Zwezi-Kərisə sʋywáŋʋ́ sagɩ tə,
Marəkə
nə pʋ́pʋ́nɩ́
Marəkə sagɩ tə yuu wa sʋgʋ
Lìù tə, ʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ sagɩ kʋ tə
Marəkə nə pʋ́pʋ́nɩ́ kʋ mʋ̀ Zwezi sʋywáŋʋ́ tə. Marəkə yà tà Zwezi karbiu, ʋ yɩ ʋ dí yáá ʋ tʋn də *tʋntʋnʋ Polə. Ʋ dàń yɩn də Piyɛrə də Yɩɩ tʋtʋŋɩ tə wa. Mə tə vələ tə wa nə, ʋ nì Zwezi tʋtʋnan tə, də ʋ yìə̀n tə mɛ, ʋ nə fwa tə yoo Piyɛrə con. Kʋ kwa nə, ʋ pʋ́pʋ́nɩ́ tə tə, ʋ nə nì.
Lɩ̀à tə nə, Marəkə nə pʋ́pʋ́nɩ́
Marəkə pʋ́pʋ́nɩ́ ʋ sagɩ tə ʋ pa lɩ̀à tə nə, ba nə tà *Zwifə-ba, ba nə tə̀lə́ *Yɩzərayɛlə lʋʋ nii wa.
Sagɩ tə wa sʋgʋ
Marəkə bɩrɩ ba də, Zwezi nə yɩ *Kərisə tə, Yɩɩ nə tʋn, *Zwifə-ba dwíí tə yà nə dànɩ̀. Ʋ mʋ̀ Kərisə təntə yɩ Yɩɩ-Biu tə, ʋ nə swə zənzən. Yìə̀n tə, Marəkə nə zə́n ʋ swə, kʋ yɩ Zwezi tʋtʋnan tə yoo, də ʋ mɩɩ yìə̀n də ʋ nii sʋ̀ràn tə. Ʋ tʋtʋnan tə bɩrɩ də, ʋ cɩ́gá yɩ Yɩɩ nə tɩ.
1Zwan-Batisə kàrà tə yoo
1Kʋ yɩ máŋá tə, Yɩɩ-Biu Zwezi-*Kərisə sʋywáŋʋ́ tə nə twi. 2Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi sagɩ tə wa, Yɩɩ swɩ̀n Zwezi yoo:
«Ywàń, à tʋn à tʋntʋnʋ n yáá nə, sə ʋ kwɛn cwəŋə ʋ pa mʋ́. 3Kʋ yɩ bɛɛ nə bubwi kasɔɔ lanworu wa, ʋ wʋ́: ‹Á kwɩ̀án *Yuu-Tiu cwəŋə tə, sə á cɛ ʋ cwəmɩnɩ tə, sə tə ya mənə mənə›.»
4Kʋ mʋ̀ tʋntʋnʋ təntə yɩ *Zwan-Batisə. Nətʋ nə ʋ nan kasɔɔ tə wa, ʋ swɩ̀n Yɩɩ yoo ʋ bɩrɩ lɩ̀à nə, ʋ wʋ́: «Á vəvərə á kwa á ma sá á cʋna. Á pɩan, ba lə aba nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. Yá Yɩɩ dàń wá kwɛn á cʋna tə, ʋ lɩ á mʋ̀ də wá pwərə wa». 5Zwide nagwanaa lɩ̀à mɛ də Zwerizalɛmə tɩʋ lɩ̀à twi ʋ con. Ba dàń swɩ̀n ba cʋna ba bɩrɩ Zwan, yá ʋ ga zɩga lá ʋ li ba Zwurədɛn mʋnaa tə wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. 6Zwan yà zʋa nyʋgʋma kʋran gànʋ̀, ʋ ga vwa tànʋ̀ voru ʋ tàŋá1.6 Mə nətʋ nə, Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə yà zwɩ tanan ganan, də ba vwə tanan vwərən ba tàŋá nə. nə. Ʋ yà də́ jərən də tʋran. 7Ʋ dàń kàrɩ̀ Yɩɩ yoo ʋ bɩrɩ lɩ̀à tə nə, ʋ wʋ́: «Lìù don, ʋ dɩ̀àn nə dáá tə doni nə, ʋ pú à kwa ʋ bà. À jɩɩn mùrì, sə à tʋ à nadwana nii nə, sə à kʋrʋ1.7 *Zwifə-ba con, ba yàá pa yoŋu, nə à yə̀ə́ lìù tə, ba nə ba wá dun pɩn, sɩn lìù nɛɛ, sə kʋ bɩrɩ də, ba sɛ̀e wá, ndə ba vee nə ba dìə̀ wa, nə à yə̀ə́, sə kʋ bɩrɩ də, ʋ yɩ dun tíú. ʋ natʋra. 8À mʋ̀ ləgə aba nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ, yá ʋ mʋ̀ wá pa, Yɩɩ-*Siŋu tə sú aba».
Zwan-Batisə ləgə Zwezi nɩ́á wa
9Zwezi dàń nan *Nazarɛtə tɩʋ wa, Galile nagwanaa wa, ʋ bà *Zwan con. Zwan ləgə wá Zwurədɛn mʋnaa tə wa. 10Máŋá tə, Zwezi nə naŋa nɩ́á tə wa, ʋ nɩ lanworu də kʋ súrí, yá Yɩɩ-*Siŋu tə cúə́ ʋ yuu wa ndə gunpwənə nə. 11Kori dàń ga nan Yɩɩ sàń nə, kʋ wʋ́: «N yɩ à biswənə tə, ʋ nə poli à pùə́».
Sɩtana də́də́n Zwezi
12Kʋ kwa nə, Yɩɩ-*Siŋu tə yigu Zwezi, kʋ pa ʋ va kasɔɔ lanworu wa. 13Ʋ yɩ kasɔɔ tə wa dɩan sapwilə. Kʋ bwálɩ́ tə nə, *Sɩtana də́də́n, sə ʋ yigu wá, ʋ pa ʋ tʋn yokʋkwɩʋn. Zwezi də ganaŋa yà nə wulə duən nə. *Malɩkɛ dàń yà ga tʋŋa tə pɩn wá.
Zwezi wulə Galile nagwanaa wa
14Kʋ kwa nə, ba nə ken Zwan bàń dìə̀ wa, Zwezi vəli Galile nagwanaa. Ʋ swɩ̀n ʋ kàrɩ̀ Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə lá, 15ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə, Yɩɩ nə lɩ ʋ tún, tə yí. Yá máŋá bwələ, sə Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ tə lɩ̀à mama yuu wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á vəvərə á kwa, á ma sá á cʋna, á ga sɛ̀e Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə».
Zwezi bon fəlijana banɩa
(Matiə 4.18-22; Likə 5.1-3, 10-11; Zwan 1.35-43)
16Zwezi nə wulə Galile mʋnaa tə nii nə ʋ vəli, ʋ nɩ Simon də ʋ nubiu Andəre, ba nə yɩ fəlijana. Ba dàń yà wulə ba dɩlɩ ba fələ gə̀gə̀lù mʋnaa tə wa, ba ma janɩ fələ. 17Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á bɩ̀àn à mʋ̀ con, à dàń wá pa, á pɩ̀à lɩ̀à, sə ba twá à mʋ̀ Zwezi nə». 18Lala də ba dʋgʋ ba fələ gə̀gə̀lə̀n tə lá, ba ga twá ʋ nə. 19Ʋ nə kɛ̀eń ʋ va yáá mancɩn də ʋ na Zwakə də ʋ nubiu Zwan, ba nə yɩ Zebede bɩa. Ba yà wulə ba nɩ́á yuu bori wa, ba kwɛn ba fələ gə̀gə̀lə̀n. 20Lala də Zwezi bon Zwakə də Zwan. Ba nan ba yá ba nyɩna Zebede də ʋ tʋ̀tʋ̀nà tə nɩ́á yuu bori tə wa, ba ga twá Zwezi nə.
Zwezi dɩŋɩ zini ʋ lɩ bɛɛ don yuu wa
21Zwezi də ʋ karbɩa tə yí Kapɛrənayimə tɩʋ. *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn nə, Zwezi zʋa Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ wa, ʋ ga wulə ʋ kàrɩ̀. 22Lɩ̀à tə cʋga wá, ʋ kàrà tə gwárɩ́ ba zənzən. Ʋ yɩ ʋ kàrɩ̀ ba də dɩ̀àn, Yɩɩ nə ken ʋ jɩɩn wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ nə ba yɩ ndə Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə nə.
23Kʋ máŋá tə wa, bɛɛ don, *zini yà nə jə, zʋa Zwifə-ba jə́rə́ dìə̀ tə wa. Zini tə bubwi, kʋ wʋ́: 24«Bɛ̀eɛ̀e nə n pɩ̀à fwa nə yɩra, *Nazarɛtə Zwezi? N yɩ n twi, sə n cʋ̀gʋ̀ nəba. À yə̀ə́ mʋ́. N ya lìù, ʋ nə lɩ ʋ tún Yɩɩ cɩcɩ yɩrɩ». 25Zwezi dàń caga zini tə nii nə, ʋ wʋ́: «Pú n nii, n ga nan n yá bɛɛ tə!» 26Zini tə vuvugu bɛɛ tə, kʋ ga nan də kʋ mà nii. 27Kʋ kələ lɩ̀à tə mama, ba ga bwe duən: «Bɛ̀eɛ̀e nə yɩ kʋ tə? Kàrà dʋ̀n kʋ pɩn də dɩ̀àn. Kʋ mʋ̀ bɛɛ təntə pɩn zini zìlí ʋ nii wa». 28Naa nədʋ, Zwezi yɩrɩ súə́ tɩa mama Galile nagwanaa tə wa.
Zwezi zwɛ̀e lɩ̀à zənzən yayɩran
(Matiə 8.14-17; Likə 4.38-41; Tʋtʋnan 10.38)
29Zwezi də ʋ karbɩa tə nan *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ wa, ba ga va Simon də Andəre sàń. Zwakə də Zwan də yà wulə də ba. 30Waran yà jə Simon tɩnkan, ʋ ga tə́gə́. Máŋá tə Zwezi nə yí, ba swɩ̀n ʋ yoo ba bɩrɩ wá. 31Zwezi fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra, ʋ ja ʋ jɩɩn nə, ʋ van wá ʋ zɩ̀n gədoo tə yuu. Ʋ waran tə zwɛ̀e, ʋ ga zàn, ʋ wulə ʋ tanɩ, sə ʋ ma lɩ Zwezi vəri.
32Máŋá tə dədəni nə yí, yɩɩ nə zʋa kwa nə, lɩ̀à tə mama tì ba yayɩŋa də lɩ̀à tə *zini nə jə, ba ja va Zwezi yáá nə. 33Tɩʋ tə lɩ̀à mama yà kun dìə̀ tə mimii yáá nə. 34Zwezi dàń zwɛ̀e lɩ̀à kapʋpʋ yayɩran tə yirə yirə yà nə jə ba, ʋ ga dɩŋɩ zinə zənzən ʋ lɩ lɩ̀à yuu wa. Ʋ wà yá ʋ pa zinə tə swɩ̀n, ʋ yà nə yə̀ə́ də, tə yə̀ə́ wá yɩrɩ.
Zwezi kàrà Galile nagwanaa wa
35Kʋ tɩa nə pʋrɩ, Zwezi zàn ʋ nan tɩʋ tə wa, də tɩbɩlakʋnʋ tə wà yí. Ʋ vəli bwálɩ́ tə, won mama nə tə̀lə́. Lantə nə, ʋ dàń zɩga ʋ jʋ̀nɩ̀ Yɩɩ. 36Simon də karbɩa tə duən zàn ba bɩbarɩ, ba twarɩ ʋ nɛɛ. 37Máŋá tə wa, ba nə nɩ wá, ba swɩ̀n ʋ con: «Lɩ̀à tə mama pɩ̀à mʋ́». 38Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Nə vələ bwálá tə duən də səpuni tɩan tə wa. À pɩ̀à, sə à kàrɩ̀ lantə də, mə kʋ yɩrɩ nə à twi». 39Zwezi dàń ma jiru Galile nagwanaa tə mɛ wa, ʋ ma kàrɩ̀ *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa, yá ʋ ga dɩŋɩ *zinə ʋ lɩ lɩ̀à yuu wa.
Zwezi zwɛ̀e bɛɛ don dayan
(Matiə 8.1-4; Likə 5.12-16; 17.12-19)
40Dayarʋ don twi Zwezi con, ʋ tʋ ʋ nadwana nii nə ʋ yáá con, ʋ ga lòrì wá, ʋ wʋ́: «N nə swə, n wàá n pɩn à dayan1.40 *Zwifə-ba con, dayan nə jə lìù, ʋ yɩ ba yàá lɩ wá ba dwíí wa. Ʋ dayan tə nə zwɛ̀e də kʋ tə jə *joŋi, ʋ nə mɛ̀e, sə ʋ fwa, sə ʋ ma pìí, ʋ zʋ ʋ dwíí tə wa. tə zwɛ̀e, sə à də jì ləzwənzəŋu». 41Ʋ yinəgə jɩn Zwezi, ʋ te ʋ jɩɩn ʋ nə, ʋ dwen ʋ yɩra, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À swə, sə n dayan tə zwɛ̀e». 42Lala də dayan tə zwɛ̀e. 43Kʋ kwa nə, Zwezi pɩn bɛɛ tə vìí, ʋ ga bɩrɩ wá yìə̀n tə nə cà, ʋ nə mɛ, sə ʋ va ʋ tʋn. 44Ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Ja n nii zəni! Dàn ká swɩ̀n kʋ lìù con. N dàń nə vəli, n bɩrɩ n tɩ̀àn *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwanʋ tə nə. N dàń ga pa wiən tə, ʋ nə wá ma fwa *joŋi tə, ndə Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, nə bɩrɩ Yɩɩ sagɩ tə wa, sə dayaran pa, də ba dayan tə nə zwɛ̀e».
45Yá bɛɛ tə vəli, ʋ man bwálɩ́ mama kʋ tə, kʋ nə yí wá. Kʋ mʋ̀ yɩrɩ, Zwezi yà kʋ wàrɩ̀ ʋ vəli ʋ naŋa tɩʋ mama wa, pwənə pwənə. Ʋ yàá mɛ kwa con, bwálá tə, lɩ̀à nə ba bwələ. Yá ba ga tə naŋa bwálá mama, ba twi ʋ con.
2Zwezi zɩ̀n gwànʋ́ don
1Kʋ kwa nə, Zwezi pìí ʋ va Kapɛrənayimə, yá lɩ̀à dàń nì də ʋ wulə dìə̀ don wa. 2Lɩ̀à zənzən twi ba kun duən nə. Halɩ bwálɩ́ mama yà súə́, yá bwálɩ́ ya kʋ́ʋ̀ tə̀lə́ kàrá wa, mimii tə yáá nə. Zwezi yà wulə ba ʋ kàrɩ̀ Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə. 3Lɩ̀à duən twi də gwànʋ́ don, ba wa bara banɩa ga zɩŋa gwànʋ́ tə.
4Lɩ̀à tə nə dáá tə pɩn, ba yà wàrɩ̀ wá Zwezi nə ba bɩrɩ. Ba dàń ma dɩ̀ ba poru bʋʋ dəyuu tə wa, kʋ mɛ də bwálɩ́ tə Zwezi nə wulə. Ba dàń ga twá bʋʋ tə, ba cú gwànʋ́ tə nə tə́gə́ ʋ tɩtaʋ tə wa, dìə̀ tə wa. 5Zwezi nə nɩ də, bara tə ken ba waa ʋ nə, ʋ dàń swɩ̀n gwànʋ́ tə con, ʋ wʋ́: «À dabɛɛ, à kwɛn n cʋna tə, à lɩ n mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa».
6Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án yà nə jə lá, yà bʋŋa ba waa con nə, ba wʋ́: 7«Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, bɛɛ wà tə swɩ̀n nətən? Kʋ yɩ Yɩɩ nə, ʋ twɩn! Wàà nə wàá cʋna ʋ kwɛn ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa? Kʋ yɩ Yɩɩ cɩcɩ!» 8Zwezi zəzən ʋ lwarɩ kʋ tə, ba nə bʋŋa, ʋ waa con, yá ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á ma jə pubʋŋɩ tətə yiri á waa con? 9Də à nə swɩ̀n gwànʋ́ tə con, à wʋ́: ‹À kwɛn n cʋna tə, à lɩ à mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa›, nə à yə̀ə́, à nə wʋ́: ‹Zàn yɩɩ nə, n tì n tɩtaʋ, n vìí!› Kʋ kwa nə yɩ mwálɩ́? 10Yá à dàń pɩ̀à, sə á yəni də, Yɩɩ ken dɩ̀àn *Ləzwənə-Biu2.10 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. jɩɩn wa tɩa yuu wa, sə ʋ kwɛn cʋna, ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa». Zwezi dàń ga swɩ̀n sʋ̀ràn tətə gwànʋ́ tə con, ʋ wʋ́: 11«À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con nə: Zàn, n tì n tɩtaʋ, n va n sàń». 12Máŋá tə wa, lɩ̀à tə mama yà nə wulə ba ywàŋá, lala də bɛɛ tə zàn, ʋ tì ʋ tɩtaʋ, ʋ vìrí. Kʋ gwárɩ́ ba mama, ba dàń ga bwɩ Yɩɩ nə, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Nə tə wà kʋ tə ba tə nyɩnyɩga nɩ!»
Zwezi bon Levi, sə ʋ twá ʋ nə
13Zwezi pìí ʋ va Galile mʋnaa tə nii nə. Lalʋʋ zənzən yà twi ʋ con, ʋ kàrɩ̀ ba. 14Ʋ nə kɛ̀eń, ʋ nɩ Aləfe bìú Levi, də ʋ jə̀ə́ ʋ joŋə lanpoo. Zwezi ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Zàn, n bà, n twá à nə!» Levi dàń zàn, ʋ twá ʋ nə.
15Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə vələ Levi sàń nə, sə ba də́ wodiu. Lɩ̀à tə, ba nə joŋə lanpoo, də cʋna lɩ̀à duən, ba yà wulə ba də́ də ba. Ba mʋ̀ ləzwənyirə tə yà dáá, ba nə pwí ʋ kwa. 16Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə, ba yà nə wulə *Farɩzɩan-ba kwa də yà wulə lá nə. Ba nɩ Zwezi də ʋ wulə ʋ də́ də lɩ̀à tə, ba nə joŋə lanpoo, də cʋna lɩ̀à duən. Ba dàń swɩ̀n Zwezi karbɩa tə con, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, ʋ ma də́ də lɩ̀à tə, ba nə joŋə lanpoo, də cʋna lɩ̀à tə?» 17Zwezi ma nì kʋ, yá ʋ dàń swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à tə, ba yɩra nə zurə, ba dɩmʋtʋrʋ pɩ̀à, kʋ yɩ yayɩŋa nə pɩ̀à dɩmʋtʋrʋ. À wà twi, sə à bon cɩ́gá tɩ̀án, yá cʋna lɩ̀à tə».
Zwezi bɩrʋ kàrà nədʋn nivori yuu wa
18Dɩɩn don nə, Zwan2.18 Kʋ mʋ̀ Zwan təntə nə yɩ *Zwan-Batisə, ʋ nə li lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. karbɩa də *Farɩzɩan-ba yà vwə ba níə́. Lɩ̀à dàń twi ba bwe Zwezi, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn Zwan karbɩa də Farɩzɩan-ba tə yàá vwe ba níə́, yá n mʋ̀ karbɩa tə ga ba ba níə́ vwe?» 19Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Bɛɛ nə pɩ̀à ʋ vwa ʋ kan fúrú, ʋ dabara yàá bà, sə ba twá ba də́ fúrú tə diŋə tə. Á bʋŋa də, ba wá vwe ba níə́, ba dàn ká də́ wodiu tə, yá fúrú bɛɛ ga wulə də ba? 20Yá máŋá dàń wá bà, fúrú bɛɛ tə nə ba ya lá. Kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa, ba dàń wá vwə ba níə́.
21Lìù tə̀lə́, ʋ nə wá fʋ gantwandʋn ʋ ma pú gangwɩrʋ. Kʋ nətʋ tə nə fwa, gandʋn tə wá vuri gangwɩrʋ tə vàn don, yá bʋʋ tə dàń wá doni də́ yáá tə tətə. 22Yá lìù mama ba swana tə nə wulə tə zaŋa lwé ʋ kəni purə nədwara wa. Kʋ nətʋ tə nə fwa, tə mʋ̀ swana tə wá pa purə tə pwin, yá swana tə də purə tə mɛ wá va bwàná. Kʋ mɛ, sə ba kə swana tə nə wulə tə zaŋa purə nədʋra wa».
Zwezi nə tɩ sìə́ dɩɩn tə
23*Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn don nə, Zwezi yà twá kárɩ́ wa ʋ kɛ̀eń. Ʋ karbɩa tə ma vəli də ba kén mɩna yun tə cwəŋə tə nii nə. 24*Farɩzɩan-ba tə dàń ma swɩ̀n Zwezi con, ba wʋ́: «Ywàń, bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n karbɩa tə fwa kʋ tə, kʋ nə wà mɛ, sə kʋ fwa sìə́ dɩɩn nə?» 25Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á tə wà kàrɩ̀ pɩ̀ʋ́ *Davidə yoo naaa? Bɛ̀eɛ̀e nə ʋ fwa máŋá tə wa, niən tə nə jɩn ʋ də ʋ kwa lɩ̀à tə, yá wodiu də ga tə̀lə́ ba də́? 26Ʋ zʋa Yɩɩ *dìə̀ tə wa, ʋ də́ dipɛn tə, kʋ nə wulə lá nə. Abɩatarə yà nə yɩ *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwanʋ yuu tíú kʋ máŋá tə wa. Yá Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, yà pɩn cwəŋə Yɩɩ joŋwana tə cɩcɩ nə, sə ba mʋ̀ nə də́ Yɩɩ dìə̀ dipɛn təntə. Yá Davidə tì tə, ʋ də́ ʋ ga lɩ tə duən ʋ pa ʋ lɩ̀à tə nə». 27Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Yɩɩ yà ʋ fwa sìə́ dɩɩn, sə kʋ ma kwɛn ləzoni, ləzwənə tà ba fwa sìə́ dɩɩn yɩrɩ. 28Kʋ mʋ̀ nə pɩn, *Ləzwənə-Biu2.28 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə ma tɩ sìə́ dɩɩn tə də tətə».
3Bɛɛ don ʋ jɩɩn nə tɩga yoo
1Kʋ kwa nə, Zwezi pìí ʋ zʋ *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ tə wa. Yá bɛɛ don yà wulə lá, ʋ jɩɩn nə tɩga. 2Lɩ̀à duən yà pàlɩ̀ Zwezi, ba ga cʋga ʋ nə, sə ba jə́n ʋ nə wá pa ʋ yayɩgʋ tə zwɛ̀e Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tə nə. Ba yà pɩ̀à, sə ba twá nətʋ, ba ma swɩ̀n, ba zɩgɩ Zwezi nə. 3Zwezi swɩ̀n bɛɛ tə, ʋ jɩɩn nə tɩga, tə con, ʋ wʋ́: «Zàn yɩɩ nə, lɩ̀à tə mɛ yáá con!» 4Ʋ dàń ga bwe lɩ̀à tə, ba nə ywàŋá tə, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə Yɩɩ *nii tə swɩ̀n, sə ba fwa sìə́ dɩɩn nə? Yozəŋu nə à yə̀ə́ yolwan? Kʋ mɛ, sə à jon bɛɛ tə mɩɩ, à kə lʋʋ, nə à yə̀ə́, sə à yá wá ʋ cʋ̀gʋ̀?» Yá ba yà ba le. 5Zwezi ywàń ba mɛ də lɩŋa. Ʋ pùə́ ga cʋ̀gʋ̀ zənzən ba yuu wa, ba pubʋnkʋkwɩnan tə yɩrɩ. Ʋ dàń ma swɩ̀n bɛɛ tə con, ʋ wʋ́: «Làrɩ́ n jɩɩn tə à con!» Ʋ ma làrɩ̀ kʋ, kʋ ga lwàń kʋ jì jɩɩn nəzəŋu.
6*Farɩzɩan-ba tə zàn ba nan ba vìí. Ba vəli ba na *Erodə kwa lɩ̀à, ba vʋrʋ ba jə́n, ba nə wá twá nətʋ, ba ma gʋ Zwezi.
Lɩ̀à twi Zwezi con
(Matiə 12.15-21; Likə 6.17-19)
7Zwezi də ʋ karbɩa tə nan lɩ̀à tə wa, ba va Galile mʋnaa tə nii nə. Lalʋʋ tə púə́ ʋ kwa. Ba yà naŋa Galile də Zwide nagwanɛɛ, 8də *Zwerizalɛmə tɩʋ, də Yidime nagwanaa, də nagwanaa tə, kʋ nə wulə Zwurədɛn mʋnaa tə vàn tə don nə, də lʋʋ tə, kʋ nə bwələ Tirə də Sidon tɩ̀án tə. Lalʋʋ təntə mɛ yà twi Zwezi con, ba yà nə nì kʋ tə mama, ʋ nə fwa tə yɩrɩ.
9Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, sə ba kwɛn nɩ́á yuu bori nəmanbiə ba tún lá ʋ nə, lɩ̀à tə dàn ká nyin wá yɩrɩ. 10Kʋ yɩ cɩ́gá, yayɩŋa tə mama fàrʋ́ ba yí, sə ba dwen ʋ yɩra, ʋ nə wulə ʋ zwɛ̀e lɩ̀à zənzən yayɩran yɩrɩ. 11Yá máŋá tə nə, *zinə tə nə yàá na wá, lɩ̀à tə, zinə tə nə jə, tə yàá tʋ ʋ yáá nə ba mà nii, ba ga wʋ́: «N yɩ Yɩɩ-Biu». 12Yá Zwezi dàń yàá caga zinə tə nii nə, sə tə dàn ká swɩ̀n kʋ tə, ʋ nə yɩ.
Zwezi kúrú ʋ karbɩa fugə bələ
(Matiə 10.1-4; Likə 6.12-16; Tʋtʋnan 1.13)
13Kʋ kwa nə, Zwezi dɩ̀gà paan don yuu wa, ʋ ga bon lɩ̀à tə, ʋ nə pɩ̀à, kʋ tɩ̀án ma bà. 14Ʋ lɩ ba wa lɩ̀à fugə bələ. Ʋ kúrí ba, sə ba ya də wá, 15sə ʋ pa ba va ba swɩ̀n Yɩɩ sʋgʋ tə. Ʋ pa ba dɩ̀àn, sə ba ma wànɩ́ ba dɩŋa *zinə ba lɩ lɩ̀à yuu wa. 16Ba lɩ̀à fugə bələ tə nə yɩ: Simon, Zwezi nə ken ʋ yɩrɩ Piyɛrə, 17Zebede bɩa Zwakə də Zwan, Zwezi pɩn ba yɩrɩ Bwanɛrəzwɛsə, kʋ də̀ń nə yɩ: ‹ləzoni, ba nə nyɩn ndə dwà baga nə›, 18Andəre, də Filipə, də Barətelemi, də Matiə, də Toma, də Aləfe bìú Zwakə, də Tade, də Kananitə Simon, 19də Yisəkariyɔtə Zwidasə, ʋ tə ʋ nə jɩn Zwezi ʋ pa ʋ dʋŋa nə tə.
Zwezi lɩ̀à twi, sə ba ja wá, ba ja vìí
20Kʋ kwa nə, Zwezi pìí ʋ va sàń. Lɩ̀à tə dáá kʋ pa Zwezi də ʋ karbɩa tə yà wàrɩ̀ ba də́. 21Ʋ dìə̀ lɩ̀à nə nì tə yìə̀n tə, máŋá tə nə, ba zàn ba bà, sə ba ja wá. Ba yà wʋ́: «Ʋ yuu tə̀lə́».
Zwezi dɩ̀àn tə naŋa Yɩɩ
(Matiə 12.22-32; Likə 11.14-23)
22*Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə yà nə nan *Zwerizalɛmə ba bà lá yà swɩ̀n, ba wʋ́: «*Zinə pɩ̀ʋ́ tə, ba nə boŋə ‹Beləzebilə›, nə wulə ʋ yɩra, ʋ mʋ̀ ga nə tɩ wá. Kʋ yɩ zinə tə mama pɩ̀ʋ́ tə nə pɩn wá dɩ̀àn, sə ʋ ma lɩ zinə tə lɩ̀à yuu wa».
23Zwezi dàń ma bon ba, ʋ swɩ̀n ba con də zwansɩsarɩ: «Nətə nə *Sɩtana wá wànɩ́ ʋ dɩŋa ʋ tətə? 24Á ywàŋá á jə́n: Payuu lɩ̀à nə zɩga duən nə, kʋ payuu tə tʋrɩ nə ga. 25Dìə̀ tɩ̀án nə zɩga duən nə, kʋ tʋrɩ nə ga. 26Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, Sɩtana nə tɛ ʋ tɩ̀àn, ʋ lʋʋ tə nə pwɛ̀e, ʋ dɩ̀àn tə wàrɩ̀ lá tə yanɩ, tə wá zwɛ̀e. 27Lìù mama wàrɩ̀ ladɩa dìə̀ wa ʋ zwɩ ʋ ŋwɩ̀n ʋ wiən, də ʋ dɩ̀àn nə ba wá dwə, sə ʋ dí yáá ʋ vwa wá. Kʋ kwa nə, ʋ dàń wàá won mama ʋ tì ʋ dìə̀ tə wa.
28Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Yɩɩ wá kwɛn ləzoni cʋna yiri mama, də ba tʋran yiri mama, ba nə twɩn ʋ mʋ̀ Yɩɩ, ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də ba pwərə wa. 29Yá lìù tə mɛ, ʋ nə wá twɩn Yɩɩ-*Siŋu tə, Yɩɩ ba kʋ tíú cʋna kwɛn ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də wá pwərə wa, mama. Kʋ cʋna təntə ba zwɛ̀e, abada».
30Zwezi swɩ̀n ba con nətʋ, ba yà nə swɩ̀n də, zinə wulə ʋ yɩra tə yɩrɩ.
Zwezi nubɩa tə də ʋ nuu yoo
(Matiə 12.46-50; Likə 8.19-21)
31Kʋ kwa nə, Zwezi nubɩa də ʋ nuu twi, ba zɩga kàrá wa, ba ga tʋn lìù, sə ʋ bon wá. 32Lalʋʋ yà jə ba kɩkarɩ Zwezi, yá ba ga swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Cʋgʋ zəni, n nuu də n nubɩa wulə kàrá wa, ba bwe n yoo». 33Ʋ ma le, ʋ wʋ́: «Wàà nə yɩ à nuu, bə̀rə́ ga nə yɩ à nubɩa?» 34Ʋ dàń ga ywàń lɩ̀à tə, ba nə jə ba kɩkarɩ wá, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á ywàŋá, à nuu də à nubɩa nə ba wulə yəbə. 35Kʋ yɩ lìù tə mɛ, ʋ nə zìlí Yɩɩ nii nə yɩ à nubiu, də à nakʋa, də à nuu».
4Wodùrú zwansɩsarɩ
1Dɩɩn don nə, Zwezi yà kʋ́ʋ̀ wulə ʋ kàrɩ̀ Galile mʋnaa tə nii nə. Lɩ̀à zənzən twi ba kɩkarɩ wá, kʋ pa ʋ zàn ʋ zʋ nɩ́á yuu bori wa ʋ jə̀ə́. Kʋ nɩ́á yuu bori tə yà zɩga mʋnaa tə wa bəbəru tə nii nə. Lɩ̀à tə mʋ̀ ga jə̀ə́ tɩa, buu tə bəbəru nə. 2Zwezi yà twá zwansɩsarɩ, ʋ ma bɩrɩ ba yìə̀n zənzən. Ʋ kàrà tə wa, ʋ wʋ́: 3«Á cʋga, wodùrú nan, sə ʋ dù. 4Ʋ dàń nə wulə ʋ mɩ́ wodwii tə, kʋ vàn don tʋa cwəŋə yuu. Zənbii twi tə də́ tə.
5Kʋ vàn don tʋa kapataʋ tɩa wa, tɩran nə ba dáá lá. Kʋ bwálɩ́ tə nə, wobɩa tə nan lala, kʋ nə yɩ tɩtalʋ yɩrɩ. 6Máŋá tə, yɩɩ nə bɩga, kʋ dí wobii tə, tə ga tɩ tə kʋ̀, tə ŋʋnan nə wà tɩa zwɩ zəni yɩrɩ.
7Wodwii tə vàn don tʋa casʋran tɩa wa. Tə nə pén máŋá tə nə, casʋran tə boru tə pú wobii tə yuu nə, tə dàń ga sɩ̀nɩ̀ tə tɩ. Tə wà won mama fwa.
8Yá tə duən tʋa tɩa nəzəŋu wa, tə boru tə kwɛn, tə zɩn bɩa: Tə duən zɩn bɩa fɩtwa, tə duən sapwɩtwa, yá tə duən bíí». 9Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!»
Yoo tə nə pɩn, Zwezi swɩ̀n də zwansɩsarɩ
10Máŋá tə, Zwezi yà nə ŋʋ́ná də lɩ̀à tə, ba tə, ba nə boli ʋ nii, də ʋ karbɩa fugə bələ tə lòrì, sə ʋ gwin zwansɩsara tə də̀ń ʋ bɩrɩ ba. 11Ʋ ma le ba, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ wàá Yɩɩ pàrɩ̀ yìə̀n tə, tə nə sə̀gə̀ tə də̀ń á nì, á pɩn á tɩ̀àn nə. Yá lɩ̀à tə, ba nə ba à nə twá, tə mʋ̀ yɩ zwansɩsarɩ nə, ba wá twá ba ma nì yìə̀n tə mama. 12Kʋ dàń wá pa, ba ywàń, ba ga ba na. Kʋ wá pa ba cʋgʋ, ba ga ba kʋ də̀ń nə̀ń. Ba yà nə nə̀ń kʋ də̀ń, ba yà wá lwàń ba pubʋŋa, ba ga va Yɩɩ con. Yá Yɩɩ yà wá kwɛn ba cʋna tə ʋ lɩ ba mʋ̀ də wá pwərə wa».
Zwezi gwin wodùrú zwansɩsara tə də̀ń
(Matiə 13.18-23; Likə 8.11-15)
13Kʋ kwa nə, Zwezi swɩ̀n ʋ karbɩa tə con ʋ wʋ́: «Á yə̀rì zwansɩsara ka tə də̀ń? Nətə nə á dàń wá fwa á ma yəni tə duən tə mɛ?
14Wodùrú tə nə dwì tə yɩ ndə lìù tə nə, ʋ nə swɩ̀n Yɩɩ sʋgʋ tə. 15Ləzoni duən yɩ ndə cwəŋə tə nii nə, wodwii tə yàá nə tʋ kʋ wa. Ba nə zəzən ba nì Yɩɩ sʋgʋ tə, lala də *Sɩtana twi, ʋ lɩ kʋ ba waa. 16Yá ba duən də yàá yɩ ndə kapataʋ tɩa nə, wodwii tə nə tʋa kʋ wa. Ba mʋ̀ yàá nə nì sʋgʋ tə, ba yàá sɛ̀e kʋ lala də pupoli. 17Yá Yɩɩ sʋgʋ tə wà ba mʋ̀ lɩ̀à təntə pubʋŋa tə wa zwɩ zənzən, ba ga ba dɩ̀àn jə kʋ waa. Ba nə dí càn, də ba nə wʋwalɩ ba Yɩɩ sʋgʋ tə yɩrɩ, ba yàá pìí ba yá Yɩɩ cwəŋə. 18Ba duən də yɩ ndə casʋran tɩa nə, wodwii tə nə tʋa lá. Ba yàá nì sʋgʋ tə, 19yá lʋʋ kʋ tə wiən twara jə ba zənzən. Ba swə ka pɩ̀à jɩjə. Lʋʋ wiən duən də fɩra jə ba. Tə wiən təntə mɛ yàá pú Yɩɩ sʋgʋ tə yuu nə, tə pa sʋgʋ tə kʋ́ʋ̀ wàrɩ̀ won kʋ fwa. 20Ləzoni duən yɩ ndə tɩzəŋu nə, wodwii tə nə tʋa lá. Ba yàá nì sʋgʋ tə, ba sɛ̀e kʋ. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ba yɩ ndə wobɩa nə, tə nə zɩŋa bɩa. Ba duən zɩn bɩa fɩtwa, ba duən sapwɩtwa, yá ba duən bíí».
Cànʋ́ yuu wa zwansɩsara
21Kʋ kwa nə, Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Lìù tə̀lə́, ʋ nə wá sʋrʋ cànʋ́ ʋ tún garwa də̀ń nə, nə à yə̀ə́ gədoo də̀ń nə. Kʋ yɩ ʋ wá tún kʋ canzɩlʋ yuu wa. 22Won tə mama nə sə̀gə̀ wá na, yá won tə mama yà nə wulə yikunu wa, wá nan poni nə». 23Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!» 24Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə də kʋ tə, á nə nə̀ń. Yɩɩ wá pa aba kʋ tə, á də nə pɩn lɩ̀à duən nə. Yá ʋ ga wá pa aba, ʋ doni kʋ tə, á nə pɩn. 25Ba wá pa lìù tə nə, ʋ nə jə ba súrú lá. Yá ʋ tə nə ba jə, ba wá jon mancɩn tə tətə, kʋ nə wulə ʋ con».
Wobɩa nə pén tə ga zaŋa yuu wa zwansɩsara
26Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á ywàŋá nətʋ tə, Yɩɩ nə də́ ʋ pàrɩ̀ tə. Kʋ yɩ ndə bɛɛ don nə dùə̀ ʋ kárá. 27Kʋ kwa nə, ʋ pəni də ʋ zaŋa dɩɩn mama, yá kʋ máŋá tə wa, wobɩa tə pén, tə ga bori. Bɛɛ tə yə̀rì nətʋ tə, kʋ nə fwa. 28Tɩa tə yàá pa wobɩa tə pén tə bori ka tətə nə. Sɩsɩʋ yàá də́ yáá kʋ nan. Kʋ kwa nə, kʋ yàá lʋra, kʋ ga kə bɩa. 29Máŋá tə, wobɩa tə nə bɩga, bɛɛ tə yàá zàn, ʋ za wiən tə də ʋ sɩ̀ʋ́. Kʋ nətʋ tə bɩrɩ də, wiən zagʋ máŋá yí».
Wobiu nəmanbiə don yuu wa zwansɩsara
(Matiə 13.31-32, 34-35; Likə 13.18-19)
30Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə nə wàá nə ma maŋa Yɩɩ pàrɩ̀ tə? Bɛ̀eɛ̀e zwansɩsara nə nə wàá nə tì nə ma maŋa kʋ? 31Kʋ yɩ ndə wobiu nəmanbiə nə, ba nə dùə̀. Kʋ mʋ̀ nə yɩ wobɩa tə mama nəmaa. Yá kʋ dwiu kwa nə, kʋ yàá pén. 32Kʋ yàá boru, kʋ jì nədarʋ, kʋ doni dəvʋran mama. Kʋ nɛɛ tə yàá dara, zənbii tətə wàá tə pwalan tə kəni kʋ yuu wa». 33Nətʋ nə Zwezi yà twá də zwansɩsarɩ zənzən, ndə tə tə nə, ʋ ma swɩ̀n Yɩɩ sʋgʋ tə ʋ bɩrɩ lɩ̀à tə nə. Ʋ yàá swɩ̀n Yɩɩ sʋgʋ tə ba con ndə nətʋ tə, ba nə wá wànɩ́ ba nì kʋ də̀ń. 34Ʋ yàá ba swɩ̀n, də kʋ nə tà də zwansɩsarɩ. Yá ʋ dàń nə wulə də karbɩa tə cɩcɩ, ʋ yàá yá zwansɩsarɩ tə, ʋ ga gwin tə yìə̀n tə mama ʋ bɩrɩ ba.
Zwezi pɩn, mʋnaa vʋʋ nəfarʋ zɩgɩ
35Kʋ dɩɩn tə tətə nə kʋ dədəni nə, Zwezi swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Nə vələ mʋnaa tə vàn tə don nə!» 36Ba dàń nan lalʋʋ tə wa. Ʋ karbɩa tə jɩn wá də nɩ́á yuu bori tə, ʋ nə wulə kʋ wa, ba ja vìí. Nɩ́á yuu bwərə duən yà bwələ də wá. 37Kʋ kwa nə, vʋʋ nəfarʋ zàn, kʋ mà nɩ́á kʋ kəni nɩ́á yuu bori tə wa, kʋ pa kʋ swí. 38Zwezi yà tə́gə́ kʋ kwa con, ʋ dwɛ̀e ʋ ganpuri yuu wa. Ʋ karbɩa tə ma zɩ̀n wá, ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Karnyɩna, nə wá tɩ! Kʋ yoo ba mʋ́ jə?» 39Zwezi ma zàn, ʋ baa vʋʋ tə nii nə, yá ʋ ga swɩ̀n mʋnaa nɩ́á tə con, ʋ wʋ́: «Pa n zəzugu tə nyʋ lá!» Kʋ máŋá tə wa, vʋʋ tə zɩgɩ. Yá bwálɩ́ tə mɛ zùrì siii. 40Zwezi dàń ga swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, fən jə aba nətʋ? Á ba á waa kəni à nə wuuu, naaa?» 41Yá fən yà jə ba zənzən. Ba dàń swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Bɛɛ wà tə tà ndə lɩ̀à mɛ nə. Vʋʋ də mʋnaa mɛ zìlí ʋ nii!»
5Zwezi lɩ zinə bɛɛ don yuu wa
1Kʋ kwa nə, Zwezi yí Galile mʋnaa tə vàn don nə, Zwerazenɩan-ba nagwanaa wa. 2-3Ba nan nɩ́á yuu bori tə wa. Kʋ máŋá tə wa, bɛɛ don twi ʋ jə́rí Zwezi. *Zini yà jə kʋ bɛɛ təntə. Ʋ yɩ ʋ nan pɩ̀ràn bʋran wa. Ʋ yà wulə tə pɩ̀ràn bʋran tə wa, ba nə kʋa, ba ma kəni tɩga. Lìù yà tə̀lə́, ʋ nə wàá wá ʋ vwe də banzala tətə. 4Kʋ nɛɛ ce duən, ba nə vwə ʋ nɛɛ də lugu ŋoni, ba vwə ʋ jɩ̀àn də banzala, yá ʋ kàrʋ́ banzala tə də lugu ŋoni tə. Lìù mama dɩ̀àn yà wà wá yí. 5Máŋá mama, tɩtɩn də yɩcaʋ, ʋ yàá jírí tɩga pɩ̀ràn bʋran ba tə wa də pɛɛn yuu wa. Ʋ mà nii də ʋ bɩ̀rɩ̀ ʋ yɩra ʋ kàrɩ́ də kapana.
6Ʋ nɩ Zwezi yɩŋʋna, ʋ dàń ma dəri ʋ bà, ʋ tʋ ʋ yáá con. 7Ʋ ga bubwi zənzən, ʋ kə yɩɩ nə, ʋ wʋ́: «Zwezi, Yɩɩ tə, ʋ nə wulə tə mɛ yuu wa, bìú, bɛ̀eɛ̀e nə n pɩ̀à à con nə? À lòrì mʋ́, sə n taa Yɩɩ yɩrɩ, dàn ká kə nə càn wa». 8Zwezi yà swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Zini, n nan bɛɛ tə yɩra!» 9Zwezi dàń ma bwe, ʋ wʋ́: «N yɩrɩ nə ya bɛ̀eɛ̀e?» Kʋ ma le wá, kʋ wʋ́: «À yɩrɩ nə yɩ ‹buruburu›.» Kʋ yɩ cɩ́gá, zinə zənzən yà dáá bɛɛ yuu wa. 10Yá kʋ dàń lòrì pwəpwə, sə ʋ dàn ká dɩŋa tə, ʋ lɩ lʋʋ nii tə wa.
11Twərən zənzən yà wulə kʋ bwálɩ́ tə nə paan yɩra, tə də́ wodirən. 12Zinə tə ma lòrì Zwezi, sə ʋ kə tə twərən tə yɩra. 13Zwezi ma pa tə cwəŋə. Zinə tə dàń ma nan bɛɛ tə yɩra, tə zʋ twərən tə. Tə yí mʋ̀rʋ̀ bələ. Tə mama mɩ́ámɩ́án nan paan tə yuu, tə tʋ mʋnaa tə wa, tə tɩ.
14Twərən nəcɩra tə dàń dəri, ba va ba swɩ̀n kʋ yoo tə tɩʋ tə də tɩbii tə wa. Lɩ̀à dàń zàn ba va ba ywàń kʋ tə, kʋ nə tʋn. 15Ba twi ba yí Zwezi də bɛɛ tə, ʋ yà nə jə zinə buruburu tə. Ʋ yà jə̀ə́, ʋ zʋ ganan, ʋ yɩ́á ga na tɩa. Fən zʋa ba. 16Twərən nəcɩra tə man kʋ tə mama, ba nə nɩ ba bɩrɩ lɩ̀à tə. Ba man kʋ tə nə yí bɛɛ tə, zinə tə yà nə jə, tə ma nan tə zʋ twərən tə. 17Ba dàń ma lòrì Zwezi, sə ʋ nan ba nagwanaa tə wa.
18Zwezi nə pɩ̀à, sə ʋ zʋ nɩ́á yuu bori tə, bɛɛ tə, ʋ yà nə jə zinə zənzən, tə lòrì wá, sə ʋ yá ʋ pa ʋ twá ʋ nə. 19Yá Zwezi dàń vɩga, ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Pìí, n va n dìə̀ n lɩ̀à con, n man kʋ tə mama, *Yuu-Tiu nə dəri n yinəgə zənzən ʋ ma fwa ʋ pa mʋ́». 20Bɛɛ tə ma va nagwanaa tə wa, ba nə boŋə ‹Tɩan-Fugə› tə, ʋ man won tə mama, Zwezi nə tʋn ʋ pa wá. Kʋ gwárɩ́ lɩ̀à tə mama, ba nə cʋgʋ ʋ nii sʋgʋ tə.
Zwayirisə bʋ̀á bwiun də kan don yayɩgʋ ka zwɛ̀e yoo
21Zwezi pìí ʋ va mʋnaa tə vàn tə don nə də nɩ́á yuu bori tə. Lalʋʋ twi, kʋ kɩkarɩ wá, də ʋ zɩga mʋnaa tə nii nə. 22*Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ don yuu tíú twi ʋ con. Ʋ yɩrɩ nə yɩ Zwayirisə. Ʋ nə nɩ Zwezi, ʋ tʋa ʋ nɛɛ nə, 23ʋ ga lòrì pwəpwə, sə ʋ san ʋ nə. Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À bʋ̀á wulə ʋ tɩ». Ʋ dàń lòrì wá, ʋ wʋ́: «Bàá, n tún n jɩ̀àn ʋ yuu wa, sə n ma jon wá tɩan jɩɩn wa, sə ʋ mɩɩ ga ya lʋʋ».
24Zwezi vəli də Zwayirisə. Lalʋʋ púə́ ʋ kwa də kʋ nɩŋɩ ʋ nɛɛ nə. 25Yá kan don yà wulə ba wa, ʋ tàŋá nə twi ka ba zɩga, kʋ nə yí bɩna fugə bələ. 26Ʋ dí càn zənzən máŋá tə wa, ʋ nə ywarɩ ʋ tɩ̀àn dɩmʋtʋra zənzən con. Ʋ cʋ̀gʋ̀ wiən tə mɛ, ʋ nə jə, kʋ ga tə ba kʋkwa. Kʋ dàń yà kwɛn kʋ jə wá zənzən. 27Ʋ nì Zwezi ŋwɛn. Ʋ dàń twi lalʋʋ tə wa, ʋ twá Zwezi kwa con, ʋ dwen ʋ gànʋ̀ nə. 28Ʋ yà swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À nə kən cɩ́gá, à dwen ʋ ganan tə cɩcɩ nə, à yayɩgʋ tə wá zwɛ̀e». 29Naa nədʋ, də ʋ jana tə lwagʋ tə zɩga, ʋ ga na ʋ tɩ̀àn, ʋ yayɩgʋ tə nə zwɛ̀e yɩrɩ. 30Kʋ máŋá tə wa, Zwezi lwarɩ də dɩ̀àn nan ʋ yɩra. Ʋ dàń vəvəri lalʋʋ tə tətəŋi wa, ʋ bwe, ʋ wʋ́: «Wàà nə dwen à ganan nə?» 31Ʋ karbɩa tə ma swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «N na də, lalʋʋ tə wulə mʋ́ kʋ yugə tɩa tə mama, yá n ga bwe, də wàà nə dwen n yɩra». 32Yá Zwezi yà wulə ʋ ywàŋá, sə ʋ lwarɩ lìù tə nə fwa kʋ nətʋ tə. 33Fən zʋa kan tə, ʋ dàń ga vɩvaga, ʋ yà nə yə̀ə́ yoo tə nə yí wá yɩrɩ. Ʋ dàń ma bà ʋ tʋ Zwezi nɛɛ nə, ʋ swɩ̀n cɩ́gá mama ʋ con. 34Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À nakʋa, n nə ken n waa à nə tə yɩrɩ, Yɩɩ jon mʋ́. Vəli də bɩcan sìə́, n yayɩgʋ tə zwɛ̀e mɩ́ámɩ́án».
35Zwezi nə wulə ʋ swɩ̀n nətʋ tə, də lɩ̀à nan jə́rə́ dìə̀ yuu tíú tə sàń, ba bà ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «N bʋ̀á tə mɩɩ zwɛ̀e. N kʋ́ʋ̀ wà mɛ, sə n wʋwalɩ karnyɩna tʋtʋ». 36Yá Zwezi wà sʋ̀ràn təntə con tan, ʋ swɩ̀n jə́rə́ dìə̀ yuu tíú tə con, ʋ wʋ́: «Dàn ká pa fən ja mʋ́, kə n waa cɩcɩ à nə». 37Ʋ wà yá ʋ pa lìù mama kwé ba, də kʋ nə tà Piyɛrə, də Zwakə, də ʋ nyánʋ́ Zwan.
38Ba nə yí jə́rə́ dìə̀ yuu tíú tə sàń, Zwezi nɩ lɩ̀à tə, ba yà wulə ba fwa zəzugu, ba kwi, də ba mà nii. 39Ʋ zʋa dìə̀ tə wa, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e yɩrɩ nə á fwa zəzugu nətən, yá á ga kwi? Bisɩmaa tə wà tɩ, ʋ yɩ ʋ dwɛ̀e». 40Ba dàń wulə ba mʋŋa wá. Ʋ ma pa ba mama nan, ʋ ga yá bʋ̀á tə nuu də ʋ nyɩna, də ba tə, ba yà nə yɩn də wá. Ʋ dàń zʋa bwálɩ́ tə, bisɩmaa tə nə wulə. 41Ʋ jɩn bʋ̀á tə jɩɩn nə, ʋ ga swɩ̀n ʋ con də ʋ lʋʋ sʋgʋ, ʋ wʋ́: «Talɩta kumi!» - Kʋ də̀ń nə yɩ: Bisɩmakana, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con: Zàn yɩɩ nə! 42Bisɩmakana tə zəzən ʋ nyɩ́ ʋ zàn ʋ vəli. Ʋ yà jə bɩna fugə bələ. Ba nə nɩ kʋ nətʋ tə, kʋ gwárɩ́ ba mama, kʋ nə dɩ̀gà ba yuu zənzən yɩrɩ.
43Yá Zwezi dàń dùə̀ súú ba nii nə, də ba dàn ká pa, sə lìù mama lwarɩ kʋ. Kʋ kwa nə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á pɩan wodiu bʋ̀á tə nə, sə ʋ də́!»
6Ba vɩga Zwezi Nazarɛtə nə
(Matiə 13.54-58; Likə 4.16-30)
1Zwezi nan kʋ mʋ̀ bwálɩ́ tə nə, ʋ va ʋ nyɩna sàń. Ʋ karbɩa yà kwé wá. 2*Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn nə, ʋ yà wulə ʋ kàrɩ̀ Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ wa. Lɩ̀à zənzən yà nə cʋga wá, kʋ gwárɩ́ ba, yá ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Yə̀n nə ʋ yə̀ə́ yìə̀n tətə mama? Bɛ̀eɛ̀e nə yɩ wʋbʋŋa kʋ tə, ʋ nə jə, də yomɩlan tə tə mɛ, ʋ nə tʋŋa? 3Kʋ tà ʋ mʋ̀ nə yɩ kapənta tə, ʋ nə yɩ Mari bìú tə naaa? Kʋ tà ʋ mʋ̀ nə yɩ Zwakə də Zwoze də Zwidə də Simon zʋnʋ tə naaa? Ʋ nakwana tə tə̀lə́ nə wa yəbə naaa?» Yá kʋ nətʋ dàń pɩn, ba yà ba wá sɛ̀e. 4Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Ba yàá zìlí Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ bwálɩ́ mama nə, yá ʋ nyɩna sàń nə də ʋ dwíí tɩ̀án wa, də ʋ dìə̀ wa, ba ba wá zìlí». 5Zwezi wà wànɩ́ ʋ fwa yomɩlan duən lá, də kʋ nə tà, ʋ nə tún ʋ jɩ̀àn yayɩŋa mancɩn yuu wa, ʋ ma zwɛ̀e ba yayɩran. 6Ba yà nə wà Yɩɩ *nii sɛ̀e, tə gwárɩ́ wá.
Kʋ kwa nə, Zwezi jírú ʋ kàrɩ̀ bwálɩ́ təntə tɩan tə mama wa.
Zwezi tʋn ʋ karbɩa fugə bələ tə, bələ bələ
(Matiə 10.1, 5-14; Likə 9.1-6; 10.1-20)
7Ʋ dàń ma bon ʋ karbɩa fugə bələ tə, ʋ tʋn ba bələ bələ. Ʋ pɩn ba dɩ̀àn, sə ba lɩ *zinə lɩ̀à yuu wa. 8-9Ʋ pɩn ba nii, ʋ wʋ́: «Á dànà ká tì won mama á kə á yuu. Á dànà ká ja wodiu də lɔ̀ɔ̀ də səbiu á ganjɩgɩ wa, á ja nan cwəŋə. Á tiə daduu, á kənə natʋra, á nə dànà ká zʋ ganan bələ».
10Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Máŋá tə, á nə yí tɩʋ wa, sə á mé dìə̀ tə wa, á nə zʋa, kʋ jə vəli á nə wá nan kʋ mʋ̀ tɩʋ təntə wa. 11Tɩʋ don lɩ̀à nə vɩga, sə ba ja aba, nə à yə̀ə́, sə ba cʋgʋ aba, á naŋa lá. Á zwara á nɛɛ purən, sə kʋ ya ba yuu yoo». 12Ʋ karbɩa tə dàń ma va ba kàrɩ̀ lɩ̀à, ba wʋ́, ba mɛ, sə ba bà Yɩɩ con, sə ba vəvəri ba kwa, ba ma sá ba cʋna. 13Ba dɩŋɩ zinə zənzən ba lɩ, ba zwɛ̀e yayɩŋa zənzən yayɩran də ba kəni nʋga ba yuu wa.
Zwan-Batisə gʋrɩ tə yoo
(Matiə 14.1-12; Likə 3.19-20; 9.7-9)
14Zwezi ŋwɛn súə́ bwálɩ́ mama, yá pɩ̀ʋ́ *Erodə də dàń yà nì ʋ yoo. Lɩ̀à duən yà swɩ̀n də, Zwezi tətə nə yɩ *Zwan-Batisə ʋ nə pìí ʋ bwin, ʋ nan tɩan wa. Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ jə dɩ̀àn, ʋ ma tʋŋa yomɩlan. 15Yá ba duən də yà wʋ́, ʋ yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli. Ba duən də wʋ́, ʋ yɩ fuən Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə wa lìù don. 16Erodə nì kʋ, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ Zwan nə! À pɩn ba gwəŋə ʋ yuu, yá ʋ pìí ʋ bwin».
17Kʋ yɩ cɩ́gá, Erodə tətə yà nə pɩn ba ja Zwan, ba vwa, ba kə bàń dìə̀ wa. Erodə yà fwa nətʋ, ʋ zʋnʋ Filipə kan Erodɩadə yɩrɩ, ʋ nə jon. 18Zwan yà ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ wà mɛ, sə n jon n zʋnʋ kan». 19Kʋ yɩrɩ nə Erodɩadə lɩŋa yà zaŋa zənzən Zwan yuu wa, ʋ yà ga jə kʋ ʋ bɩcan wa. Ʋ yà pɩ̀à cwəŋə, sə ʋ ma gʋ Zwan. Yá ʋ yà wàrɩ̀. 20Erodə yà dəri Zwan, ʋ yà nə yə̀ə́ də, ʋ yɩ cɩ́gá tíú, ʋ ga yɩ Yɩɩ nə tɩ tə yɩrɩ. Ʋ dàń ma cɩ̀ ʋ nə. Ʋ yàá nə cʋga ʋ sʋ̀ràn tə, kʋ yàá gwárɩ́ wá, yá ʋ yàá cʋgʋ wá də puswənə.
21Erodə lʋrɩ dɩɩn cànà nə twi kʋ yí, kʋ yɩn yuywaŋʋ kʋ pa Erodɩadə nə. Erodə dàń zàn ʋ fwa wodirən zənzən, ʋ pa ləzwənfaran tə nə, də pamana yun tɩ̀án tə nə, də Galile nagwanaa yáá tɩ̀án tə nə. 22Erodɩadə bʋ̀á zʋa ʋ sa. Ʋ sɩʋ tə yɩn ywánɩ́ kʋ pa Erodə də ʋ candərə tə nə. Pɩ̀ʋ́ Erodə dàń ma swɩ̀n bʋ̀á tə con, ʋ wʋ́: «Lòrì won tə mama, n nə pɩ̀à, à wá pa kʋ mʋ́». 23Ʋ dàń ga wʋ́, ʋ dùə̀: «À wá pa mʋ́ won tə mama, n nə pɩ̀à, kʋ nə swə kʋ yɩ à lʋʋ tə fan də». 24Bʋ̀á tə dàń ma nan, ʋ bwe ʋ nuu: «Bɛ̀eɛ̀e nə à mɛ, sə à lòrì?» Ʋ nuu ma wʋ́: «Swɩ̀n ndə Zwan-Batisə yuu nə n pɩ̀à». 25Bʋ̀á tə ma dəri ʋ va ʋ swɩ̀n pɩ̀ʋ́ tə con, ʋ wʋ́: «À pɩ̀à, sə n gwəŋə Zwan-Batisə yuu tə sɩ́ʋ́n sɩ́ʋ́n n kə zʋŋa wa n pa nə». 26Pɩ̀ʋ́ pùə́ cʋ̀gʋ̀, yá ʋ yà ba pɩ̀à, sə ʋ vɩ, ʋ nə dùə̀ ʋ candərə tə yáá con tə yɩrɩ. 27Ʋ dàń ma zəzən ʋ tʋn pamanʋ don, sə ʋ va ʋ gwəŋə Zwan yuu ʋ ja bà. Pamanʋ tə nan ʋ va bàń dìə̀ tə wa, ʋ gwəŋə Zwan yuu. 28Ʋ tì kʋ ʋ kə zʋŋa wa, ʋ ja bà ʋ pa bʋ̀á tə nə. Bʋ̀á tə ja nan ʋ pa ʋ nuu nə.
29Máŋá tə Zwan karbɩa tə nə nì kʋ, ba twi, ba tì ʋ tɩgɩ tə ba gùrì.
Zwezi pùlì dipɛn ʋ pa bara mʋ̀rʋ̀ bonu nə
(Matiə 14.13-21; Likə 9.10-17; Zwan 6.1-14; Marəkə 8.1-9)
30Zwezi *tʋntʋna tə pìí ba bà ʋ con. Ba man ba bɩrʋ wá won tə mama, ba nə fwa, də ba nə kàrɩ̀ lɩ̀à tə nətʋ. 31Lɩ̀à tə nə twi, də ba pìí ba vìrí, tə yà dáá zənzən, kʋ pa ba wàrɩ̀ wodiu ba jəni ba də́. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á twaga à nə, sə nə nan kwa con bwálɩ́ tə nə, lìù nə tə̀lə́, sə á wànɩ́ á sìí mancɩn». 32Ba dàń zàn ba tì nɩ́á yuu bori tə, ba va bwálɩ́ tə, lɩ̀à nə ba bwələ. 33Yá lɩ̀à zənzən nɩ ba, ba ga lwarɩ ba. Ba nan tɩan tə mama, ba va bwálɩ́ tə nə də nɛɛ, də Zwezi də ʋ karbɩa tə tə wà lá yí.
34Zwezi də ʋ karbɩa tə nə nan nɩ́á yuu bori tə wa máŋá tə, ʋ nɩ lɩ̀à tə mama, ba yinəgə jɩn wá, ba yà nə yɩ ndə pee nə, tə nə ba payɩrʋ jə yɩrɩ. Ʋ dàń ma zàn ʋ kàrɩ̀ ba yìə̀n zənzən. 35Máŋá tə wa, tɩa nə ja kʋ yí, Zwezi karbɩa tə fàrɩ́ ba yí, ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Tɩa yí, yá won mama tə̀lə́ bwálɩ́ kʋ tə wa. 36Pa, sə lɩ̀à tə pìí ba va tɩʋ tə wa də tɩbii tə wa, ba yə̀ wodiu». 37Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á tətə pɩan ba wodiu, sə ba də́!» Ba dàń ma swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Nə ba səbiu zənzən jə, sə nə ma yə̀ wodiu nə pa lɩ̀à ba tə nə». 38Zwezi dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Dipɛn bagalɩ nə wulə á con? Vələ á jə́n!» Ba nə ywàń tə kwa nə, ba twi ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Nə jə dipɛn bonu də fələ bələ».
39Kʋ kwa nə, Zwezi pɩn nii ʋ karbɩa tə nə, ʋ wʋ́: «Á pɩan lɩ̀à tə jə̀ń púlə́ púlə́ galɩʋ tə yuu wa!» 40Ba dàń ma pa ba jə̀ń tɩa, bíí bíí, də finu finu. 41Kʋ kwa nə, Zwezi tì dipɛn bonu tə də fələ bələ tə, ʋ zɩ̀n ʋ yáá yɩɩ nə, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e. Ʋ fʋ fʋ dipɛn tə ʋ pa karbɩa tə nə, sə ba ma tara lalʋʋ tə. Ʋ tàrɩ̀ fələ bələ tə, də ʋ pa ba mɛ nə. 42Ba lìù mama dí ʋ sú. 43Ba pɛ̀e dipɛn tə də fələ tə mumunə, tə nə súə́ fɩyaran fugə bələ. 44Bara yɩ mʋ̀rʋ̀ bonu ba wa, ba nə dí wodiu tə.
Zwezi vəli nɩ́á yuu wa
(Matiə 14.22-33; Zwan 6.15-22)
45Kʋ kwa nə, Zwezi zəzən ʋ pa ʋ karbɩa tə zʋ nɩ́á yuu bori tə wa, sə ba də́ yáá, ba galʋ mʋnaa tə vàn don nə Bɛtəsayɩda tɩʋ con. Ʋ mʋ̀ tətə dàń wá kə lɩ̀à tə cwəŋə nə. 46Ʋ nə pɩn ba vìí tə máŋá wa, ʋ dɩ̀gà paan don yuu wa, sə ʋ jʋn Yɩɩ. 47Tɩa yí máŋá tə nə, nɩ́á yuu bori tə də karbɩa tə yà wulə mʋnaa tə tətəŋi wa, yá Zwezi cɩcɩ ga wulə tɩa. 48Ʋ nɩ də, ʋ karbɩa tə na càn də nɩ́á yuu bori tə ka va, vʋʋ yà nə fuli kʋ naŋa bwálɩ́ tə, ba nə vələ tə yɩrɩ. Tɩbɩlakʋnʋ nii nə, ʋ zàn ʋ wulə nɩ́á tə yuu wa ba səpuni nə, ʋ vəli mancɩn mancɩn. 49Yá máŋá tə nə, karbɩa tə nə nɩ wá də, ʋ vəli nɩ́á tə yuu wa, ba bʋ́n də, kʋ yɩ wojijiru. Ba dàń ma mà nii, 50fən yà nə zʋa ba zənzən yɩrɩ. Zwezi ma ʋ swɩ̀n ba con lala, ʋ wʋ́: «Á dàŋá á jɩ̀àn! Kʋ yɩ à mʋ̀ nə! Á dànà ká pa fən ja aba!» 51Kʋ kwa nə, ʋ dàń zʋa nɩ́á yuu bori tə wa, ba səpuni nə, yá vʋʋ tə ga zɩgɩ. Kʋ gwárɩ́ ʋ karbɩa tə zənzən. 52Ba nə nɩ Zwezi də, ʋ fʋa dipɛn tə, ba yà tə wà ʋ dɩ̀àn tə də̀ń lwarɩ. Ba pubʋŋɩ yà wà yí.
Zwezi zwɛ̀e yayɩŋa yayɩran Zwenezarɛtə nə
53Zwezi də ʋ karbɩa tə galɩ mʋnaa tə ba zwɛ̀e, ba cú tɩa Zwenezarɛtə nagwanaa wa. Lantə nə, ba zɩgɩ ba nɩ́á yuu bori tə. 54Ba nə cúə́, də lɩ̀à tə zəzən ba lwarɩ Zwezi. 55Bwálɩ́ tə mama lɩ̀à nə nì də, Zwezi wulə lɩ̀à tə yàá nan nagwanaa tə mama, ba janɩ yayɩŋa ba ja twi ba tɩtaran yuu wa. 56Bwálɩ́ tə mama Zwezi nə vəli, kʋ yɩ tɩan wooo, tɩfaran wooo, tɩbii wooo, lɩ̀à yàá ja ba yayɩŋa, ba va ba tún jə́rə́ bwálá nə. Ba yàá lòrì wá, sə ʋ yá ʋ pa ba dwen ʋ gànʋ̀ nii nə. Lìù tə mama yàá nə dwen ʋ gànʋ̀ tə nii nə, kʋ tíú yayɩgʋ yàá zwɛ̀e.
7Kàrà nədwan tə yoo, kʋ nə kwɛn nə də Yɩɩ yìə̀n duən nə
1*Farɩzɩan-ba də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án duən nə nan *Zwerizalɛmə ba bà. Ba twi ba kɩkarɩ Zwezi. 2Ba mɩ̀nɩ̀ də, Zwezi karbɩa tə duən yàá də́ wodiu də ba jɩdurən. Kʋ də̀ń nə yɩ, ba wà ba jɩ̀àn sɩn ndə nətʋ tə nə, kʋ nə mɛ. 3Farɩzɩan-ba də *Zwifə-ba tə duən mɛ yà twá yofwamɩnan tə nə, ba nyɩna-ba nə yá ba pa ba. Ba yà ba də́, də ba nə wà ba jɩ̀àn sɩn zəni. 4Ba nə nan jə́rə́ bwálɩ́ də ba bà, ba yàá də́ yáá ba sɩn ba jɩ̀àn, ba dàń ga də́. Ba twá dí yáá nə zənzən, sə ba də Yɩɩ yìə̀n ma kwɛn duən nə, ndə ka sɩn wùrú zwɩɩn, də lugu zwɩɩn, də nəkəni nə. 5Farɩzɩan-ba də Yɩɩ nii yənu tɩ̀án tə dàń ma bwe Zwezi, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn n karbɩa tə ba nyɩna-ba yofwamɩnan tə nə twá? Ba də́ wodiu də jɩ̀àn, tə nə wà sɩn».
6Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi yà jə cɩ́gá, də ʋ nə dí yáá ʋ swɩ̀n á mʋ̀ níə́ bələ tɩ̀án tə yoo, ndə kʋ yà nə pʋ́pʋ́nɩ́ nətən:
‹Lɩ̀à-ba tə yɩ ba zìlí à mʋ̀ Yɩɩ də ba nii cɩcɩ, yá ba waa ga ŋʋ́ná də nə. 7Ba yɩjʋnɩ tə yɩ tʋtʋ, kʋ tə, ba nə kàrɩ̀ ba bɩrɩ nə yɩ ləzoni kàrà, də ba yofwamɩnan tə yɩrɩ›.»
8Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á yá Yɩɩ bɩra tə kwa, á ga twá ləzoni yofwamɩnan nə».
9Zwezi dàń ga súrí lá, ʋ wʋ́: «Á vɩga Yɩɩ bɩra tə mwálɩ́ mwálɩ́, sə á ga twá á tətə yofwamɩnan nə. 10Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, cɩ́gá swɩ̀n, kʋ wʋ́: ‹Zìlí n nuu də n nyɩna! Yá lìù tə, ʋ nə zɩrɩ ʋ kə ʋ nuu də ʋ nyɩna nə, ʋ mɛ, sə ba gʋ wá›. 11-12Yá á mʋ̀ bɩrɩ də, lìù wàá ʋ swɩ̀n ʋ nuu də ʋ nyɩna con, ʋ wʋ́: ‹N tori tə, à yà nə wá ma san mʋ́ tə yɩ à tún, sə kʋ yɩ *joŋi kʋ pa Yɩɩ nə›. Kʋ də̀ń nə yɩ ‹kɔrəban› də Zwifə-ba sʋgʋ. Yá á dàń pɩn cwəŋə lìù nə, sə ʋ dàn ká kʋ́ʋ̀ san ʋ nuu də ʋ nyɩna nə. 13Mə á yofwamɩnan tə, á nə kàrɩ̀ lɩ̀à tə nə nə, á twá á ma lɩ Yɩɩ sʋgʋ tə nywarɩ. Á fwa yìə̀n duən zənzən tə nə nyɩn ndə tə nə».
Wiən tə nə cʋ̀gà ləzwənə Yɩɩ yáá nə
14Zwezi ma kʋ́ʋ̀ bon lɩ̀à tə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á mama cʋga, á ga nì kʋ tə də̀ń. 15Won tə mama nə naŋa kàrá con, kʋ zwɩ ləzwənə wa, wàrɩ̀ wá kʋ cʋ̀gà. Won tə nə naŋa ləzwənə waa, kʋ mʋ̀ won tə nə wàá wá kʋ cʋ̀gà». 16[Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!]
17Máŋá tə, Zwezi nə nan lɩ̀à tə wa ʋ zʋ dìə̀, ʋ karbɩa tə bwe wá kʋ zwansɩsara təntə də̀ń nə. 18Ʋ dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á də tə yɩ lɩ̀à tə, á nə wàrɩ̀ yoo də̀ń á nì? Á ba nə̀ń də, won tə nə twá nii kʋ zʋ lìù waa wàrɩ̀ wá kʋ cʋ̀gà? 19Á yə̀rì də, wodiu tə ba ʋ pubʋŋa tə wa zwɩ. Kʋ yɩ ʋ pùə́ wa nə kʋ zwɩ, yá kʋ kwa nə, ʋ yàá twa kʋ ʋ dʋgʋ kaduəyuu bwálɩ́ nə». Tə mʋ̀ sʋ̀ràn tə nə nə Zwezi twá ʋ ma swɩ̀n də, wodiu tə̀lə́, kʋ nə jə durən Yɩɩ yáá con. 20Yá ʋ ga kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Won tə, kʋ nə naŋa ləzwənə yɩra nə pɩn ʋ bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con. 21Lìù waa con nə pubʋŋɩ kʋkwɩnan yàá nan, tə pɩn ʋ cwàrɩ̀, ʋ ŋwɩ̀n, ʋ gwɩ, 22ʋ pɩ̀à lɩ̀à kana, lɩ̀à duən wiən jə yimən tə pa wá, ʋ tʋŋa wʋlʋŋʋ, ʋ gɩgarɩ lɩ̀à, ʋ kʋkʋlɩ Yɩɩ yɩrɩ tə, ʋ yii zwɩ lɩ̀à wiən, ʋ cəgə lɩ̀à, ʋ fwa fwiə, ʋ ga yə̀rì ʋ yáá. 23Tə mʋ̀ yokʋkwɩnan tə mama yɩ ləzwənə waa nə tə naŋa, yá tə ga pɩn ʋ bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con».
Kavee don ken ʋ waa Zwezi nə
24Kʋ kwa nə, Zwezi kɛ̀eń lá, ʋ va nagwanaa don wa, Tirə tɩʋ tə nə wulə lá. Ʋ zʋa dìə̀ don wa, yá ʋ ga ba pɩ̀à, sə lìù lwarɩ ʋ nii nə, yá ʋ dàń nə wà wànɩ́ ʋ cɩ̀, sə ba dàn ká nì ʋ ŋwɛn. 25Kan don yà nì Zwezi yoo. Ʋ yà jə bʋ̀á, *zini yà wulə kʋ bʋ̀á təntə yuu wa. Ʋ dàń ma zàn ʋ bà ʋ tʋ Zwezi nɛɛ nə. 26Kan tə yà yɩ *Gərɛkə. Ba lʋrɩ wá Fenisi nagwanaa wa, Siri nə tɩ lá. Ʋ lòrì Zwezi, sə ʋ dɩŋɩ zini tə ʋ lɩ ʋ bʋ̀á tə yuu wa. 27Yá Zwezi swɩ̀n kan tə con, ʋ wʋ́: «Də́ yáá n yá n pa dìə̀ lɩ̀à də ba sú, ka tì bìsɩ́ná wodiu ka dɩlɩ kukurbii yáá, nə ba ziən yɩrɩ». 28Ʋ ma le wá, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, kʋ yɩ cɩ́gá! Yá kukuri tə yàá də́ wodimumunə tə, bìsɩ́ná tə nə yá ba pɩn tə twɩ tɩa nə». 29Zwezi ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «N nə le nə nətʋ tə yɩrɩ, n wàá n pìí n vìrí, zini tə nan n bʋ̀á tə yɩra». 30Ʋ pìí ʋ va ʋ sàń, ʋ na ʋ bisɩmaa tə də ʋ tə́gə́ gədoo yuu wa. Zini tə ga nan ʋ yɩra.
Zwezi súrú bəru don zɩan ʋ ga pʋrɩ ʋ nii
31Zwezi nan nagwanaa tə wa, Tirə tɩʋ nə wulə lá, ʋ twá Sidon tɩʋ. Ʋ zɩgɩ lá ʋ va ʋ twá Tɩan-Fugə nagwanaa tə wa, ʋ va Galile mʋnaa tə vàn nə. 32Ba jɩn bɛɛ don ʋ zɩan nə bwɩn, ʋ ga bəbe ba ja va ʋ con. Ba lòrì Zwezi, sə ʋ tún ʋ jɩɩn bɛɛ tə yuu wa. 33Zwezi ma ja ʋ cɩcɩ ʋ ja nan lɩ̀à tə wa, ʋ va yɩŋʋna. Ʋ tì ʋ jɩfwɩ ʋ tɩrɩ bɛɛ tə zɩan wa. Ʋ lɩ mɩmɩan, ʋ ma dwen bɛɛ tə nəndəli nə. 34Ʋ zɩ̀n ʋ yáá yɩɩ nə, ʋ sìí fʋʋn, ʋ ga swɩ̀n də ʋ lʋʋ sʋgʋ, ʋ wʋ́: «Efata!» - Kʋ də̀ń nə yɩ: ‹Súrí n tɩ̀àn.› 35Naa nədʋ də bɛɛ tə zɩan tə súrí, ʋ nəndəli kòlù, ʋ ga swɩ̀n zəni. 36Zwezi ma swɩ̀n lɩ̀à tə mama con də, ba dàn ká man kʋ, ba bɩrɩ lìù nə. Yá ba tə zəzəgi kʋ, ba pa kʋ nan kàrá wa. 37Kʋ dàń ga gwárɩ́ lɩ̀à zəni. Ba dàń yàá swɩ̀n, ba wʋ́: «Won tə mama, ʋ nə fwa ziən zəni. Ʋ pɩn zɩbʋŋa nə̀ń, bərən ga swɩ̀n».
8Zwezi pùlù dipɛn ʋ pa lɩ̀à mʋ̀rʋ̀ banɩa nə
(Matiə 15.32-39; Marəkə 6.35-44)
1Kʋ máŋá tə wa, lɩ̀à zənzən yà kʋ́ʋ̀ kun duən nə, ba yà ga ba won mama jə, sə ba də́. Zwezi dàń bon ʋ karbɩa tə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: 2«Lalʋʋ tə yinəgə jə nə, nə ba nə wulə də nə dɩan batwa nətən, yá ba ga ba won jə, ba də́ tə yɩrɩ. 3À nə pɩn ba vìí də niən, ba dɩ̀àn wá zwɛ̀e, ba nan ba tʋ cwəŋə yuu, ba wa lɩ̀à duən nə nan yɩŋʋna yɩrɩ». 4Ʋ karbɩa tə ma le wá, ba wʋ́: «Nə wàrɩ̀ ba dipɛn nə pɩn, ba də́ ba swí, bwálɩ́ kʋ tə wa, won mama nə tə̀lə́». 5Zwezi ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Dipɛn bagalɩ nə á jə?» Ba ma le, ba wʋ́: «Dipɛn barpɛ». 6Ʋ dàń ma pa nii lalʋʋ tə nə, sə ba jə̀ń tɩa. Ʋ dàń ga tì dipɛn barpɛ tə, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e, ʋ fʋ fʋ tə, ʋ pa ʋ karbɩa tə nə, ba ma tara lɩ̀à tə.
7Ba yà tə jə fəlibii də. Zwezi ken Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e fələ tə yɩrɩ, ʋ ga swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, sə ba tàrà tə ba pa lɩ̀à tə nə. 8Ba lìù mama dí ʋ sú. Karbɩa tə ga pɛ̀e tə mumunə, tə nə ga, ba sú tìí barpɛ. 9Yá ba yà ga yí lɩ̀à mʋ̀rʋ̀ banɩa. Zwezi dàń pɩn ba vìí.
10Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə zəzən ba zʋ nɩ́á yuu bori tə, ba va Daləmanʋta nagwanaa wa.
Farɩzɩan-ba pɩ̀à, sə Zwezi bɩrɩ ba ʋ dɩ̀àn
(Matiə 16.1-4; 12.38-39; Likə 11.16, 29)
11*Farɩzɩan-ba tə twi, ba wulə ba swɩ̀n də Zwezi. Ba pɩ̀à, sə ba ja ʋ də̀ń nə. Ba lòrì wá, sə ʋ tʋn yomɩlʋ don ʋ ma bɩrɩ ba də, ʋ dɩ̀àn tə yɩ tə nan Yɩɩ con. 12Zwezi sìí fʋʋn ʋ kə ʋ waa, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn zə̀n lɩ̀à ma pɩ̀à, sə à fwa Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ à bɩrɩ ba? Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: À bá fwa Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ mama à bɩrɩ ba». 13Zwezi dàń kɛ̀eń ʋ ga yá ba, ʋ pìí ʋ zʋ nɩ́á yuu bori tə wa, ʋ va mʋnaa tə vàn don nə.
Zwezi karbɩa tə wà lwarɩ won tə, ʋ nə yɩ
14Ʋ karbɩa tə yà swɛ̀eé, sə ba tì wodiu. Ba yà jə dipɛn nədʋ cɩcɩ nɩ́á yuu bori tə wa. 15Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á zurə á yɩra, á cɩa á tɩ̀àn nə zəni də *Farɩzɩan-ba sabwarɩ tə. Á cɩa á tɩ̀àn nə də *Erodə sabwarɩ tə». 16Ʋ karbɩa tə ma swɩ̀n ba pwərə wa, ba wʋ́: «Kʋ yɩ nə nə ba dipɛn jə, tə nə pɩn ʋ ma swɩ̀n nətʋ». 17Zwezi lwarʋ kʋ tə, ba nə wʋ́, ʋ dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn á ma wʋ́: ‹Kʋ yɩ nə nə ba dipɛn jə tə yɩrɩ nə›? Á tə wà lwarʋ! Á tə wà kʋ də̀ń nì! Á pubʋŋa wà yí! 18Á jə yɩ́á, tə ba lá na! Á jə zɩan tə ba nə̀ń! Á tə wà lìí! 19Máŋá tə wa, à nə fʋa dipɛn bonu tə à pa bara mʋ̀rʋ̀ bonu tə nə, á pɛ̀e tə mumunə á sú fɩyaran bagalɩ?» Ʋ karbɩa tə le, ba wʋ́: «Fɩyaran fugə bələ». 20«Sə máŋá tə wa, à nə fʋa dipɛn barpɛ tə à pa lɩ̀à mʋ̀rʋ̀ banɩa tə nə, dipɛn mumunə tìí bagalɩ nə á tì?» Ba le wá, ba wʋ́: «Tìí barpɛ». 21Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Yá á ga tə ba nə̀ń?»
Zwezi súrú liliu don yɩ́á Bɛtəsayɩda nə
(Marəkə 10.46-53; Zwan 9.1-11)
22Zwezi də ʋ karbɩa tə dàń vəli ba yí Bɛtəsayɩda tɩʋ. Lantə nə, lɩ̀à jɩn liliu don, ba ja bà Zwezi con, ba lòrì wá, sə ʋ dwen ʋ yɩra, sə ʋ súrí ʋ yɩ́á tə. 23Zwezi jɩn liliu tə jɩɩn nə, ʋ van wá ʋ ja nan tɩʋ tə kwa con. Ʋ dàń ga lɩ mɩmɩan mancɩn ʋ kə bɛɛ tə yɩ́á yuu wa. Ʋ tún ʋ jɩ̀àn ʋ yuu, ʋ ga bwe wá, ʋ wʋ́: «N wàá won n nɩ?» 24Liliu tə súrí ʋ yɩ́á, ʋ ga le, ʋ wʋ́: «À na ləzoni, à na ba ndə tɩ̀án nə, yá ba ga vəli». 25Zwezi kʋ́ʋ̀ tún ʋ jɩ̀àn bɛɛ tə yɩ́á yuu. Liliu tə nə ywàń ʋ yáá mənə mənə, ʋ yɩ́á tə dàń na wiən tə mama pwənə pwənə. Ʋ nɩ yazurə. 26Zwezi dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Vəli n sàń! Dàn ká va tɩʋ tə wa!»
Piyɛrə swɩ̀n də, Zwezi nə yɩ Kərisə
(Matiə 16.13-20; Likə 9.18-21)
27Zwezi də ʋ karbɩa dàń ja ba yáá ba man Filipə Sezare tɩan tə con. Ba nan cwəŋə yuu, ʋ ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə lɩ̀à tə swɩ̀n à yuu wa?» 28Ba ma le wá, ba wʋ́: «Ba duən wʋ́, n yɩ *Zwan-Batisə. Ba duən wʋ́, n yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli. Ba duən də wʋ́, n yɩ Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə wa lìù don». 29Zwezi ma kʋ́ʋ̀ bwe ba, ʋ wʋ́: «Sə á mʋ̀ con nə? Wàà nə á wʋ́, à yɩ?» Piyɛrə ma le, ʋ wʋ́: «N yɩ *Kərisə». 30Zwezi dàń ma dù súú ba nii nə, sə ba dàn ká swɩ̀n kʋ lìù mama con.
Zwezi swɩ̀n ʋ tɩan də ʋ ka bwin ka nan yoo
31Kʋ kwa nə, Zwezi yà wulə ʋ kàrɩ̀ ʋ karbɩa tə, ʋ wʋ́: «*Ləzwənə-Biu8.31 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. mɛ, sə ʋ də́ càn zənzən. *Zwifə-ba *nəkwɩna, də Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án wá vɩ wá ba dʋgʋ. Ba wá gʋ wá, kʋ nə yí dɩan batwa, ʋ wá pìí ʋ bwin».
32Ʋ yàá maŋa kʋ, ʋ bɩrɩ ba pwənə pwənə. Piyɛrə dàń ma bon wá ʋ ja nan kwa con, ʋ wulə ʋ caga ʋ nii nə. 33Yá Zwezi dàń pìí ʋ vəvəri, ʋ ywàń ʋ karbɩa tə duən tə, ʋ ga caga Piyɛrə nii nə, ʋ wʋ́: «Ja pɩ̀à bwálɩ́, *Sɩtana, n nə yɩ n bʋŋa ndə ləzoni nə, n ba bʋŋa ndə Yɩɩ nə tə yɩrɩ».
Zwezi ka twá ŋwɩ́rán
(Matiə 16.24-28; Likə 9.23-27)
34Kʋ kwa nə, Zwezi bon ʋ karbɩa tə də lɩ̀à tə, ʋ kə duən nə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lìù tə mama nə pɩ̀à, sə ʋ bà ʋ twá à nə, kʋ tíú kʋ́ʋ̀ dàn ká fwa ʋ təntɩan puswənə. Kʋ tíú mɛ, sə ʋ sɛ̀e ʋ twá ʋ də́ càn də nə, kʋ ja vələ ʋ tɩan dagarʋ tə yuu wa. 35Kʋ yɩ cɩ́gá, lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ jon ʋ mɩɩ tə, ʋ wá kwɩ̀n kʋ nə. Yá lìù tə, ʋ nə wá dʋgʋ ʋ mɩɩ tə à mʋ̀ yɩrɩ də Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə swɩʋn yɩrɩ, kʋ tíú wá jon ʋ mɩɩ. 36Kʋ funə wa yə̀n nə kʋ pa lìù nə, də ʋ nə nɩ tɩa yuu jɩjə tə mama, yá ʋ ga kwɩ̀n mɩɩ tə nə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con?
37Won wulə ləzwənə nə wá pa, sə kʋ ma yə̀ ʋ mɩɩ tə kʋ jon, naaa? 38Zə̀n ləzoni tə yáá tə̀lə́ də Yɩɩ, ba ba Yɩɩ nii zìlí. Yá lìù dàń nə dəri cavɩra, sə ʋ bɩrɩ də, ʋ ya à mʋ̀ nə tɩ, ʋ ga dəri cavɩra, sə ʋ swɩ̀n à sʋywáŋʋ́ tə, *Ləzwənə-Biu8.38 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə bá sɛ̀e ʋ jon kʋ tíú, máŋá tə, ʋ nə wá pìí ʋ bà də *malɩkɛ ʋ nyɩna tə dun tə wa».
91Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Lɩ̀à duən, ba nə wulə yəbə, bá tɩ, də ba nə wà Yɩɩ pàrɩ̀ tə nɩ də, kʋ bɩ̀àn də dɩ̀àn».
Zwezi lwàń ʋ tɩ̀àn
(Matiə 17.1-13; Likə 9.28-36; 2 Piyɛrə 1.16-18)
2Kʋ dɩan bardʋ kwa nə, Zwezi bon Piyɛrə də Zwakə də Zwan, ʋ ja dɩ̀ paan nəfarʋ yuu, ba də wá cɩcɩ. Ba nə dɩ̀gà ba yí lá, ʋ lwàń ʋ tɩ̀àn ba yɩ́á yuu wa. 3Ʋ ganan tə yà cɩcɩlɩ. Tə yà pɩ̀rɩ̀ tə doni nətʋ tə, ləzwənə nə wàá ka pɩn tə pɩ̀rɩ̀ tɩa yuu wa. 4Kʋ kwa nə, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli də *Moyizə nan ʋ karbɩa batwa tə nə. Ba yà wulə ba swɩ̀n də Zwezi. 5Piyɛrə dàń swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, kʋ ziən də, nə nə wulə yəbə. Nə dàń wá pú gansilə batwa, n mʋ̀ nədʋ, Moyizə nədʋ, Eli də nədʋ». 6Piyɛrə yà yə̀rì kʋ tə də̀ń, ʋ nə swɩ̀n, ʋ də karbɩa tə duən yà nə zəzəgə zənzən yɩrɩ. 7Bakwan don nan kʋ pəri Moyizə də Eli yuu nə. Bakwan tə wa Yɩɩ kori swɩ̀n lá, kʋ wʋ́: «Ʋ tə nə yɩ à biswənə, á cʋga ʋ nii sʋgʋ». 8Naa nədʋ, də karbɩa tə ywàń ba səpuni nə, yá ba kʋ́ʋ̀ wà lìù mama nɩ. Zwezi yà yɩ ʋ cɩcɩ də ba.
9Ba nə naŋa paan tə yuu ba cwi, Zwezi pɩn karbɩa tə nii, ʋ wʋ́: «Á dànà ká man kʋ tə, á nə nɩ tə, á bɩrʋ lìù mama. Á jana kʋ á nii nə, kʋ ja vələ *Ləzwənə-Biu9.9 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə ka pìí ka bwin tɩga wa». 10Ba zìlí ʋ nii, yá ba dàń yà bwe duən, ba wʋ́: «Ka tɩ ka pìí ka bwin, tə də̀ń nə yɩ bɛ̀eɛ̀e?»
11Karbɩa tə dàń ma bwe Zwezi, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə ma wʋ́, də Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli nə wá də́ jonu tə yáá ʋ bà lʋʋ?» 12Ʋ ma le ba, ʋ wʋ́: «Eli nə mɛ, sə ʋ də́ yáá ʋ bà ʋ kwɛn wiən tə mɛ ʋ kə duən nə. Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Ləzwənə-Biu wá də́ càn zəni. Lɩ̀à ga wá nyáŋá wá. Tə də yìə̀n tə wá tʋn cɩ́gá.› 13Yá à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Eli cɩ́gá nə twi, lɩ̀à duən ja wá, ba ma fwa kʋ tə, ba nə pɩ̀à, ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ nətʋ tə!»
Zwezi lɩ bisɩmaa don yuu zini, kʋ nə wʋwalɩ wá
(Matiə 17.14-21; Likə 9.37-43)
14Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa batwa tə, Piyɛrə də Zwakə də Zwan pìí ba va karbɩa tə duən tə con. Máŋá tə, ba nə twi ba yí, lɩ̀à zənzən yà kɩkarɩ karbɩa tə duən tə. Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án yà wulə ba tʋ́tʋ̀nɩ́ də karbɩa tə. 15Máŋá tə wa, lɩ̀à tə nə nɩ Zwezi, ba zəzəgə, yá ba ga dəri ba va, sə ba jʋn wá. 16Zwezi bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á wulə á tʋ́tʋ̀nɩ́ duən pwərə wa?» 17Bɛɛ don ma le lɩ̀à tə wa, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, à bìú nə à ja bà n con. *Zini jə wá, kʋ pa ʋ nii dəŋə. 18Máŋá tə mama, zini tə nə zàn ʋ nə, kʋ yàá dɩ wá tɩa. Ʋ mɩmɩan pàlɩ̀, ʋ yələ ga za duən nə, ʋ ga yàá kʋ. À lòrì n karbɩa tə, sə ba lɩ zini tə ʋ yuu wa, ba ga wà kʋ dɩ̀àn jɩn».
19Zwezi ma swɩ̀n karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ zə̀n lɩ̀à-ba, á tə nə ba Yɩɩ nii sɛ̀e. Dɩan bagalɩ nə à tə wá yà də aba? Kʋ yɩ à wá ja pɩ́nʋ́ kʋ mɛ nətə də aba? Á jana wá, á ja bà à con!» 20Ba jɩn bìú tə, ba pa wá. Máŋá tə, zini tə nə nɩ Zwezi, kʋ vuvugu bìú tə zəni. Bìú tə tʋa tɩa ʋ bəbəli, yá ʋ mɩmɩan ga pàlɩ̀. 21Zwezi dàń ma bwe bìú tə nyɩna, ʋ wʋ́: «Kʋ dɩan bagalɩ nə ʋ yɩ nətən?» Ʋ nyɩna tə ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ ʋ bìsɩ́nɩ́ mama nə. 22Nɛɛ kapʋpʋ, zini tə yàá yigu wá, kʋ dɩ mən wa, nə à yə̀ə́ nɩ́á wa, sə kʋ gʋ wá. Yá n nə wàá won n fwa, sə n dəri nə yinəgə, n ga san nə nə». 23Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn n le də, à nə wàá won à fwa? Won mama wàá kʋ pa lìù tə nə, ʋ nə keni ʋ waa Yɩɩ nə». 24Naa nədʋ də bìú tə nyɩna cə̀rí ʋ kə yɩɩ nə, ʋ wʋ́: «À ken à waa Yɩɩ nə, yá n dàń nə san nə, sə à kʋ́ʋ̀ dàn ká bɛ̀eé».
25Zwezi nə na də, lɩ̀à dəri ba twi ba nə tə, ʋ baa zini tə nii nə, ʋ wʋ́: «Zini tə nə cɩ̀ kʋ pɩn lìù ba swɩ̀n də lìù ba nə̀ń, à mʋ̀ nə pɩn nii, sə n nan bìú tə yɩra. N kʋ́ʋ̀ dàn ká pìí n zʋ wá mama!» 26Zini tə mà nii, kʋ vuvugu bìú tə zənzən, kʋ ga nan. Bìú tə yà yɩ ndə ʋ tɩga, kʋ pa, lɩ̀à duən yà nə zɩga lá, yà swɩ̀n də, ʋ tɩga. 27Yá Zwezi jɩn ʋ jɩɩn nə, ʋ van wá ʋ zɩ̀n. Bìú tə zàn ʋ zɩga yɩɩ nə.
28Zwezi nə vəli sàń máŋá tə nə, ʋ də ʋ karbɩa tə cɩcɩ nə wulə, ba dàń bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, nə wà wànɩ́ nə lɩ zini tə?» 29Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ yɩjʋnɩ cɩcɩ nə wàá zini kʋ tə yiri kʋ lɩ!»
Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ʋ tɩan tə də ʋ ka bwin tə yoo
(Matiə 17.22-23; Likə 9.43-45; Marəkə 8.31-33)
30Zwezi də ʋ karbɩa tə nan lantə, ba twá Galile nagwanaa. Zwezi yà ba pɩ̀à, sə ba lwarɩ ʋ bwálɩ́, 31ʋ yà nə kàrɩ̀ ʋ karbɩa tə yɩrɩ. Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à wá tì *Ləzwənə-Biu9.31 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n.. Ʋ wá zʋ ləzoni jɩ̀àn wa. Ba wá gʋ wá. Kʋ dɩan batwa dɩɩn nə, ʋ wá pìí ʋ bwin». 32Yá ʋ karbɩa tə wà sʋgʋ tə də̀ń nì, ba ga dəri fən, sə ba bwe wá.
Wàà nə wá yà nə yuu wa?
(Matiə 18.1-5; Likə 9.46-48; Marəkə 10.42-45)
33Zwezi də ʋ karbɩa tə dàń yí Kapɛrənayimə tɩʋ. Máŋá tə, ba yà nə wulə dìə̀ wa, Zwezi bwe ʋ karbɩa tə, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e də̀ń nə nə á tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, də nə nə wulə cwəŋə tə yuu wa?» 34Ba yà púə́ ba nii, ba yà nə yɩ ba tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, sə ba lwarɩ lìù tə, ʋ nə wá yà ba yuu wa yɩrɩ. 35Zwezi dàń ma jə̀ń tɩa, ʋ ga bon ʋ karbɩa fugə bələ tə, sə ba boli ʋ yɩra. Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ yà yuu wa, kʋ tíú tə mɛ, sə ʋ ya ba mama wa nəmaa. Ʋ ga mɛ, sə ʋ tʋn ʋ pa ba mɛ nə». 36Ʋ dàń ga tì bisɩmabiə, ʋ zɩgɩ ba yáá con. Ʋ kʋkwalɩ wá ʋ kə ʋ nyʋnɩ nə, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: 37«Lìù tə, ʋ nə jɩn bisɩmabii ba tə don zəni à mʋ̀ yɩrɩ, kʋ yɩ à mʋ̀ tətə nə kʋ tíú jɩn zəni. Yá lìù tə, ʋ nə jɩn nə zəni, kʋ tíú bɩrɩ də, ʋ jɩn lìù tə, ʋ nə tʋn nə, zəni».
Lìù tə, ʋ nə ba nə nə zɩga, yɩ nə lìù
38Zwan swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, nə nɩ bɛɛ don ʋ ja n yɩrɩ tə, ʋ ma lɩ *zinə, yá ʋ ga tə̀lə́ də nəba. Nə yà swɩ̀n də, ʋ ba cwəŋə jə, sə ʋ fwa kʋ, ʋ nə tə̀lə́ də nəba tə yɩrɩ». 39Yá Zwezi dàń le ba, ʋ wʋ́: «Á dànà ká cɩ̀ ʋ nə, á yaga wá, sə ʋ fwa! Lìù tə, ʋ nə wá twá à yɩrɩ tə nə, ʋ ma fwa yomɩlʋ, ʋ wàrɩ̀ à yolwan ʋ pìí ʋ swɩ̀n sɩ́ʋ́n sɩ́ʋ́n. 40Cɩ́gá, lìù tə, ʋ nə ba nə nə zɩga, yɩ nə lìù. 41Lìù nə pɩn aba wùrú zʋŋa də nɩ́á, á nə yɩ à mʋ̀ *Kərisə lɩ̀à yɩrɩ, cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con, kʋ lìù təntə bá kwɩ̀n ʋ ŋwɩ́rán nə Yɩɩ con».
Ka də́ càn kʋkwa cʋna fàŋʋ́
(Matiə 18.6-11; 5.29-30; Likə 17.1-2)
42Kʋ kwa nə, Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù tə, ʋ nə pɩn, labwana təntə, ba nə keni ba waa à nə wuuu, don twá ʋ nə, ʋ dʋgʋ Yɩɩ cwəŋə tə, ka jén, kʋ wá kʋkwanɩ kʋ tíú con nə, də ba nə vwə kapan nəfarʋ ʋ bɩan nə, ba ja va, ba dɩ mʋʋ wa. 43Də kʋ nə wá twá n jɩɩn nə, n ma tʋn cʋna, sə n gwəŋə kʋ. N nə zʋa mɩɩ tə wa, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con, də jɩɩn nədʋ, kʋ kʋkwa n nə zʋa mən dìə̀ wa də jɩ̀àn bələ. Tə mən təntə nə ba dəŋi. 44Lantə, zʋnzʋran wulə, tə nə də́ yɩra, tə ga ba tɩ, yá mən tə ga ba dəŋi abada. 45Də kʋ nə wá twá n naa nə, n ma tʋn cʋna, sə n gwəŋə ka. N nə zʋa mɩɩ tə wa, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con, də naa nədʋ, kʋ kʋkwa n jə nɛɛ bələ, yá n ga zʋ mən dìə̀ wa. 46[Lantə, zʋnzʋran wulə, tə nə də́ yɩra, tə ga ba tɩ, yá mən tə ga ba dəŋi abada.] 47Də kʋ nə wá twá n yii nə, n ma tʋn cʋna, sə n lɩ kʋ dʋgʋ. N nə zʋa Yɩɩ pàrɩ̀ wa də yii nədʋ, kʋ kʋkwa n nə jə yɩ́á bələ, yá n ga zʋ mən dìə̀ wa. 48Lantə, zʋnzʋran wulə, tə nə də́ yɩra, tə ga ba tɩ, yá mən tə də ga ba dəŋi abada.
49Càn mən wá cú lìù mama yuu wa. Tə wá kwɛn lìù mama tə lɩ cʋna wa. 50Nakwan yɩ won, kʋ nə ziən. Yá ka nyɩŋa nə nan, á kʋ́ʋ̀ wàrɩ̀ ka á pɩn ka pìí ka janɩ nyɩŋa. Á yana ndə nakwan nə, á ga ya də duən də bɩcan sìə́».
10Zwezi kàrɩ̀ ka kwa kasweri yoo
1Zwezi nan ʋ yá kʋ bwálɩ́ tə. Kʋ kwa nə, Zwezi vəli Zwide nagwanaa wa, Zwurədɛn mʋnaa tə vàn don nə. Lɩ̀à zənzən kʋ́ʋ̀ twi ba pú ʋ yuu nə. Ʋ yà kàrɩ̀ ba, ndə ʋ yàá nə fwa máŋá mama nətʋ. 2*Farɩzɩan-ba duən fàrʋ́ ba yí wá, sə ba ja ʋ də̀ń nə. Ba dàń bwe wá, ba wʋ́: «*Zwifə-ba Yɩɩ *nii yìə̀n tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, yàá pa cwəŋə bɛɛ nə, sə ʋ dʋgʋ ʋ kan?» 3Zwezi ma pìí ʋ bwe ba, ʋ wʋ́: «Kàrà kwà nə Moyizə bɩrʋ aba?» 4Ba ma wʋ́: «Moyizə pɩn cwəŋə bɛɛ nə, sə ʋ pʋ́pʋ́nɩ́ ka kwa kasweri sagɩ, ʋ ga dʋgʋ ʋ kan». 5Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Moyizə pʋ́pʋ́nɩ́ kʋ mʋ̀ bɩra tə ʋ pa aba, á zɩbaniun tə yɩrɩ. 6Yá kʋ nə zɩgɩ máŋá tə nə, Yɩɩ nə fwa wiən mɛ, Yɩɩ fwa ləzwənə, ʋ fwa bɛɛ də kan. 7Mə nətʋ nə kʋ pʋ́pʋ́nɩ́, kʋ wʋ́: ‹Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, bɛɛ wá nan ʋ yá ʋ nuu də ʋ nyɩna, ʋ ga vwa ʋ tɩ̀àn ʋ kan nə. 8Yá ba mɛ bələ wá jì won nədʋ›.»
Zwezi swɩ̀n ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Yá ba kʋ́ʋ̀ bá yà lɩ̀à bələ, ba dàń wá yà won nədʋ. 9Ləzwənə mama kʋ́ʋ̀ wa mɛ, sə ʋ pwɛ̀e won tə, Yɩɩ nə vwə duən nə».
10Máŋá tə, ba nə zʋa dìə̀, ʋ karbɩa tə kʋ́ʋ̀ bwe wá tə mʋ̀ yìə̀n tə yuu wa. 11Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛɛ tə, ʋ nə dʋgʋ ʋ kan, ʋ ga swe ʋ don, kʋ yɩ bacwan nə ʋ fwa də təntən kan tə. 12Nətʋ nə, kan də kʋ́ʋ̀ nə dʋgʋ ʋ barɩ, ʋ ga va ʋ swe bɛɛ don, ʋ də kʋ́ʋ̀ yɩ kacwan nə ʋ fwa».
Zwezi də bìsɩ́ná yoo
(Matiə 19.13-15; Likə 18.15-17)
13Lɩ̀à yà jɩn bìsɩ́ná ba ja ba Zwezi con, sə ʋ dwen ba yɩra. Yá ʋ karbɩa tə dàń wulə ba caga ba nii nə. 14Zwezi nə nɩ kʋ, ʋ lɩŋa zàn. Ʋ swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Á yaga bìsɩ́ná tə, sə ba bà à con. Á dànà ká cɩ̀ ba nə. Lɩ̀à tə, ba nə yɩ ndə bìsɩ́ná tə nə, nə wá yà də Yɩɩ ʋ pàrɩ̀ tə diŋə wa. 15Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Də lìù nə ba sɛ̀e, ʋ jì ndə bisɩmaa, ʋ ba wànɩ́ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa ʋ zʋ abada».
16Kʋ kwa nə, ʋ kʋkwalɩ bìsɩ́ná tə ʋ kə ʋ nyʋnɩ nə, yá ʋ tún ʋ jɩ̀àn ba yuu wa. Ʋ lòrì Yɩɩ ʋ pa ba.
Jɩjə balandʋrʋ don yoo
(Matiə 19.16-30; 6.19-21; Likə 18.18-30; Romə tɩ̀án 10.3)
17Zwezi yà ma vìrí, də bɛɛ don dəri, ʋ yí wá. Ʋ tʋ ʋ nadwana nii nə Zwezi yáá con, yá ʋ ga bwe wá, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, n yɩ pubwanʋ tíú. Bɛ̀eɛ̀e nə à mɛ, sə à fwa, sə à ma na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con?» 18Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ma boŋə nə pubwanʋ tíú? Lìù tə̀lə́, ʋ nə yɩ pubwanʋ tíú, də kʋ nə tà Yɩɩ cɩcɩ. 19N yə̀ə́ Yɩɩ *nii yìə̀n tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə: ‹Dàn ká gʋ lìù! Dàn ká cwàrɩ̀! Dàn ká ŋʋ̀! Dàn ká kʋna kʋnkʋn n kə lìù nii nə! Dàn ká gɩgarɩ lɩ̀à! Zìlí n nuu də n nyɩna nii!› » 20Bɛɛ tə ma le wá, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, à zìlí Yɩɩ nii yìə̀n təntə mɛ, də à tə yɩ bisɩmaa». 21Zwezi ywàń bɛɛ tə də sonu. Ʋ dàń ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Won nədʋ nə ga, sə n fwa: Vəli n yə̀ wiən tə mɛ nə wulə n con. N tì tə səbiu tə n pa zʋra nə. Yá n wá na wiən tə, kwənə nə dáá Yɩɩ *sàń nə. Kʋ kwa nə, n dàń bà n twá à nə». 22Yá máŋá tə, bɛɛ tə nə nì sʋ̀ràn təntə, ʋ yáá cʋ̀gʋ̀. Ʋ kɛ̀eń ʋ vìí, ʋ yà nə yɩ wiən zənzən tíú yɩrɩ.
23Zwezi ywàń ʋ karbɩa tə, də ba nə kəkəli wá, ʋ dàń ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Kʋ bá yà mwálɩ́ kʋ pa jɩjə tɩ̀án nə, sə ba zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa». 24Sʋ̀ràn tə gwárɩ́ ʋ karbɩa tə zəni. Yá Zwezi kʋ́ʋ̀ pìí ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «À bɩa-ba, Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa zwɩʋ cɩ́gá tà mwálɩ́. 25Nyʋgʋma ka twá gancɩɩn bʋʋ kʋ nan yɩ mwálɩ́, kʋ doni jɩjə tíú nə pɩ̀à, sə ʋ zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa». 26Sʋ̀ràn tə kwɛn tə gwárɩ́ ʋ karbɩa tə, ba dàń ga swɩ̀n duən nə, ba wʋ́: «Kʋ nə yɩ nətʋ, lìù tə̀lə́, Yɩɩ nə wá wànɩ́ ʋ jon kʋ tíú ʋ cʋna wa». 27Zwezi ywàń ba ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ won tə, ləzoni nə wàrɩ̀ ba fwa, yá kʋ tà Yɩɩ mʋ̀! Yɩɩ mʋ̀ wàá won mama ʋ fwa».
28Piyɛrə dàń ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Ywàń, nə dʋgʋ won mama, nə ga twá n nə». 29Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Lìù nə taa à mʋ̀ də Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə yɩrɩ, ʋ nan ʋ ga yá ʋ sàń, nə à yə̀ə́ ʋ nubɩa, də ʋ nuu, də ʋ nyɩna, də ʋ bɩa, də ʋ kárɩ́. 30Kʋ tíú wá na sɩ́ʋ́n máŋá kʋ tə wa dii, də nubɩa, də ninə, də bɩa, də kárɩ́, kʋ nədʋ mama nɛɛ bíí. Yá ʋ ga wá də́ càn də. Yá máŋá tə, kʋ nə wulə yáá kʋ bɩ̀àn, ʋ wá na mɩɩ, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. 31Təntən lɩ̀à dáá, ba nə wá yà talɩkwa lɩ̀à. Yá talɩkwa lɩ̀à də ga dáá, ba nə wá yà təntən lɩ̀à».
Zwezi kʋ́ʋ̀ pìí swɩ̀n ʋ tɩan tə, də ʋ ka pìí ka bwin ka nan tə yoo
(Matiə 20.17-19; Likə 18.31-34; Marəkə 8.31-33)
32Zwezi də ʋ karbɩa tə yà wulə cwəŋə yuu ba vələ *Zwerizalɛmə. Zwezi yà wulə ba yáá ʋ vəli. Ʋ karbɩa tə pwìí cʋ̀gʋ̀, yá fən ga zʋ lɩ̀à tə nə twá ba kwa. Zwezi kʋ́ʋ̀ bon ʋ karbɩa fugə bələ tə ʋ kə duən nə. Ʋ man won tə nə wá yí wá sɩ́ʋ́n nə, ʋ bɩrɩ ba. 33Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á cʋga zəni, nə wulə cwəŋə wa, nə ma vələ Zwerizalɛmə. Mə tɩʋ təntə wa nə, ba wá ja *Ləzwənə-Biu10.33 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, ba kə Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án jɩ̀àn wa. Ba wá bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà, sə ba gʋ wá. Ba wá kə wá lɩ̀à tə, ba nə yə̀rì Yɩɩ, jɩ̀àn wa. 34Ba wá mʋn wá, ba pi mɩmɩan ba lwá ʋ yuu wa. Ba wá mà wá ʋ yɩra lá, yá ba ga gʋ wá. Yá dɩan batwa nii nə, Yɩɩ wá pìí ʋ bwin wá, ʋ lɩ tɩan wa».
Zwakə də Zwan pɩ̀à, sə ba na dun
(Matiə 20.20-28; Likə 22.24-27; Zwan 13.3-17)
35Kʋ kwa nə, Zebede bɩa tə, Zwakə də Zwan, twi Zwezi bɩan nə, ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Karnyɩna, nə pɩ̀à, sə n tʋn kʋ tə, nə nə lòrì tə n pa nəba». 36Zwezi ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á pɩ̀à, sə à tʋn à pa aba?» 37Ba ma le, ba wʋ́: «Máŋá tə, n nə wá də́ n pàrɩ̀ tə, pa nə jə̀ń nə boli n yɩra dun gwələ yuu, ʋ don n jɩzən nə, ʋ don də n jɩgwiə nə». 38Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á yə̀rì kʋ tə, á nə lòrì. Á wá wànɩ́ á zɩgɩ á də́ càn tə, à nə wá də́ naaa? Á ken á sírí, sə á kə á tɩ̀àn yacara tə wa, ndə à nə naaa?» 39Ba dàń ma le wá, ba wʋ́: «Nə wàá». Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ cɩ́gá, á wá də́ càn tə, à nə wá də́. Á wá kə á tɩ̀àn yacara tə wa, tə nə wá yí nə. 40Yá kʋ tà à mʋ̀ nə mɛ, sə à pa nii, də lìù wà tə nə wá jə̀ń à jɩzən nə, nə à yə̀ə́ à jɩgwiə nə. Yɩɩ nə kwɛn tə mʋ̀ bwálá tə, ʋ tún lɩ̀à tə nə, tə nə mɛ də ba, kʋ tà à mʋ̀».
41Máŋá tə ʋ karbɩa fugə tə duən nə nì kʋ, ba lɩŋa zàn Zwakə də Zwan yuu. 42Zwezi dàń ma bon ba mama ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á yə̀ə́ də lɩ̀à tə, ba nə tì ba tɩ̀àn ndə pɛ̀egá nə, yàá wʋwalɩ ba lɩ̀à tə, ba nə jə̀ə́ ba yuu wa, ndə ba ywəŋə nə. Yá ladɩra tə yàá pa ba lwarɩ ba dɩ̀àn nii nə. 43Yá kʋ mʋ̀ nə wà mɛ, sə kʋ fwa á pwərə wa. Á lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ yà ləzwənfarʋ, kʋ tíú mɛ, sə ʋ yà á tʋtʋnbiu. 44Á lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ yà á yáá tíú, kʋ tíú mɛ, sə ʋ yà á mɛ yoŋu. 45*Ləzwənə-Biu10.45 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə tà ʋ twi, sə ʋ jə̀ń, sə ba tʋn ba pa wá yɩrɩ. Ʋ yɩ ʋ twi, sə ʋ tʋn ʋ pa lɩ̀à nə, sə ʋ pa ʋ mɩɩ ndə ŋwɩ́rán nə, sə ʋ ma jon lɩ̀à kapʋpʋ ba cʋna wa».
Liliu Barətime lòrì, sə ʋ yɩ́á súrí
(Matiə 20.29-34; Likə 18.35-43)
46Zwezi də ʋ karbɩa tə dàń vələ ba yí Zweriko tɩʋ. Ba də lɩ̀à zənzən nə nan tɩʋ təntə wa, ba vələ *Zwerizalɛmə. Ba nə nan máŋá tə wa, də Time bìú Barətime, liliu don, yà jə cwəŋə nii nə ʋ lòrì. 47Ʋ nə nì də, kʋ yɩ *Nazarɛtə Zwezi, ʋ dàń wulə ʋ boŋə, ʋ wʋ́: «Zwezi, *Davidə nàʋ́, dəri à yinəgə!» 48Lɩ̀à zənzən caga ʋ nii nə, sə ba pa, ʋ pú ʋ nii. Yá ʋ dàń nə kwɛn ʋ cə̀rí ʋ kəni yɩɩ nə, ʋ wʋ́: «Davidə nàʋ́, dəri à yinəgə!» 49Zwezi ma zɩgɩ ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á boŋə wá!» Ba dàń ma bon liliu tə, ba ga swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Pa n jɩ̀àn ja dɩ̀àn, zàn yɩɩ nə, ʋ boŋə mʋ́». 50Liliu tə dʋgʋ ʋ ganyaʋ lala, ʋ zàn ʋ va Zwezi con. 51Zwezi ma bwe wá, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə n pɩ̀à, sə à fwa à pa mʋ́?» Liliu tə ma le wá, ʋ wʋ́: «Karnyɩna pa, sə à yɩ́á tə kʋ́ʋ̀ na». 52Zwezi ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «N wàá n vìrí! N nɩ yazurə, n nə ken n waa à nə tə yɩrɩ». Naa nədʋ, də ʋ na lá. Ʋ dàń ma pú Zwezi kwa cwəŋə tə yuu wa.
11Zwezi zwɩ Zwerizalɛmə
(Matiə 21.1-11, 14-17; Likə 19.28-44; Zwan 12.12-19)
1Zwezi də ʋ karbɩa tə vəli ba yí *Zwerizalɛmə. Ba twá Bɛtəfazwe də Betani tɩan tə wa *oliviye tɩ̀án paan tə səpuni nə ba lɛ. Zwezi ma tʋn ʋ karbɩa bələ. Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: 2«Á vələ tɩʋ tə nə wulə á yáá. Á nə zəzən á yí, á wá na bɩnabiə də ka vwə. Lìù mama tə wà ka yuu jə̀ń. Á kʋra ka á ja bà. 3Yá lìù nə bwe aba, ʋ wʋ́: ‹Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á ma fwa kʋ?›, sə á swɩ̀n ʋ con: ‹*Yuu-Tiu nə pɩ̀à ka›. Á nə swɩ̀n nətʋ, kʋ tíú tə wá yá ʋ pa á ja ka á bà yəbə sɩ́ʋ́n sɩ́ʋ́n».
4Ba nə vəli ba cɩ́gá nɩ bɩnabiə kàrá wa cwəŋə yuu, də ka vwə dìə̀ don mimii nə. Ba ma kʋrʋ ka. 5Lɩ̀à tə duən yà nə wulə lá bwe ba, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á wulə á fwa? Bɛ̀eɛ̀e yɩrɩ nə á ma kʋ̀rɩ̀ bɩnabiə ka tə?» 6Karbɩa tə ma le lɩ̀à tə nətʋ, Zwezi yà nə swɩ̀n ba con. Lɩ̀à tə ma yá ba, ba vìí.
7Ba jɩn bɩnabiə tə ba ja va, ba pa Zwezi nə. Ba tún ba ganan bɩ̀nà tə yuu, Zwezi dɩ̀ ʋ jə̀ə́. 8Lɩ̀à zənzən làrɩ̀ ba ganan cwəŋə tə wa. Ba duən də làrɩ̀ tɩ̀án vʋran11.8 Kʋ nətʋ bɩrɩ də, lɩ̀à tə pɩn dun Zwezi nə., ba nə za ba kárɩ́ wa. 9Lɩ̀à tə, ba nə wulə Zwezi yáá ba vəli, də ba tə, ba nə wulə ʋ kwa, cə̀rí ba kəni yɩɩ nə, ba wʋ́:
«Ozana11.9 Kʋ də̀ń nə yɩ ‹Dun mɛ wa Yɩɩ con!› Yɩɩ *sàń nə! Yɩɩ wá fwa zəni lìù tə yɩra, ʋ nə bɩ̀àn Yuu-Tiu yɩrɩ yuu wa! 10Yɩɩ wá fwa zəni pàrɩ̀ tə yuu wa, kʋ nə bɩ̀àn! Yɩɩ wá fwa zəni nə nɩbɛɛ pɩ̀ʋ́ *Davidə pàrɩ̀ tə yuu wa, kʋ nə kʋ́ʋ̀ pìí kʋ bɩ̀àn! Dun mɛ wa Yɩɩ sàń nə ʋ con».
11Kʋ kwa nə, Zwezi zʋa Zwerizalɛmə wa, ʋ va Yɩɩ *dìə̀ tə wa. Ʋ nə ywàń wiən tə mɛ ʋ zwɛ̀e, tɩa tə yí tə. Ʋ dàń nan ʋ də ʋ karbɩa fugə bələ tə va Betani.
Zwezi zɩrɩ ʋ kə kapɩrʋ don nə
(Matiə 21.18-22; Likə 13.6-9; Zwakə 5.16-18)
12Kʋ tɩa nə pʋrɩ, Zwezi də ʋ karbɩa tə nə naŋa Betani máŋá tə wa, niən jɩn Zwezi. 13Ʋ nɩ kapɩrʋ don yɩŋʋna, kʋ yà nə jə vʋran. Ʋ vəli ʋ ywàń, sə ʋ jə́n ʋ wá na bɩa kʋ yuu. Máŋá tə, ʋ nə yí tɩ̀ʋ́ tə yɩra, vʋran cɩcɩ ya nə wulə, kapɩra bɩʋ máŋá yà tə nə wà yí yɩrɩ. 14Zwezi dàń ma swɩ̀n kapɩrʋ tə con, ʋ wʋ́: «N kʋ́ʋ̀ ba zɩn bɩa, sə lìù də́!» Ʋ karbɩa tə nì kʋ tə, ʋ nə swɩ̀n.
Zwezi dɩŋɩ baywələ ʋ lɩ Yɩɩ dìə̀ tə wa
(Matiə 21.12-13; Likə 19.45-48; Zwan 2.13-17)
15Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə yí *Zwerizalɛmə. Zwezi zʋa *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ dəwoo tə wa, ʋ ga dɩŋɩ lɩ̀à tə mama, ba nə yoli, də ba tə, ba nə yə̀, kʋ bwálɩ́ tə wa. Ʋ dɩŋɩ lɩ̀à tə. Ʋ yigu ba tə nə lárɩ́ səbɩa11.15 Kʋ yɩ ba ma ŋwɩ́n Yɩɩ dìə̀ tə yuu lanpoo. tabɩlan, də ba tə, ba nə yoli nasara gunponi11.15 Nasara gunponi yɩ ba ma fwa *joŋi ba pɩn Yɩɩ. tə gwələ ʋ dɩ tɩa. 16Ʋ ga kʋ́ʋ̀ ba yá ʋ pɩn lìù mama zɩŋa won ʋ ja twá Yɩɩ dìə̀ tə wa ʋ lɛ. 17Kʋ kwa nə, Zwezi kàrɩ̀ ba, ʋ wʋ́: «Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Ba wá bon à dìə̀ tə «lʋʋ dwíə́ tə mama yɩjʋnɩ dìə̀».› Yá á mʋ̀ janɩ ka á ma fwa ŋwɩna yisəgə bwálɩ́!»
18Zwezi kàrà tə yà zʋa lɩ̀à tə zəni. Máŋá tə, Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án nə nì kʋ mʋ̀ təntə, ʋ fən zʋa ba. Ba dàń pɩ̀à nətʋ tə, ba nə wá twá ba ma pa ba gʋ Zwezi.
19Dədəni nə yí, Zwezi də ʋ karbɩa tə nan Zwerizalɛmə wa.
Á kənə á waa Yɩɩ nə wuuu
20Kʋ tɩa nə pʋrɩ, jɩjʋ fuən fuən, Zwezi də ʋ karbɩa tə nə twá cwəŋə tə, ba nɩ kapɩrʋ tə, də kʋ kʋa kʋ yí kʋ ŋʋnan. 21Piyɛrə ma lìí kʋ tə, kʋ nə fwa dɩan tə nə, ʋ ma swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, ywàń kapɩrʋ tə, n nə zɩrɩ n kə kʋ nə tə kʋa». 22Zwezi ma swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à swɩ̀n kʋ á con: Á kənə á waa Yɩɩ nə! 23Lìù wàá paan con ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹Zàn lá n va, n tʋ mʋʋ wa›. Də ʋ nə ba kʋ bɛ̀eé ʋ waa con, də ʋ nə pɩn cɩ́gá də, kʋ tə, ʋ nə swɩ̀n tə mɛ, sə kʋ tʋn, kʋ cɩ́gá wá tʋn nətʋ. 24Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, à ma swɩ̀n á con, à wʋ́: Á nə jʋn Yɩɩ á ga lòrì won ʋ con, á kənə á waa də á nɩ kʋ won təntə. Á ga wá na kʋ won tə. 25Máŋá tə, á nə wulə á jʋ̀nɩ̀ Yɩɩ, á nə jə yoo də lìù, sə á kwɛn kʋ, á lɩ á mʋ̀ də kʋ tíú pwərə wa. Á nə fwa kʋ nətʋ, á nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, də ʋ wá kwɛn á cʋna tə, ʋ lɩ á mʋ̀ də ʋ mʋ̀ pwərə wa. 26[Yá á dàń nə vɩga, sə á kwɛn yoo, á lɩ á mʋ̀ də lɩ̀à tə pwərə wa, á nyɩna Yɩɩ tə də, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, wá vɩ, sə ʋ kwɛn á də cʋna tə, ʋ lɩ á mʋ̀ də ʋ mʋ̀ pwərə wa».]
Zwezi dɩ̀àn tə naŋa yə̀n?
(Matiə 21.23-27; Likə 20.1-8; Zwan 2.18-21)
27Zwezi də ʋ karbɩa tə kʋ́ʋ̀ pìí ba va *Zwerizalɛmə. Zwezi nə wulə *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa ʋ vəli, máŋá tə nə, Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án, də Zwifə-ba *nəkwɩna vəli ba yí wá. 28Ba bwe wá, ba wʋ́: «Dɩ̀àn taa nə, n ma fwa yìə̀n tə tə? Wàà nə pɩn mʋ́ cwəŋə, sə n fwa tə?»
29Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «À wá bwe aba yoo nədʋ. Á nə wànɩ́ á le nə, à də dàń wá le aba. À wá man won tə nə pɩn, à ma fwa yìə̀n təntə. 30Wàà nə ken dɩ̀àn Zwan jɩɩn wa, sə ʋ lə lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ tə? Kʋ yɩ Yɩɩ, nə à yə̀ə́ ləzoni? Á nə wàá, sə á le nə!» 31Kʋ pɩn, ba dàń wulə ba tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, ba ga swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Nə nə le, nə wʋ́: ‹Kʋ ya Yɩɩ nə ken dɩ̀àn Zwan jɩɩn wa›, ʋ wá bwe nəba, ʋ wʋ́: ‹Bɛ̀eɛ̀e dàń nə pɩn, á ma wà cɩ́gá ʋ sʋgʋ tə nə pɩn?› 32Yá nə ma wàrɩ̀ nə le də, kʋ yɩ ləzoni nə ken dɩ̀àn ʋ jɩɩn wa». Ba swɩ̀n nətʋ, ba yà nə dəri lɩ̀à tə fən yɩrɩ. Lɩ̀à tə mama yà yə̀ə́ də, Zwan yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ cɩ́gá cɩ́gá. 33Ba dàń ma le Zwezi, ba wʋ́: «Nə yə̀rì». Zwezi də ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «À də bá swɩ̀n lìù tə, ʋ nə ken dɩ̀àn à jɩɩn wa, à ma fwa tə yìə̀n təntə».
12Divɛn tɩ̀án kárá vala wʋlʋnyɩna duən zwansɩsara
(Matiə 21.33-46; Likə 20.9-19)
1Zwezi ma zàn ʋ swɩ̀n *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə, də ba *nəkwɩna tə con də zwansɩsara ka tə, ʋ wʋ́: «Bɛɛ don cwɛn ʋ divɛn tɩ̀án kárá. Ʋ kɩkarɩ ka də dabwaʋ. Ʋ kʋ̀ gwàlʋ́ kapataʋ wa, sə ba ma kaŋɩ divɛn tɩ̀án bɩa tə. Yá ʋ dàń ga lwà vuun, sə ba ma cɩ̀ kárá tə nə. Kʋ kwa nə, ʋ tì kárá tə ʋ yá vala duən jɩ̀àn wa, ʋ ga va cwəŋə. 2Máŋá tə, divɛn tɩ̀án bɩa tə koru nə yí, ʋ tʋn tʋ̀tʋ̀nʋ̀ don vala tə con. Ʋ pɩ̀à ʋ divɛn tɩ̀án bɩa tə vàn don. 3Máŋá tə, ʋ nə yí lá, vala tə jɩn tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə ba mà, ba pa ʋ pìí ʋ vìí də ʋ jɩkʋrɩkɛ. 4Kárá tə tíú kʋ́ʋ̀ pìí ʋ tʋn tʋ̀tʋ̀nʋ̀ don, ba mà ʋ yuu ba kàrɩ́, ba ga twɩn wá. 5Kárá tə tíú kʋ́ʋ̀ pɩn tʋ̀tʋ̀nʋ̀ don va, ba gʋa ʋ mʋ̀ təntə. Ba ga tʋn kʋ nyɩnyɩga tʋ̀tʋ̀nà zənzən duən yɩra. Ba mà ba duən, ba gʋ ba duən.
6Kʋ dàń yà ga bɛɛ nədʋ cɩcɩ kárá tíú tə con. Ʋ mʋ̀ bɛɛ tə nə yɩ ʋ biswənə. Ʋ dàń ma talɩkwa ʋ tʋn ʋ bìú tə vala tə con. Ʋ dàń swɩ̀n ʋ waa con, ʋ wʋ́: ‹Ba wá zìlí à bìú tə!› 7Yá vala tə də swɩ̀n duən con, ba wʋ́: ‹Á ywàŋá, ʋ tə nə wá bà ʋ tɩnɩ bwálɩ́ tə, ʋ nyɩna tɩan kwa nə. Nə gwɩa wá, sə nə dàń ga ja kárá tə›. 8Ba dàń ma ja bìú tə, ba gʋ wá, ba dɩlɩ ʋ tɩgɩ tə kárá tə kwa con».
9Zwezi dàń ma bwe, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə kárá tə tíú dàń wá fwa? Kʋ yɩ, ʋ wá va ʋ kárá tə wa, ʋ gʋ vala tə mama, ʋ ga tì kárá tə ʋ kə lɩ̀à duən jɩ̀àn wa. 10Á kàrɩ̀ Yɩɩ sagɩ tə wa, ba nə pʋ́pʋ́nɩ́, kʋ wʋ́:
‹Kapan tə, də̀lwə̀rə́ tə yà nə vɩga ba dʋgʋ vàn nə, kʋ mʋ̀ nə pìí kʋ jì dìə̀ nigwancɩɩn wárɩ́, kʋ yoo nə cà. 11*Yuu-Tiu nə ken, sə kʋ ya nətʋ, yá kʋ yɩ yozəŋu kʋ pa nəba›.»
12Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii yənu tɩ̀án tə, də Zwifə-ba nəkwɩna tə yà yə̀ə́ də, zwansɩsara tə yɩ, Zwezi ma swɩ̀n ba mʋ̀ con. Ba dàń pɩ̀à, sə ba ja wá. Yá ba dàń yà nə dəri lɩ̀à tə fən. Ba yá wá, ba ga vìí.
Ba də́də́n, sə ba pa Zwezi swɩ̀n ʋ zɩgɩ Romə-ba pɩ̀ʋ́ tə nə
(Matiə 22.15-22; Likə 20.20-26)
13*Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án, də ba *nəkwɩna tʋn *Farɩzɩan-ba duən, də *Erodə kwa lɩ̀à duən Zwezi con, sə ba ma ja ʋ də̀ń nə də bwiə don. 14Ba twi ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Karnyɩna, nə yə̀ə́ də, n yɩ cɩ́gá tíú. N ba lìù yii dəri, n yáá nə tə̀lə́ də dun tə ləzwənə nə jə yɩrɩ. Yá n ga bɩrɩ Yɩɩ cwəŋə tə də cɩ́gá. Swɩ̀n bɩrʋ nəba: Yɩɩ nii pɩn cwəŋə, sə nə ŋwɩ́n, nə à yə̀ə́, sə nə dàn ká ŋwɩ́n lanpoo, nə pa *Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə? Kʋ yɩ kálʋ́, sə nə ŋwɩ́n kʋ mʋ̀ naaa, nə à yə̀ə́ kʋ wà mɛ?» 15Yá Zwezi yà yə̀ə́ də, ba yɩ níə́ bələ tɩ̀án. Ʋ ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn á ma pɩ̀à, sə á ja à də̀ń nə? Á pɩan nə cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ, sə à jə́n». 16Ba ma ja kʋ don ba ja bà, Zwezi dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Wàà yuu də ʋ yɩrɩ nə ba pʋ́pʋ́nɩ́ yəbə?» Ba ma le wá, ba wʋ́: «Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə!» 17Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á ŋwɩ́án kʋ tə nə yɩ Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nyiən, á pa wá, sə á ga ŋwɩ́n kʋ tə nə yɩ Yɩɩ nyiən, á pa Yɩɩ də nə!» Ʋ liu tə, ʋ nə le ba tə gwárɩ́ ba.
Ka tɩ ka pìí ka bwin ka nan tə yuu wa bwiə
(Matiə 22.23-33; Likə 20.27-40)
18*Sadɩsɩan-ba mʋ̀ bɩrɩ də, tɩga bá pìí ba bwin ba naŋa. Ba wa lɩ̀à duən dàń twi Zwezi con, ba bwe wá, ba wʋ́: 19«Karnyɩna, *Moyizə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ *nii kʋ tə, ʋ pa nəba, ʋ wʋ́: ‹Bɛɛ nə tɩga, ʋ yá ʋ kan nə, yá ʋ də ʋ kan tə wà bìú lʋrɩ, ʋ nyánʋ́ mɛ, sə ʋ tì kadənu tə. Ʋ lʋra bɩa ʋ nə, ʋ ma tún dwíí ʋ pa ʋ zʋnʋ tə nə tɩga tə nə›. 20Yá nubɩa barpɛ duən yà nə wulə. Nəkwɩa tə swe, ʋ tɩ də ʋ tə wà bìú lʋrɩ. 21Bələ tíú tə tì kadənu tə, ʋ də tɩga də ʋ ba bìú jə. Kʋ tətə nə tʋn batwa tíú tə də yɩra, də ba duən tə mɛ. 22Kadənu tə dí nubɩa barpɛ tə mɛ duən kwa nə. Yá ʋ də ba lìù mama ga wà bìú duən nə lʋrɩ. 23Ba mɛ barpɛ tə jɩn wá, ba ma fwa ba kan. Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, dɩɩn tə nə tɩga nə wá pìí ba bwin, wàà nə wá tɩnɩ kan tə?»
24Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á dwá á tɩ̀àn. Á nə yə̀rì Yɩɩ sagɩ tə, á ma yə̀rì Yɩɩ dɩ̀àn tə də yɩrɩ. 25Máŋá tə tɩga nə wá pìí ba bwin ba nan, bara də kana bá swe duən. Yá ba dàń wá yà ndə *malɩkɛ nə Yɩɩ *sàń wa. 26Á wà kàrɩ̀ kʋ tə, Yɩɩ nə swɩ̀n Moyizə sagɩ tə wa, tɩga ka pìí ka bwin ka nan tə yuu wa, naaa? Ʋ swɩ̀n yoo tə, kʋ nə nan Moyizə nə tuni tə wa. Lá nə Yɩɩ swɩ̀n Moyizə con, ʋ wʋ́: ‹À yɩ Yɩɩ tə, *Abərahamə də *Yɩzakə də *Zwakɔbə nə jʋ̀nɩ̀›.» 27Zwezi ma swɩ̀n ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Kʋ nətʋ bɩrɩ də, Yɩɩ yɩ lɩ̀à tə, ba nə wulə mɩɩ wa Yɩɩ, ʋ tà tɩga Yɩɩ. Á dwá á tɩ̀àn mɩ́ámɩ́án».
Yɩɩ nii yoo tə, kʋ nə dwə tə mama
(Matiə 22.34-40; Likə 10.25-37; Romə tɩ̀án 13.8-10)
28Yɩɩ nii *yənu tíú don nì də, Zwezi də *Sadɩsɩan-ba wulə ba tʋ́tʋ̀nɩ́ duən. Ʋ yəni də, Zwezi le ba zəni. Ʋ dàń ma fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra ʋ bwe wá, ʋ wʋ́: «Yɩɩ *nii yoo kwà nə dwə tə mama?» 29Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Nə̀ń yoo kʋ tə, nə dwə tə mama. ‹*Yɩzərayɛlə-ba, á cʋga! *Yuu-Tiu don tə̀lə́, də kʋ nə tà Yɩɩ. Ʋ mʋ̀ nə yɩ nə Yuu-Tiu. 30N mɛ, sə n sóní Yuu-Tiu, ʋ nə yɩ n Yɩɩ də n waa mama. N sóní kʋ tə nə ziən kʋ pa Yɩɩ nə. N bʋ́n Yɩɩ yoo máŋá mama. N kə n kajaŋa mama n pɩn Yɩɩ nə.› 31N ga nə̀ń bələ nii nyiən: ‹N mɛ, sə n sóní n yɩra lìù, ndə n nə swə n tətə nətʋ›. Yɩɩ nii yoo don kʋ́ʋ̀ tə̀lə́, kʋ nə dwə tə tə bələ tə».
32Yɩɩ nii yənu tíú tə ma swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, kʋ ziən. Kʋ tə, n nə swɩ̀n tə yɩ cɩ́gá cɩcɩ: Yɩɩ yɩ nədʋ, yá yɩa duən tə̀lə́ tə súrí ʋ mʋ̀ nə. 33Ləzwənə mɛ, sə ʋ sóní Yɩɩ də ʋ waa mɛ. Ʋ mɛ, sə ʋ sóní kʋ tə nə ziən kʋ pa Yɩɩ nə. Ʋ mɛ, sə ʋ bʋ́n Yɩɩ nə máŋá mama. Ʋ mɛ, sə ʋ kə ʋ kajaŋa tə mama Yɩɩ nə. Ʋ mɛ, sə ʋ sóní ʋ yɩra lìù ndə ʋ tətə nə. Kʋ mʋ̀ nə kʋkwa ka gʋ vàná ka sʋrʋ ka pa Yɩɩ nə, də ka ŋwán wiən yiri mama». 34Zwezi nɩ də, ʋ le də yənu, ʋ dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «N ba ŋʋ́ná də Yɩɩ pàrɩ̀ tə». Kʋ kwa nə, lìù mama waa dɩ̀àn yà kʋ́ʋ̀ wà yí, sə ʋ kʋ́ʋ̀ bwe Zwezi bwiə don.
Kərisə yɩ pɩ̀ʋ́ Davidə nàʋ́, ʋ ga yɩ ʋ Yuu-Tiu də
(Matiə 22.41–23.12; Likə 20.41-47)
35Zwezi nə wulə ʋ kàrɩ̀ lɩ̀à *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ wa, ʋ dàń bwe bwiə tə tə: «Nətə nə Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə wàá ba swɩ̀n ba wʋ́, *Kərisə ʋ nə yɩ jonu tə, Yɩɩ nə kúrí, yɩ *Davidə nàʋ́? 36Yɩɩ-*Siŋu tə cúə́ Davidə tətə yuu wa, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹*Yuu-Tiu Yɩɩ swɩ̀n à Yuu-Tiu con, ʋ wʋ́: «Bàá jə̀ń à jɩzən12.36 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. nə, də à ma kəni n dʋŋa n nɛɛ də̀ń nə, sə n nɩŋa ba!» › 37Də Davidə tətə nə ja Kərisə, ʋ ma boŋə ‹Yuu-Tiu›, ʋ dàń wá twá nətə, ʋ ma kʋ́ʋ̀ ya ʋ nàʋ́ də?»
Zwezi bɩrɩ, sə lɩ̀à tə cɩ̀ ba tɩ̀àn nə də Yɩɩ nii yənu tɩ̀án tə
Lɩ̀à zənzən yà cʋga Zwezi sʋ̀ràn tə də pupoli. 38Ʋ swɩ̀n ba tə con, ʋ nə kàrɩ̀ tə, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə. Ba mʋ̀ nə swə, sə ba zʋ gandaran ba ja jijiri. Ba ga swə, sə ba jʋn ba jə́rə́ bwálá wa. 39Ba twá lá, ba kúrí gwələ tə, ba nə nàn zəni, *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa. Ba jəni bwálá nəzəŋə nə, diŋə nəfaran wa. 40Ba vɩrɩ kadənə wiən, ba ga fwa yɩjʋnɩ ba ba zwɛ̀e, ləzoni yáá con, sə ba ma bɩrɩ də, ba yɩ ləzwənzəŋə. Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ ba bʋ̀rà, ʋ ga cʋ̀gʋ̀ ba mɩ́ámɩ́án».
Pɩrɩ tə kadənu don nə pɩn
(Likə 21.1-4; 2 Korɛntə tɩ̀án 8.1-5)
41Kʋ kwa nə, Zwezi jə̀ń Yɩɩ səbiu daka yikənə bwálɩ́ tə bɩan nə, *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ wa. Zwezi yà ywàŋá nətʋ tə, lɩ̀à nə kəni səbiu tə. Wiən tɩ̀án yà pɩn səbiu zənzən. 42Kadənu zʋrʋ don twi ʋ tì səbibii bələ ʋ kə lá. 43Zwezi dàń ma bon ʋ karbɩa tə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Won tə, kan tə nə ken lá dáá, kʋ doni lɩ̀à tə mɛ nyiən. 44Ba duən tə yɩ səbiu tə nə pàlɩ́ nə ba ken lá. Yá ʋ mʋ̀ də ʋ zʋrɩ tə mɛ, ʋ ken kʋ tə mama, ʋ yà nə jə, kʋ tə, ʋ yà nə ma kʋnɩ ʋ tɩ̀àn».
13Zwezi swɩ̀n Yɩɩ dìə̀ tə cʋna yoo
1Zwezi yà nə naŋa *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa máŋá tə nə, ʋ karbiu tə don swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, ywàń Yɩɩ dìə̀ tə! Kʋ lwə̀ zəni! Kʋ ziən yii wa! Kʋ lwə̀ də kapana nəfaran!» 2Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Dəfaran tə tə, n nə na, tə mɛ wá tʋ tə pú dɩɩn don nə. Kapan nədʋ tətə bá pə̀ń kʋ don yuu wa. Tə mama mɩ́ámɩ́án wá lwá tɩa».
Talɩkwa máŋá tə yoo
3Zwezi jə̀ń *oliviye tɩ̀án paan tə yuu wa. Kʋ paan tə wulə *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə yáá con. Ʋ karbɩa Piyɛrə də Zwakə də Zwan də Andəre cɩcɩ yà nə wulə də wá, ba bwe wá, ba wʋ́: 4«Man máŋá tə, kʋ nə wá tʋn n bɩrɩ nəba, də won tə, kʋ nə yɩ mɩmɩnʋ, kʋ nə bɩrɩ máŋá tə, tə wiən təntə mama nə wá bà».
5Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə, sə lìù mama dàn ká gɩgarɩ aba. 6Lɩ̀à zənzən wá ja à yɩrɩ ba bà. Ba lìù mama ga wá swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹À mʋ̀ nə yɩ *Kərisə!› Yá ba wá gɩgarɩ lɩ̀à zənzən. 7Á nə nì kʋ̀ʋ̀ ŋwɛn də kʋ bwələ, á nə nì kʋ̀ʋ̀ ŋwɛn də kʋ ŋʋ́ná, fən dàn ká ja aba. Nətʋ nə kʋ mɛ, sə kʋ tʋn, yá kʋ ga tə tà lʋʋ zaŋʋ nə. 8Dwíə́ tə lʋʋ mama wa wá ta, tə zɩgɩ duən nə. Yá payuu wá ta kʋ zɩgɩ kʋ don payuu nə. Tɩa wá səsəgi bwálá kapʋpʋ nə, niən də ga wá yà lá. Kʋ wá nyɩn ndə kapuə pùə́ yàá nə zàn ka yɩ̀, sə ʋ lʋra.
9Á cɩa á tɩ̀àn nə! Lɩ̀à wá ja aba, ba ma bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà. Ba wá mà aba də fɩfɩran *Zwifə-ba *jə́rə́ dii wa. Ba wá ja aba, ba ja va yáá tɩ̀án, pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə lɩ ʋ tún, də pɛ̀egá yáá con à mʋ̀ yɩrɩ, sə á swɩ̀n kʋ tə, á nə yə̀ə́ á bɩrɩ ba. 10Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə mɛ, sə kʋ mʋ̀ nə də́ yáá kʋ swɩ̀n kʋ bɩrɩ lʋʋ tə mɛ nə, kʋ kwa nə, tə yìə̀n tə wá bà. 11Yá máŋá tə nə, ba nə wá ja aba, sə ba ma bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà, kʋ tə ba tə, á nə wá swɩ̀n, á dànà ká də́ yáá á pa, kʋ mʋ̀ yoo ja aba. Kʋ máŋá tə wa, sə á swɩ̀n sʋ̀ràn tə nə wá bà á nii wa, tə nə ba á mʋ̀ naŋa, tə yɩ tə naŋa Yɩɩ-*Siŋu tə yɩrɩ.
12Lɩ̀à wá ja ba nubɩa ba pa, sə ba gʋ, yá bɩa nyɩna-ba də wá tʋn kʋ nyɩnyɩga də ba bɩa. Bɩa wá zàn ba zɩgɩ ba nyɩna-ba nə, ba gʋ ba. 13Lɩ̀à tə mama wá dʋ́n aba, à mʋ̀ yɩrɩ. Yá lìù tə, ʋ nə wá ja pɩ́nʋ́, ʋ zɩgɩ ʋ dɩ̀àn kʋ yoo tə, kʋ va kʋ zwɛ̀e, kʋ tíú wá na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con.
Wokʋkwɩʋn tə Yɩɩ nə zʋnɩ
(Matiə 24.15-28; Likə 17.20-37; 21.20-24)
14Á wá na wokʋkwɩʋn tə nə cʋ̀gà, də kʋ wulə bwálɩ́ tə nə, kʋ nə wà mɛ. (Sə lìù tə, ʋ nə kàrɩ̀, zùrì ʋ yɩra!) Kʋ máŋá tə wa, sə lɩ̀à tə, ba nə wá yà Zwide nagwanaa con, dəri ba dɩ̀ pɛɛn. 15Lìù tə, ʋ nə wá yà dəyuu wa, kʋ́ʋ̀ dàn ká cú, ʋ dàn ká zʋ ʋ dìə̀, ʋ tì ʋ zɩla. 16Yá lìù tə də, ʋ nə wá yà kárɩ́ wa, dàn ká pìí ʋ va sàń ʋ tì ʋ gànʋ̀ don. 17Kʋ wá yà lɛɛ máŋá təntə wa, kʋ pa kana tə nə, ba nə jə pwìí, də ba tə nə, bɩa nə ŋwà ba nyʋnɩ nə! 18Á lòrì Yɩɩ, sə tə mʋ̀ càn təntə dàn ká yí yɩdɩɩn wa. 19Kʋ mʋ̀ dɩan tə nii nə, càn tə wá doni càn tə mɛ nə yɩ lá. Kʋ nə zɩgɩ máŋá tə, Yɩɩ nə fwa lʋʋ, woyiri nətʋ tə wà twi, yá càn yiri təntə də kʋ́ʋ̀ bá bà abada. 20*Yuu-Tiu nə wà dɩan tə nii lɩ ʋ ga ga, lìù mama yà bá jon ʋ mɩɩ. Yá ʋ dàń lɩ tə nii ʋ ga ga, ʋ lɩ̀à tə, ʋ nə kúrí, sə ba ya ʋ nyiən tə yɩrɩ. 21Lìù dàń nə swɩ̀n á con, ʋ wʋ́: ‹Á ywàŋá, *Kərisə wulə yəbə!›, nə à yə̀ə́: ‹Á ywàŋá, ʋ wulə lá con!› Á dànà ká sɛ̀e kʋ tíú nii. 22Kʋnkʋn Kərisə-ba də kʋnkʋn nii sʋ̀sʋ̀nà wá bà. Ba wá tʋn yikunu dɩ̀àn mɩmɩnan də yomɩlan. Də kʋ nə wàá, ba wá gɩgarɩ lɩ̀à tə tətə, Yɩɩ nə kúrí. 23Á mʋ̀ dàń ya cɩa á tɩ̀àn nə! À dí yáá à man tə à bɩrɩ aba.
Ləzwənə-Biu túrí tə yoo
(Matiə 24.29-31; Likə 21.25-33)
24Kʋ máŋá tə nə, càn təntə kwa nə, yìə̀n zənzən wá tʋn: Yɩcaʋ tə wá jì yikunu. Cànà tə kʋ́ʋ̀ bá ja poni. 25Kacɩlacɛ wá nan lanworu wa tə tʋ. Yá dɩ̀àn tə, tə nə wulə lanworu tə wa, də wá gugurə. 26Ba dàń wá na *Ləzwənə-Biu13.26 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə bakwan tə wa, də ʋ bɩ̀àn də dɩ̀àn tə nə dáá, də dun. 27Ʋ wá tʋn *malɩkɛ lʋʋ sapara banɩa tə nə, lʋʋ yɛɛ tə mɛ nə, sə ba kə lɩ̀à tə, Yɩɩ nə kúrí, tə duən nə».
Kapɩrʋ yuu wa kàrà
28Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nəŋə yoo tə, à nə pɩ̀à, sə à twá kapɩrʋ tə kàrà tə nə, à swɩ̀n: Máŋá tə nə, kʋ nɛɛ tə nə yɩ wobwalan, yá kʋ ga twè vʋran, á yə̀ə́ də, sii bwələ. 29Mə kʋ yɩ nətʋ, də á nə nɩ tə wiən təntə, à nə swɩ̀n tə yoo, á mɛ, sə á lwarɩ də, *Ləzwənə-Biu13.29 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. túrí tə bwələ. Ʋ wulə cwəŋə wa, ʋ yí ʋ zwɛ̀e. 30Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ yoo təntə wá tʋn, də zə̀n lɩ̀à tə mama, ba nə wulə tɩa yuu wa, tə wà tɩ ba zwɛ̀e. 31Lanworu də tɩa mɛ wá jén, yá à sʋ̀ràn tə mʋ̀ bá jén, abada!»
Yɩɩ cɩcɩ nə yə̀ə́ lʋʋ zaŋʋ máŋá
(Matiə 24.36, 42; Likə 12.40-38)
32«Lìù mama yə̀rì dɩɩn tə, nə à yə̀ə́ máŋá tə, yìə̀n təntə nə wá tʋn. *Malɩkɛ tə Yɩɩ *sàń nə, də Yɩɩ-Biu13.32 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə tətə yə̀rì kʋ. À nyɩna Yɩɩ cɩcɩ nə yə̀ə́. 33Á cɩa á tɩ̀àn nə, á dànà ká dwɛ̀e, á nə yə̀rì máŋá tə kʋ nə wá tʋn yɩrɩ. 34À vəru də à ka pìí ka bà wá yà nətʋ: Bɛɛ don vələ cwəŋə. Ʋ nan ʋ yá ʋ sàń ʋ pa ʋ tʋ̀tʋ̀nà nə. Ʋ pɩn ba lìù mama tʋtʋŋɩ. Yá ʋ ga swɩ̀n lìù tə nə cɩ̀ mimii tə nə, sə kʋ tíú súrú ʋ yɩ́á zəni. 35-36Á dàń súrə́ á yɩ́á zəni, á nə yə̀rì máŋá tə, dìə̀ tíú nə wá pìí ʋ bà yɩrɩ. Ʋ nə pìí ʋ bà, ʋ dɩ̀ á yuu, ʋ wà mɛ, sə ʋ na aba, də á dwɛ̀e. Ʋ túrí tə wàá dədəni kʋ yanɩ, nə à yə̀ə́ tɩtɩn kwɩʋn nə, cəbɩa kurə máŋá wa, nə à yə̀ə́ jɩjʋ nə. 37Kʋ tə à nə swɩ̀n á con yəbə, kʋ mʋ̀ nə à swɩ̀n lɩ̀à tə mɛ con: Á súrə́ á yɩ́á!»
14Lɩ̀à vʋrʋ, sə ba gʋ Zwezi
(Matiə 26.1-5; Likə 22.1-2; Zwan 11.47-53)
1Kʋ ga dɩan bələ, sə *Pakə cànà tə də́. Kʋ máŋá tə wa nə, *Zwifə-ba tə yàá də́ dipɛn tə, kʋ nə ba sabwarɩ kəni. *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án yà pɩ̀à, sə ba tʋn yɩ́á swɩan, ba ja Zwezi ba gʋ. 2Ba yà swɩ̀n də duən, ba wʋ́: «Nə wà mɛ, sə nə ja wá cànà tə máŋá wa, sə gurəgurə dàn ká zàn lalʋʋ tə tətəŋi wa».
Kan don lwá tɩralɩ nʋga Zwezi yuu wa
(Matiə 26.6-13; Likə 7.36-50; Zwan 12.1-8)
3Zwezi yà wulə Betani nə, Simon tə, ʋ yà nə yɩ dayarʋ, dìə̀ wa. Máŋá tə wa, ʋ wulə ʋ də́, kan don zʋa. Ʋ yà jə pɩ̀ʋ̀ kapan kunkoli, ba nə boŋə ‹alɩbatɩrɩ›. Tɩralɩ nʋga yà wulə kʋ wa, kʋ yɩ ba fwa narədə paa tətə, yá kʋ kwənə də ga dáá. Ʋ lwə kunkoli tə, ʋ tì tɩralɩ nʋga tə ʋ lwá Zwezi yuu wa. 4Kʋ wà ywánɩ́ yɩ kʋ pa lɩ̀à tə duən yà nə jə̀ə́ lá, yá ba dàń swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Tɩralɩ nʋga kʋ tə ka cʋ̀gʋ̀ tə ba də̀ń jə. 5Ba yà wàá kʋ ba tì ba yə̀ cɩnɩa səbikʋlan14.5 Cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ nədʋ tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. biətwa, ba pɩn səbiu tə zʋra nə». Ba lɩŋa dàń zàn zəni kan tə yuu wa. 6Yá Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á yaga wá sənbwen. Bɛ̀eɛ̀e yɩrɩ nə á ma cʋ̀gà ʋ pùə́ nə? Kʋ tə, ʋ nə fwa ʋ pa nə, tə ziən. 7Zʋra wulə də aba máŋá mama. Á wàá ba zəni á fwa máŋá tə, á nə swə. Yá à mʋ̀ ga bá ya də aba máŋá mama. 8Ʋ fwa ʋ dɩ̀àn maŋa. Ʋ manwarɩ ʋ lwə́ tɩralɩ nʋga à yɩra nə, sə ʋ ma kwɛn tə, tə nə wá zʋ ləbəri wa yɩrɩ. 9Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Bwálɩ́ tə mama wa, ba nə wá swɩ̀n Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə lʋʋ mama wa, ba wá man kʋ tə, kan wà tə nə tʋn, sə ba ma lìí ʋ nə».
Zwidasə ken sírí, sə ʋ ja Zwezi ʋ pa ʋ dʋŋa nə
10Yisəkariyɔtə Zwidasə, Zwezi karbɩa fugə bələ tə wa lìù don, dàń vəli ʋ swɩ̀n *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə con də, ʋ mʋ̀ pɩ̀à, sə ʋ kə Zwezi ba jɩ̀àn wa. 11Ba nə nì kʋ nətʋ, kʋ poli ba pùə́. Ba dàń ga swɩ̀n də, ba wá pa wá səbiu. Zwidasə dàń yà wulə ʋ pɩ̀à cwəŋə nəzəŋu, sə ʋ ma kə Zwezi ba jɩ̀àn wa.
Zwezi də ʋ karbɩa tə də́ Pakə cànà wodiu
(Matiə 26.17-25; Likə 22.7-13, 21-23; Zwan 13.21-30)
12Kʋ yɩ cànà tə təntən dɩɩn tə nə, *Zwifə-ba nə də́ dipɛn tə, kʋ nə ba sabwarɩ kəni. Kʋ dɩɩn tə nə, ba yàá gʋ pabii, sə ba ma fwa *Pakə cànà wodiu.
Kʋ máŋá tə wa, Zwezi karbɩa tə bwe wá, ba wʋ́: «Yə̀n nə n pɩ̀à, sə nə va nə tanɩ Pakə cànà wodiu?» 13Zwezi dàń ma tʋn ʋ karbɩa bələ, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á vələ *Zwerizalɛmə wa. Á wá jə́rí bɛɛ də ʋ zɩŋa nɩ́á kwàrá, sə á pú kʋ bɛɛ tə kwa. 14Bwálɩ́ tə, ʋ nə zʋa, sə á swɩ̀n dìə̀ tə tíú con, á wʋ́: ‹Karnyɩna bwe, sə ʋ jə́n dìə̀ tə, ʋ də ʋ karbɩa tə nə wá də́ Pakə cànà wodiu ka wà tə, wa yə̀n?› 15Ʋ dàń wá bɩrɩ aba dəyuu dìə̀ nəfarʋ don, də ba kwɛn ka də zɩla, tə nə mɛ. Mə lá nə á wá tanɩ nə cànà tə wodiu». 16Ʋ karbɩa tə vəli tɩʋ tə wa, ba nɩ tə yìə̀n tə, ndə Zwezi yà nə man ʋ bɩrɩ ba nətʋ tə. Ba dàń ga tanɩ Pakə cànà wodiu tə lá nə.
17Máŋá tə dədəni nə yí, Zwezi twi də ʋ karbɩa fugə bələ tə. 18Máŋá tə, ba nə jə̀ń, ba wulə ba də́ tə, Zwezi swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə wulə á də́ də nə, á lìù don wá ja nə ʋ pa». 19Ʋ karbɩa tə mɛ pwìí cʋ̀gʋ̀, yá ba dàń ga wulə wá, ba bwe duən də̀ń nə, ba wʋ́: «Kʋ ya à mʋ̀, naaa?» 20Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ á mʋ̀ fugə bələ tə wa lìù don nə. Kʋ tíú də twá ʋ kuli ʋ dipɛn tə də nə zʋŋa nədʋ tə wa. 21*Ləzwənə-Biu14.21 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. wá tɩ, ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa nətʋ tə. Yá kʋ dàń wá yà càn kʋ pa lìù təntə nə, ʋ nə wá ja Ləzwənə-Biu tə ʋ pa. Ba yà nə wà kʋ bɛɛ tə lʋrɩ, kʋ yà kʋkwa».
Yuu-Tiu nimarʋ wodiu tə yoo
(Matiə 26.26-30; Likə 22.14-20, 39; 1 Korɛntə tɩ̀án 11.23-26; 10.16-17)
22Máŋá tə wa, ba nə wulə ba də́, Zwezi tì dipɛn, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e kʋ yɩrɩ. Kʋ kwa nə, ʋ fʋa fʋa kʋ, ʋ pa ʋ karbɩa tə nə, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á joŋə kʋ tə, kʋ yɩ à yɩra tə nə!» 23Kʋ kwa nə, ʋ tì divɛn wùrú zʋŋa, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e ka yɩrɩ, ʋ ga tì ka ʋ pa ba. Ba mɛ nyʋa. 24Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Kʋ tə yɩ à mʋ̀ jana nə. Jana təntə nə bɩrɩ á də Yɩɩ *nimarʋ tə. Jana təntə nə wá nan, lɩ̀à zənzən yɩrɩ. 25Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: À kʋ́ʋ̀ bá nyʋ divɛn kʋ tə, kʋ ja vələ dɩɩn tə, à nə kʋ́ʋ̀ wá nyʋ kʋ Yɩɩ *sàń nə».
26Kʋ kwa nə, ba nun cànà tə nuŋi, ba ga zàn ba va paan tə yuu wa, ba nə boŋə ‹*oliviye tɩ̀án paan›.
Zwezi bɩrɩ də, Piyɛrə wá swɩ̀n də, ʋ yə̀rì wá
(Matiə 26.31-35; Likə 22.31-34; Zwan 13.36-38)
27Zwezi swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Á mama wá vɩ nə á dʋgʋ. Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹À wá gʋ payɩrʋ tə, pee tə wá laga duən yáá nə›. 28Yá máŋá tə wa, à nə wá pìí à bwin à nan, kʋ kwa nə, à wá va à dɩ̀àn aba Galile nagwanaa wa». 29Piyɛrə ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à mama nə swə ba vɩ mʋ́ ba dʋgʋ, à mʋ̀ bá mʋ́ vɩ à dʋgʋ». 30Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con: Zə̀n tɩtɩn kʋ tə tətə mama, də cəbɩʋ tə wà kwi nɛɛ bələ, n wá tɛn nɛɛ batwa də, n yə̀rì nə». 31Piyɛrə ma kwɛn ʋ swɩ̀n ʋ kə yɩɩ nə, ʋ wʋ́: «À bá swɩ̀n mama də, à yə̀rì mʋ́, də kʋ nə swə kʋ yɩ, à wá tɩ də mʋ́». Ʋ karbɩa tə duən tə də swɩ̀n kʋ mʋ̀ yoo nədʋ təntə.
Zwezi jʋn Yɩɩ Zwesemane nə
(Matiə 26.36-46; Likə 22.39-46; Zwan 18.1)
32Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə dàń vəli ba yí bwálɩ́ tə, ba nə boŋə ‹Zwesemane›. Zwezi swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Á jənə yəbə, də à vələ yáá, sə à jʋn Yɩɩ». 33Ʋ jɩn Piyɛrə də Zwakə də Zwan, ʋ ja va yáá. Yá fən də pucʋnɩ wulə tə zwɩ wá. 34Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Tɩan pucʋnɩ súə́ nə. Á jənə yəbə, á dànà ká dwɛ̀e!» 35Ʋ dàń ma va yáá mancɩn, ʋ tʋ tɩa ʋ yáá yuu, ʋ ga lòrì Yɩɩ, ʋ wʋ́: «Kʋ yà nə wàá, sə càn máŋá kʋ tə va yɩŋʋna kʋ yá nə». 36Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Baba, à nyɩna, wiən tə mɛ wàá tə tʋŋa n con nə. Pa, sə yacara tətə twiən tə yá nə. Yá kʋ nə tà, sə kʋ tʋn, ndə à mʋ̀ nə pɩ̀à nətʋ, kʋ yɩ, sə kʋ tʋn ndə n mʋ̀ nə nə pɩ̀à nətʋ tə».
37Kʋ kwa nə, ʋ pìí ʋ bà ʋ karbɩa batwa tə con, də ba dwɛ̀e. Ʋ ma bwe Piyɛrə, ʋ wʋ́: «Simon, n dwɛ̀e naaa? N wà wànɩ́ n súrí n yɩ́á, n dɩ̀àn nə lugu nədʋ də tətə? 38Á súrə́ á yɩ́á, á ga lòrì Yɩɩ, sə ʋ san aba, sə *Sɩtana dàn ká wànɩ́ aba, ʋ də́də́n, sə ʋ yigu, ʋ pa á tʋn yokʋkwɩʋn. Ləzwənə pubʋŋa mʋ̀ yàá pɩ̀à, sə kʋ fwa zəni, yá ʋ yɩra ga ba dɩ̀àn jə kʋ fwa kʋ».
39Ʋ kʋ́ʋ̀ lɛ ʋ va yɩŋʋna, ʋ lòrì Yɩɩ, ʋ tə ga bwé tə sʋ̀ràn təntə tətə. 40Ʋ ga kʋ́ʋ̀ pìí ʋ bà ʋ karbɩa tə con. Ʋ kʋ́ʋ̀ yí də ba dwɛ̀e, ba wàrɩ̀ ba yɩ́á ba súrí dwɩan tə yɩrɩ. Ba yà kʋ́ʋ̀ yə̀rì yoo tə, ba nə wá swɩ̀n ʋ con. 41Ʋ nə pìí ʋ bà kʋ batwa tə nə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á tə yɩ á tə́gə́ á dwɛ̀e? Kʋ mɛ nətʋ! Máŋá yí. Á nəŋə, ba wá ja *Ləzwənə-Biu14.41 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n., ba kə cʋna lɩ̀à tə jɩ̀àn wa. 42Á zaŋa yɩɩ nə, nə virə! Á nəŋə, bɛɛ tə nə wá ja nə ʋ pa, tə bwələ yəbə».
Zwezi janʋ tə yoo
(Matiə 26.47-56; Likə 22.47-53; Zwan 18.2-12)
43Zwezi yà tə wulə ʋ swɩ̀n, lala də Zwidasə yí. Ʋ də yà yɩ ʋ karbɩa fugə bələ tə wa lìù don. Lalʋʋ yà wulə ʋ kwa də ba jɩ̀àn lagʋrɩ sɩ̀án də dangwələn. Ba yɩ *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án, də ba *nəkwɩna tə yà nə tʋn ba. 44Zwidasə, bɛɛ tə nə wá ja Zwezi ʋ pa tə, bɩrɩ lɩ̀à tə nətʋ tə, ʋ yà nə wá fwa: «Bɛɛ tə, à nə wá ja à kʋkwalɩ14.44 Kʋ nətʋ tə yɩ *Zwifə-ba yofwamɩʋn, də ba nə jə́rí duən, nə à yə̀ə́ də ba nə vəli duən sàń, sə ba na duən. tə, mə ʋ mʋ̀ nə, á nə pɩ̀à. Á jana wá, á cɩa ʋ nə zəni». 45Máŋá tə Zwidasə nə yí, lala də ʋ fàrʋ́ ʋ yí Zwezi yɩra, ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Karnyɩna!» Ʋ dàń ga kʋkwalɩ wá. 46Ba duən tə dàń ma ja Zwezi.
47Yá karbɩa tə yà nə wulə lá tə wa lìù don cʋrɩ ʋ lagʋrɩ sɩ̀ʋ́, ʋ ma za Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə tʋ̀tʋ̀nʋ̀ zɩɩn ʋ gwəŋə. 48Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á twi də lagʋrɩ sɩ̀án də dangwələn, sə á ma ja nə, ndə à yɩ ŋwɩ̀àn tə, à nə gwɩ lɩ̀à. 49Dɩɩn mama, à yà wulə də aba, à yà kàrɩ̀ lɩ̀à *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, á ga wà nə jɩn. Yá kʋ tə dàń tʋn, sə kʋ tə nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa nii ma sú». 50Ʋ karbɩa tə mɛ dàń yá wá, ba ga dəri. 51Balandʋrʋ don yà púə́ Zwezi kwa. Ganyaʋ cɩcɩ nə ʋ yà bɩbarɩ. Lɩ̀à tə yà pɩ̀à, sə ba ja wá, 52yá ʋ pɩ̀rʋ́ ʋ jon, ʋ dʋgʋ ganyaʋ tə, ʋ ga dəri də ʋ yaswələ.
Zwezi wulə Zwifə-ba yun tɩ̀án tə, ba nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà yáá con
(Matiə 26.57-68; Likə 22.54-55, 63-71; Zwan 18.12-14, 19-24)
53Lɩ̀à tə jɩn Zwezi, ba ja va *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə sàń. Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə, də Zwifə-ba *nəkwɩna tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə yà kun kʋ bwálɩ́ təntə nə. 54Piyɛrə yà púə́ Zwezi kwa yɩŋʋna. Ʋ zʋa Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə dəwoo wa. Ʋ jə̀ə́ lantə də Yɩɩ *dìə̀ lɩ̀à tə nə cɩ̀ ka nə, ʋ ywèrì mən.
55Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə, də yun tɩ̀án tə duən mama, ba nə bʋ̀rɩ̀ *bʋ̀rà tə, yà pɩ̀à yoo, sə ba kə Zwezi yuu wa. Ba yà pɩ̀à, sə ba gʋ wá, yá ba ba yoo mama na. 56Lɩ̀à nə dáá yà kʋnɩ kʋnkʋn ba kəni Zwezi nii nə, yá ba níə́ yà ba duən twá. 57Ba duən dàń ma zàn ba kʋna kʋnkʋn tə tə, ba kə ʋ nii nə, ba wʋ́: 58«Nə nì də, ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹À wá mà Zwifə-ba Yɩɩ dìə̀ ka tə, lɩ̀à nə lwə̀. Dɩan batwa nii nə, à wá lwà ka don, ka nə bá yà ləzoni nə lwə̀›.» 59Yá də kʋ mʋ̀ yoo təntə mɛ, ba níə́ yà tə ba duən twá.
60Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə dàń ma zàn lɩ̀à tə mɛ yáá nə, ʋ bwe Zwezi, ʋ wʋ́: «N ba yoo le, naaa? Bɛ̀eɛ̀e nə lɩ̀à ba tə swɩ̀n, ba kəni n yuu wa?» 61Yá Zwezi púə́ ʋ nii, ʋ ga ba yoo swɩ̀n. Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə kʋ́ʋ̀ bwe wá, ʋ wʋ́: «N yɩ *Kərisə tə, ʋ nə yɩ Yɩɩ tə, ba nə bwɩ, ʋ nə bìú naaa?» 62Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «À mʋ̀ nə yɩ wá. Á ga wá na *Ləzwənə-Biu14.62 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n., də ʋ jə̀ə́ Yɩɩ tə, ʋ nə wulə tə mɛ yuu wa, jɩzən14.62 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. nə. Á wá na wá də ʋ naŋa lanworu bakwan tə wa, ʋ bɩ̀àn».
63Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə dàń ma cɩrʋ ʋ gànʋ̀ də lɩŋa, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Nə kʋ́ʋ̀ ba lɩ̀à pɩ̀à, sə ba bɩrɩ nəba yoo don. 64Á nì, ʋ nə swɩ̀n ʋ twɩn Yɩɩ nətʋ. Bɛ̀eɛ̀e nə á bʋŋa kʋ yuu wa?» Ba mɛ dàń ma swɩ̀n də, ʋ mɛ, sə ba bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà, sə ba gʋ wá. 65Ba duən dàń ga pi mɩmɩan ba lwá Zwezi yuu wa. Ba pú ʋ yɩ́á nə, ba mà wá də jɩgungulə, yá ba ga swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Lwarɩ lìù tə nə fwa mʋ́ kʋ tə!» Yɩɩ dìə̀ lɩ̀à tə nə cɩ̀ ka nə tə jɩn Zwezi, ba farʋ ʋ pɩpara nə.
Piyɛrə swɩ̀n də, ʋ yə̀rì Zwezi
(Matiə 26.69-75; Likə 22.56-62; Zwan 18.15-18, 25-27)
66Piyɛrə yà tə nə wulə dəwoo tə wa, də nə̀ń Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə tʋtʋnbʋa nə ʋ yí. 67Ʋ nɩ Piyɛrə, də ʋ wulə ʋ ywèrì mən tə, ʋ ywàń wá zəni, ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «N mʋ̀, n də yà wulə də *Nazarɛtə Zwezi tə». 68Yá Piyɛrə dàń tɛn, ʋ wʋ́: «À yə̀rì kʋ tə, n nə wulə n swɩ̀n tə, à ba kʋ də̀ń nə̀ń». Ʋ nə zàn ʋ nan dəwoo tə wa, ʋ zʋ kwələ wa, cəbɩʋ nə kʋ kwi.
69Yá tʋtʋnbʋa tə nə nɩ wá kʋ́ʋ̀ zàn ʋ swɩ̀n lɩ̀à tə, yà nə wulə lá tə con, ʋ wʋ́: «Bɛɛ wà tə yɩ ba wa lìù don». Piyɛrə ma kʋ́ʋ̀ tɛn kʋ. 70Kʋ fwa mɛ̀e, də lɩ̀à tə, ba nə wulə lá, tə kʋ́ʋ̀ swɩ̀n Piyɛrə con, ba wʋ́: «N də cɩ́gá yɩ ba wa lìù don, n də nə yɩ Galile tíú tə yɩrɩ». 71Piyɛrə dàń ma dù, ʋ wʋ́: «Sə Yɩɩ cʋ̀gʋ̀ nə, də à nə kʋnɩ. À dùə̀ də, à yə̀rì bɛɛ tə, á nə swɩ̀n ʋ yoo». 72Kʋ máŋá tə nə, də cəbɩʋ tə kʋ́ʋ̀ kwi nɛɛ bələ nii nə. Piyɛrə dàń ma lìí kʋ tə, Zwezi yà nə swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Də cəbɩʋ tə nə wà kwi nɛɛ bələ, n wá tɛn nɛɛ batwa də, n yə̀rì nə». Ʋ dàń ma wulə ʋ kwi.
15Ba ja Zwezi, ba va Pilatə yáá con
(Matiə 27.1-2, 11-14; Likə 22.66-71; 23.1-5; Zwan 18.28, 33-38)
1Jɩjʋ fuən fuən, *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də ba *nəkwɩna, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án, də yun tɩ̀án tə duən mɛ, ba nə bʋ̀rɩ̀ *bʋ̀rà tə, kun duən nə, ba vʋrʋ, sə ba na won tə, ba nə wá ma fwa Zwezi. Ba jɩn wá, ba vwa ba ja va ba pa *Pilatə nə. 2Pilatə dàń bwe wá, ʋ wʋ́: «N mʋ̀ nə yɩ Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə?» Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Mə kʋ yɩ nətʋ, ndə n nə swɩ̀n tə!» 3Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án yà jə yìə̀n, ba ja zɩga Zwezi nə. 4Pilatə ma kʋ́ʋ̀ kwɛn ʋ bwe wá, ʋ wʋ́: «N nə̀ń yìə̀n tə, ba nə kəni n yuu wa! N bá sʋgʋ jə?» 5Yá Zwezi kʋ́ʋ̀ wà yoo mama le, kʋ pa kʋ gwárɩ́ Pilatə.
Ba bʋ̀rɩ̀ Zwezi bʋ̀rà, sə ba gʋ wá
(Matiə 27.15-26; Likə 23.13-25; Zwan 18.39–19.1, 4-16)
6*Pakə cànà mama nə yí, *Pilatə yàá dʋgʋ bàń dìə̀ lìù don, wà tə lɩ̀à tə mama nə yàá lòrì, sə ʋ dʋgʋ. 7Bɛɛ don, ba nə boŋə Barabasə, yà wulə bàń dìə̀ wa. Ʋ yà wulə lá də lɩ̀à duən, ʋ də ba nə sugu lɩ̀à, ba kə *Romə-ba yáá tɩ̀án tə nə, máŋá don wa, yá ba ga gʋ lìù yɩrɩ. 8Lalʋʋ tə dàń ma dɩ̀ Pilatə con. Ba ma lòrì wá kʋ tə, ʋ yàá nə fwa ʋ pa ba Pakə cànà máŋá mama wa, sə ʋ fwa kʋ ʋ pa ba. 9Pilatə ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Á pɩ̀à, sə à dʋgʋ *Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə naaa?» 10Ʋ yà yə̀ə́ Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə nə ja Zwezi ba bà ʋ con tə də̀ń. Ba pɩn wá Zwezi, ba yà nə jə wʋgwɩʋ də wá tə yɩrɩ.
11Yá Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə sugu lalʋʋ tə, sə ba lòrì Pilatə, sə ʋ dʋgʋ Barabasə mʋ̀ʋ́. 12Pilatə ma kʋ́ʋ̀ bwe lɩ̀à tə, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á dàń pɩ̀à, sə à ja ʋ tə, á nə ma boŋə ‹Zwifə-ba pɩ̀ʋ́› tə, à ma fwa?» 13Ba ma le wá, də ba cə̀rí, ba wʋ́: «Pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa!» 14Pilatə ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e yokʋkwɩʋn nə ʋ fwa?» Yá ba kʋ kwɛn ba cə̀rí, ba kə yɩɩ nə, ba wʋ́: «Pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa!» 15Pilatə yà pɩ̀à, sə ʋ poli lalʋʋ tə pùə́, ʋ dàń ma zàn ʋ dʋgʋ Barabasə, ʋ pa ba. Kʋ kwa nə, ʋ pɩn ba mà Zwezi də fɩfɩran, ʋ ga tì wá ʋ pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa.
Pamana mʋŋa Zwezi
16Pamana tə jɩn Zwezi, ba ja zʋ yáá tíú tə dəwoo wa, bʋ̀rà dìə̀ tə nə wulə lá. Ba dàń ga bon ba duən pamana tə mɛ. 17Ba tì gansɩan mwin, ba ma zʋ Zwezi, ba sʋ casʋran yupuu, ba tún ʋ yuu wa. 18Ba dàń ga wulə ba jʋ̀nɩ̀ wá, ba wʋ́: «Nə jʋ̀nɩ̀ mʋ́, *Zwifə-ba pɩ̀ʋ́!» 19Ba dàń ga mà ʋ yuu nə də mɩʋ. Ba pi mɩmɩan ba lwá ʋ yuu wa. Ba dàń ga toli ba nadwana yuu, ba kwé tɩa ʋ yáá con. 20Ba nə mʋn wá ba zwɛ̀e, ba lɩ gansɩan mwin tə, ba ga kʋ́ʋ̀ pìí ba zʋ wá ʋ tətə ganan tə. Kʋ kwa nə, ba jɩn wá ba va, sə ba paa dagarʋ yuu wa.
Ba paa Zwezi dagarʋ yuu wa
(Matiə 27.32-44; Likə 23.26-43; Zwan 19.17-27)
21Máŋá tə, Zwezi də pamana tə nə wulə cwəŋə wa, ba jə́rí bɛɛ don, ba nə boŋə Sirɛnə Simon. Ʋ yɩ Alɛkəzandərə də Rifisə15.21 Ywàń Romə tɩ̀án 16.13. nyɩna. Ʋ yà yɩ ʋ naŋa ʋ kárá wa. Pamana tə kálʋ́ ba pa ʋ zɩn Zwezi dagarʋ tə. 22Ba jɩn Zwezi ba ja va bwálɩ́ don, ba nə boŋə ‹Goləgʋta›. Kʋ də̀ń nə yɩ ‹yuzʋŋa bwálɩ́›. 23Ba yà pɩ̀à, sə ba pa wá divɛn, ba nə gùlí yacara tɩ̀ʋ́, ba nə boŋə ‹mirə› tə wa, yá Zwezi vɩga.
24Kʋ kwa nə, ba paa wá dagarʋ tə yuu wa. Ba tá kwé ba ma tara ʋ ganan, sə ba na kʋ tə, ba lìù mama nə wá tì. 25Ba paa wá jɩjʋ lugu nʋgʋ máŋá wa. 26Daʋ tə yuu, ba ken pʋ́pʋ́ná duən lá nə, tə nə bɩrɩ won tə, kʋ nə pɩn, ba ma gʋ wá. Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́, kʋ wʋ́: ‹*Zwifə-ba pɩ̀ʋ́›. 27Ba paa ŋwɩna bələ duən, ba nə gwɩ lɩ̀à, kʋ máŋá tə wa kʋ bwálɩ́ təntə nə də Zwezi. Ʋ don yɩ ʋ jɩzən yuu, ʋ don tə yɩ ʋ jɩgwiə yuu. 28[Kʋ tʋn nətʋ, sə kʋ tə nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, nii ma sú: «Ba gàlɩ̀ wá ba kə yolwanfwana wa».]
29Lɩ̀à tə, ba nə twá lá, ba lɛ yàá vuvugu ba yuu, ba ga twɩn wá: «Həyi! N mʋ̀ lìù tə, n yà nə pɩ̀à, sə n mà Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə, n ga lwà ka don dɩan batwa nii nə. 30N tətə dàń jon n tɩ̀àn! Nan dagarʋ tə yuu n cú». 31Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə də yà mʋŋa Zwezi, ba ga swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Ʋ wàá lɩ̀à duən ʋ joŋə, yá ʋ wàrɩ̀ ʋ tətə ʋ joŋə. 32Ʋ mʋ̀ lìù tə, ʋ nə wʋ́, ʋ yɩ *Kərisə tə, ʋ nə yɩ *Yɩzərayɛlə pɩ̀ʋ́, ʋ dàń nan dagarʋ tə yuu ʋ cú sɩ́ʋ́n. Nə nə nɩ kʋ mʋ̀ təntə, nə dàń wá kə nə waa ʋ nə». Lɩ̀à tə, ba yà nə paa Zwezi səpuni nə də yà twɩn wá.
Zwezi tɩan tə yoo
(Matiə 27.45-56; Likə 23.44-49; Zwan 19.28-30)
33Yikunu púə́ tɩa tə mɛ nə, kʋ nə zɩgɩ yɩcaʋ lugu fugə bələ máŋá, kʋ ja va dədəni lugu batwa. 34Yá lugu batwa máŋá nə yí, Zwezi bubwi ʋ kə yɩɩ nə də ʋ lʋʋ sʋgʋ, ʋ wʋ́: «Eloyi, Eloyi, lama sabatanɩ?» Kʋ də̀ń nə yɩ: «À Yɩɩ, à Yɩɩ, bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ma vɩ nə n dʋgʋ?» 35Lɩ̀à tə duən yà nə wulə lá nì ʋ kori, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Á cʋga, ʋ boŋə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli». 36Ba lìù don dəri ʋ va ʋ tì canfɩnsɩʋ, ʋ lə divɛn nyʋnʋ wa. Ʋ tì kʋ ʋ vwa mɩʋ nii nə, ʋ làrɩ̀ Zwezi nə, sə ʋ nyʋ. Ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á zɩga, nə wá na də, Eli nə wá bà ʋ cú wá dagarʋ tə yuu». 37Yá Zwezi bubwi ʋ kə yɩɩ nə, ʋ mɩɩ ga zwɛ̀e. 38*Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, mimii gànʋ̀ zɩgɩ yɩɩ nə, kʋ cɩrɩ15.38 Mimii gànʋ̀ təntə nə pwɛ̀e bwálɩ́ tə, Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə cɩcɩ nə yàá zʋ, ʋ fwa *joŋi tə ʋ pɩn Yɩɩ nə, də lɩ̀à tə duən tə nə zwɩ, ba mɛ lá tə duən nə. Gànʋ̀ təntə cɩrʋ tə bɩrɩ də, lìù mama dàń wàá Yɩɩ yɩra, ʋ yí. kʋ cú tɩa, kʋ pwɛ̀e bələ. 39*Romə-ba pamana bíí yuu tíú yà nə zɩga Zwezi yáá con, nɩ nətʋ ʋ nə tɩga, ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Bɛɛ tə cɩ́gá yà yɩ Yɩɩ-Biu!»
40Kana duən də yà zɩga yɩŋʋna, ba ywàŋá. Mari Madəlɛnə, də Zwakə nəmaa də Zwoze nuu Mari, də Salome də yà wulə ba wa. 41Ba kana təntə yà púə́ Zwezi kwa, máŋá tə, ʋ yà nə wulə Galile nagwanaa wa, ba tʋŋa ba pɩn wá. Kana duən də yà wulə lá, ba nə twá ʋ nə ba va *Zwerizalɛmə.
Zwezi ləbəri wa kənu
(Matiə 27.57-61; Likə 23.50-56; Zwan 19.38-42)
42-43Dədəni twi kʋ yí, ba ga wulə ba kəni *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tə sírí. Kʋ máŋá tə wa, Arimate Zwʋzɛfə yí bwálɩ́ tə wa, ba nə paa Zwezi. Zwʋzɛfə yà wulə lɩ̀à tə wa, ba nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà tə. Ʋ yà yɩ lìù tə lɩ̀à mɛ nə zìlí. Ʋ yà dànɩ̀ Yɩɩ pàrɩ̀ tə, kʋ nə wá bà wiən tə mɛ yuu wa. Zwʋzɛfə wà fən dəri, sə ʋ va *Pilatə con, ʋ lòrì cwəŋə, sə ʋ gùrì Zwezi. 44Máŋá tə wa, Pilatə nə nì də Zwezi manwarɩ ʋ tɩ, tə gwárɩ́ wá zəni. Ʋ dàń ma tʋn ba bon pamana yuu tíú, sə ʋ bwe wá: «Zwezi cɩ́gá tɩga kʋ dɩ́án naaa?» 45Máŋá tə, pamana yuu tíú tə nə le wá, ʋ dàń pɩn cwəŋə Zwʋzɛfə nə, sə ʋ tì Zwezi. 46Zwʋzɛfə vəli ʋ yə̀ ganpon. Ʋ cú Zwezi dagarʋ tə yuu wa. Ʋ pəpəni wá də gànʋ̀ tə, ʋ ja va ʋ tún ləbəri wa, ba nə kʋa pɩ̀ʋ̀ kapan wa. Kʋ kwa nə, ʋ yigu kapan nəfarʋ, ʋ ma sun bʋʋ tə nii nə. 47Mari Madəlɛnə, də Zwoze nuu Mari yà wulə ba ywàŋá bwálɩ́ tə, ba nə kəni Zwezi.
16Malɩka swɩ̀n kana tə con də, Zwezi bwin ʋ nan tɩan wa
(Matiə 28.1-8; Likə 24.1-12; Zwan 20.1-10; Tʋtʋnan 2.23-32; 26.8)
1*Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tə nə kɛ̀eń, Mari Madəlɛnə, də Zwakə nuu Mari, də Salome yə̀ tɩralɩ, ba ja kʋ ba va, sə ba ma tùrì Zwezi yɩra. 2Kʋ dɩɩn tə jɩjʋ fuən fuən, yɩɩ pɩ́ʋ́n máŋá wa, ba zàn ba va ləbəri tə bwálɩ́ nə. 3Ba yà swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Wàà nə wá bəbəli kapan, tə nə wulə ləbəri tə nii nə, ʋ pa nəba?» 4Yá máŋá tə, ba nə ywàń, ba nɩ də, ba bəbəli kapan nəfarʋ tə ba tún səpuni nə.
5Ba dàń nə zʋa ləbəri tə wa, ba nɩ balandʋrʋ don, də ʋ jə jɩzən yuu, ʋ zʋ gandarʋ nəpon. Fən ma zʋ ba. 6Yá ʋ dàń swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á dànà ká pa fən ja aba. *Nazarɛtə Zwezi tə, ba nə paa dagarʋ yuu nə, á pɩ̀à? Ʋ pìí ʋ bwin ʋ nan tɩan wa, ʋ kʋ́ʋ̀ tə̀lə́ yəbə. Á ywàŋá bwálɩ́ tə, ba yà nə ken wá. 7Á dàń vələ á swɩ̀n Piyɛrə, də ʋ karbɩa tə duən tə con, də ʋ dí yáá ʋ vələ, sə ʋ dàn aba Galile nagwanaa wa. Mə lá nə, á wá na wá, ndə ʋ yà nə swɩ̀n á con nətʋ tə». 8Ba dàń nan ləbəri tə wa, ba dəri ba va yɩŋʋna, ba yà nə yɩ ba vɩvaga tə yɩrɩ. Fən yà jə ba. Yá ba ga wà yoo lìù mama con swɩ̀n, fən yà nə jə ba tə yɩrɩ.
Zwezi bɩrɩ ʋ tɩ̀àn Mari Madəlɛnə nə
(Matiə 28.9-10, 16-20; Likə 24.36-53; Zwan 20.11-29; 1 Korɛntə tɩ̀án 15.3-8)
9[Zwezi bwin ʋ nan *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tɩkʋnɩ jɩjʋ fuən fuən, ʋ dí yáá ʋ bɩrɩ ʋ tɩ̀àn Mari Madəlɛnə nə. Kʋ mʋ̀ Mari tə yɩra nə ʋ yà dɩŋɩ *zinə barpɛ tə. 10Mari jɩn kʋ ŋwɛn tə ʋ va ʋ man ʋ bɩrɩ ba tə, ba yà nə yɩ də Zwezi. Ʋ twi də ba yà wulə ba kwi, ba pwìí yà nə cʋ̀gʋ̀ yɩrɩ. 11Ba nə nì də, Zwezi wulə mɩɩ wa, yá də Mari nɩ wá, ba wà kʋ sɛ̀e.
Zwezi bɩrɩ ʋ tɩ̀àn ʋ karbɩa bələ duən nə
12Kʋ kwa nə, Zwezi kʋ́ʋ̀ pìí lwàń yiri don, ʋ bɩrɩ ʋ tɩ̀àn ʋ karbɩa tə bələ duən nə. Ba yà wulə cwəŋə yuu ba vəli gaʋ. 13Ba mʋ̀ pìí ba bà, ba man kʋ, ba bɩrʋ ba duən tə nə. Ba də tə wà sɛ̀e.
Zwezi bɩrɩ ʋ tɩ̀àn ʋ karbɩa fugə də nədʋ tə nə
14Kʋ zwɩʋ wa, Zwezi pìí ʋ bɩrɩ ʋ tɩ̀àn ʋ karbɩa fugə də nədʋ tə nə, də ba wulə ba də́. Ʋ caga ba nii nə, ba nə ba Yɩɩ nii sɛ̀e, də ba zɩbaniun tə yɩrɩ, ba nə vɩga mɩ́ámɩ́án, sə ba sɛ̀e lɩ̀à tə nii, ba nə nɩ Zwezi, ʋ bwiun tə kwa nə yɩrɩ.
15Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á vələ lʋʋ tə mama wa, á swɩ̀n Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə á bɩrɩ lɩ̀à mɛ nə. 16Lìù tə nə ken ʋ waa Yɩɩ nə, yá ba ga lə kʋ tíú nɩ́á wa, kʋ twá də *Kərisə yɩrɩ, Yɩɩ wá jon wá ʋ cʋna wa. Yá lìù tə, ʋ nə bá kə ʋ waa Yɩɩ nə, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ kʋ tíú bʋ̀rà, ʋ ga cʋ̀gʋ̀ wá. 17Á nəŋə Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnan tə, tə nə wá twá ba tə nə, ba nə ken ba waa Yɩɩ nə: Ba wá lɩ *zinə lɩ̀à yɩra à yɩrɩ yuu nə. Ba wá swɩ̀n sʋ̀ràn yiri duən tə, ba nə yə̀rì. 18Ba nə jɩn dɩŋa, nə à yə̀ə́ ba nə nyʋa fanan, tə bá fwa ba won mama. Ba wá tún ba jɩ̀àn yayɩŋa yuu wa, ba yayɩran ga wá zwɛ̀e».
Zwezi pìí ʋ va Yɩɩ sàń
19*Yuu-Tiu nə swɩ̀n ba con tə kwa nə, ʋ dɩ̀gà yɩɩ. Ʋ jə̀ə́ Yɩɩ jɩzən16.19 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. vàn nə. 20Ʋ karbɩa tə dàń zàn, sə ba va ba swɩ̀n Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə bwálɩ́ mama nə. Yuu-Tiu yà saŋa ba tʋtʋŋɩ tə wa, ʋ ga twá Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnan nə ʋ bɩrɩ ba də, sʋgʋ tə yɩ cɩ́gá.]