɔ ti-gle, ɔ ꞌke ɔ ꞌle ꞌkɩka ꞌꞌyi -yɛ -susueyi.

⁸ꞌꞌNiꞌa -da ʋn -nɩꞌa, ɛ -ke ꞌkɩka tɩtɛꞌɛ-ɛ gbo -toope. ꞌWa tɔlʋ nʋꞌa -kaa, zmi ʋn ꞌlbhaꞌa, ɩ ꞌꞌsri-e -dada ꞌꞌyi, ʋn ꞌye ɛ gɔlʋ ti-mɔ, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌlu ɛꞌo ʋn ꞌke ꞌkɩka ꞌꞌyi mu -lrɛɛ.

⁹Ʋn muꞌa a, ʋn ꞌnyni-e ꞌkɩka ꞌꞌyi, ꞌle ʋn ꞌye tiꞌꞌsi. Ʋn -ka ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli-i gbʋ, nɛgbaa -lue -ke ꞌꞌyi zmi -nɩꞌa, ʋn ꞌye -ɛ li. ꞌꞌFlɔɔ -deꞌe-e ꞌbho nɛ ꞌꞌtroli ti. ¹⁰ꞌLe Zezii na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, zmi a ꞌlbhaꞌa, a -ya ꞌɩnmʋ ꞌya tɔlʋ. ¹¹ꞌLe Simɔɔ ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌle gɔlʋ ꞌli le ꞌkpa, ɔ ꞌye -dada tibɔti, ɔ ꞌye ɛ -ke zmi ꞌbho ꞌkɩka ꞌꞌyi tiꞌwla ꞌle ɔ-ɔ jri ꞌɩ ti: ɩ-bɩ zmiklɩgbɩ ꞌmnɩ -nɩꞌe-e -gwlɩ -mɛɛsɔn ꞌyɔ -bue ꞌyɔ tan. A ꞌye li-ɔ, zmi ʋn triꞌa -ka ꞌꞌnyni wɔn ꞌmʋ ti a, ꞌwa -dada -see -cna. ¹²ꞌLe Zezii na: A yi a ꞌke li. Ʋn ꞌybha-oꞌo ʋn ꞌke ɔ tidede: -Aꞌa ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? ꞌWa ꞌwee yibo ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyiꞌa dɩ, ꞌwa nyɔ -lueꞌa ꞌꞌbhuo -see ɛ nʋ. ¹³Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌnyni -ʋ li, ɔ ꞌye ꞌꞌflɔɔ -ke zmi ꞌmʋꞌꞌluo ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌꞌyitiꞌgblee.

¹⁴A -gblee, Zezii -kaaa glu -sɔ ꞌle ɔ -kaaa ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌɔ -namʋꞌa ꞌꞌyitɔɛꞌɛ kpɛ tannɛ ꞌka-a!

*Zezii -ke *ꞌPiɛlɩ -nɩ ꞌsɔnꞌɔ ꞌꞌzrɔ

¹⁵Ʋn liꞌa a, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle *Zezii na Simɔɔ *ꞌPiɛlɩ -bodɩ: ꞌZaanꞌa ꞌꞌyu, Simɔɔ, -ɩn -kmaꞌa-a ꞌan dɩ, -ɩn ꞌye *ꞌan -namʋ -nʋʋ -ziꞌa? ꞌLe ɔ na: Kɩn, ꞌan -Kɔyi, -ka ꞌɩn -kmaꞌa -aꞌa dɩ, -aꞌa ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o ꞌna. ꞌLe ɔ na: -Ka *ꞌbhlabhlɩꞌa lifuoyi ꞌꞌduꞌa ꞌɔ *ꞌbhlabhlɩ ꞌꞌyrili, ꞌꞌdu -kaa ꞌan nyʋ ꞌꞌyrili! ¹⁶ꞌLe ɔ ꞌye ꞌbho le mu, ꞌle ɔ na: ꞌZaanꞌa ꞌꞌyu Simɔɔ, -ɩn -kma ꞌan dɩ ꞌnɩ? ꞌLe ɔ na: Kɩn, ꞌan -Kɔyi, -ka ꞌɩn -kmaꞌa -aꞌa dɩ, -aꞌa ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o ꞌna. ꞌLe ɔ na: ꞌꞌDu ꞌan nyʋ ꞌꞌyrili! ¹⁷ꞌƆ tidedeɛꞌɛ kpɛ tannɛ ꞌꞌyi ꞌle ɔ na: ꞌZaanꞌa ꞌꞌyu, Simɔɔ, -ɩn -kma ꞌan dɩ ꞌnɩ? Ɔ dede ꞌnɔ-ɔ ti kpɛ tanꞌa dɩ, ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌsuꞌo ꞌꞌyigba ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, -aꞌa ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o lɩ ꞌwee. -Ka ꞌɩn -kmaꞌa -aꞌa dɩ, -ɩn yiboꞌo-o ꞌna. ꞌLe ɔ na: ꞌꞌDu ꞌan nyʋ ꞌꞌyrili! ¹⁸-Ziadɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, -da -ɩn -nɩꞌa ꞌbhʋanamʋ, -aꞌa ꞌꞌbhuo-o paꞌa -aꞌa -banɩ ꞌmʋ, ꞌle, -da -aꞌa -pɔlʋ ꞌybhaꞌa, -a muꞌo ꞌbho. -Bho -ɩn ꞌkpa nyunyɔzɛgɛ ɛ, -a ꞌye-e sʋɩ beze -mʋ, ꞌle ꞌꞌsesinyɔ ꞌke -ɩnmʋ -banɩ ꞌmʋ -pa, ꞌle, ꞌnɔɔ -aꞌa -pɔlʋ seꞌa -nɩ a, ɔ ꞌke ꞌle -ɩnmʋ -kpa -nɩ. ¹⁹Ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌle, -ka ꞌPiɛlɩ ꞌka ꞌkle ꞌye-ɔ ꞌle ɔ ꞌka ꞌmɛ ɛ, ɔ ꞌye ɔ ꞌtmʋʋ. Ɛ-bɛ ngazemɛmɛɛ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌye -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyiꞌbhɛɛ mʋ. Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ɔ na: ꞌꞌSrii ꞌɩnmʋ, ꞌɩn -ke -ɩn ꞌke -na!

²⁰ꞌPiɛlɩ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌbhitiꞌe-e ꞌꞌyiti, ꞌle, Zeziiꞌa -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ, ɔ ꞌye ɔ ꞌle ꞌɔ lemʋ liꞌye. A -gblee, -da Zezii -ke ꞌɔ -namʋ liꞌa ꞌwa gbɔmʋbhɔɔlililɛ ꞌle ɔ ꞌke ꞌmɛ ɛ, ɔ-bɔ ꞌɔ -nayi ꞌmnɔ ꞌkɔ-ɔ ɔ ꞌꞌlru ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌye ɔ tidede: ꞌAn -Kɔyi, yɔɔ ꞌke -ɩnmʋ -aꞌa tʋꞌa nyʋ -jeyi ꞌꞌnyɩꞌa? ²¹ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌɔ li a, ꞌle ɔ na Zezii -bodɩ: ꞌAn -Kɔyi, -yɔɔ -mnɔɔ ꞌle, leelɛ ꞌke ɔ -bodɩ yiꞌa? ²²ꞌLe ɔ na: -Aꞌa dɩ se ꞌbho -nɩ, -bho ꞌɩn ꞌybha a, ɔ -see ꞌmɛ yi, ꞌle ꞌan leyinɔɔ ꞌke nyni. -Ɩnmɔ -yɔɔ, ꞌꞌsrii ꞌɩnmʋ, ꞌɩn -ke -ɩn ꞌke -na! ²³Dɩꞌa klɛ ziꞌa -kaa a, ꞌya fiifi ꞌkpa-a ꞌle Zeziiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ na ɔ-bɔ ꞌɔ -nayi -ke dɩ ɔ -kmaꞌa tenyɩ -see ꞌmɛ yi. Ɛ ꞌka -kaa ꞌmʋ-nɩ a, Zezii -mnɔɔꞌɔ ꞌꞌbhuo -see ꞌPiɛlɩ ꞌtmʋʋ na: Ɔ -see ꞌmɛ yi. Ɔ ꞌnʋ-o na: -Aꞌa dɩ se ꞌbho -nɩ, -bho ꞌɩn ꞌybha a, ɔ -see ꞌmɛ yi, ꞌle ꞌan leyinɔɔ ꞌke nyni.

Lɩꞌa -dadudu *Zezii nʋꞌo

²⁴Lɩ ꞌmnɩꞌa klɛ-ɛ ziꞌa *Zezii ꞌꞌkpi a, ɔ-bɔ *ꞌɔ -nayi ꞌmnɔ ꞌye-e ꞌya -da ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌye ɩ ꞌcnɩ. -A-bʋ Zeziiꞌa nyʋ, -a yiboꞌo-o, dɩ ɔ -zaꞌa ꞌmʋ, -ziadɩ moꞌo.

²⁵A -gblee, lɩ Zezii nʋꞌa -lrɛɛ, ɩ -dieꞌe-e ꞌꞌyi. ꞌLe nyɔ ꞌke ɩ ꞌcnɩ -lue -lue, ꞌɩn ꞌde-e ꞌꞌgwli na, ꞌya ꞌꞌbɔgʋɩ se ꞌbɩ ꞌbhle ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa -nɛɛ ꞌꞌkpi, ꞌle ɩ ꞌke ꞌbho ti-de-ɛ ꞌya ꞌꞌyidieɛꞌɛ kamʋ!