Zeziiꞌa -dalbhomʋꞌa NƲNƲKPLI

Wludie poꞌa nyɔ ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛꞌɛ -naagɩ ꞌli.

Luukɩ-ɩ ꞌpo-o ꞌꞌbɔgʋꞌa ꞌsɔnnɛ Teofilɩ -jeyi, ꞌle, ꞌbho Zeziiꞌa ꞌmɛmɛɛnɔɔ ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌyeꞌa glu -sɔ, ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ ɛ, lɩ-ɩ ziꞌa ꞌbho a, ɔ-ɔ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ. -Ka ɔ muꞌa yaku ꞌli ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌtroli, ꞌle ɔbɔ ꞌyeꞌa ꞌɔ Lisaazuzu ꞌle ꞌɔ nyʋ ꞌmʋ po ꞌle ɔ ꞌke ʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ. -Ka Zeziiꞌa nyʋ kpaꞌa ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌle nyʋ -lrʋʋ ꞌye ꞌɩ ꞌwɔɔn ꞌle ʋn ꞌyeꞌa ꞌɔ -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ꞌꞌdu -lrɛɛ ɛ, ꞌɩnnɩ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ -lrɛɛ. ꞌYa lɩtu ꞌnyaaꞌa-a ꞌle ꞌZuifʋ gbo ꞌle ɩ ꞌye ꞌbhlɩkpɩꞌa -dadudu -lrɩɩ ꞌꞌkpiti mu, ꞌle, ꞌya nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ɩ ꞌye ʋ ꞌꞌkpi bhla.

1

-Pɔlʋꞌa ꞌꞌyigluzadɩ

1-2ꞌƖn bha Teofilɩ, lɩꞌa -dadudu *Zezii nʋꞌa-e -ke ꞌɔ -tɔtɔɔꞌɔ ꞌnyaanamʋ-e, ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ꞌɔ yakulimuɛꞌɛ zɔ ꞌꞌkpi bhla a, ꞌɩn -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ꞌan -antanyɩbɔgʋ ꞌli. Ɔ ꞌka yaku ꞌli mu a, ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ, ꞌle-e, nyunyu ɔ ꞌtɛꞌɛ ꞌmʋ ɔ ꞌka *ꞌɔ -dalbhomʋ ꞌmʋ nʋ, ɔ -sie -nɩ ꞌnʋ wlu li. 3Ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌyi-tɔ, ꞌle lɩꞌa -dadudu ꞌmʋ, -ka ɔ -nɩꞌa ti -lrɛɛ ꞌle ʋn ꞌke ɩ yibo ꞌꞌgɩɩ. ꞌLe ꞌwɩꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ti ʋn ꞌye -ɔꞌo, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa -kɔkɔɔꞌɔ dɩ ꞌtmʋʋ.

4Zɔ -lue ꞌzɔ ɔ -ke ʋn -nɩꞌa -dalue -li -nɩnamʋ ɔ ꞌꞌdu -ʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ, ɔ na: Aꞌba -tɛ Zelizalɛɛmʋ gbo -le! ꞌJɛ -aꞌba -tɩta -Lagɔ nʋꞌa ɔ ꞌka amʋ ꞌꞌlrulinʋ, a -fuo nɛ wɔn. Lɛ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa amʋ wɔn ꞌmʋti a, -ɛ -ke dɩ ꞌɩn ꞌtmʋʋꞌa amʋ, ꞌɩnnɛ moꞌo. 5A -gblee, ꞌꞌni *ꞌZaan *batizee -nɩꞌe nyʋ, a-bee -mnʋʋ, ꞌle ꞌwɩ ꞌyɔɔsɩ ꞌli, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌɩn-ɩ ꞌye amʋ ꞌmʋ -po mʋ, ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi.

*Zezii ꞌmu-o yaku ꞌli

6-Gblee, *Zezii poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli dede ꞌnɔ-ɔ ti: -Aꞌba -Kɔyi, ꞌꞌyri -ke ꞌꞌyi -a -nɩꞌa -laa, ꞌbho-o -ɩn ꞌke *Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌꞌyiflɔɛ ꞌꞌnyɩ -nɩꞌa? 7ꞌLe ɔ ꞌye ꞌwa wlu ꞌꞌkpi ꞌꞌdu: -Aꞌba -tɩta -Lagɔ -see ꞌybha a ꞌke ꞌɔ dɩꞌa -nɔɔ yibo. Ɔ -nɩ -lue ꞌtɩn, ꞌɩnnɔ ꞌbhleꞌe ꞌɔ dɩ. 8Abʋ a, -da *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu-u ꞌyeꞌa amʋ ꞌmʋ ꞌkpa mʋ, ꞌbho-o ꞌɔ wɔnkuɛ-ɛ ꞌye amʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi -nɩ mʋ ꞌle a ꞌke ꞌan ꞌꞌdɩꞌa -zamʋ ꞌꞌdu ꞌle a ꞌke ꞌan wlu Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋ kpa. ꞌLe Zidee -ke *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌle a ꞌke ꞌbhlɩkpɩ -tɛꞌɛ gboꞌa -da ꞌwee ꞌan wlu kpa.

9-Gblee, ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌbho ꞌwa ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌɔ bhɩ -gwɛꞌɛ-ɛ ꞌbho ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyi ti pee! Ʋn -nɩ ɔ ꞌyranamʋ ɔ ꞌye ʋ ꞌꞌyri ꞌꞌkpi ti-gwɛ, yakuꞌa -druku ꞌye ɔ ꞌꞌyi-ka ꞌle ɔ ꞌye yaku ꞌli mu.

10Ʋn ꞌꞌsri ꞌle yaku ꞌꞌyi ꞌɔ kligbo ꞌyranamʋ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ, nyʋ ꞌsɔn-ɔ ꞌbhleꞌa -vlanvlanbanɩpli ꞌmʋ, ʋn -nynaꞌa-a ꞌbho ꞌwa ꞌꞌtroli ti. 11Nyʋ ꞌsɔn ꞌmnʋ na: Galileekɔmʋ-a, leedɩ a-a deꞌe ꞌbho ti, a-a ꞌyraꞌa ꞌle yaku ꞌꞌyiꞌa? Zezii -yɔ a ꞌyeꞌa -laa li, -ɔ ꞌwlʋꞌa ꞌbho aꞌba gwia ꞌmʋ pee! -ɔ muꞌa yaku ꞌli a, -ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a ɔ-ɔ ꞌye le -yi mʋ.

Zidaaꞌa ꞌꞌyiziziayi

12Ɩ ziꞌa -kaa a, *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -sɔꞌɔ-ɔ ꞌbho -gɔgɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Olivieegɔgɔꞌɔ ꞌꞌkpi, ꞌle ʋn-ʋ muꞌo Zelizalɛɛmʋ le. -Gɔgɔ ꞌmnɛ se gwlɔ gbo-tɛ. 13Ʋn nyniꞌa Zelizalɛɛmʋ a, yayibuduꞌa ꞌꞌdie -lue -ke ꞌli ʋn-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌcɩcɩ, ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ʋn paꞌo. Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌwa ꞌnynɩ ꞌka-a: *ꞌPiɛlɩ, *ꞌZaan, Zaakɩ -ke Andree, Filiipʋ -ke Tomaa, Batelemii -ke Matiee, Alɩfeeꞌa ꞌꞌyu Zaakɩ -ke ꞌbhlʋkpaꞌa ꞌꞌkpiticɛyi Simɔɔ -ke Zaakɩꞌa ꞌꞌyu Ziidɩ. 14ꞌWa klɛ -ke Zeziiꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-e, ꞌɔ ꞌlotʋ *Malii -ke ꞌnynʋkpakpɩ -lrʋʋ-ʋ bhete-e gbo ꞌle -naagɩ -lue ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ poꞌo *-Lagɔ wɔn gbo -wlɛɛwlɛɛ.

15Ʋ-bʋ ꞌyeeꞌa *Zeziiꞌa dɩ -ziadɩ ꞌmʋ, -ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru zɔ ꞌmnɩ ꞌzɔ, ʋn -nɩꞌe-e -gwlɩ -mɛɛlo. ꞌPiɛlɩ -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ɔ na: 16ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, lɛ *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu -zaꞌa ꞌmʋ ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli, -ka ɩ ꞌka ꞌmʋ-nɩ ꞌtɩn, ꞌka-a ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye-ɛꞌɛ -laa. Ɔ -zi -nɩꞌe-e ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Daviidɩ ꞌmʋ, Zidaa -tɔꞌɔ Zezii nyʋ da ʋn ꞌye ꞌɔ kpʋn, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za see. 17Zidaa ꞌmnɔ mo ꞌko-o -aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌle -a -ke ɔ -plɛ ꞌkoꞌo -Lagɔlbhʋ -lue ꞌmʋ. 18(-Gblee, mɔni ɔ ꞌye -nɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌnyinynikpli ꞌmʋ, ꞌɩnnɩ ɔ deꞌe -kpaa ꞌmʋ. ꞌBho -kpaa ꞌmnɛ ꞌmʋ ɔ ꞌga-a ti ꞌle ꞌɔ -nɩgblaa ꞌye ꞌꞌkeke, ꞌɔ ꞌmɩ ꞌye tiꞌwla ꞌle ɔ ꞌye ꞌmɛ. 19Zelizalɛɛmʋkɔmʋ ꞌwee ꞌwɔn-ɔ ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn ꞌye -kpaa ꞌmnɛ Akelɩdama ꞌꞌduu. ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o nymɔkpaa.) 20ꞌPiɛlɩ ꞌkpa-a ꞌɔ wlu: A -gblee, -ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle *-Lagɔꞌɔ -Wɛɛlizabɔgʋ ꞌli, ꞌɩnnɩ ꞌka-a:

Ʋn ꞌbhɔ ꞌɔ -buduꞌa dɩ, nyɔꞌɔ -de ꞌle -le!

ꞌƐ wlu -lrɛɛ ꞌka-a:

ꞌBho lbhʋꞌa damʋ nyɔ -lrɔɔ -zi ꞌbho ꞌɔ ꞌbɩ ꞌmʋ.

21-22ꞌƐ dɩ ɛ -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili nyɔ -lue ꞌke -amʋ ꞌꞌkpi ꞌkpa, ꞌle ɔ ꞌke -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa glusɔɛꞌɛ ꞌꞌdɩꞌa -zayi ꞌꞌdu -lrɛɛ. -Da *ꞌZaan *batizee -nɩꞌa -aꞌba -Kɔyi Zezii, -ɛ ꞌnyaaꞌa ꞌbho, ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ꞌɔ yaku ꞌliꞌa mumunɔɔ ꞌꞌkpi bhla a, ꞌɔ nyunyɔtu ꞌꞌdu nyʋ -ke -a ꞌꞌsisriꞌa ꞌꞌklumʋꞌa -lue. 23ꞌLe nyʋ-ʋ po ꞌɔ -lokui ꞌye nyʋ ꞌsɔn ꞌnynɩ ꞌꞌsi: *ꞌZɩzɛɛfʋ, ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Basabaasɩ, ꞌɔ ꞌnynɩ -lrɛɛ ꞌmo-o Zutuusɩ, ɔ -ke Matiasɩ. 24ꞌLe ꞌwa ꞌwee ꞌye Zezii *wɔn gbo po, na: -Aꞌba -Kɔyi, -ɩnmɔ yiboꞌa nyʋ ꞌweeꞌa -pɔlʋ, ꞌbho nyʋ ꞌsɔn -nʋʋꞌa ꞌꞌklumʋ, -yɔ -ɩn -zaꞌa ꞌbho, -tɔ nɔ -amʋ da, 25ꞌle ɔ ꞌke ꞌbho Zidaaꞌa ꞌbɩ ꞌmʋ -zi, ɔ ꞌke -aꞌa -dalbhoɛꞌɛ lbhʋ ꞌꞌyi kpa. Lbhʋ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ Zidaa ꞌꞌtayiꞌe ꞌꞌyiti ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ nʋnʋdɩꞌa -boji gbo mu. ꞌLe-e ɔ -sieꞌo. 26ꞌLe ʋn ꞌye sapɩɛ -jiɛ ꞌꞌyi -tro -nɩ, ʋn ꞌye ɛ tiꞌyeye, ɛ ꞌye ꞌle Matiasɩ ꞌꞌyi tiꞌga ꞌle ɔ ꞌye nyʋ -bue ꞌyʋɛ -lue ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌkpa.

2

*-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa nyʋkpiyinɔɔ

1Ɩ ziꞌa -kaa a, *ꞌZuifʋꞌa gɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Patɩkɔtɩ nyni-oꞌo. ꞌBho-o *Zeziiꞌa -namʋꞌa klɛ ꞌkɩkleꞌe ꞌle -budu -lue ꞌli ꞌꞌlruli. 2ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ lɛ -lue ꞌwlʋ-o ꞌle yaku ꞌli, ɛ-ɛ klu-oꞌo -ka -bibie ꞌle ɛ ꞌye ꞌle -budu -ke ꞌli ʋn -nɩꞌa pa. Ɛ paꞌa ꞌle a, nyʋ ꞌwee ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, 3ꞌle, lɩ -ke nɛꞌɛ -wlewle gʋgɔꞌɔ, ʋn ꞌye ɩ liꞌye. Ɩ zɩzaꞌa-a li -lue -lue, ɩ ꞌye -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋꞌa ꞌꞌlru ꞌli ti-de ꞌꞌcrɛcrɛ!, 4ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye ꞌwa ꞌwee ꞌmʋ ꞌꞌyi ꞌle ʋn-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌbho ʋn-ʋ poꞌo ꞌꞌsesiwlu ʋn seꞌa yibo. -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu po ꞌɩ ʋ wɔn ꞌmʋ.

5-Gblee, ꞌbho Zelizalɛɛmʋ, *ꞌZuifʋꞌa -dadudu-u -kpʋnꞌa *-Lagɔꞌɔ gba ꞌꞌyi, -ʋ ꞌwlʋꞌa ꞌbhlɩkpɩꞌa -dadudu -lrɩɩ ꞌꞌkpi ti, ꞌɩnnʋ -nɩꞌe ꞌbho. 6Ʋn ꞌwɔnꞌɔ -kaa ꞌwa -dumnɛ ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌꞌgbu-o ti. Zeziiꞌa -namʋ ꞌmnʋꞌa nyɔꞌꞌo nyɔꞌɔ wlu -glɛ ꞌnʋ-ʋ ꞌꞌyi ꞌle nyʋ-ʋ po ꞌʋ -lokui-i ꞌwɔnꞌɔ ꞌwa ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌbhliwlu ꞌbɔ gbaagbaa! ꞌƐ dɩ wɔn mʋ ꞌʋ ti tenyɩ. 7Wɔn maꞌa ꞌZuifʋ ꞌmnʋ ti, ʋn-ʋ ꞌyrʋ -ʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Nyʋ -naa, ʋn -se Galileekɔmʋ? 8-Wooo! Koo ʋn -nynaꞌa ꞌle -aꞌba nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌwa wlu ꞌmʋti ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhliwlu ꞌmʋꞌa? 9ꞌLe -aꞌba ꞌꞌklumʋ nyʋtɔlʋ ꞌwlʋ-o Patɩbhlʋkpa ꞌꞌkpi, -lrʋʋ ꞌwlʋ-o Midi -ke Elaa, -lrʋʋ ꞌwlʋ-o Mezopotamii, -lrʋʋ ꞌwlʋ-o Zidee -ke Kapodɔɔsɩ, -lrʋʋ ꞌwlʋ-o ꞌPɔɔn ꞌle -lrʋʋ ꞌwlʋꞌo Aziibhlʋkpaa ƆFa2 9 Aziibhlʋkpa ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌtraamʋ Trukii. 10-Lrʋʋ ꞌwlʋ-o Flizii -ke Panfilii, -lrʋʋ ꞌwlʋ-o *Ezipʋtɩ -ke Libii -nɩꞌa ꞌle Silɛɛnɩꞌa ꞌfɔ gbo ꞌle -lrʋʋ ꞌwlʋꞌo *ꞌWlɔmʋgwlɔ ꞌmʋ, 11ꞌle -lrʋʋ ꞌꞌduꞌo Klɛɛtɩkɔmʋ -ke Alabiikɔmʋ. ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌbhi -nɩ -laa ꞌle nyʋ -lrʋʋ -ke ʋn -plɛꞌɛ -Lagɔlbhʋ -lue ꞌmʋ -nɩꞌe -laa -lrɛɛ, -a-bʋ -dieꞌa -kaa ꞌmʋ ꞌle -a ꞌyeꞌa zizia, -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛꞌɛ wlu ʋn-ʋ zaꞌa ꞌmʋ, nyɔ-ɔ ꞌka ti-sie -ɔ -seeꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌbhliwlu ꞌbʋꞌwɔn, ɔ se -nɩ.

12Wɔn ꞌmʋ -ʋ ti ꞌwee ꞌle ʋn se ꞌgwlʋtipopolɛ ꞌbhle. ꞌWa ꞌꞌsɛ-ɛ gbʋgbʋꞌo ꞌꞌyrili na: 13Lee ꞌka-aꞌa? Nyʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho-o gɩglɛ-ɛ ꞌꞌyri ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: A -kɔfna ke! Nmɔ-ɔ ꞌlbhaꞌa Zeziiꞌa -namʋ ꞌmnʋ, ꞌle wa-a ꞌcɩsɛ nʋꞌo.

*ꞌPiɛlɩ ꞌtro-o -zebhle

14Ʋn poꞌa wlu ꞌmnɛ ti ꞌꞌgamʋ a, *ꞌPiɛlɩ -ke *Zeziiꞌa -namʋ -bue ꞌyʋɛ -lue -lrʋʋ-ʋ -sieꞌa ꞌbho -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ʋn ꞌye ꞌbho nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi tinyni ꞌle ꞌPiɛlɩ ꞌye wlu yayi po, ɔ na: *ꞌZuifʋ ꞌꞌwe-a, a-bʋ -nɩꞌa -laa Zelizalɛɛmʋ, a ꞌbhɔ zrɛ! A po dɩ ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌmʋ-za mʋ -lokui! 15-Ka a-a popoꞌa ꞌgwlʋti, ꞌbho nyʋ -nʋʋꞌa damʋ, ꞌkla -ko. Nmɔ -see ʋ ꞌlbha, -ɛkedɩmaa, nyɔꞌɔ ꞌna zɔwɔnyi nmɔ. 16A -gblee, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zʋɛlɩꞌa wlu ɔ -zaꞌa ꞌmʋ see, ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ-ɩ ꞌwlʋꞌo -laa. 17A -gblee, lɩ-ɩ ꞌyeꞌa ꞌle *-lebhɔɔnɔɔ ꞌli -yi mʋ, -ka -Lagɔ ꞌlɛꞌɛ ɛ, ꞌkla-a ꞌka-a:

Ɔ na: ꞌƖn-ɩ ꞌye-e *ꞌan Lisaazuzu nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌmʋ -po -mʋ. Aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩ-ɩ ꞌye-e ꞌan wlu ꞌmʋti-za -mʋ. ꞌꞌYritiyeɛɛ-ɛ ꞌwlʋꞌa ꞌle ꞌɩn gbo, aꞌba ꞌbhʋabhʋayreetɩ-ɩ ꞌye -ɛ ꞌye -mʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke aꞌba nyunyuzɩgɩ yayri ꞌꞌnyɩ. ꞌKla-a ꞌɩn-ɩ ꞌye -nʋ mʋ.

18-Ziadɩ moꞌo, -Lagɔ na: ꞌBho -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli ꞌɩn-ɩ ꞌye-e ꞌan lbhʋzenynʋkpakpɩ -ke ꞌan lbhʋzenyukpasi ꞌan -zuzu ꞌmʋ -po -mʋ, ꞌle ʋn ꞌke ꞌan wlu ꞌmʋti-za.

19*Wɔnkulɩ ꞌka -tɔ na, ꞌan -nɔɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa see, ɛ-ɛ ꞌye-e -nyni -mʋ, ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɩ ꞌle yaku ꞌꞌyi -ke ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi -nʋ -mʋ. Nymɔ-e, nɛ -ke ꞌmʋkudayrʋ a-a ꞌye ꞌye mʋ.

20ꞌMʋsisrikuyre-e ꞌyeꞌa -kpʋn mʋ, nyɔ -see ꞌyrʋꞌa ꞌꞌyigba ꞌye yi, ꞌle ꞌcʋ ꞌke ꞌmʋtizaan -ka nymɔ ke-ɔ, ꞌle, -nɔɔklagba -ke -nɔɔ ꞌwee seꞌa gʋgɔ ꞌɩnmɔ aꞌba -Kɔyi ꞌꞌduꞌa see, ɛ ꞌke nyni.

21-Ɛ ꞌnyaaꞌa -laa ꞌle ɛ ꞌke -nɔɔ ꞌmnɛ -yɛ ɛ, nyɔꞌꞌo nyɔ -yɔ paꞌa ꞌɩnmɔ aꞌba -Kɔyi li, -mnɔɔ ꞌpʋn-oꞌo ꞌbho ꞌan ꞌꞌyigbeyi.

22-Gblee, ꞌPiɛlɩ poꞌa ꞌbho ꞌwa -pɔlʋ, ɔ na -lrɛɛ: *Izrayɛɛlɩkɔmʋ-a, a po -lokui! Nazalɛɛtɩkɔyi *Zezii -ke wɔnkuɛ -Lagɔ -tɔꞌɔ amʋ ꞌꞌyi, -ɔ -ke ꞌmʋ -Lagɔ -zi -nɩꞌa, ɔ ꞌyeꞌa wɔnkulɩꞌa -dadudu ꞌbho aꞌba ꞌꞌklumʋ nʋ a, aꞌba ꞌꞌbhi yiboꞌo-o ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ. 23Ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, -ka -Lagɔ ꞌꞌduꞌa ꞌɔ dɩ, ɔ ꞌyeꞌa ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za see ꞌle ɩ-ɩ ꞌyeꞌa ꞌna ꞌmʋ-nɩ a, ꞌɩnnɔ ʋn ꞌꞌnyɩꞌe amʋ -jeyi ꞌle a ꞌye ɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa nʋmʋ ꞌsrʋ -po -nɩ, ʋn ꞌye ɔ nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri kɔ, 24ꞌle -Lagɔ ꞌye ɔ glu -za, ɔ ꞌye ɔ ꞌmɛmɛɛkle ꞌꞌkpi -za, ꞌle ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ, -ɛkedɩmaa, ɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ꞌmɛmɛɛꞌɛ ꞌmʋtikukuɛ ꞌzɔ -sie. 25A -gblee, *Daviidɩ -zaꞌa ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-ɛ see, ɔ na:

ꞌƖn yiboꞌo-o ꞌan -Kɔyi -nɩꞌe-e ꞌan ꞌꞌtroli ꞌꞌkɔmʋ ꞌle ɔ-ɔ kpaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌɩn -kaa litɩtrɛ. 26ꞌƐ dɩ ꞌbʋbʋa ꞌꞌyiꞌe ꞌle ꞌan -pɔlʋ gbo ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi. -Bho koo ꞌan ku ꞌfɩɩn ꞌmʋ a, ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌke ti-de. 27-Ɛkedɩmaa, -ɩnmɔ -Lagɔ, -ɩn -see ꞌan -zuzu kwa gbo -za yi ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌle ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ -sie. -Aꞌa ꞌwɔn, ꞌɩnmɔ ꞌma-a -aꞌa -nɔ, ꞌɩn ꞌke ꞌzɔnzɔn wɔnꞌye. 28-Ɩn -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɩnmʋ ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛꞌɛ -jolʋꞌa ꞌꞌyinɛɛ. -Ɩn -nɩꞌe-e ꞌan ꞌꞌtroliꞌa dɩ, -a ꞌꞌyiꞌe ꞌɩnmʋ ꞌbʋbʋa ꞌmʋ kplokplo.

29ꞌPiɛlɩ ꞌlɛꞌɛ -kaa -lrɛɛ, ɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili ꞌɩn ꞌke amʋ -aꞌba ꞌꞌna Daviidɩꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌꞌyitiwa: ꞌɔ ꞌꞌbhuoka ꞌmɛꞌo, ɔ ꞌye tinmaze-ɛ, ꞌɔ zoko -nɩꞌe-e -daa -aꞌba ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi -zɩan. 30Ɔ -nɩꞌa ti a, ɔ ꞌꞌdu-o -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi ꞌle ɔ yiboꞌo ꞌɔ ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌbhlʋkpayowliklagba -lrɔɔ-ɔa ƆFa 2 30 ꞌLe Izrayɛɛlɩbhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌbho ꞌbhlʋkpayowliꞌa -glɩgbawɔnyi, ꞌbho-o ꞌbhlʋkpayowli -lrʋʋ ꞌwlʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ popoꞌo ꞌbɩ ꞌmʋ. 31-Ka ꞌɛ lɛtu-u ꞌyeꞌa -nʋ-ɛ mʋ, Daviidɩ yibo nɩ-oꞌo see, ꞌle, -ka *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa glu -sɔ mʋ, ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ mʋ -lrɛɛ, ɔ ꞌye ɩ ꞌmʋ-za, ꞌle ɔ na ɔ -see ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌꞌyriti-po-ɛ yi ꞌle ꞌɔ ku -see ꞌzɔnzɔn wɔnꞌye yi.

32A -gblee, ɔ-bɔ Zezii -ke dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ, -Lagɔ -zɔ ꞌɔ-ɔ glu, ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ ꞌle -aꞌba ꞌwee ꞌye ꞌɛ da ꞌye, 33ꞌle -aꞌba -tɩta -Lagɔ ꞌmnɔ ꞌye ɔ ꞌle yaku ꞌli ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli ꞌla, ꞌle ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌle mu, ɔ ꞌke lɩꞌa klɛ -kɔ, ꞌle, *ꞌɔ Lisaazuzu ɔ ꞌꞌdu ꞌɔ wɔn ꞌmʋti, ɔ ꞌye ɔ ꞌꞌnyɩ. ꞌƖnnɔ ɔ poꞌo -amʋ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔ a-a ꞌyeeꞌe -amʋ ꞌmʋ li, ꞌɔ wlu a-a ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ. 34ꞌLe ɛ ꞌmʋ, ɛ -se Daviidɩꞌa ꞌꞌbhuo-o mu ꞌle yaku ꞌli Zeziiꞌa ka -ko. Ɛ -nɩꞌa ꞌtɔ -kaa ꞌmʋ a, ɔ na:

ꞌAn -Kɔyi -Lagɔ nʋꞌo na ꞌan -Kɔyi: Zi -laa ꞌan ꞌꞌtroli -ɩn ꞌke ti-de 35ꞌle ꞌɩn ꞌke -aꞌa tʋꞌa nyʋ wɔn -zi.

36ꞌLe ꞌya ꞌwee ꞌmʋ, a-bʋ Izrayɛɛlɩkɔmʋ, a ꞌke ɩ yibo moꞌo pepepe!, ɔ-bɔ Zezii a kɔꞌɔ ꞌbho tu ꞌꞌyri ꞌmnɔ ɔ, ꞌɩnnɔ -Lagɔ nʋꞌo nyʋꞌa -kɔyi -ke *ꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ ꞌmʋ!

37Ʋn ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ, ɩ ꞌkpʋn -ʋ ꞌgwlʋ tenyɩ ꞌle ʋn-ʋ dedeꞌe ꞌPiɛlɩ -ke *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -lrʋʋ ti: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, koo -a ꞌke -nynaꞌa? 38ꞌPiɛlɩ na: A yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌle a ꞌke ɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle aꞌba nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌke *batizee-ɛ ꞌle Zezii *Kliisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ ꞌle -Lagɔ ꞌke aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌɔ Lisaazuzu ꞌꞌnyɩ. 39-Ɛ -ke dɩ ꞌɩn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: -Aꞌba -Kɔyi -Lagɔ ꞌde -ɛ ꞌbho ti a -ke aꞌba ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa dɩ, ꞌle, nyʋ-ʋ -tɛꞌɛ gbo -ke nyʋ -lrʋʋ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ꞌla mʋ, ʋn ꞌke ꞌwɔn ꞌle ʋn ꞌke ɔ -bodɩ yiꞌa dɩ.

40Wluꞌa -dadudu -lrɩɩ-ɩ ꞌkʋ ʋ -pɔlʋ lipɩpɛ ꞌle -ɩ ꞌkʋ ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po, ꞌPiɛlɩ -zʋ ꞌʋ ɩ -bodɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ na: A ꞌwɔn Zezii ꞌke amʋ ꞌpʋʋn ꞌle aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ -ke a -plɛꞌɛ -daa, -ʋ -tbhɛꞌɛ -ziadɩ ꞌꞌkpi, sɩasɩaaꞌa -belu ꞌye ꞌʋ -bhla mʋ, a ꞌke ɛ ꞌzɔ ꞌwlʋ -nɩ.

*Zeziiꞌa ꞌꞌgwlidemʋꞌa tinɩɛ

41*ꞌPiɛlɩ gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi, nyʋꞌa -dadudu ꞌwɔɔnꞌɔ-ɔ ꞌɔ wlu ꞌle ʋn ꞌye *batizee-ɛ. Ɛ-bɛ zɔ ꞌmnɛ ꞌli, nyunyuꞌa -dadudu-u ꞌkpaꞌa nyʋ-ʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli ꞌꞌkpi, ʋn ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ nyunyuꞌa ꞌꞌdui -mɛɛsɔn -gwlɩ -bue. 42Ʋn-ʋ ꞌwɔn-ɔ *Zeziiꞌa -dalbhomʋꞌa -tɔtɔlɩ ꞌmʋti ꞌle ʋn-ʋ kpʋn ꞌɩ ꞌꞌyi ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌduduꞌo, ꞌle ʋn-ʋ bheteꞌe gbo, ʋn-ʋ li nɩꞌe ꞌwa liliɛ -daluea ƆFa 2 42 Zeziiꞌa -antanyɩgwlidemʋ ꞌmnʋ, -bho ʋn gwɛ -dalueliɛ ꞌꞌyi ꞌle ʋn-ʋ liꞌe ꞌwa kpɔcɛliliɛ -lrɛɛ ꞌle Zeziiꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ. ꞌKa-a ʋn-ʋ nʋꞌo.

43Zeziiꞌa -dalbhomʋ-ʋ ꞌnʋ-o *wɔnkulɩꞌa -dadudu. ꞌƐ dɩ -Lagɔꞌɔ ꞌbhoduɛɛ -ke ꞌɔ pleplea ꞌkpaꞌa nyɔꞌꞌo nyɔꞌɔ -pɔlʋ ꞌzɔ. 44Nyʋ ꞌwee ꞌma-a Zeziiꞌa ꞌꞌgwlidemʋ a, ʋn-ʋ kpʋkpʋn-o ti ꞌle ʋn-ʋ plɛꞌɛ ꞌwa -kɔkɔlɩ ꞌmʋ. 45-Ka ʋn-ʋ nʋꞌa, ꞌka-a ꞌka-a: Nyʋtɔlʋ-ʋ ꞌpo-o ꞌwa -kpɩɩ ꞌpɛlʋ, -lrʋʋ-ʋ ꞌpo-o ꞌwa -kɔkɔlɩ ꞌpɛlʋ ꞌle ʋn-ʋ bhɩbhɛ nʋꞌo ꞌya mɔni ʋn-ʋ ꞌyeꞌa ꞌꞌyi, ʋn-ʋ ꞌgble ɩꞌo ꞌle ɩ-ɩ nyni ꞌʋ ꞌꞌyi -lue -lue. 46-Ka zɔꞌꞌo zɔ zɩꞌa a, -ka *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛꞌɛ ꞌyrʋ nyniꞌa ꞌbho, ꞌka-a ʋn-ʋ ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌle -naagɩ -lue ꞌmʋ, ꞌle ʋn-ʋ pleꞌe ꞌwa ꞌꞌbhlegbo ꞌꞌyiti, ꞌle ꞌbʋbʋa -ke -pɔlʋ -lue ꞌmʋ ʋn-ʋ li nɩꞌe -dalue. 47Ʋn-ʋ ꞌbhɛɛ-ɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi ꞌle nyʋ ꞌwee -ybhɛ ꞌnʋ ꞌmʋ, ꞌle -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ, nyʋ-ʋ ꞌpʋnꞌa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ʋn-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌꞌkpi zɔꞌꞌo zɔ.

3

-Klɔklɔyi -lue ꞌpʋn-oꞌo

1-Gblee, zɔ -lue ꞌzɔ ꞌꞌjiazɔyrʋklagba ꞌmʋ, (ꞌɛ ꞌꞌyri tan ꞌꞌyi,) *ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan -nɩ ꞌsɔn-ɔ ꞌmu-o *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ʋn ꞌke *-Lagɔ wɔn gbo po. Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti nyʋ-ʋ po nɩꞌe -Lagɔ wɔn gbo ꞌꞌcɩcɩ. ꞌƐ dɩ ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan-a muꞌo ꞌle. 2-Klɔklɔyi -lue -ɔ -kaaa ꞌwlʋ -ɔ -seeꞌa -na ke, ꞌɩnnɔ nyʋ teteꞌo ʋn deꞌe ꞌbho -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa -panamʋ ti. ꞌKa-a ʋn-ʋ nʋꞌo zɔꞌꞌo zɔ. ꞌBho ꞌɛ -panamʋ ꞌmnɔ, ꞌbho-o ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌꞌYrilinmɔwɔn, ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌyi ʋn-ʋ de ꞌɔ ti, nyʋ-ʋ zi nɩꞌa ꞌbho, ʋn-ʋ paꞌa ꞌle ꞌꞌbhlegbo, ꞌle ɔ ꞌke ʋ mɔni ꞌybhaa. 3Ɔ -ka ꞌle-e gbʋ, ɔ ꞌye-e ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan li, ʋn-ʋ ꞌyi-e -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo panamʋ ꞌle ɔ ꞌye ʋ mɔni ꞌybhaa ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌnyɩ. 4-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan ꞌyrɔ -ɔꞌo ꞌtɩn ꞌle ꞌPiɛlɩ na: -Gbʋ -amʋ ya!

5ꞌLe nyukpasu ꞌmnɔ-ɔ ꞌyrʋ ʋꞌo ꞌtɩn. Ɔbɔ na, ʋn-ʋ ꞌye ꞌle-e lɛ -za -mʋ ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌnyɩ. 6ꞌLe ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌƖn se mɔniꞌa -lue komu ꞌbhle ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ ꞌꞌnyɩ. Lɛ ꞌmna ꞌbhleꞌa, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ ꞌꞌnyɩꞌe -ɩnmʋ. ꞌLe Nazalɛɛtɩkɔyi *Zezii *Kliisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ, -sɔ ꞌmʋ -ɩn ꞌke -na. 7ꞌLe ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌɔ -linasʋ kpʋn, ɔ ꞌye ɔ ꞌꞌyiꞌꞌluo. ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ -klɔyiꞌa bhɩ -ke ꞌɔ -bhopʋtiti ꞌkpa-a le. 8Ɔ ꞌꞌblu-oꞌo, zenyi! ɔ ꞌye ti-nyna, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ɔ ꞌye -na. ꞌLe ɔ -ke *Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌmnʋ ꞌye ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo pa, ɔ-ɔ na, ɔ-ɔ ꞌꞌbublu ꞌmʋti ꞌle ɔ-ɔ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi.

9Nyunyuꞌa -daduduꞌa ꞌꞌyigbeyi ɔ-ɔ na nɩꞌo ꞌle ɔ-ɔ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi. 10Nyʋ ꞌmnʋ yibo ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyi. ꞌꞌGwizinyɔ deꞌa ꞌbho -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa ꞌꞌYrilinmɔwɔnꞌɔ -panamʋ ti -ɔ zrɔꞌɔ, ꞌɩnnɔ moꞌo. ꞌƆ ꞌpʋnpʋanꞌa wɔnmamaa kpʋn -ʋꞌo tenyɩ.

ꞌLe *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo *ꞌPiɛlɩ -tro -nɩꞌe -zebhle

11-Gblee, ʋn ꞌyeꞌa ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ li ɔ ꞌꞌsriiꞌa *ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan a, wɔn ꞌmʋ -ʋ ti, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌgbuꞌo ti, ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa ꞌgbewɔn -ke ꞌꞌyi ʋn -nɩꞌa, ʋn ꞌꞌduuꞌa ꞌbhlʋkpayowli *Salomɔɔꞌɔ ꞌnynɩ a, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌle -yɛ. 12ꞌPiɛlɩ ꞌyeꞌa -kaa li, ɔ na ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ -bodɩ: *Izrayɛɛlɩkɔmʋ-a, leedɩ nyɔ -nɔɔꞌɔ ꞌpʋnpʋan ꞌma-a amʋ wɔntiꞌa? Leedɩ a-a ꞌyraꞌa -amʋ -zipaa! -ɛ na -abʋ-aꞌa ꞌꞌbhiꞌa wɔnkuɛ -ke -aꞌba -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyisisriɛ ꞌmʋ ɔ ꞌpʋn -nɩꞌa? 13*Ablaamʋ-e, *Izaakɩ -ke *Zakɔɔpʋꞌa -Lagɔ, -ɔ ꞌma-a -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa -Lagɔ, ꞌɩnnɔ poꞌo ꞌɔ lbhʋzeyi *Zezii ꞌnynɩ ꞌꞌkpi. Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌnyɩꞌe *ꞌZuifʋꞌa nyʋklɩgbɩ -jeyi ꞌle a ꞌye ɔ kwa gbo -za ꞌbho ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowli *Pilaatɩꞌa ꞌꞌyigbeyi. Ɔbɔ ꞌybha ꞌko-oꞌo ɔ ꞌke ɔ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi. 14*-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌma-a ꞌꞌyisrɛɛyi, ꞌɩnnɔ a cɛꞌɛ wɔn ꞌꞌkpiti ꞌle a na: Pilaatɩ! -A-bʋ bhade -ɩnmʋ li, ꞌꞌsii ꞌꞌkulbhayi Balabaasɩ ti! 15-Kaa ꞌka-a a ꞌlbhaꞌa tinɩɛzɛgɛꞌɛ tiyayiꞌa ꞌꞌbhuo ɔ ꞌye ꞌmɛ. -Lagɔ -mnɔɔ -zɔ ꞌɔ-ɔ glu ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ. -A -nɩ ꞌsɔn, -a ꞌmo-o ꞌɔ glusɔɛꞌɛ ꞌꞌdɩꞌa -dayemʋ. 16Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ, ꞌle -aꞌba ꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ ꞌmʋ -ke ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ, ɔ-bɔ nyukpasu a-a ꞌyeꞌa ꞌbho li, a yiboꞌa a, ɔ -ke ꞌkpɩ-ɩ ꞌkpaꞌa ꞌle, a -gblee, ꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ ɔ ꞌꞌnyɩꞌa -amʋ, ꞌle ɛ ꞌmʋ Zeziiꞌa ꞌꞌbhuo -nʋ -nɩꞌe lbhʋ ɔ ꞌye ꞌpʋn ɔ ꞌye ꞌbho aꞌba ꞌꞌyigbeyi ti-nyna.

17Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌan ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ꞌɩn yiboꞌo-o, a -ke aꞌba -klɩgbɩ, ꞌꞌyribhuo ꞌmʋti a -nʋ -nɩꞌe Zezii lɛ ꞌꞌlruli. 18A -gblee, dɩ -Lagɔ -zi -nɩꞌa ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ ꞌꞌwe ꞌmʋ ʋn -zaꞌa ꞌmʋ see na, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ɔ ꞌke ꞌkle ꞌye moꞌo tenyɩ, -kaa ɔ -see ɛ ꞌmate, ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌye-ɛꞌɛ -laa. 19ꞌƐ dɩ, a yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌle a ꞌke ꞌle -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ɔ ꞌke aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ! 20-Bho a nʋ -kaa, aꞌba -Kɔyi -Lagɔ -nɩꞌe-e aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa dɩ, -nɔɔ ɔ deꞌa ꞌbho ti ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌkpɩ ꞌꞌyi po, -bho ɛ nyni, Zezii ꞌma-a ꞌɔ ꞌBhozayi ɔ -zaꞌa ꞌbho see aꞌba dɩ -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ɔ-ɔ ꞌye ɔ le -ya mʋ. 21ꞌBho ꞌɛ lemʋ, -nɔɔ -ke ꞌli -a -nɩꞌa -daa a, Zezii ꞌke -bhla ꞌle yaku ꞌli ti-de ꞌle lɩ ꞌweeꞌa -lremʋkpanɔɔ ꞌke nyni, ꞌka-a -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbhuo -zi -nɩꞌe ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ɩ ꞌmʋ-za -bɛnyɩ. 22A -gblee, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ na:

-Ka ꞌɩn -nɩꞌa a, -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ-ɔ ꞌye-e amʋ ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi -lue -ya -mʋ, ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ ɔ-ɔ ꞌye ꞌwlʋ mʋ: dɩꞌꞌo dɩ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa ꞌmʋ-za mʋ, ꞌɩnnɔ a ꞌke -lokuipo. 23Nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ -seeꞌa ɔ-bɔ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi ꞌmnɔꞌɔ wlu -lokuipo, -Lagɔ-ɔ ꞌye -ɔ ꞌle ꞌɔ nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ -za -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ɔ ti-za.

ꞌKa-a Moyiizɩ ꞌlɛꞌo. 24A -gblee, -ɛ ꞌwlʋꞌa ꞌbho -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Samiɛlɩ ꞌꞌkpi ꞌle ɛ ꞌyeꞌa -zɩannamʋ nyni a, ʋ-bʋ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ ꞌwee -zaꞌa ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-ɛ -lue -lue see. 25Lɩ -Lagɔ -zi -nɩꞌa ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ ꞌmʋ, ɔ nʋꞌa ɔ-ɔ ꞌye -ɩ -nʋ -mʋ, aꞌba lɩ moꞌo, ꞌle, -ybhɛybhɛtite -Lagɔ -ke -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe bhlaꞌa a, a -ke ʋn -plɛ ꞌnɛ ꞌmʋ, -Lagɔ -ke -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌdu-ɛ ꞌꞌlru ꞌle ɔ na *Ablaamʋ -bodɩ:

ꞌLe -aꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa -lue ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌbhlɩkpɩ ꞌwee ꞌꞌniti-wʋnna mʋ.

26-Antanyɩ aꞌba dɩ -Lagɔ -yaꞌa ꞌnɔɔ ꞌɔ lbhʋzeyi ꞌle ɔ ꞌye amʋ ꞌꞌyiꞌdaa ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌꞌniti-wʋnna. ꞌLe ꞌɔ aꞌba ꞌꞌnitiwʋnnɛɛ ꞌmʋ, ꞌle-e ɔ ꞌke amʋ lbhʋ ꞌmʋ -nʋ -nɩ ꞌle a ꞌke aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ -lue -lue.

4

*ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan ꞌmu-o -zigle ꞌmʋ

1-Gblee, *ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan ꞌꞌsri nyʋ dɩ -bodɩ ꞌmʋzanamʋ ꞌle *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋ-e, *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa -klagba -ke ꞌZuifʋꞌa ꞌplan ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Sadiziɛɛn ꞌye ʋ ꞌꞌkpitiꞌwla. 2Nyʋ ꞌmnʋ -ka ꞌbho-o nyni a, ʋn-ʋ ꞌtɔ-ɔ nyʋ na: *Zezii -sɔꞌɔ-ɔ glu, ɔ -nɩꞌe-e ti -lrɛɛ. ꞌKa ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌmɛmʋ-ʋ ꞌye glu -sɔ mʋ -lrɛɛke. ꞌƐ wlutu waꞌa ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌlimʋ lɛ wɔn. 3ꞌBho -yritayi ʋn ꞌkpʋn-o ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan kwa ꞌmʋ ti. ꞌYrʋ -nɩꞌe-e ꞌꞌyititoponamʋ ꞌle ʋn ꞌye ʋ -jie ꞌmʋ poa ƆFa 4 3 ꞌLe ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi, -bho glu gwɛ, ꞌwa tu -zigle. A -gblee, ʋn kpʋnꞌa ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan, glu -nɩꞌe-e gwɛnamʋ. ꞌƐ dɩ a, ʋn se ꞌtɔ ꞌbhɛɛ ʋn ꞌke ʋ -zigle -tu ꞌle ʋn ꞌye -jie ꞌmʋ -gepo. 4Ɩ -nɩꞌa -bhla -kaa ꞌmʋ, ꞌꞌdɩ ʋ-bee -zaꞌa ꞌmʋ, nyʋꞌa -dadudu ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌde -ɩ ꞌꞌgwli, ʋn ꞌwɔɔn nɩ-oꞌo ꞌle nyʋ-ʋ ꞌkpʋ ꞌʋ ꞌꞌkpi. Ʋn ꞌkpʋ ꞌʋ ꞌꞌkpi a, ꞌwa ꞌweeꞌa ꞌꞌklumʋꞌa nyukpasi ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ nyukpasiꞌa ꞌꞌdui -bue ꞌꞌdui ꞌsɔn -gwlɩ -bue.

5Zɔ zɩꞌa a, ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-e, -Lagɔꞌɔ gbayibomʋ -ke ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌgbʋʋꞌo-o ꞌꞌlru ꞌle Zelizalɛɛmʋ. 6ꞌBho ꞌmnɔ -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayisʋaklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Anɩ-e, -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayilreklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kayifʋ, *ꞌZaan -lrɔɔ, Alasaanɩ -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ ꞌma-a -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagbaꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ, 7ʋn ꞌꞌluoꞌo-o *Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌsɔn ꞌmnʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ʋ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌyigbeyi ti-nyna, ʋn ꞌye ʋ tidede, ꞌle ʋn na: Yɔɔ ꞌꞌnyɩꞌe amʋ wɔnkuɛ ꞌle a-bee -mnʋʋ ꞌye nyɔ -nɔɔ ꞌpʋʋnꞌa? 8Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa -jijri ꞌyi-e ꞌPiɛlɩ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ na: A-bʋ ꞌma-a -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -ke -aꞌba -zigletumʋ -lrʋʋ, 9a ꞌye li-ɔ, a dedeꞌe-e -amʋ ti -zɩan ꞌbho -zɛgɛ -a nʋꞌa -nɩayi -bodɩ, ꞌle a-a nʋꞌo, koo a nyɩnyna ꞌnɔ ꞌmʋ ti ɔ ꞌye ꞌpʋnꞌa dɩ, 10ɛ -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili a ꞌke -kaa yibo, ꞌle *Izrayɛɛlɩkɔmʋꞌa klɛ ꞌke ɩ yibo -lrɛɛ, Nazalɛɛtɩkɔyi, *Zezii *Kliisɩ, a kɔꞌɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri, -ɔ ꞌmɛꞌɛ, -Lagɔ -zaꞌa glu, -ɔ -nɩꞌa ti -lrɛɛ, ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ, ꞌle-e ɔ-bɔ nyukpasu -nynaꞌa ꞌbho aꞌba ꞌꞌyigbeyi ti ꞌpʋn -nɩꞌo. 11Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ, ɔ ꞌmo-o nyɔ -yɔ -ke ꞌꞌkpidɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see:

Sʋkpʋ -budupomʋ -baꞌa, ʋn nʋꞌa ɛ se ꞌꞌyrili-nmɔ ʋn poꞌa ti, ꞌɛ ꞌbɩ-ɩ ꞌye-ɛꞌo na ꞌɩnnɛ -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili, -ɛ -ziꞌe sɩkpɩ ꞌwee.

12A -gblee, ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ nyɔ -lrɔɔ -Lagɔ ꞌka -a-bʋ nyunyu ꞌꞌnyɩ -ɔ -ke ꞌnynɩ ꞌmʋ -a ꞌka ꞌpʋn -nɩ, ɔ se -nɩ, -bho ɛ -se Zezii -nɩ -lue ꞌtɩnꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ.

13ꞌPiɛlɩ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -nɩꞌa ꞌbho -gbʋꞌo-o ɔ -ke ꞌZaan ya ꞌle ʋn -see ꞌwa ꞌꞌyri ple. Ʋn yiboꞌo-o na ʋn -nɩ ꞌsɔn se ꞌnynɩbhlemʋ -ko ꞌle ʋn -se nyʋ-ʋ ꞌcɩanꞌa ꞌꞌbɔgʋ tenyɩ -ko. ꞌƐ dɩ ɩ -ma nʋꞌo wɔnti, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌyiyibo -ka ʋn ꞌꞌduꞌa nyʋ-ʋ -ke Zezii -gwleꞌa -nanamʋ. 14A -gblee, nyukpasu ꞌpʋnꞌa a, ʋn ꞌye -ɔ li, ɔ -nynaꞌa-a ꞌbho ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan ꞌꞌtroli ti, lɛ ʋn ꞌka ꞌbho ꞌꞌdu, ɛ se -nɩ. 15ꞌƐ dɩ ʋn nʋꞌo: ꞌPiɛlɩ ꞌꞌwe ꞌda ꞌle ꞌꞌpiemʋ! Ʋn ꞌdaꞌa a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ꞌwa lemʋ ꞌꞌsra pa. 16Ʋn na: koo -a ꞌke nyʋ ꞌsɔn ꞌmnʋ -nynaꞌa? A -gblee, -ka nyʋ ꞌmnʋ nʋꞌa *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɛ, Zelizalɛɛmʋkɔmʋꞌa -dadudu yiboꞌo-o ꞌna. -A se ꞌbhɛɛ -a ꞌke ɛ ꞌꞌyidepo.

17ꞌKa-a ɩ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, -bhladɩ ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ -seeꞌa -bhla ti-wa ke, -a ꞌꞌdu ʋ -sɩanyɩ ꞌle -a ꞌke ʋ ꞌmʋꞌkaa. -A nʋ na: Nyɔꞌɔ ꞌwɔɔn ꞌtɔ amʋ ꞌnynɩ -nɛɛ wɔn ꞌꞌyi ꞌbɔ -leꞌꞌa! 18Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌsrapɛɛ ꞌꞌyi, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌbho -zigle ꞌmʋ le -ya, ꞌle ʋn ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Bho a mu a, nyɔꞌɔ ꞌwɔɔn ꞌtɔ amʋ Zeziiꞌa ꞌnynɩ wɔn ꞌꞌyi ꞌbɔ -le! Aꞌba -tɔ ꞌtɔ ꞌɔ ꞌꞌdɩ nyʋ -le ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ-aꞌꞌa! 19ꞌLe ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan na: A ꞌcrɛ aꞌba ꞌꞌbhi ꞌmʋti, ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, -bho ɛ -nmɔ ꞌꞌyrili -a ꞌke amʋ ꞌbho ꞌꞌdu ꞌle ɛ ꞌke -Lagɔ ꞌmʋ-zi a, ꞌle a ꞌke ɩ ꞌmʋ-za! 20A ꞌye li-ɔ, -a-bʋ -yʋʋ, lɩ -a ꞌyeꞌa li, -aꞌba -lokui ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, -a se ꞌbhɛɛ -a ꞌke ꞌya ꞌꞌdɩꞌa -zazadɩ ꞌbhɔ.

21Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, nyʋ-ʋ tuꞌa ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan -zigle, ʋn ꞌmu-o ꞌbho ꞌwa da le ʋn ꞌke ʋ -fanʋ ꞌmʋ sie: Aꞌba mu ꞌtɔ ꞌbho Zeziiꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ nyʋ -tɔnamʋ le -leꞌꞌa! Dɩ ʋn ꞌkʋ ʋ -kpʋn, ʋn se ɛ ꞌye. Lɛ ʋn nʋꞌa, ꞌɛ dɩ nyʋꞌa -dadudu-u ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi. ꞌYa dɩ ʋn ꞌꞌtayi ꞌnʋ ꞌꞌyiti. 22-Gblee, ɔ-bɔ nyɔ-ɔ ꞌpʋnꞌa ꞌwɛ wɔn ꞌmʋ, ꞌɔ ꞌwlʋwlʋzʋɩn -ziꞌe-e zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn li.

Nyʋ-ʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwliꞌa *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ

23Ʋn ꞌꞌtayiꞌa *ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan ꞌꞌyiti, ʋn mu-oꞌo ʋn ꞌye ꞌle ꞌwa nyʋ -yɛ. Dɩ *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋꞌa -klɩgbɩ -ke *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ -zaꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌye ꞌya kuna po. 24Ʋn gwɛꞌɛ kunapoɛ ꞌꞌyi a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌpo-o wlu yayi ꞌle ʋn ꞌye ꞌle -pɔlʋ -lue ꞌmʋ *-Lagɔ wɔn gbo -po -nɩ: -Aꞌba -Kɔyi -Lagɔ, -ɩnmɔ -yaꞌa yaku -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyi ti, -ɩnmɔ -yaꞌa ꞌbhlʋkpa -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌɛ ꞌꞌkpi ti, -ɩnmɔ -yaꞌa ꞌꞌni -ke lɛꞌꞌo lɛ-ɛ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ kɔ ti, 25ꞌle *-aꞌa Lisaazuzu ꞌmʋ, -aꞌa lbhʋzeyi *Daviidɩ ꞌma-a -aꞌba ꞌꞌna, -ɩnmɔ po ꞌɔ wlu wɔn ꞌmʋ see, ɔ ꞌye -kaa ꞌlɛ, na:

Lee -ke dɩ ꞌbhlɩkpɩ poꞌo ꞌcɛ tenyɩ ꞌle ʋn-ʋ paꞌa fɛ bhebheꞌa? 26ꞌBhlɩkpɩyowli ꞌꞌwe -nynaꞌa-a -gbaabhɩ, ʋn ꞌye ꞌmʋpopo, ꞌle, -ɩnmɔ -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ -ke *-aꞌa ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ʋn ꞌye amʋ tʋ gbo -ya.

ꞌKa-a Daviidɩ ꞌlɛꞌo.

27Kɩn, -ziadɩ moꞌo. ꞌBhlɩkpɩyowli ꞌꞌwe *Elɔɔdɩ -ke Pɔnsɩ *Pilaatɩ, ʋn -ke nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌɩnnʋ -ke *Izrayɛɛlɩkɔmʋ popoꞌo ꞌmʋ -dagbɛ Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋ, -aꞌa ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, *Zezii, -ɔ ꞌma-a -aꞌa lbhʋzeyi, ʋn ꞌye ɔ tʋ gbo -ya. 28ꞌLe -aꞌa wɔnkuɛ -ke -aꞌa ꞌgwlʋdɩ ꞌmʋ, lɛ -ɩn cɛꞌɛ wɔn ꞌꞌkpiti see, ꞌɩnnɛ ʋn -nyniaꞌa ꞌꞌyi. 29ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -aꞌba -Kɔyi, -gbʋ -aꞌba jɛkamʋ ya, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke -amʋ -fanʋ ꞌmʋ sie ꞌle -a ꞌke -aꞌa lbhʋ kwa gbo -za. ꞌꞌNyɩ -a-bʋ -aꞌa lbhʋnʋmʋ ꞌꞌyritikuɛ ꞌle -a ꞌke -aꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za. 30-Tɔ -aꞌa wɔnkuɛ ꞌle nyʋ ꞌke ꞌpʋn, ꞌwɔn ꞌle, -aꞌa lbhʋzeyi Zezii -ɩn -zaꞌa ꞌbho, *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ ꞌke -nʋ-ɛ ꞌle ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ.

31-Gblee, ʋn gwɛꞌɛ *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ ꞌꞌyi a, -da ʋn ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru -gligligli! ꞌbhoꞌa ꞌbhlʋkpa -trɛꞌo. -Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa -jijri ꞌyi -ʋ ꞌꞌkpi ꞌwee, ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌyrili-cɛ ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa, ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmʋ.

*Zeziiꞌa ꞌꞌgwlidemʋ ꞌgble-e ꞌwa -kɔkɔlɩ

32-Ɩn ꞌye li-ɔ, *Zeziiꞌa ꞌꞌgwlidemʋꞌa klɛ ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ -pɔlʋ -ke -naagɩ -lue ꞌmʋ. ꞌLe ꞌwa ꞌꞌklumʋ, nyɔ-ɔ ꞌka nʋ: ꞌƖn -glɛꞌɛ-ɛ ꞌan -kɔkɔlɩ ꞌꞌyi, ɔ se -nɩ. Lɩ ʋn ꞌbhleꞌa a, ʋn-ʋ plɛ ꞌnɩ ꞌmʋ-ɛ. 33-Ka -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌmɛꞌɛ ꞌle ɔ ꞌyeꞌa glu -sɔ ɔ, ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɛ ꞌꞌdɩ *ꞌɔ -dalbhomʋ-ʋ zaꞌa ꞌmʋ -ke wɔnkuɛ -naꞌo, ꞌle -Lagɔ-ɔ wʋnnaꞌa ꞌwa ꞌwee ꞌꞌniti tenyɩ. 34-35ꞌLe ꞌwa ꞌꞌklumʋ, -yɔ ꞌka lɛ ꞌmʋ-bɔ, ɔ se -nɩ. Nyʋ -yʋ ꞌbhleꞌa -kpɩɩ -ke nyʋ-ʋ ꞌbhleꞌa -bidi-i ꞌpo-o ꞌya tɔlʋ ꞌpɛlʋ. ꞌYa mɔni ɩ ꞌyeꞌa a, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌnyɩꞌe Zeziiꞌa -dalbhomʋ -jeyi ꞌle ʋn-ʋ bhɩbhɛ nɩ nyʋ ꞌꞌyi, ʋn-ʋ ꞌgble ɩꞌo ꞌle ɩ-ɩ nyni ꞌʋ ꞌꞌyi -lue -lue.

36Dɩ-ɩ ziꞌa, ꞌya ꞌdigbiꞌa kpɛ -luenɛ ꞌka-a: *Leviiꞌa -gluuwɔnyiꞌa ꞌꞌyu -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *ꞌZɩzɛɛfʋ, -ɔ ꞌwlʋ -nɩꞌa Siplʋbhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌɩnnɔ Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌꞌwe ꞌꞌduuꞌo Banabaasɩ (ꞌɛ ꞌzɔ ꞌmo-o nyʋꞌa ꞌkpayipoyi). 37Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ɔ ꞌbhle-e -kpɩɩ. ꞌYa -lue ɔ poꞌo ꞌpɛlʋ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ mɔni Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ya.

5

Ananiasɩ -ke Safilaaꞌa ꞌꞌkpidɩ

1Dɩ ꞌmnɩꞌa ꞌdigbiꞌa kpɛꞌɛ ꞌsɔnnɛ ꞌka-a: Nyukpasu -lue-e -nɩꞌe ꞌbho. Ɔ-bɔ nyukpasu ꞌmnɔ, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Ananiasɩ, ꞌle ꞌɔ ꞌnynɔ ꞌꞌduꞌo Safilaa. ꞌƖnnʋ -poꞌo wlu -dalue, ʋn ꞌye ꞌwa -kpɩɩꞌa -lue ꞌpɛlʋ po. 2Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Ananiasɩ ꞌgble-e -kpaamɔni ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye mɔnitɔlʋ tiꞌꞌdu, ꞌle ɔ ꞌye ꞌya tɔlʋ -sieꞌa ꞌbho *Zeziiꞌa -dalbhomʋ gbo kpa. ꞌƆ ꞌnynɔ yibo nɩ-oꞌo. 3Ɔ kpɩ ꞌɩ ꞌle, *ꞌPiɛlɩ na: Ananiasɩ, leedɩ ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi *Sataan ꞌꞌyiꞌe ꞌle -aꞌa -pɔlʋ gbo ꞌle -a cɛꞌɛ *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu sɩn li ꞌle -a sieꞌe ꞌle -kpaamɔnitɔlʋꞌa? ꞌKla se ꞌꞌyrili-nmɔ! 4-Ɩn ꞌka -kpaa ꞌmnɛ ꞌpɛlʋ po, -aꞌa ꞌꞌyiglɛlɛ moꞌo. -Ɩn -po ꞌnɛ ꞌpɛlʋ a, ꞌɛ mɔni -ɩnmɔ -kɔ -nɩꞌo -lrɛɛ, ꞌkla -ko? Koo -ɩn nynaꞌa ꞌle -ɩn ꞌye kpli -yɩɩ sɔ ꞌle -aꞌa -pɔlʋ gboꞌa? ꞌKla se ꞌꞌyrili-nmɔ. ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ɛ -se nyunyɔꞌɔ ꞌꞌsɛ -ɩn cɛꞌɛ sɩn li -ko. -Lagɔ -ɩn cɛꞌɛ sɩn li -lrɛɛ.

5-6-Gblee, Ananiasɩ ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ, ɔ ꞌcɛ-ɛ yayi, ɔ ꞌga-a ti -gblayi! ɔ ꞌmɛ-oꞌo ꞌꞌgamʋ. Ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌbhʋabhʋayreetɩ yi-oꞌo, ʋn ꞌye ꞌɔ ꞌꞌku ꞌꞌyriɛ liꞌfɩfɩan, ʋn -ke ɛ ꞌye mu ꞌle ʋn ꞌye ɔ tinmaze. Nyʋ ꞌwee ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ʋn ꞌgebhɛ-ɛ li -sɩanyɩꞌa dɩ.

7-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ʋn -ka ꞌle-e gbʋ, Ananiasɩꞌa ꞌnynɔ yi-oꞌo. -Da ꞌPiɛlɩ ꞌꞌwe -nɩꞌa a, ʋn ꞌye ꞌbho nyni. Lɛ-ɛ ziꞌa ꞌbho ꞌwa nyimiɛꞌɛ ꞌꞌkpi, ʋn se ɛ yibo, 8ꞌle ꞌPiɛlɩ ꞌye ʋ ꞌla, ɔ ꞌye ʋ tidede: A ꞌtmʋʋ ꞌɩnmʋ, -kpaamɔni ɛ ꞌyeꞌa ꞌwee ꞌka-aꞌa? Ʋn na: Kɩn, ꞌɩnnɩ moꞌo ꞌwee. 9Ɔ na: Leedɩ a -ke aꞌba nyimiɛ -poꞌo wlu -dalue ꞌle a-a ꞌdɩnꞌe -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu tiꞌa? A -gblee, nyʋ-ʋ -sɔꞌɔ aꞌba nyimiɛ tinmazenamʋ, ꞌɩnnʋ -nɩꞌe ꞌbho -buduwɔn ꞌꞌyi, ꞌɩnnʋ -ke a-bʋ ꞌye -mu mʋ -lrɛɛ. 10-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ, ʋn ꞌga-a ꞌbho ꞌɔ wɔnyi ti, ʋn ꞌye ꞌmɛ. Nyʋ-ʋ ꞌwlʋꞌa sɩa ꞌmʋ ꞌka yi, ʋn ꞌmɛ-oꞌo. ꞌLe ʋn -ke ꞌwa ꞌꞌku ꞌye mu, ʋn ꞌye ɛ ꞌbho ꞌwa nyimiɛꞌɛ zoko ꞌꞌtroli tinmaze. 11Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -ke nyʋ ꞌwee ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ʋn ꞌgebhɛ-ɛ li -sɩanyɩꞌa dɩ.

*Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌnʋ-o *ꞌꞌkpitikpʋkpawɔnkulɩ

12Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩꞌa -dadudu *Zeziiꞌa -dalbhomʋ-ʋ nʋꞌo ꞌle nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌklumʋ. -Gblee, ꞌle -naagɩ -lue ꞌmʋ ꞌɔ ꞌꞌgwlidemʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru -wlɛɛwlɛɛ ꞌbho *Salomɔɔꞌɔ ꞌgbewɔn ꞌꞌyi. 13-14Nyʋꞌa -dadudu-u ꞌza-a ꞌwa ꞌꞌyrilinmɔdɩ, ꞌle nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩꞌa -dadudu-u deꞌe -aꞌba -Kɔyi *Zezii ꞌꞌgwli ꞌle ʋn-ʋ ꞌwɔɔn nɔꞌo, ꞌle ʋn-ʋ ꞌkpʋ ꞌʋ ꞌꞌkpi ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌyi-die. Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyʋ-ʋ -seeꞌa ꞌɔ ꞌꞌgwlidemʋ, ʋn ꞌbhle-e -sɩanyɩ ku ꞌmʋ tiꞌa dɩ, ꞌwa nyɔ ꞌka nyʋ ꞌꞌyrilikplan, -ɔ ꞌka ꞌle Zeziiꞌa ꞌꞌgwlidemʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌkpa, ɔ se -nɩ. 15-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌɔ -dalbhomʋ-ʋ ꞌnʋ-o ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩꞌa -dadudu ꞌle nyʋꞌa -dadudu-u yʋ ꞌʋ ꞌwa ꞌꞌgwizimʋ ꞌbho -jolʋwɔnli, ʋn-ʋ de ꞌʋ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌkpitipɛlɩ ꞌꞌkpi ti. Ʋn-ʋ ꞌnʋ-o -kaa, -bho ꞌPiɛlɩ -ka zi, ꞌle ꞌɔ -zuzukpɩan ꞌke ꞌwa tɔlʋ ꞌꞌkpi -zi -nɩ, ꞌꞌlemnɩɩ, ʋn-ʋ ꞌpʋn-oꞌo. 16Nyʋꞌa -dadudu ꞌbhle-e ꞌwa ꞌꞌgwizimʋ ꞌle ʋn -ke ʋn-ʋ yiꞌo: tɔlʋ ꞌbhle-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ ꞌle -lrʋʋ ꞌbhleꞌe ꞌꞌsesiwalɩ ꞌmʋ. -Gwlɛ biꞌa Zelizalɛɛmʋ lemʋ ti, ꞌle ꞌya ꞌmʋ ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ-ʋ ꞌwlʋꞌo, ʋn-ʋ ꞌgbʋʋꞌo ꞌbho, ꞌle ʋn -nɩ ꞌwee-e ꞌpʋnꞌo.

ꞌꞌDu ꞌbho -Lagɔ ɛ ꞌke nyunyu ꞌmʋ-zi

17-18-Gblee, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -ke ꞌɔ -namʋ ꞌnʋ-o *Zeziiꞌa -dalbhomʋꞌa ꞌꞌmʋnynɩ tenyɩ ꞌle ʋn ꞌye bhaga ʋn ꞌke ʋ kpʋn. Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, ꞌɩnnʋ kpʋn ʋꞌo ꞌle ʋn ꞌye ʋ -jie ꞌmʋ po. (-Ɩn ꞌye li-ɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -ke nyʋ -ke ɔ-ɔ naꞌa, ʋn-ʋ ꞌmo-o -dagbɛ Zelizalɛɛmʋꞌa nyʋꞌa ꞌplan ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Sadiziɛɛnꞌɛ ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ.) 19Ʋn po ꞌʋ -jie ꞌmʋ a, ꞌɛ ꞌꞌmatʋ a, -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue yi-oꞌo, ɔ ꞌye -jiebuduwɔn ꞌꞌyi kati, ɔ ꞌye ʋ ꞌdaa. Ʋn ꞌdaꞌa a, ꞌle ɔ na: 20A mu ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo, ꞌle, ɛ-bɛ -Lagɔꞌɔ -jeyiꞌa -nanabhʋlre ꞌmnɛ, a ꞌke ꞌɛ ꞌꞌdɩ ꞌwee nyʋ -bodɩ ꞌmʋ-za. 21Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn ꞌꞌdu-o ꞌbho ꞌɔ wlu. Zɔwɔnyi, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ʋn ꞌmu-o ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa, ʋn-ʋ tɔꞌɔ nyʋ.

ꞌBho -nɔɔ -lue ꞌmnɛ ꞌli, ɔ-bɔ -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba ꞌmnɔ -ke ꞌɔ -namʋ, -da ʋn -ke *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru, ꞌbho-o ʋn muꞌo, ꞌle ʋn ꞌye nyʋ lbho, ʋn ꞌye ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ ꞌla ʋn -ke ʋn ꞌke ꞌꞌlruꞌgbʋʋ. Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌwa ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌsroja lbho ʋn ꞌke -jiebuduꞌa lifuomʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Nyʋ -aꞌba -klɩgbɩ poꞌa -jie ꞌmʋ, a kpʋ ʋ ꞌle ꞌwa wɔnyi ꞌle ʋn ꞌke ʋ tiꞌcrɛ. 22Ʋ-bʋ ꞌꞌsroja ꞌmnʋ nyniꞌa ꞌle -jiebudu li, ʋn -see ꞌle nyʋ ꞌmnʋꞌa nyɔꞌɔ -lue ꞌtɩn -yɛ. Ʋn ꞌmu-o le, ꞌle ʋn ꞌye -zigletumʋ ꞌmnʋ wlu kpa: 23-A muꞌa a, -jiebudu -kɛꞌo -nmɔzenmɔze! ꞌƐ lifuomʋ -nɩꞌe-e ꞌbho ꞌɛ wɔn ꞌwee ꞌꞌyi. -A kati ꞌnɩ a, nyʋ ꞌmnʋꞌa nyɔꞌɔ -lue ꞌtɩn se ꞌle -nɩ.

24ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa -klagba -ke -Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, -ka ʋn dɩdaꞌa ꞌmʋti, lɛ ʋn ꞌkɛ ɛ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu, ʋn se ɛ ꞌbhle ꞌle ʋn-ʋ ꞌkabhaꞌo: -Wooo! Doo -a ꞌke ʋ ꞌyee ꞌya? 25Wlu ꞌmnɛ ꞌꞌsri ꞌle ꞌwa wɔn ꞌmʋ, nyɔ -lue ꞌye yi, ɔ na: A -kɔfna o! Nyʋ a po ꞌka -jie ꞌmʋ, ꞌɩnnʋ -nɩꞌe ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo: ʋn-ʋ ꞌtɔ-ɔ nyʋ -Lagɔwlu.

26Ʋn ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌbhle-e ꞌɔ nyʋ, ʋn ꞌye ꞌwa dɩ mu ꞌle ʋn -ke ʋn ꞌye yi. Ʋn yiꞌa a, ʋn -see ʋ ka -nyna. Nyʋ Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌmnʋ-ʋ tɔꞌɔ, ꞌwa -fanʋ ꞌꞌsroja pleꞌo ʋn -kʋʋ ʋ -digbi ꞌmʋ ꞌlbha. ꞌƐ dɩ ʋn -see ʋ -glaka kpʋn.

27Ʋn ꞌꞌluo ꞌnʋ ꞌmʋ, ʋn -nyna ꞌnʋ-ʋ ꞌbho -zigle ꞌmʋ ti ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba ꞌye ʋ tiꞌcrɛ, na: 28-A ꞌkaaꞌa amʋ ꞌmʋ-ɛ na: Aꞌba *Zezii ꞌmnɔ, aꞌba -tɔ ꞌtɔ ꞌɔ dɩ nyʋ -le ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ-aꞌꞌa! Leedɩ a nʋꞌo -kaa ꞌle aꞌba -tɔtɔlɩ gwɛꞌɛ -laa Zelizalɛɛmʋ ya ꞌle a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke -amʋ ꞌɔ ꞌmɛmɛdɩ ꞌꞌkpi ꞌꞌduuꞌa?

29-Gblee, ꞌle *ꞌPiɛlɩ ꞌye wlu ꞌmʋꞌꞌluo ꞌle ɔ ꞌye Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌlru ꞌꞌyi -wlu -nɩ: -Lagɔ -a ꞌke ꞌbho ꞌꞌdu ꞌle ɛ ꞌke nyunyu ꞌmʋ-zi. 30Ɔ-bɔ Zezii a kɔꞌɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ꞌmɛ, ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ, -Lagɔ -ke ꞌꞌbhuo -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe bʋbɔꞌɔ, ɔ -zaꞌa glu ꞌle ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ, ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ. 31-Lagɔ -zɔ ꞌɔ glu a, ɔ ꞌye ɔ ꞌle yaku ꞌli ꞌɔ ꞌꞌtroli ꞌla, ꞌle ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ ɔ ꞌye ꞌle mu, ɔ ꞌke lɩꞌa klɛ -kɔ. Ɔ gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ ꞌye ɔ nyʋpʋʋɛn -ke -klagbaꞌa ꞌꞌdudua ꞌnynɩ ꞌꞌkpi po, ꞌle ɔ ꞌke -a-bʋ *Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌꞌyiflɔɛ ꞌꞌnyɩ ꞌle -a ꞌke -aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyiyibo, ꞌle -a ꞌke ꞌle -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌke -aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ. 32A -gblee, -a-bʋ -yʋʋ, -a ꞌmo-o ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩꞌa ꞌꞌdɩꞌa -dayemʋ ꞌle -a ꞌꞌduꞌo ꞌꞌdɩzamʋ, ꞌle, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ɔ ꞌꞌnyɩꞌa nyʋ-ʋ ꞌꞌdu ꞌɔ ꞌbho, ꞌɩnnɔ ꞌꞌsiꞌe ꞌbho, -ɔ ꞌꞌduꞌo ɩ-bɩ ꞌꞌdɩ ꞌmnɩꞌa -dayeyi -ke ꞌꞌdɩzayi -lrɛɛ.

33Nyʋ-ʋ tuꞌa Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌmnʋ -zigle ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ, ɛ -tbha ꞌnʋ-ʋ ꞌcɛ ꞌle ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ʋ ꞌlbha ʋn ꞌke ꞌmɛ. 34ꞌLe ꞌwa ꞌꞌklumʋ, *Faliziɛɛn -lue-e -nɩꞌe ꞌle, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o *Gamaliɛlɩ. Nyɔklagba moꞌo, ꞌɩnnɔ tɔꞌɔ nyʋ *-Lagɔꞌɔ gba ꞌle nyʋ ꞌwee ꞌꞌdu ꞌɔ ꞌbho tenyɩ. ꞌƖnnɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ, -ɔ ꞌꞌluoꞌo wlu ꞌmʋ, ꞌle ɔ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A ꞌdaa Zeziiꞌa nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌpiemʋ -toope! 35Ʋn ꞌdaꞌa a, ꞌle ɔ na: Izrayɛɛlɩkɔmʋ-a, lɛ a ꞌka nyʋ -nʋʋ ꞌꞌlrulinʋ, a ꞌꞌdu ꞌɛ dɩ gba ꞌmʋ. 36A -gblee, ꞌbhoꞌa -nɔɔ -see -bhla ꞌmʋ-tɛ ke, nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tedaasɩ, ɔ ꞌwlʋ-o ꞌnɔɔ -aꞌba ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi, ɔ-ɔ ꞌla-a ꞌɔ ꞌꞌbhuo nyɔklagba. Nyʋ -ke ɔ-ɔ naꞌa ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ nyunyuꞌa ꞌꞌdu -lue. Nyʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye ɔ ꞌlbha, ɔ ꞌye ꞌmɛ. Ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, nyʋ -ke ɔ-ɔ naꞌa a, ʋn bʋbaꞌa-a ti. ꞌƆ kpan ɔ maꞌa -see lɛ ꞌmʋ -zɛ. 37Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌbho nyʋꞌa zrɛzrɛɛnɔɔ ꞌꞌyi, nyɔ -lrɔɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ. ꞌƆ ꞌnynɩ ꞌmo-o Zidaa, ɔ ꞌwlʋ-o Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpi. Ɔ ꞌklu-o nyʋꞌa -dadudu ti, ꞌɩnnʋ -ke ɔ-ɔ naꞌo. Nyʋ ꞌlbhɔ -ɔꞌo -lrɛɛ ɔ ꞌye ꞌmɛ. Ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌɔ -namʋ cɩcɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyi. 38ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌtɔ ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, ʋ-bʋ nyʋ -ke ꞌꞌkpidɩ -a ꞌbhleꞌa -da kwa, lbhʋ ʋn-ʋ nʋꞌa, -bho ɛ ꞌꞌdu lɛ-ɛ ꞌwlʋꞌa nyunyu ꞌmʋ, ɛ-ɛ ꞌye-e ti-jra -mʋ. ꞌƐ dɩ, aꞌba zi ꞌtɔ ꞌwa dɩ -le! A ꞌꞌtayi nʋ ꞌꞌyiti ꞌle ʋn ꞌke mu! 39ꞌLe, -bho ɛ ꞌꞌdu lɛ-ɛ ꞌwlʋꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌmʋ -ziaka, a se ꞌbhɛɛ a ꞌke ɛ ti-za. ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, a ꞌꞌdu aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌyrili a -ke -Lagɔ -kaa ꞌꞌyidede.

Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌwa ꞌwee ꞌwɔɔn nɔ-oꞌo. 40Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌla-a Zeziiꞌa -dalbhomʋ. Ʋn yiꞌa a, ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌsɛɛn ꞌle ʋn na: Nyɔꞌɔ ꞌwɔɔn ꞌtɔ amʋ Zeziiꞌa ꞌnynɩ wɔn ꞌꞌyi ꞌbɔ -le ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ-aꞌꞌa! Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn ꞌꞌtayi ꞌnʋ-ʋ ꞌꞌyiti, ʋn ꞌye mu.

41Ʋ-bʋ Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌmnʋ, ʋn muꞌa a, ꞌbʋbʋa ꞌlbhʋ -ʋꞌo tenyɩ! Ʋn yiboꞌo-o -ka nyʋ -zʋ ꞌʋ ꞌnynɩ ꞌꞌkpi ꞌle ʋn-ʋ klʋ ꞌʋ nyanɩ ꞌmʋ Zeziiꞌa dɩ: -Lagɔ -mnɔɔ -bodɩ, ʋn -nmɔ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyri ꞌꞌkpi ti. 42ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, zɔꞌꞌo zɔ ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo -ke -bidi -lrɩɩ ꞌli ʋn-ʋ tɔꞌɔ nyʋ, ꞌle, Zezii, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ʋn-ʋ zaꞌa ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ.

6

*Zeziiꞌa -dalbhomʋꞌa -kpamʋ -mɛɛsɔn

1-Gblee, ꞌbho ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *Zeziiꞌa -namʋ-ʋ ꞌkpa-a ꞌꞌkpi ꞌꞌkɔmʋ, ꞌle, ꞌꞌSesizuifʋ -yʋ poꞌa glɛkɩwlu a, ꞌɩnnʋ ꞌꞌklaꞌa *ꞌZuifʋ -yʋ ꞌma-a -gwlɔkɔmʋ. Ʋn na *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -bodɩ: -A ꞌbhle-e ꞌꞌyidiedɩgbanynʋkpakpɩ. -Bho nyʋ -ka liliɛ-ɛ ꞌgble zɔꞌꞌo zɔ, ʋn-ʋ bhla ꞌnʋ-ʋ klɛɛ. 2Ʋn ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ꞌle ʋn ꞌye Zeziiꞌa -namʋ ꞌwee ꞌꞌlruꞌgbʋʋ ꞌle ʋn na: Ɛ se ꞌꞌyrili-nmɔ -a ꞌke -Lagɔwluꞌa ꞌmʋzɛɛ ꞌꞌkpi-tbhɛ ꞌle -a ꞌke ꞌle liliaꞌa ꞌgblegblea gbo ꞌꞌbhiti. 3ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, nyʋ -mɛɛsɔn -ke kpli -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌꞌyiꞌa ꞌmʋ, -ʋ ꞌꞌsiꞌa ꞌbho -ʋ ꞌbhleꞌa -naagɩ tenyɩ, a gbʋgbʋ ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ ti ꞌle a ꞌke ʋ ꞌbho -za, -a ꞌke ʋ ꞌbho ꞌꞌdu ꞌle ʋn ꞌke ꞌɛ lbhʋtu nʋ! 4ꞌꞌLemnɩɩ, -a-bʋ -yʋʋ -mnʋʋ, -a ꞌꞌdu-o *-Lagɔꞌɔ wɔngbopoɛ -ke ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋzɛɛ ꞌꞌyrili.

5-6Ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛ, -ka ʋn -nɩ ꞌwee -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌwɔɔn nɛ-oꞌo, ꞌle ʋn ꞌye nyʋ -mɛɛsɔn ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ -za ꞌle ʋn ꞌye ʋ Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌꞌyi-tɔ. Ʋ-bʋ nyʋ ʋn -zaꞌa ꞌbho, ꞌwa ꞌnynɩ ꞌka-a: Etiɛnɩ -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌꞌyiꞌa ꞌmʋ ꞌle ɔ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli tenyɩ, ɔ -ke Filiipʋ, Plɔkɔlʋ, Nikanɔlʋ, Timɔɔ, Pamɩnaasɩ -ke ꞌꞌNikolaa -seꞌa-a ꞌZuifʋyi, -ɔ -sɔꞌɔ -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Atiɔsɩ ꞌle -ɔ -ke ꞌZuifʋ -plɛ ꞌka -Lagɔlbhʋ -lue ꞌmʋ. Ʋn -tɔ ꞌnʋ ꞌꞌyi a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌwa dɩ -Lagɔ wɔn gbo po ꞌle ʋn ꞌye ʋ *-kʋtɩ ꞌꞌlru tide ꞌle -Lagɔ ꞌke ꞌwa lbhʋ ꞌꞌniti-wʋnna.

7-Gblee, -Lagɔꞌɔ wlu-u ꞌbhɛɛ-ɛ ꞌꞌyigbeyi ti ꞌle Zeziiꞌa -namʋ-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌꞌkpi ꞌꞌkɔmʋ ꞌbho Zelizalɛɛmʋ ꞌle *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋꞌa -daduduꞌa ꞌꞌbhi-i ꞌwɔɔnꞌɔ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ.

*ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ ꞌkpʋn-o Etiɛnɩ

8-Ɩn ꞌye li-ɔ, Etiɛnɩ ꞌmnɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnasʋ -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌbhleꞌe -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ tenyɩ. ꞌƐ dɩ ɔ-ɔ nʋꞌo *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ ꞌle nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ. 9Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, *ꞌZuifʋtɔlʋ -ke ɔ dedeꞌe-e wɔnyi. Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ ꞌmo-o ꞌgenynuukpɩɩn ʋn ꞌꞌtayiꞌa ꞌꞌyiti, -ʋ paꞌa ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu -lue ꞌli. Ʋ-bʋ ꞌgenynuukpɩɩn ꞌmnʋ -sɔꞌɔ-ɔ Silɛɛnɩ -ke Alasadriigwlɔ ꞌmʋ. ꞌZuifʋ -lrʋʋ -ke ɔ dedeꞌe-e wɔnyi -lrɛɛ, ꞌɩnnʋ -sɔꞌɔ Silisii -ke Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi. Ʋ-bʋ nyʋꞌa klɛ ꞌmnʋ ꞌkpa-a ꞌbho ꞌle ʋn -ke ɔ-ɔ depoꞌo. 10-Naagɩwlu *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu po ꞌɔ wɔn ꞌmʋ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋꞌa dɩ, ʋn se ɔ wɔnyiꞌbhɛɛ.

11ꞌƐ dɩ ʋn -paꞌa nyʋ mɔni ꞌzɔ ꞌle ʋn ꞌke nʋ: Ɔbɔ ꞌmnɔ, -ka ɔ-ɔ nyniꞌa *Moyiizɩ -ke -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ wɔn ɔ, -a ꞌwɔn-ɔ ꞌna ꞌbɔ. 12*-Lagɔꞌɔ gbayibomʋ-e *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌka-a ʋn -tbha ꞌnʋ ꞌcɛ Etiɛnɩꞌa dɩ, ꞌle ʋn ꞌye yi, ʋn ꞌye ɔ kpʋn, ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye ꞌle ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ wɔnyi mu. 13-14Nyʋ -lrʋʋ ʋn ꞌꞌduuꞌa wɔn, ʋn yiꞌa a, ꞌɩnnʋ ꞌꞌduu ꞌnɔ dɩ ꞌꞌkpi, ʋn na: Ɔbɔ ꞌmnɔ, *-Lagɔꞌɔ gba ɔ ꞌꞌnyɩꞌa Moyiizɩ -ke *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ɔ -zaꞌa ꞌbho, a -gblee, -a ꞌwɔɔn ꞌnɔ-ɔ wɔn ꞌꞌyi ꞌbɔ, ɔ na, Zezii ꞌmnɔ-ɔ ꞌwlʋꞌa Nazalɛɛtɩ, ɔ-ɔ ꞌye-e -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌmnɛ -wa -mʋ, ꞌle, kpli Moyiizɩ -tɔꞌɔ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -bɛnyɩ, -a -deꞌa ꞌmʋti, ɔ ꞌke ɩ ꞌꞌyida ꞌmʋ -za. ꞌLe ꞌɔ ꞌbhɔꞌɔ ꞌya lɩtuꞌa ꞌmʋzadɩ.

15Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, nyʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌle -zigletubudu ꞌli ꞌꞌsri-e Etiɛnɩ ꞌyranamʋ, ꞌle, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌɔ ꞌꞌyigba ꞌye ꞌꞌyizizia ꞌle ɛ-ɛ vlanꞌo -ka -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyiꞌa nɛ.

7

Etiɛnɩ ꞌtro-o -zebhle

1-Ɩn ꞌye li-ɔ, nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌduuꞌa -kaa Etiɛnɩ dɩ ꞌꞌkpi, ꞌle *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba na: Etiɛnɩ, dɩ ʋn-ʋ zaꞌa -laa ꞌmʋ, ꞌka-a ɩ -nɩꞌe ꞌmʋ -ziakaꞌa? 2ꞌLe ɔ na: ꞌAn -tɩta ꞌꞌwe -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a po -lokui! -Nɔɔ -ke ti -aꞌba ꞌꞌna *Ablaamʋ -nɩꞌa -bhla ꞌle Mezopotamiibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ɔ -seeꞌa -bhla Kalaagwlɔ ꞌmʋ -denamʋ mu ke, ꞌle -Lagɔ -ke ꞌnynɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi ꞌye ɔ -bodɩ yi, 3ꞌle ɔ na: Jra ꞌnɔɔ -aꞌa ꞌꞌbhlibhlʋkpa ꞌꞌkpi -ke -aꞌa -gluuwɔnyi. ꞌBhlʋkpa -ke ꞌꞌkpi ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -ɩnmʋ -kpa -nɩ mʋ, ꞌle -ɩn ꞌke ꞌle mu. 4Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Ablaamʋ ꞌwlʋ-o ɛ-bɛ ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi, ɔ ꞌye ꞌle Kalaa mu, ɔ ꞌye -de. ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ꞌɔ -tɩta ꞌmɛ -nɩꞌo. Ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌle -Lagɔ na: Ablaamʋ, -sɔ ꞌmʋ -ɩn ꞌke ꞌle ꞌbhlʋkpa -lrɛɛ ꞌꞌkpi mu. ꞌBhlʋkpa -ke ꞌꞌkpi ɔ ꞌbhɔɔꞌɔ gbɔ ꞌmʋ a, ꞌɩnnɛ a-bʋ *Izrayɛɛlɩkɔmʋ -deꞌe -laa ꞌꞌkpiti, ꞌtraamʋ. 5A -gblee, ɔ nyniꞌa a, -Lagɔ -see ɔ ꞌbhlʋkpaꞌa -datoopeꞌa -lue komu ꞌꞌnyɩ ꞌle ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌyi-glɛ. Ɔ -nɩꞌa -kaa ꞌbho, ꞌle -Lagɔ na: ꞌBhlʋkpa -nɛɛ, ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɛ -ɩnmʋ ꞌꞌnyɩ -mʋ ꞌle -ɩn ꞌke ɛ -kɔ. -Bho ꞌwla a, ꞌle -aꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu ꞌke ɛ ꞌꞌkpi -zi. Ɔ ꞌka -kaa ꞌlɛ, Ablaamʋ -see -bhla ꞌꞌyu ꞌwlʋ ke. 6ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, -Lagɔ na: ꞌLe ꞌlaga ꞌmʋ -aꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu-u ꞌye-e ꞌlɩkpʋ ꞌꞌdu -mʋ. ꞌLe ꞌmnɔ, ꞌle-e ʋn-ʋ ꞌye ʋ ꞌgeyiɛ ꞌmʋ -kpʋn mʋ, ꞌle ʋn ꞌke ʋ nyanɩ ꞌmʋ kla ꞌle zʋɩnꞌa ꞌꞌdu -lue ꞌli. 7-Bho ʋn -nɩ -kaa ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ɔ, nyʋ-ʋ klʋ ꞌʋ -kaa nyanɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ -Lagɔ-ɔ ꞌye -ʋ sʋ ꞌmʋ -kpa -mʋ. ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, ꞌle ꞌɩn ꞌke ʋ ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ -za, ꞌle, ꞌbhlʋkpa ꞌɩn ꞌꞌnyɩꞌa -ɩnmʋ, ʋn ꞌke ꞌle ꞌɛ ꞌꞌkpi le yi, ꞌle ʋn ꞌke ꞌbho ꞌɩnmʋ bʋbɔ -nɩ. ꞌKa-a -Lagɔ ꞌlɛꞌo.

8-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌle -Lagɔ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ -lrɛɛ, ꞌle ɔ na: -Ybhɛybhɛtite ꞌɩn -ke -ɩn bhlaꞌa a, ꞌɛ ꞌmʋyibolɛ ꞌka-a: -Bho -ɩn ꞌwlʋ ꞌꞌyuꞌꞌo ꞌꞌyu, kpɔ ɔ *klɛ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ, Ablaamʋ ꞌwlʋꞌa *Izaakɩ, ꞌɔ ꞌwlʋʋwlʋʋwɩ -mɛɛtanzɔ ꞌle ɔ ꞌye ɔ klɛ ꞌmʋ kpa. Izaakɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ɔbɔ-ɔꞌɔ ꞌꞌyu ɔ ꞌwlʋꞌa, *Zakɔɔpʋ, ɔ ꞌkpɔ -ɔ klɛ ꞌmʋ. Zakɔɔpʋ -mnɔɔ ꞌwlʋ-o ꞌꞌyreetɩ -bue ꞌyɔ ꞌsɔn -ʋ ꞌma-a -aꞌba ꞌcɛꞌɛ -bue ꞌyɔ ꞌsɔnꞌɔ ꞌꞌna, ɔ ꞌkpʋ -ʋ klɛ ꞌmʋ -lrɛɛ. 9ꞌꞌYreetɩ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋꞌa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *ꞌZɩzɛɛfʋ, ꞌɔ nʋnʋlɩ ɔ-ɔ nʋꞌa, ꞌya ꞌꞌmʋnynɩ ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu nʋꞌo. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌꞌduꞌo, ʋn ꞌye ɔ ꞌmʋꞌnyɛ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌpɛlʋ po, ꞌle ɔ ꞌye ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ mu ꞌle *Ezipʋtɩbhlʋkpaꞌa ꞌꞌkpi. Ɔ -nɩꞌa ꞌle a, -Lagɔ -sie ꞌnɔ-ɔ gbo. 10Ɔ -zɔ ꞌɔ-ɔ ꞌkleyeɛɛ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye ɔ -naagɩ ꞌꞌnyɩ. ꞌƆ -naagɩ ꞌmnɛꞌɛ dɩ Ezipʋtɩbhlʋkpaꞌa -yowliklagba ꞌye ɔ -pɔlʋ ꞌꞌkpi tiꞌwla ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌyikɔyi ꞌmʋ nʋ ꞌle ɔ ꞌye ɛ-bɛ ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌwee -kɔ. Lɛꞌꞌo lɛ-ɛ -nɩꞌa ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhlegbo ꞌZɩzɛɛfʋ ꞌpo -ɩ -jolʋ gbo -lrɛɛ. 11-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌmʋ ꞌyi-e ꞌle Ezipʋtɩ -ke *Kanaabhlʋkpa ꞌmnɩ ꞌꞌkpi ti, ꞌkleyeɛɛ ꞌpa-a -gwlɔ. -Aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa ꞌye lɛ, ꞌwa li ɛ. 12ꞌWa -tɩta Zakɔɔpʋ ꞌwɔn-ɔ ꞌbɔ na, ꞌle Ezipʋtɩ, ꞌle-e lililɩ -nɩꞌo ꞌle ɔ ꞌye ꞌle ꞌɔ ꞌꞌyreetɩ ꞌꞌyizalbholbhoa lbho. 13ꞌƐ kpɛ ꞌsɔnnɛ ʋn -mu -nɩꞌa ꞌle a, ꞌZɩzɛɛfʋ -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ʋ-bʋ ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌꞌyi, ꞌle, -ka ʋn ꞌꞌduꞌa ꞌɔ nyʋ, Ezipʋtɩꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagba ꞌye ɩ yibo. 14-15ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ꞌZɩzɛɛfʋ -lbho -nɩꞌe nyʋ, ʋn ꞌye ꞌɔ -tɩta Zakɔɔpʋ -ke ꞌɔ -gluuwɔnyiꞌa nyʋꞌa dɩ mu ꞌle ʋn ꞌye Ezipʋtɩ yi, ʋn ꞌye -de. Ʋ-bʋ nyʋ-ʋ yiꞌa a, ʋn bhete gbo ʋn -nɩꞌe-e nyʋꞌa -gwlɩ tan nyʋ -bue nyʋ -muu. ꞌLe ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi, ꞌle-e Zakɔɔpʋ ꞌmɛ -nɩꞌo. ꞌƆ ꞌꞌyreetɩ -ke ɔ muꞌa a, ꞌle-e ʋn ꞌmɛ -nɩꞌo -lrɛɛ. 16Kanaabhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ Sisɛmʋ, ꞌɛ ꞌcɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Amɔɔ, zoko Ablaamʋ deꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyreetɩꞌa kwa ꞌmʋ, ꞌbho-o ɛ -nɩꞌo. ꞌLe ꞌmnɔ, ꞌle-e ʋn -ke nyʋ-ʋ ꞌmɛꞌɛ ꞌꞌku muꞌo, ʋn ꞌye ʋ ꞌle tinmaze.

17Wlu -Lagɔ ꞌꞌduꞌa Ablaamʋ wɔn ꞌmʋti, -nɔɔ -ke ti ꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌka ꞌwlʋ -nɩ, ɛ ꞌꞌkɔɔꞌɔ gbo a, ꞌɔ ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌle Ezipʋtɩ, ʋn gbʋgbaꞌa-a ꞌꞌkpi ti ꞌlaalo ꞌle ʋn-ʋ dieꞌe ꞌꞌyi. 18Zʋɩnꞌa -dadudu ziꞌa a, ꞌbhlʋkpayowli ꞌꞌwe popoꞌo ꞌbɩ ꞌmʋ-ɛ. -Yɔ ꞌbhɔɔꞌɔ gbɔ ꞌmʋ -ɔ ꞌkpaꞌa ꞌbho a, ɔ se ꞌZɩzɛɛfʋ yibo, ꞌɩnnɔ -kɔꞌɔ Ezipʋtɩbhlʋkpa. 19ꞌBhlʋkpayowli ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ klaꞌa -a-bʋ Izrayɛɛlɩkɔmʋꞌa ꞌꞌna ꞌꞌwe nyanɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌdu ꞌʋ ꞌkle ꞌle ɔ-ɔ kpʋn ꞌʋ -glaka, ꞌle, ꞌwa ꞌꞌyreetɩnyukpasi ʋn ꞌbhleꞌa ꞌꞌkpi, ʋn-ʋ po ꞌʋ ti ꞌle ʋn-ʋ ꞌmɛꞌo.

20ꞌBho ꞌɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌbho-o ʋn ꞌwlʋ -nɩꞌe *Moyiizɩ. Ɔ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili tenyɩ ꞌle ꞌɔ -tɩtaꞌa -budu ꞌli, ꞌcʋɩ tan ti ʋn ꞌꞌnyɩ -nɩ ꞌnɔ ꞌꞌzizekwla ꞌmʋ nyɩtɩɛ. 21Ʋn -gbʋꞌa ꞌꞌyu ya, ɔ seꞌa ꞌtɔ ꞌꞌzizeka -nɩ a, ʋn ꞌpo -ɔ ti ꞌle ꞌbhlʋkpayowliꞌa ꞌꞌyunynaakpʋ ꞌye ɔ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn ꞌye ɔ ꞌwa ꞌꞌyu ꞌmʋ nʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌgipo nɔꞌo. 22ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ɔ ꞌcɩanꞌa Ezipʋtɩkɔmʋꞌa lɩꞌa -dadudu, ɔ-ɔ maꞌa wɔnti ꞌle ꞌɔ wlu-e ꞌɔ kpli -ke wɔnkuɛ -naꞌo.

23ꞌƆ ꞌwlʋwlʋzʋɩn nyniꞌa -gwlɩ ꞌsɔn, ꞌɔ -pɔlʋ ꞌkpa-a ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌye ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ mu. 24Ɔ -ka mu a, Ezipʋtɩkɔyi -lue-e ꞌlbha-a Izrayɛɛlɩyi ꞌle Moyiizɩ ꞌye ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu gboꞌwlʋ, ɔ ꞌye Ezipʋtɩyi ꞌlbha ɔ ꞌye ꞌmɛ. 25(A -gblee, Moyiizɩ -mnɔɔ na ꞌkɩ, ɔ nʋꞌa -kaa a, -ka -Lagɔ ꞌye ꞌɔ ꞌmʋ -zi -nɩ mʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌkpiticɛyi ꞌꞌdu ɔ ꞌke ʋ ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ -za, ʋn-ʋ ꞌye-e ꞌna ꞌmʋtiꞌwɔn -mʋ. Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋn -see ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn.) 26Zɔ zɩꞌa a, Moyiizɩ -ka le-e yi, ɔ dideꞌe-e Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌsɔn ꞌꞌlru, ʋn-ʋ vɔ-ɔꞌo, ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌꞌyizɩza, ɔ ꞌye ʋ ꞌgate ꞌle ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke -ybhɛ, ꞌle ɔ na: A-bee -mnʋʋ ꞌꞌduꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌle, koo a-a nynaꞌa ꞌle aꞌba ꞌꞌsɛ-ɛ vɔꞌɔ? 27ꞌBho ʋn -nɩ ꞌsɔnꞌɔ ꞌꞌklumʋ, -yɔ ziꞌa ꞌɔ -bonyunyɔ lɛ ꞌꞌyi ꞌꞌgbavlaꞌa-a wlu, ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ wɔnyi ke! Yɔɔ -ke ꞌꞌbhuo ꞌꞌduꞌo ꞌbho -ɩnmʋ -amʋ ꞌꞌkpi ꞌle -a tuꞌo -aꞌba -zigleꞌa? 28-Ka -ɩn ꞌlbhaꞌa Ezipʋtɩyi -glaape ɔ ꞌyeꞌa ꞌmɛ, ꞌka-a -ɩn ꞌbɔꞌɔ ti -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌlbhaꞌa? 29Moyiizɩ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ɔ ple-oꞌo, ꞌꞌsesibhlʋkpa ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Madiyaa, ɔ ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌꞌkpi mu, ɔ ꞌye ꞌle -de. ꞌLe-e ɔ -kpa -nɩꞌe ꞌnynɔ ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌyreetɩnyukpasi ꞌsɔn ꞌwlʋ.

30A -gblee, zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ziꞌa a, zɔ -lue ꞌzɔ, ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi ꞌbho *Sinayitrɩ ꞌꞌtroli -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue ꞌyi-e Moyiizɩ -bodɩ. ꞌLe -gamnɩgɩ ꞌmʋ, ꞌle-e nɛgbʋgbʋ -nɩꞌo, ꞌle -dalbhoyi -nɩꞌe ꞌle ɛ ꞌmʋ. 31-Gamnɩgɩ ꞌmnɩ wan-oꞌo, ꞌya sin. Ɔ ꞌye ꞌɛ li a, ꞌɩnnɛ -ma ꞌnɔ wɔnti. ꞌƐ dɩ ɔ-ɔ nyniꞌe ꞌbho ti ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌyrili-gwɛ. Ɔ -nɩꞌa ꞌbho tinyninamʋ a, ɔ ꞌwɔn-ɔ -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wlu ꞌbɔ, 32Ɔ na: ꞌƖnmɔ -Lagɔ -nɩ ꞌka a, ꞌɩnmɔ moꞌo -bhla. ꞌƖnmɔ -aꞌa ꞌꞌna ꞌꞌwe Ablaamʋ-e Izaakɩ -ke Zakɔɔpʋ bʋbɔꞌɔ ɔ, ꞌɩnmɔ ꞌmoꞌo. Moyiizɩ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, -sɩanyɩ ꞌlbhɔ -ɔꞌo ꞌle ɔ-ɔ tɩtrɛꞌɛ li, ɔ ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌjri ꞌle ɔ -kaa ꞌle -gbʋ. 33ꞌLe -Lagɔ ꞌye ꞌbho wlu -lrɛɛ kɔ, ɔ na: -Za -aꞌa -bhopɩmʋpalɩ bhʋ ꞌmʋ. ꞌBhlʋkpa -ɩn -nynaꞌa ꞌꞌkpi ti, ꞌɩn -nɩꞌe-e ꞌbhoꞌa dɩ ɛ cɛꞌɛ kpɔ. 34ꞌAn nyʋꞌa ngazedɩ ʋn-ʋ nʋꞌa ꞌle Ezipʋtɩ, ꞌɩn ꞌye -ɛ li -ziaka ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌwɔnꞌɔ ꞌwa -kplekplewlu ꞌbɔ. ꞌƐ dɩ ꞌɩn ꞌdreꞌo ꞌɩn ꞌke ʋ zetie. ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, yi ꞌɩn ꞌke ꞌle -ɩnmʋ Ezipʋtɩ ꞌmnɔ lbho!

35Etiɛnɩ ꞌkpa-a ꞌɔ wlu nya, ɔ na: Ɔ-bɔ Moyiizɩ -lue ꞌmnɔ Izrayɛɛlɩkɔmʋ -see ꞌka ꞌybha ʋn ꞌyeꞌa na: Yɔɔ -ke ꞌꞌbhuo ꞌꞌduꞌo ꞌbho -ɩnmʋ -amʋ ꞌꞌkpi ꞌle -a tuꞌo -aꞌba -zigleꞌa?, ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ -Lagɔ lbhoꞌo ꞌle ɔ ꞌke ꞌwa -klagba ꞌꞌdu ꞌle ɔ ꞌke ʋ zetie ꞌle ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ, ꞌle -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi ɔ ꞌyeꞌa ꞌbho -gamnɩgɩ ꞌmʋ li ꞌke ɔ -kpa. 36Moyiizɩ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ nʋꞌo *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ, -ɔ -zaꞌa Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌye Ezipʋtɩbhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌwlʋ. ꞌLe ꞌTɔnnizana kɔ ɔ -nʋ -nɩ nɩꞌo, ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi ɔ ꞌye ɩ ꞌle zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ti -nʋ -nɩ. 37Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ nʋꞌo Izrayɛɛlɩkɔmʋ -bodɩ: -Ka ꞌɩn -nɩꞌa a, -Lagɔ-ɔ ꞌye-e amʋ ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi -lue -ya -mʋ. ꞌLe aꞌba ꞌꞌklumʋ ɔ-ɔ ꞌye ꞌwlʋ mʋ. 38Ɔ-bɔ Moyiizɩ -lue ꞌmnɔ, ɔ -ke -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe Izrayɛɛlɩkɔmʋ maꞌa kpan -lue ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi, ꞌɩnnɔ -nɩꞌe ꞌbho ꞌle ʋn -ke -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyiꞌa ꞌnynɩmʋ, ꞌle ɔ -ke ɔ-ɔ wluꞌo ꞌle Sinayiꞌa trɩ ꞌꞌkpi, ꞌle, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ-ɩ ꞌyeꞌa ꞌbho -nɩ mʋ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ɔ-ɔ yɩ ɩ ʋꞌo, ꞌle ʋn ꞌke ɩ ꞌwa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu -bodɩ ꞌmʋ-za ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle ɩ ꞌke -amʋ ꞌꞌkpi bhla.

39A -gblee, -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -see tiꞌbɔ ʋn ꞌke ɔ ꞌbho ꞌꞌdu. ꞌƐ dɩ ʋn -jri-ɛꞌɛ gbɔ ꞌle ʋn ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ꞌle Ezipʋtɩ le mu. 40Ʋn na Moyiizɩꞌa vɛnyɩ *Alɔɔ -bodɩ: Kɔkui ʋn ꞌka ꞌbhle ꞌle ʋn ꞌka ꞌle -aꞌba -dɔnʋꞌa nya -kɔ, mɩ ɩ -aꞌba dɩ. Ɔ-bɔ Moyiizɩ ꞌmnɔ, -ɔ -zaꞌa -amʋ ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ꞌle -a ꞌyeꞌa Ezipʋtɩ ꞌwlʋ, lɛ ɔ -zɛꞌɛ ꞌmʋ, -a se ɛ yibo. 41Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbho -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli, ꞌbho-o ʋn -ma -nɩꞌe kɔku -ke -bhliiyu gʋgɔꞌɔ ꞌle ʋn ꞌye ɛ bʋbɔ, lbhʋ ꞌwa -kʋtɩ nʋꞌa, ʋn ꞌye ꞌɛ ꞌbʋbʋa li. 42Ʋn nʋꞌa -kaa a, -Lagɔ -zʋ ꞌʋ-ʋ ꞌꞌyigba li, ɔ ꞌye ʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi ꞌle ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ ꞌyrʋ-e, ꞌcʋ -ke ꞌcʋdrɩ. A -gblee, ɛ-bɛ wlu ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyitigʋgɔwlu -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi Amɔsɩ ꞌcnɩꞌe ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli see:

-Lagɔ na: Izrayɛɛlɩkɔmʋ-a, ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ti, ꞌɩnmɔ a-a ꞌlbhaaꞌa ꞌꞌnalɩ ꞌmʋ, a ꞌye ꞌɩnmʋ gba ꞌꞌyri ꞌꞌdu ꞌle a ꞌye ꞌɩnmʋ bʋbɔꞌɔ? 43Kɔku ꞌma-a *Mʋlɔkɩꞌa koko, ꞌɩnnɛ a ꞌbhleꞌo ꞌle a -ke ɛ -naꞌo, ꞌle a ꞌbhleꞌe ꞌcʋdrɩɛkɔku ꞌma-a Wlefaa -lrɛɛ. Ɩ-bɩ kɔkui a maꞌa, a-a bʋbɔꞌɔ, ꞌɩnnɩ ꞌka-a! ꞌYa dɩ ꞌɩn-ɩ ꞌye amʋ kwa gbo -za mʋ ꞌle aꞌba jɛkamʋ ꞌke amʋ nya kpa ꞌle ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ꞌle a ꞌke *Babilɔɔnʋgwlɔ gbo-tɛ.

ꞌKa-a -Lagɔ ꞌlɛꞌo. 44ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, Etɩɛnɩ na: *ꞌꞌYriɛgbedeti -ke ꞌli -Lagɔ -ke nyunyu-u wlu nɩꞌa ꞌle -klugba ꞌɔ gba ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌꞌyri deꞌa ti, ɛbɛ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌbhleꞌo ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi. A -gblee, ɛ-bɛ ꞌꞌyriɛgbedeti ꞌmnɛ, -ka ɔ -tɔ ꞌnɛ Moyiizɩ ꞌtɩn, ꞌka-a ɔ nʋ ɛꞌo. 45-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌꞌyriɛgbedeti ꞌmnɛ -nɩꞌe ꞌbho-ɛ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ ꞌle -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌye ꞌbɩ ꞌmʋ popo ꞌle ɛ-ɛ ple ꞌʋ ꞌꞌyiti ꞌle ʋn ꞌye ɛ ꞌbhle, ʋn -ke ɛ ꞌye Kanaa mu. -Nɔɔ -ke ti *Zozue -kɔ ꞌnʋ, ꞌbho-o -Lagɔ -nu -nɩꞌe ꞌwa jɛkamʋ -nɩꞌa ꞌwa nya ti ꞌle ʋn ꞌye ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi-zi, ʋn ꞌye -de. Ɛ-bɛ ꞌꞌyriɛgbedeti ꞌmnɛ, ꞌbho-o ʋn -ke ɛ -nɩꞌo kplokplo ꞌle ɛ ꞌye *Daviidɩꞌa ꞌwa -kɔkɔnɔɔ ꞌꞌkpi bhla. 46Daviidɩ ꞌmnɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnasʋ -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌkpi, ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi -Lagɔ, -ɩnmɔ -aꞌba ꞌꞌna Zakɔɔpʋ bʋbɔꞌɔ, ꞌꞌnyɩ ꞌɩnmʋ ꞌꞌyiflɔɛ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌke -aꞌa -dena lɛ nʋ. 47Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, -Lagɔ -see ɛ ꞌwɔɔn. Ɛ-bɛ -dena ꞌmnɛ, ꞌɔ ꞌꞌyu *Salomɔɔ nʋꞌo ɛ lɛ. 48A-bee -mnʋʋ, -bho a popo ꞌgwlʋti ꞌle, -Lagɔklagba-a -nɩꞌa ꞌle yaku ꞌli, ꞌɩnnɔ ꞌke ꞌle nyunyuꞌa popobudu ꞌli ti-deꞌa? ꞌKla ꞌmnɔꞌɔ dɩ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Ezayii -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ see, ɔ na:

49-Aꞌba -Kɔyi -Lagɔ na: ꞌLe yaku ꞌli ꞌmo-o ꞌan -dena ꞌle ꞌbhlʋkpa ꞌꞌduꞌo ꞌan -kɔkɔlɛ -lrɛɛ. -Dena yɛɛ a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌnyɩꞌa? ꞌLe ꞌɛ doo ꞌɩn ꞌke ti-deꞌa? 50Lɩ -nɩɩ ꞌwee, ꞌɩn ꞌꞌbhuo-o -see ɩ ti-ya?

-Lagɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa.

51Etiɛnɩ ꞌkɔ-ɔ ꞌbho wlu -lrɛɛ: A-bʋ -lokumʋkunyʋ-a! A-bʋ ꞌma-a -pɔlʋꞌa ꞌꞌyikmumʋ ꞌle -ɔ -ke -lokui ꞌꞌsuꞌa a, aꞌba ꞌꞌdu ꞌbho *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa wlu, ꞌle a -ke aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe-e plɛꞌɛ kpli ꞌmʋ. 52-Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa -bɛnyɩ, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -yɔ aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -see nyanɩ ꞌmʋ klaꞌa? *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌma-a ꞌꞌYisrɛɛyi, -Lagɔꞌɔ wlukpamʋ -zaꞌa ꞌɔ yiyiaꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ see, ꞌɩnnʋ aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌlbhaꞌo. ꞌLe ꞌtraamʋ ꞌtɔ ɔ, ɔbɔ ꞌmnɔ ꞌyi-e ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ. ꞌƖnnɔ abʋ-aꞌa ꞌꞌbhi poꞌo ꞌsrɛ li ꞌle a ꞌye ɔ ꞌlbha ɔ ꞌye ꞌmɛ. 53ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, a-bʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa ɔ gboꞌa -dalbhomʋ ꞌɔ gbaꞌa -klugba ꞌle ʋn ꞌye ꞌɛ Moyiizɩ ꞌꞌnyɩ, ɔ ꞌye ꞌɛ amʋ -ya, gba ꞌmnɛ, aꞌba ꞌꞌbhi -see ɛ ꞌbho ꞌꞌdu!

Etiɛnɩꞌa ꞌmɛmɛɛ

54Etiɛnɩ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌɛ wlutu ꞌkpʋn-o ʋ-bʋ *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ ꞌmnʋ ꞌgwlʋ. ꞌƐ dɩ ʋn -po ꞌnɔ ꞌcɛ kwa tenyɩ. 55Ɔbɔ ꞌꞌyi-e *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ popoꞌo ꞌle yaku ꞌli. Ɔ -nɩ ꞌle ꞌyranamʋ, ꞌle yaku ꞌye wɔn kati, ɔ ꞌye -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩꞌa ꞌꞌyibhɛɛɛꞌɛ -vlavlɩ liꞌye, ꞌle *Zezii -ke ɔ -kɔꞌɔ lɩ ꞌwee, ɔ ꞌye ɔ liꞌye -lrɛɛ. Ɔ -nynaꞌa-a ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli ti. 56Ɔ-ɔ ꞌye ꞌɩ -kaa li a, ɔ na: A -gblee, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e yaku li, ɛ katiꞌe-e wɔn, ꞌle Zezii -ke -Lagɔ -kɔꞌɔ lɩ ꞌwee, -ɔ ꞌꞌduuꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuo *Nyunyɔꞌɔ ꞌꞌYu ꞌnynɩ, ꞌɩnnɔ -nynaꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli ti.

57Nyʋ ꞌmnʋ ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌꞌsu-o -lokui ꞌꞌyi ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwʋwɔꞌɔ ꞌmʋti, ꞌle ʋn -kɛɛ ɛ ꞌbʋꞌwɔn, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, 58ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye ꞌꞌgbe ꞌda ꞌle ʋn ꞌke ɔ -digbi ꞌmʋ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. Nyʋ ʋn poꞌa ꞌsrʋ ʋn ꞌke ɔ -antanyɩdigbi ꞌꞌyi ꞌꞌvuto, ʋn ꞌwlaꞌa ꞌwa yayibanɩklɩgbɩ ti, ꞌbhʋabhʋadraa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌSɔlʋ, ꞌɩnnɔ ʋn ꞌꞌnyɩ ꞌɩ -jeyi ꞌle ɔ-ɔ fuo ꞌnɩ li, 59ꞌle ʋn ꞌye Etiɛnɩꞌa -digbiyilbhɛɛɛ wɔnꞌꞌdu. Ʋn -nɩ ꞌnɔ ɩ ꞌꞌyilbhaanamʋ, ꞌle ɔ-ɔ poꞌo -kaa Zezii wɔn gbo, na: ꞌAn -Kɔyi, ꞌan -zuzu ꞌye ꞌbɩ ꞌbho -ɩn gbo! 60ꞌLe ɔ ꞌye ꞌkolri glu po, ɔ ꞌye ꞌꞌwɔ: ꞌAn -Kɔyi, ꞌꞌnyinynidɩ ʋn-ʋ nʋꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌlruli, ꞌbhɔ ꞌya dɩ, -aꞌa kpʋ ʋ ɩ ꞌꞌyi -le! Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌɔ -fɩfɛ -cɛꞌɛ ꞌbho-ɛ.

8

1-Gblee, ꞌSɔlʋ -mnɔɔ, ɔ ꞌwɔɔnꞌɔ-ɔ Etiɛnɩꞌa ꞌmɛmɛɛ ꞌꞌkpi.

Ʋn ꞌkla-a Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ nyanɩ ꞌmʋ

ꞌBho zɔ -lue ꞌmnɛ ꞌli, *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa Zelizalɛɛmʋ a, ꞌbho-o ʋn ꞌꞌdu -nɩꞌe ꞌwa nyanɩmʋklɛɛ wɔn ꞌgagwloka ꞌle ʋn ꞌye ꞌle Zidee -ke *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi tibʋba, ꞌle *Zeziiꞌa -dalbhomʋꞌa ꞌꞌsɛ ꞌye ꞌbho Zelizalɛɛmʋ -sie. 2Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Etiɛnɩ ʋn ꞌlbhaꞌa a, nyʋ tɔlʋ-ʋ -kpʋnꞌa *-Lagɔꞌɔ gba ꞌꞌyi ꞌmu-o ꞌɔ ꞌꞌkuꞌa dɩ, ʋn-ʋ ꞌꞌvi -ɔꞌo tenyɩ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ Zelizalɛɛmʋ tinmaze.

3-Gblee, -yɛ ꞌma-a ꞌSɔlʋ -mnɔɔꞌɔ -nɛ ɛ, ɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ti-za klapaa, ꞌle ɔ-ɔ dedeꞌe -bidi -lue -lue, ɔ-ɔ kpʋnꞌo nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩ, ꞌle ɔ-ɔ po ꞌʋ -jie ꞌmʋ.

ꞌLe *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi Filiipʋ -za -nɩꞌe *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ

4Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, *Zeziiꞌa nyʋ -yʋ bʋbaꞌa ti, ʋn-ʋ ꞌple-e gwlɛ ꞌꞌyiti ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa nyʋ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ -bodɩ ꞌmʋ, 5ꞌle Filiipʋ -mnɔɔ ꞌye *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ꞌmʋ nyni. *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi, Zezii, -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ꞌbho-o ɔ-ɔ za nɩꞌe ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ nyʋ -bodɩ ꞌmʋ, 6-7ꞌle ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu-u ꞌdaꞌa ꞌꞌgwizimʋꞌa -dadudu ꞌmʋ ꞌle ɩ-ɩ ꞌꞌwɔꞌo. -Klɔklɔmʋ -ke topomʋꞌa -dadudu-u ꞌpʋn-oꞌo -lrɛɛ. Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌle, *wɔnkulɩ ɔ-ɔ nʋꞌa, ʋn ꞌye ꞌɩ li a, ʋn -nɩ ꞌwee ꞌpo -ɔ -lokui -ziaka. 8ꞌƐ dɩ, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhʋ ʋꞌo tenyɩ.

9-Gblee, nyukpasu -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ -nɩꞌe-e ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ see, ꞌle kɔkui ꞌmʋ ɔ-ɔ zi nɩꞌo ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo lɩ -lrɩɩ, ꞌle ɩ-ɩ ꞌꞌmaaꞌa Samaliikɔmʋ -tɔɔ ꞌꞌyrili. -Bho ɔ -de ti, ɔ-ɔ zrɛ ꞌnɩ-e ꞌɔ ꞌꞌbhuo kagbaliyi ꞌꞌyi. 10-Ɛ ꞌnyaaꞌa ꞌbho ꞌꞌyreetɩ ꞌꞌkpi ꞌle ɛ ꞌyeꞌa nyunyuzɩgɩ ꞌꞌkpi bhla, ꞌwa ꞌwee-e ꞌꞌdu -ɔ ꞌbho tenyɩ ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ nyukpasu ꞌmnɔ ꞌbhleꞌe ꞌmʋ. -Lagɔ ɔ ꞌꞌduꞌo.

11(-Gblee, ꞌle kɔkui ꞌmʋ ɔ-ɔ zi nɩꞌo ꞌle ɔ-ɔ maꞌa nyʋ wɔnti, ꞌka-a ɔ-ɔ nʋꞌo see. ꞌƐ dɩ nyʋ ꞌwee-e ꞌꞌdu ꞌɔ ꞌbho -ziaka.) 12ꞌꞌDɩzɩgɩ Filiipʋ-ʋ zaꞌa ꞌbho -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa -kɔkɔɔ -ke Zezii *Kliisɩꞌa ꞌꞌkpi, -da ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ꞌbho-o ʋn ꞌwɔɔn -nɩ nɛꞌo, ꞌle nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩꞌa ꞌwee ꞌye *batizee-ɛ. 13Simɔɔ ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌwɔɔn nɩ-oꞌo, ꞌle ɔ ꞌye batizee-ɛ -lrɛɛ. Ɔ batizee-ɛꞌɛ ɛ, ɔ ꞌꞌsriiꞌe-e Filiipʋ. *ꞌꞌYritikpʋnwɔnkulɩ ɔ-ɔ ꞌyeꞌa liꞌa dɩ a, wɔn-ɔ mɔ ꞌɔ ti.

14*Zeziiꞌa -dalbhomʋ -nɩ ꞌle Zelizalɛɛmʋ, -ka Samaliikɔmʋ ꞌwɔɔnꞌɔ -Lagɔwlu, ꞌya ꞌꞌdɩ ꞌye ꞌle nyni ꞌle ʋn ꞌye ꞌle *ꞌPiɛlɩ -ke *ꞌZaan lbho. 15Ʋ-bee nyniꞌa ꞌle Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ʋn bhadeꞌe-e Samaliikɔmʋ ꞌmnʋꞌa -Lagɔ li ʋn ꞌke *ꞌɔ Lisaazuzu ꞌye. 16-Ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn batizee-ɛ -nɩꞌe-e -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ, ꞌle, ꞌwa -lue ꞌtɩn -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌka ꞌꞌkpiꞌdree -nɩ, ɔ se -nɩ. 17ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan -de ꞌnʋ *kwa ꞌꞌlru ti ꞌle ʋn ꞌye -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye ꞌwee.

18-Gblee, Zeziiꞌa -dalbhomʋ deꞌa ꞌɔ ꞌwɔɔnmʋ ꞌmnʋ kwa ꞌꞌlru ti a, Simɔɔ ꞌye ꞌʋ li ʋn ꞌye-e -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu a, ɔ -tɔꞌɔ-ɔ ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan mɔni ꞌꞌyi. 19Ɔ na: A ꞌꞌnyɩ ꞌmnamʋ wɔnkuɛ ꞌmnɛ, -bho ꞌɩn de nyʋ kwa ꞌꞌlru ti, ꞌle ʋn ꞌke -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye. 20ꞌLe ꞌPiɛlɩ na: -Ɩn -ke -aꞌa mɔni ꞌmnɛ -sɔ ti! -Mnaaa-a popo-o ꞌꞌnyinynika ꞌgwlʋti. Lɛ -Lagɔ-ɔ ꞌꞌnyɩꞌa nyʋ, nyɔꞌɔ de ɛ mɔni ꞌmʋ. 21-Ɩn -see lɛ -lue ꞌtɩn ꞌye yi, -aꞌa lbhʋ -ko. -Aꞌa -pɔlʋ se ꞌꞌyiꞌsrɛɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 22ꞌKa-a ɛ -nɩꞌa ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌꞌnyinyninaagɩ ꞌmnɛ, yibo nɛ ꞌꞌyi ꞌle -ɩn ꞌke -aꞌa -Kɔyi -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle -ɩn ꞌke ɔ libhade ꞌle ɔ ꞌke -aꞌa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmnɛꞌɛ dɩ ꞌbhɔ! 23-Gblee, ꞌɩn yiboꞌo-o ꞌle -aꞌa -pɔlʋ gbo nyanɩ ꞌꞌyi-e ꞌle. ꞌꞌNyinynidɩ kpʋnꞌo -ɩnmʋ ꞌgeyiɛ ꞌmʋ. 24ꞌPiɛlɩ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ na: Aꞌba ꞌꞌbhi bhade ꞌan dɩ -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ li, ꞌle, wlu a -zaꞌa ꞌɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɛ lɛtu -kaa ꞌɩnmʋ ꞌꞌkpi bhla.

25ꞌPiɛlɩ -ke ꞌZaan -nɩ ꞌsɔn -zaꞌa -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌwee ʋn -deꞌa ꞌliti ꞌmʋ, ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ʋn ꞌye Zelizalɛɛmʋ le mu. Ʋn -nɩ ꞌle munamʋ, ꞌle Samaliiꞌa gwlɛꞌɛ -dadudu ꞌli ʋn -za -nɩꞌe Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ.

Filiipʋ -ke Etiopiibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -klagba -lue

26Ɩ ziꞌa -kaa a, -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue -wluꞌo-o Filiipʋ -bodɩ, ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ, ꞌle -jolʋ -sɔꞌɔ Zelizalɛɛmʋ -ɛ muꞌa Gaza a, ꞌle ꞌzɔti -bhoga -mu -nɩ ꞌle ꞌɛ -jeyi! (-Gblee, ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi -jolʋ ꞌmnɛ-ɛ zi nɩꞌo).

27Filiipʋ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ɔ ꞌye mu. Ɔ -nɩ -jolʋ ꞌmnɛ bhlunamʋ, ɔ ꞌye ꞌle ꞌɔ nya nyɔ -lue liꞌye. Ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Etiopii, ꞌɛ ꞌꞌyiyi moꞌo. ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌduꞌo nyɔklagba. ꞌƖnnɔ -ke Etiopiiꞌa ꞌbhlʋkpayowlinynaakpʋ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kandaasɩ nʋꞌo lbhʋ, ꞌɩnnɔ ꞌbhleꞌe ꞌwa mɔni kwa. Ɔ -sɔꞌɔ-ɔ -Lagɔ bʋbɔnamʋ ꞌle Zelizalɛɛmʋ; ꞌle ɔ-ɔ muꞌo ꞌɔ ꞌꞌbhli le. 28Koko -ɛ ꞌbhleꞌa bhɩ ꞌzɔ, -sieko jriꞌa ti, ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ, ɔ -deꞌe ti, ꞌle, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Ezayii ꞌcnɩꞌa, ꞌɛ ꞌlimʋ ɔ-ɔ zrɛꞌo. 29ꞌLe *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu na: Filiipʋ, nyni koko ꞌmnɛ li! 30Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ple-oꞌo, ɔ ꞌye ɛ linyni, ꞌle ɔ-ɔ na ꞌnɛ li. Ɔ nyni ꞌɛ li a, ɔ ꞌwɔn-ɔ ꞌɔ zrɛzrɛɛwlu ꞌbɔ. ꞌLe ɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, lɩ -a zrɛꞌɛ, -a ꞌwɩn ɩ ꞌmʋti ꞌnɩ? 31Nyɔ ꞌmnɔ na: -Bho nyɔ se ɛ gbɔzɩza, koo ꞌɩn ꞌke -nyna ꞌɩn ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌwɔnꞌɔ? ꞌLe ɔ na -lrɛɛ: ꞌYa, -de -daa ꞌan ꞌꞌtroli ti, -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ -tɔ. 32-Gblee, wlu ɔ -nɩꞌa zrɛnamʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

Ɔ kɔɔꞌɔ-ɔ *ꞌbhlabhlɛ ʋn-ʋ kpaꞌa ꞌlbhanamʋ, ɔ kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌbhlabhlɛyu -ke ku ʋn -nɩꞌa ketenamʋ ꞌle ɛ -seeꞌa ꞌꞌvi. Ɔ -see wɔn ꞌbhati ꞌle ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌmʋtʋtɔ. 33Ʋn ꞌꞌpli -ɔ ꞌꞌyi, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌgɩ -za, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌlbha, ɔ ꞌye ꞌmɛ. ꞌBho ꞌmnɔ ꞌtɔ ꞌle, ɔ se ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu ꞌbhleꞌa dɩ yrɔɔ ꞌke ꞌtɔ ꞌwa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-zaꞌa?

34Ɔ ꞌkɔ-ɔ ꞌbho wlu -lrɛɛ, ɔ na: Yɔɔ -ke ꞌꞌkpidɩ Ezayii-i zaꞌa ꞌmʋꞌa? ꞌƆ ꞌꞌbhuo ꞌmaae -ale nyɔ -lrɔɔ maꞌa? Zɩza nɛ gbɔ. 35-Ɩn ꞌye li-ɔ, Filiipʋ ꞌꞌluoꞌo-o wlu ꞌmʋ, ɔ -nɩ wlu ꞌmnɛ gbɔzɩzanamʋ ꞌle ɔ ꞌye ɛ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌꞌyiꞌꞌdudu ꞌle ɔ ꞌye ɛ ɔ -tɔ.

36Ʋn -nɩ -jolʋ ꞌmnɛ bhlunamʋ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌnisʋ -lue -yɛ, ꞌle ɔ na: Filiipʋ, ꞌꞌni ꞌka-a! Leelɛ -sieꞌe ꞌbho ꞌtɔ ꞌɩn ꞌke nʋ-ɔ ꞌle ꞌɩn ꞌke *batizee-ɛꞌɛ? [ 37ꞌLe ɔ na: -Bho -ɩn de Zezii Kliisɩ ꞌꞌgwli -aꞌa -pɔlʋꞌa klɛ ti, ꞌɩn-ɩ batizeeꞌe -ɩnmʋ-ɛ. ꞌLe ɔ na: ꞌƖn ꞌde -ɔ ꞌꞌgwli -ka ɔ ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu. 38Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ na nyɔ-ɔ tri ꞌɔ ɔ: -Nyna ti, ꞌle ɔ ꞌye ti-nyna ꞌle ʋn -nɩ ꞌsɔn ꞌye ꞌle ꞌꞌnukɔ tiꞌꞌsi ꞌle ɔ ꞌye ɔ batizee.]

39Ʋn -sɔꞌɔ ꞌꞌnukɔ ꞌtɩn ꞌꞌsɛɛ, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌꞌluoꞌo Filiipʋ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌye mu. Nyukpasu ɔ batizeeꞌa, ꞌɔ ꞌꞌyri -see ɔ ꞌye ꞌbho le. Ɔ nʋꞌa -kaa, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhɔ ɔꞌo, ɔ ꞌye mu. 40Filiipʋ -mnɔɔ ꞌka ꞌdaa a, ɔ ꞌdaaꞌa-a -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Azɔtʋ ꞌle ɔ-ɔ pleꞌe -gwlɔ gwlɔ ꞌꞌyiti ɔ-ɔ zaꞌa Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ. ꞌƖnnɛ ɔ ꞌbhleꞌo kplokplo ꞌle ɔ ꞌye -gwlɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Sezalee nyni.

9

ꞌSɔlʋ -yiꞌe-e Zeziiꞌa ꞌꞌgwlideyi ꞌmʋ

1Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌSɔlʋ -mnɔɔ -see ꞌbhɔ, ɔ ꞌbhle-e -bhla -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa -namʋꞌa ꞌcɛ ꞌliti, ꞌle ɔ-ɔ ꞌbʋ ꞌʋ ti ɔ ꞌke ʋ ꞌlbha ʋn ꞌke ꞌmɛ. ꞌƐ dɩ ɔ muꞌo, ɔ ꞌye *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋ ꞌweeꞌa -klagba ꞌye, 2ꞌle ɔ na: ꞌƖn yi-oꞌo -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌbɔgʋɩ ꞌꞌnyɩ, -aꞌba *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌwee -nɩꞌa Damaasɩgwlɔ ꞌmʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ, ꞌɩn ꞌke ɩ ʋ ꞌꞌnyɩ, nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩ-ɩ ꞌma-a *Zeziiꞌa -jeyinamʋ, -bho ꞌɩn ꞌyee nʋ ꞌle, ꞌle ꞌɩn ꞌke ʋ kpʋn ꞌle ꞌɩn ꞌke ʋ Zelizalɛɛmʋ kpa.

3Ɔ -nɩ ꞌle -jeyi, ɔ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ Damaasɩ gbo. -Vlaan nʋꞌa -kaa, -vaaan! ɛ ꞌwlʋ-o ꞌle yaku ꞌli ꞌle ɛ ꞌye ɔ -die ꞌli po, 4ꞌle ɔ ꞌye tiꞌga. Wlu -lue ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ na: ꞌSɔlʋ, ꞌSɔlʋꞌo a! Koo -ɩn -nynaꞌa ꞌle -a klaꞌa -kaa ꞌɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋꞌa? 5ꞌLe ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, -ɩnmɔ wluꞌa, -aꞌa ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? ꞌLe, nyɔ-ɔ wluꞌa a, ɔ na: ꞌƖnmɔ, Zezii, -a klaꞌa nyanɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ moꞌo. 6ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo -ɩnmʋ-ɛ, -sɔ mʋ, mu ꞌbho Damaasɩ, lɛ -ɩn ꞌka nʋ, ꞌle nyɔ ꞌke ɛ -ɩnmʋ -tɔ! 7-Gblee, nyʋ -ke ɔ-ɔ naꞌa a, wɔnmamaa kpʋn -ʋꞌo. -Ka ʋn ꞌka wɔn ꞌbhati, ʋn ꞌka -wlu, ʋn se ɛ ꞌbhɛɛ. Ʋn-ʋ ꞌwɔn-ɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ꞌle ꞌwa ꞌye nyɔ li. 8Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌSɔlʋ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌbhatiꞌe-e ꞌꞌyri, ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ. Ɔ ꞌbhatiꞌa ꞌꞌyri a, ꞌɔ ꞌye lɛ li, ɔ-ɔ duduaꞌo -kolukolukolu, ꞌle ʋn ꞌye ɔ -jiɛ ꞌꞌyi kpʋn, ʋn -ke ɔ ꞌye Damaasɩ nyni. 9-Gblee, ꞌle ꞌwɩ tan ꞌli ɔ -see tiꞌye, ɔ -see li, ɔ -see ꞌna.

10Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli a, nyɔ -lue-e -nɩꞌa ꞌbho Damaasɩ, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Ananiasɩ. Zeziiꞌa -nayi moꞌo. ꞌƖnnɔ -aꞌba -Kɔyi Zezii yiꞌe -bodɩ ꞌle ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌmʋ ꞌle ɔ na: Ananiasɩ! Ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, koo -ɩn ꞌlɛꞌɛ? ꞌƖn ꞌwɔn-oꞌo. 11ꞌLe ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ, -mu -nɩ ꞌbho -gwlɔgwia! -Jolʋ -nɩꞌa ꞌbho ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌMʋsrɛɛjolʋ, bhlu ɛ! ꞌBho ꞌɛ wɔnli, nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zidaa, ꞌɔ -budu -nɩꞌe ꞌbho. -Pa -nɩ ꞌbho, Taasɩyi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌSɔlʋ, -ɩn ꞌke ɔ tidede! ꞌꞌYri -ke ꞌꞌyi -a -nɩꞌa -laa ɔ-ɔ ꞌpo-o *-Lagɔ wɔn gbo. 12ꞌLe ꞌɔ ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌmʋ -ɩnmɔ Ananiasɩ ɔ ꞌyeꞌe li, -ɩn ꞌye ꞌle ɔ gbo pa, ꞌle -ɩn ꞌye ɔ sʋ ꞌꞌlru tide, ꞌɔ ꞌꞌyri ꞌye kati ꞌle ɔ-ɔ ꞌyeꞌe ti -lrɛɛ. 13Ananiasɩ na: ꞌAn -Kɔyi, nyʋꞌa -dadudu ꞌtmʋʋꞌo-o -ɩnmʋ ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ. Ʋn na, ꞌle Zelizalɛɛmʋ, ꞌꞌnyinynikpli ɔ nʋꞌa -aꞌa nyʋ ꞌꞌlruli, ɩ -se -sɛ. 14-Gblee, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌꞌnyɩ -ɔ ꞌsrʋpobɔgʋɩ. ꞌƖnnɩ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ wɔnkuɛ, ꞌle, nyʋ-ʋ po nɩꞌa -dagbɛ -aꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ -Lagɔ wɔn gbo, ɔ ꞌke ʋ kpʋn -lrɛɛ. 15-Aꞌba -Kɔyi ꞌmnɔ na: ꞌƖnmɔ lbhoꞌo -ɩnmʋ, mu! ꞌSɔlʋ ꞌmnɔ, ꞌɩn -zɔ ꞌɔ ꞌbho-ɛ ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ ꞌan lbhʋnʋyi ꞌmʋ nʋ, ꞌle ꞌbhlɩkpɩꞌa -dadudu -ke ꞌya -yowli ꞌꞌsri ꞌʋ ꞌꞌkpi ꞌle *Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌke ʋ ꞌꞌkpi ꞌkpa, ɔ ꞌke ꞌwa ꞌwee ꞌan ꞌꞌdɩzɩgɩ kpa. 16-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌkleyelɩ ɔ ꞌka wɔnꞌkpa ꞌan dɩ, ꞌan ꞌꞌbhuo-o ꞌye -ɔ ɩ ꞌꞌyi-tɔ -mʋ.

17Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle Ananiasɩ ꞌye mu, -budu -ke ꞌli ꞌSɔlʋ -nɩꞌa, ɔ ꞌye ꞌle pa, ɔ ꞌye ɔ *sʋ ꞌꞌlru tide ꞌle ɔ na: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌSɔlʋ, -aꞌba -Kɔyi Zezii -ɩn -nɩꞌa ꞌle -jeyi yinamʋ, -ɔ -tɔꞌɔ -ɩnmʋ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌyi, ꞌɩnnɔ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌle -aꞌa ꞌꞌyri ꞌke kati ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌke -ɩnmʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi. 18Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ, -ka lɩꞌa kʋɩn -nɩꞌa, lɩ-ɩ -nɩꞌa -kaa, ꞌɩnnɩ ꞌwlʋꞌo ꞌle ꞌɔ ꞌꞌyri ꞌmʋ, ꞌɩnnɩ ꞌgaꞌa ti ꞌle ɔ ꞌye tiꞌye. Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌye mu ꞌle ɔ ꞌye *batizee-ɛ. 19ꞌBho-o ɔ -li -nɩꞌo ꞌle ꞌɔ ꞌkpɩ ꞌye ꞌle le yi.

ꞌSɔlʋ -zaꞌa-a *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌbho Damaasɩ

Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌSɔlʋ ꞌzi-e *Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa ꞌbho Damaasɩ gbo ꞌwɩ. 20ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli ɔ ꞌkpa-a ꞌbho ɔ-ɔ zaꞌa *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ, ɔ-ɔ nʋꞌo: Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu moꞌo. 21Nyʋ-ʋ po ꞌɔ -lokui, wɔn ꞌmʋ -ʋ ti ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Nyʋ-ʋ poꞌa -Lagɔ *wɔn gbo Zeziiꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔɔnɔ -see ʋ ꞌkɩ nyanɩ ꞌmʋ kla ꞌle Zelizalɛɛmʋ, ꞌle, lɩ ʋn deꞌa ꞌꞌgwli, ɔ ꞌke ʋ -pɔlʋ ꞌꞌyi -za? Ɔ -see ꞌkɩ ꞌnɔɔgbɛ -kaabonyʋ kpʋnnamʋ yi ꞌle ɔ ꞌke ʋ *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ gbo kpa? 22ꞌSɔlʋ ꞌmnɔ-ɔ ꞌtɔ-ɔ ꞌle wɔnkuɛ ꞌmʋ ꞌle ɛ-ɛ ꞌkpaꞌa ꞌꞌkpi. *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho Damaasɩ, ɔ-ɔ ꞌtbhʋ -ʋ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌꞌyri, -ka ɔ ꞌꞌduꞌa *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ. Lɛ ʋn ꞌkɔ ɔ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu, ɛ se -nɩ.

23-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ʋn bhagaꞌo ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. 24-Ka ʋn -nɩ ꞌɔ fɛ ꞌzɔ -panamʋ, ɔ ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle zɔ -ke ꞌꞌmatʋ, ꞌle ʋn-ʋ fuoꞌo ꞌgbewɔɛnꞌɛ -jolʋ li ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha. 25ꞌƐ dɩ ꞌꞌmatʋ -lue ꞌɔ -namʋ -zi -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌbhlukui gbo ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌle ꞌꞌgbeꞌa kplu lemʋ tiꞌꞌsii.

ꞌSɔlʋ ꞌnyni-e Zelizalɛɛmʋ

26Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌSɔlʋ ꞌmu-o Zelizalɛɛmʋ. Ɔ nyniꞌa a, ɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke ꞌle *Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa ꞌꞌklumʋ kpa ɔ -ke ʋn ꞌke gbobhete. -Ka ɔ -yiꞌa Zeziiꞌa -nayi ꞌmʋ, ʋbʋ -see ɩ ꞌꞌgwlide. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌbhleꞌe ꞌɔ -sɩanyɩ ku ꞌmʋti. 27Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Banabaasɩ -mnɔɔ ꞌꞌluo ꞌnɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌye *Zeziiꞌa -dalbhomʋ gbo mu. -Ka ɔ ꞌyeyeꞌa -aꞌba -Kɔyi *Zezii ꞌmʋti ꞌle Damaasɩ -jeyi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌtmʋʋ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌyrili-cɛ ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za -nɩ, ꞌya kuna ɔ po ʋꞌo. 28-Ɛ ꞌnyaaꞌa ꞌbho -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli, ɔ -ke ʋn bheteꞌe-e gbo ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ pleꞌe Zelizalɛɛmʋ ꞌꞌyiti, ꞌle ɔ-ɔ cɛꞌɛ ꞌꞌyrili ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ. 29Ɔ ꞌꞌbhitiꞌe-e ꞌle *ꞌZuifʋ poꞌa glɛkɩwlu gbo, ɔ -ke ʋn-ʋ depoꞌo. ꞌƐ dɩ ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. 30Ʋn-ʋ nʋꞌa -kaa a, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn ꞌye ɔ -bhubho liꞌꞌdu ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye Sezaleegwlɔ ꞌmʋ mu, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho -cɛ -nɩ, ɔ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌbhligwlɔ Taasɩ mu.

31Ɔ -yiꞌa ꞌtɔ Zeziiꞌa -nayi ꞌmʋ a, Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle Zidee-e, Galilee -ke *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌye-e ꞌꞌyiflɔɛ, ꞌle ʋn-ʋ popoꞌo ꞌkpa ꞌꞌyi, ʋn-ʋ ꞌꞌduꞌo -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wlu ꞌbho ꞌle *ꞌɔ Lisaazuzu-u kpa nʋꞌo ꞌle -glɩgbɩ ꞌmnɩ-ɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyigbeyi ti.

-Klɔklɔyi -lue ꞌpʋn-oꞌo

32Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ-ɔ ꞌple-e ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛꞌɛ ꞌwee ꞌꞌkpi ti. Zɔ -lue ꞌzɔ ɔ ꞌmu-o -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Liidɩ, *Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌꞌyidedenamʋ. 33ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ɔ -yɛꞌɛ nyukpasu -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Ɛnee. -Zʋɩn -mɛɛtan ꞌli ɔ -klɔꞌo. -Da ɔ ꞌpɛꞌɛ ꞌɔ ꞌꞌkpitipɛlɛ ꞌꞌkpi ti, ꞌbho-o ɔ -nɩꞌo. 34ꞌLe ꞌPiɛlɩ na: Ɛnee, Zezii *Kliisɩ ꞌpʋʋnꞌo -ɩnmʋ-ɛ. -Sɔ ꞌmʋ, ꞌfɩan -aꞌa ꞌꞌkpitipɛlɛ! Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ -vuka! ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ! 35Liidɩ -ke Salɔɔbhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa nyʋ-ʋ ꞌꞌkʋkɔɔꞌɔ gbo, lɛ-ɛ ziꞌa ꞌbho nyukpasu ꞌmnɔ ꞌꞌkpi, ʋn ꞌye ꞌɛ li a, ꞌwa -dadudu -yiꞌe -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa -namʋ ꞌmʋ-ɛ.

ꞌMɛmɛnynaakpʋ -lue ꞌpʋn-oꞌo

36-Gblee, ꞌbho -gwlɔ -lue -ɛ -nɩꞌa ꞌbho Liidɩꞌa ꞌꞌtroli ʋn-ʋ ꞌlaꞌa -Zɔpɛ, *Zeziiꞌa -nayi -nɩꞌa ꞌbho, ꞌwa ꞌnynɩ ꞌmo-o Tabitaa. (ꞌLe Glɛkɩwlu ꞌmʋ ʋn-ʋ ꞌlʋ -ʋ Dɔlʋkasɩ. ꞌƐ ꞌzɔ ꞌmo-o ꞌlre.) Ʋn -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌpʋanmʋ kwa ꞌmʋ ti ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo kplizɩgɩ -lrɩɩ nyʋ ꞌꞌlruli ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ. 37Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti a, ꞌwɛ kpʋn -ʋꞌo ꞌle ʋn ꞌye ꞌmɛ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌwa ꞌꞌku -lre. Ʋn gwɛꞌɛ ꞌwa ꞌꞌkuꞌa -lrelrea ꞌꞌyi a, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌle yayibuduꞌa ꞌꞌyu -lue ꞌli ꞌꞌdu. 38Liidɩ -ke -Zɔpɛ ꞌꞌkʋkɔɔꞌɔ gboꞌa dɩ, Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa -Zɔpɛ, ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ ꞌPiɛlɩ -nɩꞌe-e Liidɩ, ʋn lbhoꞌo ꞌbho nyʋ ꞌsɔn, ʋn na: -Bho a mu a, a ꞌtmʋʋ ꞌPiɛlɩ -a-bʋ bhade ꞌnɔ li, ɔ yi -vuu! 39Ʋn ꞌtmʋʋ ꞌnɔ ɔ, ꞌbho -nynayiza a, ʋn -ke ɔ ꞌkpa-a -jeyi. Ʋn nyniꞌa a, yayibudu -ke ꞌli ꞌwa ꞌꞌku -nɩꞌa, ʋn -ke ɔ ꞌye ꞌle pa. ꞌLe -dɩgbanynʋkpakpɩtɔlʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌbhleꞌe ꞌꞌvivia ꞌle ʋn ꞌye ɔ linyni, -banɩ Dɔlʋkasɩ -nɩꞌa ti ʋn-ʋ nʋꞌa lɛ, ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌyi-tɔ. 40Ʋn -tɔ ꞌnɩ ɔ ꞌꞌyi a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle -buduyu ꞌmnɛ ꞌli ꞌwee, ɔ na ʋ -bodɩ: A-bee ꞌda! Ʋn ꞌdaꞌa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌkolri glu po, ɔ ꞌye *-Lagɔ wɔn gbo po, ɔ ꞌye ꞌle ꞌꞌku gbo -gbʋ, ɔ na: Tabitaa, a -sɔ ꞌmʋ! Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌbhatiꞌe-e ꞌꞌyri, ʋn ꞌye ɔ liꞌye. ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye gbɔ-de, 41ɔ ꞌye ꞌwa sʋ tikpʋn ꞌle ɔ ꞌye ʋ -kpa ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye ti-nyna. Ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ a, ꞌle ɔ ꞌye -dɩgbanynʋkpakpɩ ꞌmnʋ -ke Zeziiꞌa nyʋ -lrʋʋ ꞌla ꞌle ɔ ꞌye ʋ Tabitaaꞌa yaayaanɩ -jeyi ꞌꞌnyɩ. 42Ɩ-bɩ ꞌꞌdɩ mnɩ -waꞌa-a ꞌbho -Zɔpɛgwlɔ ꞌmʋ ti, ꞌle nyʋꞌa -dadudu ꞌye -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwlide. 43Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPiɛlɩ -gwleꞌe-e ꞌbho -Zɔpɛ ꞌbho nmikuꞌa ꞌꞌtayi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ gbo.

10

Kɔlʋnɛyɩ ꞌla-a *ꞌPiɛlɩ ɔ ꞌke yi

1Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌbho Sezalee, nyukpasu -lue-e -nɩꞌa ꞌbho, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Kɔlʋnɛyɩ. ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa ꞌplan -ɛ -sɔꞌɔ Italiibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌwa -klagba -lue ɔ ꞌꞌduꞌo. 2Ɔ-ɔ ꞌꞌdu-o ꞌbho -Lagɔ tenyɩ. ꞌBho ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌwa klɛ-ɛ ꞌꞌduꞌo ꞌbho -Lagɔ. Ɔ-ɔ ꞌkpa-a *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌpʋanlbhamʋꞌa -dadudu ꞌle ɔ-ɔ poꞌo *-Lagɔ wɔn gbo -wlɛɛwlɛɛ.

3Zɔ -lue ꞌzɔꞌɔ ꞌꞌjiazɔyrʋklagba ꞌmʋ, (ꞌɛ ꞌꞌyri tan ꞌꞌyi), ɔ -nɩ -Lagɔ wɔngboponamʋ, ꞌle ꞌɔ ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌmʋ, ꞌle-e ɔ ꞌye -nɩꞌe -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue -gezee! Ɔ ꞌpa-a ꞌle ꞌɔ -budu ꞌli, ɔ na: Kɔlʋnɛyɩ! 4Kɔlʋnɛyɩ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌyrɔ -ɔꞌo ꞌle ꞌɔ ku ꞌye ꞌꞌlri pa ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, koo -ɩn ꞌlɛꞌɛ? Ɔ na: -Lagɔ ꞌkpʋn-o -aꞌa wɔngbopowlu, ꞌle, -zɩgɩ -a nʋꞌa ꞌꞌpʋanmʋ -bodɩ, ɔ ꞌye ꞌɩ li. ꞌƐ dɩ ɔ popoꞌo -aꞌa dɩ ꞌgwlʋti. 5ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, lbho ꞌle nyʋ -Zɔpɛ, nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ ʋn ꞌꞌduuꞌa *ꞌPiɛlɩ, ʋn -ke ɔ ꞌke yi! 6Nmikuꞌa ꞌꞌtayi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ, ꞌle ɔ gbo ɔ -nɩꞌo. ꞌƆ -budu -nɩꞌe-e ꞌtɔnni wɔnli.

7-Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -zɔ ꞌɔ dɩ -bodɩ ꞌmʋ, ɔ mu-oꞌo. Kɔlʋnɛyɩꞌa ꞌꞌyiglɛlbhʋzemʋ ꞌsɔn-ɔ -nɩꞌa ꞌle ꞌɔ -budu ꞌli -ke ꞌꞌsrojayi ɔ -ybhɛꞌɛ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌꞌsiꞌa ꞌbho ɔ-ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌbho -Lagɔ tenyɩ, ꞌɩnnʋ ɔ ꞌlaꞌo. 8Lɛ-ɛ ziꞌa, ɔ ꞌye ʋ ꞌɛ kuna po, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -Zɔpɛ lbho.

9Zɔ zɩꞌa a, nyʋ-ʋ muꞌa -Zɔpɛ -nɩꞌa gwlɔ gbo ꞌꞌkɔɔnamʋ, ꞌyrʋ nyniꞌa ꞌꞌduu ꞌmʋ, ꞌbho-o ꞌPiɛlɩ ꞌya -nɩꞌe yayibuduꞌa -da -lue-e -nɩꞌa pɛtɛpɛtɛ ɔ ꞌke -Lagɔ wɔn gbo po. 10Ɔ-ɔ nʋꞌa -kaa, ꞌmʋ-ʋ ꞌlbhɔ ɔꞌo ꞌle ɔ na: A pi ꞌɩn ꞌke li! Ʋn -nɩ ꞌɔ lililɛ pinamʋ, ꞌle ꞌɔ ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌmʋ ɔ ꞌye lɛ -lue ꞌye. 11-Gblee, ɔ ꞌye-e yaku li ɛ ꞌye wɔn kati. ꞌLe-e ɔ ꞌyeꞌe lɛ -lue li ꞌle ɛ-ɛ ꞌdreꞌo. Ɛ kɔɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyriɛklagba. ꞌƐ mnɩ nyiɛ -lrɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ɛ-ɛ ꞌꞌsiꞌe ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyi ti. 12Ɔ ꞌye-e ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi nmi-e nɩkpɩꞌa ꞌdigbiꞌa kpɛꞌɛ -dadudu li. -Lrɩɩ-ɩ na ꞌnɩ-e bhɩ nyiɛ ꞌꞌyi ꞌle -lrɩɩ-ɩ na nɩꞌe ꞌbɛtɛ. 13Ɔ ꞌyeꞌa -kaa li a, wlu -lue ꞌwlʋ-o yaku ꞌli, ɛ na: ꞌPiɛlɩ, -sɔ ꞌmʋ, ꞌlbhɩ ɩ -ɩn ꞌke li! 14ꞌLe ɔ na: -Wooo! -Gba! ꞌAn -Kɔyi, ꞌɩn -see -bhla ꞌan gbaliliɛ li ke kpɛ -lue! 15ꞌLe wlu ꞌmnɛ ꞌye ꞌbho le mu, ɛ na: Lɛ -Lagɔ nʋꞌa, ɛ -se ꞌtɔ gbalɛ -ko, -mnaaaꞌa -zrɛ -nɩ nɛ -aꞌa gba ꞌꞌyi -le! 16Wlu ꞌmnɛ -yi -nɩꞌe-e ꞌbho le kpɛ tan. Ɛ ziꞌa -kaa a, lɛ ꞌmnɛ nʋꞌa -kaa, ꞌbho -yritayi ɛ ꞌmu-o ꞌle yaku ꞌli le.

17Ɔ ꞌye ꞌɛ -kaa a, ɔ ꞌkabhaꞌo na: Lɛ ꞌɩn ꞌyeꞌa -laa, ꞌɛ ꞌzɔꞌɔ ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? Ɔ-ɔ nʋꞌa -bhla -kaa a, nyʋ Kɔlʋnɛyɩ lbhoꞌa a, ʋn-ʋ dede-e nyʋ ti: Doo Simɔɔꞌɔ -budu -nɩꞌa? ꞌLe ʋn ꞌye ʋ da -tɔ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa ꞌgbewɔn ꞌꞌyi nyni. 18Ʋn nyniꞌa ꞌbho ꞌgbewɔn ꞌꞌyi a, ʋn-ʋ ꞌpo-o wlu yayi, ʋn na: Simɔɔ ʋn ꞌꞌduuꞌa ꞌPiɛlɩ, -daa, ꞌbho-o ɔ -nɩꞌa?

19ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ, lɛ ɔ ꞌyeꞌa a, ɔ-ɔ popo ꞌnɛ-ɛ ꞌꞌkpi ꞌgwlʋti -bhla, ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye ꞌle ꞌɔ -pɔlʋ gbo -wlu: -Gbʋ ꞌnɔɔ! Nyʋ tan-a -nɩꞌe -laa: ꞌɩnnʋ ꞌbɔꞌɔ -ɩnmʋ ti. 20-Sɔ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke ꞌdre ꞌle -ɩn -ke ʋn ꞌke mu! ꞌƖn ꞌꞌbhuo-o lbho ʋꞌo. -Aꞌa -pɔlʋꞌa ꞌkɔlʋ -le! 21Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌye ꞌdre. Ɔ ꞌye ꞌʋ li a, ɔ na: ꞌƖnmɔ a-a ꞌbɔꞌɔ ti, ꞌɩnmɔ ꞌka-a! Lee -nɩꞌe ꞌbhoꞌa? 22Ʋn na: ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba Kɔlʋnɛyɩ lbhoꞌo -amʋ. Ɔ-ɔ ꞌmo-o nyɔ-ɔ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi, ɔ-ɔ ꞌꞌdu-o ꞌbho -Lagɔ ꞌle ꞌZuifʋ ꞌꞌwe-e zaꞌa ꞌɔ dɩꞌa ꞌꞌyrilinmɔdɩ. Zɔ ꞌmnɩ ꞌzɔ, -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi ꞌyi -ɔ -bodɩ, ɔ na ɔ ꞌla -ɩnmʋ, -ɩn ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhli mu. Dɩ -a ꞌyeꞌa ꞌmʋ-za mʋ a, ɔ ꞌke ɩ -lokuipo. ꞌƐ dɩ -a yiꞌe -aꞌa dɩ -a -ke -ɩn ꞌke mu. 23ꞌPiɛlɩ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ɔ -ke ʋn pa-aꞌo, ɔ ꞌye ʋ ꞌbɩ ꞌꞌnyɩ.

Zɔ zɩꞌa a, ɔ ꞌye ꞌmʋ-sɔ ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌye -jeyi ꞌkpa. ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -Zɔpɛ ꞌye ʋ -jeyi kpa.

24Zɔ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho a, ꞌbho-o ʋn -nyni -nɩꞌe Sezalee. A -gblee, ʋn -seeꞌa -bhla nyni ke, ꞌle Kɔlʋnɛyɩ ꞌye ꞌɔ ꞌwlʋkamʋ -ke ꞌɔ bha ꞌꞌwe ꞌꞌlruꞌgbʋʋ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhli, ꞌle ʋn-ʋ fuoꞌo ꞌPiɛlɩ wɔn. 25Ɔ nyniꞌa ꞌbho, ɔ-ɔ muꞌa ꞌbho ꞌꞌbhlegbo bhʋ -de mʋ, Kɔlʋnɛyɩ ꞌbhle-e -jiji ꞌle ɔ ꞌye ɔ -jeyi yi. Ɔ nyni ꞌɔ li, ꞌle ɔ ꞌye ɔ ꞌkolri wɔnyi glu po, 26ꞌle ꞌPiɛlɩ ꞌye ɔ ꞌꞌyiꞌꞌluo ꞌle ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ -yɔɔ -a ꞌyeꞌa -laa li, nyunyɔ ꞌmna ꞌꞌduꞌo -lrɛɛ. 27Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ -ke ɔ ꞌbhle -ɩ wɔn ꞌꞌyi, ꞌle ʋn ꞌye -budu ꞌli pa. Ʋn -ka ꞌle-e pa a, nyʋꞌa -dadudu-u ꞌgbʋʋꞌa ꞌle ꞌꞌlru, ꞌɩnnʋ ɔ -yɛꞌɛ ꞌle. 28Ɔ -yɛ ꞌnʋ ꞌbho a, -kaa ꞌka-a ɔ ꞌlʋ ꞌʋ -kaa ꞌꞌyi: -Ka -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa gba ꞌlɛꞌɛ ɛ, aꞌba ꞌꞌbhi yiboꞌo-o -kaa. Nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, -a se ꞌbhɛɛ -a -ke ʋn ꞌke zizia ꞌle -aꞌba bhɩ ꞌke tizi ꞌle -a ꞌke ꞌle ꞌwa -budu ꞌli pa. -Aꞌba gba -nɩꞌa ꞌtɔ -kaa ꞌmʋ a, ꞌɩnmɔ a-a ꞌyeꞌa -daa li a, -Lagɔ -tɔ ꞌnɛ-ɛ ꞌɩnmʋ -da. -Bho ꞌɩn -ka ꞌɔ nyɔtu ꞌmʋ-ʋꞌwlaa a, ɛ -se ꞌtɔ ꞌɩnnɛ ꞌma-a *ꞌɔ gbaꞌa ꞌmʋcɛɛ -ko. 29ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, -ɩn ꞌlaꞌa ꞌɩnmʋ, ꞌɩn -see tijijri, ꞌle ꞌɩn ꞌye yi. ꞌƖn ꞌyi-e ꞌtɔꞌɔ dɩ a, -a ꞌwɔn ꞌnɔɔ?

30Kɔlʋnɛyɩ na: Dɩ se ꞌnɔɔ -nɩ. -Kagbɛꞌɛ ti ꞌmʋ, ꞌɛ ꞌꞌkpiꞌa ꞌwɩ tan ka, ꞌꞌjiazɔyrʋklagba ꞌmʋ, (ꞌɛ ꞌꞌyri tan ꞌꞌyi), ꞌɩn -nɩ ꞌnɔɔgbɛ -Lagɔ wɔngboponamʋ, ꞌɩn muꞌa ꞌbho ꞌan ꞌꞌyigbeyi -gbʋ mʋ, nyukpasu -lue-e ꞌbhleꞌa -vlanvlanbanɩpli ꞌmʋ -nynaꞌa-a ꞌbho ti. 31ꞌLe ɔ na: Kɔlʋnɛyɩ! -Lagɔ ꞌkpʋn-o -aꞌa wɔngbopowlu, ꞌle, -zɩgɩ -a nʋꞌa ꞌꞌpʋanmʋ -bodɩ, ɔ ꞌye ꞌɩ li. ꞌƐ dɩ ɔ popoꞌo -aꞌa dɩ ꞌgwlʋti. 32ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, lbho nyʋ ꞌle -Zɔpɛ! Nyukpasu ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ, ʋn ꞌꞌduuꞌa ꞌPiɛlɩ, ʋn -ke ɔ ꞌke yi. Nmikuꞌa ꞌꞌtayi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Simɔɔ, ꞌle ɔ gbo ɔ -nɩꞌo. ꞌƆ -budu -nɩꞌe-e ꞌtɔnni wɔnli. 33Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbho -nynayiza, ꞌɩn -lbho -nɩꞌe nyʋ, ʋn ꞌye -aꞌa dɩ yi. -Ka -ɩn poꞌa -amʋ ꞌgwlʋ ꞌꞌyi, ꞌle -ɩn ꞌyeꞌa yi, -a ꞌpo-o -ɩnmʋ ꞌsɛɛ. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -ka -a -dieꞌa ꞌmʋ ꞌwee, -a ꞌgbʋʋꞌo-o -daa -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle, dɩ ɔ poꞌa -ɩnmʋ wɔn ꞌmʋ, -a po -ɩnmʋ -lokui, -ɩn ꞌke ɩ ꞌmʋ-za.

*ꞌPiɛlɩ ꞌtro-o -zebhle

34Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, *ꞌPiɛlɩ ꞌꞌluoꞌo-o wlu ꞌmʋ, ɔ na: ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌɩn ꞌwɩn -ɩ ꞌmʋti -ziaka, -Lagɔꞌɔ ꞌtɛ nyʋ ꞌmʋ. 35ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌbhlɩkpɩ ꞌwee ꞌꞌkpiꞌa nyɔꞌꞌo nyɔ, -bho ɔ -ka ꞌbho ɔ-ɔ ꞌꞌdu, lɩ-ɩ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi, -bho ɔ ꞌke ɩ nʋ, -aꞌa nyunyɔtu -nmɔ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyri ꞌꞌkpi ti. 36A -gblee, *Zezii *Kliisɩ ꞌmo-o nyʋ ꞌweeꞌa -kɔyi. -Ka -Lagɔ -yi -nɩ ꞌnɔ ꞌmʋ, ꞌle nyʋ ꞌke -pɔlʋꞌa bhlubhlua ꞌye, ɩ-bɩ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmnɩ ɔ -yaꞌa *Izrayɛɛlɩkɔmʋ, a yiboꞌo-o ꞌna. 37ꞌBho nyʋꞌa *batizeeɛ *ꞌZaan-a tɔꞌɔ ꞌꞌkpi, dɩ-ɩ ziꞌa ꞌle *ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi, -ɛ ꞌnyaaꞌa Galilee ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ꞌwa ꞌbhlʋkpa -lrɛɛ ꞌꞌkpi bhla, a yibo nɩ-oꞌo. 38A -gblee, Nazalɛɛtɩkɔyi Zezii ꞌmnɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnasʋ -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌkpiꞌa dɩ, ɔ -zɔ ꞌɔ ꞌbho ꞌle ɔ ꞌye ɔ *ꞌɔ Lisaazuzuꞌa wɔnkuɛ ꞌmʋ po, ꞌle, -ka ɔ-ɔ pleꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌyiti, ɔ-ɔ nʋꞌa -zɩgɩ, ꞌle, ꞌꞌgwizimʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayiꞌa -belu ꞌzɔ, ɔ-ɔ ꞌpʋʋn nʋꞌo, a yiboꞌo-o -kaa -lrɛɛ. 39Ɩ-bɩ lɩ ꞌwee ɔ nʋꞌa ꞌle Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋ -ke ꞌZuifʋꞌa ꞌbhlʋkpa -lrɛɛ ꞌꞌkpiti, -a-bʋ *ꞌɔ -dalbhomʋ ꞌmo-o ꞌya ꞌꞌdɩꞌa -dayemʋ. Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ nyʋ kɔꞌɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri ꞌle ɔ ꞌye ꞌmɛ. 40-41A -gblee, ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌwɩ ꞌsɔn, ꞌɛ tanzɔ ꞌle -Lagɔ ꞌye ɔ glu -za, ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ. -Lagɔ nʋꞌa ꞌɛ lbhʋtu a, -a-bʋ ꞌɔ ꞌꞌbhuo -zaꞌa ꞌbho see -a ꞌke ꞌɔ -dayemʋ ꞌꞌdu, -a-bʋ ɔ -tɔ ꞌnɔ ꞌꞌyi. Ɔ -zɔ ꞌɔ glu, ɔ -nɩꞌa ti -lrɛɛ, ꞌle -a -ke ɔ ꞌye -dalue -li -nɩ. Ɔ -see ꞌybha nyʋ ꞌwee ꞌke ɔ ꞌye. 42Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ sieꞌe -amʋ wlu li, -a ꞌke ꞌɔ ꞌꞌdɩ kpa ꞌle -a ꞌke ɩ nyʋ -bodɩ ꞌmʋ-za, na: ꞌƖnnɔ -Lagɔ -zaꞌa ꞌbho ꞌle ɔ ꞌke tinɩmʋ -ke ꞌmɛmʋꞌa -zigletuyi ꞌꞌdu. 43Ɔbɔ ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌdɩ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa ti seeꞌa ꞌwee -zaꞌa ꞌmʋ, na: Nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, ꞌɔ dɩ -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔꞌɔ ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ.

Nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ ꞌye-e *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu

44-Ɩn ꞌye li-ɔ, *ꞌPiɛlɩ ꞌbhle -bhla wlu wɔn ꞌmʋ, ꞌle, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -ʋ po ꞌɔ -lokui, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye ʋ ꞌꞌkpiꞌdree. 45Ɩ ziꞌa -kaa a, *ꞌZuifʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli, ʋn -ke ꞌPiɛlɩ yiꞌa a, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, -Lagɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ ꞌɔ Lisaazuzu -lrɛɛ, ʋn ꞌyeꞌa ꞌna li a, wɔn ꞌmʋ -ʋ ti. 46-Gblee, ꞌꞌsesiwlu ʋn seꞌa yibo ʋn-ʋ poꞌa, ʋn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ ꞌle ɛ ꞌmʋ ʋ-bʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌmnʋ-ʋ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi. 47ꞌPiɛlɩ na: Nyʋ -yʋʋ ꞌye-e -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu -aꞌba ka. -Abʋ ꞌbhɛɛꞌo -a ꞌke ʋ *batizeeɛ -bhleꞌa? 48ꞌLe ɔ ꞌye ʋ wɔn ꞌꞌkpiticɛ, na: Ʋn batizee-ɛ -nɩ Zezii *Kliisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ! ꞌWa batizeeɛ gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ʋn na: ꞌPiɛlɩ, -de ti! -Bho -a -ke -ɩn zi -laa ꞌwɩ ꞌle -ɩn ꞌke mu.

11

*Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa Zelizalɛɛmʋ, ꞌɩnnʋ *ꞌPiɛlɩ poꞌo kuna

1Ɩ ziꞌa -kaa a, *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌwɔn-ɔ ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ ꞌbɔ, nyʋtɔlʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ʋn ꞌkpʋn-o -Lagɔwlu -lrɛɛ. 2*ꞌPiɛlɩ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌyi-e Zelizalɛɛmʋ le. Ɔ nyniꞌa a, *ꞌZuifʋ-ʋ ꞌpɛɛꞌɛ klɛmʋmuɛꞌɛ gba ꞌmʋ, ʋn -ke ɔ depoꞌo. 3Ʋn na: Nyʋ-ʋꞌa muꞌa klɛ ꞌmʋ, ʋ ꞌꞌbhli -ɩn muꞌo ꞌle -ɩn -ke ʋn-ʋ li nɩꞌe -dalue -lrɛɛ. ꞌKla se ꞌꞌyrili-nmɔ.

4ꞌBho-o ɔ kɔꞌo, ꞌle, -ka ɩ ziziaꞌa ꞌmʋti ꞌwee, ɔ ꞌye ꞌya kuna po. Ɔ na: 5Zɔ -lue ꞌzɔ ꞌɩn -nɩ ꞌbho -Zɔpɛgwlɔ ꞌmʋ *-Lagɔ wɔngboponamʋ, ꞌbho-o ꞌꞌyritiyeɛɛ -yi -nɩꞌe ꞌɩnmʋ -bodɩ. Lɛ ꞌɩn ꞌyeꞌa ꞌbho, ɛ -ke ꞌꞌyriɛklagba gʋgɔꞌo. Ɛ-ɛ nʋꞌa -kaa, ɛ-ɛ ꞌdre-e ꞌbho ꞌan wɔnyi, ꞌɛ mnɩ nyiɛ -lrɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ɛ-ɛ ꞌwlʋꞌo ꞌle yaku ꞌꞌyi ꞌle ɛ-ɛ ꞌdreꞌe ꞌbho ꞌan ꞌꞌtroli ꞌle ɛ ꞌye nyni. 6ꞌƖn -gbʋꞌa ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi, nmi-i na nɩꞌa bhɩ nyiɛ ꞌꞌyi-e ꞌkwla ꞌzɔꞌɔ nmi-e, -yɩ na nɩꞌa ꞌbɛtɛ -ke nɩkpɩ, ꞌɩn ꞌye-e ꞌya -dadudu li. 7ꞌƖn ꞌwɔn-ɔ wlu ꞌbɔ -lrɛɛ, ɛ na: ꞌPiɛlɩ, -sɔ ꞌmʋ, ꞌlbhɩ ɩ, -ɩn ꞌke li! 8ꞌLe ꞌɩn na: -Wooo! -Gba! ꞌAn -Kɔyi, ꞌɩn -see -bhla ꞌan gbaliliɛ li ke kpɛ -lue! 9Wlu-u ꞌwlʋꞌa ꞌle yaku ꞌli ꞌmnɛ ꞌmu-o ꞌbho le -lrɛɛke, ɛ na: Lɛ -Lagɔ nʋꞌa ɛ -se ꞌtɔ gbalɛ -ko, -mnaaaꞌa -zrɛ -nɩ nɛ -aꞌa gba ꞌꞌyi -le! 10Wlu ꞌmnɛ -yi -nɩꞌe-e ꞌbho le kpɛ tan. Lɛ ꞌmnɛ nʋꞌa -kaa, ɛ ꞌmu-o ꞌle yaku ꞌli le. 11ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, nyʋ tan ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kɔlʋnɛyɩ lbhoꞌa ꞌan dɩ, -ʋ -sɔꞌɔ Sezalee, ʋn ꞌnyni-e ꞌbho ꞌꞌbhlegbo -da ꞌɩn -nɩꞌa. 12ꞌLe *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu na: -Ɩn -ke ʋn mu! -Aꞌa -pɔlʋꞌa ꞌkɔlʋ -le! Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌɩn -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -mɛɛlo -ke ꞌɩn -na a, -a -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle -a ꞌye ꞌle mu ꞌle ꞌɩn -ke ʋn ꞌye ꞌbho Kɔlʋnɛyɩ ꞌꞌbhlibhlegbo pa. 13-14-A nyniꞌa ꞌle a, -ka -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue -yɛ ꞌnɔ ꞌle ꞌɔ -budu ꞌli, ɔ ꞌyeꞌa na: Lbho nyʋ ꞌle -Zɔpɛ, ʋn -ke Simɔɔ ʋn ꞌꞌduuꞌa ꞌPiɛlɩ ꞌke yi. Wlu -ɩn -ke -aꞌa ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋ ꞌka ꞌmʋ ꞌpʋn -nɩ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌɩnnɔ ꞌke ɩ -ɩnmʋ ꞌtmʋʋ, ꞌya kuna ɔ poꞌo. 15A -gblee, ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌɩn -nɩ -wlunamʋ, ꞌbho *Patɩkɔtɩꞌa gɔꞌɔ -nɔɔ ꞌꞌyi -ka -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌdreeꞌa -amʋ ꞌꞌkpi ꞌtɩn, ꞌka-a ɔ ꞌdree ꞌnʋ ꞌꞌkpi -lrɛɛ. 16Ɛ ziꞌa -kaa a, dɩ -aꞌba -Kɔyi Zezii -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌbho-o ꞌɩn popo ꞌnɩ ꞌgwlʋti, ɔ ꞌyeꞌa na: A -gblee, ꞌꞌni *ꞌZaan *batizee -nɩꞌe nyʋ, a-bee -mnʋʋ, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌɩn-ɩ ꞌye amʋ ꞌmʋ -po mʋ, ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi. 17ꞌƖn-ɩ ꞌtmʋʋꞌa amʋ-ɛ, -a deꞌa -aꞌba -Kɔyi *Zezii *Kliisɩ ꞌꞌgwli, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ɔ ꞌꞌnyɩꞌa -amʋ a, ɔ-bɔ Lisaazuzu -lue ꞌmnɔ, ʋ-bee -mnʋʋ deꞌa Zezii ꞌꞌgwli, ꞌɩnnɔ ɔ ꞌꞌnyɩ ʋꞌo -lrɛɛ. Ɩ -nɩꞌa ꞌtɔ -kaa ꞌmʋ ꞌle, leelɛ ꞌmna ꞌꞌdu-ɔ ꞌle ꞌɩn -ke -Lagɔ ꞌke ꞌꞌyidedeꞌa? 18Ʋn ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ꞌwa -pɔlʋ pɩpɛꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: -Ziadɩ moꞌo! Nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ, ꞌɩnnʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌe ꞌꞌyiflɔɛ ꞌle ʋn ꞌke ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyiyibo ꞌle ʋn ꞌke -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌke ʋ tinɩɛzɛgɛ ꞌꞌnyɩ -lrɛɛ.

Atiɔsɩꞌa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ

19-Gblee, ʋn ꞌlbhaꞌa Etiɛnɩ, ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, nyanɩmʋklɛɛ pa ꞌkaa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ gbo ꞌle ʋn ꞌyeꞌa tibʋba a, ꞌɩnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ a, ꞌwa ꞌplan -mu -nɩꞌe Fenisiibhlʋkpa ꞌꞌkpi, tɔlʋ -mu -nɩꞌe Siplʋbhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌle -lrʋʋ -mu -nɩꞌe Atiɔsɩgwlɔ ꞌmʋ. Ʋn muꞌa a, ꞌwa *-Bozuifʋꞌa ꞌꞌsɛ ꞌwa -dadudu-u kpaꞌa *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ. 20ꞌLe, ꞌwa tɔlʋ -yʋ -sɔꞌɔ Siplʋbhlʋkpa ꞌꞌkpi -ke Silɛɛnɩgwlɔ ꞌmʋ, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ -nɩꞌa Atiɔsɩ, ꞌɩnnʋ ʋn kpaꞌa -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ gbo. 21Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋn -ke -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wɔnkuɛ -naꞌo ꞌle nyʋꞌa -dadudu-u deꞌe -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwli ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ɔ gbo ꞌꞌbhiti.

22Ɩ-bɩ ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ, Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa Zelizalɛɛmʋ ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ ꞌle ʋn ꞌye ꞌle Banabaasɩ lbho. 23Ɔ nyniꞌa ꞌle a, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnasʋ -nɩꞌa nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌkpi, ɔ ꞌye -ɛ li, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhɔ ɔꞌo ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po ꞌle ꞌwa Zeziiꞌa ꞌꞌgwlideɛ ꞌke ꞌmʋku. 24-Gblee, ꞌɔ kpli -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili, ɔ-ɔ ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwli tenyɩ ꞌle ɔ ꞌꞌyiꞌe *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌmʋ. Ɔ -nɩꞌa ꞌbho a, nyʋꞌa -dadudu ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwli ꞌle ʋn-ʋ ꞌkpaꞌa ꞌɔ nyʋ ꞌꞌkpi.

25ꞌƐ dɩ a, ɔ muꞌo Taasɩ ꞌSɔlʋꞌa dɩ. 26Ɔ ꞌye ꞌɔ ɔ, ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌye Atiɔsɩ mu. Ʋn -nɩ ꞌsɔn ꞌnʋ-o ꞌbho -zʋn -lue, ꞌle ʋn -ke ꞌbhoꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru, ꞌle ʋn-ʋ tɔꞌɔ nyʋꞌa -dadudu Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ. -Gblee, ꞌbho Atiɔsɩ ꞌmnɔ, ꞌbho-o ʋn ꞌꞌduu -nɩꞌe *Zeziiꞌa -namʋ ꞌnynɩ ꞌle ʋn-ʋ ꞌlʋ ꞌʋ Kletiɛɛn (ꞌɛ ꞌzɔ ꞌmo-o *Kliisɩꞌa nyʋ).

27ꞌBho ɛ-bɛ -nɔɔ -lue ꞌmnɛ ti, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋtɔlʋ -sɔꞌɔ-ɔ Zelizalɛɛmʋ, ʋn ꞌye Atiɔsɩ mu. 28Ʋn nyniꞌa, ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Agabusɩ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle -Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa ꞌꞌbhuo ꞌye ɔ ꞌmʋ -zi -nɩ, ɔ na: ꞌNɔɔ ꞌWlomɛɛbhlɩkpɩꞌa klɛ ꞌꞌkpi, ꞌmʋklagba-a ꞌye-e ꞌnɔɔ -yi -mʋ. (-Gblee, -nɔɔ -ke ti ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowliklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Klodɩ ꞌbhle -nɩꞌa ꞌwa ꞌbhlɩkpɩ, ꞌbho-o ꞌmʋ ꞌmnɛ -yi -nɩꞌe -ziaka). 29Zeziiꞌa -namʋ ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ꞌbho-o ʋn -gwɛ -nɩꞌe wlu wɔn ꞌꞌyi ti ꞌle ʋn na: -Ka nyɔꞌꞌo nyɔ ꞌbhɛɛꞌɛ, ɔ ꞌꞌdu -kaa ꞌle -a ꞌke ɩ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi -kpa. 30ꞌKa-a ʋn nʋꞌo ꞌle Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ ꞌye ꞌjɛmɔni ꞌmnɩ -jeyi kpa ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌleꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ.

12

Ʋn-ʋ ꞌkla-a -bhla *Zeziiꞌa nyʋ nyanɩ ꞌmʋ

1Ɛ-bɛ -nɔɔ -lue ꞌmnɛ ti, ꞌbhlʋkpayowli ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Elɔɔdɩ ꞌkpa-a ꞌbho, ɔ-ɔ ꞌkla-a *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋtɔlʋ nyanɩ ꞌmʋ, 2ꞌle ɔ ꞌye *ꞌZaanꞌa vɛnyɩ Zaakɩ -jrɛɛyri ꞌꞌyi ꞌlbha -nɩ. 3Ɔ nʋꞌa -kaa a, ɛ ꞌnʋ-o *ꞌZuifʋ ꞌtʋ. Ɔ ꞌyeꞌa ꞌna li a, ɔ -mu -nɩꞌe-e nyʋꞌa nyanɩꞌa ꞌmʋklɛɛ ꞌꞌlru ꞌle ɔ ꞌye *ꞌPiɛlɩ kpʋn, ɔ ꞌye ɔ -jie ꞌmʋ po. (-Gblee, *ꞌꞌflɔɔ seꞌa ꞌꞌbuubuulɛ gboꞌbhle, ꞌbho ꞌɛ gɔꞌɔ -nɔɔ ꞌꞌyi moꞌo.) 4Ɔ po ꞌɔ -jie ꞌmʋ a, ꞌꞌsroja nyiɛꞌɛ ꞌdigbiꞌa kpɛ nyiɛ-ɛ fuo ꞌnɔ-ɔ li. Ɔ na ꞌle ꞌɔ -pɔlʋ gbo, -bho ɛ-bɛ ꞌPaakɩꞌa gɔ ꞌmnɛ zi, ꞌle ɔ ꞌke ɔ -zigle -tu ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌle ʋn ꞌke ɔ dɩ -kpʋn ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. 5ꞌƐ dɩ ʋn de ꞌɔ ꞌle -jie ꞌmʋ ti. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ kukuꞌo-o ꞌmʋti ꞌle ʋn-ʋ poꞌo ꞌɔ dɩ *-Lagɔ wɔn gbo.

*ꞌPiɛlɩ ꞌwlʋ-o -jie ꞌmʋ

6-Gblee, ꞌwɩ -lue-e -sieꞌe ꞌbho ꞌle *Elɔɔdɩ ꞌke *ꞌPiɛlɩ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. Ɛ-bɛ ꞌwɩ -lue ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌmatʋ ꞌPiɛlɩ -nɩ ꞌmʋnamʋ ꞌbho ꞌꞌsroja ꞌsɔn gwia ꞌmʋ, ꞌle ꞌɔ sʋɩ ꞌsɔn ꞌbhleꞌe gblokoe ꞌmʋ, ꞌle ꞌꞌsroja -nɩꞌe ꞌbho ꞌwa ꞌbɩ ꞌmʋ ꞌꞌcrɛcrɛ ꞌbho -jiebuduwɔɛn ꞌꞌyi. 7ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue yi-oꞌo. -Da ɔ -nɩꞌa a, ngaoo! ꞌbho-o ꞌye-e ti, ꞌle ɔ ꞌye ꞌPiɛlɩ kwa ꞌꞌkpi de ꞌle ɔ ꞌye ɔ ꞌꞌnynɔɔ ꞌmʋ -za, ꞌle ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ -susueyi! ꞌBho -yritayi gblokoe ꞌwla-a ti -wlou! 8ꞌLe -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi na: San -aꞌa ꞌꞌbɛtʋ ꞌꞌyi. -Pa -aꞌa -bhopɩmʋpalɩ ꞌmʋ! -Pa -aꞌa -vilɔbana ꞌmʋ ꞌle -ɩn ꞌke ꞌbho ꞌan lemʋ kpa. ꞌLe ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌna nʋ ꞌwee.

9Ɔ-ɔ na ꞌnɔ kli a, ꞌɔ ꞌlimʋ na ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌyi -ɔ -bodɩ. -Ka lɛ -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -nɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌlrulinʋnamʋ ꞌꞌduꞌa -zɛgɛ, ɔ se ɛ yibo. 10Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌcɛ-ɛ -antanyɩsroja ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye ꞌsɔnnʋ lizi, ꞌle, nɛtɛkplu -ke wɔn, -bho -ɩn ziꞌa li ꞌle -a ꞌdaꞌa ꞌle -gwlɔpiemʋ, ʋn ꞌye ꞌbho ꞌɛ wɔnyi nyni, ꞌle ꞌɛ ꞌꞌbhuo ꞌye ꞌbho ꞌwa ꞌꞌyigbeyi kati ꞌle ʋn ꞌye ꞌda, ʋn ꞌye ꞌbho -gwlɔpiemʋꞌa -jolʋgblʋ -lue ꞌꞌyi kpa. Ʋn -naꞌa -daan, ʋn nyniꞌa ꞌbho -jolʋta -lue ꞌꞌyi a, foo! -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi nʋꞌa -kaa, ɔ se -nɩ. Ɔ ꞌsie-e ꞌbho ꞌPiɛlɩ.

11Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌɔ nyunyɔnɩ ꞌmʋ le, ꞌle ɔ na: Waa! -Ziadɩ maꞌa? ꞌAn -Kɔyi -Lagɔ -yaꞌa ɔ gboꞌa -dalbhoyi, *Elɔɔdɩꞌa nyanɩꞌa -kpɛɛ -ke ꞌkle ꞌZuifʋ ꞌbɔꞌɔ ti ꞌɩn ꞌke ꞌye, ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌya wɔn ꞌmʋ -zaꞌa!

12Ɔ popoꞌa -kaa ꞌgwlʋti a, *ꞌZaan ʋn ꞌꞌduuꞌa Maakɩ, ꞌɔ ꞌlotʋ *Malii, ꞌle ꞌwa ꞌꞌbhlibhlegbo ɔ muꞌo. ꞌLe-e nyʋꞌa -dadudu ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru ꞌle ʋn-ʋ poꞌo *-Lagɔ wɔn gbo. 13Ɔ nyniꞌa ꞌbho a, ɔ ꞌbhla-a ꞌbho ꞌꞌbhlegboꞌa -kpana wɔnyi ꞌle lbhʋzenyaakpʋ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Wlɔdɩ ꞌye ꞌbɩ tiyenamʋ yi. 14Wlu ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ʋn yibo ꞌnɛ-ɛ ꞌꞌyi, ꞌPiɛlɩꞌa wlu moꞌo. Ɛ ꞌlbhaa ꞌnʋ-ʋ ꞌbʋbʋa ꞌꞌyi. Ʋn ꞌke ꞌtɔ ꞌbho kati a, ʋn -see ɛ nʋ. -Gblee, ʋn ꞌbhle-e -jiji ʋn ꞌye ꞌle -budu ꞌli le ꞌwlaa, ʋn ꞌye nyʋ ꞌtmʋʋ: ꞌPiɛlɩ -nɩꞌe-e ꞌbho ꞌꞌpiemʋ ꞌgbe wɔnyi. 15Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, nyʋ ꞌpo -ʋ ꞌꞌda, ʋn na: -Sabhɛ ꞌkpʋn-o amʋ-ae? ꞌLe ʋn na: ꞌƖn -zaꞌa ꞌmʋ, -ziadɩ moꞌo. ꞌPiɛlɩ moꞌo -ziaka. ꞌLe nyʋ ꞌmnʋ na: ꞌꞌLemnɩɩ ꞌɔ -zuzu moꞌo. 16Ʋn ꞌbhle ꞌɩ wɔn ꞌꞌyi, ꞌPiɛlɩ -mnɔɔ-ɔ bhlaꞌa -bhla ꞌbho-ɛ, ꞌle ʋn ꞌye yi, ʋn ꞌye ꞌbho kati -lreeka. Ʋn ꞌye ꞌɔ li, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, wɔn ꞌmʋ -ʋ ti. Ʋn nʋꞌa -kaa, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhʋ ʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo. 17ꞌƐ dɩ ɔ po ꞌʋ -tɛtɛ ꞌmʋ: A ꞌbhɔ zrɛ! Ʋn ꞌbhɔꞌɔ ɔ, ꞌle, -ka -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ -nyna ꞌnɔ ɔ ꞌye ꞌɔ -jie ꞌmʋ -za, ɔ ꞌye ꞌna ꞌmʋ-za. Ɔ na -lrɛɛ: A ꞌtmʋʋ nɩ Zaakɩ -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ! Ɔ gwɛꞌɛ kunapoɛ ꞌꞌyi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌda, ɔ ꞌye ꞌꞌsetida mu.

18Zɔ zɩꞌa a, ꞌꞌsroja -nynaꞌa-a ya, ʋn-ʋ dede-e ti: Koo ꞌPiɛlɩ nyɩnynaꞌa ꞌmʋtiꞌa? 19Elɔɔdɩ -mnɔɔ, ɔ ꞌbɔ -ɔ ti, ɔ -see ɔ ꞌye. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌcrɛꞌɛ ꞌꞌsroja wɔn ꞌmʋti ꞌle ɔ ꞌye ʋ wɔn ꞌꞌkpiticɛ ʋn ꞌye ʋ ꞌlbha ʋn ꞌye ꞌmɛ. Ɔ nʋꞌa -kaa a, ɔ -sɔꞌɔ-ɔ Zidee ꞌle ɔ ꞌye Sezalee mu. ꞌBho-o ɔ -gwleꞌo -nɔɔ gbɛ ti.

*Elɔɔdɩꞌa ꞌmɛmɛɛ

20-Gblee, ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌbho-o *Elɔɔdɩ -lue ꞌmnɔ ꞌpo-o Tiilɩkɔmʋ -ke Sidɔɔkɔmʋ ꞌcɛ -kwa, ꞌle ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ɔ ꞌke ʋ tʋ gbo kpa. Ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌtɩtɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌyenamʋ mu. Ʋn muꞌa a, ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa lbhʋzemʋꞌa -klagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Blaasɩ, ꞌɩnnɔ ʋn ꞌyeꞌo ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌwa nya -kɔ, ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye Elɔɔdɩ wɔnyi mu ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌke ɔ ꞌgbɛ kwa ꞌmʋ cɛ, ɔ -ke ʋn ꞌke -ybhɛ, -ɛkedɩmaa, ꞌle Elɔɔdɩꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌle-e ʋn-ʋ zaꞌa liliɛ.

21Ʋn -zɛ ꞌɛ ꞌmʋ a, ɔ ꞌꞌdu-o ꞌwɩ. ꞌWɩ ꞌmnɛ nyniꞌa a, ɔ -paꞌa-a ꞌɔ ꞌbhɩɔꞌɔ -banɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ -deꞌe ꞌbho ꞌɔ ꞌnynɩbhlekpe ꞌꞌkpi ti, ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa dɩ ꞌmʋ ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, 22ꞌle nyʋ ꞌwee-e ꞌꞌwɔꞌo, ʋn-ʋ nʋꞌo: -Yɔɔ -mnɔɔ, -Lagɔ moꞌo. Ɛ -se nyunyɔ -nɩ -wlunamʋ -ko. 23Nyunyu kpʋkpa ꞌnɔ -Lagɔ li, ɔ ꞌwɔɔn ꞌnɩꞌa dɩ a, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue kpɔ ꞌɔ sʋ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye -sɔpɩ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi, ɩ ꞌye ꞌɔ ꞌmɩ li, ɔ ꞌye ꞌmɛ.

24Dɩ ꞌmnɩꞌa ꞌwee -nɩꞌa -kaa zinamʋ a, -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wlu-u ꞌmu-o -da ꞌwee ꞌle nyʋ-ʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli-i kpʋkpaꞌa ꞌꞌkpiti.

25Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌjɛmɔni Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ kpaꞌa ꞌle Zelizalɛɛmʋ, ʋn ꞌꞌnyɩ ꞌɩ Zeziiꞌa -glɩgbaꞌa ꞌꞌlrutidemʋ -jeyi a, ʋn ꞌka ꞌtɔ Atiɔsɩ le mu a, ꞌle ʋn -ke *ꞌZaan ʋn ꞌꞌduuꞌa Maakɩ ꞌye mu.

13

Atiɔsɩꞌa *Zeziiꞌa -glɩgba ꞌlbho-o Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ ʋn ꞌke -Lagɔꞌɔ wlu gwlɔ gbo kpa

1Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti a, *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa Atiɔsɩ a, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -ke nyʋꞌa -Lagɔwlutɔmʋ -nɩꞌe-e ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ. Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, ꞌwa ꞌnynɩ ꞌka-a: Banabaasɩ-e Siminyɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa nyɔyre-e, Lusiusɩ ꞌma-a Silɛɛnɩkɔyi-e, Manaɛɛ -ɔ -ke ꞌbhlʋkpayowli *Elɔɔdɩ ꞌbhɛ -nɩꞌa -dalue ꞌꞌyi, ʋn -ke ꞌSɔlʋ. 2-Gblee, zɔ -lue -ke ti ʋn -nɩꞌa -aꞌba -Kɔyi -Lagɔ bʋbɔnamʋ ꞌle ʋn-ʋ paꞌa *su ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye nyɔ ꞌmʋ -zi -nɩ ꞌle ɔ na: A -za ꞌbho Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ, lbhʋ -ke dɩ ꞌɩn ꞌlʋ ꞌʋ a, ʋn ꞌke ɛ nʋ! 3ꞌLe ʋn ꞌye su pa -lrɛɛ, ʋn-ʋ poꞌo *-Lagɔ wɔn gbo, ʋn ꞌye ʋ *kwa ꞌꞌlru tide ꞌle -Lagɔ ꞌke ꞌwa lbhʋ ꞌꞌniti-wʋnna, ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi ʋn ꞌye mu.

Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ ꞌmu-o Siplʋ

4*-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu lbhoꞌa Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ, ʋn muꞌa a, ʋn ꞌnyni-e ꞌbho -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Selesii ti, ꞌle ʋn ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa, ꞌle, -gwlɔ -lue-e -nɩꞌa ꞌbho Siplʋlikpe ꞌmʋ, ʋn ꞌke ꞌle mu. 5Ʋn ꞌka mu a, *ꞌZaan Maakɩ -ke ʋn -naꞌo ɔ ꞌke ʋ -kpa. Ʋn nyniꞌa ꞌbho -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Salaminɩ, ʋn ꞌkpaꞌa ꞌbho-ɛ, ꞌle, ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli ʋn-ʋ za nɩꞌe -Lagɔwlu ꞌmʋ.

6Ʋn gwɛꞌɛ likpe ti, ʋn ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Pafɔsɩ nyni. ꞌBho-o ʋn -yɛꞌɛ nyukpasu -lue-e zi nɩꞌa kɔkui ꞌmʋ, ɔ-ɔ ꞌꞌmaaꞌa nyʋ -tɔɔ ꞌꞌyrili. *ꞌZuifʋyi moꞌo ꞌle ɔ-ɔ ꞌlaꞌa ꞌɔ ꞌꞌbhuo -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi. ꞌƆ ꞌnynɩ ꞌmo-o Baazezii. ꞌLe Glɛkɩwlu ꞌmʋ ʋn-ʋ ꞌlɔ -ɔ Ɛlimasɩ -lrɛɛ. 7-Gwlɛ -nɩꞌa ꞌbho likpe ꞌmnɛ ꞌliꞌa ꞌbhlʋkpayowliꞌa ꞌꞌyriliduyi moꞌo. Ɔ-bɔ ꞌbhlʋkpayowli ꞌmnɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Sɛlɩgisɩꞌa Pɔlusɩ ꞌle ɔ ꞌbhleꞌe -naagɩ. Ɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke -Lagɔwlu ꞌbʋꞌwɔn. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌlaꞌa Banabaasɩ -ke ꞌSɔlʋ. 8Ɔ nʋꞌa -kaa a, ɔ-bɔ Ɛlimasɩ ꞌmnɔ -ke ʋn dedeꞌe-e ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ɔ ꞌke ɔ -tɔɔ ꞌꞌyriliꞌꞌmaa ꞌle ɔ -kaa Zezii ꞌꞌgwlide. 9ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ꞌSɔlʋ (-ke ꞌnynɩ -lrɛɛ ꞌma-a ꞌPɔlʋ), *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa -jijri yi ꞌɔ ꞌꞌkpi ꞌle ɔ-ɔ ꞌyrɔ ɔꞌo ꞌtɩn ꞌle ɔ na: 10-Ɩnmɔ -ke kpli kɔkɔɔꞌɔ ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayiꞌa nɩ, -ɩnmɔ ꞌꞌyrabha -ke nyanɩ ꞌꞌyiꞌa ꞌmʋ, -ɩnmɔ -ke lɛ-ɛ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyiꞌa -ybhɛꞌɛ, -ɩn -see -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyisrɛɛnʋnʋdɩ ꞌꞌyida ꞌmʋ -zadɩ ꞌbhɔ yi? 11Po -lokui! ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -Lagɔꞌɔ ꞌcɛkʋta -nɩꞌe-e -ɩnmʋ ꞌꞌkpi. -A ꞌye-e ꞌꞌlɔ -mʋ. -Ɩn -see tiꞌye yi -nɔɔ gbɛ ti. ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, Ɛlimasɩꞌa ꞌꞌyri nʋꞌa -kaa, -mnimaa! ꞌya ꞌye ti. Ɔ duduaꞌo, ɔ-ɔ ꞌbɔ-ɔ nyɔ ti ɔ ꞌke ɔ -jiɛ ꞌꞌyi kpʋn. 12Lɛ-ɛ ziꞌa ꞌbho nyukpasu ꞌmnɔ ꞌꞌkpi, ꞌbhlʋkpayowli ꞌmnɔ ꞌye ꞌɛ li, -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa wlu ʋn -tɔ ꞌnɔ, ɩ -ma ꞌnɔ-ɔ wɔnti, ɔ ꞌye ɩ ꞌꞌgwlide, ɔ ꞌye ɩ ꞌwɔɔn.

ꞌLe Pisidiibhlʋkpayri ꞌꞌyi, -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Atiɔsɩ, ꞌle-e Banabaasɩ -ke ꞌPɔlʋ kpaꞌa *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ

13Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke ꞌɔ -namʋ ꞌkpa-a batoo ꞌli ʋn ꞌye Pafɔsɩ ꞌwlʋ, ꞌle, ꞌbhlʋkpa -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Panfilii, ꞌɛ ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Pɛlɩzɩ, ʋn ꞌye ꞌle mu. ꞌBho-o *ꞌZaan Maakɩ -sɔ -nɩ ꞌnʋ kli, ɔ ꞌye Zelizalɛɛmʋ le mu, 14ꞌle ʋn ꞌye ꞌwa -jolʋ nya kpa, ꞌbhlʋkpa ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Pisidii, ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyri ꞌꞌyi, -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Atiɔsɩ, ʋn ꞌye ꞌle nyni. *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ nyniꞌa a, ʋn -ke nyʋ bheteꞌe-e gbo, *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli, ʋn ꞌye ꞌle pa, ʋn ꞌye ti-de. 15*Moyiizɩ -ke -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrʋʋꞌa wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli, ꞌya ꞌꞌdi ʋn-ʋ bheteꞌe ꞌꞌkpi, ꞌle nyʋ ꞌwa -klɩgbɩ-ɩ zaꞌa ꞌbho-o zrɩ ɩꞌo. ꞌYa zrɛzrɛɛ -gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle -klɩgbɩ ꞌmnʋ na nyɔ -lue -bodɩ ɔ nyni ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ li ɔ ꞌke ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a! -Bho a ꞌbhle lɛ a ꞌke nyʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ɛ ꞌmʋ-za.

16Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌPɔlʋ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌye nyʋ -tɛtɛ ꞌmʋ po ʋn ꞌke zrɛ ꞌbhɔ. Ʋn ꞌbhɔꞌɔ zrɛ ɛ, ꞌle ɔ na: *Izrayɛɛlɩkɔmʋ -ke a-bʋ nyʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌnɔɔ -ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌbho -Lagɔ, a po ꞌɩnmʋ -lokui! 17-A-bʋ Izrayɛɛlɩkɔmʋ, -aꞌba -Lagɔ -a bʋbɔꞌɔ, ɔ -zaꞌa-a ꞌbho -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌle ɔ ꞌye ʋ -kpa. -Da ʋn -nɩꞌa ꞌle ꞌlaga ꞌmʋ ꞌle *Ezipʋtɩbhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌɩnnɔ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩ, ʋn ꞌye ꞌꞌkpitiꞌkpʋkpa. ꞌLe-e ɔ -za -nɩ ꞌnʋ ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔ ꞌle ꞌɔ wɔnkuɛ ꞌmʋ. 18Ɔ -see ʋ kwa gbo -za zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ti ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi. 19Ɛ ziꞌa -kaa a, nyunyuꞌa -glɩgbɩ -mɛɛsɔn ɔ -zaꞌa ti ꞌle *Kanaabhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe -kɔkɔdɩ ꞌꞌnyɩ, ʋn ꞌye ɛ ꞌgble. 20-Ɛ ꞌnyaaꞌa ꞌbho ꞌwa ꞌgeyikpaankwla ꞌzɔꞌɔ -nɔɔ ꞌꞌkpi ꞌle ɛ ꞌyeꞌa Kanaabhlʋkpaꞌa ꞌgblegblenɔɔ ꞌꞌkpi bhla, ɩ bhete gbo ꞌya zʋɩnꞌa ꞌꞌdu -lue -gwlɩ ꞌsɔn -zʋɩn -bue. ꞌBho-o ɔ -kɔꞌo, ꞌle ɔ ꞌye ʋ -zigletumʋ ꞌꞌkpi tide ꞌle ɛ ꞌye -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Samiɛlɩꞌa -nɔɔ ꞌꞌkpi bhla. 21Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌbho-o ʋn -zi -nɩ ꞌnɔ ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye -Lagɔ ꞌbhlʋkpayowliklagba ꞌybha, ꞌle ɔ ꞌye ʋ Kisɩꞌa ꞌꞌyu Sayulɩ ꞌꞌnyɩ. Ɔ-ɔ ꞌmo-o *Bɛzamɛɛꞌɛ -gluuwɔnyiyi. Ɔ -nɩ ꞌnʋ-ʋ ꞌꞌkpi zʋɩnꞌa -gwlɩ ꞌsɔn ti, 22ꞌle -Lagɔ ꞌye ɔ sʋ gbo -za, ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌbhlʋkpayowliklagba -lrɔɔ ꞌꞌnyɩ. ꞌƖnnɔ ꞌmo-o *Daviidɩ. ꞌƆ ꞌꞌdɩzɩgɩ -Lagɔ -zaꞌa ꞌmʋ, ɔ na: *Izayiiꞌa ꞌꞌyu Daviidɩ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o nyɔ ꞌan -pɔlʋ kpʋnꞌa ti, -ɔ ꞌka ꞌan ꞌgwlʋdɩ nʋ. ꞌKa-a ɔ ꞌlɛꞌo.

23A -gblee, *Zezii, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o Daviidɩ ꞌmnɔꞌɔ ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌklumʋꞌa -lue, ꞌɩnnɔ -Lagɔ ꞌꞌduꞌo ꞌbho ɔ ꞌke Izrayɛɛlɩkɔmʋ ꞌpʋʋn. ꞌBho ꞌɛ lemʋ, ꞌɔ yiyiaꞌa -nɔɔ ꞌꞌsri ꞌle nya see, -Lagɔ ꞌye ɛ ꞌmʋ-za. 24Ɔ -seeꞌa -bhla ꞌɔ lbhʋ wɔnꞌꞌdu ke, *ꞌZaan ꞌpo-o weze, ɔ-ɔ ꞌtmʋʋ-o Izrayɛɛlɩkɔmʋ ʋn ꞌke ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyiyibo, ʋn ꞌke -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌke ʋ *batizee. 25ꞌƆ ꞌkmʋsɔnɔɔ -nɩꞌa nyninamʋ, ɔ na: -Bho a-bee -mnʋʋ popo ꞌgwlʋti ꞌle, yɔɔ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa? *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, a -nɩꞌa wɔnfuonamʋ, ꞌmna -se ɔ -ko. A -gblee, ɔ -nɩꞌe-e ꞌle ꞌan lemʋ, ɔ-ɔ yi-oꞌo. ꞌƖnmɔ -yɔɔ a-a ꞌyeꞌa -laa li, ꞌɩn se ꞌbhɛɛ ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgeyikpaanꞌa kpɩanꞌa ꞌꞌbhuo ꞌꞌdu.

26ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a-bʋ ꞌma-a *Ablaamʋꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu -ke a-bʋ nyʋ -lrʋʋ -yʋ ꞌꞌduꞌa ꞌbho -Lagɔ, ɛ-bɛ nyʋꞌa ꞌpʋʋnpʋʋnwlu ꞌmnɛ, a-bʋ ɛ geꞌe ꞌꞌyi. 27A ꞌye li-ɔ, Zelizalɛɛmʋkɔmʋ -ke ꞌwa -klɩgbɩ -see Zezii ꞌꞌyiyibo, -ka ɔ ꞌꞌduꞌa *ꞌwa ꞌpʋʋnyi, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa ti see, ꞌwa wlu nyʋ-ʋ zrɛꞌɛ *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔꞌɔ zɔ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ʋn -see ɩ ꞌmʋtiꞌwɔn. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌlbhaꞌa Zezii. Ʋn ꞌlbhɔ ꞌɔ ɔ, wlu ꞌmnɩꞌa ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌwlʋ-oꞌo. 28A -gblee, dɩ-ɩ ꞌkɔ ɔ kpʋn, ꞌle ʋn ꞌkɔ ɔ ꞌlbha a, ʋn -see ɛ ꞌye. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ʋn na: *Pilaatɩ, ꞌlbhɔ ɔ, ɔ ꞌke ꞌmɛ. 29ꞌƆ ꞌꞌkpidɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli see, ꞌya ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌwlʋꞌa a, ꞌɔ -fɩfɛ -cɛꞌɛ ꞌbho, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌbho nyʋyrilbhaatu ꞌꞌyri -za ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌle zoko ꞌli ꞌꞌdu. 30Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -Lagɔ -see ɔ -kaa sie, ɔ -zɔ ꞌɔ-ɔ glu ꞌle ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ. 31-Lagɔ nʋꞌa -kaa a, *ꞌɔ -namʋ -ke ɔ -sɔꞌɔ Galilee ꞌle ʋn ꞌye ꞌɔ Zelizalɛɛmʋ -jeyi kpa, ꞌwɩꞌa -dadudu ti ɔ -tɔ -nɩ ꞌnʋ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌyi. ꞌƖnnʋ ꞌmo-o ꞌtraamʋ ꞌɔ ꞌꞌdɩꞌa -dayemʋ, ꞌle ʋn ꞌke ꞌɔ ꞌꞌdɩ Izrayɛɛlɩkɔmʋ -bodɩ ꞌmʋ-za.

32ꞌꞌDɩzɩgɩ ꞌmnɩ, ꞌɩnnɩ -aꞌba ꞌꞌbhi-i yaꞌa amʋ ꞌle a ꞌke ɛ yibo -lrɛɛ. Lɛ -Lagɔ ꞌꞌduꞌa -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌna ꞌꞌwe wɔn ꞌmʋti ɔ ꞌka nʋ, 33ꞌɩnnɛ ɔ nʋꞌo -a-bʋ ꞌwa ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa dɩ: ꞌƖnnɛ ꞌmo-o, -ka ɔ -zaꞌa Zezii glu, ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ. A -gblee, ꞌka-a ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle *-Lagɔwluꞌa -Wɛɛlizabɔgʋꞌa ꞌꞌyriklɩgbɩꞌa ꞌsɔnnɛ ꞌꞌyi:

-Lagɔ na: -Ɩnmɔ ꞌmo-o ꞌan ꞌꞌyu. -Zɩannamʋ ꞌɩn-ɩ tɔ ꞌnɛ-ɛ nyʋ ꞌꞌyi ꞌle ʋn ꞌke ɩ yibo.

34-Ka -Lagɔ -zɔ ꞌɔ glu ꞌle ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ ꞌle ɔ -kaa ꞌzɔnzɔn wɔnꞌye, ꞌɛ ꞌꞌkpidɩ ɔ -wluꞌo ꞌle ɔ na:

ꞌꞌNitiwʋnnasʋ ꞌɩn ꞌꞌduꞌa Daviidɩ wɔn ꞌmʋti, ꞌɛ kamʋ ꞌɩn-ɩ ꞌye amʋ ꞌꞌniti-wʋnna mʋ -ziaka.

35ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ Daviidɩ ꞌmnɔ nʋꞌo ꞌle ꞌꞌbɔgʋ ꞌmnɛꞌɛ ꞌfɔ -lrɛɛ gbo:

-Aꞌa ꞌwɔn, -yɔ ꞌma-a -aꞌa -nɔ, ɔ ꞌke ꞌzɔnzɔn wɔnꞌye.

ꞌKa-a ɔ ꞌlɛꞌo. 36A -gblee, Daviidɩ ꞌmnɔ, ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌmʋ, -nɔɔ ɔ ꞌꞌdu ꞌɔ, ɛ gwɛꞌɛ ɛ, ɔ ꞌmɛ-ɛꞌo, ʋn ꞌye ɔ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa ꞌꞌtroli tinmaze, ɔbɔ ꞌye-e ꞌzɔnzɔn wɔn. 37Zezii -yɔɔ -Lagɔ -zaꞌa -laa glu, ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ ɛ, ꞌɩnnɔ -see ꞌzɔnzɔn wɔnꞌye.

38ꞌƐ dɩ, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a yibo nɩ -ziaka, -ka -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔꞌɔ -aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ, ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ -a -zaꞌa -laa ꞌmʋ, Zezii ꞌmnɔꞌɔ dɩ ɔ-ɔ ꞌbhɔꞌɔ ꞌya dɩ. ꞌYa ꞌꞌnyinynidɩtu, *gba -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa Moyiizɩ se ꞌbhɛɛ ɛ ꞌke ɩ nyɔ ꞌꞌkpi -za, ꞌle ɔ ꞌke ꞌꞌyisrɛɛyi ꞌꞌdu ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 39Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ, Zezii ꞌmnɔ, nyʋ-ʋ ꞌwɔɔn ꞌnɔ, -ʋ de ꞌɔ ꞌꞌgwli, -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔ-ɔ ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌle ɔ-ɔ nʋ ꞌʋ ꞌꞌyisrɛɛnyʋ ꞌmʋ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 40ꞌKa-a ɩ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, a ꞌꞌdu aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌyrili, ꞌle, dɩ -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -zaꞌa ꞌmʋ see, ꞌya lɛtu -kaa amʋ ꞌꞌkpi bhla. 41Ʋn na:

A-bʋ, lɛ -Lagɔ -zaꞌa ꞌmʋ, -ʋ ꞌnyɛ ꞌɛ ꞌmʋ a, a po -lokui, wɔn ma amʋ ti -nalo, a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌyigbeyi ti-gwɛ. A -gblee, aꞌba -nɔɔ ti ꞌtraamʋ a, lbhʋ ꞌɩn-ɩ nʋꞌa -laa, -bho nyɔ -za amʋ ꞌya ꞌꞌdɩ, a -see ɩ ꞌꞌgwli-de yi.

42ꞌPɔlʋ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ɔ -ke Banabaasɩ ꞌda-a ꞌle -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli. Ʋn -nɩꞌa ꞌdanamʋ, ꞌle nyʋ na: *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ꞌyeꞌa -yi mʋ, a yi le, ꞌle a ꞌke ꞌbho dɩ -nɩɩꞌa ꞌꞌkpi ꞌmʋ-za -lrɛɛ. 43ꞌꞌLrugbʋʋɛ -gwɛꞌɛ ꞌꞌyi, *ꞌZuifʋꞌa -dadudu -ke ꞌꞌsesinyʋ -ke ʋn -plɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ lbhʋ -lue ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌna-a ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ kli, ꞌle ʋ-bee ꞌye ʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ ꞌꞌdu, ʋn ꞌye ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po, na: -Zɛgɛ -Lagɔ nʋꞌa amʋ ꞌꞌlruli, a -de ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ti.

44-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho, nyʋ -gwɛꞌɛ-ɛ ti, ʋn ꞌye -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli yi ʋn ꞌke ɩ -lokuipo. 45ꞌZuifʋ ꞌyeꞌa -kaa nyʋ ꞌmnʋ li, ʋn ꞌnʋ-o ꞌwa ꞌꞌmʋnynɩ tenyɩ. Lɩ ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌle ʋn-ʋ klapa nɩꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌjree nʋꞌo. 46Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ -cɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyrili ꞌle ʋn-ʋ ꞌtmʋʋ nʋꞌo: A-bʋ -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌke -bodɩ ꞌmʋ-zɛ -tanyɩ. A -see ɛ ꞌwɔɔnꞌɔ dɩ a, a se ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛꞌɛ ꞌyeyekpli ti-nɩꞌa dɩ, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ gbo -a ꞌye -mu -nɩ mʋ. 47A -gblee, lɛ -aꞌba -Kɔyi ꞌmnɔ -zaꞌa -amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

ꞌƖn ꞌꞌduꞌo ꞌbho -ɩnmʋ-ɛ ꞌle -ɩn ꞌke ꞌle ꞌbhlɩkpɩꞌa nyʋꞌa -pɔlʋ ꞌzɔ zɔ -ya, ꞌle ꞌbhlɩkpɩꞌa -da ꞌwee, -ɩn ꞌke ꞌle ꞌan ꞌꞌdɩzɩgɩ kpa ꞌle ʋn ꞌke ꞌpʋn ꞌbho ꞌan ꞌꞌyigbeyi.

48Nyʋ ꞌmnʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhʋ ʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ ꞌbhɛɛꞌɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi. Nyʋ -Lagɔ -zaꞌa ꞌbho ʋn ꞌke ꞌꞌkɔgwlɛtinɩɛ ꞌye a, ꞌle ʋn-ʋ deꞌe Zezii ꞌꞌgwli.

49ꞌKa-a -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ -waꞌa ꞌle ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ ꞌꞌkpi ti. 50ꞌƐ dɩ, ꞌnynɩbhlenynʋkpakpɩ, -ʋ ꞌꞌduꞌa ꞌbho -Lagɔ, -ke gwlɔ ꞌmnɛꞌɛ nyʋklɩgbɩ, ꞌZuifʋ ꞌꞌduu ꞌnʋ wɔn, ʋn ꞌye ꞌbho ꞌkpa ʋn ꞌye ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ nyanɩ ꞌmʋ kla ꞌle ʋn ꞌye ʋ tinu, ʋn ꞌye ꞌbho gwlɔ ꞌmʋ ꞌwlʋ. 51-52Ʋn ꞌka gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌwlʋ, ꞌbhoꞌa ꞌꞌpiplee-e -nɩꞌa ꞌwa -bhopɩ li, ʋn ꞌgbɔtɔ nɩ-oꞌo. Ɛ -tɔꞌo na ʋn -ke -Lagɔ ꞌbhle ɩꞌo. *Zeziiꞌa -namʋ -yʋ -sieꞌa ꞌbho ꞌmnɔ ɔ, ꞌbʋbʋa ꞌlbhʋ -ʋꞌo ꞌle *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌꞌyi ꞌʋ ꞌmʋ. ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌwlʋꞌa ꞌbho a, ʋn ꞌmu-o -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Ikɔnɩ.

14

ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌkpa-a *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌle Ikɔnɩgwlɔ ꞌmʋ

1ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ nyniꞌa Ikɔnɩ, -ka ʋn nʋꞌa ꞌbho Atiɔsɩ -nɩꞌa Pisidiiꞌa ꞌꞌyri ꞌꞌyi, *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho a, ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli, ꞌle-e ʋn muꞌo, ꞌle ʋn ꞌye *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za ꞌle ꞌZuifʋ -ke nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋꞌa -dadudu ꞌye Zezii ꞌꞌgwlide. 2ꞌZuifʋ -yʋ -seeꞌa ꞌwɔn ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌgwlide nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌꞌtuuꞌo-o nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ nɛ ꞌle ʋn-ʋ popoꞌo ꞌꞌnyinynika ꞌgwlʋti ꞌbho ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌmnʋꞌa ꞌꞌkpi. 3Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ -gwleꞌe-e ꞌbho Ikɔnɩ. Ʋn ꞌde-e -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ʋn-ʋ cɛꞌɛ ꞌꞌyrili ꞌle ʋn-ʋ tɔꞌɔ ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ nyʋ, ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ ꞌɔ ꞌsana ꞌmʋꞌa ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ, ʋn-ʋ tɔ ꞌnʋ, ꞌmo-o -ziadɩ ꞌle ɔ-ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌʋ wɔnkuɛ, ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ. 4Ʋn-ʋ nʋꞌa -kaa a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌgble-ɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ, -lrʋʋ ꞌꞌdu ꞌZuifʋꞌa nyʋ ꞌle -lrʋʋ -ke *Zeziiꞌa -dalbhomʋ, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ, -naꞌo.

5Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌZuifʋ-e ꞌwa -klɩgbɩ -ke nyʋ -lrʋʋ ꞌꞌdu-o ꞌꞌdɩ ʋn ꞌke ʋ nyanɩ ꞌmʋ kla ꞌle ʋn ꞌke ʋ -digbi ꞌmʋ ꞌlbha ʋn ꞌke ꞌmɛ. 6Fɛ ꞌmnɛ, ʋn ꞌyee ꞌnɛ-ɛ ꞌꞌyribɩ le ꞌle ʋn ꞌye ple, ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Likaonii, ꞌɛ ꞌꞌkpiꞌa -gwlɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Lisɩtrɩ -ke Dɛlɩbʋ -ke -gwlɛ -lrɩɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌya ꞌꞌtroli, ʋn ꞌye ꞌle mu. 7Ʋn nyniꞌa ꞌle a, ꞌle-e ʋn-ʋ za nɩꞌe Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ nyʋ -bodɩ ꞌmʋ.

ꞌLe Lisɩtrɩgwlɔ ꞌmʋ, lɛ-ɛ ziꞌa ꞌbho ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌꞌkpi, ꞌɩnnɛ ꞌka-a

8-Gblee, ꞌbho Lisɩtrɩgwlɔ ꞌmʋ -klɔklɔyi -lue-e -nɩꞌe ꞌbho. Ɔ -ke -nɩanɩaa ꞌwlʋ-o ꞌlotʋ ꞌli, ɔ -see -bhla -na ke. 9Ɔ -deꞌe-e ꞌbho ti, dɩ ꞌPɔlʋ-ʋ zaꞌa ꞌmʋ, ꞌle ɔ-ɔ po ꞌɩ -lokui. ꞌPɔlʋ nʋꞌa -kaa, ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌle ɔ ꞌmʋ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ li ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌpʋn -mʋ. ꞌƐ dɩ ɔ-ɔ ꞌyrɔ ɔꞌo, 10ꞌle ɔ ꞌye ɔ -bodɩ -wlu ꞌꞌyikmaka: -Sɔ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke ti-nyna, -ɩn ꞌke -na! -Gblee, nyukpasu ꞌmnɔ nʋꞌa -kaa, -bu! ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌꞌblu-oꞌo, ɔ ꞌkpa-a ꞌbho ɔ-ɔ naꞌo. 11Lɛ ꞌPɔlʋ nʋꞌa, nyʋ-ʋ ꞌye ꞌɛ li, ʋn ꞌꞌwɔ -nɩꞌe-e ꞌwa ꞌꞌbhli Likaoniiwlu ꞌmʋ, na: Waa! Kɔkui ꞌpo-o nyunyɔku li, ʋn ꞌye -daa -a ꞌꞌbhli paꞌa!

12ꞌƐ dɩ ʋn ꞌꞌduuꞌo kɔku ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Zeesɩ Banabaasɩ ꞌnynɩ. ꞌPɔlʋ -mnɔɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ-ɛꞌɛ dɩ a, ʋn ꞌꞌduu ꞌnɔ kɔku -lrɛɛꞌɛ ꞌnynɩ, ʋn-ʋ ꞌlɔ ꞌɔ Ɛmɛsɩ. 13Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Zeesɩbʋbɔbudu -nɩꞌa ꞌbho gwlɔꞌɔ -panamʋ, ꞌɛ ꞌsragazayi ꞌbhle-e -bhliigblɛ -ke ganɩ ʋn ꞌlɩlbhaꞌa ꞌmʋti, ꞌɩnnɩ -ke ɔ yiꞌe ꞌbho, ɔ -ke ꞌɔ nyʋ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke ɩ *Zeziiꞌa -dalbhomʋ ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌmʋ ꞌlbhaa, ʋn ꞌke ꞌwa dɩ *ꞌsraga -za. 14Ʋn -nɩ ꞌsɔn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ʋn -cnaꞌa-a ꞌwa -banɩ ʋn ꞌbhleꞌa ꞌmʋ. Ɛ-ɛ tɔ-oꞌo na ɛ ꞌcna-a ꞌwa -pɔlʋ. Ʋn -see -kaa tiꞌbɔ. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌbhleꞌe ꞌꞌwɔwɔɔ ꞌle ʋn ꞌye ꞌle nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌwlaa, 15na: A-bʋ nyʋ -naa, leedɩ a-a nʋꞌo -kaaꞌa? -Ka a ꞌꞌduꞌa nyunyu, ꞌkla-a -abʋ -nɩꞌo -lrɛɛ. -A yi-oꞌo -a ꞌke amʋ ꞌꞌdɩzɩgɩ -bodɩ ꞌmʋ-za ꞌle a ꞌke bhebhetiꞌa kɔkuiꞌa dɩ ꞌbhɔ, Tinɩlagɔ -ɔ -yaꞌa yaku -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌꞌyi ti a, -ɔ -yaꞌa ꞌbhlʋkpa -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi ti, -ɔ -yaꞌa ꞌꞌni -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ kɔ ti, ꞌle a ꞌke ɔ gbo ꞌꞌbhiti. 16ꞌLe -nɔɔ ɩ ziꞌa ꞌbho lemʋ ɔ ꞌꞌtayiꞌe-e a-bʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌꞌyiti ꞌle a-a bhluꞌo aꞌba ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌyiglɛjolʋ. 17Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -zɛgɛ ɔ-ɔ nʋꞌa, ꞌle ɛ ꞌmʋ a, ɔ-ɔ tɔ nɩꞌe ꞌɔ ꞌꞌbhuo amʋ da: Ɔ ꞌlbha -nɩꞌe-e ꞌꞌni ꞌɛ -nɔɔ ti ꞌle -a ꞌyeꞌe lili ꞌya -nɔɔ ti ꞌle -aꞌba -pɔlʋ gbo ꞌbʋbʋa ꞌꞌyiꞌe ꞌle. 18Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn -sɩa -nɩ ꞌnʋ-ʋ ꞌzɔ ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌle ꞌꞌtaa -cueyi, ʋn -see ꞌwa dɩ ꞌsraga ꞌmnɛ -za.

19Ɛ ziꞌa -kaa a, *ꞌZuifʋtɔlʋ ꞌꞌdu-o ʋ-beeꞌa dɩ, Atiɔsɩ -nɩꞌa Pisidiiꞌa ꞌꞌyri ꞌꞌyi -ke Ikɔnɩ, ʋn ꞌye ꞌle ꞌwlʋ ꞌle ʋn ꞌye yi. Ʋn nyniꞌa a, ꞌle ʋn -ke nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌye gbɔ -po ꞌle ʋn ꞌye ꞌPɔlʋ -digbi ꞌmʋ ꞌlbha ꞌle ɔ ꞌke ꞌkɩ ꞌmɛ. Ʋn ꞌlbhɔ ꞌɔ -digbi ꞌmʋ a, ʋbʋ na ꞌkɩ ɔ ꞌmɛ-oꞌo ꞌle ʋn ꞌye ɔ tijri ʋn ꞌye ɔ -gwlɔpie ꞌdaa. 20Ʋn ꞌdaa ꞌnɔ ɔ, ꞌɔ *-Bozeziiꞌa -namʋ -yi ꞌnɔ-ɔ li. ꞌBho-o ɔ -sɔ -nɩꞌe ꞌmʋ, ɔ -ke ʋn ꞌye ꞌbho gwlɔ ꞌmʋ le mu.

Atiɔsɩ -nɩꞌa ꞌle Silii, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌyi-e ꞌbho le

Zɔ zɩꞌa a, ꞌle ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ ꞌye Dɛlɩbʋ mu. 21ꞌBho-o ʋn -za -nɩꞌe *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌle nyʋꞌa -dadudu ꞌye *ꞌɔ -namʋ ꞌmʋ-yi. Ɛ ziꞌa -kaa a, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ʋn ꞌye Lisɩtrɩ-e, Ikɔnɩ -ke Atiɔsɩ -nɩꞌa Pisidiiꞌa ꞌꞌyri ꞌꞌyi le mu. 22Ɩ-bɩ -gwlɛ -ke ꞌmʋ ʋn -zi -nɩꞌa a, -ka -lue ʋn-ʋ nʋꞌo: Ʋn-ʋ ꞌde-e *Zeziiꞌa -namʋ -pɔlʋ ꞌli ti, ʋn-ʋ po ꞌʋ ꞌkpɩ ꞌꞌyi, ʋn-ʋ ꞌꞌdu ꞌʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌke -pɔlʋ ti-ku ʋn ꞌke Zezii ꞌꞌgwlide. Ʋn na: Nyɔ-ɔ Zezii -kɔꞌɔ, ꞌle ꞌɔ tinɩɛ ꞌmʋ, ꞌkleyeɛɛ -nɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌkpi, ꞌle ɔ ꞌke ꞌbʋbʋa li ꞌle *-lebhɔɔnɔɔ ꞌli. 23ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi, ɩ-bɩ -gwlɔ gwlɔ ꞌmnɩ ꞌmʋꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ ʋn-ʋ ꞌꞌdu-o ꞌbho ꞌwa ꞌꞌlrutidemʋ; ʋn-ʋ gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ʋn-ʋ ꞌpa-a *-su, ʋn-ʋ ꞌpo-o *-Lagɔ wɔn gbo, -aꞌba -Kɔyi Zezii ʋn deꞌa ꞌꞌgwli a, ʋn-ʋ ꞌde -ʋ ꞌle ꞌɔ -kʋtagwlʋ ti.

24Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ zi-oꞌo, ʋn ꞌye Pisidiibhlʋkpa ꞌmʋ cɛ, ʋn ꞌye Panfilii mu, 25ꞌle ʋn ꞌye Pɛlɩzɩ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za ꞌle ʋn ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Atalii nyni. 26ꞌBho-o ʋn ꞌkpa -nɩꞌe batoo ꞌli, Atiɔsɩgwlɔ -ke ꞌli ʋn ꞌwlʋ ꞌka a, ʋn ꞌye ꞌbho le yi. -Gblee, lbhʋ ʋn nʋꞌa, ʋn ꞌkɛ ɛ wɔnꞌꞌdu a, ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌli, ꞌbhoꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ -lrʋʋ-ʋ ꞌꞌnyɩ -nɩ ꞌnʋ -Lagɔ -jeyi ꞌle ꞌɔ ꞌꞌnitiwʋnnasʋ ꞌke ʋ ꞌꞌkpi -nɩ ꞌle ꞌɛ nʋnamʋ.

27Ʋn nyniꞌa ꞌbho a, ʋn ꞌgbʋʋꞌo-o Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌlru, ꞌle, lɩ ꞌwee -Lagɔ -zi -nɩ ꞌnʋ ꞌmʋ ʋn-ʋ nʋꞌa a, ꞌle, -ka ɔ katiꞌa nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋꞌa -jolʋ ʋn ꞌke Zezii ꞌꞌgwlide, ʋn ꞌye ꞌya kuna po. 28ꞌBho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌbho-o ʋn -deꞌe ti, ʋn -ke Zeziiꞌa -namʋ ꞌmnʋ ꞌye ꞌbho -gwle.

15

*Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌɔ -glɩgbaꞌa ꞌꞌlrutidemʋ ꞌgbʋʋꞌo-o ꞌbho Zelizalɛɛmʋ ꞌꞌlru

1Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *Zeziiꞌa nyʋyɔ -sɔꞌɔ-ɔ Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi, ʋn ꞌye Atiɔsɩ yi ꞌle ʋn-ʋ tɔꞌɔ ꞌbhoꞌa -nʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho na: *-Lagɔꞌɔ gba ɔ ꞌꞌnyɩꞌa *Moyiizɩ, ɔ na, -ɔ ꞌma-a ꞌɔ -nɔ, ɔ mu *klɛ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ, a-bʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ -ʋ ꞌꞌduꞌa *Zeziiꞌa nʋ, -bho a se klɛ ꞌmʋ mu, a -see ꞌpʋn yi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 2Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ -nɩ ꞌsɔn -zaꞌa-a ꞌwa wlu ꞌmnɛ tekli, ꞌɛ depoɛ ꞌkpa-a ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ ti. ꞌƐ dɩ gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ -poꞌo wlu -dalue ʋn ꞌke ꞌPɔlʋ-e, Banabaasɩ -ke ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ -lrʋʋ lbho ʋn ꞌke Zelizalɛɛmʋ mu, ꞌle, *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌɔ -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌke ʋ ꞌɛ dɩ tidede.

3Ʋn -nɩꞌa munamʋ a, Fenisii -ke *Samaliibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɛ ʋn-ʋ cɛꞌɛ ꞌmʋ a, -ka nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ-ʋ deꞌa Zezii ꞌꞌgwli, ꞌya kuna ꞌwee ʋn-ʋ poꞌo Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌya ꞌli ꞌꞌcrɛcrɛ. Ʋn ꞌwɩn ꞌɩ -kaa ꞌbɔ ɔ, ɩ ꞌlbhaa ꞌnʋ-ʋ ꞌbʋbʋaklagba ꞌꞌyi. 4Ʋn nyniꞌa Zelizalɛɛmʋ, Zeziiꞌa -dalbhomʋ-e, ꞌbhoꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ -ke ꞌwa ꞌꞌlrutidemʋ kpʋn -ʋꞌo -gli, ꞌle, lɩ ꞌwee -Lagɔ -zi -nɩ ꞌnʋ ꞌmʋ ʋn-ʋ nʋꞌa, ʋn ꞌye ꞌya kuna po ꞌwee. 5Ʋn poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, *Faliziɛɛntɔlʋ deꞌa Zezii ꞌꞌgwli -ʋ -ke ʋn-ʋ naꞌa -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn na: Nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ -ʋ deꞌa Zezii ꞌꞌgwli a, ʋn -ke -a bheteꞌa gbo, ʋn -kpɛ klɛ ꞌmʋ, ꞌle, -Lagɔꞌɔ gba ɔ ꞌꞌnyɩꞌa Moyiizɩ, ʋn ꞌke ɩ ꞌꞌyi-kpʋn.

6Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌbhoꞌa Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ ꞌgbʋʋꞌo-o ꞌꞌlru ꞌle ʋn ꞌke wlu ꞌmnɛ ꞌꞌyibhaga. 7Ʋn depo ꞌnɛ ꞌmʋ kplokplo ꞌle *ꞌPiɛlɩ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ɔ na: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a yiboꞌo-o, ꞌbho lbhʋ -nɛɛꞌɛ ꞌnyaanamʋ see ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ -Lagɔ -zaꞌa ꞌle ꞌɩnmʋ-ɛ, ꞌle, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌɩn ꞌke ʋ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ kpa, -bho ʋn ꞌwɩn ɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn ꞌke ɩ ꞌꞌgwlide, ʋn ꞌke ɩ ꞌwɔɔn. 8ꞌLe, -Lagɔ yiboꞌa nyunyuꞌa -pɔlʋ, ɔ -tɔꞌo -ka ɔ ꞌwɔɔnꞌɔ ꞌwa dɩ, ꞌle, -ka ɔ ꞌꞌnyɩꞌa -amʋ *ꞌɔ Lisaazuzu, ꞌka-a ɔ ꞌꞌnyɩ ɔ ꞌʋ -lrɛɛ. 9Lɛ -a -ke ʋn seꞌa ꞌmʋꞌbhɛɛ, ɛ se -nɩ. Ʋn ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ɔ ꞌbhɔꞌɔ ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ. 10ꞌTraamʋ ꞌtɔ ꞌle, leedɩ a-a ꞌdɩnꞌe -Lagɔ ti, ꞌle, -klaabogbɛ -ke ꞌꞌlrudeɛ -a -ke -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe seꞌa ꞌbhɛɛ, a-a ꞌbɔꞌɔ ti a ꞌke ɛ *Zeziiꞌa -namʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌꞌlrudeꞌa? 11-Gba! ꞌKla -ko. -Yɛ ꞌma-a -a-bʋ ꞌZuifʋꞌa -nɛɛ, -a ꞌde-e ꞌꞌgwli, -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌsana ꞌmʋ -a ꞌpʋn -nɩꞌe ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ꞌKla ꞌmnɔ, ꞌka-a ʋbʋ -nɩꞌo -lrɛɛ.

12Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌnʋ-o blenyi ꞌle ʋn-ʋ poꞌo Banabaasɩ -ke ꞌPɔlʋ -lokui, ꞌle, *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ -Lagɔ -zi ꞌnʋ ꞌmʋ, ʋn-ʋ nʋꞌa ꞌbho nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌklumʋ, ʋn-ʋ poꞌo ꞌya kuna ꞌwee.

13Ʋn gwɛꞌɛ -wluwlua ꞌꞌyi ꞌle Zaakɩ ꞌye wlu ꞌmʋꞌꞌluo, ɔ na: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a po ꞌɩnmʋ -lokui! 14Nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌbho ꞌnyaanamʋ, -ka -Lagɔ -nmɔ ꞌnʋ kwa ꞌmʋ ti ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ ɔ ꞌke ꞌle nyʋ ꞌmʋꞌtɛ ɔ ꞌke ʋ -kɔ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ nʋ, Simɔɔ ꞌPiɛlɩ -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ-ɛ. 15ꞌLe, -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -nɩꞌa see, ꞌwa wlu -ke wlu ꞌmnɛ -ybhɛꞌo, ꞌle ɩ ꞌye -kaa ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli ꞌcnɩ-ɛ:

16-Lagɔ na: ꞌBho ꞌwla ꞌwla, ꞌbhlʋkpayowli *Daviidɩꞌa -gluu ꞌnynɩ -sɔꞌɔ ꞌꞌkpi, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e ꞌɛ dɩ -zi -mʋ -lrɛɛ. -Ka -budu-u bhluꞌa, ꞌka-a Daviidɩꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuuꞌa nyʋꞌa -kɔkɔɔ bhluꞌo ti. -Ka, -bho -budu bhluꞌa a, nyɔ-ɔ ꞌꞌluoꞌa ꞌɛ rekelɩ ꞌmʋ, ɔ-ɔ po ꞌɛ -lre ꞌmʋ, ꞌkla ꞌmnɔ, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ ꞌye Daviidɩꞌa ꞌꞌnynuuꞌa ꞌꞌnynuu ꞌnynɩ ꞌꞌkpi -po -mʋ ꞌle ʋn ꞌke ꞌnynɩ ꞌbhle -lrɛɛ.

17ꞌƖn-ɩ ꞌye-e -kaa -nʋ -mʋ, ꞌle, nyʋ -lrʋʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌɩn ꞌlaꞌa ꞌɩn ꞌke ʋ -kɔ, ʋn ꞌbhɛɛꞌo ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ tiꞌbɔ ꞌle ꞌɩn ꞌke ʋ ꞌꞌkpi -nɩ.

18ꞌƖnmɔ, aꞌba -Kɔyi -Lagɔ -tɔ ꞌnɩ-ɩ nyʋ see. Lɛ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a!

19ꞌƐ dɩ, -ka ꞌɩnmɔ ꞌZaakɩ ꞌbɔꞌɔ ti -a ꞌke nʋ, ꞌkla-a ꞌka-a: Nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, -ʋ ꞌꞌbhitiꞌa ꞌle -Lagɔ gbo, nyɔꞌɔ -sɩa -nɩ nʋ -le! 20ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, lɛ-ɛ -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili -a ꞌke ʋ -bodɩ nʋ a, -a po ʋ ꞌꞌbɔgʋ -jeyi na: Nmi ʋn-ʋ za nɩꞌa *ꞌsraga ꞌmʋ, aꞌba li ɛ -le, a kpʋn ꞌꞌyi, aꞌba ꞌꞌwɩlɩ -le, nmi ʋn -luꞌa -fukafuka -ɩ -ke nymɔ -seeꞌa tiꞌwla, aꞌba li ɩ -le, aꞌba ꞌna nymɔ -le -lrɛɛ! 21A -gblee, -yɛ ꞌma-a gba -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌa Moyiizɩ, -ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, nyʋ -gwle ꞌnɩ-ɩ ꞌmʋzanamʋ see ꞌle gwlɔꞌꞌo -gwlɔ -ke ꞌli ꞌZuifʋ -nɩꞌa, ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli nyʋ-ʋ zrɩ ɩꞌo *-aꞌba lifɔzɔ ꞌwee ꞌli.

*Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ, ꞌɩnnʋ ʋn poꞌo ꞌꞌbɔgʋ -jeyi

22Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, *Zeziiꞌa -dalbhomʋ-e, ꞌbhoꞌa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ -ke ꞌwa ꞌꞌlrutidemʋ -gwɛꞌɛ-ɛ wlu wɔn ꞌꞌyi ti, ꞌle, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ ʋn ꞌka lbho, ʋn ꞌye ʋ ꞌmʋꞌtɛ ʋn -ke Banabaasɩ-e, ꞌPɔlʋ ꞌke Atiɔsɩ mu. Ʋn -zaꞌa-a ꞌbho Ziidɩ ʋn ꞌꞌduuꞌa Basabaasɩ ꞌnynɩ, ɔ -ke Silaasɩ. Ʋn-ʋ ꞌmo-o ꞌnynɩbhlemʋ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ. 23ꞌLe ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌbɔgʋ ꞌꞌnyɩ, ʋn ꞌye ʋ lbho. Wlu ʋn ꞌꞌduꞌa ꞌle, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

-A-bʋ *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌɔ -glɩgbaꞌa ꞌꞌlrutidemʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌnɔɔ Zelizalɛɛmʋ, -a-bʋ ꞌma-a aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrɛɛ, -a-bʋ poꞌo amʋ ꞌꞌbɔgʋ -nɛɛ -jeyi, a-bʋ -yʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ -ʋ -nɩꞌa Atiɔsɩgwlɔ ꞌmʋ-e, Silii -ke Silisiibhlʋkpa ꞌꞌkpi, -a-bʋ ꞌyeꞌe amʋ -yeyeye! 24-Ka nyʋ ꞌwlʋꞌa ꞌnɔɔ ꞌle ʋn ꞌyeꞌa ꞌle a gbo yi, -a ꞌwɔnꞌɔ ꞌna-a ꞌbɔ. ꞌƖnnʋ gbutaꞌa aꞌba -pɔlʋ ꞌle ʋn ꞌye amʋ -tɔɔꞌɔ tinɛɛ ꞌmʋ po ꞌle ꞌwa ꞌmʋzadɩ ꞌmʋ. ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi -abʋ -see ʋ ꞌɛ wlutu ꞌꞌyiꞌꞌdu. 25ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, -a -gwɛꞌɛ wlu wɔn ꞌꞌyi ti, -a ꞌye nyʋ ꞌmʋꞌtɛ, -a ꞌye ʋ ꞌle a gbo lbho. ꞌƖnnʋ -ke -aꞌba dɩkmabha ꞌꞌwe Banabaasɩ -ke ꞌPɔlʋ -naꞌo. 26Ʋn -nɩ ꞌsɔn, -aꞌba -Kɔyi Zezii *Kliisɩꞌa ꞌnynɩ ʋn kpaꞌa gwlɔ gbo a, ʋn mu ꞌko-o ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌyriɛ ꞌꞌyi -sie -mʋ. 27ꞌƐ dɩ, Ziidɩ -ke Silaasɩ -nɩ ꞌsɔn, ꞌɩnnʋ -a lbhoꞌo ꞌle a gbo, wlu -ke ꞌꞌbɔgʋ -a ꞌꞌnyɩ ꞌʋ a, ꞌle ʋn ꞌke ꞌɛ kuna po. 28A -gblee, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌpo-o -amʋ wlu -nɛɛ wɔn ꞌmʋ ꞌle -a ꞌye ɛ ꞌmʋ-za: -Aꞌba nyɔ se ꞌbhɛɛ, ꞌgbɛ -ke a seꞌa ꞌꞌyitigʋgɔ, -a ꞌke ɛ amʋ ꞌꞌlrude. 29ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, lɛ -a ꞌbɔꞌɔ amʋ ꞌmʋ ti, -ɛ seꞌa ꞌꞌyrili-nmɔ a -seeꞌa -nʋ yi, ꞌɩnnɩ ꞌka-a: Nmi ʋn-ʋ za nɩꞌa *ꞌsraga ꞌmʋ, aꞌba li ɛ -le, aꞌba ꞌna nymɔ -le, nmi ʋn -luꞌa -fukafuka -ɩ -ke nymɔ -seeꞌa tiꞌwla, aꞌba li ɩ -le, a kpʋn ꞌꞌyi, aꞌba ꞌꞌwɩlɩ -le -lrɛɛ! -Bho a ꞌbhɔ ꞌya dɩ, ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili. -A ꞌke ꞌgbʋʋ ꞌwla!

30ꞌWa lbhomʋ ꞌmnʋ, ʋn ꞌꞌtayi ꞌnʋ-ʋ ꞌꞌyiti ʋn ꞌye mu, ʋn ꞌye Atiɔsɩ nyni. Ʋn nyniꞌa ꞌle, Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌlruꞌgbʋʋ, ꞌle, ꞌꞌbɔgʋ -ke ʋn yiꞌa, ʋn ꞌye ɩ ʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ. 31Ʋn zrɛꞌɛ ꞌꞌbɔgʋ ꞌmnɛ, ꞌkpayipowlu -nɩꞌa ꞌle ꞌlbhaaꞌa-a ꞌwa ꞌwee ꞌbʋbʋa ꞌꞌyi. 32-Gblee, Ziidɩ -ke Silaasɩ -mnʋʋꞌa ꞌꞌbhi-i ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrɛɛ. ꞌƐ dɩ ʋn ziꞌe ꞌwɩ ꞌꞌyi ʋn ꞌye ꞌbho -gwle, ʋn-ʋ ꞌpo -ʋ ꞌkpɩ ꞌꞌyi -dadudu, ꞌle, -ka ʋn ꞌka ꞌbho Zeziiꞌa -jeyi -na, ʋn-ʋ de ꞌʋ ꞌna -pɔlʋ ꞌli ti. 33-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌle ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌye ʋ -jolʋ ꞌꞌnyɩ, ꞌle, -da ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ, ʋn ꞌke ꞌbho le mu. [ 34Ʋn ꞌka mu a, Silaasɩ -mnɔɔ na ɔ ꞌwla-aꞌo.] 35ꞌLe ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ -mnʋʋ -lrɛɛ, ʋn -nɩ ꞌsɔn, ꞌye ꞌbho Atiɔsɩ -sie, ꞌle ʋn -ke nyʋꞌa -dadudu-u zaꞌa -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ, ꞌle ʋn-ʋ tɔ ꞌnɩ nyʋ.

ꞌPɔlʋ -ke Banabaasɩ sʋsɔꞌɔ-ɔ li

36Ɩ ziꞌa -kaa a, zɔ -lue ꞌzɔ, ꞌPɔlʋ na: Banabaasɩ! Gwlɔꞌꞌo -gwlɔ -ke ꞌmʋ -a kpaꞌa -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ, -a mu le, -a ꞌke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌle ꞌye, -ka ʋn nɩnɩꞌa ꞌmʋti, -a ꞌke ꞌna yibo!

37Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, Banabaasɩ ꞌbɔ-ɔ ti, *ꞌZaan ʋn ꞌꞌduuꞌa Maakɩ ꞌnynɩ, ʋn -ke ɔ ꞌke mu. 38ꞌLe ꞌPɔlʋ na: -Gba! -Aꞌba -ke ɔ mu -le! Ɔbɔ ꞌmnɔ, -zɔtɩzɔ ɔ ꞌwlʋ-o -amʋ kli ꞌle Panfilii. Lbhʋ -a muꞌa ꞌꞌkpi, ɔ -see ꞌbho ti-de ꞌle -a -ke ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌyigwɛ. 39ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ a, ꞌbho ʋn -nɩ ꞌsɔnꞌɔ ꞌnynɩmʋ wɔnlizɩzɛɛ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ꞌle ʋn ꞌye lisʋsɔ. Ʋn sʋsɔꞌɔ li a, Banabaasɩ ꞌꞌluoꞌo-o Maakɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa, ʋn ꞌye Siplʋ mu, 40ꞌle ꞌPɔlʋ -mnɔɔ ꞌye ꞌbho Silaasɩ -za ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌke mu. Ʋn ꞌka mu a, Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌde -ʋ ꞌbho -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ -kʋtagwlʋ ti, ꞌwa lbhʋ ʋn-ʋ ꞌyeꞌa -nʋ mʋ, ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌniti-wʋnna, ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye mu. 41Ʋn muꞌa a, ʋn -zi -nɩꞌe-e Silii -ke Silisiibhlʋkpa ꞌꞌkpi, ꞌle, Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle, -ka ʋn ꞌka ꞌbho ꞌɔ -jeyi -na, ʋn-ʋ de ꞌʋ ꞌna -pɔlʋ ꞌli ti.

16

Timotee ꞌkpa-a ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe ꞌꞌkpi ʋn ꞌke lbhʋ -lue nʋ

1ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe nʋꞌa -kaa a, ʋn ꞌnyni-e Dɛlɩbʋ -ke Lisɩtrɩ. ꞌBho-o ʋn -yɛꞌɛ *Zeziiꞌa -nayi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Timotee. *ꞌZuifʋnynaakpʋ -lue, -ʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli a, ꞌwa ꞌꞌyu moꞌo ꞌle ꞌɔ -tɩta ꞌꞌduꞌo *Glɛkɩyi. 2ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌbho Lisɩtrɩ -ke Ikɔnɩ-ɩ zɔ ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ. 3ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ ꞌPɔlʋꞌa -pɔlʋ ꞌwlɔ ꞌɔ ꞌꞌyiti ɔ -ke ɔ ꞌke lbhʋ nʋ -lrɛɛ. ꞌBho ꞌɛ lemʋ, -ka ꞌɔ -tɩta -seꞌa-a ꞌZuifʋyi, ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌfɔ ꞌmnɛ gbo yibo nɩ-oꞌo. Ɔ -kʋʋ ʋ ꞌcɛ -tbhaꞌa dɩ a, ɔ kpɔ ꞌɔ *klɛ ꞌmʋ. Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌye mu ʋn ꞌke lbhʋ nʋ. 4-Gwlɛ -ke ꞌmʋ ʋn-ʋ zi nɩꞌa a, *Zeziiꞌa -dalbhomʋ -ke ꞌɔ -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa Zelizalɛɛmʋ, wlu ʋn gwɛꞌɛ wɔn ꞌꞌyi ti Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋꞌa damʋ, ʋn ꞌpo -ɩ Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle -jeyi ꞌꞌcrɛcrɛ, ʋn na ʋn ꞌꞌdu ɛ ꞌbho. 5-Gblee, ʋ-bʋ Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ꞌmnʋ, ʋn-ʋ ꞌde -ʋ -pɔlʋ ꞌli ti ꞌle ʋn-ʋ poꞌo ꞌle ꞌkpɩ, ʋn-ʋ deꞌe Zezii ꞌꞌgwli ꞌle ʋn-ʋ ꞌkpʋkpaꞌa ꞌꞌkpiti zɔꞌꞌo zɔ ꞌli.

ꞌPɔlʋ ꞌye-e ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌbho Trʋasɩ

6ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe nʋꞌa -kaa a, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌkaa ꞌnʋ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn -kaa ꞌle Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ-za -nɩ. ꞌƐ dɩ ʋn cɛꞌɛ ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Galasiiꞌa Flizii ꞌmʋ. 7Ʋn nyniꞌa ɛ -ke ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Misii, ꞌya -banʋwɔnyi ti a, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti, ꞌbhlʋkpa -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Bitinii, ʋn ꞌke ꞌle ꞌɛ ꞌꞌkpi nyni ꞌle Lisaazuzu -mnɔɔ -see ꞌwɔn. 8ꞌƐ dɩ ʋn cɛꞌɛ Misii ꞌmʋ, ꞌle, -gwlɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Trʋasɩ -ɛ -nɩꞌa ꞌbho ꞌtɔnni wɔnli, ʋn ꞌye ꞌbho nyni. 9Ʋn nyniꞌa a, ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌyi-e ꞌPɔlʋ -bodɩ ꞌꞌmatʋ. ꞌLe ɛ ꞌmʋ ɔ ꞌye-e Masedʋanɩyi -lue li. Ɔ -nynaꞌa-a ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ti, ɔ na: ꞌƖnmɔ bhade -ɩnmʋ li, -zi -nɩ Masedʋanɩ, -ɩn ꞌke -amʋ -kpa.

10Ɔ ꞌyeꞌa -kaa ꞌɛ lɛtu, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ ʋn nmazeꞌe-e lɩ ʋn ꞌke ꞌle mu. ꞌMna-aꞌa ꞌꞌbhuo, Luukɩ, -ke ʋn bheteꞌe-e gbo -lrɛɛ. ꞌBho-o -a yibo nɩꞌo -ka -Lagɔ-ɔ lbhoꞌa -amʋ -a ꞌke ꞌle *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ kpa.

Lidii ꞌde-e *Zezii ꞌꞌgwli

11ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ꞌbho Trʋasɩfɔ ꞌmʋ -a ꞌkpa -nɩꞌe batoo ꞌli, -gwlɔ -lue-e -nɩꞌa ꞌbho likpe ꞌli ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Samotrasɩ, -a ꞌye ꞌle mu ꞌꞌtɩklɩlɩ. ꞌBho-o -a ꞌmʋʋꞌo ꞌle -a ꞌye zi, -a ꞌye -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Neapolii mu. 12-A ꞌꞌsiꞌa ti a, ꞌle, Masedʋanɩbhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa ꞌꞌyigluwlʋgwlɛꞌɛ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Filiipʋ, -a ꞌye ꞌbho mu. Ɛ-bɛ gwlɔ ꞌmnɛꞌɛ nyʋ, ʋn-ʋ zrɛ ꞌnʋ-ʋ ꞌWlomɛɛ ꞌꞌyi. -A ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌwɩyɔ -gbɩ.

13*ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ nyniꞌa a, ꞌle -a ꞌye ꞌkabha: ꞌꞌNisʋ -nɩꞌa -laa, ꞌbho ꞌɛ wɔnli, ɛ kɔɔ ꞌbho-o *ꞌZuifʋ ꞌꞌwe-e ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru ꞌle ʋn-ʋ poꞌo *-Lagɔ wɔn gbo. -A mu ꞌle ka! ꞌLe -a ꞌye ꞌꞌgbe ꞌda. -A -ka ꞌle-e mu, -ka -a popoꞌa ꞌgwlʋti, ꞌka-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋ -ziaka. -A nyniꞌa ꞌbho a, ꞌnynʋkpakpɩ-ɩ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru, ꞌɩnnʋ -a -yɛꞌɛ ꞌbho, ꞌle -a ꞌye ti-de, -a ꞌye ʋ *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ -bodɩ ꞌmʋ-za. 14Ʋ-bʋ ꞌnynʋkpakpɩ ꞌmnʋ, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -lue ꞌmo-o ꞌLidɩ. Ʋn ꞌwlʋ-o -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tiatilɩ, ʋn-ʋ ꞌpo-o ꞌnynɩbhleyriizanɩ ꞌpɛlʋ ꞌle ʋn -ke ꞌZuifʋ-ʋ bʋbɔꞌɔ -Lagɔ. ꞌƖnnʋ poꞌo ꞌPɔlʋ -lokui ꞌtɩn ꞌle -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌye ʋ -naagɩ ꞌꞌnyɩ ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌwɔɔn. 15Ʋn -ke ꞌwa ꞌꞌbhlegboꞌa klɛ ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwli ꞌle ʋn ꞌye *batizee-ɛ ꞌwee. Ɛ ziꞌa -kaa a, ʋn na: -Ka ꞌɩn deꞌa -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwli a, a yiboꞌo-o ꞌna. ꞌƐ dɩ a yi, a ꞌke ꞌle ꞌɩn ꞌꞌbhli gbɔ-po. Ʋn ꞌcraanꞌa-a ꞌwa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ -a ziꞌe ꞌle ʋ gbo.

ꞌBho Filiipʋgwlɔ ꞌmʋ ʋn -po -nɩꞌe ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ -jie ꞌmʋ

16Ɩ ziꞌa -kaa a, zɔ -lue ꞌzɔ, -da *ꞌZuifʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru ꞌle ʋn-ʋ poꞌa *-Lagɔ wɔn gbo, -a -nɩ ꞌbho munamʋ, ꞌgeyikpaannynaakpʋ -lue -ke -a ꞌgbʋʋꞌo. Ʋn ꞌbhle-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ. ꞌƖnnɛ ꞌꞌtuu nʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa nyakadɩ ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌye nɩꞌe mɔniꞌa -dadudu ti, ʋn-ʋ ꞌꞌnyɩꞌe ꞌwa -yowli. 17Ʋn ꞌbhle ꞌꞌwɔwɔɔ -a -ke ꞌPɔlʋ bhete gbo ꞌle ʋn-ʋ naꞌa -amʋ kli. Ʋn na: Nyʋ a-a ꞌyeꞌa -laa li, -Lagɔklagba -ɔ -nɩꞌa ꞌle yaku ꞌli, ʋn ꞌmo-o ꞌɔ lbhʋnʋmʋ. -Ka a ꞌka ꞌpʋn, ꞌya ꞌꞌdɩ ʋn-ʋ zaꞌa amʋ -bodɩ ꞌmʋ. 18Ʋn-ʋ nʋ ꞌnɩ-e -kaa ꞌwɩ ti. ꞌƐ dɩ ɛ ꞌꞌbhlɛꞌɛ ꞌPɔlʋ ꞌꞌgwli, ɔ ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌbhiti, ɔ na: ꞌLe *Zezii *Kliisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ, ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu, ꞌda ꞌnynaakpʋ -nʋʋ ꞌmʋ. ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, ɛ ꞌdʋ -ʋ ꞌmʋ.

19ꞌWa -yowli -gbʋ ꞌnʋ ya, ʋn yiboꞌa ʋn se ꞌtɔ ꞌbhɛɛ ʋn ꞌke ꞌꞌwlilɛ ꞌye -lreeka, ʋn ꞌkpʋn-o ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ, ʋn ꞌye ʋ -zigletumʋ wɔnyi kpa. 20Ʋn kpʋ ꞌʋ ꞌbho ʋ-bʋ ꞌWlomɛɛꞌɛ -klɩgbɩ ꞌmnʋ wɔnyi a, ʋn na: Nyʋ -nʋʋ ꞌmo-o ꞌZuifʋ. ꞌƖnnʋ gbaꞌa -aꞌba gwlɔ ya. 21Kpli -a seꞌa ꞌybha, ɩ -ke -a-bʋ ꞌWlomɛɛꞌɛ gba -seeꞌa -ybhɛ, ꞌɩnnɩ ʋn-ʋ tɔꞌɔ nyʋ. -A-bʋ se ꞌbhɛɛ -a ꞌke ɩ ꞌwɔɔn, -a ꞌke ɩ nʋ.

22Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn -ke nyʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌbho -poꞌo-o gbɔ ꞌle ʋn ꞌke ʋ nyanɩ ꞌmʋ kla, ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ -klɩgbɩ ꞌmnʋ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A -zʋ ʋ -banɩ ꞌmʋ ꞌle a ꞌke ʋ ꞌꞌsɛɛn! 23Ʋn ꞌlbhʋ ꞌʋ ꞌtɔ kplokplo ꞌwa ꞌgwlʋꞌa ka a, ꞌle ʋn ꞌye ʋ -jie ꞌmʋ po, ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ -klɩgbɩ ꞌmnʋ ꞌye ꞌwa lifuoyi ꞌtmʋʋ: ꞌꞌDu ʋ ꞌꞌyrili -ka -zɛgɛka ꞌle ʋn -kaa ple! 24Ʋn ꞌtmʋʋ ꞌnɔ -kaa, ɔ ꞌꞌluo ꞌnʋ-ʋ ꞌmʋ, ɔ ꞌpo -ʋ ꞌle -budu -lue ꞌli ꞌle -jiebuduꞌa ꞌꞌtiinamʋ ꞌle ʋn ꞌye ʋ -gbitiɛ bhɩ ꞌmʋ -po ꞌle ʋn ꞌke ꞌkle ꞌye.

25Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, dodo -nɩ ꞌmʋcɛnamʋ ʋn-ʋ ꞌpo-o *-Lagɔ wɔn gbo ꞌle ʋn-ʋ bhleꞌo, ʋn-ʋ ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi ꞌle -jiemʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho-o po ꞌʋ -lokui. 26ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, ꞌbhlʋkpa -trɛꞌo tenyɩ ꞌle -jiebudu ꞌye ꞌmʋdigli, ꞌɛ -kpanɩ ꞌye kati ꞌꞌfɩa ꞌwee, gblokoe ʋn -poꞌa -jiekɔmʋ, ɩ ꞌwla-a ti. 27Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌwa lifuoyi -mnɔɔ gbugbluoꞌo-o ꞌꞌnynɔɔ ꞌmʋ ti. -Jiebuduꞌa -kpanɩ katiꞌa a, ɔ ꞌye ꞌɩ li a, ɔbɔ na ꞌkɩ -jiekɔmʋꞌa klɛ ple-oꞌo. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌꞌluoꞌo -jrɛɛ ꞌmʋ ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌlbha. 28ꞌPɔlʋ ꞌyeꞌa ꞌna li ꞌtɩn ꞌꞌsɛɛ, ɔ ꞌꞌwɔ-oꞌo ꞌle ɔ na: -Aꞌa ꞌlbha -aꞌa ꞌꞌbhuo -le! -A -nɩꞌe-e -dagbɛ ꞌwee. 29Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌwa lifuoyi ꞌmnɔ ꞌla-a nyɔ, ɔ -ke ꞌꞌnapɛ ꞌke yi -susueyi. Ɔ yiꞌa a, ɔ ꞌꞌluo ꞌnɛ-ɛ ꞌmʋ, ꞌle, -buduyu -ke ꞌli ʋ-bee -nɩꞌa, ɔ ꞌye ꞌle ꞌwlaa, ɔ ꞌke ꞌle ꞌbɩ tiꞌye ꞌle ɔ-ɔ tɩtrɛꞌɛ li -sɩanyɩꞌa dɩ, ɔ ꞌye ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ bhɩ gbɔ -gble. 30Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌdaa nʋ-oꞌo ꞌle ɔ na: A-bee-a, koo ꞌɩn ꞌke -nyna ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌpʋnꞌa? 31Ʋn na: -Ɩn -ke -aꞌa ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋꞌa klɛ, a de -aꞌba -Kɔyi *Zezii ꞌꞌgwli ꞌle a ꞌke ꞌpʋn ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 32ꞌLe ʋn ꞌye ɔ -ke ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋꞌa klɛ -Lagɔꞌɔ wlu -bodɩ ꞌmʋ-za.

33-Gblee, ꞌꞌmatʋ -lue ꞌmnɛ, ɔ ꞌꞌluo ꞌnʋ-ʋ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌwa ꞌꞌji kɔkuni ꞌꞌyitiwɔtɔ -nɩ, ꞌle ɔ -ke ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋꞌa ꞌwee ꞌye *batizee-ɛ. 34Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ɔ ꞌꞌluo ꞌnʋ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn -ke ꞌɔ nyʋ ꞌye gbobhete, ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌbhlegbo mu, ɔ ꞌye ʋ lilia ꞌꞌnyɩ. A ꞌye li-ɔ, ɔ -ke ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋꞌa klɛ ꞌde-e -Lagɔ ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhʋ ʋꞌo tenyɩ.

35Zɔ zɩꞌa a, ꞌWlomɛɛꞌɛ nyʋklɩgbɩ ꞌmnʋ ꞌlbho-o ꞌwa ꞌꞌsroja ꞌle -jiebuduꞌa lifuoyi gbo, ʋn na: Nyʋ -a poꞌa -jie ꞌmʋ -glaape, ꞌꞌtayi nʋ ꞌꞌyiti ʋn ꞌke mu! 36Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ʋn -ke ɔ ꞌpa-a ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe gbo, ɔ ꞌye ɔ ꞌꞌdɩ -ya, ɔ na: -Aꞌba gwlɔꞌɔ -klɩgbɩ ꞌlbho-o nyʋ ꞌɩn gbo, ʋn na ꞌɩn ꞌꞌtayi amʋ ꞌꞌyiti. ꞌƐ dɩ, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ꞌda a ꞌke mu. A -flɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyi, nyɔ -see amʋ ꞌꞌda-po yi -lrɛɛ ꞌbho le!

37Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ꞌPɔlʋ -see ɛ ꞌwɔɔn. Ɔ na ꞌꞌsroja -bodɩ: Koo -aꞌba gba ꞌlɛꞌɛ? Nyɔ ʋn-ʋ zrɛ nɩꞌa ꞌWlomɛɛ ꞌꞌyi, -bho ʋn kpʋn ɔ, nyɔꞌɔ ꞌꞌsɛɛn nɔ -le, ꞌle, ɛ -se ꞌbho nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌɛ lɛtu ꞌke -nʋ-ɛ -ko. ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, ʋn-ʋ tu ꞌnɔ-ɔ -zigle. -Bho ɛ kpʋn ɔ, ꞌle, -ka ʋn ꞌkɔ ɔ -nyna a, ʋn-ʋ nyna ꞌnɔ -kaa. ꞌKla-a -abʋ -nɩꞌo -lrɛɛ ꞌle aꞌba -klɩgbɩ ꞌye -amʋ kpʋn ꞌle ʋn ꞌye -amʋ ꞌꞌsɛɛn bhebhe ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi. Ʋn -see -aꞌba ꞌꞌkpiꞌa -zigle tu ꞌle ʋn ꞌye -amʋ -jie ꞌmʋ po. ꞌTraamʋ ꞌtɔ, ꞌle ʋn ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke -amʋ ꞌle ꞌꞌzizekwla ꞌmʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi -nɩꞌa? -Gba! -A -see ꞌwɔn, ꞌwa ꞌꞌbhi yi ʋn ꞌke -amʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi!

38Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ꞌꞌsroja ꞌye ꞌwa -klɩgbɩ gbo wlu ꞌmnɛ kpa. Ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ na, nyʋ ʋn poꞌa -jie ꞌmʋ, ʋn-ʋ zrɛ ꞌnʋ-ʋ ꞌWlomɛɛ ꞌꞌyi -lrɛɛ, -sɩanyɩ ꞌlbhʋ -ʋꞌo. 39ꞌƐ dɩ ʋn yiꞌo, ʋn ꞌye ʋ-bee libhade ʋn ꞌke ꞌwa ꞌꞌnyinynikpli ꞌmnɛꞌɛ dɩ ꞌbhɔ. Ʋn ꞌwɔɔn ꞌnɩ a, ꞌle ʋn ꞌye ʋ -jie ꞌmʋ -za, ʋn ꞌye ꞌda ꞌle ʋn na: -A bhade amʋ li-ɔ, -bho a mu a, a ꞌwlʋ -dagbɛ gwlɔ ꞌmʋ!

40Ʋn ꞌwlʋꞌa -jie ꞌmʋ, ʋn ꞌmu-o ꞌle ꞌLidɩ ꞌꞌbhli, ꞌle ʋn ꞌye ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌbho ꞌꞌlruꞌgbʋʋ ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po. Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌwlʋ, ʋn ꞌye mu.

17

ꞌLe Tesalonikɩ nyʋ ꞌkla-a ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ nyanɩ ꞌmʋ

1ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ muꞌa a, -gwlɛ -ke ꞌmʋ ʋn -zi -nɩꞌa a, ꞌɩnnɩ ꞌka-a: Anfipolii -ke Apolonii, ꞌle, -gwlɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tesalonikɩ, ʋn ꞌye ꞌle nyni. ꞌBho-o *ꞌZuifʋtɔlʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu -nɩꞌo. 2-Gblee, -bho ꞌPɔlʋ pa ꞌbho gwlɔ ꞌmʋ a, ꞌle -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli ɔ-ɔ muꞌo -antanyɩ, ꞌka-a ɔ-ɔ nʋꞌo ꞌꞌcɩcɩ. ꞌƐ dɩ ɔ muꞌo ꞌle. *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ tan dedeꞌa ꞌꞌyi, ꞌya ti, -Lagɔwlu ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ɔ -ke nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho -zaꞌa-a ꞌle ꞌya sʋɩ, 3ꞌle ɔ-ɔ zɩza ꞌnɛ gbɔ, ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ -ka ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ see ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli *ꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ-ʋ ꞌye-e ꞌkle ꞌye -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌmɛ. -Bho ɔ ꞌmɛ ɛ, ꞌle ɔ ꞌke glu -sɔ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. ꞌLe ɔ na: Ɔ-bɔ Zezii ꞌmnɔ -ke dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa -laa amʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ. 4-Gblee, nyʋ-ʋ po ꞌɔ -lokui, ꞌwa tɔlʋ ꞌyeeꞌe-e wlu ꞌmnɛ -ziadɩ ꞌmʋ, ꞌle ʋn -ke ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe ꞌye gbobhete. ꞌƖnnʋ ꞌmo-o *Glɛkɩꞌa -dadudu ʋn -ke ꞌZuifʋ-ʋ bʋbɔꞌɔ -Lagɔ -lue, ꞌɩnnʋ -ke ꞌnynɩbhlenynʋkpakpɩꞌa -dadudu.

5Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌZuifʋ -yʋ -sieꞌa ti a, ʋ-beeꞌa lbhʋ ʋn nʋꞌa, ʋn ꞌnʋ-o ꞌɛ ꞌꞌmʋnynɩ, ꞌɩnnʋ muꞌo ꞌle -jeyi, ʋn ꞌye bhebheyitiꞌa nyʋ ꞌsrʋ po, ʋn ꞌye gbaagba yayi ti-za ꞌbho gwlɔ ꞌmʋ, Zasɔɔ -ke ꞌꞌbhli ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ -nɩꞌa, ʋn ꞌye ꞌle ꞌwlaa, ꞌle ʋn-ʋ ꞌbʋ ꞌʋ ti, ʋn ꞌke ʋ nyʋ wɔnyi kpa. 6Ʋn -gbʋꞌa ꞌle a, ʋn -see ʋ ꞌye ꞌle ʋn ꞌye Zasɔɔ -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ ꞌbho gwlɔ ꞌmʋꞌa nyʋklɩgbɩ wɔnyi kpa, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo: ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ gbaꞌa ꞌbhlʋkpa ya a, nyʋ ꞌmnʋ, ꞌɩnnʋ yiꞌe -dagbɛ. 7ꞌƖnnʋ Zasɔɔ -mnɔɔ-ɔ poꞌo -budu ꞌli. ꞌWa ꞌweeꞌa ꞌꞌdu ꞌbho -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wlu. Ʋn na ꞌbhlʋkpayowli -lrɔɔꞌɔ wlu ʋn-ʋ ꞌꞌduꞌo ꞌbho. ꞌƖnnɔ ꞌmo-o *Zezii.

8Nyʋklɩgbɩ -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho a, wlu ꞌmnɛ ꞌkpʋn -ʋ li. 9ꞌƐ dɩ ʋn -zaꞌa Zasɔɔ ꞌꞌwe mɔni ꞌꞌlru ꞌmʋ ꞌle ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ ꞌke gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌwlʋ ꞌle ʋn ꞌye ʋ ꞌꞌyitiꞌꞌtayi.

Nyʋꞌa -dadudu ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwli ꞌle Belee

10Ʋn ꞌꞌtayi ꞌnʋ ꞌꞌyiti a, glu gwɛꞌɛ ɛ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌꞌluoꞌo-o ꞌPɔlʋ -ke Silaasɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ʋ -jolʋ ꞌꞌnyɩ, ꞌle, -gwlɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Belee, ʋn ꞌye ꞌle mu. Ʋn nyniꞌa a, *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho a, ʋn ꞌmu-o ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli. 11Ʋ-bee -nmɔꞌɔ-ɔ kpli ꞌmʋ, ʋn ꞌye ꞌZuifʋ -nɩꞌa Tesalonikɩ -zi. -Lagɔwlu ꞌPɔlʋ-ʋ tɔꞌɔ, ʋn ꞌpo -ɛ -lokui -pɔlʋzɛgɛ ti. -Ka zɔ zɩꞌa a, lɩ ɔ-ɔ tɔꞌɔ, ꞌka-a ʋn-ʋ ꞌcrɩ ꞌɩ ꞌmʋti ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli -bho ɩ ꞌꞌdu -zɛgɛ. 12ꞌƐ dɩ ꞌwa -dadudu deꞌe *Zezii ꞌꞌgwli ꞌle Glɛkɩnynʋkpakpɩ-ɩ ꞌbhleꞌa ꞌnynɩ -ke *Glɛkɩnyukpasiꞌa -dadudu de ꞌɔ ꞌꞌgwli -lrɛɛ. 13Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌZuifʋ -nɩꞌa Tesalonikɩ ꞌwɔn-ɔ ꞌbɔ ꞌPɔlʋ-ʋ ꞌza-a -Lagɔwlu ꞌmʋ ꞌbho Belee a, ʋn ꞌyi-e ꞌbho, ʋn ꞌye gbaagba yayi ti-za, ꞌle ʋn-ʋ gbaꞌa nyʋ ya. 14-15ꞌƐ dɩ, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌbho Belee, ꞌbho -yritayi ʋn kpaꞌa ꞌPɔlʋ ꞌle ꞌtɔnniwɔnli -bhoga -jeyi, ʋn -ke ɔ ꞌye mu, ꞌle, ꞌbhlʋkpa ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Akayi, ꞌɛ -gwlɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Atɛɛnɩ, ʋn ꞌye ɔ ꞌle -nynia, ꞌle Silaasɩ -ke Timotee ꞌye ꞌbho -sie. Nyʋ ꞌmnʋ -nynia ꞌnɔ Atɛɛnɩ, ʋn ꞌka ꞌle yi a, ɔ ꞌꞌdu -ʋ wlu ꞌꞌyi, ɔ na: -Bho a mu, a ꞌtmʋʋ Silaasɩ -ke Timotee, ʋn yi -vuu!, ꞌle nyʋ ꞌmnʋ ꞌye ʋ wlu -ya.

ꞌPɔlʋ -nɩꞌe-e Atɛɛnɩ

16A -gblee, ꞌPɔlʋ -nɩꞌa Silaasɩ -ke Timotee wɔnfuonamʋ ꞌle Atɛɛnɩ, ɔ-ɔ ꞌna-a gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ ti, kɔkuiꞌa -dadudu ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ ꞌbho ꞌwa gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌɩ a, ꞌya dɩ ꞌkpʋn -ɔ ꞌgwlʋ. 17*ꞌZuifʋ -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ bʋbɔꞌɔ -Lagɔ, ꞌɩnnʋ -ke ꞌPɔlʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌo ꞌꞌlru ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌle -Lagɔwluꞌa sʋɩ, ꞌle, nyʋ -ke ɔ-ɔ ꞌgbʋʋꞌa ꞌbho ꞌpɛlʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi, ɔ-ɔ zɩ ꞌɩ ʋ -bodɩ ꞌmʋ zɔꞌꞌo zɔ. 18Dɩꞌa ꞌmʋticrɛmʋ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Epikiliɛɛ -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ na nɩꞌa nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zenʋꞌa -tɔtɔwlu ꞌmʋ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Stoyisiɛɛn, ꞌɩnnʋ -ke ꞌPɔlʋ-ʋ wluꞌo -lrɛɛ. ꞌLe ꞌwa tɔlʋ-ʋ nʋꞌo: ꞌYrɛlɛɛwluyi ꞌmnɔ, koo ɔ-ɔ ꞌlɛꞌɛ? -Lrʋʋ na: Kɔkuilreꞌa ꞌꞌdɩ ɔ-ɔ zaꞌo. Lɛ -ke dɩ ʋn-ʋ ꞌlɛꞌɛ -kaa, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o ꞌPɔlʋ-ʋ ꞌtɔ-ɔ *Zeziiꞌa dɩ -ke -ka ɔ ꞌmɛ ka ꞌle ɔ ꞌyeꞌa glu -sɔ, ɔ ꞌyeꞌa ti-nɩ -lrɛɛ. 19Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌꞌluo ꞌnɔ-ɔ ꞌmʋ ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye -da -lue nyʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Aleopasɩ mu ꞌle ʋn na: -Ɩn ꞌbhɛɛꞌɛ -ɩn ꞌke -amʋ -tɔtɔlɩlre -ke dɩ -a zaꞌa -amʋ -bodɩ ꞌmʋ gbɔzɩzaꞌa? 20-Ɛkedɩmaa, lɛlre -ɩn -nɩꞌa -amʋ ꞌbʋꞌwɔɔn -nɩnamʋ, -aꞌba ꞌwɔn ꞌya gbɔ ꞌꞌkpi ꞌmʋti, zɩza nɩ gbɔ!

21A -gblee, ʋ-bʋ Atɛɛnɩkɔmʋ ꞌmnʋ -ke ꞌlɩkpʋ -ke ʋn -deꞌa ꞌbho, ꞌwa nʋ lbhʋ -lrɛɛ -bho ɛ -se ꞌꞌlrugbʋʋɛ ꞌle ʋn ꞌke dɩlre -bodɩmʋzɩza ꞌle ʋn ꞌke ɩ -lokuipo. ꞌKa-a ʋn-ʋ nʋꞌo ꞌwa -nɔɔꞌɔ klɛ ti. 22Ɩ -nɩꞌa kaa ꞌmʋ a, ꞌbho ꞌwa ꞌꞌlrugbʋʋnamʋ ꞌmnɔ nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌPɔlʋ -nynaꞌa ti ꞌle ɔ na:

Atɛɛnɩkɔmʋ-a, ꞌɩn ꞌye-e ꞌna -ka, ꞌle lɩ ꞌwee ꞌmʋ, a ꞌꞌduꞌa nyʋ -yʋ -kmaꞌa kɔkuiꞌa bʋbɔdɩ. 23-Ɛkedɩmaa, ꞌɩn -naꞌa-a aꞌba gwlɔ ꞌmʋ ti, ꞌɩn ꞌye-e lɩ -ke ꞌmʋ a-a bʋbɔ nɩꞌa aꞌba -lagɔ -lue -lue ꞌle ꞌya ꞌꞌklumʋ -da -lue -lrɔɔ ʋn ꞌcnɩ-e ꞌbho lɛ ꞌꞌyri: ꞌLagalagɔ. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ɛbɛ ꞌmnɛ a seꞌa yibo a-a bʋbɔꞌɔ ꞌꞌyribhuo ꞌmʋti, ꞌɩnnɛ ꞌɩn yiꞌo ꞌɩn ꞌke amʋ -tɔ. 24-Lagɔ nʋꞌa ꞌkmʋ -ke lɛꞌꞌo lɛ a-a ꞌyeꞌa ꞌnɔɔ ɛ ꞌmʋ li, ꞌɩnnɔ ꞌmo-o ꞌya -kɔyi. -Budu -yɛ nyunyuꞌa -kʋtɩ poꞌa, ɔ se ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ -nɩ. 25Ɔ -see tiꞌbɔ nyunyɔ ꞌke ɔ lɛꞌꞌo lɛ ꞌꞌnyɩ. A -gblee, ꞌɩnnɔ ꞌꞌnyɩꞌe nyunyu ꞌwee tinɩɛ-e, -fɩfɛ -ke lɩ ꞌwee. 26A -gblee, nyunyɔ -lue ꞌtɩn ɔ -yaꞌa ti, ꞌle ɔ ꞌmʋ, ꞌle-e nyunyudu ꞌwlʋꞌo ʋn ꞌye ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌꞌyi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌbhlʋkpabanʋ po ꞌle ɔ ꞌye ꞌya -nɔɔ ꞌꞌdu see ꞌle ʋn ꞌke ꞌꞌpapa ꞌmʋ ti-de. 27Ɔ ꞌnʋ-o -kaa ꞌle nyʋ ꞌke dudua ʋn ꞌke ɔ tiꞌbɔ ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌmʋtiyibo. -Ziadɩ moꞌo, -Lagɔ se nyɔꞌꞌo nyɔ gbo-tɛ. 28ꞌLe ꞌɩnnɔ ꞌꞌnyɩꞌe -amʋ tinɩɛ, ꞌɔ dɩ -a naꞌo ꞌle -a ꞌye ti-nɩ. ꞌƖnnɛ aꞌba yakapomʋtɔlʋ ꞌyeeꞌe -ziadɩ ꞌmʋ, ʋn na: ꞌƆ gʋgɔmʋ -a ꞌꞌduꞌo.

29A -gblee, -Lagɔꞌɔ gʋgɔmʋ -a ꞌꞌduꞌa dɩ ɛ se -kaa ti-nmɔ -a ꞌke ꞌgwlʋtipopo, ꞌnynɩbhlenɛtɩ -ke -babasʋkpʋ nyunyu cɛꞌɛ ꞌliti ʋn -bɛꞌɛ ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ, ɩ -ke -Lagɔ gʋgɔꞌo, nʋ. 30-Nɔɔ -ke ꞌli nyunyu seꞌa -Lagɔ yibo, ʋn-ʋ nʋꞌa, -Lagɔꞌɔ zi ꞌya dɩ. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, -Lagɔ-ɔ ꞌla-a nyʋ ꞌwee -nɩꞌa daꞌꞌo da ʋn ꞌke ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyiyibo ʋn ꞌke ɔ gbo ꞌꞌbhiti. 31A ꞌke ɩ ꞌꞌyiyibo, -ɛkedɩmaa, -nɔɔ -lue ɔ ꞌꞌduꞌo. -Bho ɛ nyni, nyɔ -lue ɔ -zaꞌa ꞌbho ꞌle ɔ ꞌke ꞌkmʋ -zigle -tu ꞌle -ziadɩ ꞌmʋ. ꞌƐ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌwlʋ-oꞌo ꞌle ɔ ꞌye nyɔ ꞌmnɔ glu -za ꞌle ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌle ɔ ꞌye ti-nɩ -lrɛɛ.

32-Gblee, ꞌPɔlʋ -zaꞌa nyɔ-ɔ -sɔꞌɔ glu ꞌle ꞌmɛmʋꞌa ꞌꞌklumʋ, -ɔ -nɩꞌa ti -lrɛɛꞌɛ dɩ ꞌmʋ, ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ, ʋn -drɩ ꞌnɔ-ɔ ꞌnynɩ, ꞌle -lrʋʋ na: -Bho -ɩn -flɔ ꞌꞌyi ꞌle -a ꞌke yi -a ꞌke -ɩnmʋ -lokuipo ꞌbho dɩ ꞌmnɛ ꞌꞌkpi, -a ꞌke ꞌbho ꞌmʋtiꞌwɔn. 33ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ꞌPɔlʋ ꞌwlʋ -nɩꞌe ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ. 34Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyʋꞌa ꞌplan ꞌyeeꞌe-e ꞌPɔlʋꞌa wlu -ziadɩ ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye -Lagɔwlu ꞌwɔɔn, ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Denisɩ -ɔ ꞌma-a ʋ-bʋ nyʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlruꞌa nyɔ -lue-e, ꞌnynaakpʋ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Damalisɩ -ke nyʋ -lrʋʋ.

18

ꞌPɔlʋ -zaꞌa-a *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ ꞌle Kɔlɛɛtɩ

1Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -sɔꞌɔ-ɔ Atɛɛnɩ, ꞌle, Akayibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kɔlɛɛtɩ, ɔ ꞌye ꞌle mu. 2ꞌBho-o *ꞌZuifʋyi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Akilaa -nɩꞌo. Ɔ ꞌwlʋ -nɩꞌe-e ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌPɔɔn. Ɔ -ke ꞌɔ ꞌnynɔ *Plisilɩ -sɔꞌɔ-ɔ Italiibhlʋkpa ꞌꞌkpi -lreeka, -ɛkedɩmaa, ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowliklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Klodɩ na, *ꞌZuifʋꞌa klɛ -sɔ ꞌbho Italiiꞌa -gwlɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *ꞌWlɔmʋ, ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌbho -yɛ, ɔ ꞌye ʋ gbo ti-de. 3Ɔ -ke ʋn -plɛꞌɛ lbhʋ -lue ꞌmʋ-ɛ. ꞌƐ dɩ ɔ -deꞌe ꞌle ʋ gbo ti ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ nʋꞌo lbhʋ -lue ꞌmnɛ. -Gblee, lbhalbhagbedeti ʋn-ʋ poꞌo ꞌle ʋn-ʋ po ꞌɩ ꞌpɛlʋ. 4ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, -bho *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ nyni a, ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho a, ɔ-ɔ ꞌmu-o ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli, ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌle -Lagɔwluꞌa sʋɩ, ꞌle ɔ-ɔ poꞌo ꞌZuifʋ -ke *Glɛkɩ ꞌkpa ꞌꞌyi ʋn ꞌke *Zezii ꞌꞌgwlide.

5-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌle Silaasɩ -ke Timotee ꞌye Masedʋanɩ -sɔ ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho yi. Ʋn yiꞌa a, ꞌPɔlʋ ꞌꞌluoꞌo-o ꞌɔ -nɔɔꞌɔ klɛ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa -Lagɔwlu ꞌmʋ, ɔ-ɔ ꞌtɔ-ɔ ꞌZuifʋ gbaa -ka Zezii ꞌꞌduꞌa *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ. 6Ʋn ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌwa -dadudu ꞌku-o ꞌꞌyi ʋn -see ꞌwɔn ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌjree nɔꞌo. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌgbɔtɔ nʋꞌo ꞌɔ -banɩꞌa ꞌꞌpiplee kwa. ꞌƖnnɛ tɔꞌo -ka ʋn-ʋ nʋꞌa -laa ꞌꞌnyinynidɩ, ꞌle ɔ-ɔ nʋꞌo: -Bho a se ꞌpʋn ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi a, aꞌba ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌlruyidɩ moꞌo. Ɩ -se ꞌan dɩ -ko. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌle ʋ gbo ꞌɩn-ɩ muꞌo.

7Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌwlʋꞌo ꞌbho-ɛ, nyukpasu -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Titiusɩ Zutuusɩ, ɔ ꞌye ꞌbho ɔ gbo mu. ꞌƖnnɔ -ke ꞌZuifʋ-ʋ bʋbɔꞌɔ -Lagɔ ꞌle ꞌɔ -budu -nɩꞌe ꞌbho -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌꞌtroli. 8Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbuduꞌa -klagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Klisɩpusɩ -ke ꞌɔ ꞌꞌbhlegboꞌa nyʋ ꞌde-e -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwli, ꞌle, Kɔlɛɛtɩkɔmʋꞌa -dadudu-u poꞌa ꞌPɔlʋ -lokui, ʋn ꞌye Zezii ꞌꞌgwlide -lrɛɛ, ꞌle ʋn ꞌye *batizee-ɛ.

9Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌmatʋ -lue ꞌPɔlʋ ꞌye-e ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌle -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌye ɔ gbo -wlu, ɔ na: -Sɩanyɩꞌa ꞌlbha -ɩnmʋ -le! -Za ꞌan ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmʋ! -Aꞌa ꞌꞌmu wɔn -le! 10ꞌƖn -ke -ɩn -naꞌo, nyʋ -see -ɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋ -kla yi. -Gblee, -gwlɔ -nɛɛ ꞌli, nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌan nyʋ ꞌꞌdu mʋ, ʋn -dieꞌe-e -laa ꞌꞌyi. 11ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ɔ ziꞌe ꞌbho -zʋn -lue ꞌꞌdie ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ -Lagɔwlu.

12-Nɔɔ -ke ti ꞌbho Akayibhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌWlomɛɛ ꞌka ꞌbho ꞌwa nyɔklagba -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Galiyɔɔ tide ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛ -kɔ ɔ, ꞌZuifʋ ꞌgbʋʋꞌo-o ꞌꞌlru, ʋn ꞌye wlu -dalue -po, ʋn ꞌye ꞌPɔlʋ kpʋn, ꞌle ʋn ꞌye ɔ -zigletumʋ wɔnyi kpa. 13Ʋn ꞌnʋ-o nyʋ, na: -Ka ɔ ꞌbɔꞌɔ ti nyʋ ꞌke -Lagɔ bʋbɔ -ke -ka -aꞌba gba ꞌlɛꞌɛ nyʋ ꞌke nʋ a, ɩ se gʋgɔ. 14ꞌPɔlʋ muꞌa dɩ ꞌmʋ-za mʋ, ꞌbho-o ꞌbhlʋkpayowli Galiyɔɔ kɔꞌɔ wlu, ɔ na: ꞌZuifʋ-a, -bho ɛ ꞌꞌdu ꞌkɩ ꞌꞌyikmazagbɩ, ꞌꞌlemnɩɩ, -ziadɩ moꞌo, ꞌɩn-ɩ po ꞌkɩ-ɩ amʋ -lokui, 15ꞌle ɛ ꞌꞌduꞌa ꞌtɔ aꞌba ꞌꞌbhiꞌa -tɔtɔlɩ, nyʋꞌa ꞌnynɩꞌa ꞌmʋdepodɩ -ke aꞌba ꞌꞌbhiꞌa gba, ꞌle ꞌmna -see tiꞌbɔ ꞌɩn ꞌke ꞌya -zigle tu! Aꞌba ꞌꞌbhi tu ɩ! 16ꞌLe ɔ ꞌye nyʋ ꞌtmʋʋ: A po ʋ ꞌꞌpiemʋ! 17ꞌBho -ziglebudu wɔnyi, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpʋn-o -Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbuduꞌa -klagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Sosɩtɛnɩ kwa ꞌmʋ ti, ʋn-ʋ bhɔtɔ nɔ-oꞌo. Galiyɔɔ yibo nɩ-oꞌo. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɔ dɩꞌa -lue komu se ʋ ꞌꞌkpi -nɩ.

ꞌPɔlʋ ꞌmu-o Atiɔsɩ le

18Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -gwle ꞌbho Kɔlɛɛtɩ-ɔ ꞌle ɔ ꞌye ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu wlu po, batoo -nɩꞌa Siliibhlʋkpa ꞌꞌkpi munamʋ, ɔbɔ-e *Plisilɩ -ke *Akilaa ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ꞌkpa. Ʋn ꞌka mu a, ꞌle Kɔlɛɛtɩꞌa ꞌtɔnni wɔnliꞌa ꞌfɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Sanklee, ꞌbho-o ꞌPɔlʋ ꞌwla -nɩꞌe ꞌꞌlru ti. ꞌƖnnɛ tɔꞌɔ nyʋ -ka ɔ cɛꞌɛ wlu ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌle ɔ ꞌyeꞌa ꞌzʋɩn ꞌmʋ ꞌwlʋ.

19-21Ʋn -nɩꞌa munamʋ a, -gwlɔklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Efɛɛzɩ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho nyni. ꞌBho-o batoo -nyna -nɩꞌe ti, ʋn ꞌye tiꞌꞌsi, ꞌle, *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho a, ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli mu, ɔ -ke ʋn ꞌye -Lagɔwluꞌa sʋɩ ꞌle -za, ꞌle ꞌwa tɔlʋ ꞌye ɔ -jeyi -za, ꞌle ɔ na ɔ -see ꞌwɔn. Ɔ ꞌka mu, ɔ na: -Bho -Lagɔ ꞌwɔn, ꞌꞌlemnɩɩ ꞌɩn-ɩ ꞌyi-e le, ꞌle ɔ ꞌye batoo ꞌmnɛ ꞌli le ꞌkpa ɔ ꞌye mu, ꞌle Akilaa -ke Plisilɩ ꞌye ꞌbho Efɛɛzɩ -sie. 22Ɔ -nɩꞌa munamʋ a, ɔ ꞌnyni-e Sezaleegwlɔ ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye tiꞌꞌsi, ɔ ꞌye Zelizalɛɛmʋ mu, ɔ -ke Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌke ꞌyɩye, ꞌle ɔ ꞌye Atiɔsɩ mu. 23Ɔ ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌwɩ -glilii ꞌle ɔ ꞌye le mu, ɔ ꞌye Galasiiꞌa Flizii ꞌmʋ cɛ, ɔ-ɔ pleꞌe ꞌya gwlɛ ꞌꞌyiti -lue -lue, ꞌle, *Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa ꞌbho a, ɔ-ɔ po ꞌʋ ꞌkpa ꞌꞌyi.

Apolɔsɩ -nɩꞌe-e Efɛɛzɩ -ke Kɔlɛɛtɩ

24Zɔ -lue ꞌzɔ *ꞌZuifʋyi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Apolɔsɩ, ꞌɩnnɔ nyniꞌe ꞌbho Efɛɛzɩ. Ɔ ꞌwlʋ-o Alasadriigwlɔ ꞌmʋ ꞌle ɔ yiboꞌo -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wlu -ka -zɛgɛka. -Bho ɔ -kɛ ɛ ꞌmʋ-ʋza a, ꞌɔ ꞌkɩkle wlu ꞌꞌyi. 25-Ka -Lagɔ ꞌbɔꞌɔ ti nyʋ ꞌke -na a, ɔ-ɔ ꞌcɩɩn -ɩꞌo. Ɔ-ɔ ꞌwla-a -pɔlʋ ti, ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa -Lagɔwlu ꞌmʋ, ꞌle *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩ ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌyi. ꞌBho ꞌɛ lemʋ, -yɛ ꞌma-a nyʋꞌa *batizeeɛ, *ꞌZaanꞌa ꞌꞌsɛꞌɛ -nɛ ɔ yiboꞌo. ꞌƖnnɛ ɔ -deꞌe ꞌliti. 26-Gblee, ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ, ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli, ɔ ꞌcɛ-ɛ ꞌꞌyrili ꞌle ɔ-ɔ wluꞌo. ꞌBho-o *Plisilɩ -ke *Akilaa ꞌwɔn -nɩꞌe ꞌɔ wlu ꞌbɔ ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn -ke ɔ ꞌye kpɔ cɛ, ꞌle, -ka -Lagɔ ꞌbɔꞌɔ ti nyʋ ꞌke -na a, ɔ seꞌa -bhla yibo ꞌya damʋ, ʋn-ʋ zɩza ꞌnɩ gbɔ ꞌꞌsɩkɩsɩkɩ ꞌle ʋn-ʋ ꞌtmʋʋ nɔꞌo. 27ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi, ɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke Akayi mu, ꞌle ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌye ɔ ꞌkpa ꞌꞌyi po, ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌbɔgʋ ꞌcnɩ, ꞌle, ꞌfɔ ꞌmnɛ ꞌꞌyiꞌa *Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa ꞌle, ʋn ꞌye ʋ ɛ -jeyi po ꞌle ʋn ꞌke ɔ kpʋn -gli, ꞌle ɔ ꞌye mu. Ɔ nyniꞌa ꞌle a, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -yʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌmnɔ, -ʋ deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌsana ꞌmʋ, ɔ ꞌpo -ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi -ka -zɛgɛka. 28-Gblee, ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌɔ -tɔtɔlɩ ɔ -tɔꞌɔ, ɩ -flɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyiti, ꞌle ɔ ꞌye ꞌZuifʋ ꞌꞌyitiwa na: A ꞌꞌma-oꞌo. ꞌLe, -ka ʋn ꞌka ꞌɔ wlu ꞌꞌkpi ꞌꞌdu, ʋn se ꞌna ꞌbhle. ꞌLe, wlu-u ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle -Lagɔbɔgʋ ꞌli, ꞌle ɩ ꞌmʋ, -ka Zezii ꞌꞌduꞌa *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, ɔ-ɔ tɔ ꞌnʋ -kaa.

19

ꞌLe Efɛɛzɩ ꞌPɔlʋ -za -nɩꞌe *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ

1-Nɔɔ -ke ti Apolɔsɩ -nɩꞌa Kɔlɛɛtɩgwlɔ ꞌmʋ, ꞌbhlʋkpa -ke ꞌꞌkpi trɩ -nɩꞌa, ꞌPɔlʋ -zi -nɩꞌa ꞌle a, ꞌle ɔ-ɔ pleꞌa -gwlɛ gwlɛ ꞌꞌyiti a, ꞌbho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ɔ -nyni -nɩꞌe Efɛɛzɩgwlɔ ꞌmʋ, ɔ -yɛꞌɛ-ɛ ꞌbho *Zeziiꞌa -namʋ -gbɩ. Ʋ-bʋ a, lɩ *ꞌZaan Batiisɩ -tɔꞌɔ, ꞌya ꞌꞌsɛ ʋn yiboꞌo. 2ꞌLe ɔ ꞌye ʋ tidede: A deꞌa *Zezii ꞌꞌgwli ꞌle, a ꞌye *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌnɩ? Ʋn na: -Ka -Lagɔꞌɔ Lisaazuzuꞌa ꞌꞌbhuo -nɩꞌa ti, -a se ɩ yibo. 3ꞌLe ɔ ꞌye ʋ tidede -lrɛɛ, ɔ na: *Batizeeɛ -yɛ ʋn batizeeꞌa amʋ, ꞌɛ ꞌzɔꞌɔ ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? Ʋn na: -Ka *ꞌZaan Batiisɩ ꞌlɛꞌɛ ɛ, ɛ ꞌke -kaa ꞌmʋ -nɩ, ꞌɛ dɩ -a batizee-ɛꞌo. 4ꞌLe ɔ ꞌye ʋ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: Nyʋ-ʋ yiboꞌa ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌle ʋn ꞌyeꞌa -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti, ꞌwa nyunyutu ꞌZaan-a batizeeꞌo, ꞌle ɔ-ɔ ꞌlʋ ꞌʋ -kaa ꞌꞌyi -lrɛɛ, nyɔ-ɔ -nɩꞌa ꞌle ꞌɔ lemʋ, ɔ -nɩꞌa yinamʋ, ʋn de ɔ ꞌꞌgwli. ꞌƖnnɔ ꞌmo-o *Zezii.

5Nyʋ ꞌmnʋ ꞌwɔnꞌɔ ꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ ʋn batizee-ɛꞌɛ -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌnynɩ ꞌmʋ. 6Ɛ gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌye ʋ *kwa ꞌꞌlru tide ꞌle -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ꞌye ʋ ꞌꞌkpiꞌdree, ꞌle, wlu ʋn seꞌa yibo, ʋn-ʋ po ɩꞌo ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmʋti. 7Nyʋ ꞌmnʋ -nɩꞌe-e -bue ꞌyɔ ꞌsɔn.

8Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, *ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli, ꞌPɔlʋ-ʋ ꞌmu-o ꞌle -wlɛɛwlɛɛ ꞌle ꞌcʋɩ tan ꞌli. Ɔ-ɔ ꞌcɛ-ɛ ꞌꞌyrili ꞌle ɔ-ɔ zaꞌa -Lagɔwlu ꞌmʋ, ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌle ꞌya sʋɩ. -Ka -Lagɔ ꞌybhaꞌa nyʋ ꞌke Zezii ꞌꞌgwlide ꞌle ɔ-bɔ -Lagɔ ꞌke ʋ -kɔ ɔ, ꞌɩnnɛ ɔ-ɔ zaꞌa ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ɩ ꞌwɔɔn. 9Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyʋtɔlʋ ꞌku-o -loku ꞌmʋ, ʋn -see ɩ ꞌwɔɔn, ꞌle, ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, nyʋ-ʋ ꞌma-a Zeziiꞌa -jeyinamʋ, ʋn-ʋ zʋ ꞌʋ wlu -bodɩ ꞌmʋ ꞌmʋnyɛka. Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌye nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌyriliꞌwlʋ, ɔ ꞌye Zeziiꞌa -namʋ ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌle -Lagɔwluꞌa sʋɩ ꞌwɩ ꞌwee ꞌli ꞌle Tilanusɩꞌa -fukuubudu ꞌli. 10Ɔ ꞌnʋ-o -kaa -zʋɩn ꞌsɔn ti. ꞌƐ dɩ *ꞌZuifʋ -ke nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ -ʋ -nɩꞌa Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa ꞌwee ꞌye -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌbʋꞌwɔn.

Sevaaꞌa ꞌꞌyreetɩ ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu tinu ꞌPɔlʋꞌa ka

11-Gblee, *ꞌꞌyritikpʋnwɔnkulɩ -Lagɔ-ɔ yi ꞌnɩ-e ꞌPɔlʋ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ nʋ ɩꞌo. 12Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌyriidi ʋn-ʋ sra nɩꞌa zu -ke lbhʋ ꞌmʋꞌa -banadi ʋn-ʋ paꞌa ꞌbho ꞌꞌkpi ꞌmʋ, -ɩ triꞌa ꞌPɔlʋꞌa ku li, ʋn-ʋ ꞌꞌluo ꞌnɩ ꞌmʋ-ɛ, ʋn-ʋ kpɩ ꞌɩ ꞌle ꞌꞌgwizimʋ gbo, ꞌle ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu-u ꞌdʋ ꞌʋ ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌpʋnꞌo ꞌwa ꞌwalɩ -lrɩɩ wɔn ꞌmʋ. 13ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩ dɩ a, *ꞌZuifʋtɔlʋ pleꞌa nyʋ ꞌꞌyiti ꞌle -ʋ nuꞌa nyʋ ꞌmʋ ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ti ꞌle ʋn-ʋ ꞌye ꞌnɛ mɔni ti, ʋn ꞌdɩn-e -aꞌba -Kɔyi *Zeziiꞌa ꞌnynɩsiɛɛ ti, ʋn na ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu -bodɩ: Zezii -ke dɩ ꞌPɔlʋ-ʋ zaꞌa nyʋ -bodɩ ꞌmʋ, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmʋ, a ꞌda!

14-16Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu na: ꞌƖn yiboꞌo-o Zezii, ꞌle, yɔɔ ꞌma-a ꞌPɔlʋ, lɛ ɔ ꞌꞌduꞌa, ꞌɩn yibo nɛꞌo. A-bʋ -yʋʋ ꞌle, yʋʋ a ꞌꞌduꞌa? -Ɩn ꞌye li-ɔ, nyɔ-ɔ ꞌbhleꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌkpʋ -ʋ ꞌꞌkpi, ɔ ꞌye ʋ ꞌlbha kplokplo, ɔ ꞌye ʋ tʋ wɔn ꞌmʋ lu, ɔ ꞌye ʋ ꞌwlʋ cɛ, ɔ ꞌye ʋ lɛ ꞌꞌyi -zi, ʋn ꞌye ɔ wɔnyi tiꞌda ꞌle ʋn ꞌye ple. (-Gblee, ʋ-bʋ ꞌZuifʋ ꞌmnʋ, -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Sevaa, ꞌɔ ꞌꞌyreetɩ -mɛɛsɔn ʋn ꞌꞌduꞌo.)

17Ɩ-bɩ dɩ ꞌmnɩ ziꞌa a, Efɛɛzɩkɔmʋ, ꞌZuifʋ-e, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ-e, ꞌwa klɛ ꞌwɔn-ɔ ꞌya ꞌꞌdɩ ꞌbɔ ꞌle -sɩanyɩ ꞌye ʋ kpʋn ꞌle -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌnynɩ-ɩ ꞌbhɛꞌɛ ꞌꞌyi tenyɩ. 18ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, nyʋꞌa -dadudu-u deꞌa Zezii ꞌꞌgwli a, ʋn-ʋ yi-oꞌo ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi. 19Nyʋꞌa -dadudu -lrʋʋ-ʋ ꞌbhleꞌa gu, ꞌwa guꞌa ꞌꞌbɔgʋɩ -ke ʋn-ʋ yiꞌo, ʋn-ʋ ꞌkɩkle ꞌnɩ ꞌꞌlruli ꞌle ʋn-ʋ po ꞌɩ ꞌꞌyri ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi. ꞌWa ꞌꞌbɔgʋɩ ꞌmnɩꞌa ꞌyeyemɔni -dieꞌe-e ꞌꞌyi tenyɩ.

20Ɩ-bɩ wɔnkudɩ ꞌwee ꞌmnɩꞌa dɩ -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ wlu-u waꞌa ti ꞌle nyʋꞌa -dadudu-u ꞌwɔɔn nɩꞌo.

Efɛɛzɩkɔmʋ gbugbluoꞌo ꞌcɛꞌɛ dɩ

21Ɩ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ bhagaꞌa-a dɩ ꞌꞌyi ꞌle ꞌɔ -pɔlʋ gbo ɔ ꞌke Masedʋanɩ -ke Akayi -cɛ -nɩ ɔ ꞌke Zelizalɛɛmʋ nyni. -Kagbɛ ꞌka-a ɔ-ɔ popoꞌo ꞌgwlʋti -lrɛɛ: -Bho ꞌɩn -sɔ Zelizalɛɛmʋ, -Lagɔ ꞌwɔɔnꞌɔ dɩ ꞌɩn-ɩ ꞌye ꞌbho *ꞌWlɔmʋ -nyni mʋ ꞌɩn ꞌke ꞌbho ꞌye. 22ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, nyʋ ꞌsɔn -ke ɔ bheteꞌa gbo ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌa -Lagɔlbhʋ, Timotee -ke Elaasɩ, ɔ lbho ꞌʋ ꞌle ꞌɔ nya Masedʋanɩ, ꞌle ɔbɔ ꞌke ꞌbho Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi -sie ꞌle ɔ ꞌke ꞌbho -nɔɔ -lrɛɛ gbɛ zi.

23ꞌƐ -nɔɔ ꞌmnɛ ti, ꞌbho-o nyʋ -kpa -nɩꞌe *Zeziiꞌa -jeyinamʋ tʋ gbo. 24Lɩ-ɩ ziꞌa ꞌbho, ꞌɩnnɩ ꞌka-a: -Bɛbɛlɩ -ke ꞌpɛlʋ -kmuꞌa ꞌꞌyi, ꞌya piyi -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Demetriusɩ, -Lagɔ -lue ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ, ɛ -ke ꞌnynaakpʋ gʋgɔꞌɔ, ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Atemisɩ, ꞌɩnnɔ maꞌa ꞌɛ bʋbɔbiditoope ꞌle ɔ-ɔ po ꞌnɩ ꞌpɛlʋ. -Lagɔ ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ ꞌɔ ꞌꞌbhlimʋ Efɛɛzɩkɔmʋ bʋbɔꞌo, ꞌle ɔ -ke nyʋ -ke ɔ-ɔ nʋꞌa lbhʋ-ʋ ꞌye nɩ ꞌnɛ mɔniꞌa -dadudu ti. 25Zɔ -lue ꞌzɔ, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ -ke nyʋ -lrʋʋ -ke ʋn -plɛꞌɛ lbhʋ -lue ꞌmʋ, ɔ ꞌgbʋʋ ꞌnʋ-ʋ ꞌꞌlru ꞌle ɔ na: ꞌAn bha ꞌꞌwe-a, lbhʋ -a nʋꞌa -laa, -ka -a ꞌye ꞌnɛ mɔniꞌa -dadudu ti, a yibo nɩ-oꞌo. 26ꞌLe lɛ ꞌPɔlʋ ꞌmnɔ -nɩꞌa nʋnamʋ, a yibo nɛ-oꞌo ꞌle a-a ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ. Ɔ na: Kɔkui nyunyu-u maꞌa -se -Lagɔzɛgɛ -ko, ꞌle ɔ-ɔ jriꞌe nyʋꞌa -dadudu. Ɛ -se -dagbɛ Efɛɛzɩꞌa ꞌꞌsɛ ɔ-ɔ nʋ -kaa -ko. ꞌNɔɔgbɛ Aziibhlʋkpaꞌa -dadudu ꞌꞌkpi moꞌo -lrɛɛ. Ɛ se ꞌꞌyrili-nmɔ. 27A -gblee, ꞌɛ lɛtu ꞌbhɛɛꞌo ɛ ꞌke -aꞌba lbhʋ kwaꞌfɩɩn. ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, -a ꞌꞌbhliꞌa -Lagɔklagba Atemisɩ -a bʋbɔꞌɔ ɔ, ɛ ꞌbhɛɛꞌo nyʋ ꞌke ꞌtɔ ꞌɛ -budu nɛsrɛ ꞌle ʋn -see ɛ ꞌtɔ ꞌꞌku ꞌꞌkpi -po yi -lrɛɛ. Aꞌba ꞌmate ti -le! Ɛbɛ ꞌmnɛ, -aꞌba ꞌwee -nɩꞌa ꞌnɔɔ Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi -ke nyʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌbhlɩkpɩ -lrɩɩ ꞌꞌkpi, -a bʋbɔ nɛ-oꞌo. Ɛ ꞌbhɛɛꞌo nyʋ ꞌke ꞌɛ bʋbɔdɩ ꞌbhɔ.

28Nyʋ-ʋ po ꞌɔ -lokui ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌcɛ ꞌkpʋ -ʋ ꞌli ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo: -A-bʋ Efɛɛzɩkɔmʋꞌa -Lagɔ Atemisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyiꞌo! 29-Gblee, -bho -ɩn ꞌye gwlɔꞌɔ klɛ, ɛ -nynaꞌa-a ya. Ʋn nʋꞌa -kaa, Masedʋanɩkɔmʋ ꞌsɔn, Gayusɩ -ke Alisɩtakɩ, -ʋ -ke ꞌPɔlʋ-ʋ naꞌa bhʋ -lue ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌa -Lagɔꞌɔ lbhʋ, ꞌɩnnʋ ʋn kpʋnꞌo ꞌfʋkʋfʋkʋfʋkʋ, ꞌbho -gwlɔkɔmʋꞌa ꞌꞌlrugbʋʋnamʋ, ʋn ꞌye ʋ ꞌbho ti-nyna. 30Ʋn-ʋ nʋꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -mnɔɔ, ɔbɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo -tɔ ꞌbho nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌle ɔ ꞌke ʋ dɩ -bodɩ ꞌmʋ-za, ꞌle ꞌɔ -namʋ -see ɩ ꞌwɔɔn. 31ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi, Aziiꞌa nyʋklɩgbɩtɔlʋꞌa ꞌꞌbhi, -ʋ ꞌma-a ꞌPɔlʋꞌa bhɩ, ʋn ꞌpo -ɔ wlu -jeyi, ʋn na: -A-bʋ bhade -ɩnmʋ li, -aꞌa mu ꞌle -gwlɔkɔmʋꞌa ꞌꞌlrugbʋʋnamʋ -le!

32ꞌBho ꞌmnɔ nyʋ-ʋ ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru, ꞌwa ꞌwʋwɔn ꞌmʋti, nyʋtɔlʋ ꞌꞌwɔ ꞌnɔɔ, -lrʋʋ ꞌꞌwɔ ꞌlelaa, ꞌle, lɛ -ke dɩ ʋn ꞌꞌgbuꞌa ti, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -dadudu se ꞌɛ -lue komu yibo! 33Nyʋ ꞌmnʋ ꞌpo-o ꞌPɔlʋꞌa nyʋ ꞌcɛ -kwa. ꞌƐ dɩ nyʋyɔ -gbɩ -nɩꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ ꞌtmʋʋ ꞌnɩ-ɩ *ꞌZuifʋ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Alasaanɩ, ꞌle ꞌɔ -Bozuifʋ ꞌye nyʋ druko ɔ ꞌke nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi ti-nyna, ɔ ꞌye ʋ -tɛtɛ ꞌmʋ po ʋn ꞌke ɔ -lokuipo ɔ ꞌke ʋ-bʋ ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbhoꞌa ꞌꞌkpidɩ lizɩza, -ka ʋn -ke ꞌPɔlʋ -seeꞌa -na. 34Ʋn -gbʋ ꞌnɔ ya, ʋn yibo ꞌnɔ-ɔ ꞌꞌyi -ka ɔ ꞌꞌduꞌa ꞌZuifʋyi. Ʋn -see ꞌwɔn ɔ ꞌke dɩ ꞌmʋ-za ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌwɔ kplokplokplo: -A-bʋ Efɛɛzɩkɔmʋꞌa -Lagɔ Atemisɩꞌa ꞌnynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyiꞌo! ꞌƐ ꞌnynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyiꞌo! -Ɛ -nynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyiꞌo! ꞌƐ ꞌnynɩ ꞌbhɛ ꞌꞌyiꞌo!

35ꞌLe ꞌɛ ꞌꞌlruyijranamʋ a, nyɔklagba -lue -ɔ kɔꞌɔ ꞌbho -gwlɔkɔmʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌɩnnɔ ꞌkpaꞌa ꞌbho ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌgate, ꞌle ɔ na: Efɛɛzɩkɔmʋ-a, -budu -ke ꞌli -a bʋbɔ nɩꞌa -aꞌba -Lagɔklagba Atemisɩ, -ka -abʋ ꞌbhleꞌa ꞌɛ lbhʋ ꞌle -a ꞌꞌdu ꞌɛ ꞌꞌyrili, yɔɔ ꞌse ꞌna yiboꞌa? ꞌƐ kɔku -ɛ ꞌwlʋꞌa ꞌle yaku ꞌꞌyi, -ka -a ꞌbhleꞌa ꞌɛ lbhʋ ꞌle -a ꞌꞌdu ꞌɛ ꞌꞌyrili, yɔɔ ꞌse ꞌna yibo -lrɛɛꞌɛ? 36Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyɔ -lue ꞌtɩn -ɔ ꞌkɛ ɛ ꞌꞌyidepo -nɩ, ɔ se -nɩ. ꞌƐ dɩ, a ꞌbhɔ a -kaa -nɩadɩ nʋ. 37A -gblee, nyʋ -ke a yiꞌa -laa, ʋn -see Atemisɩꞌa -budu ꞌliꞌa lɩ ꞌꞌyri ꞌle ʋn -see Atemisɩꞌa ꞌꞌbhuo ꞌnynɩ ꞌꞌsi ꞌꞌnyinynika. 38ꞌƐ dɩ, Demetriusɩꞌa nyʋ -ke ɔ yiꞌa a, -bho ʋn -ke nyɔ ꞌbhle dɩ -dagbɛ, ɔ yi ɔ ꞌke ɔ ꞌꞌkla ꞌbho -zigletumʋꞌa wɔnyi! -Nɔɔ -ke ti nyʋ-ʋ tuꞌa -zigle, ɛ -nɩꞌe-e ꞌbho, ꞌle nyʋklɩgbɩ -ʋ ꞌbhleꞌa -zigletulbhʋ a -nɩꞌe ꞌbho -lrɛɛ. ꞌƐ dɩ ʋn nʋ -kaa! 39-Bho ꞌꞌyitɔdɩ -lrɩɩ -nɩ ꞌbho, ꞌle -aꞌba gwlɔ ꞌmʋꞌa nyʋklɩgbɩ ꞌke ꞌbho ꞌꞌlrugbʋʋnamʋ nyʋ ꞌla a, ꞌbho-o a ꞌke ɩ ꞌmʋ-za -nɩ. 40A -gblee, lɛ-ɛ ziꞌa -daa -zɩannamʋ, ꞌɛ dɩ ꞌWlomɛɛꞌɛ nyʋklɩgbɩ-ɩ -kɔꞌɔ -amʋ ꞌbhɛɛꞌo ʋn ꞌke -amʋ dɩ ꞌꞌyikpa na -a ꞌkpɩkpɩa-a ꞌwa gba li. ꞌƐ -lue ꞌtɩn -ke ꞌꞌkpi -aꞌba ꞌgɩ ꞌka -nɩ ꞌle ɩ-bɩ ꞌmnɩꞌa ꞌlimʋ, ɛ se -nɩ. 41Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti ꞌle ɔ na: A mu, a ꞌke yayi! ꞌLe ʋn ꞌye mu.

20

ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe ꞌmu-o Masedʋanɩ -ke *Glɛkɩbhlʋkpa -lrɛɛ ꞌꞌkpi

1-Gblee, nyʋ ꞌmnʋꞌa yokoyoko cɛꞌɛ, ꞌPɔlʋ ꞌgbʋʋꞌo-o *Zeziiꞌa -namʋ ꞌꞌlru, ɔ ꞌye ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po ꞌle ɔ ꞌye ʋ wlu po, *Glɛkɩbhlʋkpaꞌa yayi -bhoga, Masedʋanɩ, ɔ ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌꞌkpi mu. 2Ɔ-ɔ ꞌple-e ꞌbhlʋkpa ꞌmnɛꞌɛ -gwlɛ gwlɛ ꞌꞌyiti, ꞌle, Zeziiꞌa -namʋ -nɩ ꞌnɩ ꞌmʋ, ɔ-ɔ zʋ ꞌʋ wluꞌa -dadudu -bodɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ po ꞌʋ ꞌkpa ꞌꞌyi, ꞌle ɔ ꞌye zi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌzɔtibhoga Akayibhlʋkpa ꞌꞌkpi mu. 3Ɔ nyniꞌa ꞌle a, ɔ ꞌnʋ-o ꞌle ꞌcʋɩ tan. Ɛ ziꞌa -kaa a, ɔ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ɔ ꞌke batoo ꞌli ꞌkpa ɔ ꞌke Siliibhlʋkpa ꞌꞌkpi mu ꞌle ɔ ꞌye ꞌbʋꞌwɔn na *ꞌZuifʋ ꞌꞌdu-o ꞌɔ ꞌꞌdɩ ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha. Ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ɔ na: ꞌꞌLemnɩɩ, ꞌbhlʋgbɔjolʋ -ɛ -zi -nɩꞌa Masedʋanɩ, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ ꞌye -bhlu mʋ ꞌɩn ꞌke Silii mu. ꞌLe ɔ ꞌye ꞌꞌyitiꞌꞌbhiti ɔ ꞌye ꞌle le -mu -nɩ.

4Ɔ -nɩꞌa munamʋ, nyʋ -mɛɛsɔn ꞌkpɔ -ɔ -jeyi. ꞌWa ꞌnynɩ ꞌka-a: Sopatɛɛ -ɔ ꞌma-a Beleekɔyi, Pilusɩꞌa ꞌꞌyu-e, Alisɩtakɩ -ke Sekudusɩ ꞌma-a Tesalonikɩkɔmʋ-e, Dɛlɩbʋkɔyi Gayusɩ -ke Timotee, ʋn -ke Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa nyʋ ꞌsɔn Tisikɩ -ke Trofimʋ. 5ꞌLe Masedʋanɩ, ʋn ꞌnyni-e Filiipʋgwlɔ ꞌmʋ. ꞌBho-o ꞌPɔlʋ -yɛꞌɛ ꞌɩnmɔ Luukɩ ꞌle ꞌɔ -jeyikpamʋ ꞌmnʋ ꞌye -amʋ ꞌbho sie ꞌle ʋn ꞌye Trʋasɩgwlɔ ꞌmʋ mu. ꞌBho-o ʋn-ʋ fuo nɩꞌe -amʋ. 6Ɛ-bɛ zʋn ꞌmnɛ ꞌliꞌa *gɔ -ke ti, *ꞌꞌflɔɔ seꞌa ꞌꞌbuubuulɛ gboꞌbhle, ꞌle, ꞌZuifʋ-ʋ li ꞌɛ ɛ, ɛ ziꞌa a, ꞌle -a ꞌye Filiipʋ -sɔ ꞌle -a ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa. -A -nɩꞌa munamʋ, -a ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌꞌni ꞌꞌyigbeyi ꞌwɩ -muu ꞌle -a ꞌye -jeyikpamʋ ꞌmnʋ ꞌꞌkpi bhla ꞌbho Trʋasɩ. ꞌBho-o -a ziꞌe ꞌwɩ -mɛɛsɔn.

ꞌPɔlʋ dedeꞌe-e *Zeziiꞌa -namʋ -nɩꞌa Trʋasɩ ꞌꞌyi. Ɔ muꞌa a, ɔ -see ꞌtɔ yi ꞌbho le.

7ꞌBho ꞌmnɔ ɔ, *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ ziꞌa a, ꞌɛ ꞌꞌjiazɔ ɔ, -a-bʋ ꞌZeziiꞌa nyʋ ꞌgbʋʋꞌo-o ꞌꞌlru -a ꞌke -dalue -li -nɩ, ꞌle ꞌPɔlʋ-ʋ zaꞌa -Lagɔwlu ꞌmʋ. -Bho zɔ zɩ, ɔ-ɔ ꞌye-e -mu -mʋꞌa dɩ a, ɔ -nɩꞌe -Lagɔwlu ꞌmʋzanamʋ ꞌle dodo ꞌye ꞌmʋ-cɛ. 8-Gblee, -a -nɩꞌe-e ꞌle yayibuduꞌa tannɛ ꞌꞌyi, ꞌle, ꞌɛ ꞌꞌyu -ke ꞌli -a -nɩꞌa, ꞌꞌnapɩꞌa -dadudu-u wanꞌa ꞌle. 9-Ɩn ꞌye li-ɔ, nyukpasudraa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Etikusɩ, -da ꞌPɔlʋ -nɩꞌa -kaa ꞌꞌyititɛdɩ ꞌmnɩ ꞌmʋzanamʋ, ꞌbho-o ɔ -de -nɩꞌe ꞌbho -buduyu ꞌmnɛꞌɛ -fɛnʋwɔn ꞌꞌyi ti ꞌle ɔ-ɔ zekeꞌo. ꞌꞌNynɔɔ zi ꞌɔ ɔ, ꞌɩnnɔ ꞌwlʋꞌo ꞌle yayibudu ꞌmnɛ ꞌꞌyi, ɔ ꞌye ꞌzɔ ꞌkpa. Ʋn ꞌꞌluo ꞌnɔ ꞌꞌyi, ʋn -gbʋ ꞌnɔ ya, ɔ ꞌmɛ-oꞌo. 10ꞌPɔlʋ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌwlʋ-o ꞌle yayibudu ꞌmnɛ ꞌli -lrɛɛ, ɔ ꞌye ꞌdre, ɔ ꞌye ɔ ꞌꞌkpi ꞌꞌyitijri, ɔ ꞌye ɔ ꞌbho ꞌbhlʋkpa ꞌꞌyitiꞌꞌpli, ꞌle ɔ na: Aꞌba ꞌꞌzru -le! Ɔ -sɔꞌɔ-ɔ ꞌmɛnynɔɔ ꞌmʋ, ɔ -nɩꞌe-e ti -lrɛɛ. 11Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke ʋn ꞌya-a ꞌle -budu ꞌmnɛ ꞌli le ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌye -dalue -li -nɩ. Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ɔ ꞌkpa-a ꞌbho dɩꞌa ꞌmʋzanamʋ le. Ɔ -nɩ ꞌnɛ ꞌꞌkpi ꞌle zɔ ꞌye ꞌꞌyritiꞌwla. -Drumayrʋvlaan ꞌwlʋꞌa ꞌꞌyiglu a, ꞌle ɔ ꞌye mu. 12Ɔ muꞌa a, nyʋ ꞌwee cɩcɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyi ꞌle nyukpasudraa -mnɔɔꞌɔ nmi -nmɔꞌɔ ꞌꞌyrili, ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn ꞌye ɔ -jeyi kpa. ꞌƐ dɩ ꞌbʋbʋa-a ꞌlbhaꞌa ꞌwa ꞌwee tenyɩ.

ꞌPɔlʋ ꞌꞌwe ꞌmu-o Milee

13Ɩ ziꞌa -kaa a, -a -ke ꞌPɔlʋ sʋsɔꞌɔ-ɔ li, -abʋ ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa, ɛ -ke -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Asɔsɩ mu, ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌkɩka ꞌꞌyi -zi -nɩ. ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o -a -ke ɔ ꞌke ꞌꞌyiꞌgbʋʋ ꞌle ɔ ꞌke ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ꞌkpa. -Abʋ ꞌzi -ɔ ꞌꞌyi, -a ꞌye -jeyi ꞌkpa ꞌle ɔbɔ ꞌye gbɔ ꞌmʋ ꞌbhɔɔ. ꞌKa-a -a -ke ɔ bhagaꞌo. ꞌƆ ꞌꞌbhuo ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke ꞌbhlʋgbɔjolʋ bhlu. 14Ɔ bhlaꞌa -amʋ ꞌꞌkpi a, batoo -ke ꞌli -a -nɩꞌa, ɔ ꞌye ꞌle ꞌkpa, ꞌle -a -ke ɔ ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Mitilɛnɩ mu. 15-A nyniꞌa a, -a ꞌzi-e ꞌbho li, -a ꞌnʋ-o ꞌwɩ -lue -jeyi, ꞌle, likpe -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kiɔsɩ, -a ꞌye ꞌɛ wɔnli nyni. Zɔ -lrɛɛ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho, ꞌbho-o -a -nyni -nɩꞌe likpe -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Samɔsɩ, ꞌwɩ -lrɛɛꞌɛ zɔ ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Milee nyni. -Gblee, ɛ -ke Efɛɛzɩ se gbotɩtɛ. 16Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌPɔlʋ na ɔ -see tiꞌbɔ ɔ ꞌke ꞌbho Efɛɛzɩ ti-nyna -nɩ ꞌle -nɔɔ -kɔɔ ɔ ꞌle Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi li-zi -nɩ. Ɔ-ɔ ꞌꞌtɩtra-a li, -bho *Patɩkɔtɩꞌa gɔꞌɔ zɔ -ka nyni ꞌle ɔ ꞌke Zelizalɛɛmʋ nyni -cueyi.

ꞌBho Milee ꞌPɔlʋ ꞌgbʋʋꞌo-o Efɛɛzɩꞌa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ ꞌꞌlru ꞌle ɔ ꞌye ʋ wlu po.

17ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ a, ꞌPɔlʋ poꞌo Efɛɛzɩ wlu, ꞌbhoꞌa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ ꞌke ɔ ꞌbho Milee -yɛ, 18ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho mu. Ʋn nyniꞌa a, ɔ na:

ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ɛ ꞌnyaaꞌa zɔ -ke ꞌli ꞌɩn -yi -nɩꞌa ꞌle Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌle ɛ ꞌye ꞌɩn -ke aꞌba ꞌꞌyrilisʋsɔnɔɔ ꞌꞌkpi bhla, -ka ꞌan kpli ꞌnɩnɩꞌa ꞌmʋti aꞌba ꞌꞌklumʋ, a yiboꞌo-o ꞌna. 19-Ka ꞌɩn ꞌwlaꞌa ꞌan -pɔlʋ ti, ꞌle ꞌɩn-ɩ nʋꞌa -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ lbhʋ aꞌba ꞌꞌklumʋ, ꞌle ꞌɩn -seeꞌa ꞌan ꞌꞌbhuo ꞌꞌyiꞌbhɛɛ, -da ꞌɩn ꞌye -nɩꞌa nyʋꞌa ꞌꞌnyinynikpli ʋn-ʋ nʋꞌa li, -ka ꞌwa nʋnʋkpli-i yaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌmi ꞌꞌyri, a yiboꞌo-o ꞌna. -Ka *ꞌZuifʋ-ʋ paꞌa ꞌɩnmʋ fɛ ꞌzɔ ꞌle ꞌɩn ꞌyeꞌa ꞌkle ꞌye, a yiboꞌo-o ꞌna -lrɛɛ. 20ꞌYa ꞌwee -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, lɛ-ɛ ꞌka amʋ -bodɩ ꞌꞌyrili-nmɔ, -ka ꞌɩn wɩ ꞌɩ amʋ ꞌꞌyiti ꞌle ꞌɩn -seeꞌa ꞌbho ꞌɛ -lue ꞌtɩn sie, a yibo nɛ-oꞌo. ꞌƖn pleꞌa amʋ ꞌꞌyiti ꞌle aꞌba ꞌꞌbhlegbo -lue -lue ꞌle aꞌba ꞌꞌlrugbʋʋnamʋ, ꞌka-a ꞌɩn-ɩ nʋꞌo ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle ꞌɩn-ɩ tɔꞌɔ amʋ Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ, 21ꞌle, -ka ꞌɩn waꞌa ꞌZuifʋ -ke nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌꞌyiti, na: A yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌle a ꞌke ꞌle -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle a ꞌke -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌꞌgwlide, ꞌya ꞌwee, a yibo nɩꞌo.

22ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌmu-o Zelizalɛɛmʋ. ꞌBho-o *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu-u tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ, ꞌle-e ꞌɩn ꞌke mu. Lɛ-ɛ ꞌka ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌꞌkpi -bhla -nɩ, ꞌɩn se ɛ yibo. 23Lɛ -lue ꞌtɩn ꞌɩn yiboꞌa a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu-u tɔ ꞌnɛ ꞌɩnmʋ -da ꞌꞌgɩɩ, ꞌle gwlɔꞌꞌo gwlɔ ꞌli na nyʋ-ʋ ꞌye-e ꞌɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋ -kla -mʋ ꞌle ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ -jie ꞌmʋ po. 24ꞌƖnmɔ ꞌPɔlʋ -mnɔɔ, ꞌꞌdɩ ꞌmnɩꞌa ꞌlbha ꞌɩnmʋ -sɩanyɩ ꞌꞌyi. -Bho ʋn ꞌlbha ꞌɩnmʋ o, -bho ʋn -see ꞌɩnmʋ ꞌlbha o, ꞌmna -see ꞌya dɩ zi. Lɛ ꞌmna-a ꞌbɔꞌɔ ti, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, lbhʋ ꞌan -Kɔyi Zezii sieꞌa ꞌɩnmʋ li, ꞌɩn ꞌke ɛ nʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke ɛ ꞌꞌyigwɛ. Lbhʋ ꞌmnɛ ꞌmo-o, ꞌɩn ꞌke -Lagɔꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ nyunyu ꞌꞌyitiwa, -ka ꞌɔ ꞌlimʋ -nmɔꞌɔ wɔn ʋ -bodɩ.

25A -gblee, ꞌɩn ꞌple-e amʋ ꞌꞌyiti -lue -lue ꞌle ꞌɩn ꞌye amʋ -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa -kɔkɔɔꞌɔ ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋ-za. ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌtɩn -see ꞌtɔ ꞌɩnmʋ ꞌye yi ꞌbho le. 26ꞌKla-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌɩn-ɩ wɩ ꞌɩ amʋ ꞌꞌyiti -zɩan, -bho aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ se ꞌpʋn ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ɛ -se ꞌan ꞌꞌlruyidɩ -ko. 27A -gblee, ꞌɩn -tɔꞌɔ-ɔ amʋ -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ ꞌwee, ꞌɩn -see ꞌbho ꞌɛ -lue ꞌtɩn sie. 28ꞌBho ꞌɛ lemʋ a, a ꞌꞌdu aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌyrili! -Lagɔꞌɔ -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋ ꞌɔ Lisaazuzu deꞌa amʋ ꞌꞌlruti, a ꞌꞌdu ʋ ꞌꞌyrili -lrɛɛ! ꞌƆ ꞌꞌyu Zeziiꞌa ꞌmɛmɛɛ ꞌmʋ ɔ zetie -nɩ ꞌnʋ ꞌle ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ. 29A ꞌye li-ɔ, -bho ꞌɩn mu, ꞌɩn yiboꞌo-o na, a-bʋ ꞌma-a Zeziiꞌa nyʋ, nyʋtɔlʋ-ʋ ꞌye-e ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ -yi -mʋ ʋn ꞌke aꞌba ꞌꞌgwlideɛ -denɩ ꞌmʋ -za. -Ka ji-i liꞌa ꞌbhlabhlɩ, ꞌka-a ʋn-ʋ ꞌye -nɩ mʋ. 30ꞌLe aꞌba ꞌꞌbhiꞌa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ-ʋ ꞌye ꞌmʋ-sɔ mʋ, ʋn -see amʋ -ziadɩ -tɔ yi ꞌle ʋn ꞌke *Zeziiꞌa -namʋꞌa ꞌꞌgwlideɛ -denɩ ꞌmʋ -za -lrɛɛ ꞌle ʋn -ke ʋn ꞌke -na. 31ꞌƐ dɩ, a ꞌꞌdu aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌyrili! -Zʋɩn tan ti ꞌɩn -bhla -nɩꞌe amʋ -jiɛ kwa ꞌmʋ ti, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌɩnmʋ ꞌkleyeɛɛ ꞌꞌkpi -yanamʋ, ꞌka-a ꞌɩn ꞌbhleꞌe ꞌꞌvivia wɔnyi aꞌba dɩ ꞌle ꞌɩn-ɩ wɩ ꞌɩ amʋ ꞌꞌyiti -lue -lue ꞌbho Zeziiꞌa -jeyiꞌa -nanaa -nɛɛꞌɛ ꞌꞌkpi, a popo nɩ ꞌgwlʋti!

32ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ꞌtraamʋ ꞌtɔ ɔ ꞌɩn-ɩ ꞌde-e amʋ ꞌle -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ kwa ꞌmʋ ti, ꞌle, ꞌɔ wlu-u -tɔꞌɔ, -ka ꞌɔ ꞌlimʋ -nmɔꞌɔ wɔn ɔ, ɛ ꞌke amʋ ꞌkpa ꞌꞌyi po. Ɛ ꞌbhɛɛꞌo ɛ ꞌke amʋ -kpa ꞌle a ꞌke Zezii ꞌꞌgwlide ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle, ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌtɔ ɔ, nyʋ ꞌwee ꞌma-a -Lagɔꞌɔ nyʋ, -zɛgɛ ɔ-ɔ ꞌye ꞌʋ ꞌꞌlruli-nʋ mʋ a, -bho ꞌɛ -nɔɔ nyni, ɔ ꞌke ɛ amʋ ꞌꞌlrulinʋ. 33A -gblee, ꞌɩnmɔ -yɔɔ, ꞌɩn -see nyɔꞌɔ mɔni -ke -banɩ ꞌybha. 34Aꞌba ꞌꞌbhi yiboꞌo-o, -da ꞌɩn -ke nyʋ -ke ꞌɩn-ɩ nʋꞌa -Lagɔꞌɔ lbhʋ -bɔꞌɔ lɛ ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌꞌbhuo-o nʋꞌo lbhʋ ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌye ɛꞌo. 35ꞌƖn ꞌnʋ-o -kaa ꞌle a ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌsɛlɩ-za, ꞌle, -ka a ꞌka nʋ a, nyʋ-ʋ seꞌa lɛ ꞌbhle -ke nyʋ-ʋ ꞌma-a ꞌꞌgwizimʋ, a ꞌke ʋ -kpa, a ꞌke ꞌna yibo. A popo -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa ꞌꞌbhuoꞌa wlu ꞌgwlʋti, ɔ na: Nyɔ-ɔ ꞌꞌnyɩꞌa nyɔ, ꞌɔ ꞌꞌkpiꞌa ꞌjina ꞌbhɛ-ɛ ꞌꞌyi ꞌle ɛ ꞌye nyɔ -yɔ ꞌye ꞌɛ ꞌmʋ-zi. 36ꞌPɔlʋ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti, ɔ -ke ꞌwa ꞌwee ꞌpo-o ꞌkolri glu, ʋn ꞌye *-Lagɔ wɔn gbo po.

37Ʋn gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ ꞌwee, ʋn -ke ɔ-ɔ ꞌꞌdudu-o ꞌꞌgwli, ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌviꞌo, ʋn -ke ɔ-ɔ popoꞌo wlu. 38-Gblee, ꞌgwlʋ -nyni ꞌnʋ-ʋ li, -ɛkedɩmaa, ɔ na ʋn -see ɔ ꞌtɔ ꞌye yi ꞌbho le. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpɔ -ɔ -jeyi ɔ ꞌke batoo ꞌli ꞌkpa.

21

ꞌPɔlʋ -ke ꞌɔ -namʋ ꞌmu-o Zelizalɛɛmʋ

1-A -ke ʋn sʋsɔꞌɔ li a, -a ꞌkpa-a batoo ꞌli ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kɔsɩ mu ꞌꞌtɩklɩlɩ. Zɔ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Wlodɛsɩ nyni. -A ziꞌa ꞌbho li, -a ꞌmu-o -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Patalaa. 2-A nyniꞌa a, -a ꞌꞌsi-e ti, batoo -ɛ -nɩꞌa Fenisiibhlʋkpa ꞌꞌkpi munamʋ, ꞌbho-o -a -yɛ nɛꞌo, -a ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ꞌkpa, -a ꞌye mu. 3-A -nɩꞌa munamʋ, -a ꞌye-e Siplʋlikpe li, ꞌle -a ꞌye ꞌbho ꞌɛ ꞌzɔti -zi -nɩ, -a ꞌye Silii -bhoga -mu -nɩ ꞌle -a ꞌye ꞌɛ -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tiilɩ mu. ꞌBho-o nyʋ ꞌke batoo ꞌmnɛꞌɛ ꞌlimʋꞌa lɩtɔlʋ ꞌdre -nɩ. 4ꞌBho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌli -a -yɛꞌɛ *Zeziiꞌa -namʋtɔlʋ. ꞌƖnnʋ -zaꞌa -amʋ -jeyi ꞌle -a ꞌye ꞌbho ꞌwɩ -mɛɛsɔn zi. ꞌBho-o *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu -zi -nɩ nʋ ꞌmʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌtmʋʋ nɩꞌe ꞌPɔlʋ dɩ-ɩ ꞌye ꞌɔ ꞌꞌkpi -bhla mʋ ꞌbho Zelizalɛɛmʋ. ꞌLe ʋn na: ꞌPɔlʋ, -aꞌa mu Zelizalɛɛmʋ -le! 5ꞌBho ꞌwɩ -mɛɛsɔn ꞌmnɩꞌa -gwɛnamʋ, ꞌbho-o -a -sɔ -nɩꞌe ꞌmʋ, -a ꞌke -aꞌba -jolʋ nya kpa. ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌmnʋꞌa ꞌwee, nyukpasi-e, ꞌnynʋkpakpɩ -ke ꞌꞌyreetɩ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpa-a -amʋ -jeyi, ꞌle -a -ke ʋn ꞌye ꞌtɔnni wɔnli nyni, ꞌle, -ka -a -dieꞌa ꞌmʋ ꞌwee -a ꞌye ꞌkolri glu po, -a ꞌye *-Lagɔ wɔn gbo po, 6ꞌle -a -ke ʋn ꞌye wlu popo -a ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa, ꞌle ʋ-bee ꞌye le mu.

7-A -sɔꞌɔ Tiilɩ, -a ꞌkpa-a -aꞌba -jolʋ nya ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tolemayi nyni. ꞌBho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌli -a -yɛꞌɛ ꞌbho ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -lrʋʋ, -a -ke ʋn ꞌye ꞌyɩye. ꞌBho ʋ gbo -a nʋꞌo ꞌwɩ -lue. 8Zɔ zɩꞌa a, -a -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, -a ꞌye Sezaleegwlɔ ꞌmʋ mu. -A nyniꞌa a, ꞌbhoꞌa *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩꞌa ꞌmʋzayi Filiipʋ ꞌꞌbhli -a ꞌꞌsi -nɩꞌe ti. Nyʋ -mɛɛsɔn ʋn ꞌtɛꞌɛ ꞌmʋ zɔ ꞌtɩn ꞌzɔ ꞌbho Zelizalɛɛmʋ ʋn ꞌke nyʋꞌa lɩyitigbleɛɛꞌɛ dɩ zi, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa -lue moꞌo. 9Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɔ ꞌꞌyreetɩnynʋkpakpɩ nyiɛ -ke ɔ -nɩꞌe ꞌbho. Ʋn -see -bhla nyimiɛ kpa ke. ꞌƖnnʋ zaꞌa -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmʋti. 10-A ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌwɩꞌa ꞌplan ꞌle -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizayi Agabusɩ ꞌye Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lrɛɛ ꞌmʋ-sɔ, ɔ ꞌye yi. 11Ɔ -ka yi a, ɔ -yɛꞌɛ ꞌbho -amʋ-ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌbɛtʋ ꞌmʋꞌꞌluo, ꞌle ɔ ꞌye ɛ ꞌɔ ꞌꞌbhuoꞌa bhɩ -ke sʋɩ -san -nɩ, ɔ na: A -gblee, lɛ -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu-u zaꞌa ꞌmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: Nyukpasu -kɔꞌɔ ꞌꞌbɛtʋ -nɛɛ, ꞌZuifʋ-ʋ ꞌye -ɔ -kaa -san -mʋ ꞌbho Zelizalɛɛmʋ, ꞌle, ꞌlɩkpʋ -ʋ seꞌa -Lagɔ yibo, ʋn ꞌke ɔ ʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ.

12Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbhoꞌa Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, -a -ke ʋn bheteꞌe-e gbo ꞌle -a na: ꞌPɔlʋ, -a bhade -ɩnmʋ li, -aꞌa mu ꞌle Zelizalɛɛmʋ -le! 13Ɔ na: Lee -ke ꞌꞌvivia maꞌa? Leedɩ a-a cnaꞌa ꞌan -pɔlʋꞌa? A -gblee, -bho nyɔ san ꞌɩnmʋ ꞌle Zelizalɛɛmʋ, ɛ se dɩ ꞌbhle. -Bho ꞌɩn ꞌꞌdu -aꞌba -Kɔyi Zeziiꞌa dɩ ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌle ꞌmɛ -nɩ, ɛ se dɩ ꞌbhle. 14Ɔ -zaꞌa wlu ꞌmnɛ ꞌmʋ, lɛ -a ꞌkɔ ɔ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu, -a se ɛ ꞌbhle ꞌle -a na: Lɛ-ɛ ꞌma-a -aꞌba -Kɔyi -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ, ɛ -nʋ-ɛ!

15Ɛ ziꞌa -kaa a, -a nmazeꞌe-e -aꞌba ꞌbhlebhlelɩ ꞌle -a ꞌke Zelizalɛɛmʋ mu. 16-A -sɔꞌɔ ꞌmʋ a, Zeziiꞌa -namʋtɔlʋ -nɩꞌa ꞌbho Sezalee ꞌkpa-a -amʋ -jeyi. -A nyniꞌa Zelizalɛɛmʋ a, Siplʋyi -lue-e -gwleꞌa ꞌbho Zeziiꞌa -jeyi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Mnasɔɔ, ʋn ꞌye -amʋ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbhli kpa, ꞌɩnnɔ poꞌo -amʋ -budu ꞌli.

ꞌPɔlʋ dedeꞌe-e Zaakɩ ꞌꞌyi.

17-A nyniꞌa ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ, ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu -nɩꞌa ꞌbho kpʋnꞌo -amʋ-ɛ ꞌbʋbʋaka. 18Zɔ zɩꞌa a, -a -ke ꞌPɔlʋ ꞌmu-o ꞌle Zaakɩ ꞌꞌbhli -a ꞌke ɔ ꞌꞌyidede. ꞌLe-e ꞌbhoꞌa *Zeziiꞌa -glɩgbawɔnyiꞌa nyʋꞌa ꞌꞌlrutidemʋ ꞌgbʋʋꞌo. 19-A -ke ʋn ꞌyɩyeꞌa a, nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ, ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ lbhʋ ꞌPɔlʋ nʋꞌa a, lɩ ꞌwee -Lagɔ -zi -nɩ ꞌnɔ ꞌmʋ ɔ nʋꞌa a, ꞌle ɔ ꞌye ꞌya kuna po -lue -lue. 20Ʋn ꞌwɔnꞌɔ kuna ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ʋn ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ -Lagɔꞌɔ ꞌnynɩ ꞌꞌyi ꞌle ʋn na: -Aꞌba ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌPɔlʋ, -a ꞌye-e liꞌa, -a yiboꞌo-o ꞌZuifʋꞌa -dadudu ꞌde-e Zezii ꞌꞌgwli, ꞌle, *-Lagɔꞌɔ gba ɔ -zi -nɩꞌa ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌɩ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌnyɩ, ʋn -kpʋn ꞌnɩ-ɩ ꞌꞌyi ꞌwee. 21ꞌLe nyʋ ꞌtmʋʋ nʋꞌo na -mnaaa-a ꞌtɔ-ɔ ꞌZuifʋ -lrʋʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌbhlɩkpɩ -lrɩɩ ꞌꞌkpi ti, -ɩn na ʋn ꞌbhɔ -Lagɔꞌɔ gba ꞌmnɩꞌa ꞌꞌyikpʋndɩ ꞌle ꞌwa kpa ꞌwa ꞌꞌyreetɩ *klɛ ꞌmʋ -le, ꞌle, -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa kpli-i -sieꞌa -amʋ kwa ꞌmʋ, ʋn ꞌke ꞌya dɩ ꞌbhɔ. 22Koo -a ꞌke -nyna, ꞌle, -ka ɩ -seꞌa-a -ziadɩ, nyʋ ꞌke ɩ yiboꞌa? -Bho koo -a nʋ, -ka -ɩn yiꞌa, ʋn-ʋ ꞌye -ɩ ꞌbʋꞌwɔn -mʋ. 23ꞌƐ dɩ, lɛ -a ꞌyeꞌa -ɩnmʋ -tɔ mʋ, nʋ ꞌna. -Gblee, -dagbɛ -aꞌba ꞌꞌklumʋ, nyʋ nyiɛ-ɛ -nɩꞌe ꞌnɔɔgbɛ. ꞌƖnnʋ cɛꞌɛ wlu ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ʋn ꞌke ꞌzʋɩn ꞌmʋ ꞌwlʋ. 24-Ɩn -ke ʋn mu, -ka -Lagɔꞌɔ gba ꞌlɛꞌɛ nyʋ ꞌke nʋ, -ɩn -ke ʋn nʋ -kaa ꞌle a ꞌke *liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ꞌꞌNyɩ ʋ ꞌwa *ꞌsragazalɩꞌa mɔni ꞌle ʋn ꞌke ꞌꞌlru tiꞌwla. ꞌKa-a, -ka -aꞌa ꞌꞌkpidɩ ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ɩ -seꞌa-a -ziadɩ, ʋn ꞌke ꞌna yibo, ꞌle, -Lagɔꞌɔ gba ɔ -zi -nɩꞌa Moyiizɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɩ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌnyɩ a, -ka -mnaaa-a kpʋn ꞌnɩ ꞌꞌyi, ʋn ꞌke -kaa yibo -lrɛɛ. 25-Bho ɛ ꞌꞌdu nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, -ʋ deꞌa Zezii ꞌꞌgwli -bodɩ a, -a ꞌpo -ʋ ꞌꞌbɔgʋ -jeyi see. ꞌLe ɛ ꞌmʋ -a -gwɛꞌɛ-ɛ wlu wɔn ꞌꞌyi ti, ꞌgbɛ -ke ʋn seꞌa ꞌꞌyitigʋgɔ, -aꞌba nyɔ se ꞌbhɛɛ -a ꞌke ɛ ʋ ꞌꞌlrude. ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, lɛ -a ꞌbʋ ꞌʋ ꞌmʋ ti, -ɛ seꞌa ꞌꞌyrili-nmɔ ʋn -seeꞌa -nʋ yi, ꞌɩnnɩ ꞌka-a: Nmi ʋn-ʋ za nɩꞌa *ꞌsraga ꞌmʋ, ꞌwa li ɛ -le, ꞌwa ꞌna nymɔ -le, nmi ʋn -luꞌa -fukafuka -ɩ -ke nymɔ -seeꞌa tiꞌwla, ꞌwa li ɩ -le, ʋn kpʋn ꞌꞌyi, ꞌwa ꞌꞌwɩlɩ -le -lrɛɛ!

26Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌPɔlʋ -ke nyʋ nyiɛ mu-oꞌo. Zɔ zɩꞌa a, ꞌle, -ka -Lagɔꞌɔ gba ꞌlɛꞌɛ nyʋ ꞌke nʋ ꞌle ʋn ꞌke liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ʋn ꞌye ꞌna nʋ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo mu, ꞌle, ꞌwɩ -ke ti *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayi -lue ꞌke na ʋn ꞌsaaꞌa-a li ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ɔ ꞌke ꞌna ꞌlɛ ɛ, ꞌle ɛ ꞌke nyni, ɔ ꞌye ɔ ꞌɛ ꞌnynɩ ꞌꞌsi. -Nɔɔ-ɔ kɔꞌɔ ɩ-bɩ ꞌwɩ ꞌmnɩ ꞌꞌyi, ɔ -ke nyʋ nyiɛ ꞌmnʋ ꞌke mu ꞌle -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayi -lue ꞌke ꞌsraga -za nyʋ nyiɛ ꞌmnʋꞌa dɩ -lue -lue.

*ꞌZuifʋ -ke ꞌWlomɛɛ ꞌkpʋn-o ꞌPɔlʋ

27ꞌWɩ -mɛɛsɔn ꞌmnɩ -nɩꞌa -gwɛnamʋ, ꞌle *ꞌZuifʋtɔlʋ ꞌwlʋꞌa Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌye ɔ ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌyee. Ʋn ꞌye ꞌɔ li a, ʋn ꞌpo-o nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌsrʋ ꞌle ʋn ꞌye ꞌPɔlʋ kwa ꞌmʋ tikpʋn, 28ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwʋwɔꞌɔ ꞌmʋti: *Izrayɛɛlɩkɔmʋ-a, a yi -amʋ li ɔ! Nyɔ-ɔ pleꞌa -gwlɔ gwlɔ ꞌꞌyiti, -ɔ ꞌtmʋʋꞌa nyʋ -abʋ -se lɛ -ko, *-Lagɔꞌɔ gba ɔ -zi -nɩꞌa ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ ꞌmʋ, ɔ ꞌye ꞌɩ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌnyɩ, ɩ -se lɛ -ko, ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo -nɛɛ, ɛ -se lɛ -ko -lrɛɛ, ꞌɩnnɔ ꞌka-a! ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi ɔ ꞌꞌluoꞌo-o nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ ꞌmʋ, ꞌnɔɔ -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo -nɛɛꞌɛ -da nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋꞌa paꞌa a, ꞌle ɔ -ke ʋn paꞌo. ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho se ꞌtɔ liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. 29(A -gblee, -ɛ -ke dɩ ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o, zɔ -lue ꞌzɔ see, Efɛɛzɩyi Trofimʋ, -ɔ -seꞌa-a ꞌZuifʋyi, -ka ꞌPɔlʋ -ke ɔ-ɔ naꞌa ti ꞌbho Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋ, ʋn ꞌye-e ꞌna li ꞌle ʋbʋ na ꞌkɩ ɔ -ke ɔ paꞌa ꞌle-e -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa da ꞌmnɔ.)

30ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ a, ʋn kpʋnꞌa ꞌPɔlʋ a, ꞌɛ zrɛ ꞌkpʋkpaꞌa-a ꞌꞌkpiti ꞌle ɛ ꞌye gwlɔ ꞌꞌyiꞌgɩga ꞌle ꞌZuifʋ-ʋ yiꞌe ꞌbho ꞌbɩ tiyenamʋ. Ʋn nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌkpʋn-o ꞌPɔlʋ ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa da ꞌmnɔ ꞌdaa -glaka, ʋn ꞌye ꞌbho ka -nalo, 31ꞌle ʋn-ʋ ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha ɔ ꞌke ꞌmɛ. Ʋn -nɩ ꞌnɔ -kaa ꞌlbhanamʋ ꞌle ꞌꞌdɩ ꞌye ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klɩgbɩꞌa ꞌbhleyi gbo nyni, na: Gwlɔꞌɔ klɛ -nynaꞌa-a ya. 32ꞌBho -gbaa -lue ꞌmʋ, ꞌꞌsroja -ke ꞌwa -klɩgbɩ ɔ -kɔꞌɔ, ɔ ꞌꞌluo ꞌnʋ-ʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌbhle-e pleplea, ʋn ꞌye ꞌnɔɔ zrɛ-ɛ kpaꞌa mu. Ʋn nyniꞌa a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌPɔlʋ ꞌlbhanamʋ, ʋn ꞌyeꞌa ꞌꞌsroja -ke ꞌwa -klɩgbɩꞌa ꞌbhleyi li, ʋn ꞌbhɔ-ɔ ꞌɔ ꞌlbhalbhaadɩ. 33ꞌꞌSrojaꞌa -klagba ꞌmnɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌnyni-e ꞌPɔlʋ li ꞌle ɔ na: ꞌꞌSroja! A kpʋn ɔ, a -po nɔ gblokoe ꞌsɔn sʋɩ ꞌmʋ -lue -lue. ꞌLe ɔ ꞌye nyʋ tidede: Nyunyɔ yɔɔ ɔ ꞌꞌduꞌa? Koo ɔ -nynaꞌa? 34-Gblee, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌkpidɩ ʋn-ʋ zaꞌa ꞌmʋ, ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌɔ, ɩ se -lue -nɩ. ꞌWa zrɛ ʋn-ʋ poꞌa yokoyokoꞌa dɩ, ɔ -see lɛ ꞌmʋtiꞌwɔn ꞌle ɔ na: ꞌꞌSroja! A ꞌꞌluo nɔ ꞌmʋ, a -ke ɔ ꞌke ꞌle ꞌꞌsrojaꞌa ꞌgbe ꞌli mu! 35-36Ʋn -ke ɔ nyniꞌa ꞌbho ꞌyanamʋ, nyʋ-ʋ yi ꞌnɔ-ɔ sʋ ꞌꞌkpi ꞌle ʋn-ʋ po ꞌɔ da, ʋn-ʋ ꞌꞌgbu-o ti ꞌle ʋn-ʋ ple ꞌɔ kli ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌpnaꞌo: Ɔ ꞌke ꞌmɛ moꞌo! Ɔ ꞌke ꞌmɛ moꞌo! Ɔ ꞌke mɛ moꞌo! ꞌƐ dɩ ꞌꞌsroja ꞌꞌluo ꞌnɔ ꞌꞌyi, ʋn ꞌye ɔ yayi ꞌbhle -nɩ ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌke pa.

ꞌPɔlʋ tʋtɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌkpi

37ꞌꞌSroja -ke ꞌPɔlʋ muꞌa ꞌle ꞌwa ꞌgbe ꞌli panamʋ a, ɔ na ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klɩgbɩꞌa ꞌbhleyi ꞌmnɔ -bodɩ ꞌle Glɛkɩwlu ꞌmʋ: ꞌAn -yowli, -kɔfna! ꞌƖn ꞌbɔ-ɔ ti ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ dɩ -bodɩ ꞌmʋ-za. Ɔ na: -Ɩɩn! -A ꞌpo-o Glɛkɩwluꞌa? 38*Ezipʋtɩyi, ꞌtraamʋ gbɔmʋbhɔɔnamʋ, -ɔ ꞌꞌluoꞌa tʋvɔmʋꞌa ꞌꞌdui bue ꞌmʋ, ꞌle ɔ -ke ʋn ꞌyeꞌa ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi mu, ꞌle ɔ ꞌyeꞌa -a-bʋ ꞌWlomɛɛ tʋ gbo -ya a, -ɩn -se ɔbɔ ꞌmnɔ -ko? 39Ɔ na: ꞌMna -se ɔ -ko. ꞌƖn-ɩ ꞌmo-o *ꞌZuifʋyi, ꞌɩn ꞌwlʋ -nɩꞌe-e Taasɩ ꞌma-a Silisiibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa ꞌnynɩbhlegwlɔklagba. ꞌƖnmɔ bhade -ɩnmʋ li, -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌꞌyiflɔɛ ꞌꞌnyɩ ꞌɩn ꞌke nyʋ -nʋʋ dɩ -bodɩ ꞌmʋ-za. 40ꞌLe ɔ ꞌye ɛ ꞌwɔɔn. -Gblee, ꞌbho ꞌꞌsrojaꞌa ꞌgbewɔn ꞌꞌyiꞌa -gbaadie ꞌꞌkpi, ꞌbho-o ɔ -nynaꞌa ti, ꞌle ɔ ꞌye nyʋ -tɛtɛ ꞌmʋ po, ɔ ꞌye ʋ ꞌgate. Ʋn ꞌbhɔꞌɔ zrɛ, ꞌle ꞌwa ꞌꞌbhiꞌa *ꞌZuifʋwlu ꞌmʋ ɔ-ɔ za nɩꞌe ꞌmʋ, ɔ na:

22

1ꞌAn -tɩta ꞌꞌwe-a -ke ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ꞌan ꞌꞌkpidɩ ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌtraamʋ lizɩza mʋ, a po ɩ -lokui! 2(-Gblee, -ka ꞌwa ꞌꞌbhiꞌa ꞌZuifʋwlu ɔ-ɔ poꞌa, ʋn ꞌwɔnꞌɔ ꞌna ꞌbɔ ɔ, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ ꞌwee, ʋn ꞌbhɔ-ɔ zrɛ blenyi!) 3Ɔ ꞌkpa-a -bhla ꞌɔ wlu nya, ꞌle ɔ na: ꞌƖn-ɩ ꞌmo-o ꞌZuifʋyi. ꞌƖn ꞌwlʋ -nɩꞌe-e Silisiibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔklagba Taasɩ. ꞌƖn ꞌka ꞌꞌyiꞌbhɛ ɛ, -dagbɛ Zelizalɛɛmʋ ꞌɩn ꞌbhɛ -nɩꞌe ꞌꞌyi, ꞌle, *-Lagɔꞌɔ gba ɔ ꞌꞌnyɩꞌa -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe, ɛ -ke ꞌwa kpli-i -sieꞌa -amʋ kwa ꞌmʋ, ꞌya ꞌꞌyikpʋɛn *Gamɛliɛlɩ-ɩ tɔꞌɔ ꞌɩnmʋ ꞌꞌgɩɩ! Gba ꞌmnɛꞌɛ damʋ, -ka a yaaꞌa -laa ꞌmʋti -zɩannamʋ, ꞌka-a ꞌɩn -nɩ ꞌkoꞌo. 4Ɛ -nɩꞌa -kaa a, -bɛnyɩ, nyukpasi -ke ꞌnynʋkpakpɩꞌa -dadudu-u ꞌma-a *Zeziiꞌa -jeyinamʋ, ꞌɩn ꞌklʋ -ʋ nyanɩ ꞌmʋ -lrɛɛ, ꞌɩn-ɩ ꞌlbha-a ꞌwa ꞌplan ʋn ꞌye ꞌmɛ, ꞌle ꞌɩn-ɩ kpʋnꞌo tɔlʋ, ꞌɩn ꞌye ʋ -jie ꞌmʋ po. 5A -gblee, -ka dɩ ꞌɩn-ɩ zaꞌa ꞌmʋ ꞌꞌduꞌa -ziadɩ, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -ke ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋꞌa ꞌꞌbhi ꞌbhɛɛꞌo ʋn ꞌke ꞌan wlu ꞌꞌkpiꞌwɔɔn. A ꞌye li-ɔ, ꞌan -Bozuifʋ -nɩꞌa Damaasɩ, ꞌꞌbɔgʋɩ ʋn ꞌkʋ ʋ -jeyi po, ʋn ꞌꞌnyɩ ꞌɩ ꞌɩnmʋ-ɛ ꞌle ꞌɩn ꞌye -jeyi ꞌkpa, Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle a, ꞌɩn ꞌke ʋ kpʋn, ꞌɩn ꞌke ʋ ꞌnɔɔ Zelizalɛɛmʋ -ya, ꞌle nyʋ ꞌke ʋ nyanɩ ꞌmʋ kla.

-Ka ꞌPɔlʋ -yiꞌa *Zeziiꞌa ꞌꞌgwlideyi ꞌmʋ, ɔ zɩza ꞌnɛ-ɛ gbɔ.

6ꞌPɔlʋ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ɔ ꞌkɔ-ɔ ꞌbho wlu -lrɛɛ, ɔ na: ꞌYrʋ muꞌa ꞌꞌduu ꞌmʋ -nyni mʋ, ꞌɩn -nɩ ꞌle -jeyi, ꞌɩn ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ Damaasɩgwlɔ gbo ꞌle -vlaan nʋꞌa -kaa, -vaaan! ɛ ꞌwlʋ-o ꞌle yaku ꞌli ꞌle ɛ ꞌye ꞌɩnmʋ -die ꞌli po, 7ꞌle ꞌɩn ꞌye tiꞌga. Wlu -lue ꞌɩn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ na: ꞌSɔlʋ, ꞌSɔlʋꞌo a! Koo -ɩn -nynaꞌa ꞌle -a klaꞌa -kaa ꞌɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋꞌa? 8ꞌLe ꞌɩn na: ꞌAn -Kɔyi, -ɩnmɔ wluꞌa, -aꞌa ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? ꞌLe, nyɔ-ɔ wluꞌa a, ɔ na: ꞌƖnmɔ, Nazalɛɛtɩkɔyi *Zezii, -a klaꞌa nyanɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ moꞌo. 9A -gblee, nyʋ -ke ꞌɩn-ɩ naꞌa a, ʋn ꞌye-e -vlaan ꞌmnɛ li, nyɔ -ke wlu ꞌɩn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, ʋn -see ɛ ꞌbʋꞌwɔn. 10Zezii ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle ꞌɩn na: ꞌAn -Kɔyi, koo ꞌɩn ꞌke -nynaꞌa? ꞌLe ɔ na: -Sɔ ꞌmʋ, mu ꞌbho Damaasɩ, lɛ -Lagɔ ꞌbɔꞌɔ ti -ɩn ꞌke nʋ, ꞌle nyɔ ꞌke ɛ -ɩnmʋ -tɔ. 11-Vlaan kpaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌyri, ꞌɛ wɔnkuɛ ꞌꞌlɔɔꞌɔ ꞌɩnmʋ-ɛ ꞌbho -yritayi. ꞌƐ dɩ, nyʋ -ke ꞌɩn-ɩ naꞌa a, ʋn kpʋnꞌo ꞌɩnmʋ -jiɛ ꞌꞌyi ꞌle ꞌɩn -ke ʋn ꞌye Damaasɩ nyni.

12Ɛ-bɛ -nɔɔ ꞌmnɛ ꞌli, nyɔ -lue-e -nɩꞌa ꞌbho Damaasɩ, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Ananiasɩ. *-Lagɔꞌɔ gba -ɔ -zi -nɩꞌa ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Moyiizɩ ꞌmʋ ꞌle -ɔ ꞌye ꞌɩ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌnyɩ, ɔ-ɔ kpʋn ꞌnɛ-ɛ ꞌꞌyi, ꞌle ꞌZuifʋ -nɩꞌa ꞌbho-o zaꞌa ꞌɔ ꞌꞌyrilinmɔdɩ. 13A -gblee, ꞌɩnnɔ yiꞌo ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌbho -yɛ, ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ linyni ꞌle ɔ ꞌye -kaa ꞌɩnmʋ ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌAn ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyu, ꞌSɔlʋ, -aꞌa ꞌꞌyri kati! ꞌBho -yritayi, ngaoo! ꞌɩn ꞌye-e ti ꞌle ꞌɩn ꞌye ɔ liꞌye. 14Ɔ na: -Lagɔ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe bʋbɔꞌɔ, ɔ -zaꞌa-a -ɩnmʋ ꞌbho see ꞌle -ɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgwlʋdɩ yibo. ꞌƖnnɛ -ɩn yiboꞌo -laa. ꞌƐ lɛtu -nʋ-ɛꞌo, ꞌle, *ꞌɔ ꞌBhozayi Zezii -ɔ ꞌma-a ꞌꞌYisrɛɛyi, -ɩn ꞌke ɔ ꞌye, ꞌle -ɩn ꞌye ɔ ꞌye. ꞌƐ lɛtu -nʋ-ɛꞌo -lrɛɛ, ꞌle, wlu ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌka -ɩnmʋ -bodɩ ꞌmʋ-za a, -ɩn ꞌke ɛ ꞌbʋꞌwɔn ꞌle -ɩn ꞌye ɛ ꞌbʋꞌwɔn. 15-Ɩn ꞌye ꞌli-ɔ, -Lagɔ ꞌnʋ-o -kaa ꞌle -ɩn ꞌke Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ kpa ꞌle ꞌbhlɩkpɩꞌa -dadudu ꞌꞌkpi, ꞌle, dɩ -ɩn ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ -ke dɩ -ɩn ꞌyeꞌa li, -ɩn ꞌke ꞌya ꞌꞌdɩꞌa -zayi ꞌꞌdu ꞌle nyunyu -bodɩ. 16ꞌƐ dɩ, mu, -ɩn ꞌke lbhʋ nʋ. -Sɔ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke *batizee-ɛ! Pa Zezii li, ꞌle -Lagɔ ꞌke -aꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ ꞌbhɔ ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi.

Nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌPɔlʋ -zaꞌa ꞌmʋ

17ꞌPɔlʋ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ɔ na: Ɛ ziꞌa -kaa a, ꞌɩn ꞌmu-o Zelizalɛɛmʋ le. Zɔ -lue ꞌzɔ, ꞌɩn -nɩ *-Lagɔ wɔngboponamʋ ꞌle *ꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌle ꞌꞌyritiyeɛɛ ꞌye ꞌɩnmʋ -bodɩ yi. 18ꞌLe ɛ ꞌmʋ ꞌɩn ꞌye-e -aꞌba -Kɔyi li. Ɔ na: Nyʋ-ʋ -nɩꞌa -daa Zelizalɛɛmʋgwlɔ -nɛɛ ꞌmʋ, ꞌan ꞌꞌdɩ -ɩn -nɩꞌa ꞌmʋzanamʋ, ʋn -see ɩ ꞌꞌgwli-de yi. ꞌꞌDepo, -ɩn ꞌke -laa ꞌwlʋ. 19ꞌLe ꞌɩn na: ꞌAn -Kɔyi, nyʋ-ʋ deꞌa -ɩnmʋ ꞌꞌgwli, -ka ꞌɩn ꞌꞌduꞌa ꞌwa dɩ, ꞌɩn-ɩ pleꞌa -kaa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌꞌyiti, ꞌɩn-ɩ kpʋn ꞌʋ a, ꞌɩn-ɩ po ꞌʋ -jie ꞌmʋ, ꞌle ꞌan-a ꞌlbhʋ ꞌʋ -kaa, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌbhi yibo nɩ-oꞌo. 20-Gblee, -aꞌa dɩꞌa ꞌmʋzayi Etiɛnɩ nyʋ ꞌlbhaꞌa, -ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ʋn ꞌkɔ ɔ ꞌlbha a, ꞌɩn ꞌye-e ꞌɛ -da. ꞌƖn -ke ʋn -ybhɛꞌo, ꞌle, ꞌwa yayibanɩklɩgbɩ ʋn -zaꞌa ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌye ɩ li-fuo. 21Ɔ na: Ɩ se dɩ ꞌbhle. ꞌWlʋ -laa! Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle nyaꞌa ꞌꞌbhuo -ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ, ꞌwa ꞌꞌklumʋ ꞌɩn-ɩ ꞌye -ɩnmʋ -lbho mʋ.

ꞌPɔlʋ -tɔꞌɔ-ɔ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌꞌyi

22ꞌPɔlʋ ꞌbhleꞌa wlu ꞌmnɛ wɔn ꞌmʋ a, nyʋꞌa gbugbuzɛ ꞌmnʋ-ʋ ꞌpo -ɔ -lokui ꞌtɩn, ꞌle ꞌɔ wlu ꞌye nyʋ-ʋ -seꞌa-a *ꞌZuifʋ ꞌꞌkpi tiꞌꞌsi. ꞌƆ wlu ꞌꞌsiꞌa ꞌbho ti a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ɔ ꞌgbʋ -ʋ ya ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo: ꞌƆ nyɔtu se ꞌkmʋ ꞌmʋ -nɩka -nɩꞌɔ! A -zɔ ɔ tiꞌɔ! Ɔ ꞌmɛꞌɔ! 23Ʋn-ʋ po -dumnɛ, ʋn-ʋ ꞌwla ꞌwa -banɩ ya, ʋn-ʋ po -bhukabhu yayi. 24ꞌƐ dɩ a, ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klɩgbɩꞌa ꞌbhleyi ꞌmnɔ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A po ɔ ꞌgbe ꞌli a ꞌke ɔ ꞌꞌsɛɛn nyanɩka, ꞌɔ dɩ -ke dɩ nyʋ-ʋ ꞌꞌpʋplaꞌa ꞌmʋti, ɔ ꞌke ꞌya kuna po klɛ ꞌwee. 25-Da ʋn gwɛꞌɛ ꞌɔ sansaan ꞌꞌyi ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌsɛɛn ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba-a -nɩꞌa ꞌbho -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: ꞌLe -aꞌba gba ꞌli, nyɔ ʋn-ʋ zrɛ nɩꞌa ꞌWlomɛɛyi ꞌꞌyi, a ꞌbhɛɛꞌo a ꞌke ɔ -kaa ꞌꞌsɛɛnꞌɛ? ꞌKa-a ꞌɩn -nɩꞌo, ꞌle, ꞌbho ꞌɛ ꞌꞌkpi ꞌtɔ ɔ, a -see ꞌɩnmʋ -zigle -tu. 26Ɔ ꞌlɛꞌɛ ꞌkaa a, ꞌꞌsrojayi ꞌmnɔ ꞌkpa-a ꞌɔ -klagba wlu: Koo -a ꞌke -nynaꞌa? Nyɔ -nɩ ꞌka a, ꞌWlomɛɛyi ʋn-ʋ zrɛ nɩ ꞌnɔ ꞌꞌyi! 27ꞌƆ -klagba ꞌmnɔ nʋꞌa -kaa, ɔ -yɛꞌɛ-ɛ ꞌbho ꞌPɔlʋ ꞌle ɔ na: -Bho ʋn -ka -ɩnmʋ ꞌWlomɛɛyi ꞌꞌyi-i zrɛ nɩ, ꞌtmʋʋ ꞌɩnmʋ! ꞌLe ɔ na: ꞌƖnnɔ ʋn-ʋ zrɛ nɩꞌe ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi -ziaka. 28-Klagba ꞌmnɔ na: ꞌƖn ꞌꞌdu-o mɔniꞌa -dadudu ꞌle ʋn-ʋ zrɛ nɩꞌe ꞌmna ꞌWlomɛɛyi ꞌꞌyi. ꞌPɔlʋ na: ꞌƖnmɔ -yɔɔ -a ꞌyeꞌa -laa li a, ꞌɩn -ke ɛ -sɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyulre ꞌmʋ. ꞌTraamʋꞌa lɛ -ko. 29Ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, -sɩanyɩ ꞌlbhɔ -ɔꞌo, ɔ se ɩ yibo ꞌle ɔ ꞌye ɔ san, nyʋ ꞌke ɔ ꞌꞌsɛɛn, ꞌle ɔ ꞌke dɩ ꞌmʋ-za. ꞌƐ dɩ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ nyʋ-ʋ mu ꞌɔ ꞌꞌsɛɛn mʋ, ʋn ꞌwlʋ ꞌɔ ꞌꞌyrili, nyaɩ!

Ʋn ꞌkpa-a ꞌPɔlʋ ꞌbho ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ wɔnyi

30Zɔ zɩꞌa a, ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌmnɔ bɔtiꞌe-e ꞌPɔlʋꞌa gblokoe ti. Ɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌkpidɩ ꞌmʋtiꞌwɔnꞌɔ dɩ, ɔ ꞌtmʋʋꞌo *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌlruꞌgbʋʋ. Ʋn ꞌgbʋʋꞌa ꞌꞌlru a, ꞌle ɔ -ke ꞌPɔlʋ ꞌye mu, ɔ ꞌye ɔ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌyigbeyi ti-nyna.

23

1-Gblee, ꞌka-a ꞌPɔlʋ ꞌyraꞌa nyʋ ꞌmnʋ ꞌꞌgɩɩn ꞌle ɔ na: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, ꞌan -pɔlʋ ꞌsrɛɛꞌɛ-ɛ ꞌꞌyi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌle ɛ ꞌye -zɩan ꞌꞌkpi bhla.

2Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba Ananiasɩ na: A-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌtroli, a po ɔ ꞌkpɩ -loku ꞌmʋ. ꞌLe ʋn ꞌye ɔ ꞌkpɩ -loku ꞌmʋ po. 3ꞌLe ɔ na: -Mɩɛ ꞌsɔnꞌɔ wɔn ꞌmʋ ꞌbhleyi, -Lagɔ-ɔ ꞌye-e ꞌɩnmʋ sʋ ꞌmʋ -kpa -mʋ. -Ɩn -deꞌe-e ꞌbho ti, -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ -zigle -tu ꞌle -ziadɩ ꞌmʋ ꞌle -a tbhɛ ꞌnɛ ꞌꞌkpi, -a ꞌtmʋʋꞌo nyʋ ꞌle ʋn-ʋ ꞌlbhaꞌa ꞌɩnmʋꞌa? 4Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌtroli na: -Ee! -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba -a ꞌꞌjreeꞌa? 5Ɔ na: Waa! -Ka ɔ ꞌꞌduꞌa -Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba, ꞌɩn se ɩ yiboꞌꞌa! -Bho ꞌɩn yibo nɩ ꞌkɩ, ꞌɩn -see ꞌkɩ -kaa ɔ ꞌꞌyiꞌlɛ yi. -Ziadɩ moꞌo. ꞌLe -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ɛ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ na, nyɔ-ɔ ꞌbhleꞌa -ɩnmʋ a, -aꞌa -zɔ ɔ ꞌꞌnyinyniwlu -bodɩ ꞌmʋ -le!

6-Gblee, ꞌPɔlʋ yiboꞌo-o, nyʋ-ʋ -deꞌa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ti, ꞌwa ꞌdigbiꞌa kpɛ -nɩꞌe-e ꞌsɔn, -lrʋʋ ꞌꞌdu *Sadiziɛɛn ꞌle -lrʋʋ ꞌꞌdu *Faliziɛɛn. ꞌƐ dɩ, ɔ poꞌo wlu yayi ꞌle ɔ na: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, Faliziɛɛnyi ꞌɩn ꞌꞌduꞌo ꞌle ꞌan -glɩgba ꞌꞌduꞌo Faliziɛɛn -lrɛɛ. ꞌƖn ꞌde-e ꞌꞌgwli, -bho nyɔ ꞌmɛ, ɔ-ɔ ꞌye-e glu -sɔ -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. ꞌYa dɩ ʋn -yaꞌa ꞌɩnmʋ -zigle ꞌmʋ.

7-Ɩn ꞌye li-ɔ, ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, Faliziɛɛn ꞌꞌwe -ke Sadiziɛɛn cɩcɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ ꞌle ʋn-ʋ jɛꞌo. 8(-Gblee, -yʋ ꞌma-a Sadiziɛɛn, ʋn na: -Bho nyɔ ꞌmɛ, ꞌɔ -sɔ glu, -Lagɔ gboꞌa -dalbhomʋ se ti-nɩ, ꞌle, -zuzu -lrɩɩ-ɩ seꞌa ku ꞌbhle, ɩ se ti-nɩ -lrɛɛ. -Yʋ ꞌma-a Faliziɛɛn, ʋbʋ ꞌde-e ꞌya ꞌwee ꞌꞌgwli). 9ꞌKa-a zrɛ ꞌkpʋkpaꞌa ꞌꞌkpiti ꞌle Faliziɛɛntɔlʋ ꞌma-a *-Lagɔꞌɔ gbayibomʋ ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn na: -A se ꞌbhɛɛ -a ꞌke amʋ dɩ ꞌꞌyriliꞌꞌzize. Nyɔ -nɔɔ, -abʋ -see ɔ ꞌꞌnyinynilɛ ꞌmʋ liꞌyee. -Bheje -Lagɔ gboꞌa -dalbhoyi, -bheje -zuzu -lrɛɛ-ɛ -zɔ ɔ dɩ -bodɩ ꞌmʋ maa, nyɔ se yibo. -Bho ɛ -nɩ -kaa a, leedɩ -a ꞌke ɔ nyanɩ ꞌmʋ klaꞌa?

10ꞌWa jɛjɛɛ nʋꞌa -kaa, ɛ ꞌku-o ꞌkpa ꞌꞌyiꞌa dɩ a, -sɩanyɩ ꞌlbhaꞌa ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌmnɔ ꞌPɔlʋꞌa dɩ ꞌle ɔ na ꞌꞌsroja -bodɩ: A -zɔ ɔ ꞌbho ʋn -kɔɔ ɔ lɛ ꞌꞌyi -zi ngazeka, a kpɔ ɔ ꞌle ꞌgbe ꞌli le!

11Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌꞌmatʋ nyniꞌa a, -aꞌba -Kɔyi Zezii ꞌyi -ɔ -bodɩ ꞌle ɔ na: -Ɩn -za -nɩꞌe-e -dagbɛ Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋ ꞌan ꞌꞌdɩꞌa dɩ a, po ꞌle ꞌkpɩ ꞌle -ɩn ꞌke ɩ ꞌle *ꞌWlɔmʋ -za -nɩ -lrɛɛ.

*ꞌZuifʋ ꞌꞌdu-o ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌsrɩn

12Zɔ zɩꞌa a, *ꞌZuifʋꞌa ꞌplan mu-oꞌo ʋn ꞌye ꞌPɔlʋꞌa dɩ ꞌꞌsrɩn ꞌꞌdu ꞌle ʋn ꞌye wlu cɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ʋn -see ꞌꞌni ꞌna yi, ʋn -see -li yi ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌlbha. 13(-Ɩn ꞌye li-ɔ, nyʋ-ʋ ꞌꞌduꞌa ꞌꞌsrɩn ꞌmnɛ ꞌzi-e nyunyuꞌa -gwlɩ ꞌsɔn li.) 14Ʋn nʋꞌa -kaa a, ʋn -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ʋn ꞌye mu ꞌle ʋn ꞌye ꞌle ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -ke ꞌwa -zigletumʋ -lrʋʋ -yɛ ꞌle ʋn na: -A ꞌcɛ-ɛ kpɔ -a ꞌye wlu cɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi -a -see lililɛ-e ꞌꞌni wɔn ꞌmʋ -po yi ꞌle -a ꞌke ꞌPɔlʋ ꞌlbha -kpayɩ. 15A-bee -mnʋʋ ꞌtɔ ɔ, a-bʋ -zigletumʋꞌa klɛ bhete gbo, a ꞌke ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba -yɛ a ꞌke ɔ -kaa ꞌtmʋʋ: -A ꞌbɔ-ɔ ti -ɩn -ke ꞌPɔlʋ ꞌke le yi, ꞌɔ dɩ ɔ -zaꞌa ꞌmʋ, -a ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌcrɛ -ka -zɛgɛka, ꞌle -a ꞌke ɩ wlu ꞌꞌkpi ꞌꞌdu. -Bho ɔ -ke ɔ -ka yi, ꞌle -a ꞌke ɔ -jeyi ꞌlbha -nɩ. ꞌƆ ꞌꞌbhuo -see ꞌtɔ ꞌle a gbo -nyni yi.

16Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, -yɔ ꞌma-a ꞌPɔlʋꞌa ꞌlotʋꞌa ꞌꞌyunynaakpʋꞌa ꞌꞌyunyukpasu ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle ꞌꞌsrojaꞌa ꞌgbe ꞌli mu ɔ ꞌye ɩ ꞌPɔlʋ ꞌtmʋʋ. 17Ɔ ꞌwɩn ꞌɩ ꞌbɔ ɔ, ɔ ꞌla-a ꞌꞌsrojayi -lue ꞌle ɔ na: Kpa ꞌle ꞌbhʋabhʋadraa gbɛ ꞌnɔɔ -aꞌa -klagba gbo! ꞌƆ wlu -ke ɔ yiꞌo, ɔ ꞌke ɔ ꞌtmʋʋ. 18ꞌꞌSrojayi ꞌmnɔ -ke ɔ ꞌye ꞌle ꞌɔ -klagba gbo mu, ꞌle ɔ ꞌye ɔ -kaa ꞌꞌyiꞌlɛ: -Jieyi ꞌPɔlʋ ꞌlaꞌa ꞌɩnmʋ, ɔ na: ꞌƖn -ya ꞌnɔɔ -ɩn gbo ꞌbhʋabhʋadraa -nɔɔ, -aꞌa wlu -ke ɔ yiꞌo, ɔ ꞌke -ɩnmʋ ꞌtmʋʋ. 19ꞌLe ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌmnɔ ꞌye ꞌbhʋabhʋadraa -jiɛ ꞌꞌyi kpʋn ꞌle ɔ -ke ɔ ꞌye gbɔ-jri-ɛ, ɔ na: Lee -ke dɩ -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌtmʋʋꞌa? 20-21Ɔ na: ꞌZuifʋtɔlʋ -poꞌo-o wlu -dalue, ʋn ꞌye -ɩnmʋ ꞌbhakʋplʋ le ꞌgbaa -nɩ. -Gblee, ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋ-ʋ ꞌye-e ꞌꞌgla -cɛ -mʋ ꞌle ʋn ꞌke ꞌPɔlʋ -jeyi ꞌlbha -nɩ. Nyʋ ꞌmnʋ ꞌzi-e nyunyuꞌa -gwlɩ ꞌsɔn li. Ʋbʋ ꞌmnʋ ꞌcɛ-ɛ wlu ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. Ʋn ꞌꞌdu-o ꞌɛ dɩ, ʋn -see ꞌꞌni -ke lililɛ wɔn ꞌmʋ -po yi. ꞌƐ dɩ, -bho ꞌwa -zigletumʋꞌa ꞌꞌklumʋꞌa nyʋtɔlʋ yi -ɩnmʋ ɔ ꞌybhaanamʋ ꞌle ʋn ꞌke na: -Bho zɔzɩbhla -ɩn -ke ɔ yi le ꞌwa klɛ wɔnyi, ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌmʋtiꞌcrɛ -ka -zɛgɛka, ʋn ꞌke ꞌɔ dɩ wlu ꞌꞌkpi ꞌꞌdu, nʋ a, -aꞌa ꞌwɔɔn nɛ -le! ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, ꞌɛ bhɩ ʋn -nynaꞌo. -Aꞌa wlu ʋn-ʋ fuoꞌo wɔn.

22Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ɔbɔ ꞌmnɔ na: -Bho -ɩn mu, -ka -ɩn ꞌtmʋʋ ꞌnɩ ꞌɩnmʋ a, nyɔꞌɔ ꞌwɩn ɩ ꞌbɔ -le! Mu le!

Ʋn ꞌkpa-a ꞌPɔlʋ ꞌle ꞌbhlʋkpayowli *Felisɩ gbo

23Ɩ ziꞌa -kaa a, ɔ-bɔ ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba ꞌmnɔ ꞌla-a ꞌɔ ꞌꞌsrojaꞌa ꞌꞌklumʋꞌa ꞌsɔn ꞌle ɔ na: A ꞌgbʋʋ ꞌꞌsrojaꞌa ꞌꞌdu -lue -gwlɩ tan ꞌꞌsroja bue ꞌꞌlru, a -za ꞌbho ꞌwa ꞌꞌklumʋ ꞌꞌliposrojaꞌa -gwlɩ bue ꞌle a ꞌke ꞌbho ꞌwa -gwlɩ tan ꞌꞌsroja bue -za ꞌle -mnʋʋ ꞌke -sieko ꞌꞌkpi ꞌkpa, -yʋ -sieꞌa ꞌbho a -ke ʋn bhete gbo, -da nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌꞌjɩnɛ ꞌꞌyi ti-de -nɩ mʋ,a ƆFa23 23 -Nɔɔ ɔ-ɔ ꞌꞌsiꞌa ꞌnynɩ a, ꞌɩnnɛ ꞌmo-o ꞌꞌmatʋyrʋꞌa ꞌꞌyriklɩgbɩ -mɛɛnyiɛ. 24A -za ꞌbho -siekotɔlʋ, ɩ ꞌke ꞌPɔlʋ -jeyi kpa! A ꞌꞌdu ɔ ꞌꞌyrili ꞌle a ꞌke ɔ ꞌle ꞌbhlʋkpayowli *Felisɩ gbo -nynia! 25Ʋn ꞌka mu a, wlu ɔ ꞌcnɩꞌa ꞌle ꞌꞌbɔgʋ ꞌli -ɛ -ke ʋn ꞌka mu a, ꞌɩnnɛ ꞌka-a:

26ꞌBhlʋkpayowli Felisɩ, ꞌɩn-ɩ ꞌya-a ꞌan ꞌꞌbhuo ya ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi. ꞌƖn ꞌꞌbhuo Klodɩ Lisiasɩ poꞌo -ɩnmʋ ꞌꞌbɔgʋ -jeyi, ꞌɩnmɔ ꞌyeꞌe -ɩnmʋ -yeye! 27Nyɔ -nɔɔ, -ka ʋn-ʋ zrɛ nɩ ꞌnɔ ꞌWlomɛɛyi ꞌꞌyi, ꞌɩn ꞌwɔn-ɔ ꞌna ꞌbɔ. Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ *ꞌZuifʋ kpʋnꞌo kwa ꞌmʋti, ʋn mu ꞌɔ ꞌko-o ꞌlbha mʋ ꞌle ꞌɩn -ke ꞌan ꞌꞌsroja ꞌye mu, -a ꞌye ɔ ꞌbho -za. 28Dɩ ʋn kpɔ ꞌɔ ꞌꞌyi, ꞌɩn ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌwɔnꞌɔ dɩ, ꞌɩn ꞌꞌluo ꞌnɔ ꞌmʋ ꞌɩn -ke ɔ ꞌye ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ wɔnyi mu. 29-A nyniꞌa a, ɔ poꞌa kuna a, lɛ -ke dɩ nyɔ ꞌkɔ ɔ ꞌlbha ɔ ꞌka ꞌmɛ ꞌle ꞌꞌbhalrɛɛke nyɔ ꞌkɔ ɔ -jie ꞌmʋ po, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. ꞌWa ꞌꞌbhiꞌa -Lagɔlbhʋꞌa nʋnʋsʋꞌa gbaꞌa ꞌꞌkpidɩ moꞌo. Ɩbɩ se ꞌbhɛɛ ɩ ꞌke ɔ ꞌye ꞌbho -a-bʋ ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌyigbeyi. 30-Gblee, -ka ꞌZuifʋ ꞌꞌdu ꞌɔ ꞌꞌsrɩn, -da ꞌɩn ꞌwɔn -nɩ ꞌnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ ꞌɩn ꞌꞌdu -ɔ nyʋ ꞌꞌkpi, ʋn ꞌye ɔ -ɩnmʋ -ya ꞌle ꞌɩn na: ꞌƆ dɩyikpamʋ yi, ꞌle -ɩn gbo ʋn ꞌke ɔ ꞌle ꞌꞌkla -nɩ!

31Ɔ ꞌtmʋʋꞌa ꞌɔ ꞌꞌsroja a, -ka ꞌɔ wlu ꞌlɛꞌɛ ꞌtɩn, ꞌka-a ʋn nʋꞌo. Ʋn ꞌꞌluoꞌo-o ꞌPɔlʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ɔ ꞌꞌmatʋ -lue ꞌmnɔ Atipatri kpa. 32Zɔ zɩꞌa a, ꞌꞌsroja -yʋ -na -nɩꞌa bhɩ ꞌꞌyi ꞌye ꞌꞌtii, ʋn ꞌye ꞌle ꞌwa ꞌgbe ꞌli le mu, ꞌle -yʋ -nɩꞌa -siekoe ꞌꞌkpi -ke ꞌPɔlʋ ꞌye mu. 33Ʋn nyniꞌa Sezalee a, ꞌꞌsroja -zaꞌa-a ꞌle ꞌꞌbɔgʋ, ʋn ꞌye ɛ ꞌle ꞌbhlʋkpayowli -jeyi ꞌꞌnyɩ ꞌle ʋn ꞌye ɔ ꞌPɔlʋ ꞌꞌnyɩ -lrɛɛ. 34Ɔ kpʋnꞌa ꞌꞌbɔgʋ ꞌmnɛ, ɔ zrɛꞌɛ ɛ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌPɔlʋ tidede: Doo -ɩn ꞌwlʋꞌa? Ɔ na: ꞌƖn ꞌwlʋ-o Silisii. 35ꞌLe ɔ na: -Bho -aꞌa ꞌꞌklamʋ yi, ꞌbho ꞌwa ꞌꞌyigbeyi ꞌle ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ tidede, ꞌle ɔ na ꞌꞌsroja -nɩꞌa ꞌbho -bodɩ: ꞌBhlʋkpayowlisʋa *Elɔɔdɩꞌa -budu ꞌli ꞌnɔɔ ꞌɩn -nɩꞌa a, a kpa ꞌle ꞌPɔlʋ, ꞌle ɔ ꞌke li-fuo-ɛ!

24

*ꞌZuifʋ ꞌkpa-a ꞌPɔlʋ dɩ ꞌꞌyi

1ꞌWɩ -muu ziꞌa a, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazayiklagba Ananiasɩ, ꞌɩnnɔ -ke *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ -ke -zigleꞌa ꞌꞌyitikɩkayi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Tɛtulɩ yiꞌe Sezalee, ʋn ꞌke ꞌPɔlʋ ꞌbho ꞌbhlʋkpayowli *Felisɩ wɔnyi ꞌꞌkla -nɩ. 2Ɔ ꞌlaꞌa ꞌPɔlʋ, ʋn ꞌdaa ꞌnɔ ɔ, ꞌle Tɛtulɩ ꞌye ꞌbho ꞌkpa ɔ-ɔ ꞌꞌduuꞌo ꞌPɔlʋ dɩ ꞌꞌkpi, ɔ-ɔ nʋꞌo:

ꞌBhlʋkpayowli, ꞌɩn-ɩ ꞌya-a ꞌan ꞌꞌbhuo ya ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi; ꞌle -aꞌa ꞌsana ꞌmʋ nyʋ ꞌye ꞌꞌyiflɔɛ ꞌye. -Aꞌa ꞌꞌyrilinmɔlbhʋ -a nʋꞌa ꞌle -aꞌa -naagɩ ꞌmʋ, ꞌɛ kamʋ ꞌbhlʋkpa ꞌye ti-de. 3ꞌLe -nɔɔꞌꞌo -nɔɔ ꞌli lɩ ꞌwee -a -nɩꞌa ꞌyenamʋ -a -nmɔꞌɔ-ɔ -aꞌa ꞌꞌdɩ wɔn ꞌꞌyi ꞌle -a poꞌo ꞌɩnmʋ ꞌsɛɛ. 4ꞌBho ꞌɛ lemʋ ꞌɩn -see tiꞌbɔ ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ ꞌkpʋ ꞌꞌkpi cɛ, ꞌle -nɔɔtoope ꞌli po ꞌɩnmʋ -lokui! 5-Gblee, nyɔ -nɔɔ, nyɔ se ꞌɔ nyɔtuꞌa -nynaka yibo: ꞌle ɔ-ɔ gbaꞌa ꞌZuifʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi ya. ꞌƖnnɔ ꞌmo-o Nazalɛɛtɩkɔyi *Zeziiꞌa -Lagɔlbhʋlreꞌa -klagba. 6*-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa -da nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌwa paꞌa a, ɔ -ke -kaabonyʋ-ʋ ꞌmu-o ꞌle panamʋ. -Bho ɔ -ke ʋn pa ꞌbho a, ꞌbho -see ꞌtɔ liꞌsaa yi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle -a ꞌye ɔ kpʋn. -A ꞌbɔ-ɔ ti -a ꞌke ɔ -aꞌba ꞌꞌbhiꞌa gba ꞌli -zigle -tu. [ 7ꞌLe aꞌba ꞌꞌsrojaꞌa -klɩgbɩꞌa ꞌbhleyi Lisiasɩ ꞌye ɔ -amʋ kwa ꞌmʋ -za -glaka.] 8Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ nʋꞌo ꞌPɔlʋꞌa ꞌꞌklamʋ yi ꞌnɔɔ -aꞌa wɔnyi. -Bho -ɩn po ɔ dɩ gbo ꞌle ɔ ꞌke ɩ ꞌmʋ-za a, lɛ -ke dɩ -a kpɔ ꞌɔ dɩ ꞌꞌyi, -bho -ɩn ꞌcrɩ ɩ ꞌmʋti, -ka -a -zaꞌa -laa ꞌmʋ ꞌꞌduꞌa -ziadɩ, -aꞌ a ꞌꞌbhuo-o ꞌye-e ꞌna ꞌye -mʋ.

9Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌZuifʋ -ke ɔ -nɩꞌa ꞌbho ziziꞌe-e ꞌꞌkpi, ʋn na: Kuna ꞌmnɛ, -ziadɩ moꞌo.

ꞌBho *Felisɩꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌPɔlʋ ꞌcɛ-ɛ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌkpiti

10Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbhlʋkpayowli ꞌpo-o ꞌPɔlʋ dɩ gbo ꞌle ɔ na: ꞌƖn yiboꞌo-o zʋɩnꞌa -dadudu ti -a tuꞌo ꞌnɔɔ ꞌbhlʋkpa -nɛɛꞌɛ ꞌꞌkpi -zigle. ꞌLe -aꞌa ꞌꞌgwlidekamʋ ꞌɩn-ɩ ꞌye dɩ lizɩza mʋ ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi. 11-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌɩn ꞌyi-e Zelizalɛɛmʋ ꞌɩn ꞌke -Lagɔ bʋbɔ ꞌle *ꞌɔ bʋbɔbhlegbo. ꞌƖn -kaa ꞌbho-o yi, ꞌan ꞌwɩ -bue ꞌwɩ ꞌsɔn ꞌka-a ꞌꞌklenyɩ, ꞌle -aꞌa ꞌꞌbhuo ꞌke ɩ ꞌmʋtiꞌcrɛ. 12ꞌƖn -nɩꞌa ꞌbho a, ꞌle -Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo, ꞌɩn -ke nyɔ -see wɔnlizɩza kpɛ -lue ꞌle nyɔ ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌye. ꞌLe *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli -ke ꞌbho -gwlɔpie ꞌmʋ ꞌɩn -ke nyʋ -see tiꞌꞌgbu ꞌle ꞌɩn -see ʋ ꞌcɛ -tbha -lrɛɛ. 13ꞌTraamʋ ꞌtɔ ɔ, dɩ ʋn-ʋ kpaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi, ꞌwa ꞌꞌbhi se ꞌbhɛɛ ʋn ꞌke ꞌya -ziadɩ ꞌmʋ-za. 14ꞌLe ꞌmna -bodɩ a, ꞌɩn-ɩ bʋbɔ-ɔ -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa -Lagɔ. ꞌƐ bʋbɔɛꞌɛ -jolʋlre *Zezii *Kliisɩ -tɔꞌɔ nyʋ a, ꞌɩnnɛ ꞌɩn -nɩꞌe ꞌꞌyi, ꞌle ʋbʋ -see ɛ -zɛgɛ ꞌla. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, lɛꞌꞌo lɛ -Lagɔ -zi -nɩꞌa *Moyiizɩ -ke -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrʋʋ ꞌmʋ ꞌle ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ꞌɩn-ɩ ꞌde -ɩ ꞌꞌgwli. 15ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌgwlideɛ-ɛ -nɩꞌa ꞌɩn ꞌmʋ a, ꞌɩnnɛ -nɩꞌe ꞌwa ꞌꞌbhi ꞌmʋ -lrɛɛ -ka nyʋ ꞌwee, ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi -ʋ ꞌma-a ꞌꞌyisrɛɛmʋ o, -ʋ -seꞌa-a ꞌꞌyisrɛɛmʋ o, -ʋ ꞌyeꞌa glu -sɔ mʋ le ʋn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ, 16ꞌɩn ꞌꞌdu-o ꞌɛ dɩ ꞌle ꞌan -pɔlʋ ꞌke ꞌꞌyiꞌsrɛɛ ꞌbho -Lagɔ -ke nyunyuꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ.

17-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌɩn se ꞌbho Zelizalɛɛmʋ -nɩ zʋɩnꞌa -dadudu ꞌye zi, ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌbho le yi ꞌɩn ꞌke mɔnilɛ ꞌli ꞌan *-Bozuifʋ -kpa ꞌle ꞌɩn ꞌke -Lagɔꞌɔ *ꞌsraga -za ꞌle ꞌɔ bʋbɔbhlegbo. 18-Ka *-Lagɔꞌɔ gba-a nʋꞌa nyɔ nʋ ꞌle ɔ ꞌke *liꞌsaa ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌka-a ꞌɩn nʋꞌo, ꞌle, ꞌsraga ꞌmnɛ, ꞌɩn -nɩ ꞌɛ -gɔlɩ ꞌtɛnamʋ ꞌle Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa ꞌZuifʋꞌa ꞌyɔ gbɩ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌbho -yɛ. Ɛ -se nyʋ-ʋ -ke ꞌɩn -nɩ ꞌbho -ko ꞌle ɛ se ꞌꞌyidienyʋ -ke ꞌɩn -nɩ ꞌbho ꞌle wlakaawlaka ꞌke ꞌbho -nɩ. 19-Gblee, ꞌZuifʋ-ʋ -yɛꞌɛ ꞌɩnmʋ a, ʋ-bee ꞌmnʋ, -bho ꞌɩn -nyna nʋ ꞌkɩ ka, ꞌɩnnʋ ꞌke ꞌkɩ ꞌɩnmʋ dɩ ꞌꞌyikpa ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi. 20ꞌLe ꞌꞌbhalrɛɛ lɛ ꞌɩn nʋꞌa gblenyi! -ɛ -nyniꞌa ꞌꞌyrili ʋn ꞌyeꞌa a, ꞌbho ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ wɔnyi, ꞌZuifʋ -nʋʋ ꞌꞌsi ꞌɛ ꞌnynɩ! 21-Gblee, lɛ se ꞌbho -nɩ, -bho ɛ -se lɛ ꞌɩn -nynaꞌa ꞌbho ꞌwa ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi ti, ꞌɩn poꞌa wlu yayi ꞌɩn -zaꞌa ꞌmʋ. ꞌƖnnɛ ꞌka-a: ꞌƖn ꞌde-e ꞌꞌgwli, -bho nyɔ ꞌmɛ, ɔ-ɔ ꞌye-e glu -sɔ -mʋ ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ ꞌɩn -nynaꞌa -daa -zigle ꞌmʋ ti ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi -zɩan.

22Felisɩ -mnɔɔ yiboꞌo-o *Zeziiꞌa -namʋꞌa ꞌꞌkpidɩꞌa dɩ, ɔ ꞌwɔnꞌɔ wlu ꞌmnɛ ꞌbɔ ɔ, ɔ na ꞌZuifʋ -bodɩ: A mu le! -Da ꞌꞌsrojaꞌa -klagba Lisiasɩ ꞌyeꞌa -yi -nɩ mʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke aꞌba dɩ wlu ꞌꞌkpi ꞌꞌdu. 23-Kaa ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa -lrɛɛ: ꞌꞌSrojayi, -ɩnmɔ, ꞌꞌdu ka ꞌPɔlʋ ꞌꞌyrili, -ɩn -ke ɔ mu ꞌle -jie ꞌmʋ le, -ɩn ꞌke ɔ li-fuo! -Bho -ɩn -ke ɔ mu a, ꞌle lɩ -lrɩɩ ꞌmʋ ꞌꞌnyɩ ɔ ꞌꞌyiflɔɛ gbɛ! -Bho ꞌɔ bha ꞌꞌwe yi ɔ ꞌyenamʋ, ꞌꞌnyɩ ʋ ꞌꞌyiflɔɛ, lɛ ɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti, ʋn ꞌke ɔ -bodɩ nʋ.

ꞌPɔlʋ -zaꞌa-a *Zeziiꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ *Felisɩ -ke Drusilɩ -bodɩ ꞌmʋ

24ꞌWɩꞌa ꞌplan gbɩ ziꞌa a, *Felisɩ -ke ꞌɔ ꞌnynɔ Drusilɩ ꞌyi-e ꞌbho. Ʋn-ʋ ꞌmo-o *ꞌZuifʋnynaakpʋ. Ʋn yiꞌa a, ɔ ꞌla-a ꞌPɔlʋ, -ka nyɔ ꞌka *Zezii *Kliisɩ ꞌꞌgwlide a, ɔ ꞌke ꞌya ꞌꞌdɩ -za ꞌle ʋn ꞌke ɔ -lokuipo. 25-Gblee, ꞌPɔlʋ ꞌꞌluoꞌo-o wlu ꞌmʋ, ꞌle, -ka nyunyɔ ꞌka -nyna ꞌle ɔ ꞌka ti-nɩ ꞌle ɔ ꞌke ꞌꞌyiꞌsrɛɛ ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ɔ ꞌka ꞌɔ ꞌꞌbhuo wɔnyiꞌbhɛɛ, ɛ -ke -Lagɔꞌɔ -zigle ꞌyeꞌa -yi mʋ, ɔ-ɔ zɩ ꞌɩ ꞌmʋ. Ɔ -zɩ ꞌɩ ꞌmʋ a, -sɩanyɩ ꞌlbha-a Felisɩ ꞌle ɔ na: -Ɩn ꞌbhɛɛꞌo -ɩn ꞌke -bhla mu. -Da ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa ꞌꞌyi-flɔ -nɩ mʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke -ɩnmʋ ꞌla -lrɛɛ. 26-Ɩn ꞌye li-ɔ, ɔ ꞌbɔ-ɔ ti -lrɛɛ ꞌPɔlʋ ꞌke ɔ mɔni ꞌꞌnyɩ ꞌle ɔ ꞌke ɔ tiꞌꞌsii. ꞌƐ dɩ ɔ-ɔ ꞌlɔ ɔꞌo ꞌle ɔ-ɔ bʋbɔ ꞌnɔ ꞌꞌzrɔ ꞌmʋti -wlɛɛwlɛɛ.

27Ɔ nʋ -kaa -zʋɩn ꞌsɔn ꞌle ꞌbhlʋkpayowli -lrɔɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌPɔsiusɩ *Fɛtuusɩ ꞌye Felisɩ ꞌꞌyizizia. Felisɩ ꞌke ꞌZuifʋ ꞌbʋbʋa ꞌꞌyi ꞌlbhaaꞌa dɩ, ɔ sieꞌe ꞌPɔlʋ ꞌle -jie ꞌmʋ.

25

ꞌPɔlʋ -ziꞌe-e ꞌɔ -zigle ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowliklagba wɔnyi

1-Gblee, ꞌbhlʋkpayowlilre *Fɛtuusɩ nyniꞌa a, ɔ ꞌnʋ-o ꞌwɩ tan ꞌle ɔ ꞌye Sezaleegwlɔ ꞌmʋ -sɔ, ɔ ꞌye Zelizalɛɛmʋ mu. 2ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩtɔlʋ mu ꞌɔ ꞌPɔlʋ wɔnyi ꞌꞌkla -nɩnamʋ. 3ꞌLe ʋn na ɔ -bodɩ: -A-bʋ bhade -ɩnmʋ li, nʋ -amʋ -zɛgɛ ꞌꞌlruli! ꞌPɔlʋ yi ꞌnɔɔ Zelizalɛɛmʋ ꞌle ꞌɔ -zigle ꞌke ꞌnɔɔgbɛ -tu-ɛ -nɩ! A ꞌye li-ɔ, ʋn ꞌka -kaa ꞌlɛ ɛ, ʋn ꞌcɛ-ɛ ꞌꞌgla ꞌPɔlʋꞌa dɩ ʋn ꞌke ɔ -jeyi ꞌlbha -nɩ ɔ ꞌke ꞌmɛ. 4Fɛtuusɩ ꞌkɔ-ɔ ꞌbho wlu, ɔ na: ꞌLe Sezalee ꞌPɔlʋ -nɩꞌe -jie ꞌmʋ, ꞌle-e ꞌan ꞌꞌbhuo-o ꞌye -mu mʋ ꞌtraamʋ. Ɔ -see -gbaa ꞌmʋ -sɔ yi. 5Aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa -klɩgbɩ yi ꞌɩn -ke ʋn ꞌke bhʋ ꞌmʋ -mu. -Bho ɔ-bɔ nyɔ ꞌmnɔ nʋ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌle a -ke ɔ ꞌke -zigle tu.

6-Gblee, ɔ ꞌka Sezalee mu, ꞌwɩ ɔ nʋꞌa ꞌbho ꞌbhɛɛꞌɛ-ɛ ꞌwɩ -bue ꞌle ɔ ꞌye mu. Zɔ zɩꞌa a, ɔ ꞌmu-o ꞌle -ziglebudu ꞌli, ꞌle ɔ ꞌye nyʋ lbho ʋn ꞌye ꞌPɔlʋ ꞌla. 7Ɔ yiꞌa a, ꞌZuifʋ ꞌwlʋꞌa Zelizalɛɛmʋ ꞌpo -ɔ -die ꞌli ꞌle ʋn-ʋ ꞌꞌduu ꞌnɔ dɩklɩgbɩꞌa -dadudu ꞌꞌkpi, ꞌle, ꞌya -lue ꞌtɩn ꞌka -ziadɩ ꞌmʋꞌbhle, ʋn -see ɩ ꞌꞌyitiꞌꞌsii. 8Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ɔ ꞌcɛ-ɛ ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌꞌkpiti: ꞌꞌNyinynilɛ ꞌɩn nʋꞌa a, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. ꞌƖn -see ꞌZuifʋꞌa gbaꞌa -lue ꞌtɩn ꞌmʋcɛ, *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegboꞌa -da nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌwa paꞌa a, ꞌɩn -ke nyʋ-ʋ -seeꞌa ꞌZuifʋ -see ꞌle pa ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo ꞌbho -see ꞌtɔ *liꞌsaa ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ꞌɩn -see -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagba ꞌꞌnyinynilɛ ꞌꞌlrulinʋ kpɛ -lue.

9Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, Fɛtuusɩ -mnɔɔ ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ke ꞌZuifʋ ꞌbʋbʋa ꞌꞌyi ꞌlbhaaꞌa dɩ, ɔ dedeꞌe ꞌPɔlʋ ti: -Ɩn ꞌbɔ-ɔ ti -a ꞌke ꞌle Zelizalɛɛmʋ tinyni ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌle -aꞌa -zigle -tu -nɩꞌa? 10ꞌLe ɔ na: -Gba! -Da ꞌɩn -nɩꞌa -laa, ꞌbho -ɩnmɔ -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa nyɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌɩn -nynaꞌa ti. ꞌBho-o ꞌɩn ꞌke ꞌan -zigle -tu -nɩ. -Aꞌa ꞌꞌbhuo yiboꞌo-o gbaa ꞌɩn -see ꞌꞌnyinynilɛ ꞌZuifʋ ꞌꞌlrulinʋ. 11-Bho ꞌɩn nʋ ꞌꞌnyinynidɩ ꞌle -zigle ꞌke ꞌɩnmʋ kpʋn ꞌle ɛ ꞌke ꞌan ꞌmɛmɛɛ ꞌꞌkpi bhla a, ꞌɩn ꞌwɔn-oꞌo ꞌɩn ꞌke ɩ ꞌꞌyi ꞌmɛ -nɩ. -Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, dɩ ʋn-ʋ kpaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi, -bho ɩ se -ziadɩ ꞌmʋꞌbhle, ꞌwa ꞌbʋbʋaꞌa ꞌꞌyilbhaaꞌa kamʋ nyɔ se ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke ʋ ꞌɩnmʋ -jeyi ꞌꞌnyɩ. -Bho ɩ -nɩ -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌlemnɩɩ, ꞌbho -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wɔnyi ꞌle *ꞌWlɔmʋ ɩ ꞌke -jra -nɩ.

12Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, Fɛtuusɩ -ke ꞌɔ ꞌꞌdɩmʋdumʋ ꞌye ꞌꞌsra ꞌmʋ mu. Ʋn yiꞌa a, ɔ na: -Ɩn ꞌꞌsi-e wlu ꞌꞌyiti -ɩn ꞌke -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wɔnyi muꞌa dɩ, ꞌle-e -ɩn ꞌke mu.

*Fɛtuusɩ -tɔꞌɔ-ɔ ꞌPɔlʋꞌa dɩ Aglipaa ꞌꞌyi

13-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ꞌle ꞌbhlʋkpayowli -lrɔɔ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Aglipaa -ke ꞌɔ leyinynaakpʋ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Belenisɩ ꞌye Sezalee yi ʋn ꞌke *Fɛtuusɩ ꞌye. 14Ɔ ꞌnʋ-o ꞌbho ꞌwɩ -glilii, ꞌle Fɛtuusɩ ꞌye ɔ ꞌPɔlʋꞌa dɩ ꞌꞌyi-tɔ, na: *Felisɩ ꞌka mu a, ɔ ꞌsie-e -daa -jieyi -lue. 15-Gblee, ꞌɩn muꞌa Zelizalɛɛmʋ, *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ -ke *ꞌZuifʋꞌa -zigletumʋ -lrʋʋ ꞌꞌklɔ -ɔꞌo ꞌle ʋn na: -Kpʋn -nɩ nɔ -zigle ɔ ꞌke ꞌmɛ. 16ꞌLe ꞌmna na: ꞌWlomɛɛꞌɛ nʋ -kaa. -Bho ʋn -see nyɔ -zigle -tu, ꞌwa -kpʋn nɔ -zigle, ꞌɔ ꞌmɛ. ꞌƖnnɛ ꞌbhleꞌe ꞌnynɩꞌa dɩ, ꞌɩn -ke ꞌɔ dɩyikpamʋ ꞌmnʋ yiꞌo. 17Zɔ zɩꞌa a, ꞌbho-o ꞌɩn -nynaꞌa ti ꞌɩn ꞌye ꞌle -ziglebudu ꞌli mu, ꞌɩn ꞌye ɔbɔ ꞌmnɔ ꞌla. 18-Gblee, ꞌmna na ꞌkɩ, dɩklɩgbɩ ʋn-ʋ ꞌye ɔ ꞌꞌyi-kpa mʋ, ꞌle, dɩ nyʋ ꞌmnʋ -zaꞌa ꞌmʋ, ɩ -se dɩ-ɩ ꞌkɔ ɔ ꞌye -ko. 19ꞌWa ꞌꞌbhiꞌa -Lagɔꞌɔ bʋbɔsʋ ʋn-ʋ depo nɩꞌe ꞌꞌyi, ꞌle, ɛ -ke nyɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Zezii -ɔ ꞌmɛꞌɛ ɛ, ꞌɩnnɔ ꞌPɔlʋ -mnɔɔ nʋꞌo ɔ -nɩꞌe-e ti, ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ moꞌo. 20Ʋn -zɩ ꞌɩ -kaa ꞌmʋ, -ka ꞌɩn ꞌkɩ ɩ kpʋn, ꞌɩn se -kaa ꞌbhle; ꞌɛ dɩ ꞌɩn nʋꞌo ꞌPɔlʋ -bodɩ: -Ɩn ꞌbɔ-ɔ ti -ɩn ꞌke Zelizalɛɛmʋ mu ꞌle -aꞌa -zigle ꞌke ꞌle -tu-ɛ -nɩꞌa? 21ꞌBho ꞌmnɔ ɔ, ɔ na: -Bho ɩ -nɩ -kaa, ꞌꞌlemnɩɩ -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wɔnyi ꞌɩn ꞌke mu ɔ ꞌke ɩ tu. ꞌƐ dɩ ꞌɩn -de ꞌɔ ꞌle -jie ꞌmʋ ti. -Bho -nɔɔzɛgɛ nyni ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ nyʋ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu ʋn ꞌke ɔ ꞌle kpa.

22Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Aglipaa ꞌnʋ -ɔ -bodɩ: ꞌMna-aꞌa ꞌꞌbhuo ꞌbɔ-ɔ ti -lrɛɛ ꞌɩn ꞌke ɔ dɩmʋzana ꞌye ꞌle ꞌɩn ꞌke ɔ -lokuipo. Ɔ na: -Bho zɔ zɩ ꞌle -ɩn ꞌke ꞌɔ da ꞌye.

23-A -ka ꞌle-e gbʋ -druma a, Aglipaa -ke Belenisɩ -paꞌa-a ꞌwa ꞌnynɩbhlebanɩ ꞌmʋ, ʋn -ke ꞌꞌsrojaꞌa -klɩgbɩ-e, ꞌbho gwlɔ ꞌmʋꞌa -klɩgbɩ -lrʋʋ ꞌꞌdu -ɔ -bhubho li, ꞌle ʋn -ke ɔ -naꞌa bhʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ꞌle -ziglebudu ꞌli pa. Ʋn -deꞌa ti ꞌle Fɛtuusɩ na: ꞌꞌSroja! A ꞌla ꞌPɔlʋ! ꞌLe ʋn -ke ɔ ꞌye yi.

24Ɔ yiꞌa a, ꞌle Fɛtuusɩ ꞌye wlu ꞌmuꞌꞌluo ꞌle ɔ na: ꞌAn -Kɔyi, Aglipaa -ke a-bʋ nyʋ-ʋ -nɩꞌa -laa ꞌwee, nyɔ a-a ꞌyeꞌa -laa li, ꞌɩnnɔ ꞌZuifʋꞌa -dadudu ꞌꞌkla -nɩꞌe ꞌɩnmʋ wɔnyi ꞌle Zelizalɛɛmʋ -ke -dagbɛ ꞌle ʋn-ʋ gwɛꞌɛ wlu wɔnyi ti ʋn-ʋ ꞌꞌwɔꞌo, ʋn na: Ɔ ꞌmɛ ɔ, -ɔ -mɛ-ɔ, ɔ ꞌmɛ ɔ! 25ꞌLe ꞌmna -bodɩ, lɛ -ke dɩ ɔ ꞌka ꞌmɛ, ꞌɩn -see ɛ ꞌye. Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌɔ ꞌꞌbhuo ꞌbɔ-ɔ ti ɔ ꞌke -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wɔnyi mu ꞌle ɔ ꞌke ꞌɔ -zigle tuꞌa dɩ, ꞌɩn ꞌwɔnꞌo ꞌɩn ꞌke ɔ nyʋ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌle kpa. 26-Gblee, -bho ꞌɩn -kɔ ɔ nyʋ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌle -aꞌba -klagba gbo kpa, lɛ ꞌɩn ꞌka ꞌbho ꞌɔ damʋ ꞌcnɩ, ꞌɩn se ɛ ꞌbhle. ꞌƐ dɩ ꞌɩn -yɔ ꞌɔ -daa nyʋꞌa ꞌꞌyigbeyi. -Ɩnmɔ, ꞌan -Kɔyiꞌa ꞌꞌbhuoꞌa ꞌꞌyigbeyi ꞌɩn -yɔ ɔꞌo ꞌle -ɩn ꞌke ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ tidede. -Bho -ɩn nʋ -kaa a, dɩ ʋn-ʋ kpɔ ꞌɔ ꞌꞌyi, -bho ɔ ꞌke ɩ ꞌmʋ-za a, ꞌle ꞌɩn ꞌke ɩ ꞌcnɩ ꞌle ɔ -ke ꞌya ꞌꞌbɔgʋ ꞌke ꞌle -aꞌba -klagbaꞌa wɔnyi mu. 27-Ɩn ꞌye li-ɔ, -bho ꞌɩn -ka -jieyi nyʋ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu ꞌle ʋn ꞌke ɔ ꞌle *ꞌWlɔmʋ kpa, ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ -ke dɩ nyʋ-ʋ kpɔ ꞌɔ ꞌꞌyi, -bho ꞌɩn se ꞌmʋ-za a, ɛ se ꞌꞌyrili-nmɔ.

26

ꞌPɔlʋ zɩzaꞌa-a ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ li ꞌbho Aglipaaꞌa ꞌꞌyigbeyi

1*Fɛtuusɩ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, Aglipaa na ꞌPɔlʋ -bodɩ: ꞌƖn ꞌꞌnyɩ-e -ɩnmʋ wlu, -ɩn ꞌke -aꞌa ꞌꞌkpidɩ lizɩza. ꞌLe ɔ ꞌye wlu ꞌmʋꞌꞌluo, 2ɔ na: ꞌAn -yowli Aglipaa, dɩ *ꞌZuifʋ-ʋ kpaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌꞌyi, -bho ꞌɩn -kɩ ɩ lizɩza ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌan -pɔlʋ bhlu-oꞌo. 3ꞌLe ɛ ꞌmʋ ꞌɩn yiboꞌo, -ɩnmɔ ꞌbhlʋkpayowli Aglipaa, -ɩn yiboꞌo-o ꞌZuifʋꞌa -gluuzagbɩ -ke ꞌwa nʋnʋdɩ. ꞌƖn ꞌcɛ-ɛ -ɩnmʋ ꞌgbɛ kwa ꞌmʋ, -ku ꞌꞌgwli -ɩn ꞌke ꞌan wlu -lokuipo! 4ꞌAn ꞌbhʋabhʋanɩ, -ka ꞌɩn -nɩꞌa ꞌbho Zelizalɛɛmʋ ꞌle ꞌan -kɔmʋꞌa ꞌꞌklumʋ, ꞌZuifʋꞌa klɛ yiboꞌo-o ꞌna. 5Ʋn yiboꞌo ꞌɩnmʋ-ɛ see ꞌle ʋn ꞌbhɛɛꞌɛ ʋn ꞌke ɛ ꞌꞌyiꞌwɔɔn. ꞌWa tɔlʋ -deꞌa -aꞌba -Lagɔlbhʋ ꞌli ti, ꞌɩn -ke ʋn nʋ ꞌko-o bhi! ꞌLe ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌɩn -nɩꞌo, -aꞌba ꞌwee -see ꞌbho ꞌZuifʋꞌa gba -lue ꞌtɩn sie, -a-bʋ nyʋplan ꞌmnʋ, -a-bʋ ꞌmo-o *Faliziɛɛn. 6ꞌLe ꞌtraamʋ ꞌtɔ, -Lagɔꞌɔ wlu ɔ ꞌꞌduꞌa -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe wɔn ꞌmʋti see, ꞌɩnnɛ ꞌɩn-ɩ ꞌlaꞌa -ziadɩꞌa dɩ, ʋn -nynaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌbho -zigle ꞌmʋ ti. 7-Lagɔ na ɔ-ɔ ꞌye-e ꞌmɛmʋ glu -za -mʋ ꞌle ʋn ꞌke ti-nɩ -lrɛɛ, ꞌɩnnɛ -aꞌba ꞌcɛ -bue ꞌyɔ ꞌsɔn ꞌbɔꞌɔ ti ʋn ꞌke wlu ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ ꞌyeꞌa kamʋ, ʋn kukuꞌo ꞌmʋti ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ -Lagɔ ꞌwɩꞌꞌo ꞌwɩ ꞌli. ꞌƖn deꞌa ꞌꞌgwli -ɛ -ke dɩ ꞌZuifʋ kpaꞌa ꞌɩnmʋ dɩ ꞌꞌyi, ꞌɩnnɛ ꞌka-a! 8-Ɩɩɩn! A-bʋ ꞌZuifʋ, lɛ nyʋ -see amʋ -tɔ, ꞌɩnnɛ a-a nʋꞌa? A -see ꞌꞌgwlide -Lagɔ-ɔ ꞌza-a ꞌmɛmʋ glu ꞌle ʋn -nɩꞌe ti -lrɛɛꞌɛ?

9Nazalɛɛtɩkɔyi *Zeziiꞌa ꞌnynɩꞌa ꞌletaadɩ ꞌɩn ꞌꞌduꞌo ꞌmna-aꞌa ꞌꞌbhuo ꞌkpaꞌa ꞌan ꞌmʋtikukuɛꞌɛ klɛ ꞌɩn ꞌye lɩ ꞌwee ꞌmʋ -zi -nɩ. 10ꞌLe Zelizalɛɛmʋ *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ ꞌye ꞌɩnmʋ ꞌɔ nyʋ ꞌmnʋꞌa tʋgbokpabɔgʋ ꞌꞌnyɩ, ꞌɩnnɛ ꞌɩn ꞌbhleꞌo ꞌle ꞌɩn ꞌye ꞌwa -dadudu -jie ꞌmʋ po ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌwɔnꞌɔ nyʋ-ʋ nʋꞌa: Ʋn ꞌmɛ -nɩ ꞌleꞌa wlu. 11ꞌLe -nɔɔ -lrɛɛ ꞌli ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌwee ꞌli ꞌɩn-ɩ kla nɩ ꞌnʋ nyanɩ ꞌmʋ ꞌle ꞌɩn ꞌꞌsusua ꞌnʋ Zeziiꞌa ꞌꞌyidepoɛ. ꞌAn ꞌcɛ-ɛ ꞌkpa-a ꞌꞌkpi ꞌle ꞌɩn-ɩ ple ꞌʋ kli ꞌle ꞌlaga ꞌmʋ ꞌɩn-ɩ klʋ ꞌʋ nyanɩ ꞌmʋ.

ꞌPɔlʋ -zaꞌa-a ꞌɔ -pɔlʋꞌa ꞌꞌyitibhitidɩ gbɔ

12-Ka -lue ꞌmnɔ ꞌka-a *-Lagɔꞌɔ ꞌsragazamʋklɩgbɩ lbhoꞌo ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɩn-ɩ muꞌo Damaasɩgwlɔ ꞌmʋ. 13ꞌAn -yowli, ꞌɩn -nɩ ꞌleꞌa -jeyi, ꞌyrʋ nyniꞌa ꞌꞌduu ꞌmʋ, lɛꞌɛ -vlavlɩ ꞌwlʋꞌo ꞌle yaku ꞌꞌyi, ꞌɛ -vlavlɩ ꞌku-o wɔn, ɩ ꞌye ꞌyrʋꞌa nɩ ꞌmʋ-zi, ꞌle ɛ-ɛ vlanꞌa ꞌbho ꞌɩn -ke nyʋ -ke ꞌɩn-ɩ naꞌa ꞌꞌkpi. 14-Ka -a -dieꞌa ꞌmʋ -a ꞌga-a ꞌbhlʋgbɔ ti ꞌꞌfɩa ꞌle ꞌɩn ꞌye wlu -lue ꞌbʋꞌwɔn. ꞌAn ꞌꞌbhliwlu ꞌmʋ ɛ ꞌla -nɩꞌe ꞌɩnmʋ: ꞌSɔlʋꞌo a! ꞌSɔlʋʋ! Koo -ɩn -nynaꞌa ꞌle -a klaꞌa -kaa ꞌɩnmʋ nyanɩ ꞌmʋꞌa? -Bho -ɩn tʋtɔ ꞌan wlu ꞌꞌkpi, -aꞌa ꞌꞌbhuo -a cnaꞌa ꞌꞌwi bhʋ ꞌmʋ. 15ꞌLe ꞌɩn ꞌye tidede: -Ɩnmɔ wluꞌa, -aꞌa ꞌnynɩ -mɛꞌɛ? ꞌLe ɔ na: ꞌƖnmɔ Zezii -a klaꞌa nyanɩ ꞌmʋ, ꞌɩnmɔ moꞌo. 16-Sɔ ꞌmʋ, -ɩn ꞌke ti-nyna. ꞌƖn ꞌyi-e -ɩnmʋ -bodɩ, -ɩnmɔ ꞌɩn -zaꞌa ꞌbho ꞌle -ɩn ꞌke ꞌan lbhʋ nʋ. -Ɩn ꞌmo-o ꞌan ꞌꞌdɩkpayi, ꞌle, -ka -ɩn ꞌyeyeꞌa ꞌɩnmʋ ti, -ɩn ꞌke -kaa nyʋ -lrʋʋ ꞌtmʋʋ. ꞌLe lɩ ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -ɩnmʋ ꞌꞌyi-tɔ mʋ, -ɩn ꞌke ꞌya ꞌꞌdɩ -za -lrɛɛ. 17*ꞌZuifʋkɔmʋ-e, ꞌꞌsesinyʋ -ke ꞌꞌklumʋ ꞌɩn-ɩ ꞌyeꞌa -ɩnmʋ -lbho mʋ, -bho ʋn -ka -ɩnmʋ-ʋ ꞌlbha, ꞌɩn-ɩ ꞌye-e -ɩnmʋ zetie -mʋ. 18ꞌƖn-ɩ lbhoꞌo -ɩnmʋ-ɛ ꞌle -ɩn ꞌke ꞌwa ꞌꞌyri kati, ꞌꞌnyinynidɩꞌa -kuyre -ke ꞌmʋ ʋn -nɩꞌa a, ʋn ꞌke ɩ ꞌꞌyrili-gwɛ ꞌle ʋn ꞌke ꞌɩnmɔ Zeziiꞌa -ziadɩ ꞌma-a zɔ ꞌꞌyiꞌwɔɔn ꞌle ʋn ꞌke ꞌwa kpli ꞌꞌyizizia ꞌle ʋn ꞌke ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi *Sataanꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa -belu ꞌzɔ ꞌwlʋ ꞌle -Lagɔ ꞌke ʋ -kɔ. -Bho ʋn de ꞌɩnmʋ ꞌꞌgwli, -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔ-ɔ ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ, ꞌꞌlemnɩɩ ʋn-ʋ ꞌye-e ꞌle -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa ꞌꞌklumʋ ꞌbɩ.

ꞌPɔlʋ -zaꞌa-a ꞌɔ lbhʋꞌa ꞌꞌdɩ

19ꞌƖn ꞌwɔnꞌɔ ɩ-bɩ wlu ꞌmnɩ ꞌbɔ ɔ, ꞌan -yowli Aglipaa, ꞌɩn se ꞌbhɛɛ ꞌɩn ꞌke wlu-u ꞌwlʋꞌa yaku ꞌꞌyi -nyni. 20ꞌƖn -zaꞌa-a *ꞌZuifʋ -nɩꞌa Damaasɩ -ke Zelizalɛɛmʋ -Lagɔwlu -bodɩ ꞌmʋ, ꞌle ꞌɩn ꞌye -yʋ -nɩꞌa Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi -ke ꞌbhlɩkpɩ -lrɩɩ ꞌꞌkpitiꞌa nyʋ -Lagɔwlu kpa, ꞌle ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋ nʋꞌo: A yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌle a ꞌke ɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌle ɔ ꞌke amʋ -kɔ. ꞌLe, -ka aꞌba kpli ziziaꞌa ꞌꞌyi, a ꞌke -kaa -tɔ. 21ꞌYa dɩ ꞌɩn -nɩꞌe ꞌle *-Lagɔꞌɔ bʋbɔbhlegbo ꞌle ꞌZuifʋ ꞌye ꞌɩnmʋ kwa ꞌmʋ tikpʋn. Ʋn ꞌdɩn-e ꞌan ꞌlbhalbhaa ti ꞌle ꞌɩn ꞌke ꞌmɛ. 22ꞌBho ꞌmnɔ -Lagɔꞌɔ ꞌꞌbhuo-o ꞌꞌduꞌo ꞌɩnmʋ ꞌꞌyrili ꞌle ɛ ꞌye -zɩan ꞌꞌkpi bhla ꞌle ꞌmna-a -nɩꞌe -daa aꞌba ꞌꞌklumʋ ꞌle ꞌɩn ꞌke -Lagɔꞌɔ dɩ nyʋtoope -ke nyʋklɩgbɩ -bodɩ ꞌmʋ-za. ꞌƖn -see dɩ ꞌli ticɛ -bho ɛ -se *Moyiizɩ -ke -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrʋʋꞌa wlu ʋn -zaꞌa ꞌmʋ -ɩ -ke ꞌꞌyriꞌa ꞌbɩ-ɩ ꞌyeꞌa ꞌwlʋ mʋ, ʋn ꞌyeꞌa na: 23*-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ-ʋ ꞌye-e ꞌkle ꞌye -mʋ, ꞌle, -bho ɔ ꞌmɛ, ɔ ꞌke glusɔmʋꞌa nyamna ꞌꞌdu ꞌle ɔ ꞌke ti-nɩ ꞌꞌkɔmʋkɔmʋ, ꞌle, nyʋꞌa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋꞌa ꞌpʋnpʋan ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi, ɔ ꞌke -aꞌba ꞌꞌbhlimʋ -ke ꞌbhlɩkpɩ -lrɩɩꞌa nyʋ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌmnɩ -bodɩ ꞌmʋ-za.

ꞌPɔlʋ ꞌla-a Aglipaa ɔ ꞌke ꞌꞌgwlide

24-Gblee, -da ꞌPɔlʋ -nɩꞌa ꞌɔ ꞌꞌkpidɩ lizɩzanamʋ a, ꞌbhlʋkpayowli *Fɛtuusɩ ꞌlbhaa ꞌnɔ-ɔ wlu wɔn ꞌmʋ, ɔ na: ꞌPɔlʋ, -ɩn ꞌbhataꞌo! ꞌꞌBɔgʋ -ɩn ꞌcɩanꞌa tenyɩ, ꞌɩnnɛ ꞌbhata nɩꞌe -ɩnmʋ!

25Ɔ na: ꞌƖn-ɩ ꞌya-a ꞌan ꞌꞌbhuo ya ꞌbho -aꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌɩn se ꞌbhata. Wlu ꞌɩn -nɩꞌa ꞌmʋzanamʋ ꞌbhle-e ꞌyʋɛ ꞌli. 26ꞌƖn -flɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyi ꞌɩn ꞌke dɩ -nɩɩ wɔnwa, -aꞌba ꞌbhlʋkpayowli Aglipaaꞌa -lokui bhlɩ ɩ ꞌnɩ-ɛ. ꞌLe ꞌɩn deꞌe ꞌꞌgwli ɔ yibo nɩ-oꞌo -lue -lue, -ɛkedɩmaa, ɩ -see ꞌꞌzizekwla ꞌmʋ -zi -nɩ. 27-Aꞌba ꞌbhlʋkpayowli Aglipaa, -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋꞌa wlu ʋn -zaꞌa ꞌmʋ ꞌbho *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋꞌa damʋ, -ɩn ꞌde -ɩ ꞌꞌgwliꞌa? ꞌƖn yiboꞌo-o -ɩn deꞌe ꞌna-a ꞌꞌgwli!

28Ɔ na: Ɩn! -Wooo! ꞌPɔlʋ, ɛ -sieꞌe ꞌtɔ ꞌbho-o -toope -mnaaaꞌa ꞌꞌbhuo ꞌke ꞌtɔ ꞌɩnmʋ *Zeziiꞌa -nayi po! 29ꞌLe ꞌPɔlʋ na: ꞌƖn-ɩ bhade-e -Lagɔ li, ꞌle nya ꞌwla, ɛ -se -aꞌa ꞌꞌsɛꞌɛ dɩ -ko, nyʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌɩnmʋ -lokuiponamʋ, -ka ꞌɩn ꞌꞌduꞌa Zeziiꞌa nɔ, a ꞌke -kaa -nɩ. ꞌƖn -see a ꞌke -jiekɔmʋ ꞌꞌdu nʋꞌꞌa!

30Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌbhlʋkpayowli ꞌꞌwe-e Belenisɩ -ke nyʋ ꞌwee -nɩꞌa ꞌbho -zigle ꞌmʋ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ʋn ꞌye ꞌꞌsra ꞌmʋ mu. 31Ʋn muꞌa ꞌle ꞌwa ꞌꞌsɛ-ɛ ꞌkabhaꞌo: -Ɔɔ! ꞌꞌNyinynilɛ -ke dɩ ʋn ꞌka nyukpasu -nɔɔ -jie ꞌmʋ po, ɔ ꞌka ꞌmɛ, ɛ se -nɩ. 32ꞌLe Aglipaa na Fɛtuusɩ -bodɩ: Nyukpasu ꞌmnɔ, -bho ɔ se ꞌkɩ, ꞌɔ -zigle ꞌke -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagba -yɛ moꞌo, nʋ a, -a ꞌꞌsii nɔ ꞌko-o ti.

27

ꞌPɔlʋ -kpɛꞌɛ-ɛ ꞌle *ꞌWlɔmʋ

1-2Ɩ ziꞌa -kaa a, -nɔɔ -ke ti *Fɛtuusɩ ꞌka ꞌPɔlʋ nyʋ ꞌꞌkpi ꞌꞌdu ʋn ꞌke ɔ Italiibhlʋkpaꞌa -gwlɔklagba *ꞌWlɔmʋ kpa a, ɔ ꞌye ꞌɛ dɩ ꞌꞌyibhaga ꞌle ʋn ꞌke batoo ꞌli ꞌkpa. Ɔ ꞌgbaaꞌa-a ꞌPɔlʋ -ke -jiemʋ -lrʋʋ, ɔ ꞌye ʋ ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌꞌsrojaꞌa -klagba -lue -jeyi ꞌꞌnyɩ. ꞌƆ ꞌnynɩ ꞌmo-o Zuliusɩ ꞌle ɔ ꞌke ʋ ꞌꞌkpi -nɩ ɔ -ke ʋn ꞌke mu. ꞌꞌSrojaꞌa ꞌplan -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa ꞌꞌsroja, ꞌwa -klagba ɔ ꞌꞌduꞌo. ꞌƖnmɔ Luukɩ -ke Alisɩtakɩ -ɔ -sɔꞌɔ Masedʋanɩbhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ Tesalonikɩ, -a-bʋ -ke ʋn bheteꞌe-e gbo, -a ꞌye batoo ꞌli ꞌkpa. Ɛ-bɛ batoo ꞌmnɛ, -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Adramiitɩ, ꞌbho-o ʋn -nʋ -nɩ ꞌnɛ lɛ, ꞌɩnnɛ ꞌye Aziibhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɛtɔlʋ ꞌmʋ -mu mʋ.

3-A ꞌkpaꞌa -jeyi a, batoo -nɩ -nanamʋ, zɔ ꞌye zɩ ꞌle -a ꞌye Sidɔɔgwlɔ ꞌmʋ nyni. -A nyniꞌa a, Zuliusɩ ꞌꞌduꞌa -jiemʋ ꞌꞌyrili -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌPɔlʋ kwa ꞌmʋ ti. ꞌƐ dɩ ɔ ꞌꞌnyɩ ꞌɔ ꞌꞌyiflɔɛ, ɔ ꞌye ꞌbhoꞌa *Zeziiꞌa nyʋ ꞌyenamʋ mu ꞌle ʋn ꞌke ɔ -zɛgɛ ꞌꞌlrulinʋ. 4-A ziꞌa ꞌbho li a, -aꞌba batooꞌa -na -ka -zɛgɛka, ɛ -ke -pʋpɔɔ dedeꞌe-e ꞌꞌyiꞌa dɩ, -a ꞌye ꞌle Siplʋlikpeꞌa lemʋ -zi -nɩ. ꞌLe ꞌmnɔ -pʋpɔɔ ꞌyɔɔꞌɔ-ɔ wɔn. 5-A ziꞌa ꞌbho li a, -a -poꞌo-o Silisii -ke Panfiliibhlʋkpa -linasʋ gbo ꞌle -a ꞌye ꞌle ꞌtɔnniꞌa -bhie ꞌmʋ -mu -nɩ, ꞌle, ꞌbhlʋkpa -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Lisii, ꞌɛ ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Mila, -a ꞌye ꞌbho nyni. 6-A nyniꞌa ꞌbho a, batoo -ke ꞌlimʋ -a -nɩꞌa a, -a ꞌwlʋꞌo ꞌle-ɛ, -a ꞌye tiꞌꞌsi. -Abʋ -ka ꞌbho-o nyni, batoo -lrɩɩ -nynaꞌa-a ꞌbho ti. ꞌLe ꞌya ꞌꞌklumʋ batoo -lue -nɩꞌe ꞌle. Ɛ -sɔꞌɔ-ɔ Alasadriigwlɔ ꞌmʋ ꞌle ɛ -nɩꞌe Italiibhlʋkpa ꞌꞌkpi munamʋ. Ɛ-bɛ batoo ꞌmnɛ, ꞌꞌsrojayi ꞌꞌduꞌa -jiemʋ ꞌꞌyrili, ꞌɩnnɛ ɔ ꞌyeꞌo ꞌle -a -ke ɔ ꞌye ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ꞌkpa.

7-A ꞌkpaꞌa -jeyi a, -a ꞌnʋ-o ꞌwɩ, batoo -naꞌo -wɔɔ -pʋpɔɔꞌɔ dɩ; -a ꞌka -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Kɩnidɩ nyni, yekaayeka moꞌo. -A nyniꞌa ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌyribhlanamʋ, pʋpɔɔꞌɔ ꞌwɔn -amʋ -bodɩ ꞌle -a ꞌke -jolʋ ꞌꞌyige. ꞌƐ dɩ -a -mu -nɩꞌe kɩmna gbo, ꞌle, likpe ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Klɛɛtɩ, ꞌɛ ꞌmna -ke ꞌꞌyi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Salɩmʋnɩ, -a ꞌye ꞌbho -zi -nɩ. -A -zi -nɩꞌa ꞌbho a, ꞌle -a ꞌye ꞌle likpeꞌa lemʋ -zi -nɩ. ꞌBho ꞌmnɔ, -pʋpɔɔ se wɔnkpʋn tenyɩ. 8-A -ke -pʋpɔɔ dedeꞌe-e ꞌꞌyi kplokplo, ꞌle ꞌɛ sɩasɩaa ꞌmʋ -a -ple -nɩꞌe ꞌɛ ꞌkpʋkpʋ wɔnli ti ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Lazeeꞌa ꞌꞌtroli nyni. ꞌBho ꞌmnɔ, ꞌbho-o ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Batooꞌa Kpʋnnazɛgɛ.

9-A sɩaꞌa kplokplokplo -a -see -dazɛgɛ -nyni -nɩ. -Nɔɔ -ke ti -a -nyni -nɩꞌa ꞌbho a, *ꞌZuifʋꞌa *suꞌa ꞌwɩ zi-oꞌo. -Pʋpɔɔ klu-oꞌo tenyɩ. -Bho batoo nʋ ɛ ꞌke -na, ɛ -nyniꞌe-e ꞌꞌyrili. ꞌƐ dɩ, ꞌPɔlʋ ꞌꞌduꞌo nyʋ ꞌꞌdɩ ꞌmʋ, ɔ na: 10ꞌAn bha ꞌꞌwe-a, -jolʋ -a ꞌyeꞌa ꞌtɔ ꞌꞌkpiꞌkpa mʋ, ꞌɩn yiboꞌo-o ɛ -nyniꞌe-e ꞌꞌyrili, ɛ -se batoo -ke lɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌnɔɔ ꞌɛ ꞌlimʋꞌa ꞌꞌsɛ ꞌke wɔn-nyni -ko. -Bho -a se -aꞌba ꞌꞌbhi ꞌꞌyriliꞌꞌdu, ɛ-ɛ ꞌbhle-e -aꞌba ꞌmɛmɛɛ ꞌꞌyi.

11Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌsrojayi -mnɔɔ, ꞌle batooꞌa triyi -ke ꞌɛ -yowliꞌa ꞌꞌsɛ ɔ-ɔ poꞌo -lokui. ꞌƆ dɩ se ꞌPɔlʋ ꞌꞌkpi -nɩ. 12-Gblee, ꞌbho batooꞌa -kpʋnnamʋ ꞌmnɔ se ꞌꞌyrili-nmɔ, ꞌle, -nɔɔ -ke ti -pʋpɔɔ-ɔ kluꞌa a, ꞌɛ -nɔɔtu ꞌke ʋ ꞌbho li-zi -nɩ. ꞌƐ dɩ nyʋꞌa -dadudu-u -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ na: -A zi -laa li! -Gblee, ʋn ꞌbɔ-ɔ ti ʋn ꞌke Klɛɛtɩꞌa -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Fenisɩ -kpʋn -nɩ -cueyi! ꞌBhoꞌa batooꞌa -kpʋnnamʋ ꞌkpa-a gbugbu. -Bho -pʋpɔɔ ꞌwlʋ -nɩ ꞌle ꞌzɔti -ke yayi, ꞌɛ nyni ꞌbho. ꞌBho ꞌmnɔ, ʋn ꞌbhɛɛꞌo ʋn ꞌke ꞌbho ti-de ꞌle ɛ-bɛ -pʋpɔɔ ꞌmnɛꞌɛ -nɔɔ ꞌke ʋ lizi.

ꞌTɔnni ꞌꞌyigbeyiꞌa -bibie

13-A -see -bhla mu ke, -pʋpɔɔꞌɔ bhleebhle ꞌkpa-a ꞌbho ɛ-ɛ klu-oꞌo. Ɛ ꞌwlʋ -nɩꞌe-e ꞌle ꞌzɔti ꞌle ɛ -ke batoo nɩnmɔꞌɔ ꞌꞌyiti. Ɛ -nɩꞌa -kaa klunamʋ a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ, ɛ-ɛ ꞌpo -ʋ ꞌkpa ꞌꞌyi. ꞌƐ dɩ ʋn-ʋ nʋꞌo: -A mu! ꞌLe ʋn ꞌye batoo -za ʋn ꞌye -jeyi ꞌkpa. Ʋn -nɩꞌa munamʋ a, ꞌle Klɛɛtɩkokogwlʋli ʋn nyɩnyɩ-ɛꞌɛ-ɛ ti ꞌle ʋn-ʋ pleꞌe ꞌɛ wɔnli ti. 14-Nɔɔ gbɛ ziꞌa a, ʋn -ka ꞌle-e gbʋ, -bibie yi-oꞌo. ꞌƐ -bibietu, batooꞌa trimʋ ꞌwee-e ple -ɛꞌo. ꞌƐ ꞌnynɩ ꞌmo-o Elakilɔɔ. Trɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌbho likpe ꞌli, ꞌya ꞌꞌlru ɛ -yi -nɩꞌo. 15Ɛ-bɛ -bibie ꞌmnɛ yiꞌa a, ɛ -ke -aꞌba batoo zɩzaꞌa-a ꞌꞌyigbakwla ꞌmʋ. ꞌƐ trimʋ -ke ɛ ꞌꞌtutuꞌo ꞌle ɛ -see ꞌwɔn. ꞌƐ dɩ -a ꞌꞌbhitiꞌe ꞌꞌyiti ꞌle ɛ ꞌye -amʋ kpa ꞌꞌbikabika, ɛ ꞌye ɛ ꞌle ꞌtɔnniꞌa -bhie ꞌmʋ kpa, 16ꞌle -a ꞌye ꞌle likpetoope -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Klodaaꞌa lemʋ -zi. ꞌBho ꞌmnɔꞌɔ -pʋpɔɔ se wɔnkpʋn. -A -sɩa -nɩꞌe ꞌbho-ɛ yrubhɛ!, ꞌle, -zabhomʋgɔlʋ-ʋ -mɔ-ɛꞌɛ ꞌle -aꞌba batooꞌa lemʋ ti, -a ꞌye ɛ jri, 17-a ꞌye ɛ ꞌmʋꞌꞌluo, -a ꞌye ɛ ꞌle batoo ꞌmnɛ ꞌꞌkpiti po, ꞌɛ ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ ꞌye ɛ ꞌbho tisɩsan ɛ -kaa wɔn-nyni. Ʋn nʋꞌa -kaa a, ꞌle ʋn ꞌye ꞌꞌbhlukuiklɩgbɩ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn ꞌye ɩ batooꞌa ꞌzɔ -zi -nɩ, ʋn ꞌye ɛ san, ɛ -kaa wɔn-nyni -lrɛɛ. Ʋn sɛn ꞌɛ ɛ, ꞌle Libiibhlʋkpaꞌa ꞌgwlʋliꞌa -da seꞌa ꞌmʋ-tɛ, ꞌɛ -sɩanyɩ ꞌlbhaꞌa -amʋ, -bho -pʋpɔɔ -kpa -nɩ ꞌle -amʋ, batoo -kaa ꞌmʋtiꞌsin. ꞌƐ dɩ, -ka ꞌɛ ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ ꞌka -nyna ꞌle ɛ ꞌke -wɔɔ -na, ꞌka-a ʋn nʋꞌo ꞌle -pʋpɔɔ-ɔ ꞌꞌtuu ꞌnɛ -bhla ꞌꞌlru. 18Ʋn nʋꞌa -kaa a, -bibie ꞌmnɛ ꞌku-o -bhla ꞌkpa ꞌꞌyi. ꞌKa-a ɛ ꞌbhleꞌe -amʋ gbokogboko. Zɔ zɩꞌa a, ꞌɛ dɩ, lɩtɔlɩ -nɩꞌa ꞌle batoo ꞌli, ꞌɛ ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ -zɩ ꞌɩ ꞌle, ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌnukɔ po ꞌle ɛ ꞌke kwaꞌfɩɩn. 19Zɔ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho a, ʋn -kpʋn -nɩꞌe-e ꞌꞌnyanyɩ ꞌmʋ, ꞌle, ꞌbho batoo ꞌꞌkpiꞌa lɩtɔlɩ -ɩ -na -nɩ ꞌnɛ ɛ, ʋn ꞌye ɩ ꞌbho -za, ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌnukɔ po -lrɛɛ. 20-Ɩn ꞌye li-ɔ, ꞌwɩyɔ ꞌli -bibieꞌa wɔnkuɛ -see -denɩ ꞌmʋ -sɔ, yaku ꞌꞌyi -nɩꞌe-e -tukuu! -A -see ꞌyrʋ -ke ꞌcʋdrɩꞌa ꞌꞌyigba ꞌye, ꞌle, -ka -a ꞌka batoo -jolʋ gbo po, -a se -kaa yibo. -A -gbʋ ꞌnɛ ya, ꞌkpɩ -waꞌa-a -amʋ ꞌꞌyiti, ꞌle, -ka -a ꞌka ꞌpʋnꞌa ꞌkpɩ se -amʋ ꞌꞌyi -nɩ.

21Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle batoo ꞌmnɛ ꞌli, ꞌwɩ ꞌgbaaꞌa-a -kwa ʋn -see li. ꞌLe ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌmʋ-sɔ ꞌle ɔ na: ꞌAn bha ꞌꞌwe-a, ꞌɩn -za ꞌka ꞌmʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a! -Bho a po ꞌkɩ ꞌan wlu -lokui, -a -see ꞌkɩ Klɛɛtɩ ꞌwlʋ yi, ꞌle ngazedɩ -yɛɛ -see -amʋ ꞌꞌkpi -bhla yi bhebhe. 22-Ziadɩ moꞌo. ꞌKa-a ɛ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ, ꞌtraamʋ ꞌtɔ ɔ, a po ꞌle ꞌkpɩ, ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌtɩn -see ꞌmɛ yi. Batooꞌa ꞌꞌsɛ-ɛ ꞌye wɔn-nyni mʋ. 23A -gblee, -zɩan ꞌꞌmatʋꞌa ꞌꞌbhuo, -Lagɔ -kɔꞌɔ ꞌɩnmʋ a, -ɔ -ke lbhʋ ꞌɩn-ɩ nʋꞌa a, ɔ ꞌlbho-o ɔ gboꞌa -dalbhoyi -lue, ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ linyni 24ꞌle ɔ na: ꞌPɔlʋ, -sɩanyɩꞌa ꞌlbha -ɩnmʋ -le! -Gblee, -ɩn ꞌke ꞌWlomɛɛꞌɛ ꞌbhlʋkpayowliklagba gbo nyni moꞌo ꞌle ɔ ꞌke -aꞌa -zigle tu. ꞌƖnnɛ ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌgwlʋdɩ. ꞌƆ ꞌlimʋ -nmɔꞌɔ-ɔ wɔn ꞌbho -aꞌa ꞌꞌkpiꞌa dɩ, nyʋ ꞌwee -ke -ɩn -nɩꞌa ꞌnɔɔ batoo ꞌli, lɛ -see ꞌwa nyɔ -nʋ yi. ꞌKa-a ɔ ꞌlɛꞌo. 25ꞌKa-a ɩ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, ꞌan bha ꞌꞌwe-a, a po ꞌle ꞌkpɩ, ꞌmna ꞌde-e -Lagɔ ꞌꞌgwli. -Ka ɔ ꞌlɛꞌɛ ꞌtɩn, ꞌka-a ɩ-ɩ ꞌye ꞌmʋ-nɩ mʋ. 26ꞌBho batoo -mnɛɛꞌɛ damʋ a, -a -ke ɛ-ɛ ꞌye-e -mu -mʋ ꞌꞌyrilinmɔka. ꞌBho likpe -lueꞌa ꞌkpʋkpʋ ꞌꞌkpi ɛ-ɛ ꞌye wɔn-nyni -nɩ mʋ ꞌle ɛ ꞌke ꞌbho -sie. ꞌKa-a ꞌPɔlʋ ꞌlɛꞌo.

27-Ɩn ꞌye li-ɔ, -a -kaaa Klɛɛtɩ -sɔ ɔ, ꞌɛ ꞌwɩꞌa -bue ꞌyɔ nyiɛꞌɛ zɔ ꞌka-a, ꞌle -bibie-e ꞌꞌtuuꞌo -amʋ -kaa ꞌle ꞌtɔnniꞌa -da ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Adriatikɩ. Dodogwia batoo ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ na: -A-bʋ -naa, -a kɔɔ nyɔ -nɩ ꞌkpʋkpʋ gbo ꞌꞌkɔɔnamʋ. 28Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌꞌniꞌa -ybhabhluku ʋn ꞌꞌduꞌa kwakulɛ ꞌꞌyi, ʋn ꞌye ɛ ꞌmʋꞌꞌluo, ʋn ꞌye ɛ ꞌꞌnukɔ po. Ʋn -zɛ ꞌɛ ꞌꞌnukɔ ɔ, ʋn ꞌzrɛ-ɛ sʋɩꞌa -pasaꞌa -gwlʋ -lue. Ʋn nyniꞌa ꞌbho nya ti -toope a, ʋn ꞌpo -ɛ ꞌꞌnukɔ -lrɛɛ. Ʋn -zɛꞌɛ ꞌle a, ʋn zrɛꞌɛ -lrɛɛke a, -bue ꞌyɔ -muu-u -sieꞌe ꞌbho. 29ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌbhle-e ꞌꞌniglutisɩkpɩꞌa -sɩanyɩ ku ꞌmʋti ꞌle batoo -kɩɩ ɩ ꞌꞌyi-tbha ꞌle ɩ -kɛɛ ɛ wɔn-nyni. ꞌƐ dɩ, kwakulɩklɩgbɩ ʋn ꞌꞌsriꞌa ꞌꞌbhlukui, -ɩ -nyna -nɩꞌa batoo ti, ʋn -mɔꞌɔ-ɔ ꞌya nyiɛ ꞌle ꞌɛ lemʋ ti, ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌnukɔ po ꞌle ɩ ꞌke -bɩsɩ ꞌmʋ nyma. ꞌBho-o -a -deꞌe ti. -A -deꞌa ꞌbho ti a, ʋn ꞌtɩtrɛꞌɛ-ɛ li ꞌꞌfɩa ꞌle ꞌwa -pɔlʋ na ꞌꞌdabodɩ zɔ zɩ -susueyi. 30Ɛ-bɛ ꞌꞌmatʋ ꞌmnɛꞌɛ ꞌꞌbhuo, batoo ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌꞌluoꞌo-o gɔlʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ꞌmʋ, ʋn ꞌye ɛ ꞌꞌnukɔ po ꞌle ʋn-ʋ nʋꞌo: Kwakunɛtɩ ꞌꞌsriꞌa ꞌꞌbhlukui, -a ꞌmu -ɩ ꞌle ꞌɛ ꞌmna ꞌꞌyi timɔnamʋ ꞌle -a ꞌke ɩ ꞌꞌnukɔ po, ɛ -kaa -gbaa ꞌmʋ -sɔ. -Zagbaa! Ʋn ꞌke pleꞌa dɩ ʋn-ʋ nʋꞌo -kaa! 31Lɩ ʋn nʋꞌa, ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌɩ li a, ɔ ꞌtmʋʋꞌo-o ꞌꞌsroja -ke ꞌwa -klagba: -Bho nyʋ -nʋʋ se ꞌnɔɔ batoo ꞌli ti-de, ꞌꞌlemnɩɩ, nyɔ -see ꞌpʋn yi. 32Ɔ ꞌlʋ ꞌʋ -kaa ꞌꞌyi a, ʋn cɛꞌɛ batooꞌa gɔlʋ ꞌꞌbhlukui ꞌmʋ-ɛ, ɛ -ke ꞌꞌni ꞌye zi.

33-Gblee, zɔ -see ꞌꞌyritiꞌwla ke, ꞌle ꞌPɔlʋ-ʋ poꞌo nyʋ ꞌkpa ꞌꞌyi ʋn ꞌke li. Ɔ na: ꞌwɩ -bue ꞌyɔ nyiɛ -a ziꞌe ꞌnɔɔ batoo ꞌli ꞌle a -see lɛ li. 34ꞌTraamʋ ꞌtɔ, ꞌɩn-ɩ ꞌtmʋʋꞌo amʋ-ɛ, a li! -Bho a li a, ꞌꞌlemnɩɩ, a ꞌbhleꞌe ꞌkpɩ ꞌmʋ-ɛ ꞌle a ꞌke -lrelrea ꞌbhɛɛ ꞌle a -kaa ꞌmɛ. ꞌƖn-ɩ ꞌmu-o ꞌbho le, lɛtoope gbɛ -see amʋ liꞌꞌtru yi. 35Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ɔ ꞌꞌluoꞌo-o ꞌꞌflɔɔ ꞌmʋ ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ dɩ -Lagɔ ꞌsɛɛ po ꞌbho ꞌwa ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ɔ ꞌye ꞌɛ ꞌꞌdie ꞌmʋꞌꞌluo ꞌle ɔ-ɔ liꞌo. 36Ɔ -nɩꞌa linamʋ a, ꞌwa ꞌweeꞌa ꞌkpɩ yiꞌe ꞌle-ɛ ꞌle ʋn ꞌye li -lrɛɛ. 37-Ɩn ꞌye li-ɔ, -a-bʋ -nɩꞌa ꞌle batoo ꞌli, -a bhete gbo -a -nɩꞌe-e nyunyuꞌa -gwlɩ -bue -gwlɩ tan nyunyu -bue nyunyu -mɛɛlo. 38Ʋn gwɛꞌɛ lilia ꞌꞌyi a, liliaꞌa -bhɛcɩ ꞌwee -sieꞌa ꞌle batoo ꞌli, ʋn ꞌꞌluo ꞌnɩ-ɩ ꞌmʋ ꞌle ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌnukɔ po. -Bho ɛ -flɔ ꞌliti ꞌle ɛ ꞌke kwaꞌfɩɩn.

Batoo -nyniꞌe-e wɔn

39-Gblee, zɔ ꞌka -amʋ ti-gba a, ꞌbho ꞌꞌni ꞌꞌyigbeyi -a -nɩꞌe -bhla. Batoo ꞌliꞌa lbhʋnʋmʋ nʋꞌa -kaa, ʋn ꞌye-e ꞌkpʋkpʋ -lue li. ꞌBhlʋkpaꞌa -da -yɛ maꞌa a, ʋn se ꞌbho ꞌꞌyiyibo. ꞌBho ꞌmnɔ ɔ, ꞌꞌni ꞌkpa-a ꞌbho gbugbu ꞌle ꞌɛ ꞌmna ꞌꞌyi -bɩsɩtuyra-a -nɩꞌa ꞌbho ꞌbhɛɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ. ꞌLe ʋn na: -A -mu -nɩ ꞌbho! -A po ꞌle ꞌkpɩ -a ꞌke ꞌbhoꞌa nyninynia tiꞌdɩn. -Bho batoo -kpʋn -nɩ ꞌbho, ɛ -nmɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyrili. 40Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, kwakulɩ kpʋnꞌa batoo ti ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ti-nyna a, ʋn ꞌcɛ-ɛ ꞌya ꞌꞌbhlukui, ɩ ꞌye ꞌꞌnukɔ -sie. ꞌBho ꞌꞌyriglaagla ꞌmʋ, tufɔtɩ ꞌsɔn-ɔ ꞌpɛꞌɛ ꞌle batooꞌa lemʋ ti, -bho ʋn -kɛ ɛ-ɛ tri, -ɩ ꞌsrɛɛꞌɛ ꞌꞌlru ꞌꞌyi, ʋn-ʋ bɔtiꞌe-e ꞌya ꞌꞌbhlukui ti, ʋn ꞌye ɩ ꞌꞌnukɔ ꞌꞌnymaa. Tu -nynaꞌa ꞌbho batooꞌa ꞌmna ꞌꞌyi ti, ꞌmʋkuyriɛ ʋn ꞌꞌsrii ꞌnɛ ɛ, ꞌle ʋn ꞌye ɛ yayi kpa ꞌle -pʋpɔɔ ꞌke ɛ ꞌmʋ-de ꞌle ɛ ꞌke ɛ ꞌbho -bɩsɩꞌa da -kpa -nɩ. ꞌKa-a ʋn nʋ ɛꞌo ꞌle ɛ ꞌye ꞌbho ꞌmnɔ -bhoga -mu -nɩ. 41Ʋn -ke ɛ -nɩ ꞌbho -mu -nɩnamʋ, ꞌbho ꞌꞌniꞌa -gwloo ꞌsɔnꞌɔ ꞌnynɩmʋ, -da seꞌa ꞌmʋ-tɛ ɛ, ꞌbho-o ɛ zeꞌo zenyi! ꞌƐ ꞌmna ꞌnyma-a -bɩsɩ ꞌmʋ kekeke! ꞌƐ -sɔ -gbaa ꞌmʋ, ꞌle ꞌꞌniꞌa ꞌꞌtarili-i poꞌo ꞌle ꞌɛ lemʋ, ɛ-ɛ nyni ꞌnɛ-ɛ wɔn.

42Ɛ zeꞌa ꞌtɔ ɔ, -jiemʋ -nɩꞌa ꞌle batoo ꞌmnɛ ꞌli, -bho ꞌwa ꞌꞌklumʋꞌa tɔlʋ yibo -lreka, ʋn -kaa ꞌꞌnukɔ ꞌkpa ꞌle ʋn -kaa pleꞌa dɩ a, ꞌꞌsroja na: -A ꞌlbhʋ ʋ ʋn ꞌke ꞌmɛ. 43Ʋn ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌwa -klagba -see tiꞌbɔ ꞌPɔlʋ ꞌke ꞌmɛ; ꞌɛ dɩ ɔ nʋꞌo: Aꞌba nʋ -kaa -le! A-bʋ -nɩꞌa ꞌnɔɔ batoo ꞌli, ꞌle aꞌba ꞌꞌklumʋ, nyʋ-ʋ yiboꞌa -lreka a, a ꞌkpa ꞌle ꞌꞌnukɔ -antanyɩ, a ꞌke ꞌle -bɩsɩ ꞌꞌkpi mu! 44ꞌLe, aꞌba nyʋ -yʋ seꞌa ꞌɛ ka yibo a, a ꞌke ꞌbho tufɔtɩ ꞌꞌkpi ꞌkpa. -Bho ɛ ꞌꞌdu batooꞌa ku ꞌmʋꞌa ꞌfɔtɩ, a ꞌkpa ꞌbho, ꞌle a ꞌke -antanyɩnyʋ kli mu! ꞌKa-a -aꞌba ꞌwee nʋꞌo. ꞌLe -aꞌba ꞌꞌklumʋꞌa nyɔ -lue ꞌtɩn -see ꞌmɛ. -A ꞌpʋn-oꞌo ꞌwee, -a ꞌye nyni.

28

Batoo -nyniꞌa wɔn ɔ, ꞌɛ ꞌlimʋꞌa nyʋ gʋgwlaꞌa-a ꞌbho likpe ꞌmʋ

1-A cɛꞌɛ ꞌꞌnukɔꞌɔ ꞌmɛmɛɛꞌɛ wɔn ꞌmʋ a, likpe -ke ꞌnynɩ -a se ꞌka yibo, nyʋ -a -yɛꞌɛ ꞌbho, ꞌɩnnʋ ꞌꞌsiꞌe ꞌɛ ꞌnynɩ, ʋn-ʋ ꞌlɛ -ɛ Malɩtɩlikpe. 2Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho kpʋnꞌo -amʋ-ɛ -gli! ꞌꞌNi -nɩꞌe-e lbhanamʋ ꞌle -sɩn yiꞌa dɩ a, nɛgbaaklagba ʋn cɛꞌɛ ꞌꞌyi. ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌtroli ʋn deꞌe -amʋ ti ꞌwee ꞌle -a ꞌke ꞌwʋta. 3-Gblee, nɛ wanꞌa, ɛ ꞌwlaꞌa ꞌzɔ ɔ, ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌɛ -nakanyɩ ꞌmʋꞌꞌluo ɔ ꞌke ɩ nɛ ꞌmʋ po. ꞌLe -nakanyɩ ꞌmnɩꞌa ꞌmʋ, ꞌle-e yɔlʋ -nɩꞌo. Nɛꞌɛ -susu tbhɛꞌɛ ɛ, ɛ -nɩꞌa ꞌdanamʋ, ꞌɔ -kʋta ɔ kpaꞌa ꞌbho, ꞌɩnnɛ ɛ nmuꞌo, ɛ ꞌꞌsriiꞌe-e ꞌɔ -kʋta wɔn ꞌle nyʋ ꞌwee ꞌye ɛ liꞌye. 4Sɛn-ɛ bezeꞌa ꞌbho ꞌɔ -kʋta wɔn, ꞌbho likpe ꞌmnɛ ꞌliꞌa nyʋ ꞌmnʋ ꞌye ꞌɛ li a, ʋn na: Nyɔ -nɔɔ, ꞌꞌkulbhayi ɔ ꞌꞌduꞌo -ziaka. Ɔ cɛꞌɛ ꞌtɔnni wɔn ꞌmʋ, ꞌle ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, yaku -see tiꞌbɔ ɔ ꞌke ꞌpʋn. 5ꞌPɔlʋ -mnɔɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌlu-o sʋ ꞌꞌyi ꞌle sɛn ꞌye ꞌle nɛ ꞌmʋ ꞌkpa. ꞌƆ -da ɛ nmuꞌa a, ꞌbho -see ꞌꞌvuvlo. 6Nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌbho, ʋbʋ na: ꞌƆ sʋ-ʋ ꞌye-e ꞌꞌbu -mʋ. -Bho ɛ -se -mnɛɛ ɛ, -bho ꞌɛ gu ꞌyaa nɔ ꞌle ɔ ꞌke tiꞌga ɔ ꞌke ꞌmɛ. Ʋn -fuo ꞌnɔ wɔn kplokplo, ʋn -gbʋ ꞌnɔ ya, li seꞌa ɔ ꞌꞌvuvlonamʋ -nɩ a, ʋn ziziaꞌa-a wlu ꞌꞌyi, ʋn na, -yɔɔ -mnɔɔ,a ƆFa 28 6 ꞌLe ʋ ꞌꞌbhlibhlʋkpa ꞌꞌkpi kɔkui -dudu ʋn-ʋ bʋbɔꞌɔ ꞌle, ꞌɩnnɩ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa ꞌwa -Lagɔ.

7-Gblee, ꞌbho ꞌmnɔ ꞌꞌtroli, likpe ꞌmnɛꞌɛ -kɔyi ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ ꞌbho gbo, ꞌɔ ꞌnynɩ ꞌmo-o Publiusɩ. Ɔbɔ ꞌmnɔ, ꞌɩnnɔ kpʋnꞌo -amʋ -gli; -a ꞌnʋ-o ꞌwɩ tan ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌjɩnɛ ꞌꞌyi. 8-Ɔ nʋꞌa -kaa -amʋ -zɛgɛ ꞌꞌlruli, ꞌɔ -tɩta -nɩꞌe-e -budu ꞌli, yakalɩ ꞌlbhɔ ɔꞌo, ꞌɩnnɛ -ke ꞌlimʋjie -naꞌo, ꞌle ꞌPɔlʋ ꞌye ɔ ꞌyenamʋ mu, ɔ ꞌye ꞌɔ dɩ *-Lagɔ wɔn gbo po, ꞌle ɔ ꞌye ɔ *sʋɩ ꞌꞌlru tide ꞌle ɔ ꞌye ɔ ꞌpʋʋn. 9Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌꞌgwizimʋ -nɩꞌa ꞌbho likpe ꞌmnɛ ꞌli ꞌyi -ɔ -bodɩ ꞌle ʋn ꞌye ꞌpʋn -lrɛɛ. 10Lbhʋ ɔ nʋꞌa ꞌbhoꞌa dɩ a, -ka ʋn -dieꞌa ꞌmʋ, ʋn ꞌꞌduꞌo ꞌbho -amʋ ꞌle lɩ ꞌwee ꞌmʋ, ꞌle, -bho -aꞌba mumunɔɔ nyni ꞌwla, -bho -a -ka batoo ꞌli-i ꞌkpa, -kɔkɔlɩꞌa -dadudu -ɩ -ke -a ꞌka mu a, -ɩ ꞌka -amʋ -kpa ꞌle -a ꞌke -aꞌba -jolʋ bhlu a, ʋn ꞌꞌnyɩ ꞌɩ -amʋ -nalo.

ꞌPɔlʋ ꞌnyni-e *ꞌWlɔmʋ

11ꞌCʋɩ tan ziꞌa a, -a -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, -a ꞌye Alasadriigwlɔ ꞌmʋꞌa batoo ꞌli ꞌkpa. ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌyigbeyi ꞌgbanynuuꞌa kɔkui ʋn -baꞌo, ʋn ꞌꞌduꞌo ꞌbho, ꞌɩnnɩ ʋn-ʋ bʋbɔꞌo. Batoo ꞌmnɛ, ꞌɩnnɛ -deꞌe ꞌbho likpe ꞌli ti ꞌle -pʋpɔɔꞌɔ -nɔɔ ꞌye zi. 12-A muꞌa a, ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Silakusɩ nyni. ꞌBho-o -a nʋꞌo ꞌwɩ tan. 13-A ꞌwlʋꞌa ꞌbho a, -a ꞌple-e ꞌkpʋkpʋ wɔnli ti ꞌle -a ꞌye gwlɔꞌɔ ꞌsɔnnɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Wlezio nyni. Zɔ zɩꞌa a, -pʋpɔɔ ꞌwlʋ -nɩꞌa ꞌzɔti ꞌkpa-a klunamʋ ꞌle -aꞌba batoo -naꞌo, -a ꞌnʋ-o ꞌwɩ ꞌsɔn ꞌtɩn -jeyi ꞌle -a ꞌye -gwlɔ -lue -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Puzɔlʋ nyni. ꞌBho-o ꞌꞌnukɔjolʋ ꞌꞌtiiꞌo. 14-A nyniꞌa ꞌbho gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋ a, ꞌbho-o -a -yɛꞌɛ Zeziiꞌa nyʋ -lrʋʋ. ꞌƖnnʋ -zaꞌa -amʋ -jeyi -a ꞌke ꞌbho ꞌwɩ -mɛɛsɔn nʋ, ꞌle -a ꞌye -kaa nʋ ꞌle -a ꞌye ꞌWlomɛɛꞌɛ -gwlɔklagba *ꞌWlɔmʋꞌa -jeyi ꞌkpa. 15-A ꞌkpaꞌa -jeyi a, Zeziiꞌa nyʋ-ʋ -nɩꞌa ꞌle, -ka -a -nɩꞌa yinamʋ, ʋn ꞌwɩn -ɩ ꞌbɔ, ꞌle ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye -amʋ -jeyi yi. ꞌWa ꞌplan -yɛ kɔꞌɔ nya, -a -ke ɛ ꞌgbʋʋꞌo ꞌbho -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Apiusɩꞌa ꞌPɛlʋ ꞌmʋ, ꞌle, ꞌwa ꞌplan -lrɛɛ -yɛ kɔꞌɔ ꞌbho, ꞌbho -gwlɔ -lrɛɛ ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zikamʋꞌa Kpʋnnabidi Tan, -a -ke ɛ ꞌye ꞌbho ꞌgbʋʋ. ꞌPɔlʋ ꞌye ꞌʋ li, ɛ ꞌpo -ɔ ꞌkpa ꞌꞌyi ꞌle ɔ ꞌye -Lagɔ ꞌsɛɛ po.

16-Da -a nyniꞌa ꞌWlɔmʋ a, ʋn ꞌwɔn-oꞌo ꞌPɔlʋ ꞌke -budu -lue ꞌmʋꞌꞌluo ɔ ꞌke ɛ ꞌꞌpɛle. Ɔ ꞌꞌluo ꞌnɛ ꞌmʋ a, ꞌle ꞌɛ ꞌlimʋ ɔ -deꞌe ti ꞌle ꞌꞌsrojayi -lue-e ꞌꞌdu ꞌɔ ꞌꞌyrili.

ꞌPɔlʋ -zaꞌa-a -Lagɔwlu ꞌmʋ ꞌle *ꞌWlɔmʋ

17-A nyniꞌa *ꞌWlɔmʋ a, -a ꞌnʋ-o ꞌwɩ tan, ꞌle, *ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ-ɩ -nɩꞌa ꞌbho, ꞌPɔlʋ ꞌye ʋ ꞌbho ꞌꞌjɩnɛ ꞌꞌyi ꞌla, ꞌle ʋn ꞌye yi, ʋn ꞌye ꞌꞌlruꞌgbʋʋ ꞌle ɔ na: ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu-a, a -gblee, ꞌɩn -see -aꞌba ꞌꞌbhlimʋ ꞌꞌnyinynilɛ ꞌꞌlrulinʋ, ꞌle, -aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌweꞌa kpli-i sisiꞌa -amʋ kwa ꞌmʋti, ꞌɩn -see ɩ ꞌmʋcɛ -lrɛɛ. Ɛ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌle Zelizalɛɛmʋ ʋn -nyna -nɩꞌe ꞌɩnmʋ ti ꞌle ꞌWlomɛɛꞌɛ nyʋ ꞌye ꞌbho ꞌɩnmʋ -za. 18Ʋbʋ ꞌmnʋ ꞌcrɛꞌɛ ꞌɩnmʋ ti, dɩ ʋn ꞌka ꞌɩnmʋ ꞌꞌyikpa ꞌle ꞌɩn ꞌka ꞌmɛ ɛ, ʋn -see ɛ ꞌye. ꞌƐ dɩ ʋn ꞌbɔ ꞌkoꞌo ti ʋn ꞌke ꞌɩnmʋ tiꞌꞌsii. 19Ɩ -nɩꞌa -kaa ꞌmʋ a, ꞌZuifʋꞌa -klɩgbɩ -see ɛ ꞌwɔɔn. ꞌƖnnɛ ꞌꞌgbʋgblaꞌa ꞌɩnmʋ ꞌle ꞌɩn na: -Bho ɩ -nɩ -kaa ꞌmʋ, ꞌꞌlemnɩɩ, ꞌbho -aꞌba ꞌbhlʋkpayowliklagbaꞌa wɔnyi ꞌle ꞌWlɔmʋ ꞌan -zigle ꞌke -jra -nɩ ɔ ꞌke ɛ tu. ꞌMna -see tiꞌbɔ ꞌɩn ꞌke ꞌɩn -Bozuifʋ ꞌmnʋ dɩ ꞌꞌyikpa. 20A -gblee, lɛ-ɛ ꞌbhleꞌa ꞌnynɩ -ɛ -ke dɩ ꞌɩn ꞌlaꞌa amʋ ꞌle ꞌɩn ꞌka amʋ ꞌtmʋʋ, ꞌɩnnɛ ꞌka-a: A ꞌye li-ɔ, nyɔ *Izrayɛɛlɩkɔmʋ nʋꞌa ɔ-ɔ ꞌye-e -yi -mʋ ꞌle ʋn-ʋ fuo ꞌnɔ wɔn, ꞌɩnnɔ ꞌɩn deꞌe ꞌꞌgwliꞌa dɩ, ꞌɩn -nɩꞌe gbloko wɔn.

21Ɔ poꞌa wlu ꞌmnɛ ti a, ʋn na: -Aꞌa ꞌꞌkpidɩꞌa ꞌꞌbɔgʋ -lue ꞌtɩn -see Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpi ꞌwlʋ ꞌle -a ꞌke ɛ ꞌye ꞌle -a -Bozuifʋ-ʋ ꞌwlʋꞌa ꞌle a, ꞌwa -lue ꞌtɩn -see -amʋ -aꞌa ꞌꞌdɩ -ya ꞌle ɔ ꞌke -aꞌa ꞌꞌnyinynidɩ -za -lrɛɛ, ꞌle ɔ ꞌke -ɩnmʋ ꞌꞌkla ꞌꞌbhalrɛɛke. 22ꞌKa-a ɩ -nɩꞌe ꞌmʋꞌa dɩ a, -abʋ ꞌbɔꞌɔ ti -a ꞌke -ɩnmʋ -lokuipo -ka -zɛgɛka. *Zeziiꞌa -Lagɔlbhʋlre -ɩn ꞌꞌsriꞌa ꞌꞌyi, daꞌꞌo -da, -ka nyʋ-ʋ ꞌꞌduꞌa ꞌbho ꞌɛ da, -a yibo nɩ-oꞌo. ꞌƐ dɩ, -ka -mnaaaꞌa ꞌꞌbhuo-o popoꞌa ꞌgwlʋti, -za -kaa ꞌmʋ -a ꞌke ɩ ꞌbʋꞌwɔn.

23ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi ʋn -ke ꞌPɔlʋ ꞌꞌdu-o ꞌwɩ. ꞌWɩ ꞌmnɛ nyniꞌa a, ꞌwa -dadudu ꞌyi-e ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌjɩnɛ ꞌꞌyi. -Ɛ ꞌnyaaꞌa -druma a ꞌle ɛ ꞌyeꞌa ꞌꞌjiazɔ ꞌꞌkpi bhla a, ɔ zɩzaꞌa-a -Lagɔwlu gbɔ ꞌle ɔ -ke ʋn-ʋ zaꞌa ꞌle ꞌya sʋɩ ꞌle ɔ-ɔ tɔ nʋꞌo -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa -kɔkɔɔꞌɔ ꞌꞌkpidɩ, ꞌle ɔ-ɔ ꞌbɔꞌɔ ti, *-Lagɔꞌɔ ꞌBhozayi -ɔ ꞌpʋʋnꞌa nyʋ, *Izrayɛɛlɩkɔmʋ nʋꞌa ɔ-ɔ ꞌye-e -yi -mʋ ʋn-ʋ fuoꞌa wɔn, -ka Zezii ꞌꞌdu ꞌɔ ɔ, ʋn ꞌke ꞌna yibo, ꞌle, ʋn ꞌke ɔ ꞌꞌgwlideꞌa dɩ, lɩ -Lagɔ -zi -nɩꞌa *Moyiizɩ -ke ꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizamʋ -lrʋʋ ꞌmʋ, -ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌle ꞌɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, ɔ-ɔ ple ꞌɩ ꞌmʋti. 24ꞌƆ -tɔtɔlɩ, ɔ -tɔ ꞌnʋ a, paꞌa ꞌwa tɔlʋ ꞌmʋ-ɛ, ꞌle ꞌwa -lrʋʋ -see tiꞌbɔ ʋn ꞌke ɩ -ziadɩ ꞌmʋ ꞌyee. 25-Gblee, ʋn -nɩꞌa -jeyi ꞌkpanamʋ a, ʋn cɩcɛꞌɛ ꞌmʋ-ɛ, ꞌwa wlu se ꞌmʋꞌbhɛɛ, ꞌle ꞌPɔlʋ na: Wlu *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu -zi -nɩꞌa -Lagɔꞌɔ wluꞌa ꞌmʋtizayi *Ezayii ꞌmʋ, 26-ɔ waꞌa aꞌba ꞌꞌna ꞌꞌwe ꞌꞌyiti a, -ziadɩ moꞌo. -Kaa ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa:

Mu -ɩn ꞌke nyʋ -nʋʋ ꞌtmʋʋ: -Lagɔ na: A-a ꞌye-e ꞌan wlu ꞌbʋꞌwɔn -mʋ -kpɩɩn, ꞌle a -see ɛ ꞌmʋtiꞌwɔn yi. A-a ꞌye-e ꞌɩnmʋ ya-gbʋ -mʋ -kpɩɩn, ꞌle a -see ꞌɩnmʋ ꞌꞌyrili-gwɛ yi. 27Ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, ꞌwa -pɔlʋ ꞌꞌkplekuꞌo, ꞌwa -lokui ꞌbhlu-o -jidɔ ꞌle ɩ -kaa tiꞌwɔn. Ʋn ꞌpo-o ꞌwa ꞌꞌyri kuku ꞌꞌkpi, ꞌle ɩ -kaa tiꞌye. Ʋn nʋ -ɩꞌo ꞌle ʋn -kaa kpli ꞌꞌyizizia. -Bho ʋn zizia ꞌkɩ kpli ꞌꞌyi a, ꞌꞌlemnɩɩ ꞌɩn-ɩ ꞌpʋʋn nʋ ꞌko-oꞌo ꞌbho ꞌan ꞌꞌyigbeyi.

ꞌKa-a -Lagɔ ꞌlɛꞌo. 28ꞌBho ꞌɛ ꞌꞌkpi a, ꞌPɔlʋ ꞌkɔ-ɔ ꞌbho wlu -lrɛɛ: ꞌƐ dɩ a yibo nɩ ꞌꞌyi, ɛ ꞌnyaaꞌa -daa ꞌtraamʋ, nyʋ-ʋ -seꞌa-a ꞌZuifʋ, ꞌɩnnʋ -Lagɔ ꞌꞌnyɩꞌe ꞌꞌyiflɔɛ ꞌle ʋn ꞌke ꞌpʋn ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ꞌƖnnʋ ꞌye ɛ -lokui-po mʋ ꞌle ʋn ꞌke ɛ ꞌwɔɔn.

[ 29Ɔ gwɛꞌɛ ꞌꞌyi a, ꞌZuifʋ -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ ʋn ꞌke -jeyi ꞌkpa, depoɛ ꞌkpa-a ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ ti, ʋn ꞌbhle ɛ wɔnyi ꞌle ʋn ꞌye mu.]

30A -gblee, ꞌPɔlʋ ꞌzi-e ꞌle ꞌɔ ꞌꞌpɛlebudu ꞌli -zʋɩn ꞌsɔn, ꞌle, nyɔꞌꞌo nyɔ-ɔ yi ꞌɔ -bodɩ, ɔ-ɔ kpʋn ꞌɔ -gli. 31-Bho ʋn yi ɔ -bodɩ a, ɔ-ɔ ꞌzʋ -ʋ -Lagɔꞌɔ nyʋꞌa -kɔkɔɔꞌɔ dɩ -bodɩ ꞌmʋ ꞌle ɔ-ɔ tɔ nʋꞌo -aꞌba -Kɔyi *Zezii *Kliisɩꞌa ꞌꞌdɩzɩgɩ. Ɩ-bɩ ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ, ɔ -flɔꞌɔ-ɔ ꞌꞌyi ꞌle ɔ-ɔ cɛꞌɛ ꞌꞌyrili ꞌle ɔ-ɔ tɔ nʋꞌo.