Gyemisi

Tɔne keŋ Gyemisi be ŋmarase nɛ

¹Tɔne kei lee maŋ Gyemisi ŋon me yɛɛ Wurubuarɛ na de Gbeŋgyoo Yesu Kristo tobaale e nɛ gyaŋ. Mɛɛ ŋmarase kei mee yelee Kristotena baŋ pou bɔɔ yaasee gyoo tɛɛle yenaŋ kamasɛ nɛ. Mɛɛ do ɛ popou nɔɔ.

Mena keŋ nyaŋ ke kyaŋ n wose kayeyɛɛ man

²Me tebia nyi akpaa nombia na kayeyɛɛ kamasɛ de yala ŋon na, ɛ yela ke yɛɛ ŋon gyoŋ nideli. ³Ɛ tɔɔse nyi akpaa mena kekɛɛsekɛɛ kɛŋa de kɔŋ ɛ dɔɔ te ɛ tale seŋ ɛ kelɛɛdi man na, kei gyae ke yela ɛ ke tale nyiŋ konɔɔ seŋ lɛɛ Wurubuarɛ di lee gbɛɛ kamasɛ man. ⁴Mɔna kaboena nyi yaa yɛɛ kakyeŋ kyaŋ ɛ wose seŋ mena kelii ɔto. Ɛ yɛɛ mena na ɛ ke nyiŋ dinɔɔ kpaakpaate keŋ kaboena nyi yaa nyiŋ te kɔ gyae ke kyɛɛkee ya nɛ. ⁵Nyi akpaa ɛ man ŋolo ne gyae nyansa keŋ gyae ke yela waa tale yɛɛ Wurubuarɛ kegyaebii na waa sola Wurubuarɛ na waa fa e. Wurubuarɛ dana wɔe te ɔ bɛrɛɛ boe mena dɔɔ walaŋ kamasɛ ŋon ɔ sola e kolo na, ɔ be gyae waa bɛɛse e ya nawolo nyi ɔ bɛɛ kɛɛ walaŋ siaman ya. ⁶Akpaa walaŋ ŋonaŋ na sola Wurubuarɛ na, waa lɛɛ di nyi ɔ nyiŋmaa gyae ke kaŋ kpene keŋ ɔ ne bɔɔse nɛ. Ɔ na lɛɛ aŋmaareŋ ya nawolo nyi walaŋ ŋon ɔ ne lɛɛ aŋmaareŋ na, ɔ yɛɛ ŋgba ɛpo loŋ keŋ feliŋ ne gyɔɔ gyu bese gyɔ kɔŋ nɛ. ⁷Walaŋ ŋon ɔ ne lɛɛ aŋmaareŋ nɛ, ɔ na yɛɛ wa agyueŋ nyi waa nyiŋ kolo lee Wurubuarɛ gyaŋ ya. ⁸Nawolo nyi walaŋ ŋonaŋ agyueŋ be doo debodokoloŋ ya, te ɔ bɛɛ tale mo wa agyueŋ gyakaa kolo dokoloŋ mɔ dɔɔ ya.

⁹Kristo walaŋ ŋon balaŋ bɛɛ kala e do daale man ya nɛ, waa yela ke yɛɛ e gyoŋ nawolo nyi Wurubuarɛ siaman na ɔ yɛɛ walaŋ e. ¹⁰Mɔna walaŋ ŋon mɔ ɔ dana ɔ wose na nyi Wurubuarɛ de yɔkɔse e na waa yela ke yɛɛ e gyoŋ. Nawolo nyi be gyae ke kyare ya na ɔ ta yem ŋgba mena keŋ ŋale kyeŋkyeŋkɔɔse bɛɛ kyare ya na ŋe te kpiisi yala nɛ. ¹¹Weese na gyem te ke nɔɔ ne yɛɛ doŋ na, ne yeli ŋale na boto na ka kyeŋkyeŋkɔɔse pou te kpiisi. Dekɔŋ mena na ka kyeo pou ne ŋaalaa. Mena ke te gyae ke kɔŋ walaŋ ŋon ɔ dana ɔ wose nɛ dɔɔ. Nawolo nyi debaŋ keŋ ɔ sia be yɛɛ ɔ dɔŋ ɔ kebu gbɛɛneŋ man nɛ, na yeŋ te ka mo e.

¹²Walaŋ ŋon ɔ ne naa diyem ɔ kekyaabii man, te ɔ ne tale kyaŋ ɔ wose seŋ lɛɛ Wurubuarɛ di na ŋon na nyeebam. Nawolo nyi akpaa mena walaŋ ŋonaŋ de tale seŋ kekɛɛsekɛɛ kenaŋ man kelii ɔto na, waa nyiŋ nyeedoŋ kekpaa keŋ Wurubuarɛ be yako see nyi waa fa balaŋ baŋ bɛɛ gyae e nɛ.

¹³Nyi akpaa kekɛɛsekɛɛ daale de kɔŋ ŋolo dɔɔ na ɔ na yako nyi, Wurubuarɛ ne kɛɛse na e waa kɛɛ ya. Nawolo nyi ŋolo be tale kɛɛse Wurubuarɛ kɛɛ nyi waa yɛɛ dukum ya, mena mɔ te Wurubuarɛ bɛɛ kɛɛse ŋolo kɛɛ nyi waa yɛɛ dukum ya. ¹⁴Mɔna nyi akpaa kekɛɛsekɛɛ daale de kɔŋ ŋolo dɔɔ na, na mena walaŋ ŋonaŋ gbagba lookum beo na e wɔŋee e ka do dukum man. ¹⁵Akpaa lookum kenaŋ da boo na ne yeli ɔ ne yɛɛ dukum, te dukum mɔ da boo na kɛɛ mo yeŋ kɔŋ.

¹⁶Me tebia kpaakpaa, ɛ na beo ɛ wose ya. ¹⁷Kolo kpaakpaa kamasɛ na kpene kamasɛ keŋ ke dei nɛ, na lee bo Wurubuarɛ gyaŋ. Ŋon yɛɛna abɔɔ ŋan pou ŋe kyaa adido te ŋɛɛ fa keŋmaŋee nɛ. Mena abɔɔ kɛŋa da lee na keŋmaŋee te kɔŋ, te ŋe da gyoo na ditiŋtɛɛ mɔ te kɔŋ. Mɔna Wurubuarɛ ŋon be doo mena ya nawolo nyi ɔ bɛɛ kyɛɛkee ya. ¹⁸Ke yɛɛ ŋon gbagba kegyaebii man te ɔ tɛɛwɔ wa anokoare nombii keŋ dɔɔ fa daa nyeedoŋ wɔle. Ɔ yɛe mena na daa ka bese wa abɔɔ ŋan pou ɔ be yɛɛ nɛ man gyaŋgbatena.

Ɛ nyii nombia ŋan na, ɛ di ŋe dɔɔ

¹⁹Me tebia, ɛ yela ɛ man walaŋ kamasɛ ke yɛɛ ɔsaa na nombia kenyii. Mɔna ɛ na barase na nombia kekolosi ya, te ɛ na gyeŋ baŋ mɔ bileŋbileŋ ya. ²⁰Nawolo nyi walaŋ da gyeŋ baŋ na ɔ bɛɛ tale yɛɛ kpene keŋ tenɛɛ Wurubuarɛ siaman ya. ²¹Mena dɔɔ ɛ wɔŋ ɛ wose lee ayimɛɛ nombia kamasɛ man, na ɛ ke tina nombiakumɛɛ keyɛɛ yela. Ɛ yɔkɔse ɛ wose na ɛ ke lɛɛ Wurubuarɛ nombia ŋan ɔ ba mo do ɛ konɔɔse man nɛ do. Nombia ŋenaŋ ne gyaela ke tale lɛɛ ɛ nyee.

²²Ɛ yɛɛ ŋgba mena keŋ Wurubuarɛ nombia ŋan ne yako nɛ. Ɛ na nyii ŋa yakaa ya. Nyi akpaa ɛ ne nyii ŋa yakaa bo na, kenaŋ na ɛ na beo ɛ wose bo. ²³Akpaa walaŋ ŋolo de nyii nombia ŋan te ɔ te yɛɛ ŋgba mena keŋ nombia ŋan na wolo ya nɛ, na walaŋ ŋonaŋ yɛɛ ŋgba walaŋ ŋon ɔ ne kɛɛ ɔ wose diiku man nɛ. ²⁴Ɔ kɛɛ ɔ wose na ɔ ne naa mena keŋ ɔ dinɔɔ doo. Mɔna akpaa ɔ tuu lee botɔɔ na ɔ te wolee mena keŋ ɔ dinɔɔ doo. ²⁵Mɔna walaŋ ŋon ɔ na gyoo Wurubuarɛ nombia kpaakpaa ŋan ne lɛɛ balaŋ nyee nɛ man nideli, te ɔ ne kyaŋ ɔ wose kasee ŋa debaŋ kamasɛ na ŋon na nyeebam abɔɔ ŋan pou ɔ ne yɛɛ nɛ man. Nawolo nyi Wurubuarɛ waa hiraa e. Na ɔ ne nyii nombia ŋan bo yakaa na ɔ te wolee ŋa ya, mɔna ɔ na mo ŋa yɛɛ tom.

²⁶Nyi akpaa ŋolo ne kɛɛ ɔ wose nyi ɔ yɛɛ Wurubuarɛ somre kpaakpaate e te ɔ ta do ɔ laakem dekɔŋ ya na, kenaŋ na ɔtenate ŋonaŋ Wurubuarɛ ɔsom keŋ yɛɛ yakaa, te ɔ na beo ɔ wose mɔ bo. ²⁷Wurubuarɛ ɔsom keŋ ke dei te kɛɛ gyoo de kya Wurubuarɛ sia yɛna nyi, balaŋ baa kɛɛ yoyolobia na liala dɔɔ ba diyem kena man, na baa wɔŋ ba wose lee tɛɛle kei dɔɔ nombia nkaraŋkaraŋ keyɛɛ man.

¹Me tebia, ɛ yɛɛ balaŋ baŋ ɛ be lɛɛ de Gbeŋgyoo Yesu Kristo ŋon ɔ yɛɛ gyoorobiiri gbeŋgyoo e nɛ di. Mena dɔɔ ɛ na kɛɛ walaŋ siaman pɛna ɛ ke yɛɛ kolo ya. ²Ɛ yela dɛɛ mo ke nyi ɛ te gyaŋee na balaŋ bala baale te kɔŋ kaa lee botɔɔ. Ŋolo doona kegbase kpaakpaa nyiŋan na kɔba kɔlabii ɔ nyiŋmaa man, na ŋolo mɔ yɛɛ diyemte e te ɔ doo kegbase ayimɛɛ ayimɛɛ atiriisa ŋaale kɔŋ botɔɔ. ³Te akpaa ɛ mo obuo nideli fa walaŋ ŋon ɔ doona abɔɔ kpaakpaa nyiŋan te ɛ yako e nyiaa, “Nyaŋ kaa kyaa gbeli kpaakpaate kei dɔɔ kɛbo,” te ɛ yako diyemte ŋon mɔ nyi “Nyaŋ seŋ botɔɔ yaa tisi kyaa tɛɛle man kɛbo.” ⁴Akpaa ɛ yɛɛ mena na ŋgba ɛ ne kɛɛ balaŋ siaman baa pɛte ɛ ne yɛɛ kolo, yaa ŋgba ɛ na mo ya agyueŋ kumɛɛ baa di balaŋ nombia?

⁵Me tebia ɛ tei maŋ nideli. Balaŋ baŋ balaŋ ne kɛɛ wɔ nyi be yɛɛ ayematenawɔ tɛɛle kei dɔɔ nɛ, baŋ te Wurubuarɛ lesewɔ nyi baa lɛɛ Yesu Kristo di. Mena balaŋ benaŋ te Wurubuarɛ lesewɔ nyi baŋ ne gyae la baa nyiŋ gbɛɛ gyoo ɔ gyoori keŋ ɔ be wulaa yako see nyi waa mo fa balaŋ baŋ bɛɛ gyae e nɛ. Wurubuarɛ siaman na mena balaŋ kɛwɔ yɛna balaŋ baŋ be dana ba wose. ⁶Mɔna ɛmɛɛ dɔɔ ɛ bɛɛ mo ayematena yɛɛ kolo ya. Na balaŋ baŋ be dana ba wose nɛ ne naase na ŋon diyem yee? Na baŋ ke ne wɔŋee na ŋon gyu nombia dedii man yee? ⁷Na mena balaŋ benaŋ ke ne kolosina nombia nkaraŋkaraŋ tia ɛ Gbeŋgyoo Yesu Kristo gyoorobiiri yele keŋ yee?

⁸Wurubuarɛ nombia aŋmaraseŋ see yakowɔ yenaŋ daale nyiaa, “Gyae n dɔɔ ŋgba nyaŋ gbagba n wose nɛ.” Nyi akpaa ɛ kɛɛ te ɛ di mena mmaraa kei dɔɔ nideli na, kenaŋ na ɛ ne yɛɛ nombia kpaakpaa baa. ⁹Mɔna nyi akpaa ɛ kɛɛ balaŋ siaman pɛte ɛ yɛɛ kolo na ɛ te yɛɛ dukum, keŋ nawolo nyi ɛ te yala Wurubuarɛ mmaraa keŋ dɔɔ. ¹⁰Nawolo nyi walaŋ kamasɛ ŋon ɔ di Wurubuarɛ mmaraase ŋan pou dɔɔ te ɔ yala ŋe man dokoloŋ dɔɔ na, Wurubuarɛ siaman na nawolo baa nyi ɔ te yala mmaraase ŋan pou dɔɔ. ¹¹Wurubuarɛ ŋon ɔ be yako nyi “Na lee n wɛɛle yaa n baale wɔle ya” nɛ, ŋon ke yakola nyi “Na ko walaŋ ya” Mena dɔɔ nyi akpaa n ta lee n wɛɛle yaa n baale wɔle ya te n ko walaŋ na, kenaŋ na n yala mmaraa keŋ dɔɔ baa.

¹²Ɛ tɔɔse nyi wee daale Wurubuarɛ waa di ɛ nombia mo lee mena keŋ ɛ ba mo di ɔ mmaraase ŋan na lese balaŋ lee dukum man nɛ dɔɔ. Mena dɔɔ ɛ kɛɛ ɛ kekolosi na ɛ nombia ayɛɛsa man nideli. ¹³Akpaa ŋolo te wii ɔ dɔɔ waraŋase ya na, Wurubuarɛ mɔ waa di walaŋ ŋonaŋ nombia keŋ ɔ be gyae waa wii ɔ waraŋase ya. Nawolo nyi walaŋ ŋon ɔ ne wii ɔ dɔɔ waraŋase na ɔ bee yee Wurubuarɛ nombia kedi ya.

Kelɛɛdi na tom kpaakpaa keyɛɛ

¹⁴Me tebia, nyi akpaa ŋolo de yako nyi ɔ te lɛɛ Wurubuarɛ nombia di, mɔna ɔ bɛɛ yɛɛ Wurubuarɛ kegyaebii ya na, woŋ tɔnɔɔ yaa ɔ kelɛɛdi kenaŋ dana? Mena kelɛɛdi kenaŋ gyae ke tale lɛɛ ɔ nyee? ¹⁵Ɛ yela dɛɛ mo ke nyi Kristo walaŋ ŋolo kyaa keŋ ɔ be dana kegbase yaa weenɛɛ ŋan waa di ya, ¹⁶te akpaa walaŋ ŋonaŋ de kaa sola neŋ kolo te n yako e nyi, “Wurubuarɛ waa seŋ n wɔle na n ke kyaa nideli,” te n te fa walaŋ ŋonaŋ kpene keŋ ne hia e ya na woŋ tɔnɔɔ doo la ke man? ¹⁷Mena ke yaa kelɛɛdi mɔ doo. Nyi akpaa ŋolo ta mo ɔ kelɛɛdi yɛɛ tom Wurubuarɛ kegyaebii man ya na, na ɔ kelɛɛdi kenaŋ be dana tɔnɔɔ ya.

¹⁸Walaŋ ŋolo waa tale yako nyiaa, “Baale na baŋ ne lɛɛ Wurubuarɛ di bo te baale mɔ na baŋ ne yɛɛ nombia kpaakpaa bo.” Sena yaa nyaŋ ke tale yako nyi n te lɛɛ Wurubuarɛ di lee debaŋ keŋ n bɛɛ yɛɛ kolo kpaakpaa na ke kyaa na Wurubuarɛ kegyaebii ya? Maŋ dɔɔ me nombia kpaakpaa ŋan mɛɛ yɛɛ te ŋe kyaa na Wurubuarɛ kegyaebii nɛ, ŋan te mɛɛ mo wola nyi ma te lɛɛ Wurubuarɛ di. ¹⁹N ne lɛɛdi nyi Wurubuarɛ dokoloŋ kyaa la. Akpaa n ne lɛɛdi mena na dei, mɔna tɔɔse nyi feliŋkumɛɛ mɔ ne lɛɛdi nyi Wurubuarɛ dokoloŋ kyaa la, te ne yeli bee ŋeŋii.

²⁰Nyaŋ diyiŋte! N ne gyae baa lese wola neŋ nyi akpaa ŋolo bɛɛ mo ɔ kelɛɛdi yɛɛ kolo kpaakpaa ya na, ɔ kelɛɛdi kenaŋ be dana tɔnɔɔ yee? ²¹Ɛ tɔɔse de naana Aberaham, woŋ kɔŋala te Wurubuarɛ lɛɛ e do nyi ɔ gbɛɛneŋ tenɛɛ ŋon Wurubuarɛ siaman? Ŋgba keŋ ɔ be sɛɛ mo ɔ bu Asiki gyu nyi waa mo ke deesi fa ŋon Wurubuarɛ dɔɔ? ²²Ŋgba n naawɔ nyi ɔ kelɛɛdi na ɔ nombia ayɛɛsa pou kyaawɔ kyɛɛkyɛɛ? Ɔ nombia ayɛɛsa yele la te ɔ kelɛɛdi keŋ seŋawɔ nideli. ²³Ɔ nombia ayɛɛsa ŋenaŋ yele la Wurubuarɛ nombia ŋan bɔɔ ŋmarase see yenaŋ daale nɛ kɔŋawɔ ampaŋ nyiaa, “Aberaham lɛɛ Wurubuarɛ di, mena dɔɔ Wurubuarɛ lɛɛ e do nyi ɔ nombia tenɛɛ ɔ siaman.” Mena dɔɔ te balaŋ baake Aberaham nyi Wurubuarɛ ɔ gyoo. ²⁴Ŋgba ɛ naawɔ? Wurubuarɛ ne tɛɛ bo walaŋ nombia kpaakpaa ŋan ɔ ne yɛɛ nɛ dɔɔ te ɔ ne lɛɛ e do nyi ɔ gbɛɛneŋ tenɛɛ, na ɔtenate kelɛɛdi kaageŋ dɔɔ ya.

²⁵Mena ke te futooli alo ŋon bɛɛ baake e nyi Rahabo nɛ, ɔ nombia ayɛɛsa yele la te Wurubuarɛ lɛɛ e do nyi ɔ gbɛɛneŋ tenɛɛ ŋon Wurubuarɛ siaman. Nawolo nyi Rahabo lɛɛ balaŋ baŋ Iseraetena be kyaa kpila nyi baa gyu ka deke kɛɛ Gyeriko donɔɔ keŋ dinɔɔ nɛ ŋɔɔlale, te ɔ wola wɔ gbɛɛ wɔle daale te be yeuwɔ lee Gyeriko donɔɔ kenaŋ man keŋ be te nyiŋ wɔ kyaŋ ya. ²⁶Mena keŋ akpaa weesɛɛ be doo walaŋ man ya na ɔ yɛɛ walaŋ deyeŋe e nɛ, mena ke te akpaa ŋolo dana kelɛɛdi te ɔ bɛɛ mo ke yɛɛ tom ya na, na ɔ kelɛɛdi kenaŋ mɔ ta yem.

Do n laakem dekɔŋ

¹Me tebia, ɛ na yeli ɛ man balaŋ burum sia keyɛɛ nyi ɛ ka bese Wurubuarɛ nombia wolala ya. Nawolo nyi ɛ gyeŋ nyi debaŋ keŋ Wurubuarɛ waa di de nombia na, daa wolala baŋ wui nombia kedi gyae ke yɛɛ doŋ kela balaŋ akaŋ baŋ. ²De popou ne yale gbɛɛneŋ burum man agbaatee agbaatee. Nyi akpaa ŋolo kyaa keŋ ɔ te yɛɛ ta nombiikum daale lee ɔ kekolosi man see ya na, kenaŋ na walaŋ ŋonaŋ nombia doo na ke gbɛɛ te dukum be doo ɔ man ya. Kenaŋ na nawolo baa nyi walaŋ ŋonaŋ ne tale tela ɔ wose nideli.

³Ɛ yela dɛɛ mo nombii keŋ dɛɛ wolo nɛ mo maa na dɛɛkyɔŋ. Nyi akpaa ŋolo ne gyae nyi dɛɛkyɔŋ ke nyii ɔ dei na, ɔ na mo ŋmeleŋ do e ɔ nɔɔman. Kei ne yeli ɔ ne tale wɔŋee e gyu botɔɔ keŋ ɔ ne gyae. ⁴Yaa ɛ yela dɛɛ bese mo ke maa na degbele dinaa keŋ ke gyakaa loŋ dɔɔ nɛ. Keŋ na mena keŋ ka keerɛɛ te feliŋ dinaa ne tɛɛse na ke koraŋ nɛ, kolobii peperee daale te saare ŋon na mo kikii ke gyu botɔɔ keŋ ɔ ne gyae. ⁵Mena ke te deniwalaŋ laakem mɔ doo. Ke yɛɛ kolobii peperee ke deniwalaŋ wose man, mɔna ke dana nɔɔdoŋ. Ɛ kɛɛ mena keŋ boalaŋbii peperee ne tale yela laa dinaa dinaa ne kpaa pou. ⁶Deniwalaŋ laakem mɔ yɛɛ ŋgba boalaŋ nɛ. Ke yɛɛ deniwalaŋ wosenaane yenaŋ daale ke mɔna tɛɛle kei dɔɔ nombiakumɛɛ pou doe ke man. Ke gyae ke tale yela deniwalaŋ kekyaabii man pou kewɔlɛɛ. Ke gyae ke tale yela deniwalaŋ wose ke yoi e ŋgba ɔ doe boalaŋ man nɛ. Mena boalaŋ kei lee ɔbɔnsam gyaŋ.

⁷Balaŋ ne tale yɔkɔse wonembia burum ŋgba gyebuse, na wonembia baŋ bee tuu be tɔɔse dɔɔ, na loŋ man wonembia pou nɛ. Bee yeli be dinɔɔ ne kyɛɛkee na baa tale kyaa denibalaŋ man. ⁸Mɔna laakem dɔɔ ŋolo bɛɛ tale yɔkɔse ke ya. Kɔ dana kekyaŋ ya te ke yɛɛ ŋgba tee kum nɛ.

⁹De nɔɔ te dɛɛ mo lese de Gbeŋgyoo na de kya Wurubuarɛ yele. Mɔna keŋ ke te dɛɛ mo falaa de tebia denibalaŋ baŋ Wurubuarɛ be yɛɛ wɔ ŋgba ŋon gbagba dinɔɔ nɛ. ¹⁰Mena nɔɔdokoloŋ kenaŋ ke man te akelegyi na kefaala pou na lee. Me tebia, tekaboena nyi dɛɛkɔŋ mena ya. ¹¹Loŋ kpaakpaate na loŋ kum be gyae ke tale lee ditiribuŋ dokoloŋ man ya. ¹²Me tebia, mango daŋ be gyae ke tale se paya bia ya, te dukutu daŋ mɔ be gyae ke tale se mango bia ya. Mena mɔ te ditiribuŋ dokoloŋ be gyae ke tale fa loŋ kpaakpaa na loŋ kum ya.

Nyansa keŋ ba lee Wurubuarɛ gyaŋ

¹³Amɔte danaana nyansa ɛ man te ɔ gyeŋ nombia? Kaboena nyi mena walaŋ ŋonaŋ waa lese ɔ dinɔɔ kpaakpaate wola. Akpaa ɔtenate de yɔkɔse ɔ wose lee ɔ nombia kpaakpaa keyɛɛ man na, gyae kawola nyi ɔ dana nyansa ampaŋ. ¹⁴Mɔna nyi akpaa ɛ dana sibiikum te ɛ bɛɛ gyae nyi ŋolo ke dee kpu na ŋon ya na, kenaŋ na tekaboena nyi ya wola ɛ wose nyi ɛ dana nyansa ya. Nyi n dana mena dinɔɔ kei te n sɛɛ n na wola n wose na, na nawolo baa nyi n te bɛɛ anokoare keŋ. ¹⁵Mena nyansa kenaŋ ta lee Wurubuarɛ gyaŋ ya. Ke yɛɛ tɛɛle kei dɔɔ nyansa ke te ka lee deniwalaŋ agyueŋ kum man. Mena nyansa kenaŋ yɛɛ ɔbɔnsam nyansa ke. ¹⁶Nawolo nyi akpaa balaŋ sia ne yɛɛ be tebia abɔɔ dɔɔ te bɛɛ gyae mɔ bo nyi baageŋ wui ke de na, kenaŋ na aŋmaareŋ na nombiakumɛɛ kamasɛ gyae ke doo be man debaŋ kamasɛ.

¹⁷Mɔna nyansa keŋ ba lee Wurubuarɛ gyaŋ nɛ dɔɔ, ayimɛɛ be doo ke man ya. Mena nyansa kenaŋ ne fa wosefɛɛreŋ te kee yeli walaŋ ne yɔkɔse ɔ wose te ɔ ne yɛɛ wɔe fa balaŋ. Kee yeli ŋolo ne wii ɔ dɔɔ waraŋase debaŋ kamasɛ, te ɔ ne yɛɛ nombia kpaakpaa mɔ. Mena nyansa kenaŋ bee yeli ŋolo ke kɛɛ walaŋ siaman ya, te ne yeli ɔ ne di anokoare mɔ. ¹⁸Balaŋ baŋ bɛɛ gyae wosefɛɛreŋ gbɛɛ nɛ, debaŋ kamasɛ na bɛɛ kyɔ be tebia na baa ta wosefɛɛreŋ man. Be yɛɛ mena na bɛɛ naa nyi deeli na lee kpene keŋ bɛɛ yɛɛ nɛ man. Na yɛɛ yaa ŋgba be duu kolobii daale baa balaŋ benaŋ konɔɔse man nɛ. Kenaŋ wɔle na bɛɛ naa nyi kpene keŋ bɔɔ duu nɛ, kolo kpaakpaa ta lee balaŋ baŋ dinɔɔ man kɔŋ ŋgba deeli keyɛɛ nɛ.

Ɛ mo ɛ kpene kamasɛ fa Wurubuarɛ

¹Woŋ na moona yoo na kalese nombia kɔŋ ya nsana? Na lookum keŋ doo ɛ man te ke dana ŋon kɛɛ wɔŋee gyu kɔŋ nɛ, na moona yoo na kalese nombia kɔŋ ya nsana yee? ²Ɛ sia ne yɛɛ keŋ ɛ ne gyae abɔɔ mɔna ɛ bee nyiŋ ŋa ya. Mena dɔɔ ɛ na koe balaŋ te ɛ sia ne yɛɛ balaŋ abɔɔ dɔɔ mɔna ɛ bee nyiŋ kpene keŋ ɛ ne gyae ya. Ɛ ne kale te ɛ ne yoo na dɔŋa mɔna ɛ bee nyiŋ abɔɔ ŋan ɛ ne gyae ya, nawolo nyi ɛ bɛɛ sola Wurubuarɛ ya. ³Akpaa ɛ sola Wurubuarɛ koraŋ na ɛ bee nyiŋ ŋa ya, nawolo nyi ɛ bɛɛ mo agyueŋ kpaakpaa sola ya. Ɛ na sola e abɔɔ ŋan bo na ɛmɛɛ gbagba ka mo di ɛ kegyaebii man. Mena dɔɔ te ɛ bee nyiŋ ŋa ya nɛ.

⁴Ɛ yɛɛ yaa ŋgba ala baŋ bɔɔ lee be baala wɔle nɛ, nawolo nyi ɛ bee di anokoare fa Wurubuarɛ ya. Ɛ ba gyeŋ nyi akpaa ŋolo de yeli tɛɛle kei dɔɔ abɔɔ kegyae de di ɔ nyee na, nawolo baa nyi ɔ ne kɔla Wurubuarɛ yee? Mena dɔɔ nyi akpaa ŋolo de yeli tɛɛle kei dɔɔ abɔɔ de di ɔ nyee na, na ɔ ta bese Wurubuarɛ kɔlare. ⁵Ɛ te wolee nyi Wurubuarɛ nombia aŋmaraseŋ see ŋan yakowɔ yenaŋ daale nyi, “Wurubuarɛ feliŋ ŋon ɔ ba mo do de man nɛ ɔ ne yoo daaworo?” Yaa ɛ gyeŋ nyi ɔ yako mena nombia ŋenaŋ bo yakaa? ⁶Wurubuarɛ ta mo ɔ bɛrɛɛ boele daa nideli. Mena dɔɔ te ɔ nombia aŋmaraseŋ see ŋan besewɔ yako yenaŋ daale bela nyiaa,

“Wurubuarɛ ne bɛɛ balaŋ baŋ bɛɛ wola ba wose nɛ,

mɔna ɔ na mo ɔ bɛrɛɛ boele baŋ bɛɛ yɔkɔse ba wose nɛ.”

⁷Mena dɔɔ ɛ yɔkɔse ɛ wose fa Wurubuarɛ. Ɛ seŋ tia ɔbɔnsam, na waa yeu lee ɛ gyaŋ. ⁸Ɛ tuu benaa Wurubuarɛ, na ŋon mɔ ke tuu benaa ŋon. Ɛmɛɛ nombiakumɛɛyɛɛra, ɛ lese ɛ nyiŋmaase lee ɛ nombiakumɛɛ man. Ɛmɛɛ baŋ ya agyueŋse ne yɛɛ ŋon ala ala nɛ, ɛ lese nombiakumɛɛ lee ɛ konɔɔse man na ɛ ke nyiŋ konɔɔse kpaakpaa. ⁹Ɛ nyii weeleŋ nideli lee ɛ nombiakumɛɛ dɔɔ, na dokpokpo ke kyaŋ ŋon na ɛ ke wii. Ɛ yela ɛ boŋɛɛse ka bese kewii, na ɛ gyoŋ kedi keŋ ka bese ŋan. ¹⁰Ɛ yɔkɔse ɛ wose fa de Gbeŋgyoo Wurubuarɛ, na waa gyina ŋon siaman.

Ɛ na wɔlɛɛ dɔŋa ya

¹¹Me tebia, ɛ na tɛɛ wɔlɛɛ dɔŋa ya. Nyi akpaa ŋolo de kolosi nombiikum gyakaa ɔ dɔɔ ŋolo dɔɔ yaa ɔ bu ɔ e fɔɔ na, kenaŋ na nawolo baa nyi ɔ ne kolosi nombiakumɛɛ tia Wurubuarɛ mmaraa te ɔ ne bu ke fɔɔ mɔ baa. Na ɔ bɛɛ tekaa di mmaraa kenaŋ dɔɔ baa ya, te ɔ ne kɛɛ ɔ wose nyi ɔ dei kela mmaraa keŋ. ¹²Wurubuarɛ waageŋ yɛna walaŋ ŋon ɔ ne fa mmaraa te ɔ ne di balaŋ nombia. Ŋon waageŋ ne gyaela waa tale lɛɛ balaŋ nyee, te ŋon ne gyaela waa tale wɔlɛɛ ba woya mɔ kekpaakekpaa. Te nɛnɛɛ nyaŋ yɛna amɔte ŋon nyaŋ ne di n dɔɔ nombia bu e fɔɔ?

Ɛ na gyɔ ɛ konɔɔ kyoo dɔɔ ya

¹³Ɛmɛɛ baŋ ɛ koro na ɛ ne gyɔ ɛ konɔɔ yako nyi “Gyɛŋ yaa kyoo dɛɛ koro gyu donɔɔ kei yaa donɔɔ daale man, na de kaa kyaa botɔɔ kulutoo na dee di kebu gyae kɔba” nɛ, ɛ tei me maŋ nideli. ¹⁴Ɛ ne yako mena, mɔna ɛ ba gyeŋ kpene keŋ gyae ke kɔŋ ɛ dɔɔ kyoo gba ya. Ɛ gyeŋ ɛ nyeedoŋ kedoobii? Ɛ yɛɛ ŋgba debuŋta nɛ, kɔɔ ne kyare ya na ka te ŋaalaa. ¹⁵Kpene keŋ kaboena nyi yaa yako yɛna nyiaa, “Akpaa Wurubuarɛ de sɛɛ te de kyaa nyeedoŋ man na, dɛɛ yɛɛ kpene kei yaa kedɔɔ kei.” ¹⁶Mɔna ɛ ne gyina ɛ wose adido te ɛ na wola ɛ wose. Mena wose kawola kenaŋ yɛɛ dukum ke. ¹⁷Mena dɔɔ nyi walaŋ kamasɛ ŋon ɔ gyeŋ nombii kpaakpaa keŋ kaboena nyi waa yɛɛ, te ɔ te yɛɛ ke ya na ɔ te yɛɛ dukum.

Gyemisi kekolosi fa kɔbatena

¹Nɛnɛɛ ɛ tei maŋ ɛmɛɛ baŋ ɛ dana ɛ wose nɛ. Ɛ wii na ɛ ke di walaŋsa nideli, nawolo nyi kayeyɛɛ dinaa daale gyae ke kɔŋ ɛ dɔɔ. ²Ɛ kɔba ŋan ɛ dana nɛ pou te wɔlɛɛ, te paapaase mɔ te wɔlɛɛ ya abɔɔ ŋan pou ɛ dana nɛ. ³Ɛ kɔba yayam na ɛ kɔba wolom abɔɔ ŋan ɛ ba mo weese nɛ pou te doo kandorɔse. Kei ne gyae la kawola nyi ampaŋ ɛ te yɛɛ dukum Wurubuarɛ siaman. Mena keŋ kandorɔse ŋan be wɔlɛɛ abɔɔ ŋan nɛ, mena ke te ɛ wosenaane mɔ gyae ke wɔlɛɛ ŋgba mena keŋ boalaŋ ne wɔlɛɛ abɔɔ nɛ. Nɛnɛɛ keŋ tɛɛle kei ne gyu kɔ ɔto keŋ Wurubuarɛ waa di walaŋ kamasɛ nombia na, keŋte ɛ ne yilaa abɔɔ see fa ɛ wose? ⁴Balaŋ yɛɛ tom ɛ wɔɔse man fa ŋon mɔna ɛ bɛe ɛ te tɔ wɔ kom ya. Ɛ nyii mena keŋ bee mutii. Balaŋ baŋ bɔɔ kyɔ ŋon te ɛ be kɛrɛɛ ɛ wɔɔse man weenɛɛ nɛ, be kewii te lii de Gbeŋgyoo Wurubuarɛ doŋ pou nyee ŋon gyaŋ. ⁵Debaŋ keŋ ɛ kyaa tɛɛle kei dɔɔ nɛ, ɛ wose te fɛɛ ŋon te ɛmɛɛ gbagba kegyaebii mɔ te ɛ ne yɛɛ. Ɛ te di weenɛɛ kpaakpaa nyiŋan doo nuŋ ɛ ne daa Wurubuarɛ nombia kedi wee keŋ, ŋgba wonembu ne dii doo nuŋ daa wee keŋ baa ko e nɛ. ⁶Ɛ buu balaŋ baŋ be nombia tenɛɛ Wurubuarɛ siaman nɛ fɔɔ te ɛ koe wɔ. Mɔna ba te yɛɛ nombiikum kamasɛ ya te be ta koro seŋ tia ŋon lee gbɛɛ kamasɛ man gba nyi ɛ na yɛɛ ɛ kegyaebii ya.

Ɛ nyiŋ konɔɔ

⁷Mena dɔɔ me tebia, ɛ nyiŋ konɔɔ kelii wee keŋ de Gbeŋgyoo Yesu waa bese kɔŋ nɛ. Ɛ kɛɛ mena keŋ wɔɔfarale ne nyiŋ konɔɔ gyeki kelii debaŋ keŋ waa nyiŋ abɔɔ kpaakpaa lee ɔ wɔɔman nɛ. Ɔ ne nyiŋ konɔɔ gyeki ɔga gyaŋgbate na ɔga ɔtomante ke ŋɛɛ do ɔ weenɛɛ, te ɔ ne nyiŋ konɔɔ gyeki kelii debaŋ keŋ ɔ weenɛɛ ŋan na bee. ⁸Lee mena dɔɔ ɛmɛɛ mɔ ɛ nyiŋ konɔɔ na ɛ ka seŋ keŋkeŋ, nawolo nyi de Gbeŋgyoo Yesu ka bese kɔŋ keŋ ta benaa. ⁹Me tebia, ɛ na toroŋ na dɔŋa ya, na mena ya na Wurubuarɛ waa di ɛ nombia na waa bu ŋon fɔɔ. Ɛ kɛɛ, walaŋ ŋon waa di de nombia nɛ, ɔ kekɔŋ ta benaa.

¹⁰Me tebia, ɛ tɔɔse Wurubuarɛ akpeŋkpeŋgyɔɔra baŋ bɔɔ naa diyem, lee mena keŋ bɔɔ kolosi de Gbeŋgyoo Wurubuarɛ nombia ŋan dɔɔ nɛ. Na ɛ ke kasee mena keŋ bɔɔ nyiŋ konɔɔ seŋ keŋkeŋ be kayeyɛɛ man. ¹¹Balaŋ baŋ bɔɔ nyiŋ konɔɔ seŋ keŋkeŋ naa diyem kelii ɔto nɛ, baŋ na nyeebam. Ɛ yela dɛɛ mo nombia kɛŋa maa na balee ŋon bɛɛ baake e nyi Gyɔbo nɛ. Ɛ nyii mena keŋ ɔ be nyiŋ konɔɔ seŋ keŋkeŋ debaŋ keŋ ɔ doo kayeyɛɛ man nɛ. Ŋgba ɛ naa mena keŋ de Gbeŋgyoo Wurubuarɛ be tɔ e kom kpaakpaate te ɔ be yeli be yɛɛ e gyoŋ ɔ kaale keŋ ɔto na? Kei nawolo baa nyi de Gbeŋgyoo Wurubuarɛ dana wɔe te ɔ ne wii balaŋ waraŋase.

¹²Me tebia, nombii keŋ mɛɛ gyae ɛ ka gyeŋ nideli yɛna nyiaa, ɛ na kaŋ ntam ya. Ɛ na kaŋ adido yaa tɛɛle yaa kolo daale ntam ya. Nyi nombii kaboena nyi ya sɛɛ nyi “Ayi” na, ɛ sɛɛ nyi Ayi, te akpaa ke kaboena nyi ya bɛɛ nyi “Koa” na, ɛ bɛɛ nyi Koa. Ɛ yɛɛ mena na wee keŋ Wurubuarɛ waa di balaŋ nombia na ɔ be gyae waa bu ŋon fɔɔ ya.

Ɛ fane na ɛ lɛɛ di

¹³Akpaa ɛ man ŋolo ne naa diyem na waa fane fa Wurubuarɛ. Akpaa ɛ man ŋolo wose de fɛɛ e na waa kpee nɔɔneŋ lese Wurubuarɛ yele. ¹⁴Akpaa ɛ man ŋolo na wee na waa baake Kristotena kegyiise na be kaa fane fa e, na baa tiu e nuŋ de Gbeŋgyoo Yesu yele man. ¹⁵Nyi akpaa ba mo kelɛɛdi fane na, kaweete ŋon waa nyiŋ kawee kekyɔ. De Gbeŋgyoo Yesu waa kyɔ e kawee na ɔ wose ke yɛɛ e doŋ. Nyi akpaa ɔ yɛɛ nombiikum daale bo koraŋ na, waa mo ke kyɛɛ e. ¹⁶Mena dɔɔ ɛ lese ɛ nombiakumɛɛ ŋan ɛ ne yɛɛ tia dɔŋa nɛ yako dɔŋa, na ɛ ke fane fa dɔŋa na Wurubuarɛ ke nyiŋ kyɔ ŋon ɛ kaweese. Walaŋ ŋon ɔ gbɛɛneŋ tenɛɛ Wurubuarɛ siaman nɛ, ɔ kefane dana nɔɔdoŋ te kɛɛ yɛɛ tom mɔ nideli.

¹⁷Ɛ yela dɛɛ mo nombii kei maa na Wurubuarɛ dekpeŋkpeŋgyɔɔre ŋon bɛɛ baake e nyi Elaegya nɛ. Ɔ yɛɛ deniwalaŋ e ŋgba daa nɛ. Ɔ fanewɔ nideli lee ɔ konɔɔ man nyi ɔga na ŋɛɛ ya, te ampaŋ ɔga seŋawɔ tɛɛle kenaŋ dɔɔ kulutooneŋ atooro na yale. ¹⁸Keŋte ɔ besewɔ fane bela te ɔga ŋon torowɔ, te tɛɛle kenaŋ besewɔ dee weenɛɛ bela.

¹⁹Me tebia, gyae ke tale kɔŋ nyi ɛ man ŋolo waa yo gbɛɛ lee Wurubuarɛ gbɛɛ keŋ ka tenɛɛ nɛ man, na ŋolo ka besena e kɔŋ gbɛɛ kenaŋ man. ²⁰Ɛ tɔɔse nyiaa, nyi akpaa ŋolo da besena walaŋkum lee ɔ gbɛɛ kum man na, na mena walaŋ ŋonaŋ te lɛɛ walaŋkum ŋon nyee lee yeŋ kekpaakekpaa keŋ man. Kei gyae ke yela Wurubuarɛ ka mo nombiakumɛɛ burum ŋan ɔtenate be yɛɛ nɛ kyɛɛ e.