Zwezi-Kərisə sʋywáŋʋ́ sagɩ tə,

Matiə

nə pʋ́pʋ́nɩ́

Matiə sagɩ tə yuu wa sʋgʋ

Lìù tə, ʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ sagɩ kʋ tə

Matiə yɩn lanpolɩnʋ. Zwezi kúrí wá, sə ʋ ya ʋ karbiu. Marəkə də Likə yà boŋə wá Levi ba sʋywáŋʋ́ tə wa. Matiə yɩ *Zwifə ʋ jigə *Kərisə lìù. Ʋ yə̀ə́ Zwifə-ba Yɩɩ saga zəni, ʋ ga yə̀ə́ ba yofwamɩnan tə də.

Lɩ̀à tə nə, Matiə nə pʋ́pʋ́nɩ́

Ʋ pʋ́pʋ́nɩ́ sʋywáŋʋ́ tə, ʋ bɩrɩ *Zwifə-ba nə jigə Kərisə lɩ̀à tə nə.

Sagɩ tə wa sʋgʋ

Ba mʋ̀ *Zwifə-ba tə yə̀ə́ Yɩɩ sagɩ nədwan tə zəni. Matiə bɩrɩ də, Zwezi yɩ lìù tə, ba nə mɛ, sə ba twá ʋ nə, ba ma lwarɩ cwəŋə də nətʋ, ba nə mɛ, sə ba twá ka nə. Zwifə-ba yɩjʋncwəŋə tə yáá tɩ̀án tə ba kàrà təntə yáá yoo swə. Matiə yà ja Zwezi ʋ boŋə *Kərisə, nə à yə̀ə́ *Davidə nàʋ́, nə à yə̀ə́ Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə. Lɩ̀à tə, ba nə sɛ̀e də, Zwezi yɩ lìù tə, Yɩɩ nə tʋn, Yɩɩ wá jon ba ba cʋna wa, də ba nə yɩ Zwifə-ba, nə à yə̀ə́ də ba nə tà Zwifə-ba. Zwezi bwin ʋ nan tɩan wa. Ʋ yɩ *Yuu-Tiu tə, ʋ nə wulə də nəba kʋ ja vəli lʋʋ zaŋʋ. Ʋ jon bara də kana ba cʋna wa, ʋ ga zwɛ̀e ba yayɩran. Ʋ kwɛn ba cʋna tə, ʋ lɩ ba mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa. Ʋ tə wulə ʋ joŋə nəba nə cʋna wa, zə̀n kʋ tə də. Zwezi karbɩa tə də wàrɩ̀ yìə̀n təntə mama ba janɩ ba cɩcɩ con. Ba də dàń mɛ, sə ba bɩrɩ Yɩɩ sonu tə lʋʋ mama nə, də Yɩɩ-*Siŋu tə dɩ̀àn ndə Zwezi nə.

1

Zwezi dwíí dəkuu

(Likə 3.23-38)

1Nə̀ń, Zwezi-*Kərisə dwíí tə dəkuu nə yɩ nətʋ: Zwezi-Kərisə yɩ pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́, Davidə yɩ *Abərahamə nàʋ́.

2Abərahamə lʋrɩ *Yɩzakə,

Yɩzakə lʋrɩ *Zwakɔbə,

Zwakɔbə lʋrɩ Zwida də ʋ nubɩa.

3Zwida də ʋ kan Tamarə lʋrɩ Pere də Zera.

Pere lʋrɩ Esəron.

Esəron ma lʋrɩ Aramə.

4Aramə ma lʋrɩ Amɩnadabə.

Amɩnadabə lʋrɩ Nasʋn.

Nasʋn lʋrɩ Saləma.

5Saləma də ʋ kan Rahabə lʋrɩ Bozə.

Bozə də ʋ kan Rutə ma lʋrɩ Ɔbɛdə.

6Ɔbɛdə lʋrɩ Yɩzayi.

Yɩzayi lʋrɩ Davidə.

Pɩ̀ʋ́ Davidə də Yiri kan tə ma lʋrɩ Salʋmʋn.

7Salʋmʋn lʋrɩ Rʋbʋamə.

Rʋbʋamə lʋrɩ Abɩa.

Abɩa lʋrɩ Aza.

8Aza lʋrɩ Zwʋzafatə.

Zwʋzafatə ma lʋrɩ Yoramə.

Yoramə lʋrɩ Ɔzɩasə.

9Ɔzɩasə ma lʋrɩ Yotamə.

Yotamə ma lʋrɩ Ahazə.

Ahazə lʋrɩ Ezekɩasə.

10Ezekɩasə lʋrɩ Manase.

Manase ma lʋrɩ Amʋn.

Amʋn lʋrɩ Zwʋzɩasə.

11Zwʋzɩasə ma lʋrɩ Yekʋnɩa, də ʋ nubɩa tə Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə ka pɛ̀e ka ja va *Babɩlɔnə máŋá tə wa.

12Ba Babɩlɔnə vəli kwa nə, Yekʋnɩa lʋrɩ Swɩalətɩɛlə.

Swɩalətɩɛlə ma lʋrɩ Zʋrʋbabɛlə.

13Zʋrʋbabɛlə lʋrɩ Abiudə.

Abiudə ma lʋrɩ Elɩakimə.

Elɩakimə ma lʋrɩ Azorə.

14Azorə lʋrɩ Sadokə.

Sadokə lʋrɩ Ahimə.

Ahimə lʋrɩ Elɩʋdə.

15Elɩʋdə ma lʋrɩ Elɩazarə.

Elɩazarə lʋrɩ Matanə.

Matanə ma lʋrɩ Zwakɔbə.

16Zwakɔbə lʋrɩ Zwʋzɛfə Mari barɩ.

Mari tə nə lʋrɩ Zwezi, ba nə boŋə Kərisə.

17Yɩzərayɛlə lɩ̀à dwíə́ fugə banɩa nə wulə Abərahamə də Davidə pwərə wa, tə fugə banɩa də ga ya Davidə də Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə ka pɛ̀e ka ja va Babɩlɔnə pwərə wa, tə fugə banɩa duən də yɩ tə zɩgɩ kʋ mʋ̀ Babɩlɔnə vəli təntə kʋ ja va Kərisə lʋrʋ.

Mari pùə́ tə yoo

(Likə 2.1-7; Galasi tɩ̀án 4.4)

18Nə̀ń nətʋ, ba nə lʋrɩ Zwezi-*Kərisə. Ʋ nuu Mari yà yɩ Zwʋzɛfə bwàlʋ́, ʋ nə càrɩ̀, sə ʋ swe. Kʋ twá Yɩɩ-*Siŋu tə dɩ̀àn nə, Mari ma ja pùə́, də ʋ də Zwʋzɛfə tə yə̀rì duən ndə kan də bɛɛ nə. 19Ʋ barɩ Zwʋzɛfə ʋ nə yɩ cɩ́gá tíú, yà ba pɩ̀à, sə ʋ kə cavɩra Mari nə. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ yà pɩ̀à, sə ʋ twá tɩa tɩa ʋ ma yá wa.

20Zwʋzɛfə yà nə jə ka pubʋŋa təntə, *Yuu-Tiu *malɩka twi, ka swɩ̀n ʋ con ʋ pandwɩa wa, ka wʋ́: «*Davidə nàʋ́ Zwʋzɛfə, Mari bìú tə pùə́ tə, ʋ nə jə, yɩ ka twi də Yɩɩ-Siŋu tə dɩ̀àn. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, dàn ká pa fən ja mʋ́, sə n tì wá ndə n kan nə. 21Ʋ wá lʋra bibɛɛ, n ga wá kə ʋ yɩrɩ Zwezi, kʋ mʋ̀ də̀ń nə yɩ ʋ wá jon *Yɩzərayɛlə lɩ̀à ba cʋna wa».

22Tə mʋ̀ yìə̀n təntə mama twi tə tʋn, sə Yuu-Tiu sʋgʋ tə, ʋ nə twá ʋ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə nə, ʋ ma swɩ̀n tə nii ma sú. Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́:

23«Nə̀ń, kacɩɩn tə, ʋ nə tə yə̀rì bɛɛ, wá ja pùə́, ʋ wá lʋra bìú, ba ga wá bon wá Emanuwɛlə».

(Kʋ mʋ̀ də̀ń nə yɩ: ‹Yɩɩ wulə də nəba›.)

24Zwʋzɛfə nə zàn dwɩan nə, ʋ twá kʋ tə nə, Yuu-Tiu malɩka tə nə swɩ̀n, ʋ ga ja ʋ kan tə ʋ kə ʋ con. 25Yá ba dàń nə wà duən yəni ndə kan də bɛɛ nə, kʋ ja va Mari bìú tə, ʋ nə dɩga ʋ yɩrɩ Zwezi tə, lʋrʋ.

2

Yənu tɩ̀án twi, sə ba na Zwezi

(Likə 2.22-38)

1Máŋá tə, ba nə lʋrɩ Zwezi Bɛtələhɛmə nə, kʋ nə wulə Zwide nagwanaa wa, kʋ yɩ pɩ̀ʋ́ *Erodə pàrɩ̀ máŋá wa. Yənu tɩ̀án nan yɩɩ yipɩan con, ba bà *Zwerizalɛmə wa. 2Yənu tɩ̀án tə bwe ba wʋ́: «*Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə, ba nə lʋrɩ tə wa yə̀n? Nə nɩ ʋ kacɩlacɔ yɩɩ yipɩan con, mə nə twi, sə nə pa wá dun».

3Pɩ̀ʋ́ Erodə nə nì ŋwɛn təntə, ʋ də Zwerizalɛmə tɩʋ lɩ̀à mama pwìí cʋ̀gʋ̀. 4Ʋ ken Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə mama duən nə, sə ʋ bwe ba ʋ lwarɩ bwálɩ́ tə, ba nə mɛ, sə ba lʋra *Kərisə. 5Ba ma swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Kʋ yɩ Bɛtələhɛmə tɩʋ nə, kʋ nə wulə Zwide nagwanaa wa, ndə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə nə pʋ́pʋ́nɩ́ nətʋ tə, ʋ swɩ̀n ʋ wʋ́:

6‹Kʋ mʋ̀ Bɛtələhɛmə təntə, kʋ nə wulə Zwida lʋʋ wa kʋ cɩ́gá jə funə Zwida tɩan təntə wa. Kʋ mʋ̀ wa nə pɩ̀ʋ́ wá nan, sə ʋ yɩ̀rɩ̀ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə nə yɩ à mʋ̀ Yɩɩ lɩ̀à›.»

7Erodə dàń ma twá tɩa tɩa ʋ bon yənu tɩ̀án tə, sə ʋ bwe ba zəni ʋ lwarɩ kacɩlacɔ tə naŋʋ máŋá. 8Yá ʋ dàń tʋn ba Bɛtələhɛmə nə, ʋ wʋ́: «Á vələ á bwe á lwarɩ bìsɩ̀ná tə yoo zəni. Á nə nɩ wá, sə á pìí á bà á swɩ̀n à con, sə à də va à pa wá dun».

9Ba nə cʋgʋ pɩ̀ʋ́ tə nii ba zwɛ̀e, ba kɛ̀eń ba zʋ cwəŋə. Yá kacɩlacɔ tə, ba nə nɩ yɩɩ yipɩan con tə, wulə ba yáá kʋ vəli. Máŋá tə, kʋ nə yí bìsɩ̀ná tə yipaa bwálɩ́, kʋ cə́n kʋ zɩgɩ. 10Ba nə nɩ kacɩlacɔ tə, ba pwìí poli zənzən. 11Ba zʋa dìə̀ tə wa, ba ga na bìsɩ̀ná tə də ʋ nuu Mari. Ba tʋa tɩa bìsɩ̀ná tə yáá con, ba pa wá dun. Ba kʋ̀rɩ̀ ba zɩla, ba lɩ wiən tə, tə kwənə nə dáá, ba ma də zìlə́ bìsɩ̀ná tə yuu wa. Ba pɩn wá sɩ́án də tɩralɩ yirə duən, ba nə ma boŋə ‹ansansə› də ‹mirə›.

12Kʋ kwa nə, Yɩɩ dàń bɩrɩ ba ba pandwɩa wa, də ba kʋ́ʋ̀ dàn ká twá Erodə con ba ma vìí. Ba dàń ma tì cwəŋə don ba va ba lʋʋ.

Zwʋzɛfə-ba dəri ba va Ezwipətə lʋʋ

13Yənu tɩ̀án tə viru kwa nə, *Yuu-Tiu *malɩka nan ka swɩ̀n Zwʋzɛfə con ʋ pandwɩa wa, ka wʋ́: «Zàn, n tì bisɩmaa tə də ʋ nuu, n ja dəri, n va *Ezwipətə lʋʋ wa. Vəli, n ya lá, də n ma dànɩ̀ à kori, *Erodə nə wá pɩ̀à wá, sə ʋ pa ba gʋ tə yɩrɩ». 14Zwʋzɛfə zàn tɩtɩn nə, ʋ tì bisɩmaa tə də ʋ nuu ʋ ja va Ezwipətə lʋʋ. 15Ʋ yɩn lá kʋ ja va kʋ yí Erodə tɩan, sə kʋ tə Yuu-Tiu nə twá ʋ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə nə, ʋ ma swɩ̀n tə nii sú. Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə swɩ̀n Zwezi yoo, ʋ wʋ́: «À bon à bìú à lɩ Ezwipətə lʋʋ wa».

Erodə pɩn ba zàn bisɩmaa gʋrɩ nə

16Máŋá tə wa, *Erodə nə twi ʋ bà ʋ lwarɩ də, yənu tɩ̀án tə yɩ ba gɩgarɩ wá, ʋ lɩŋa zàn zənzən. Ʋ dàń tʋn, sə ba gʋ Bɛtələhɛmə də kʋ lʋʋ nii bisɩmabarɩ tə mama, ba nə yí bɩna bələ də ba tə, ba nə tə wà yí. Erodə fwa kʋ nətʋ, ndə ʋ nə nì yənu tɩ̀án tə nii nə.

17Mə kʋ twá nətʋ, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zweremi sʋgʋ tə nii ma sú. Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́:

18«Ba nì bubwiə Rama tɩʋ wa, kwirə də zɩra. Kʋ yɩ bìsɩ́ná tə nuu Rasɛlə nə kwi ʋ bìsɩ́ná nə, yá ʋ ga ba sɛ̀e, sə ba kòrì wá, ba kʋ́ʋ̀ nə tə̀lə́ lʋʋ wa yɩrɩ».

Zwʋzɛfə-ba pìí ba nan Ezwipətə lʋʋ

(Likə 2.39-40)

19Kʋ kwa nə, Erodə tɩga. Yá *Yuu-Tiu *malɩka twi Zwʋzɛfə con ʋ pandwɩa wa *Ezwipətə lʋʋ wa, ka swɩ̀n ʋ con, ka wʋ́: 20«Zàn, n tì bisɩmaa tə də ʋ nuu n ja va *Yɩzərayɛlə lʋʋ. Lɩ̀à tə, ba yà nə pɩ̀à, sə ba lɩ bisɩmaa tə mɩɩ tə, ba tɩga».

21Zwʋzɛfə ma zàn, ʋ tì bisɩmaa tə də ʋ nuu ʋ ja va Yɩzərayɛlə lʋʋ. 22Fən jɩn wá, sə ʋ jə̀ń Zwide nagwanaa wa, ʋ nə nì də, Arəkelayisə nə jə̀ə́ ʋ nyɩna *Erodə padaʋ tə yuu wa yɩrɩ. Yá Yɩɩ kwè Zwʋzɛfə ʋ pandwɩa wa, də ʋ vəli Galile nagwanaa. 23Ʋ vəli ʋ jə̀ń tɩʋ don nə, ba nə boŋə ‹*Nazarɛtə›. Mə kʋ twá nətʋ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà tə sʋgʋ tə nii ma sú, ba swɩ̀n Zwezi yoo, ba wʋ́: «Ba wá bon wá Nazarɛtə tíú».

3

Zwan-Batisə kàrà tə yoo

(Marəkə 1.1-8; Likə 3.1-18; Zwan 1.19-28; Tʋtʋnan 19.4)

1Máŋá don wa, bɛɛ don yɩn lá, ʋ yɩrɩ nə yɩ *Zwan-Batisə. Kʋ bɛɛ təntə twi ʋ nan Zwide kasɔɔ lanworu tə wa, ʋ kàrɩ̀ Yɩɩ yoo, ʋ bɩrɩ lɩ̀à nə. 2Ʋ yà swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá bwələ, sə Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ tə lɩ̀à mama yuu wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á vəvərə á kwa, á ma sá á cʋna!» 3Mə Zwan-Batisə yoo nə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi yà swɩ̀n Yɩɩ sagɩ tə wa, ʋ wʋ́:

«Kʋ yɩ bɛɛ nə bubwi kasɔɔ lanworu wa, ʋ wʋ́: ‹Á kwɩ̀án *Yuu-Tiu cwəŋə tə, sə á cɛ̀e ʋ cwəmɩnɩ tə, sə tə ya mənə mənə›.»

4Zwan yà zʋa nyʋgʋma kʋran gànʋ̀, ʋ ga vwa tànʋ̀ voru ʋ tàŋá3.4 Mə nətʋ nə, Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə yà zwɩ tanan ganan də ba vwe tanan vwərən ba tàŋá nə. nə. Ʋ yà də́ jərən də tʋran. 5Kʋ nə zɩgɩ *Zwerizalɛmə, kʋ ja va Zwide nagwanaa, kʋ va kʋ kɩkarɩ Zwurədɛn mʋnaa tə nii mama, lɩ̀à yà twi ʋ con. 6Ba dàń swɩ̀n ba cʋna tə, ba bɩrɩ Zwan, yá ʋ ga zɩga lá ʋ li ba Zwurədɛn mʋnaa tə wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ.

7Zwan-Batisə nə nɩ *Farɩzɩan-ba də *Sadɩsɩan-ba də, ba nə twi zənzən ʋ con, sə ʋ lə ba də nɩ́á tə wa, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ dəkwaa dwíí-ba! Wàà nə bɩrɩ aba də, á wàá á dəri á jén Yɩɩ lɩŋa tə yáá nə, tə nə bɩ̀àn? 8Kʋ nə yɩ nətʋ, sə á twá á tʋtʋnan nə, á ma bɩrɩ də, á vəvəri á kwa á ma sá á cʋna. 9Á jə cɩ́gá, sə á swɩ̀n də, *Abərahamə yɩ á nɩbɛɛ, yá kʋ cɩcɩ tə wà yí. À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con də, Yɩɩ wàá kapana tə tə ʋ lwànɩ́, ʋ pɩn tə jì Abərahamə nɩ̀án. 10Nə wàá kʋ nətʋ tə nə tì, nə ma maŋa ndə dèrí nə manwarɩ kʋ wulə tɩ̀án dəkurən nə. Tɩ̀ʋ́ tə mama, kʋ bɩa nə ba ywán, ba wá goŋi kʋ, ba kə mən nə. 11À mʋ̀ li aba nɩ́á wa, sə kʋ ma bɩrɩ də, á wulə á vəvəri á kwa, sə á ma sá á cʋna. Yá lìù don, ʋ dɩ̀àn nə dáá, tə doni nə, wà pú à kwa ʋ bà. À jɩɩn mùrì, sə à tì ʋ nɛɛ natʋra, à ja pú ʋ kwa. Ʋ mʋ̀ nə wá lə aba Yɩɩ-*Siŋu də mən wa. 12Ʋ jə ʋ wocəri fɩyaʋ ʋ jɩ̀àn wa, ʋ kwɛn ʋ cə̀rì ʋ wobɩa tə, ʋ pwɛ̀e tə də wopulə tə, ʋ lɩ duən wa. Ʋ pɛ̀e wobɩa tə, ʋ kə ʋ pulu wa, ʋ ga sʋrɩ wosanan tə mən wa, tə nə ba də̀ŋì».

Zwan-Batisə ləgə Zwezi nɩ́á wa

(Marəkə 1.9-11; Likə 3.21-22; Zwan 1.32-34)

13Zwezi dàń ma nan Galile nagwanaa, ʋ bà *Zwan-Batisə con Zwurədɛn mʋnaa tə nii nə, sə Zwan lə wá nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. 14Yá Zwan yà ba pɩ̀à, sə ʋ sɛ̀e, ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À mʋ̀ nə mɛ, sə n lə nə nɩ́á tə wa, mə kʋ nə n mʋ̀ nə pìí n bà à con?» 15Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Yá, sə kʋ ya nətʋ sɩ́ʋ́n nə, kʋ nə mɛ, sə nə tʋn won tə mama, kʋ nə ziən kʋ pa Yɩɩ nə yɩrɩ». Zwan dàń ma sɛ̀e.

16Yá máŋá tə, ʋ nə ləgə Zwezi nɩ́á tə wa, ʋ nan ʋ zwɛ̀e, də nə̀ń, lanworu nə kʋ súrí, Zwezi ga na Yɩɩ-*Siŋu tə, kʋ cwi ʋ yuu wa ndə gunpwənə nə. 17Yá kori dàń ga nan Yɩɩ sàń nə, kʋ wʋ́: «Ʋ tə yɩ à biswənə tə, ʋ nə poli à pùə́».

4

Sɩtana də́də́n Zwezi

(Marəkə 1.12-13; Likə 4.1-13; Ebərə-ba 4.15)

1Yɩɩ-*Siŋu tə dàń ma ja Zwezi, kʋ ja va kasɔɔ lanworu wa, sə *Sɩtana də́də́n, sə ʋ yigu wá, ʋ pa ʋ tʋn yokʋkwɩʋn. 2Ʋ vwə nii dɩan sapwilə, yɩcaʋ də tɩtɩn, yá niən dàń jɩn wá. 3Sɩtana ma boli ʋ nii, ʋ swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Də n nə yɩ Yɩɩ-Biu cɩ́gá mama, sə n pa nii, sə kapana tə tə jì wodiu». 4Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:

‹Kʋ tà wodiu cɩcɩ nə wàá mɩɩ kʋ pɩn lìù nə. Kʋ yɩ sʋgʋ tə də mama, kʋ nə naŋa Yɩɩ nii, nə pɩn mɩɩ lìù nə›.»

5Sɩtana dàń ma ja wá, ʋ va tɩʋ4.5 Kʋ yɩ *Zwerizalɛmə yoo nə kʋ swɩ̀n. tə, kʋ nə yɩ Yɩɩ nyiən tə wa, ʋ tún *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə yuu wa, 6ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:

‹Kʋ tə, kʋ nə yɩ n yoo, Yɩɩ wá pa nii ʋ *malɩkɛ nə, sə tə tì mʋ́ tə jɩ̀àn wa, n naa dàn ká mà kapan nə›.

Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, n nə yɩ Yɩɩ-Biu cɩ́gá mama, sə n fan n tʋ tɩa». 7Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Kʋ kʋ́ʋ̀ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:

‹N wà mɛ, sə n də́də́n, sə n yigu n *Yuu-Tiu tə, ʋ nə yɩ Yɩɩ, n pa ʋ tʋn yokʋkwɩʋn›.»

8Sɩtana ma kʋ́ʋ̀ ja wá, ʋ dɩ̀ paan nədarʋ nədarʋ yuu wa, ʋ ga pa ʋ ywàń ʋ na lʋʋ pàrɩ̀ də tə zəni tə mama. 9Ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «À wá pa mʋ́ wiən tə tə mama, də n nə tʋa à yáá con, n pa nə dun». 10Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Kɛ̀eń lá nə, Sɩtana! Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:

‹Pa dun n Yuu-Tiu nə, ʋ nə yɩ n Yɩɩ, sə n dàn ká tʋn won don, də kʋ nə tà kʋ tə cɩcɩ, ʋ nə swə›.»

11Sɩtana dàń ma yá Zwezi, malɩkɛ ga fàrʋ́ tə yí Zwezi yɩra, tə tʋŋa tə pɩn wá.

Zwezi wulə ʋ tʋtʋŋɩ tə wa Galile nagwanaa tə wa

(Marəkə 1.14-15; Likə 4.14-15)

12Zwezi twi ʋ nì máŋá don wa də, ba ken Zwan bàń dìə̀ wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ zàn ʋ va Galile nagwanaa wa. 13Ʋ nan *Nazarɛtə, ʋ va ʋ jə̀ə́ Kapɛrənayimə nə, kʋ nə bwələ Galile mʋnaa tə nii Zabɩlon də Nɛfətali nagwanɛɛ tə wa. 14Ʋ tʋn kʋ nətʋ tə, sə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi sʋgʋ tə nii ma sú, ndə ʋ nə swɩ̀n, ʋ wʋ́:

15-16«Ba mʋ̀ lɩ̀à təntə, ba yà nə jə̀ə́ yikunu wa Zabɩlon də Nɛfətali nagwanɛɛ tə wa, tə nə wulə mʋnaa tə cwəŋə tə vàn nə, də Zwurədɛn mʋnaa tə kwa con, də ba tə, ba nə wulə Galile nagwanaa tə wa, kʋ nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə tà *Zwifə-ba, bwálɩ́, dàń nɩ poni nəfarʋ. Poni nan ba lɩ̀à təntə nə, ba yà nə jə̀ə́ kʋ yikunu lʋʋ nii4.15-16 Lɩ̀à tə mama, ba yà nə wulə tə nagwanɛɛ təsntə wa, yà yɩ ndə ba wulə yikunu wa, ba yà nə yə̀rì Yɩɩ yoo yɩrɩ. Zwezi nə vəli ba con, ʋ súrí ba yɩ́á, ʋ pa ba lwarɩ Yɩɩ. tə wa, kʋ nə yɩ tɩan bwálɩ́».

17Kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa nə, Zwezi zàn ʋ wulə ʋ kàrɩ̀, ʋ wʋ́: «Máŋá bwələ, sə Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ tə lɩ̀à mama yuu wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á vəvərə á kwa, á ma sá á cʋna!»

Zwezi bon fəlijana banɩa

(Marəkə 1.16-20; Likə 5.1-11)

18Zwezi nə wulə Galile mʋnaa tə nii nə, ʋ vəli, ʋ nɩ nubɩa bələ, ba nə yɩ fəlijana. Kʋ mʋ̀ nə yɩ Simon tə, ba nə boŋə Piyɛrə, də ʋ nubiu Andəre. Ba dàń yà wulə ba dɩlɩ ba fələ gə̀gə̀lù mʋnaa tə wa, ba ma janɩ fələ. 19Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á bɩ̀àn á twá à nə, à dàń wá pa, á pɩ̀à lɩ̀à, sə ba twá à mʋ̀ Zwezi nə».

20Lala də ba dʋgʋ ba fələ gə̀gə̀lə̀n tə lá, ba ga twá ʋ nə. 21Ʋ kɛ̀eń lá, ʋ va yáá mancɩn, də ʋ na lɩ̀à bələ duən də, ba nə yɩ nubɩa. Kʋ mʋ̀ nə yɩ Zwakə də Zwan, ba nə yɩ Zebede bɩa. Ba də ba nyɩna Zebede yà wulə nɩ́á yuu bori wa, ba kwɛn ba fələ gə̀gə̀lə̀n. Zwezi ma bon ba. 22Lala də, ba də kʋ́ʋ̀ yá ba nɩ́á yuu bori tə də ba nyɩna tə, ba ga twá ʋ nə.

23Kʋ kwa nə, Zwezi jiru Galile nagwanaa tə mama wa, ʋ ma kàrɩ̀ *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa. Ʋ dàń swɩ̀n sʋywáŋʋ́ tə, ʋ bɩrɩ də, Yɩɩ wá də́ ʋ pàrɩ̀ tə lɩ̀à mama yuu wa. Yá ʋ ga zwɛ̀e yayɩran mama, ʋ ga pɩn yazurə ba tə nə, ba nandaran nə wà ce. 24Ʋ yɩrɩ nan Siri lʋʋ nii tə mama wa. Ba dàń ga ja lɩ̀à tə mama, ba nə də́ càn, ba twi ʋ con. Kʋ mʋ̀ nə yɩ lɩ̀à tə, yayɩran yiri mama nə jə, də lɩ̀à tə, *zinə nə jə, də ba tə, ba nə twɩ kwaran, də gwanɩ. Zwezi dàń ga zwɛ̀e ba mama yayɩran tə. 25Lalʋʋ nan Galile nagwanaa wa, də Tɩan Fugə nagwanaa tə wa, də Zwide nagwanaa wa, də *Zwerizalɛmə wa, də Zwurədɛn mʋnaa tə vàn don nə, kʋ bà, kʋ twá ʋ nə.

5

Zwezi kàrà paan yuu wa

1Kʋ máŋá tə wa, Zwezi nɩ lalʋʋ. Ʋ dàń ma dɩ̀ ʋ jə̀ə́ paan yuu wa. Ʋ karbɩa tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra. 2Yá ʋ dàń wulə ʋ twá yìə̀n tə tə nə, ʋ ma kàrɩ̀ ba.

Pupwən lɩ̀à yoo

(Likə 6.20-26)

3Zwezi swɩ̀n, ʋ wʋ́:

«Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə yə̀ə́ də, ba yɩ zʋra Yɩɩ yáá con, Yɩɩ pàrɩ̀ tə nə yɩ ba mʋ̀ nyiən yɩrɩ!

4Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə yɩ pucʋnɩ lɩ̀à, Yɩɩ nə wá zùrì ba bɩcanɩ yɩrɩ!

5Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə yɩ pubwanʋ tɩ̀án, ba nə wá tɩnɩ lʋʋ yɩrɩ!

6Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ka tʋn Yɩɩ fɩra nə yɩ ndə wodiu nə, kʋ niən nə jə ba, kʋ ga yɩ ndə nɩ́á nə, kʋ nanyʋnɩ nə jə ba, ba mʋ̀ lɩ̀à təntə yɩra nə wá zùrì yɩrɩ!

7Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə dəri ləzwənə yinəgə zənzən, Yɩɩ nə wá dəri ba də yinəgə zənzən yɩrɩ!

8Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə yɩ bɩcapon lɩ̀à, ba nə wá na Yɩɩ də ba yɩ́á yɩrɩ!

9Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə pɩ̀à, sə nimarʋ ya lá, Yɩɩ nə wá ja ba ʋ bon ʋ bɩa yɩrɩ!

10Pupwən lɩ̀à nə yɩ lɩ̀à tə, ba nə twá Yɩɩ cɩ́gá tə nə, kʋ pa ba də́ càn, Yɩɩ pàrɩ̀ tə nə yɩ ba mʋ̀ nyiən yɩrɩ!

11Á yana pupwən wa, máŋá tə wa, ba nə twɩn aba, ba nə ken aba càn wa, ba nə swɩ̀n kʋnkʋn yolwan yiri mama, ba pɩn aba, à mʋ̀ yɩrɩ. 12Á pɩan á sú də pupwən, á ŋwɩ́rán nə dáá, tə dànɩ̀ aba Yɩɩ con yɩrɩ. Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà tə, ba nə yɩn á yáá, mə nətʋ nə ba ken ba càn wa».

Zwezi karbɩa tə ya ndə nakwan nə

(Marəkə 9.50; Likə 14.34-35)

13Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á yɩ ndə nakwan nə lʋʋ wa, sə kʋ ma ya ywánɩ́. Yá nakwan nyaŋa nə nan, bɛ̀eɛ̀e nə ba kʋ́ʋ̀ wá fwa, sə ka ma ja nii? Ka kʋ́ʋ̀ ba funə jə, də kʋ nə tà, ba wá dɩlɩ ka kàrá wa, sə lɩ̀à nɩŋɩ ba kɛ̀eń».

Zwezi karbɩa tə yɩ ndə poni nə

(1 Piyɛrə 2.9-12)

14Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á yɩ ndə poni nə lʋʋ wa. Ba nə lwə̀ tɩʋ paan yuu wa, kʋ tɩʋ tə wàrɩ̀ kʋ sə̀gə̀.

15Ba bá sʋrʋ cànʋ́, ba tì, ba sə̀gə̀ cənbo də̀ń. Kʋ yɩ ba yàá tì kʋ ba zɩgɩ canzɩlʋ yuu, sə kʋ poni pɩ̀rʋ̀ ba tə mama, ba nə wulə dìə̀ tə wa. 16Mə nətʋ nə á poni tə mɛ, sə kʋ pəpəli ləzoni yáá con. Kʋ mɛ, sə ba na á zəni tə, á nə fwa, sə ba ma pa dun á nyɩna Yɩɩ tə nə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə».

Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, yuu wa kàrà

(Romə tɩ̀án 8.3-4; Likə 24.44)

17Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á dànà ká bʋ́n də, à yɩ à twi, sə à pa Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə tə, də Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà tə kàrà tə jén. Kʋ tà à twi, sə à pa tə jén, kʋ yɩ à twi, sə à pa tə cɩ́gá. 18Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Máŋá tə mama, lanworu də tɩa tə mɛ nə wá yà lá, Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, tə wa yobiə də tətə wàrɩ̀ ka lɩ, halɩ ka nə swə ka yɩ nəmənbiə nətʋ mama, kʋ ja vələ tə nii ka sú. 19Kʋ mʋ̀ nə pɩn, lìù tə mama, ʋ nə pɩn Yɩɩ nii təntə wa yobiə də tətə jén, ʋ ga kwè lɩ̀à duən, sə ba fwa ndə ʋ nə, ʋ mʋ̀ lìù təntə wá jì talɩkwa lìù Yɩɩ *sàń nə. Yá lìù tə, ʋ nə twá tə nii nə, ʋ ga swɩ̀n, sə ba sɛ̀e tə nii, kʋ tíú tə wá yà ləzwənfarʋ Yɩɩ sàń nə. 20Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á nə ba Yɩɩ cɩ́gá tə nə twá, á doni *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə də *Farɩzɩan-ba, á bá zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa, abada».

Zwezi kàrɩ̀ lɩŋa yoo

(Likə 12.57-59; 1 Zwan 3.15)

21Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nì də, ba swɩ̀n nɩbara-ba tə con5.21 Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ yoo təntə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ *nii tə wa, ʋ nə pɩn *Moyizə nə. nə, ba wʋ́: ‹N wà mɛ, sə n gʋ lìù. Lìù tə, ʋ nə gʋa lìù, kʋ mɛ, sə ba bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà, sə ba cʋ̀gʋ̀ wá.› 22Yá à mʋ̀ swɩ̀n kʋ á con: Lìù mama lɩŋa nə zàn ʋ nubiu yuu wa, kʋ mɛ, sə ba bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà, sə ba cʋ̀gʋ̀ wá. Də lìù nə twɩn ʋ don, ʋ wʋ́: ‹N yɩ lakʋkwɩʋn›, ʋ mɛ, sə ba bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà *Zwifə-ba yun tɩ̀án, ba nə bʋ̀rɩ̀ *bʋ̀rà tə, yáá con. Də lìù nə wʋ́ ʋ don ‹yuu tə̀lə́›, ʋ mɛ, sə ʋ va mən dìə̀ wa. 23Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, n nə pɩ̀à, sə n fwa n *joŋi Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ wa, n ga bʋ́n də, n nubiu zɩga n nə, 24n mɛ, sə n yá n joŋi tə Yɩɩ dìə̀ tə wa, n ga va n də n nubiu tə kə duən nə. Kʋ kwa nə, n dàń wàá n twi, n fwa n joŋi tə.

25Kə cɩ́gá, sə n mʋ̀ də n jarɩ don kə duən yuu, máŋá tə wa, á nə wulə cwəŋə wa, á ma vəli lɩ̀à tə nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà yáá con, sə ʋ dàn ká kə mʋ́ ba jɩ̀àn wa. Kʋ dàn ká yà talɩkwa kʋ pa mʋ́, də ba nə wá kə mʋ́ bàń dìə̀ nəcɩra jɩ̀àn wa, sə ba kə mʋ́ bàń dìə̀ wa. 26Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con: N bá nan ka bàń dìə̀ təntə wa, də nə wà kʋ jɩŋɩ təntə talɩkwa darɩsɩ mama ŋwɩ́n n zwɛ̀e».

Zwezi kàrɩ̀ ka cwàrɩ̀ yuu wa

(Marəkə 9.43-48)

27Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nì də, ba swɩ̀n, ba wʋ́: ‹N wà mɛ, sə n cwàrɩ̀›. 28Yá à mʋ̀ swɩ̀n kʋ á con nə də: Bɛɛ mama nə wá ywàń kan, ʋ fɩra ga zʋ wá, ʋ mʋ̀ bɛɛ təntə dí yáá ʋ cwàrɩ̀ də kʋ kan tə ʋ waa con. 29Kʋ nə yɩ, kʋ wá twá n jɩzən yii nə, n ma tʋn cʋna, kʋ mɛ, sə n vuru kʋ n dʋgʋ yɩŋʋnɩ də mʋ́. Kʋ kʋkwa kʋ pa mʋ́, də n nə zʋa Yɩɩ *sàń tə wa də yii nədʋ, kʋ doni də, n nə zʋa mən dìə̀ də n yɩra tə mama. 30Də kʋ nə kʋ́ʋ̀ wá twá n jɩzən nə, sə n ma tʋn cʋna, sə n gwəŋə kʋ n dʋgʋ yɩŋʋnɩ də mʋ́. Kʋ kʋkwa kʋ pa mʋ́, də n nə zʋa Yɩɩ sàń tə wa də jɩkuku kʋ doni də, n nə zʋa mən dìə̀ də n yɩra tə mama».

Zwezi kàrɩ̀ ka dʋgʋ kana yoo

(Matiə 19.9; Marəkə 10.2-12; Likə 16.18)

31Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ tə swɩ̀n, kʋ súrí lá: ‹Lìù tə, ʋ nə dʋgʋ ʋ kan, ʋ mɛ, sə ʋ pa wá ʋ dʋgʋ tə sagɩ.› 32Yá à mʋ̀ dàń swɩ̀n kʋ á con: Bɛɛ tə, ʋ nə dʋgʋ ʋ kan, kʋ ga tà ʋ cwàrɩ̀, kʋ pɩn cwəŋə, sə kan tə fwa kacwan, də ʋ nə swe bɛɛ don nə. Yá lìù tə, ʋ nə tì kan, bɛɛ don nə dʋgʋ, ʋ də tətə cwàrɩ̀ də kʋ kan tə».

Zwezi kàrɩ̀ ka dù dùrə̀ yoo

(Matiə 12.36; 23.16-22; Zwakə 5.12)

33Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nì də, ba swɩ̀n nɩbara-ba tə con5.33 Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ yoo təntə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ *nii tə wa. nə, ba wʋ́: ‹N wà mɛ, sə n dù də won tə, n nə yə̀ə́ də, n bá fwa. Də n nə duə, n wà mɛ, sə n kwɩ̀án n nii *Yuu-Tiu yáá con.› 34Yá à mʋ̀ dàń swɩ̀n á con də, á wà mɛ, sə á dù. Á dànà ká tì lanworu tə á ma dù, kʋ nə yɩ Yɩɩ padaʋ tə yɩrɩ. 35Á dànà ká tì tɩa tə á ma dù, kʋ nə yɩ Yɩɩ nə tuŋə ʋ nɛɛ lá yɩrɩ. Á dànà ká tì *Zwerizalɛmə yɩrɩ á ma dù, kʋ mʋ̀ nə nə yɩ pɩ̀ʋ́ nəfarʋ5.35 Pɩ̀ʋ́ nəfarʋ təntə nə yɩ Yɩɩ. tə tɩʋ yɩrɩ. 36Dàn ká dù n kə n tɩ̀àn yuu wa, n nə wàrɩ̀ n yukʋʋ nədʋ tətə, n pa ka pɩ̀rɩ̀, nə à yə̀ə́ ka beri tə yɩrɩ. 37Á nə mɛ, sə á swɩ̀án ndə awo, á swɩ̀n ndə awo. Á nə kʋ́ʋ̀ mɛ, sə á swɩ̀án ndə ɔn ɔn, á swɩ̀n ndə ɔn ɔn. Á nə súrí yoo don lá, kʋ yɩ kʋ nan *Sɩtana».

Zwezi kàrɩ̀ ka bʋlɩ duən nə yoo

(Likə 6.27-36)

38Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nì də, ba swɩ̀n, ba wʋ́: ‹Də lìù nə lá n yii, sə n də lá ʋ yii. Də lìù nə kén n yeli, sə n də kén ʋ yeli.› 39Yá à mʋ̀ dàń wʋ́: Á dànà ká zɩgɩ wʋlwanyɩna tə nə. Də lìù nə mà n jɩzən pɩpara nə, sə n vəvəri n jɩgwiə nyiən tə, də n pa ʋ mà kʋ nə. 40Də lìù nə pɩ̀à, sə ʋ pa ba bʋ̀rɩ̀ n bʋ̀rà, sə ʋ ma jon n gànʋ̀, yá kʋ tíú, sə ʋ jon n gasɔɔ də. 41Də lìù kálʋ́ mʋ́, sə n ja wá n va kilomɛtərə nədʋ5.41 Kʋ yoo təntə yɩ, *Romə-ba pamana tə də ba yun tɩ̀án nə jə nii, sə ba kálɩ́ *Zwifə-ba lìù, ba pa ʋ bɩrɩ ba cwəŋə, nə à yə̀ə́ sə ʋ zɩn ba zɩla., sə n ja wá n va kilomɛtərə bələ. 42Pa lìù tə nə, ʋ nə lòrì won n con. Dàn ká vɩ, sə n jɩŋa lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ jɩŋa won n con».

Ka sóní dʋŋa kàrà

(Likə 6.27-28, 32-36; Romə tɩ̀án 12.17-21)

43Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nì də, ba swɩ̀n, ba wʋ́: ‹N mɛ, sə n sóní n yɩra lìù tə, n ga zɩgɩ n dʋŋʋ nə›. 44Yá à mʋ̀ dàń swɩ̀n á con, à wʋ́: Á swənə á dʋŋa, á ga lòrì Yɩɩ á pa ba tə nə, ba nə keni aba càn wa. 45Kʋ nətʋ nə wá pa, á wànɩ́ á ya á nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, bɩa. Kʋ yɩ cɩ́gá, ʋ mʋ̀ Yɩɩ tə nə pɩn yɩcaʋ pén wʋlwanyɩna də pubwanʋ tɩ̀án mama yuu wa. Ʋ pa dwà nɩ̀ ba tə yuu wa, ba nə yɩ cɩ́gá tɩ̀án, də ba tə, ba nə yɩ kʋnkʋn yìə̀n tɩ̀án yuu wa. 46Də kʋ nə yɩ ba tə, ba nə swə aba cɩcɩ nə á swə, kʋ ba ŋwɩ́rán jə, á nə mɛ, sə á dàn Yɩɩ con. Lanpolɩna tətə də fwa kʋ nətʋ. 47Də á nə jʋ̀nɩ̀ ba tə nə yɩ á nubɩa *Kərisə yɩrɩ cɩcɩ, kʋ nətʋ ba lìù mama gwárɩ́. Ba tə, ba nə yə̀rì Yɩɩ tətə, də fwa kʋ nətʋ tə. 48Á mɛ, sə á ya lɩ̀à tə, á yoo mama nə ziən, ndə á nyɩna Yɩɩ tə nə wulə Yɩɩ sàń nə, yoo mama nə ziən nətʋ».

6

Zwezi kàrɩ̀ ka pa won zʋra nə yoo

(Likə 12.1-2; Kolosə tɩ̀án 3.23-24)

1Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə, sə á dànà ká tʋn á cɩ́gá yìə̀n tə ləzoni mama yáá con, sə lɩ̀à mama na aba. Də á nə fwa kʋ nətʋ, á bá na ŋwɩ́rán á nyɩna Yɩɩ tə con, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə.

2Də n nə pɩ̀à, sə n pa yɩlori won, dàn ká fwa zuzugu, sə kʋ pa lɩ̀à mama yɩ́á ya n yuu wa, ndə níə́ bələ tɩ̀án tə nə fwa nətʋ *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa, də coŋi yuu. Mə ba fwa nətʋ, sə ləzoni ma pa ba dun. Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ba lɩ̀à təntə dí yáá ba na ba ŋwɩ́rán, ba zwɛ̀e. 3Də n dàń nə pɩ̀à, sə n pa yɩlori won, fwa ndə n jɩgwiə tə wà mɛ, sə ka lwarɩ won tə, n jɩzən tə nə fwa. 4Pa, sə yɩlori won təntə, n nə pɩn, ya yosəgu n mʋ̀ də n nyɩna Yɩɩ cɩcɩ pwərə wa. Yá n nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə nɩ kʋ tə, n nə sə̀gə̀ n fwa tə, wá pa n ŋwɩ́rán».

Zwezi kàrɩ̀ yɩjʋnɩ yoo

(Matiə 18.21-35; Likə 11.2-4)

5Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə wa, á nə jʋ̀nɩ̀ Yɩɩ, á dànà ká ya ndə níə́ bələ tɩ̀án tə nə, ba nə swə, sə ba zàn ba zɩgɩ yɩɩ nə *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa, də coŋi yuu, ba jʋn Yɩɩ, sə lɩ̀à mama na ba. Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ba dí yáá ba na ba ŋwɩ́rán, ba zwɛ̀e. 6N mʋ̀ dàń nə pɩ̀à, sə n jʋn Yɩɩ, zʋ n dəyaa wa, n pɩn n mimii, n ga jʋn n nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə kʋ yisəgə bwálɩ́ təntə wa. Yá n nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə nɩ kʋ tə, n nə sə̀gə̀ n fwa tə, wá pa n ŋwɩ́rán.

7Də á nə jʋ̀nɩ̀ Yɩɩ, máŋá tə wa, á dànà ká pa á níə́ sʋ̀ràn tə doni jɩɩn, ndə ba tə nə, ba nə yə̀rì Yɩɩ. Ba mʋ̀ nə bʋŋa də, ba níə́ sʋ̀ràn ka bwé də ka bwé nə wá pa, sə Yɩɩ le ba. 8Á dànà ká ya ndə ba nə, á nyɩna Yɩɩ tə nə dí yáá ʋ yə̀ə́ kʋ tə, kʋ nə mɛ də aba, də á tə wà kʋ lòrì ʋ con tə yɩrɩ. 9Á nəŋə, á nə mɛ, sə á jʋn Yɩɩ nətʋ:

Nə nyɩna Yɩɩ tə, n nə wulə Yɩɩ *sàń nə! N yɩrɩ mɛ də dun. 10Bàá, n də́ n pàrɩ̀ tə tɩa yuu wa. N fɩra tə mɛ, sə kʋ tʋn tɩa yuu wa, ndə Yɩɩ sàń nə. 11Pa nəba nə zə̀n nii wodiu, kʋ nə mɛ nəba. 12Kwɛn nə cʋna, n lɩ nə mʋ̀ də n mʋ̀ pwərə wa, ndə nə də nə kwɛn lwanɩ tə, lɩ̀à nə tʋn nə yɩra, nə lɩ nə mʋ̀ də ba pwərə wa. 13N dàń jon nəba kʋ tə wa, kʋ nə lwara6.13 Yɩɩ saga duən wa bwálɩ́ kʋ tə wa, kʋ yɩ: jon nəba *Sɩtana jɩɩn wa.. Dàn ká pa yoo yí nəba, kʋ nə wá yigu nəba, kʋ kə yokʋkwɩʋn wa. [N mʋ̀ nə tɩ pàrɩ̀, də dɩ̀àn, də dun, tə nə ba zwɛ̀e abada. Amɩɩna!]

14Á nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, ʋ wá kwɛn á cʋna ʋ lɩ á mʋ̀ də wá pwərə wa, də á də nə kwɛn ba tə, ba nə cʋ̀gʋ̀ á nə, cʋna á lɩ á mʋ̀ də ba pwərə wa. 15Yá á nə vɩga, sə á kwɛn ba cʋna tə, á lɩ á mʋ̀ də ba pwərə wa, á nyɩna Yɩɩ də bá kwɛn á cʋna tə ʋ lɩ á mʋ̀ də wá pwərə wa».

Zwezi kàrɩ̀ nivori yoo

16Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə wa, á nə vwə á nii, á dànà ká cʋ̀gʋ̀ á yáá, ndə níə́ bələ tɩ̀án tə nə. Ba mʋ̀ yàá lwàń ba yéé, sə lɩ̀à mama yəni də, ba vwə ba níə́. Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ba dí yáá ba na ba ŋwɩ́rán, kʋ zwɛ̀e. 17Yá n mʋ̀, máŋá tə wa, n nə vwə n nii, sə n pùlì n yáá, n ga zàŋá n yuu, 18sə lɩ̀à dàn ká yəni də, n vwə n nii, də kʋ nə tà n nyɩna Yɩɩ cɩcɩ, ʋ nə wulə kʋ yisəgə bwálɩ́ təntə wa. Yá n nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə nɩ kʋ tə, n nə sə̀gə̀ n fwa tə, wá pa n ŋwɩ́rán».

Jɩjə yoo

(Likə 12.33-34; 1 Timote 6.9-10)

19Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á dànà ká pa tɩa ka tə yuu wa wiən tə, tə kwənə nə dáá, ka pɩ̀à nə ja á bɩan nə. Wiən təntə mama wá zwɛ̀e, ndə kwìù nə dí tə, ndə lugu nə sɩnɩ kʋ pʋ nə. Ŋwɩna də wàá tə ba zwɩ ba ŋwɩ̀n dìə̀ tə wa. 20Á pɩ̀à jɩjə tə, kʋ nə wulə Yɩɩ con, á tún á tɩ̀àn nə, kʋ mʋ̀ nə kwìù wàrɩ̀ kʋ də́, kʋ ga ba sɩnɩ ndə lugu nə kʋ pʋ. Ŋwɩna də wàrɩ̀ kʋ ba zwɩ ba ŋwɩ̀n Yɩɩ *sàń tə wa. 21N wiən tə, tə kwənə nə dáá, tə wulə lá nə, n waa də yàá ya lá».

Ləzwənə yɩ́á nə yɩ ʋ cànʋ́

(Likə 11.34-36)

22Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Ləzwənə yɩ́á tə ya ndə n yɩra cànʋ́ nə. Də n yɩ́á tə nə zurə, n yɩra tə mama yàá pɩ̀rɩ̀ də poni. 23Yá də n yɩ́á tə nə ba ziən, n yɩra tə mama yàá ya yikunu wa. Də n poni təntə, kʋ nə wulə n yɩra wa, nə yɩ yikunu, tə yikunu tə yiri lwara».

Á jə̀lə́ Yɩɩ yuu wa

(Likə 16.13; 12.22-31)

24Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù tə̀lə́, ʋ nə wàá ʋ tʋŋa, ʋ pɩn yun tɩ̀án bələ nə. Ʋ nə fwa kʋ, ʋ wá sóní ʋ don, ʋ ga dʋ́n ʋ don tə. Ʋ wá sɛ̀e ʋ don nii, ʋ ga vɩ ʋ don nii. Á wàrɩ̀ á twá duən, á tʋŋa á pɩn Yɩɩ də tɩa yuu jɩjə nə. 25Kʋ mʋ̀ nə pɩn, à wʋ́: Á dànà ká pa, á mɩɩ tə twara ja aba, də kʋ tə, á nə wá də́, nə à yə̀ə́ á nə wá nyʋ, nə à yə̀ə́ də kʋ tə, á nə wá zʋ á yɩra nə. Á mɩɩ tə jə funə kʋ doni wodiu. Yá á yɩra tə də jə funə tə doni gànʋ̀. 26Á ywàŋá zənbii, tə nə pəri yɩɩ nə! Tə ba dwì, tə ga ba ce, tə ba pɛ̀e, tə keni təkələ wa. Yá á nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, pɩn tə nii wodiu. Á ba zənbii kʋkwa zənzən, naaa? 27Á wà twara tə, ʋ nə jə nə wàá ʋ mɩɩ tə, kʋ təni mancɩn tətə?

28Bɛ̀eɛ̀e dàń nə pɩn, á pa gànʋ̀ twara jə aba? Á ywàŋá á jə́n kárɩ́ gapunə nə naŋa nətʋ, tə ba tʋŋa, tə ma ba gànʋ̀ də swɩ. 29À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con də, pɩ̀ʋ́ *Salʋmʋn tətə də ʋ jɩjə tə mama, ʋ wà gànʋ̀ zwɩ, kʋ nə ziən kʋ doni tə gapunə təntə nədʋ də. 30Yá Yɩɩ dàń nə ywàŋá tə mʋ̀ gɛɛ təntə yuu, tə nə yɩ tʋtʋ, də á mʋ̀ á nə ja funə zənzən á doni tə, ʋ wá ywàń á yuu nətə? Tə mʋ̀ gaʋ, tə nə wulə kárɩ́ wa zə̀n, wá kʋ̀, ba kə mən wa jwɩan nə, Yɩɩ dàń wá zʋ aba də ganan nətə. Á wà á waa ken à nə wuuu! 31Á kʋ́ʋ̀ dànà ká pa twara ja aba, də kʋ tə, á nə wá də́, də kʋ tə, á nə wá nyʋ, də kʋ tə, á nə wá zʋ á yɩra nə. 32Tə wiən təntə yɩ ba tə, ba nə yə̀rì Yɩɩ nə pɩ̀à tə, ba ba sìí. Yá á mʋ̀ nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, yə̀ə́ kʋ tə nə mɛ aba. 33Á kənə dɩ̀àn á dí yáá, á pɩ̀à Yɩɩ pàrɩ̀ tə də ʋ cɩ́gá tə, yá kʋ kwa nə, Yɩɩ wá pa aba tətə mama, tə nə mùrì aba. 34Á dànà ká pa twara ja aba də jwɩan yoo, jwɩan nə wá ja kʋ yoo, kʋ ja bà yɩrɩ. Dɩɩn mama də kʋ yoo!»

7

Á dànà ká bʋ̀rɩ̀ duən bʋ̀rà

(Likə 6.37-42)

1Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á dànà ká bʋ̀rɩ̀ duən bʋ̀rà, sə Yɩɩ də dàn ká bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà. 2Ba wá bʋ̀rɩ̀ á də bʋ̀rà, ndə á nə bʋ̀rɩ̀ lɩ̀à tə duən bʋ̀rà nətʋ. Won tə, á nə ja maŋa, á pɩn lɩ̀à tə nə, kʋ mʋ̀ nə Yɩɩ wá ja man, ʋ pa á də nə. 3Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ywàŋá gabiu tə, kʋ nə wulə n nubiu yii wa, yá n ga ba baŋa tə na, ka nə wulə n mʋ̀ yii tə wa? 4N dàń wá twá nətə, n ma swɩ̀n n nubiu con, n wʋ́: ‹Yá, sə à lɩ gabiu tə n yii wa›, n ga jə baŋa tə n tətə yii tə wa? 5Níə́ bələ tíú! Dí yáá, n lɩ baŋa tə n yii tə wa. Kʋ kwa nə, n yɩ́á wá na lá zəni, sə n ma lɩ n nubiu tə yii gabiu tə.

6Á dànà ká pa wiən, tə nə ya Yɩɩ nyiən, kukuri nə, sə tə ma pìí tə dɩŋɩ aba. Á dànà ká dɩlɩ á kana bɩan zanan twərən yáá nə, tə nə wá nɩŋa tə, tə kə tə nɛɛ də̀ń yɩrɩ».

Á jʋ̀ná á nyɩna Yɩɩ

(Likə 11.5-13; 18.1-7)

7Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á lwərə, yá ba wá pa aba! Á pɩ̀à, yá á wá na! Á mà mimii nə, yá ba wá súrí, ba pa, á zʋ! 8Lìù mama nə lòrì, ba wá pa mʋ́. Lìù mama nə pɩ̀à ʋ wá na. Yá ba ga wá súrí, ba pa lìù tə nə, ʋ nə mà mimii nə. 9Á wàà nə wulə lá, ʋ nə wá sɛ̀e, ʋ tì kapan ʋ pa ʋ bìú nə, də ʋ bìú tə nə lòrì wodiu ʋ con? 10Nə à yə̀ə́ ʋ wá pa wá dən, də ʋ nə lòrì wá fəli? 11Á mʋ̀ ləzwənwʋlʋnyɩna-ba, á nə yə̀ə́ ka pa wozəŋə á bìsɩ́ná nə, kʋ dàń wá yà nətə kʋ pa á nyɩna Yɩɩ tə nə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, də á nə lòrì wá won? Ʋ mʋ̀ dàń wá pa aba wiən tə, tə nə ziən tə doni.

12Kʋ tə, á nə pɩ̀à, sə ba fwa á yɩra, á də fwa kʋ á duən yɩra. Mə nətʋ nə Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, saga tə, də Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà saga tə, bɩrɩ, sə ba fwa».

Mimii pɩpɩan

(Likə 13.23-28)

13-14Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Mimifarʋ wulə, kʋ cwəŋə nə wala, kʋ twagʋ nə yɩ mwálɩ́ mwálɩ́. Yá kʋ ja aba, kʋ vələ jɩ́ʋ́n bwálɩ́ nə, lɩ̀à zənzən ga dáá ba nə twá kʋ. Mimii pɩpɩan də ga wulə, kʋ cwəŋə tə twagʋ nə cà. Yá kʋ mʋ̀ nə ja aba, kʋ vəli mɩɩ bwálɩ́ nə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. Yá lɩ̀à ga ba dáá, ba nə twá kʋ. Á dàń twá mimii pɩpɩan tə, á ma zʋ!»

Tɩ̀ʋ́ bɩa nə bɩrɩ, kʋ yiri nə yɩ nətʋ

(Likə 6.43-45; 2 Timote 3.5-9; 2 Piyɛrə 2.1-3)

15Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə də kʋnkʋn sʋ̀sʋ̀nà-ba! Ba wá bà á con ndə pee nə vəli pee con, yá ba ga yɩ ndə buyurən nyankwan nə, tə nə wá ja pee tə. 16Á wá twá ba tʋtʋnɛɛ nə, á ma lwarɩ ba. Ba ba lwɛ, nə à yə̀ə́ kacan kwe casʋʋ yuu wa. 17Tɩzəŋu yàá zɩn bizəŋə. Yá tɩkʋkwɩʋn də yàá zɩn bɩa kʋkwɩnan. 18Tɩzəŋu wàrɩ̀ bɩa kʋkwɩnan kʋ zɩŋa, yá tɩkʋkwɩʋn də wàrɩ̀ bɩa tə nə ziən, kʋ zɩŋa. 19Tɩ̀ʋ́ tə mama, kʋ nə ba bɩa, tə nə ziən zɩŋa yɩ, ba wá gwəŋə kʋ, ba dɩ mən nə. 20Mə nətʋ nə, á wá twá, á ma yəni lɩ̀à tə, ba nə yɩ kʋnkʋn sʋ̀sʋ̀nà tə».

Á fwa kʋ tə, á nə swɩ̀n!

(Likə 6.46; 13.25-27)

21Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ tà ba tə mama, ba nə boŋə nə ‹*Yuu-Tiu, Yuu-Tiu› nə wá zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. Kʋ yɩ ba tə cɩcɩ, ba nə fwa à nyɩna Yɩɩ fɩra tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə. 22Yɩɩ bʋ̀rà tə dɩɩn nə wá yí, lɩ̀à zənzən wá swɩ̀n, ba wʋ́: ‹Yuu-Tiu, Yuu-Tiu! Nə wà n yɩrɩ tə, nə twá, nə ma swɩ̀n Yɩɩ nii sʋ̀ràn, naaa? Nə wà n yɩrɩ tə, nə twá, nə ma lɩ *zinə lɩ̀à yuu wa, naaa? Nə wà n yɩrɩ tə, nə twá, nə ma fwa yomɩlan, naaa?› 23Kʋ kwa nə, à dàń wá swɩ̀n də ba nəpon nəpon, à wʋ́: ‹À mʋ̀ wà aba yəni, abada. Á vələ kwa à səpuni nə, á mʋ̀ yokʋkwɩnan-ba!› »

Pɩ̀ʋ̀ yuu dìə̀ də kasɩlʋ yuu dìə̀ yoo

(Likə 6.47-49)

24Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ mʋ̀ nə pɩn, lìù tə mama, ʋ nə cʋga à sʋ̀ràn tə, ʋ ga twá tə nii nə, ʋ wá yà ndə wʋbʋŋa tíú nə, ʋ nə lwə̀ ʋ dìə̀ pɩ̀ʋ̀ yuu wa. 25Dwà nəfarʋ nə twi, bun sú tə palɩ. Dwà vʋʋ nəfarʋ tə fɩrʋ dìə̀ tə, yá won mama wà ka fwa, ka dəkuu nə zɩga pɩ̀ʋ̀ tə yuu wa yɩrɩ. 26Yá lìù tə, ʋ nə cʋga à sʋ̀ràn tə tə, à nə swɩ̀n sɩ́ʋ́n, ʋ ga ba tə nii nə twá, ʋ wá yà ndə ləyigə nə, ʋ nə lwə̀ ʋ dìə̀ kasɩlʋ yuu wa. 27Dwà nəfarʋ nə twi, bun sú tə palɩ. Dwà vʋʋ nəfarʋ ma fuli, kʋ zɩgɩ ka dìə̀ tə nə, ka làń ka tʋ, bɔɔɔ! Ka cʋ̀gʋ̀ mɩ́ámɩ́án».

28Máŋá tə wa, Zwezi nə swɩ̀n tə yìə̀n təntə, ʋ zwɛ̀e, kʋ gwárɩ́ lɩ̀à tə zənzən də kʋ kàrà təntə yiri. 29Ka də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə kàrɩ̀ tə nə tà nədʋ yɩrɩ. Zwezi kàrà tə yà bɩrɩ də, Yɩɩ nə ken dɩ̀àn ʋ jɩɩn wa, sə ʋ swɩ̀n tə sʋ̀ràn təntə.

8

Zwezi zwɛ̀e bɛɛ don dayan

(Marəkə 1.40-45; Likə 5.12-16)

1Zwezi nan paan yuu, ʋ cú. Yá lalʋʋ dàń púə́ ʋ kwa. 2Kʋ máŋá tə wa, də nə̀ń dayarʋ don nə kʋ twi, ʋ tʋ ʋ yáá con, ʋ ga wʋ́: «*Yuu-Tiu, də n nə swə, n wàá n pɩn à dayan8.2 *Zwifə-ba con, dayan nə jə lìù, ʋ yɩ ba yàá lɩ wá ba dwíí wa. Ʋ dayan tə nə zwɛ̀e də kʋ tə jə *joŋi, ʋ nə mɛ̀e, sə ʋ fwa, sə ʋ ma pìí, ʋ zʋ ʋ dwíí tə wa. tə zwɛ̀e, sə à də jì ləzwənzəŋu». 3Zwezi ma te ʋ jɩɩn ʋ nə, ʋ dwen ʋ yɩra, ʋ ga wʋ́: «À swə, sə n dayan tə zwɛ̀e». Lala də ʋ dayan tə zwɛ̀e. 4Zwezi ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Ja n nii zəni! Dàn ká swɩ̀n kʋ lìù con. N dàń nə vəli, n bɩrɩ n tɩ̀àn *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwanʋ tə. N dàń ga pa wiən tə, ʋ nə wá ja fwa *joŋi tə, ndə Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, nə bɩrɩ Yɩɩ sagɩ tə wa, sə dayaran pa, də ba dayan tə nə zwɛ̀e. Kʋ mʋ̀ nə wá bɩrɩ də, n dayan tə cɩ́gá zwɛ̀e».

Zwezi zwɛ̀e pamanʋ yuu tíú don tʋtʋnbiu yayɩgʋ

(Likə 7.1-10)

5Máŋá tə wa, Zwezi nə zwɩ Kapɛrənayimə, *Romə-ba pamana bíí yuu tíú don twi, ʋ lòrì wá saŋʋ, 6ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, à tʋtʋnbiu tə́gə́ sàń nə, ʋ nandɛɛ tɩga, ʋ ga də́ càn zənzən». 7Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À wá va, à zwɛ̀e ʋ yayɩgʋ tə». 8Pamana yuu tíú tə ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yuu-Tiu, à jɩɩn mùrì, sə n zʋ à dìə̀ wa. N dàń pa nii cɩcɩ, yá à tʋtʋnbiu tə yayɩgʋ tə wá zwɛ̀e. 9À də tətə yɩ lɩ̀à duən nə tɩ nə, à də ga tɩ pamana duən. À nə swɩ̀n pamanʋ tə don con, à wʋ́: ‹Vəli!› Ʋ wá va. À nə bon wà don, à wʋ́: ‹Bàá!› Ʋ wá bà. Yá à nə swɩ̀n à tʋtʋnbiu con, à wʋ́: ‹Fwa kʋ tə!› Ʋ wá fwa kʋ».

10Máŋá tə, Zwezi nə nì tə sʋ̀ràn təntə, tə poli ʋ pùə́ zənzən, ʋ ga swɩ̀n ba tə con, ba nə twá ʋ nə, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Lìù tə̀lə́ *Yɩzərayɛlə lʋʋ nii tə wa, ʋ nə ken ʋ waa Yɩɩ nə, ndə bɛɛ wà tə nə. 11À mʋ̀ nə tə swɩ̀n kʋ, á con nə: Lɩ̀à zənzən, ba nə tà *Zwifə-ba, ndə Romə-ba pamana yuu tíú wà tə nə, wá nan yɩɩ yipɩan con də yɩɩ yizwɩa con, ba bà ba jə̀ń Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa də *Abərahamə də *Yɩzakə də *Zwakɔbə. 12Yá Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə, Yɩɩ *sàń tə yà nə kwɛn, kʋ tún ba nə, wá na də, ba dɩlɩ ba kàrá wa yikunu tə wa. Kʋ bwálɩ́ təntə wa, ba wá bubwi, ba ga dɩŋa ba jɩfwɩ ba fɩfaga.»

13Zwezi dàń ma swɩ̀n pamana yuu tíú tə con nə, ʋ wʋ́: «Vəli n bwálɩ́! Yoo tə n nə lòrì, kʋ wá tʋn, n nə ken n waa à nə, tə yɩrɩ». Yá mə kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa nə, pamana yuu tíú tə tʋtʋnbiu tə nɩ ʋ tɩ̀àn.

Zwezi zwɛ̀e Piyɛrə tɩnkan yayɩgʋ

(Marəkə 1.29-34; Likə 4.38-41)

14Kʋ kwa nə, Zwezi vələ Piyɛrə sàń. Máŋá tə wa, ʋ nə zʋa Piyɛrə dìə̀, ʋ nɩ də, waran jə Piyɛrə tɩnkan, ʋ ga tə́gə́. 15Zwezi dwen ʋ jɩɩn nə, yá waran tə zwɛ̀e, ʋ ga nyɩ́ ʋ zàn lala, ʋ wulə ʋ tanɩ, sə ʋ ma lɩ Zwezi vəri.

16Máŋá tə, dədəni nə yí, ba ja lɩ̀à zənzən, *zinə nə wulə ba yuu wa, ba bà Zwezi con. Ʋ nii sʋgʋ cɩcɩ nə ken tə zinə təntə mama cwəŋə nə, yá yayɩran tə tɩ̀án mama ga zwɛ̀e. 17Mə kʋ twá nətʋ, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi nii tə ma sú, ndə ʋ nə swɩ̀n, ʋ wʋ́:

«Ʋ mʋ̀ nə jon nə càn, də nə yayɩran mama ʋ zɩn.»

Ba tə ba nə pɩ̀à, sə ba twá Zwezi nə yoo

(Likə 9.57-62)

18Zwezi nɩ də lalʋʋ twá ʋ kwa. Ʋ dàń ma pa nii ʋ karbɩa tə nə, sə ba bɛn mʋnaa tə bəbəru tə don nə. 19Kʋ máŋá təntə wa, Yɩɩ nii *yənu tíú don ma fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, à mʋ̀ wá twá n nə, bwálɩ́ mama, n nə vələ». 20Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Ciləcərən jə tə bʋran tə zwɩ, zənbii də ma jə tə pwalan, yá *Ləzwənə-Biu8.20 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə mʋ̀ ba bwálɩ́ ja, ʋ nə wá kə ʋ yuu lá». 21Ʋ karbiu don də ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, pa nə cwəŋə, sə à də́ yáá à va à gùrì à nyɩna, sə à ga fwa ʋ luə». 22Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Twá à nə! Yá, sə tɩga tə tɩ̀án tə, ba nə ba mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con, jə gùrì ba tɩga».

Zwezi pɩn, mʋnaa vʋʋ nəfarʋ zɩgɩ

(Marəkə 4.35-41; Likə 8.22-25)

23Kʋ kwa nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə dɩ̀gà nɩ́á yuu bori wa, sə ba bɛn vàn tə don nə. 24Naa nədʋ, vʋʋ nəfarʋ nə kʋ zàn, kʋ jə nɩ́á tə, kʋ mà kʋ pwí nɩ́á yuu bori tə yuu nə. Yá Zwezi mʋ̀ yà dwɛ̀e. 25Ʋ karbɩa tə dàń ma yí ʋ yɩra, ba zɩ̀n wá, ba ga wʋ́: «*Yuu-Tiu, jon nəba, nə pɩ̀à, sə nə tɩ!» 26Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, fən jə aba nətʋ? Á ba á waa keni à nə wuuu, naaa?» Ʋ ma zàn, ʋ baa vʋʋ tə, də mʋnaa tə nii nə. Tə dàń ma zɩgɩ. Yá bwálɩ́ tə mɛ siii. 27Kʋ gwárɩ́ lɩ̀à tə mama kʋ bwálɩ́ tə wa, ba ga bwe ba tɩ̀àn, ba wʋ́: «Bɛɛ wà tə tà ndə lɩ̀à mɛ nə. Vʋʋ də mʋnaa mɛ zìlí ʋ nii!»

Zwezi lɩ zinə bara bələ yuu wa

(Marəkə 5.1-20; Likə 8.26-39; 1 Zwan 3.8)

28Kʋ kwa nə, Zwezi galɩ mʋnaa tə, ʋ lɛ ʋ zʋ Gadara nagwanaa wa. Kʋ máŋá tə wa, də nə̀ń bara bələ *zinə nə jə, ba twi ba jə́rí Zwezi. Ba mʋ̀ bara təntə yà yɩ ba wulə pɩ̀ràn bʋran wa, ba nə kʋa, ba ma kəni tɩga. Yá lìù də mama yà kwàrɩ̀ kʋ bwálɩ́ təntə wa ʋ twá ba yɩrɩ, ba yà nə tʋŋa yolwan zənzən yɩrɩ. 29Ba dàń ma bubwi, ba wʋ́: «Yɩɩ-Biu, bɛ̀eɛ̀e nə n pɩ̀à də nəba? Kʋ yɩ n twi, sə n kə nəba càn wa, də kʋ máŋá tə wà yí, naaa?»

30Twərən zənzən yà wulə yáá nə, tə də́ wodirən. 31Zinə tə ma lòrì Zwezi, tə wʋ́: «Də n nə wá dɩŋa nəba, sə n yá, sə nə va nə zʋ twərən tə». 32Zwezi ma le tə, ʋ wʋ́: «Á vələ!» Tə dàń ma nan tə yá ba bara bələ tə, tə va tə zʋ twərən tə wa. Lala twərən tə dəru, tə bəbəli paan tə yuu, tə tʋ mʋnaa tə nɩ́á tə wa, tə tɩ.

33Twərən nəcɩra tə dəri, ba va tɩʋ tə wa. Ba vəli, ba man kʋ tə mama, kʋ nə yí ba, də ba mʋ̀ bara bələ təntə. 34Tɩʋ tə tɩ̀án mama dàń nan, ba va ba jə́rí Zwezi. Yá ba nə twi, ba na Zwezi, ba dàń lòrì wá, sə ʋ nan, ʋ yá ba tɩʋ tə nə.

9

Zwezi zɩ̀n gwànʋ́ don

(Marəkə 2.1-12; Likə 5.17-26)

1Zwezi kʋ́ʋ̀ pìí ʋ zʋ nɩ́á yuu bori tə, ʋ bɛn mʋnaa tə, ʋ va ʋ yí ʋ tətə tɩʋ Kapɛrənayimə. 2Ba jɩn gwànʋ́ don, ba bà ʋ con tɩtaʋ wa. Máŋá tə, Zwezi nə nɩ də, lɩ̀à təntə ken ba waa ʋ nə, ʋ swɩ̀n gwànʋ́ tə con, ʋ wʋ́: «À dabɛɛ, pa n jɩɩn dàn! À kwɛn n cʋna tə, à lɩ n mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa». 3Kʋ mʋ̀ təntə yɩrɩ Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə dàń ma swɩ̀n ba waa con, ba wʋ́: «Bɛɛ wà tə swɩ̀n, ʋ twɩn Yɩɩ nə!»

4Zwezi nə lwarɩ ba pubʋŋɩ tə, ʋ dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á ma jə pubʋŋɩ tətə yiri á waa nə? 5Kʋ kwà nə yɩ mwálɩ́, kʋ doni kʋ don, də à nə swɩ̀n, à wʋ́: À kwɛn n cʋna, à lɩ n mʋ̀ də Yɩɩ pwərə wa, nə à yə̀ə́ də à nə wʋ́: Zàn yɩɩ nə, n va! 6À yɩ à pɩ̀à, sə á yəni də, Yɩɩ ken dɩ̀àn *Ləzwənə-Biu9.6 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. jɩɩn wa, tɩa yuu wa yəbə, sə ʋ kwɛn cʋna, ʋ lɩ lɩ̀à də Yɩɩ pwərə wa». Ʋ dàń ma swɩ̀n gwànʋ́ tə con, ʋ wʋ́: «Zàn yɩɩ nə, n tì n tɩtaʋ tə, n va n sàń!» 7Bɛɛ tə nyɩ́ ʋ zàn, ʋ vələ ʋ sàń. 8Máŋá tə, lalʋʋ tə nə nɩ kʋ nətʋ, fən zwa lɩ̀à tə. Ba dàń ga wulə ba pɩn dun Yɩɩ nə, ʋ nə ken dɩ̀àn nətʋ ləzwənə də nyan don jɩɩn wa.

Zwezi bon Matiə, sə ʋ twá ʋ nə

(Marəkə 2.13-17; Likə 5.27-32; Matiə 4.18-22)

9Zwezi nə kɛ̀eń ʋ vələ yáá, ʋ nɩ bɛɛ don, ba nə boŋə Matiə9.9 Matiə yɩrɩ don nə yɩ Levi., də ʋ jə̀ə́ ʋ joŋə lanpoo ʋ tʋtʋnan dìə̀ wa. Zwezi ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Zàn n bà, n twá à nə!» Matiə ma zàn, ʋ twá ʋ nə.

10Zwezi də ʋ karbɩa tə vəli Matiə sàń. Ba nə wulə ʋ dìə̀ wa, ba də́ máŋá tə wa, lanpolɩna tə duən də cʋna lɩ̀à tə duən də twi ba yà wulə ba də́ də ba. 11*Farɩzɩan-ba tə nɩ ba nətʋ, ba dàń bwe Zwezi karbɩa tə, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á karnyɩna tə ma də́ də lanpolɩna də cʋna lɩ̀à tə?»

12Zwezi nə nì kʋ, ʋ le ba, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à tə, ba yɩra nə zurə nə ba dɩmʋtʋrʋ pɩ̀à. Kʋ yɩ yayɩŋa nə pɩ̀à dɩmʋtʋrʋ». 13Zwezi ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Á vələ, á pɩ̀à Yɩɩ sagɩ tə wa yoo tə də̀ń, kʋ nə wʋ́: ‹À swə, sə á dəri duən yinəgə zənzən, à ba á *joŋi won pɩ̀à.› Cɩ́gá, kʋ tà à twi, sə à bon cɩ́gá tɩ̀án, kʋ yɩ à twí, sə à bon cʋna lɩ̀à tə».

Zwezi bɩrʋ kàrà nədʋn nivori yuu wa

(Marəkə 2.18-22; Likə 5.33-39)

14Zwan9.14 Kʋ mʋ̀ Zwan təntə nə yɩ *Zwan-Batisə, ʋ nə li lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. karbɩa twi Zwezi con, ba bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, nə mʋ̀ də *Farɩzɩan-ba tə yàá vwe nə níə́, yá n mʋ̀ karbɩa tə ga ba ba níə́ vwe?» 15Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Bɛɛ nə pɩ̀à ʋ vwa ʋ kan fúrú, ʋ dabara yàá bà, sə ba twá ba də́ fúrú tə diŋə tə. Á bʋŋa də, ba wá vwe ba níə́, ba dàn ká də́ wodiu tə, yá fúrú bɛɛ ga wulə də ba? Yá máŋá dàń wá bà, fúrú bɛɛ tə bá ya lá. Kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa, ba dàń wá vwa ba níə́.

16Lìù tə̀lə́, ʋ nə wá tì gantwandʋn, ʋ ma pú gangwɩrʋ, gantwandʋn tə nə wá vuri gangwɩrʋ tə vàn don yɩrɩ, yá kʋ bʋʋ tə dàń wá doni də́ yáá tə tətə. 17Ba ma ba swana, tə nə wulə tə zaŋa, lwé ba kəni purə9.17 *Yɩzərayɛlə lʋʋ wa, ba swana yà yɩ ba kəni purə wa. nədwara wa. Kʋ nətʋ tə nə fwa, purə tə wá pwin. Swana tə mama wá lwá tɩa, yá purə tə wá va bwàná. Ba mɛ, sə ba kə swana, tə nə wulə tə zaŋa, purə nədʋra wa, sə swana tə, də purə tə mɛ dàn ká cʋ̀gʋ̀».

Zwezi bwin bʋ̀á don, ʋ ga zwɛ̀e kan don yayɩgʋ

(Marəkə 5.21-43; Likə 8.40-56; Zwan 5.21, 28)

18Də Zwezi tə nə zɩga lá, ʋ swɩ̀n tə sʋ̀ràn təntə *Zwan-Batisə karbɩa tə con, *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ don yuu tíú don twi, ʋ tʋ Zwezi yáá con, ʋ ga wʋ́: «À bʋ̀á tɩga, kʋ nə dɩ́án mancɩn. Yá n ya bà, n tún n jɩ̀àn ʋ yuu wa, sə ʋ mɩɩ ga ya lʋʋ». 19Zwezi də ʋ karbɩa tə ma zàn ba pú ʋ kwa.

20Kʋ máŋá tə wa, kan don yɩ lá, ʋ tàŋá nə twi, ka ba zɩga, kʋ nə yí bɩna fugə bələ. Ʋ ma twá Zwezi kwa, ʋ fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra, ʋ ga dwen ʋ gànʋ̀ nii nə. 21Kan tə yà swɩ̀n ʋ waa con: «À nə ken cɩ́gá, à dwen ʋ gànʋ̀ tə cɩcɩ nə, à yayɩgʋ tə wá zwɛ̀e». 22Zwezi nə pìí ʋ vəvəri, ʋ na wá, ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À nakʋa, dàn n jɩ̀àn! N ken n waa à nə, kʋ mʋ̀ nə pɩn, n na yazurə». Də naa nədʋ, kan tə yayɩgʋ tə zwɛ̀e.

23Zwezi ma kɛ̀eń, ʋ yí jə́rə́ dìə̀ tə yuu tíú tə sàń. Kʋ máŋá tə wa, də wuwurə də lalʋʋ, ba nə bubwi, yà súə́ lá nə. Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: 24«Á naŋa lá nə, bʋ̀á tə wà tɩ, kʋ yɩ ʋ dwɛ̀e». Lɩ̀à tə dàń yà ma wulə ba mʋŋa Zwezi. 25Máŋá tə wa, ba nə lɩ lalʋʋ tə kàrá wa, Zwezi zʋa dìə̀ tə wa. Ʋ jɩn bʋ̀á tə jɩɩn nə, bʋ̀á tə ga nyɩ́ ʋ zàn. 26Kʋ mʋ̀ yoo təntə kʋ́ʋ̀ súə́ tɩa mama.

Zwezi súrí lilirən bələ yɩ́á

(Marəkə 8.22-26; 10.46-53)

27Máŋá tə, Zwezi nə nan *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ yuu tíú tə kàrá wa, ʋ vìrí, lilirən bələ duən dəri, ba bubwi ʋ kwa, ba wʋ́: «Pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́, dəri nə yinəgə!» 28Zwezi nə yí sàń, máŋá tə wa, lilirən tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra. Ʋ dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Á pɩn cɩ́gá də, à wàá kʋ yoo tə à tʋŋa naaa?» Ba ma le wá, ba wʋ́: «Awo, *Yuu-Tiu». 29Zwezi dàń ma dwen ba yɩ́á nə, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ nətʋ tə wá twá á nə ken á waa à nə, kʋ ma tʋn». 30Lala də ba yɩ́á tə súrí, tə na lá. Zwezi ma dù sú ba nii nə, ʋ wʋ́: «Á cʋga zəni, á dànà ká pa lìù mama nì kʋ». 31Yá ba tə vəli, ba swɩ̀n Zwezi yoo, ba sú tɩa mama.

Zwezi pɩn bəru nii pórí

32Máŋá tə wa, Zwezi nə vìrí, ba jɩn bəru, ba bà ʋ con. Bəru tə yà wàrɩ̀ kʋ swɩ̀n, *zini yà nə bəbəni wá yɩrɩ. 33Zwezi ma lɩ kʋ mʋ̀ zini təntə, bəru tə nii ga pórí, ʋ wulə ʋ swɩ̀n. Kʋ yoo tə yà gwárɩ́ lɩ̀à tə, ba dàń ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Nə tə wà kʋ tə don nɩ *Yɩzərayɛlə lʋʋ nii wa!» 34*Farɩzɩan-ba dàń ma swɩ̀n, ba wʋ́: «Kʋ yɩ zinə yuu tíú tə nə pɩn wá nii, ʋ ma lɩ zinə tə!»

Zwezi dəri lɩ̀à tə yinəgə

(Matiə 4.23-25; Marəkə 6.34; 3.7-12)

35Zwezi jiru tɩfaran tə də tɩan tə mama wa, ʋ swɩ̀n Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə. Ʋ bɩrɩ də, Yɩɩ wá də́ ʋ pàrɩ̀ lɩ̀à mama yuu wa. Ʋ yàá zwɩ ʋ kàrɩ̀ *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa. Yá ʋ ga zwɛ̀e yayɩŋa yayɩran yiri mama, ʋ ga pɩn yazurə ba tə nə, ba nandaran nə wà cé. 36Ʋ nə nɩ lɩ̀à tə, ba yinəgə jɩn wá, lɩ̀à tə jɩ̀àn yà nə gwàrɩ̀, ba pwìí ga cʋ̀gʋ̀ tə yɩrɩ. Ba yà yɩ ndə pee nə, tə nə ba payɩrʋ jə. 37Ʋ dàń ma swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Kárá tə wiən bɩga zənzən, yá tʋ̀tʋ̀nà ga ba dáá. 38Á dàń wá lòrì kárá tə tíú, sə ʋ tʋn tʋ̀tʋ̀nà, sə ba za ʋ wiən tə».

10

Zwezi kúrí ʋ tʋntʋna fugə bələ tə

(Marəkə 3.13-19; Likə 6.12-16)

1Dɩɩn don nə, Zwezi bon ʋ karbɩa fugə bələ tə, sə ba bà, sə ʋ ken dɩ̀àn ba jɩɩn wa, sə ba wànɩ́ ba lɩ *zinə. Yá ba ga zwɛ̀e yayɩŋa yayɩran, ba ga pɩn yazurə ba tə nə, ba nandaran nə wà cé. 2Ʋ karbɩa fugə bələ tə, ba nə yɩ ʋ *tʋntʋna, tə yɩra nə nətən:

Ba təntən lìù nə yɩ Simon, ba nə boŋə Piyɛrə, də ʋ nubiu Andəre.

Kʋ súrí Zwakə də ʋ nubiu Zwan nə, ba nə yɩ Zebede bɩa.

3Kʋ súrí Filipə də

Barətelemi

də Toma

də Matiə, ʋ nə yɩ lanpolɩnʋ.

Kʋ súrí Aləfe bìú Zwakə də Tade,

4də Simon tə, ba nə boŋə ‹Kananitə10.4 Kananitə yɩ lɩ̀à tə, ba nə zɩga *Romə-ba nə, ba nə jon ba lʋʋ nii tə yɩrɩ. Ba yɩrɩ don də nə yɩ *Zelotə. Ywàń Likə 6.15 də Tʋtʋnan 1.13.›.

Kʋ súrí Yisəkariyɔtə Zwidasə, ʋ nə jɩn Zwezi ʋ pa ʋ dʋŋa nə.

Zwezi tʋn ba tʋntʋna fugə bələ tə

(Marəkə 6.7-13; Likə 9.1-6; 10.1-12)

5Zwezi tʋn ba *tʋntʋna fugə bələ tə, ʋ ga pa ba nii, ʋ wʋ́: «Á dànà ká va lɩ̀à tə, ba nə tà *Zwifə-ba con, nə à yə̀ə́ Samari tɩ̀án tɩan tə wa. 6Á vələ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə cɩcɩ con, ba nə nyɩn ndə pee nə, tə nə jén. 7Á vələ, á swɩ̀n ba con də, máŋá tə bwələ, sə Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ tə lɩ̀à tə mama yuu wa. 8Á pɩan yayɩŋa yayɩran zwɛ̀e, á bwiən tɩga, sə á zwɛ̀e dayaran dayan, sə ba jì ləzwənzəŋə, á ga lɩ *zinə lɩ̀à yuu wa. Á pɩan tʋtʋ, ba nə pɩn aba tʋtʋ yɩrɩ. 9Á dànà ká tì səbiu, ba nə fwa də sɩ́án, nə à yə̀ə́ ba nə fwa də cɩnɩa, nə à yə̀ə́ səbimɩnɩ á ganjɩga wa. 10Á dànà ká tì lɔ̀ɔ̀, nə à yə̀ə́ gànʋ̀ don, á súrí kʋ tə nə, á nə zʋa. Á dànà ká tì natʋra duən, nə à yə̀ə́ daduu, tʋ̀tʋ̀nʋ̀ nə wá na ʋ nii wodiu yɩrɩ.

11Á nə yí tɩfarʋ, nə à yə̀ə́ tɩʋ, sə á pɩ̀à lìù tə, ʋ nə mɛ, á zʋrɩ kʋ tíú bwálɩ́ nə, kʋ ja vələ á viru. 12Dìə̀ tə, á nə zʋa ka wa, sə á jʋn lɩ̀à tə, ba nə wulə ka wa. 13Də ka mʋ̀ dìə̀ təntə lɩ̀à tə nə wá sɛ̀e ba jon aba, sə Yɩɩ pa á jʋ̀nà tə pa ba bɩcanɩ sìə́. Yá ba nə vɩga aba, sə kʋ tə Yɩɩ nə pɩn tə, pìí kʋ bà á con. 14Kʋ nə ya dìə̀ wa, nə à yə̀ə́ tɩʋ wa, ba nə vɩga, sə ba pa á zʋ, nə à yə̀ə́, sə ba cʋgʋ á sʋ̀ràn tə, á virə kʋ bwálɩ́ tə nə, á ga zwarɩ á nɛɛ purən10.14 Kʋ nətʋ tə bɩrɩ də, Yɩɩ wá ŋwɩ́n kʋ tə, ba nə tʋn tə jɩŋɩ ba yɩra. á lwá ba yuu wa. 15Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ mʋ̀ tɩʋ təntə bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə *Sodɔmə də Gomɔrə lɩ̀à bá na càn, ndə kʋ tɩʋ tə tɩ̀án nə».

Wʋwalʋ tə nə bɩ̀àn

(Marəkə 13.9-13; Likə 12.11-12; 21.12-17)

16Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á cʋga zəni! À tʋŋa aba ndə pee nə buyurən nyankwan tətəŋi wa. Kʋ mʋ̀ təntə yɩrɩ, á cɩa á tɩ̀àn nə ndə dɩŋa nə, sə á ga yà sənbwen ndə gunponi nə. 17Ba wá ja aba, ba va lɩ̀à tə nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà yáá con. Yá ba ga wá mà aba də fɩfɩran *Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á cɩa á tɩ̀àn nə də lɩ̀à tə. 18Ba wá ja aba, ba va pɛ̀egá tə də yáá tɩ̀án tə, pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə lɩ ʋ tún, con à mʋ̀ Zwezi yɩrɩ. Kʋ nətʋ tə wá tʋn, sə kʋ ma bɩrɩ ba tətə, də dwíə́ tə duən mama lʋʋ mama wa, ba nə tà Zwifə-ba, kʋ tə, Yɩɩ nə fwa. 19Yá ba nə jɩn aba, ba va lɩ̀à tə nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà yáá con, á dànà ká pa kʋ tə, á nə wá swɩ̀n twara ja aba. Kʋ máŋá tə wa, Yɩɩ nə wá kə kʋ tə, á nə mɛ, sə á swɩ̀n, á nii wa. 20Kʋ tà á mʋ̀ nə wá swɩ̀n, kʋ wá yà á nyɩna Yɩɩ *Siŋu tə, kʋ nə wulə də aba, nə wá swɩ̀n kʋ pa aba.

21Lɩ̀à wá ja ba nubɩa ba pa, sə ba gʋ, yá bɩa nyɩna-ba də wá tʋn kʋ nyɩnyɩga də ba bɩa. Bɩa wá zàn, ba zɩgɩ ba nyɩna-ba nə, ba gʋ ba. 22Lɩ̀à tə mama wá dʋ́n aba à mʋ̀ yɩrɩ. Yá lìù tə, ʋ nə wá ja pɩ́nʋ́, ʋ zɩgɩ ʋ dɩ̀àn kʋ yoo tə, kʋ va kʋ zwɛ̀e, kʋ tíú wá na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. 23Ba nə fɩfɩn aba tɩʋ wa, sə á dəri á nan á va kʋ don. Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Á bá wànɩ́ *Yɩzərayɛlə tɩan tə mama, á va, də *Ləzwənə-Biu tə wà pìí ʋ bà.

24Karbiu tə̀lə́, ʋ nə dwə ʋ karnyɩna. Tʋtʋnbiu tə̀lə́, ʋ nə dwə ʋ yuu tíú. 25Yá karbiu nə ya ndə ʋ karnyɩna nə, kʋ cɩcɩ mɛ. Tʋtʋnbiu də nə ya ndə ʋ yuu tíú nə, kʋ cɩcɩ mɛ. Yá ba nə jɩn dìə̀ tíú, ba bon Beləzebilə, ba wá pa yɩra tə nə dwə nətʋ ʋ dìə̀ lɩ̀à nə?»

Lìù tə, á nə mɛ, sə á dəri ʋ fən

(Likə 12.2-7)

26Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á dànà ká dəri ləzoni! Kʋ tə mama nə sə̀gə̀ nə wá nan poni nə yɩrɩ. Yá kʋ tə nə yɩ dìə̀ yoo wá nan kàrá. 27Kʋ tə, à nə swɩ̀n á con yikunu wa, sə á swɩ̀n kʋ yɩcaʋ wa. Kʋ tə, á nə nì á zɩan wa, sə á cə̀rí kʋ dəyun wa. 28Á dànà ká dəri ba tə, ba nə wàá yɩra tə cɩcɩ ba gwɩ, ba ga wàrɩ̀ jə̀rə́ tə won ba fwa. Yá á dərə lìù10.28 Kʋ yɩ Yɩɩ. tə mʋ̀, ʋ nə wàá á yɩra tə, də á jə̀rə́ tə ʋ cʋ̀gà mən dìə̀ wa. 29Ba ba zənbii bələ yoli səbilugu nədʋ, naaa? Yá kʋ nədʋ tətə wàrɩ̀ tɩa kʋ twɩ, də á nyɩna Yɩɩ nə wà nii pɩn. 30Yá Yɩɩ gàlɩ̀ á yukʋran tə mama á yuu wa. 31Á dànà ká pa fən ja aba. Á kʋkwa zənbii tə nə dáá».

Lìù tə Zwezi nə yə̀ə́

(Likə 12.8-9)

32Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù tə mama, ʋ nə wá swɩ̀n lɩ̀à yáá con nə də, ʋ yə̀ə́ à mʋ̀ Zwezi, à də wá bɩrɩ à nyɩna Yɩɩ, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, də ʋ yɩ à mʋ̀ cɩ́gá nə tɩ wá. 33Yá lìù tə, ʋ nə bɩrɩ lɩ̀à yáá con də, ʋ yə̀rì nə, à də wá bɩrɩ à nyɩna Yɩɩ yáá con, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, də à də yə̀rì wá».

Zwezi yɩ pwɩa lìù

(Likə 12.51-53; 14.26-27)

34Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á dànà ká bʋ́n də, kʋ yɩ à twí, sə à kə bɩcan sìə́ tɩa yuu wa. Kʋ tà à twí kʋ mʋ̀ yɩrɩ, kʋ yɩ lagʋrɩ sɩ̀ʋ́ nə, à ja bà. 35À twi, sə à kə pwɩa lɩ̀à pwərə wa: Sə bìú zɩgɩ ʋ nyɩna nə, sə bʋ̀á zɩgɩ ʋ nuu nə, sə bikɩnɩ zɩgɩ ʋ barɩ nuu nə. 36Lìù dʋŋa wá yà ʋ dìə̀ lɩ̀à. 37Lìù tə, ʋ nə swə ʋ nuu də ʋ nyɩna, ʋ doni nə, kʋ tíú tə wà mɛ, sə ʋ ya à karbɩa tə wa lìù. Lìù tə, ʋ nə swə ʋ bìú, nə à yə̀ə́ ʋ bʋ̀á ʋ doni nə, kʋ tíú tə wà mɛ, sə ʋ ya à karbɩa tə wa lìù. 38Lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ twá nə, kʋ tíú mɛ, sə ʋ sɛ̀e ʋ də́ càn də nə, kʋ ja vəli ʋ tɩan dagarʋ tə yuu wa. Kʋ nə tà nətʋ, ʋ wà mɛ, sə ʋ ya à karbɩa tə wa lìù. 39Lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ jon ʋ mɩɩ tə, ʋ wá kwɩ̀n kʋ nə. Yá lìù tə, ʋ nə wá kwɩ̀n ʋ mɩɩ tə nə à mʋ̀ yɩrɩ, ʋ wá na mɩɩ, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con».

Yɩɩ ŋwɩ́rán

(Marəkə 9.41)

40Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù tə, ʋ nə sɛ̀e aba, kʋ tíú sɛ̀e nə. Yá lìù tə, ʋ nə sɛ̀e nə, kʋ tíú sɛ̀e lìù tə, ʋ nə tʋn nə. 41Lìù tə, ʋ nə jɩn Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə zəni, ʋ nə yɩ Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ yɩrɩ, Yɩɩ wá pa wá Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ ŋwɩ́rán. Yá lìù tə, ʋ nə jɩn cɩ́gá tíú tə zəni, ʋ nə yɩ cɩ́gá tíú yɩrɩ, Yɩɩ wá pa wá cɩ́gá tíú ŋwɩ́rán. 42Lìù nə kwán nazunə wùrú zʋŋa tətə, ʋ pa à karbiu tə don jɩmurinyʋga tətə nə, ʋ nə yɩ à karbiu tə yɩrɩ, cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ʋ bá kwɩ̀n ʋ ŋwɩ́rán nə Yɩɩ con».

11

1Máŋá tə wa, Zwezi bɩrɩ kàrà təntə ʋ karbɩa fugə bələ tə nə, ʋ zwɛ̀e, ʋ dàń lɛ ʋ va, sə ʋ kàrɩ̀ Yɩɩ sʋ̀ràn tə nə yɩ nətʋ, ʋ bɩrɩ lɩ̀à tə nə, kʋ mʋ̀ nagwanaa təntə tɩan tə wa.

Zwan-Batisə tʋn ʋ karbɩa tə Zwezi con

(Likə 7.18-35; Zwan 5.35-36)

2Kʋ máŋá təntə wa, də Zwan11.2 Kʋ mʋ̀ Zwan təntə nə yɩ *Zwan-Batisə, ʋ nə li lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. wulə bàń dìə̀ wa. Ʋ zɩgɩ ʋ bàń dìə̀ tə wa, ʋ nì də, ba swɩ̀n Zwezi-*Kərisə tʋtʋŋɩ tə yoo. Ʋ dàń ma lɩ ʋ karbɩa tə duən, sə ba va ba bwe Zwezi, ba jə́n: 3«N mʋ̀ nə yɩ lìù tə, Yɩɩ nə swɩ̀n də, ʋ wá bà, nə à yə̀ə́ nə mɛ, sə nə dɩ̀àn ʋ don?» 4Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á vələ á man á bɩrɩ Zwan nə kʋ tə, á nə nì, á ga na də, à fwa: 5Lilirən yɩ́á súrí, gwànɩ́ vəli, dayaran dayan zwɛ̀e, ba ga jì ləzwənzəŋə, zɩbʋŋa zɩan súrí, tɩga bwin ba naŋa. Yá zʋra də ga nə̀ń Yɩɩ sʋywáŋʋ́ tə. 6Pupwən lɩ̀à nə ya lɩ̀à tə, ba nə bá vɩ nə, ba dʋgʋ kʋ tə yɩrɩ, à nə fwa».

Máŋá tə wa, Zwan karbɩa tə nə vìí, Zwezi zàn ʋ wulə ʋ swɩ̀n Zwan yoo, ʋ bɩrɩ lalʋʋ tə nə, ʋ wʋ́: 7«Ləzwənyiri nətə nə, á vəli á balɩ kasɔɔ lanworu tə wa? Kʋ tà lìù tə, ʋ nə nyɩn ndə mancanɩ nə, vʋʋ nə vuvugə. 8Ləzwənyiri nətə nə, á dàń vəli á na? Kʋ tà lìù tə, ʋ nə zʋa ganmʋla. Ba tə, ba nə zwɩ ganmʋla, tà ba wulə pɛ̀egá dii wa naaa? 9Ləzwənyiri nətə nə, á dàń vəli á na? Kʋ tà Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀, naaa? Awo! À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con də, kʋ lìù təntə dwə Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tətə. 10Kʋ lìù təntə yoo pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Nə̀ń, à mʋ̀ Yɩɩ nə tʋn à tʋ̀tʋ̀nʋ̀, sə ʋ də́ n yáá, sə ʋ kwɛn n cwəŋə tə ʋ pa mʋ́›. 11Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Lʋʋ ləzoni wa, ba nə lʋrɩ, lìù wà lá yɩn, ʋ nə doni Zwan-Batisə. Yá lìù tə, ʋ nə yɩ ləzoni tə mama nəmanbiə Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa, tə dwə wá. 12Kʋ nə zɩgɩ Zwan-Batisə máŋá tə wa, kʋ ja bà zə̀n, lɩ̀à pɩ̀à, sə ba də́ Yɩɩ pàrɩ̀ tə ba pa ba tɩ̀àn nə də dɩ̀àn. Yá kʋ yɩ lɩ̀à tə, ba nə yɩ dɩ̀àn tɩ̀án nə nɩ kʋ. 13Yɩɩ pàrɩ̀ tə yoo dí yáá kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, sagɩ tə wa. Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə mama ga swɩ̀n kʋ yoo, kʋ ja bà kʋ yí Zwan máŋá tə. 14Də á nə pɩ̀à, sə á sɛ̀e à nii, Zwan yɩ kʋ mʋ̀ Eli tə, ba nə dí yáá ba swɩ̀n ʋ yoo. 15Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!»

16Zwezi ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Zə̀n ləzoni tə yɩ à wá tì ba, à ma man də bɛ̀eɛ̀e? Ba nyɩn ndə bìsɩ́ná nə, ba nə jə̀ə́ yəə kanporu wa, ba ga boŋə duən, ba wʋ́: 17‹Nə wúrú wii nə kə á nə, sə á sa, á ga wà sɛ̀e! Nə nun pucʋnɩ nuŋi nə pa aba, á ga wà kwi!› 18Mə zə̀n lɩ̀à tə də yɩ nətʋ. Zwan nə twi, ʋ ma ba wodiu nəzəŋu də́, ʋ ga ba swana nywɩ̀n, ba swɩ̀n, ba wʋ́, də *zinə nə jə wá. 19Kʋ kwa nə, *Ləzwənə-Biu11.19 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə twi, ʋ mʋ̀ ma də́ wodiu nəzəŋu, ʋ ga nywɩ̀n swana, ba kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ba wʋ́: ‹Nə̀ń, bɛɛ wà tə, ʋ yoyuu nə yɩ ka də́, də ka nyʋ swana, ka sú. Ʋ yɩ lanpolɩna tə də cʋna lɩ̀à tə dabɛɛ!› Yá wʋbʋŋa tíú yɩ ʋ yàá twá ʋ yofwaŋa nə, ʋ ma bɩrɩ də, ʋ jə wʋbʋŋa».

Tɩan tə, tə lɩ̀à nə vɩga Zwezi

(Likə 10.13-15; 12.47-48)

20Zwezi dàń wulə ʋ caga lɩ̀à tə nii nə, ʋ nə tʋn ʋ yomɩlan tə zʋnɩ ba tɩan wa, ba ga wà ba kwa vəvəri, ba ma sá ba cʋna tə yɩrɩ.

21Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yomɩlan tə, tə nə fwa á pwərə wa, yiri yà nə fwa Tirə də Sidon tɩan tə wa, tə tɩan təntə lɩ̀à yà wá zʋ pucʋnɩ ganan, ba ga pɩ̀rɩ̀ ba yɩra də tʋ̀nʋ̀. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, càn wá tʋ á mʋ̀ Korazɩn tɩ̀án yuu wa! Kʋ mʋ̀ nə pɩn, càn wá tʋ á mʋ̀ Bɛtəsayɩda tɩ̀án yuu wa! 22Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à swɩ̀n kʋ á con: Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, Tirə də Sidon tɩ̀án càn ba yí á mʋ̀ tɩan bələ təntə lɩ̀à. 23Sə á mʋ̀ Kapɛrənayimə tɩ̀án, á bʋŋa də, á yuu wá dwen yɩɩ nə, naaa? Abada! Yomɩlan tə, tə nə fwa á pwərə wa yiri, yà nə fwa *Sodɔmə wa, Yɩɩ yà bá cʋ̀gʋ̀ kʋ tɩʋ tə. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á wá mʋ̀rɩ̀, á cú á yí mən dìə̀. 24Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à swɩ̀n kʋ á con: Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə wá yí, á wá də́ càn, á doni Sodɔmə tɩ̀án».

Bɩcan sìə́ yoo

(Likə 10.21-24; 1 Korɛntə tɩ̀án 1.26-29)

25Kʋ máŋá tə wa, Zwezi swɩ̀n Yɩɩ con, ʋ wʋ́: «À nyɩna tə, n nə tɩ lanworu də tɩa, à kəni n lɛ̀eɛ̀e. N bɩrɩ yìə̀n tətə lɩ̀à tə nə, ba nə mun ba tɩ̀àn. Yá n ga sə̀gə̀ tə ba tə nə bʋŋa də, ba yɩ wʋbʋŋa də yənu tɩ̀án yáá nə. 26À nyɩna, n mʋ̀ cɩ́gá nə swə, sə kʋ nətʋ tə tʋn».

27Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À nyɩna Yɩɩ ken wiən tə mama à jɩɩn wa. Lìù mama yə̀rì Yɩɩ-Biu11.27 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, də kʋ nə tà à nyɩna Yɩɩ tə. Lìù də mama ma yə̀rì à nyɩna Yɩɩ tə, də kʋ nə tà Yɩɩ-Biu tə, də lìù tə, Yɩɩ-Biu tə nə swə, sə ʋ súrí ʋ yɩ́á ʋ bɩrɩ wá.

28Á bɩ̀àn à con, á mʋ̀ lɩ̀à tə mama, á nə zɩn á yun zɩla á gwàrɩ̀! Yá à wá pa aba sìə́. 29Á yá, sə à kə aba cwəŋə nə, ndə nɩan nə, tə tíú nə ken daʋ tə bɩan nə, ʋ vaŋa, à nə yɩ pubwanʋ, də ka mun tɩ̀án nə à jə tə yɩrɩ. Á ga wá na sìə́ á pa á tɩ̀àn nə. 30À bɩan daʋ tə, kʋ nə wá kə aba cwəŋə nə, tə ba dun jə. Yá kʋ zɩŋʋ ga ba cà də».

12

Zwezi nə tɩ sìə́ dɩɩn tə

(Marəkə 2.23-28; Likə 6.1-5)

1Dɩan təntə nii nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə twá kárɩ́ wa, ba kɛ̀eń *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn nə. Ʋ karbɩa tə kén mɩna yun, ba dɩŋɩ, niən yà nə jə ba yɩrɩ. 2Kʋ máŋá tə wa, *Farɩzɩan-ba nə nɩ kʋ nətʋ, ba swɩ̀n Zwezi con, ba wʋ́: «Nə̀ń, n karbɩa tə nə fwa kʋ tə, kʋ nə wà mɛ, sə ba fwa sìə́ dɩɩn nə».

3Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á wà Yɩɩ sagɩ tə kàrɩ̀, á na kʋ tə, pɩ̀ʋ́ *Davidə tətə nə fwa dɩɩn don nə, də ʋ kwa lɩ̀à tə, də niən nə jɩn ba, naaa? 4Ʋ zʋa Yɩɩ *dìə̀ tə wa. Yá ʋ mʋ̀ də ʋ kwa lɩ̀à tə dí dipɛn tə, kʋ nə wulə Yɩɩ dìə̀ tə wa, kʋ yà ga wà mɛ, sə ba də́ kʋ. Yá nə Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, yà ga pa cwəŋə Yɩɩ *joŋwana tə cɩcɩ nə, sə ba mʋ̀ nə də́ Yɩɩ dìə̀ dipɛn təntə. 5Nə à yə̀ə́, kʋ yɩ á wà Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, sagɩ tə kàrɩ̀, á na də, Yɩɩ joŋwana tə ba sìə́ dɩɩn tə nii zìlí, kʋ ga tà cʋna ba tʋn Yɩɩ yáá con, də tʋtʋnan tə, ba nə tʋŋa Yɩɩ dìə̀ tə wa, kʋ dɩɩn təntə nə, naaa? 6Yá à mʋ̀ dàń nə swɩ̀n kʋ á con də, won don wulə yəbə, kʋ nə dwə Yɩɩ dìə̀ tə. 7Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹À ba á *joŋi pɩ̀à, à nə pɩ̀à, sə á yà lɩ̀à tə, á nə dəri yinəgə zənzən›. Də á yà nə nì sʋ̀ràn təntə də̀ń, á yà bá manwarɩ á bʋ̀rɩ̀ lɩ̀à tə duən, ba nə wà cʋ̀gʋ̀, bʋ̀rà á zwɛ̀e. 8*Ləzwənə-Biu tə nə tɩ sìə́ dɩɩn tə».

Bɛɛ don, ʋ jɩɩn nə tɩga yoo

(Marəkə 3.1-6; Likə 6.6-11)

9Zwezi kʋ́ʋ̀ nan lá, ʋ va *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ don wa. 10Bɛɛ don yà wulə lá, ʋ jɩɩn nə tɩga. Lɩ̀à duən ma bwe Zwezi, ba wʋ́: «N jə cwəŋə, sə n zwɛ̀e yayɩgʋ *sìə́ dɩɩn nə, naaa?» Yá kʋ yà yɩ ba pɩ̀à, sə ba twá nətʋ, ba ma swɩ̀n ba zɩgɩ Zwezi nə. 11Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Lìù tə̀lə́ á wa, ʋ nə jə piə nədʋ cɩcɩ, ka ga tʋ gwàlʋ́ wa, kʋ nə lù, sìə́ dɩɩn nə, yá ʋ ga yá ka, ʋ bá lɩ. 12Sə ləzwənə ba piə kʋkwa zənzən, naaa? Kʋ mʋ̀ nə pɩn, nə jə cwəŋə, sə nə fwa kʋ tə nə ziən, sìə́ dɩɩn nə». 13Zwezi dàń ma swɩ̀n bɛɛ tə con, ʋ wʋ́: «Làrɩ́ n jɩɩn tə à con!» Bɛɛ tə ma làrɩ̀ kʋ, kʋ ga jì nəzəŋu ndə kʋ don tə nə.

14*Farɩzɩan-ba nə nɩ kʋ nətʋ, ba nan ba vìí. Ba dàń vəli ba kə duən nə, ba vʋrʋ ba jə́n, ba nə wá twá nətʋ, ba ma gʋ Zwezi.

Tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə, Yɩɩ nə kúrí yoo

15Máŋá tə, Zwezi nə lwarɩ kʋ nətʋ, ʋ kɛ̀eń kʋ bwálɩ́ təntə wa. Yá lalʋʋ púə́ ʋ kwa. Ʋ pɩn yazurə yayɩŋa tə mama nə. 16Yá ʋ dàń ga dù sú ba nii nə, sə ba dàn ká swɩ̀n kʋ tə, ʋ nə yɩ ba bɩrɩ lɩ̀à. 17Mə kʋ twá nətʋ, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi nii sʋ̀ràn tə ma sú:

18«Nə̀ń, à tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə nə, à nə kúrí, ʋ mʋ̀ nə yɩ lìù tə, à nə swə, ʋ nə poli à pùə́. À wá pa à *Siŋu tə wá. Yá ʋ ga wá bɩrɩ à cɩ́gá tə lʋʋ dwíə́ tə mama nə. 19Ʋ də lìù bá tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, ʋ ga bà zɩ̀n ʋ kori, ʋ kə yɩɩ nə. Ba bá na wá də ʋ zɩga coŋi yuu, ʋ swɩ̀n sʋ̀ràn. 20Ʋ bá cʋ̀gʋ̀ lìù tə, ʋ nə ba dɩ̀àn jə, ʋ nə nyɩn ndə mɩʋ nə, kʋ nə kén kʋ zìə̀. Yá ʋ bá sɛ̀e ʋ cʋ̀gʋ̀ lìù tə, ʋ nə nyɩn ndə cànʋ́ nə, ʋ mən nə ba dáá. Mə nətʋ nə, ʋ wá tʋn wuuu, kʋ ja vələ, lɩ̀à tə nə wá sɛ̀e Yɩɩ cɩ́gá tə. 21Yá lʋʋ dwíə́ tə də mama wá kə ba yala ʋ yuu wa».

Zwezi le ʋ dʋŋa tə

(Marəkə 3.22-30; Likə 11.14-23; 12.10)

22Kʋ kwa nə, ba jɩn bɛɛ don, ba bà Zwezi con. Bɛɛ təntə yà yɩ *zinə nə ja, ʋ ga yɩ liliu də bəru. Zwezi pɩn wá yazurə, yá ʋ súrí ʋ nii ʋ wulə ʋ swɩ̀n, ʋ ga na wiən. 23Kʋ gwárɩ́ lalʋʋ tə. Yá lɩ̀à tə mama dàń ga swɩ̀n Zwezi yoo, ba wʋ́: «Ʋ yɩ pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́ tə naaa?» 24Yá *Farɩzɩan-ba tə nə nɩ kʋ nətʋ, ba swɩ̀n, ba wʋ́: «Ʋ wàá *zinə ʋ lɩ lɩ̀à yuu wa, kʋ nə yɩ Beləzebilə, ʋ nə yɩ zinə tə mama pɩ̀ʋ́, nə pɩn wá tə dɩ̀àn təntə yɩrɩ». 25Zwezi nə yə̀ə́ ba pubʋŋɩ təntə, ʋ dàń le ba, ʋ wʋ́: «Payuu lɩ̀à nə zɩga duən nə, kʋ payuu tə wá cʋ̀gʋ̀. Tɩʋ, nə à yə̀ə́ dìə̀ tɩ̀án nə zɩga duən nə, tə tʋrɩ nə ga. 26Də *Sɩtana nə dɩŋɩ Sɩtana, ʋ yɩ ʋ zɩga ʋ tətə nə. Yá ʋ ga yɩ ʋ tətə payuu nə ʋ cʋ̀gà. 27Á wʋ́, də kʋ yɩ Beləzebilə, zinə pɩ̀ʋ́ tə nə pɩn nə dɩ̀àn tə. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, à wàá zinə à lɩ lɩ̀à yuu wa. Sə á bɩa tə də yɩ wàà dɩ̀àn nə, ba ma lɩ zinə tə? Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, á bɩa tə tətə nə wá bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà. 28Yá kʋ cɩ́gá nə yɩ kʋ twá Yɩɩ-*Siŋu tə dɩ̀àn, à ma lɩ zinə tə, kʋ nətʋ tə bɩrɩ də, Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ lɩ̀à yuu wa á tətəŋi wa.

29Lìù tə̀lə́, ʋ nə wá zʋ ladɩa dìə̀, ʋ ŋʋ ʋ wiən, kʋ nə tà ʋ dí yáá, ʋ vwa ladɩa tə ʋ tún. Kʋ kwa nə, ʋ dàń wá wànɩ́ ʋ pɛ̀e kʋ tíú tə dìə̀ wiən tə mama.

30Lìù tə, ʋ nə tə̀lə́ à kwa, zɩga à nə. Yá lìù tə, ʋ nə ba à nə saŋa, ʋ kəni duən nə, kʋ tíú yɩ ʋ làgà.

31Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à swɩ̀n kʋ á con: Yɩɩ wá kwɛn ləzoni cʋna yiri mama, də ba tʋran yiri mama, ba nə twɩn ʋ mʋ̀ Yɩɩ, ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də ba pwərə wa. Yá lìù tə, ʋ nə twɩn Yɩɩ-Siŋu tə, ʋ cʋna ba kwɛn tə nan, abada. 32Lìù tə mɛ, ʋ nə wá swɩ̀n sʋgʋ, kʋ nə zɩga *Ləzwənə-Biu12.32 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə, kʋ tíú wàá ʋ cʋna kwɩʋn ʋ nɩ. Yá lìù tə, ʋ nə swɩ̀n sʋgʋ ʋ zɩgɩ Yɩɩ-Siŋu tə nə, kʋ tíú wàrɩ̀ ʋ cʋna kwɩʋn ʋ nɩ, zə̀n də jwɩan, abada».

Tɩ̀ʋ́ də kʋ bɩa

(Likə 6.43-45; Ebərə-ba 6.4-8; 10.26-29)

33Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Tɩ̀ʋ́ yɩ ba twá kʋ bɩa nə, ba ma lwarɩ kʋ tɩyiri. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, tɩ̀ʋ́ nə ziən, kʋ bɩa də ziən, tɩ̀ʋ́ nə ba ziən, kʋ bɩa də ba ziən. 34Á nyɩn ndə dəkwaa dwíí nə! Á wʋlʋŋʋ tə nə pɩn, á wàrɩ̀ yozəŋu á swɩ̀n á nii wa. Á tətə yə̀ə́ də, nii sʋgʋ nə yàá bɩrɩ kʋ tə, kʋ nə wulə waa nə. 35Ləzwənzəŋu yàá pɩn yozəŋə naŋa ʋ waa con. Yá ləzwənkʋkwɩʋn də yɩ yokʋkwɩnan nə, ʋ yàá pɩn tə naŋa ʋ waa con. 36À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ ləzoni bʋ̀rà ba sʋ̀ràn tə mama yɩrɩ, ba nə swɩ̀n, tə nə yɩ tʋtʋ. 37Kʋ dàń yɩ kʋ wá twá n nii sʋ̀ràn nə, ba ma yəni də, n yɩ cɩ́gá tíú Yɩɩ yáá con. Yá n nii sʋ̀ràn nə wá pa, ba lwarɩ də, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ n bʋ̀rà, sə ʋ cʋ̀gʋ̀ mʋ́».

Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ yoo

(Marəkə 8.11-12; Likə 11.29-32; Matiə 16.1-4)

38*Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə duən də *Farɩzɩan-ba tə duən twi, ba yí Zwezi, ba swɩ̀n, ba wʋ́: «Karnyɩna, fwa Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ, sə nə yɩ́á na kʋ!» 39Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ zə̀n lɩ̀à tə! Á yɩ lakʋkwɩnan, á ba Yɩɩ cɩcɩ nə twá. Yá á mʋ̀ nə pɩ̀à, sə á na Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ. Á bá na mɩmɩnʋ nədʋ də tətə, də kʋ nə tà yoo tə, kʋ nə yí Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zwʋnasə. 40Kʋ Zwʋnasə təntə nə fwa dɩan batwa, tɩtɩn də yɩcaʋ, fəli pùə́ wa. Mə nətʋ nə, *Ləzwənə-Biu tə də wá fwa ləbəri wa. 41Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, Ninivə tɩ̀án wá zàn ba zɩgɩ zə̀n lɩ̀à ba tə nə. Ba wá bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà, sə ba cʋ̀gʋ̀ aba, ba mʋ̀ nə sɛ̀e, ba vəvərə ba kwa ba ma sá ba cʋna, Zwʋnasə nə bɩrɩ ba Yɩɩ sʋgʋ tə yɩrɩ. Yá lìù ga wulə yəbə, ʋ nə dwə Zwʋnasə. 42Etiyopi pakan tə wà ja zɩgɩ ʋ dàn, sə ʋ ma nan yɩŋʋnɩ, ʋ bà ʋ cʋgʋ pɩ̀ʋ́ *Salʋmʋn yənu sʋ̀ràn tə. Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, kʋ mʋ̀ kan təntə wá zɩgɩ á mʋ̀, zə̀n lɩ̀à ba tə nə, ʋ wá bɩrɩ aba də, á tə̀lə́ cɩ́gá wa. Yá lìù ga wulə yəbə, ʋ nə dwə Salʋmʋn».

Zini nə vìí, kʋ ga pìí kʋ bà yoo

(Likə 11.24-26)

43Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə wa, *zini nə nan kʋ yá lìù, kʋ yàá jijiri kasɔɔ lanworu wa, kʋ ma pɩ̀à bwálɩ́, sə kʋ kə kʋ yuu lá, yá kʋ bá yizwɩa bwálɩ́ na. 44Kʋ mʋ̀ nə pɩn, kʋ yàá swɩ̀n, kʋ wʋ́: ‹À wá pìí, à va à dìə̀ tə wa, à nə nan à yá.› Kʋ pìí kʋ bɩ̀àn, də dìə̀ tə zwarɩ, kʋ kwɛn zəni zəni kʋ tún lá. Yá lìù ga tə̀lə́ kʋ wa. 45Kʋ dàń wá va, kʋ ja zinə barpɛ duən, tə waa nə lɩŋa tə doni kʋ, kʋ súrí kʋ tɩ̀àn nə. Tə dàń wá zʋ tə jə̀ə́, yá ʋ mʋ̀ lìù təntə dí yáá wá kʋkwanɩ ʋ sɩ́ʋ́n. Mə kʋ wá yà nətʋ, kʋ pa zə̀n lakʋkwɩnan tə nə».

Zwezi nubɩa tə də ʋ nuu yoo

(Marəkə 3.31-35; Likə 8.19-21; Ebərə-ba 2.11-13)

46Kʋ kwa nə, Zwezi zʋa dìə̀ wa. Máŋá tə wa, ʋ nə wulə ʋ swɩ̀n də lɩ̀à tə, ʋ nubɩa də ʋ nuu twi, ba zɩga kàrá wa, sə ba na wá. 47Lìù don ma swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Cʋgʋ zəni, n nuu də n nubɩa wulə kàrá wa, ba pɩ̀à, sə ba swɩ̀n n con». 48Zwezi ma le kʋ tíú tə, ʋ wʋ́: «Wàà nə yɩ à nuu, bə̀rə́ ga nə yɩ à nubɩa?» 49Zwezi ma zɩ̀n ʋ jɩɩn, ʋ làrɩ̀ ʋ karbɩa tə con, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á ywàŋá, à nuu də à nubɩa nə, ba wulə yəbə. 50Kʋ yɩ lìù tə mɛ, ʋ nə fwa kʋ tə, à nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə pɩ̀à, kʋ tíú nə yɩ à nubiu, də à nakʋa, də à nuu».

13

Wodùrú zwansɩsara

(Marəkə 4.1-9; Likə 8.4-8; 1 Korɛntə tɩ̀án 3.9)

1Kʋ dɩɩn təntə nə, Zwezi nan dìə̀ tə wa, ʋ va ʋ jə̀ə́ mʋnaa tə nii nə. 2Lɩ̀à zənzən kʋ́ʋ̀ púə́ ʋ yuu nə. Ʋ dàń ma kʋ́ʋ̀ zàn, ʋ zʋ nɩ́á yuu bori wa, ʋ jə̀ə́ lá. Lalʋʋ tə kʋ́ʋ̀ púə́ nɩ́á tə nii nə. 3Ʋ dàń ma twá zwansɩsarɩ nə, ʋ ma kàrɩ̀ ba yìə̀n zənzən, ʋ wʋ́:

4«Wodùrú don nə nan, sə ʋ dù. Ʋ nə yí ʋ mɩ́ wobɩa tə kárá tə wa, tə wobɩa tə vàn don tʋa cwəŋə yuu. Zənbii ma bà, tə də́ tə. 5Tə vàn don də tʋa kapataran tɩa wa, tɩran nə ba dáá lá. Kʋ bwálɩ́ tə nə, wobɩa tə nan lala, kʋ nə yɩ tɩtalʋ yɩrɩ. 6Máŋá tə, yɩɩ nə bɩga, kʋ dí tə wobii tə, tə ga tɩ tə kʋ̀, tə dəkurən nə wà tɩa zwɩ zəni yɩrɩ. 7Wobɩa tə vàn don də kʋ́ʋ̀ tʋa casʋran tɩa wa. Tə nə pén máŋá tə wa, casʋran tə boru tə pú wobii tə yuu nə, tə dàń ga sɩ̀nɩ̀ tə tɩ. 8Yá wobɩa tə vàn don tʋa tɩa nəzəŋu wa, tə mʋ̀ wobɩa təntə zàn tə zɩn bɩa. Tə duən zɩn bɩa bíí. Tə duən də zɩn bɩa sapwɩtwa. Tə duən də zɩn bɩa fɩtwa. 9Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!»

Yoo tə nə pɩn, Zwezi swɩ̀n də zwansɩsarɩ

(Marəkə 4.10-12; Likə 8.9-10)

10Zwezi karbɩa tə fàrɩ́ ba yí ʋ yɩra, ba bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n twá zwansɩsarɩ nə, n ma swɩ̀n lɩ̀à tə con?» 11Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ wàá Yɩɩ pàrɩ̀ yìə̀n tə, tə nə sə̀gə̀ tə də̀ń, á nì á pɩn á tɩ̀àn nə. Yá ba duən tə ba kʋ pubʋŋa təntə jə. 12Kʋ mʋ̀ nə pɩn, lìù tə, ʋ nə jə pubʋŋa mancɩn, Yɩɩ wá súrí kʋ, ʋ ga wá yà pubʋŋa tíú. Yá lìù tə, ʋ nə ba pubʋŋa jə, Yɩɩ wá jon mancɩn tə tətə, ʋ nə jə. 13Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à twá zwansɩsarɩ à ma swɩ̀n lɩ̀à tə con, ba yɩ́á nə cə̀ lá, ba ga ba na, ba cʋga, yá ba ga ba kʋ də̀ń nə̀ń tə yɩrɩ. 14Mə kʋ twá nətʋ, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi nii tə ma sú. Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́:

‹Á zɩan wá nì zəni, á ga ba nì tə də̀ń. Á wá ywàŋá zəni, á ga ba won mama na. 15Ba lɩ̀à təntə yáá tə̀lə́ də won mama. Ba zɩan swɩn. Ba yɩ́á pú. Ba ba pɩ̀à, sə ba yɩ́á də na won mama. Ba ga ba pɩ̀à, sə ba nì yoo. Ba mʋ̀ nə ba pɩ̀à, sə ba lwarɩ yoo ba pubʋŋa wa. Ba mʋ̀ nə kʋ́ʋ̀ bá vəvərə ba kwa ba ma sá ba cʋna, sə à mʋ̀ Yɩɩ zwɛ̀e ba yayɩran tə›.»

16Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ dàń yɩ pupwən lɩ̀à, á mʋ̀ yɩ́á nə na lá, á zɩan də ga nə̀ń tə yɩrɩ. 17Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà də cɩ́gá tɩ̀án dáá, ba nə sóní, sə ba yà na kʋ tə, á nə na á ga nə̀ń. Yá ba ga wà kʋ nɩ, ba ga wà tə nì də».

Zwezi gwin wodùrú tə zwansɩsara tə də̀ń

(Marəkə 4.13-20; Likə 8.11-15)

18Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nəŋə, wodùrú tə zwansɩsara tə də̀ń: 19Lìù tə mama, ʋ nə cʋga Yɩɩ pàrɩ̀ sʋ̀ràn tə, ʋ ga ba kʋ də̀ń nə̀ń, yɩ ndə cwəŋə tə nə, wobɩa tə nə tʋa ka nii nə. *Sɩtana yàá bà, ʋ lɩ kʋ tə, kʋ nə tʋa ba waa nə.

20Wobɩa tə nə tʋa kapataran tɩa tə wa, nə yɩ ndə lìù tə nə, ʋ nə nì Yɩɩ sʋgʋ tə, ʋ sɛ̀e lala də pupoli. 21Yá Yɩɩ sʋgʋ tə wà ʋ mʋ̀ lìù təntə pubʋŋa tə wa zwɩ zənzən, ʋ ga ba dɩ̀àn jə kʋ wa. Yá càn nə yí wá, nə à yə̀ə́ ba nə wʋwalɩ wá Yɩɩ sʋgʋ tə yɩrɩ, ʋ yàá pìí ʋ yá Yɩɩ cwəŋə.

22Wobɩa tə nə tʋa casʋran tə wa, nə yɩ ndə lìù tə nə, ʋ nə nì Yɩɩ sʋgʋ tə, yá lʋʋ wiən twara də ka pɩ̀à jɩjə nə súə́ ʋ pubʋŋa tə. Tə wiən təntə mɛ dàń yà pú Yɩɩ sʋgʋ yuu nə. Kʋ mʋ̀ lìù təntə con, Yɩɩ sʋgʋ tə wà də̀ń jɩn kʋ pa wá.

23Yá wobɩa tə nə tʋa tɩa nəzəŋu tə wa, nə yɩ ndə lìù tə nə, ʋ yàá cʋgʋ sʋgʋ tə, ʋ ga sɛ̀e kʋ zəni. Ʋ dàń yàá tʋŋa yozəŋə, ndə wobɩa nə zɩŋa bɩa nətʋ. Kʋ don zɩn bɩa bíí. Kʋ don də zɩn bɩa sapwɩtwa. Kʋ don zɩn bɩa fɩtwa».

Gakʋkwɩʋn don zwansɩsara

(Matiə 13.36-43, 49-50; 1 Korɛntə tɩ̀án 4.5)

24Zwezi kʋ́ʋ̀ bɩrɩ zwansɩsara don, ʋ wʋ́: «Á nəŋə, kʋ tə nə nyɩn də Yɩɩ pàrɩ̀ tə. Bɛɛ don dùə̀ wodwii nəzəŋu ʋ kárá wa. 25Tɩtɩn don nə, lɩ̀à nə dwɛ̀e máŋá wa, ʋ mʋ̀ bɛɛ təntə dʋŋʋ twi, ʋ dù gakʋkwɩʋn bɩa kárá tə wa, ʋ ga lɛ. 26Máŋá tə, wiən tə nə yí pwìí janʋ, gakʋkwɩʋn tə də nan, kʋ zɩga. 27Bɛɛ tə tʋ̀tʋ̀nà ma bà, ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: ‹Yuu tíú, n yà dùə̀ wozəŋə n kárá tə wa, sə gakʋkwɩʋn kʋ tə də nan yə̀n nə?› 28Ʋ ma le ba, ʋ wʋ́: ‹Kʋ yɩ dʋŋʋ nə fwa kʋ›. Tʋ̀tʋ̀nà tə ma pìí ba bwe wá, ba wʋ́: ‹N ba pɩ̀à, sə nə va nə mùrí kʋ gaʋ təntə, naaa?› 29Bɛɛ tə ma le ba, ʋ wʋ́: ‹Ɔn ɔn! Á nə mùrí gakʋkwɩʋn tə, á wá mùrí mɩna tə də, á kə lá. Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, á dànà ká fwa kʋ! 30Á yaga tə mama, á pa, tə bɩ. Yá tə zagʋ máŋá nə yí, à dàń wá swɩ̀n wocerə tə con, à wʋ́: Á díə́ yáá, á gɩan gamʋʋ tə, á vwa púlə́ púlə́, sə nə kə mən nə! Á dàń ga kén mɩna tə, á kə pulu wa!› »

Wobiu nəmanbiə don yuu wa zwansɩsara

(Marəkə 4.30-32; Likə 13.18-19)

31Zwezi kʋ́ʋ̀ bɩrɩ zwansɩsara don, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə yɩ ndə wobiu nəmaa nə, lìù nə tì ʋ dù ʋ kárá wa. 32Kʋ mʋ̀ wobiu nəmaa tə nə yɩ wobɩa mama wa nəmaa. Yá kʋ dàń nə pén, kʋ yuu yàá doni tɩbii tə mama yun. Kʋ yàá fwa tɩ̀ʋ́, zənbii bà, tə fwa tə pwalan kʋ yuu wa».

Sabwarɩ yuu wa zwansɩsara

(Likə 13.20-21)

33Zwezi kʋ́ʋ̀ bɩrɩ zwansɩsara don, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə yɩ ndə sabwarɩ nə, kan nə ken mun zʋŋɩ batwa wa. Tə mama dàń ga zàn tə fʋlɩ».

Zwezi bɩrɩ kʋ tə nə pɩn, ʋ twá zwansɩsarɩ, ʋ ma kàrɩ̀ lɩ̀à

34Tə yìə̀n tə mama yɩ Zwezi twá zwansɩsarɩ nə, ʋ ma bɩrɩ tə lɩ̀à tə nə. Ʋ yàá ba yoo swɩ̀n, də kʋ nə tà ʋ twá zwansɩsarɩ nə. 35Ʋ fwa kʋ nətʋ, sə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə sʋ̀ràn tə nii ma sú. Ʋ nə swɩ̀n, ʋ wʋ́:

«À wá súrí à nii, à ma twá zwansɩsarɩ, nə à bɩrɩ ba yìə̀n tə, tə nə sə̀gə̀, máŋá tə wa, Yɩɩ nə fwa lʋʋ».

Zwezi gwin gakʋkwɩʋn tə zwansɩsara tə də̀ń

(Matiə 13.24-30, 49-50)

36Zwezi kɛ̀eń ʋ yá lalʋʋ tə, ʋ ga va sàń. Ʋ karbɩa tə ma pú ʋ kwa, ba va ba yí wá, ba ga wʋ́: «Gwin kárá tə gakʋkwɩʋn tə zwansɩsara tə də̀ń, n bɩrɩ nəba». 37Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Lìù tə, ʋ nə dwì mɩna nəzəŋə tə, nə yɩ *Ləzwənə-Biu13.37 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə. 38Kárá tə nə yɩ lʋʋ. Wodwii nəzəŋu tə nə yɩ Yɩɩ pàrɩ̀ lɩ̀à tə. Gakʋkwɩʋn tə nə yɩ *Sɩtana lɩ̀à tə. 39Dʋŋʋ tə, ʋ nə dwì kʋ mʋ̀ gaʋ təntə nə, yɩ Sɩtana. Woceri tə nə yɩ lʋʋ zaŋʋ. Tʋ̀tʋ̀nà tə, ba nə za wiən tə, nə yɩ Yɩɩ *malɩkɛ tə. 40Nətʋ ba nə pùrì gakʋkwɩʋn tə, ba kəni mən nə, mə kʋ wá yà nətʋ, lʋʋ zaŋʋ dɩɩn nə. 41Ləzwənə-Biu wá tʋn ʋ malɩkɛ. Tə wá lɩ lɩ̀à tə mama ʋ pàrɩ̀ tə wa, ba nə pɩn lɩ̀à duən twá ba nə, ba ma dʋgʋ Yɩɩ tə, ba jén, də ba tə, ba nə tʋŋa yokʋkwɩnan tə. 42Yá tə ga wá dɩlɩ ba mən bwálɩ́ wa. Kʋ bwálɩ́ təntə wa, ba wá bubwi, ba ga dɩŋa ba jɩfwɩ ba fɩfaga. 43Yá ba tə, ba nə yɩ cɩ́gá tɩ̀án, ba wá pəpəli ndə yɩcaʋ nə ba nyɩna Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. Lìù mama dàń mɛ, sə ʋ kə dɩ̀àn, ʋ súrí ʋ zɩan, ʋ cʋgʋ zəni!»

Wiən tə, tə kwənə nə dáá nə sə̀gə̀ zwansɩsara

(Ebərə-ba 11.24-26)

44Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə nyɩn ndə wiən tə, tə kwənə nə dáá, tə nə sə̀gə̀ kárá don wa. Bɛɛ ma na tə, ʋ tì ʋ kwɛn ʋ sə̀gə̀. Ʋ pùə́ nə poli zənzən tə, ʋ vəli ʋ yə̀ kʋ tə mama, ʋ nə jə, ʋ də́, ʋ ga pìí ʋ bà, ʋ yə̀ kʋ kárá təntə».

Kana bɩan zanan zwansɩsara

(Filipə tɩ̀án 3.7-11)

45Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə nyɩn ndə bayolu nə fwa nətʋ, də ʋ nə pɩ̀à kana bɩan zanan nəzəŋə. 46Máŋá tə, ʋ nə nɩ kʋ nədʋ, kʋ nə ziən zənzən, ʋ vəli ʋ yoli ʋ wiən mama, ʋ nə jə, ʋ ga bà, ʋ yə̀ kʋ mʋ̀ kana bɩan zàŋʋ́ təntə».

Fəlijanʋ gə̀gə̀lù yuu wa zwansɩsara

47Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə kʋ́ʋ̀ nyɩn ndə fəlijana nə. Ba yàá dɩlɩ gə̀gə̀lù mʋʋ wa, kʋ ga janɩ fələ yiri mama. 48Máŋá tə, kʋ nə súə́, fəlijana tə yàá van, kʋ ba lɩ bəbəru yuu, ba ga jə̀ń tɩa, ba kúrí fələ tə. Ba kəni fəlizəŋə tə fɩyaran wa, ba ga dʋga tə tə, tə nə ba ziən. 49Mə nətʋ nə, kʋ wá yà lʋʋ zaŋʋ máŋá wa. *Malɩkɛ wá bà, tə pwɛ̀e wʋlʋnyɩna də cɩ́gá tɩ̀án duən nə, 50sə tə ma dɩlɩ ba mən bwálɩ́ tə wa. Kʋ bwálɩ́ təntə wa, ba wá bubwi, ba ga dɩŋa ba jɩfwɩ ba fɩfaga».

Sɩ́ʋ́n də dí yáá jɩjə

51Máŋá tə wa, Zwezi nə zwɛ̀e zwansɩsarɩ tə, ʋ bwe ʋ karbɩa, ʋ wʋ́: «Á nì tə yìə̀n tə mama də̀ń?» Ba ma le wá, ba wʋ́: «Awo». 52Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «*Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tíú mama, ʋ nə jigə Yɩɩ pàrɩ̀ tə karbiu, nyɩn ndə dìə̀ tíú nə, ʋ nə lɩ wodʋra də wodwara ʋ wiən tə, tə kwənə nə dáá, wa».

Nazarɛtə tɩ̀án wà ba waa ken Zwezi nə

(Marəkə 6.1-6; Likə 4.16-30; Zwan 1.11)

53Máŋá tə wa, Zwezi nə swɩ̀n zwansɩsarɩ təntə ʋ zwɛ̀e, ʋ lɛ kʋ bwálɩ́ tə wa, ʋ vìí. 54Ʋ dàń vəli ʋ nyɩna tɩʋ. Ʋ nə vəli ʋ yí lá, ʋ zʋa *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ wa, ʋ wulə ʋ kàrɩ̀ lantə. Yá kʋ dàń gwárɩ́ lɩ̀à tə mama, ba nə yɩn kʋ bwálɩ́ təntə wa. Ba ma swɩ̀n, ba wʋ́: «Yə̀n nə nə ʋ nɩ wʋbʋŋa kʋ tə? Yá kʋ yɩ kʋ twá nətə, ʋ ma fwa yomɩlan tə tə? 55Kʋ tà ʋ mʋ̀ nə yɩ kapənta tə bìú tə, naaa? Ʋ nuu tə yɩrɩ nə tà Mari, naaa? Zwakə də Zwʋzɛfə də Simon də Zwidə tà ʋ nubɩa, naaa? 56Yá ʋ nakwana tə mama mʋ̀ tətə yà tə̀lə́ nə tətəŋi wa, naaa? Yə̀n nə nə ʋ nɩ tə dɩ̀àn təntə?» 57Yá kʋ mʋ̀ təntə dàń pɩn, ba yà ba wá sɛ̀e. Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Ba yàá zìlí Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ bwálɩ́ mama nə, yá ʋ nyɩna tɩʋ nə də ʋ dìə̀ wa, ba ba wá zìlí». 58Kʋ bwálɩ́ tə wa, Zwezi wà yomɩlan zənzən fwa, ba nə ba Yɩɩ nii sɛ̀e tə yɩrɩ.

14

Zwan-Batisə gʋrɩ tə yoo

(Marəkə 6.14-29; Likə 9.7-9)

1Kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa, *Erodə, ʋ nə yɩ Galile nagwanaa tə yáá tíú, nì də, ba swɩ̀n Zwezi yoo. 2Ʋ swɩ̀n ʋ kwa lɩ̀à con, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ *Zwan-Batisə nə pìí ʋ bwin ʋ nan. Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, ʋ wàá yomɩlan ʋ fwa».

3Kʋ yɩ cɩ́gá, Erodə yà pɩn, ba ja Zwan, ba vwa ba kə bàń dìə̀ wa. Erodə yà fwa nətʋ, ʋ zʋnʋ Filipə kan Erodɩadə yɩrɩ. 4Zwan yà swɩ̀n Erodə con, ʋ wʋ́: «Kʋ wà mɛ, sə n jon Erodɩadə n ma fwa n kan».

5Erodə yà pɩ̀à cwəŋə, sə ʋ ma gʋ Zwan, yá lalʋʋ tə fən yà jə wá, ba yà nə bʋŋa də, Zwan ya Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə yɩrɩ.

6Dɩɩn don twi kʋ yí, kʋ nə yɩ Erodə lʋrʋ cànà dɩɩn. Erodɩadə bʋ̀á dàń ma sa candərə tə yáá con, Erodə pùə́ ga poli zənzən. 7Ʋ dàń ma dù, ʋ wʋ́, ʋ wá pa wá kʋ tə mama, ʋ nə pɩ̀à. 8Bʋ̀á tə nuu nə nì kʋ, ʋ swɩ̀n bʋ̀á tə con, sə ʋ va ʋ swɩ̀n Erodə con, ʋ wʋ́: «À pɩ̀à, sə n kə Zwan-Batisə yuu zʋŋa wa, n pa nə yəbə!»

9Kʋ cʋ̀gʋ̀ pɩ̀ʋ́ Erodə pùə́, yá kʋ nə twá ʋ nikanɩ tə nə candərə tə yáá con, ʋ pɩn nii, sə ba pa kʋ bʋ̀á tə nə. 10Ʋ dàń ma tʋn lìù, sə ʋ gwəŋə Zwan yuu bàń dìə̀ wa. 11Ba tún ʋ yuu tə zʋŋa wa, ba ja bà, ba pa bʋ̀á tə nə, ʋ ma jon kʋ, ʋ pa ʋ nuu nə. 12Zwan karbɩa ma bà, ba tì ʋ tɩgɩ tə, ba gùrì. Yá ba ga va ba swɩ̀n Zwezi con, kʋ tə nə tʋn.

Zwezi pùlì dipɛn ʋ pa bara mʋ̀rʋ̀ bonu nə

(Marəkə 6.30-44; Likə 9.10-17; Zwan 6.1-14)

13Máŋá tə nə, Zwezi nə nì kʋ yoo təntə, ʋ nan lá nə. Ʋ vəli ʋ zʋ nɩ́á yuu bori, ʋ va bwálɩ́ nə, kʋ nə vàn kʋ nan kwa, ʋ cɩcɩ. Yá lalʋʋ tə nì kʋ. Ba dàń ma nan tɩan tə wa də nɛɛ, ba pú Zwezi kwa, ba vələ nɩ́á tə nii nə. 14Máŋá tə wa, Zwezi nə nan nɩ́á yuu bori tə wa, ʋ nɩ lalʋʋ tə. Ba lɩ̀à tə yinəgə jɩn wá. Ʋ dàń ma wulə ʋ zwɛ̀e ba yayɩŋa yayɩran.

15Máŋá tə, tɩa nə yí, Zwezi karbɩa tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba wʋ́: «Máŋá wulə ka lɛ, yá bwálɩ́ tə ga ba yigə. Pa lalʋʋ tə pìí, kʋ va tɩan tə wa, kʋ yə̀ wodiu». 16Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Ba wà mɛ, sə ba vìí. Á tətə pɩan ba wodiu, sə ba də́!» 17Yá ba swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Nə mʋ̀ yɩ dipɛn bonu də fələ bələ cɩcɩ, nə nə jə». 18Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á jana tə, á ja bà yəbə!»

19Kʋ kwa nə, ʋ dàń ma pa nii lalʋʋ tə nə, ʋ wʋ́, kʋ jənə gaʋ tə yuu wa. Ʋ dàń ma tì dipɛn bonu tə də fələ bələ tə, ʋ zɩ̀n ʋ yáá ʋ kə yɩɩ nə, ʋ ga kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e. Ʋ fʋ fʋ dipɛn tə, ʋ ga tì ʋ pa ʋ karbɩa tə nə, ba tàrɩ̀ lalʋʋ tə. 20Ba lìù mama dí ʋ sú. Yá Zwezi karbɩa tə ga pɛ̀e tə mumunə tə, ba sú fɩyaran fugə bələ. 21Ba tə mama nə dí nii yí ndə bara mʋ̀rʋ̀ bonu nə, kana də bìsɩ́ná nii ba lá nə də́.

Zwezi vəli mʋnaa nɩ́á yuu wa

(Marəkə 6.45-52; Zwan 6.16-21)

22Kʋ kwa nə, lala Zwezi kálʋ́ ʋ karbɩa tə, ʋ pa ba zʋ nɩ́á yuu bori tə wa. Ʋ pɩ̀à, sə ba dí yáá, ba va ba dɩ̀àn wá mʋnaa tə bəbəru tə don nii nə, sə ʋ ga kə lalʋʋ tə cwəŋə nə. 23Yá máŋá tə nə, ʋ nə dʋgʋ lɩ̀à tə, ʋ dɩ̀gà paan yuu bwálɩ́ nə, kʋ nə nan kwa con, sə ʋ jʋn Yɩɩ. Tɩa yí, də ʋ cɩcɩ nə jə̀ń lá.

24Nɩ́á yuu bori tə yà manwarɩ, kʋ wulə mʋnaa tə tətəŋi wa. Nɩkulə tə yà wulə tə mà kʋ, vʋʋ tə yà nə fuli kʋ zɩga ba nə yɩrɩ. 25Tɩbɩnakʋnʋn wa, Zwezi zàn ʋ zɩga nɩ́á tə yuu wa, ʋ ma vəli ʋ karbɩa tə con. 26Yá máŋá tə, ba nə nɩ wá, ʋ vəli nɩ́á tə yuu wa, fən zʋa ba zənzən, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Kʋ yɩ wojijiru!» Ba dàń ma wulə ba mà bayalan níə́, fən nə zʋa ba yɩrɩ. 27Zwezi ma swɩ̀n ba con lala, ʋ wʋ́: «Á dàŋá á jɩ̀àn! Kʋ yɩ à mʋ̀! Á dànà ká pa fən ja aba!»

28Piyɛrə ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, kʋ nə yɩ n mʋ̀ cɩ́gá, pa, sə à də va nɩ́á tə yuu wa, à bà n con». 29Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Bàá yəbə!» Piyɛrə nan nɩ́á yuu bori tə wa, ʋ va nɩ́á tə yuu, ʋ vələ Zwezi con. 30Yá máŋá tə nə, ʋ nə nɩ də vʋʋ tə dáá, fən zʋa wá. Yá máŋá tə, ʋ nə wulə ʋ mʋ̀rɩ̀ nɩ́á tə wa, ʋ mà nii, ʋ wʋ́: «Yuu-Tiu, jon nə!»

31Lala, Zwezi te ʋ jɩɩn, ʋ ja wá, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Nə̀ń, n nə wà n waa ken à nə wuuu, nətʋ! Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ma bɛ̀eé?»

32Ba mama bələ ma pɛ̀e duən, ba zʋ nɩ́á yuu bori tə wa. Yá vʋʋ tə də zɩgɩ. 33Zwezi karbɩa tə mama, ba nə yɩn nɩ́á yuu bori tə wa, tʋa ʋ yáá con, ba ga wʋ́: «N cɩ́gá yɩ Yɩɩ-Biu!»

Zwezi zwɛ̀e yayɩŋa yayɩran Zwenezarɛtə nə

(Marəkə 6.53-56)

34Ba nə galʋ mʋnaa tə, ba zwɛ̀e, ba zʋa Zwenezarɛtə nagwanaa wa. 35Ba nə yí tɩa ba zwɛ̀e də kʋ bwálɩ́ təntə, lɩ̀à tə lwarɩ Zwezi. Ba dàń ma man bwálɩ́ mama nə də, Zwezi twi. Ba ja yayɩŋa zənzən, ba bà ʋ con. 36Ba lòrì wá, sə ʋ yá, sə ba dwen ʋ gànʋ̀ cɩcɩ nii nə. Yá lɩ̀à tə mama, ba nə dwen kʋ nə, ba yàá na yazurə.

15

Nɩbara yofwamɩnan yuu wa kàrà

(Marəkə 7.1-13; Likə 11.37-41)

1Kʋ kwa nə, *Farɩzɩan-ba də *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án nan *Zwerizalɛmə, ba bà, ba bwe Zwezi, ba wʋ́: 2«N karbɩa tə, ba ba ba jɩ̀àn sɩn, ba ma də́ wodiu, ndə kʋ nə mɛ nətʋ. Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, ba ba nə nɩbara yofwamɩnan tə nii zìlí?» 3Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ dàń yɩ, bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á də ba Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, nii zìlí, á yofwamɩnan tə yɩrɩ? 4Yɩɩ yà swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹Zìlí n nuu də n nyɩna. Yá lìù tə, ʋ nə zɩrɩ ʋ kə ʋ nuu də ʋ nyɩna nə, ʋ mɛ, sə ba gʋ wá›. 5Yá á mʋ̀ bɩrɩ də, lìù nə swɩ̀n ʋ nuu də ʋ nyɩna con nə, ʋ wʋ́: ‹N tori tə, à yà nə wá ma san mʋ́, yɩ à tún, sə kʋ ya *joŋi, kʋ pa Yɩɩ nə›. Kʋ mʋ̀ tíú təntə kʋ́ʋ̀ tà kálʋ́, sə ʋ zìlí ʋ nuu də ʋ nyɩna. 6Mə nətʋ nə á goŋi Yɩɩ sʋgʋ tə, á dʋga, sə á ga twá á yofwamɩnan tə nə. 7Níə́ bələ tɩ̀án-ba! Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi yà jə cɩ́gá də, ʋ nə dí yáá ʋ swɩ̀n á yoo, fuən mama, ʋ wʋ́:

8‹Lɩ̀à-ba tə yɩ ba zìlí à mʋ̀ Yɩɩ də ba nii cɩcɩ. Yá ba waa ga ŋʋ́ná də nə. 9Ba yɩjʋnɩ tə yɩ tʋtʋ. Kʋ tə, ba nə kàrɩ̀ ba bɩrɩ, nə yɩ ləzoni kàrà də ba yofwamɩnan nə, tə yɩrɩ›.»

Wiən tə nə pɩn, ləzwənə bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con

(Marəkə 7.14-23)

10Kʋ kwa nə, Zwezi bon lalʋʋ tə, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á cʋga, á ga nì kʋ tə! 11Kʋ tà won tə, kʋ nə zwɩ ləzwənə nii, nə pɩn, ʋ bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con. Kʋ yɩ won tə, kʋ nə naŋa ʋ nii wa nə pɩn, ʋ bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con».

12Zwezi karbɩa tə dàń ma fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «N yə̀ə́ də, n sʋgʋ tə dí *Farɩzɩan-ba tə?» 13Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «À nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, wá múrí tɩ̀ʋ́ tə mama, ʋ nə wà cwén. 14Á yaga Farɩzɩan-ba! Ba yɩ ndə lilirən nə vaŋa lilirən nə. Yá də liliu nə van ʋ don liliu, ba mama bələ wá tʋ gwàlʋ́ wa».

15Piyɛrə ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Bɩrɩ zwansɩsara tə də̀ń nəba!»

16Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á də tə yɩ lɩ̀à tə, á nə wàrɩ̀ yoo də̀ń á nì? 17Á yə̀rì də, kʋ tə mama nə zwɩ lìù nii, yàá va ʋ pùə́ wa. Kʋ kwa nə, kʋ yɩ ʋ yàá twa kʋ, ʋ dʋgʋ kaduəyuu bwálɩ́ nə. 18Yá kʋ tə nə naŋa nii wa, yɩ kʋ zɩgɩ waa kʋ ma naŋa. Mə kʋ mʋ̀ dàń nə pɩn, ləzwənə bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con. 19Kʋ yɩ ləzwənə waa nə, pubʋŋɩ kʋkwɩnan yàá nan, tə yugə wá, tə pɩn ʋ gwɩ lɩ̀à, tə pɩn ʋ cwàrɩ̀, tə pɩn ʋ ŋwɩ̀n, tə pɩn ʋ kʋnɩ kʋnkʋn, ʋ keni lɩ̀à nii nə, tə pɩn ʋ kʋkʋlɩ Yɩɩ yɩrɩ tə. 20Mə tə mʋ̀ nə pɩn, ləzwənə bɩcan yɩ nəzonu Yɩɩ yáá con. Kʋ tà ka də́, də n nə wà n jɩ̀àn sɩn nə, wàá kʋ pɩn, ləzwənə bɩcan yanɩ nəzonu Yɩɩ yáá con».

Kavee don ken ʋ waa Zwezi nə

(Marəkə 7.24-30)

21Kʋ kwa nə, Zwezi lɛ lá nə, ʋ va nagwanaa tə wa, Tirə də Sidon tɩan tə nə wulə kʋ wa. 22Kan don, ʋ nə yɩ Kanan lʋʋ nii tɩ̀án bʋ̀á, nan bwálɩ́ təntə wa, ʋ bà Zwezi con, ʋ ga bubwi, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́, dəri à yinəgə! *Zini wʋwalɩ à bʋ̀á, kʋ kəni càn ʋ nə zənzən». 23Yá Zwezi wà yoo swɩ̀n. Ʋ karbɩa tə ma fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba lòrì wá, ba wʋ́: «Swɩ̀n ʋ con, sə ʋ vìí! Ʋ nə púə́ nə kwa, ʋ fwa zuzugu tə yɩrɩ». 24Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Yɩɩ tʋn nə *Yɩzərayɛlə dwíí tə cɩcɩ con, ba nə yɩ ndə pee nə, tə nə jén». 25Yá kan tə twi, ʋ tʋ ʋ yáá con, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yuu-Tiu, san nə!» 26Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Kʋ wà mɛ, sə ba tì bìsɩ́ná wodiu, ba dɩlɩ kukurbii yáá». 27Kan tə ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Awo, kʋ yɩ cɩ́gá Yuu-Tiu, yá kukurbii tə dàń nə də́ mumunə tə, tə nə naŋa tə tɩ̀án tə jɩɩn, tə twɩ tɩa». 28Zwezi dàń ma pìí ʋ le wá, ʋ wʋ́: «Kan, n cɩ́gá ken n waa à nə, mɩ́ámɩ́án. Kʋ tə, n nə pɩ̀à tə wá jì». Kʋ máŋá təntə wa, də ʋ bʋ̀á tə nɩ yazurə.

Zwezi zwɛ̀e yayɩran zənzən

(Marəkə 7.31-37)

29Zwezi kʋ́ʋ̀ zàn, ʋ vìí tə bwálá təntə wa. Ʋ vəli Galile mʋnaa tə nii nə, ʋ dɩ̀ paan don yuu wa, ʋ jə̀ə́ lá. 30Lalʋʋ dàń ga twi ʋ con, də ba wa gwànán, də lilirən, də ləzwənkɩkaran, də bərən, də yayɩŋa duən zənzən. Ba jɩn ba mama ba va Zwezi yáá con, yá ʋ ga zwɛ̀e ba yayɩran. 31Kʋ gwárɩ́ lalʋʋ tə zəni, də máŋá tə, ba nə nɩ bərən tə swɩ̀n, ləzwənkɩkaran wiən nə twe, gwànán nə vəli, də lilirən nə na. Ba dàń wulə ba bwɩ *Yɩzərayɛlə Yɩɩ tə nə.

Zwezi pùlù dipɛn ʋ pa bara mʋ̀rʋ̀ banɩa nə

(Marəkə 8.1-10; Matiə 14.15-21)

32Zwezi dàń bon ʋ karbɩa tə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lalʋʋ tə yinəgə jə nə, ba nə wulə də nə dɩan batwa nətən, ba ga ba won jə, ba də́ tə yɩrɩ. À ba pɩ̀à, sə à pa ba vìí də niən. Ba dɩ̀àn wàá tə zwɛ̀e cwəŋə yuu, ba twɩ». 33Karbɩa tə ma bwe wá, ba wʋ́: «Yə̀n nə, nə wá na wodiu, nə pa lalʋʋ kʋ tə mama də́ kʋ sú, bwálɩ́ kʋ tə wa, won mama nə tə̀lə́?» 34Zwezi ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Dipɛn bagalɩ nə, á jə?» Ba ma le wá, ba wʋ́: «Dipɛn barpɛ də fəlibii mancɩn nə wulə».

35Kʋ kwa nə, ʋ dàń pɩn nii lalʋʋ tə nə, sə ba jə̀ń tɩa. 36Ʋ dàń ma tì dipɛn barpɛ tə, də fələ tə, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e, ʋ fʋ fʋ tə, ʋ pa ʋ karbɩa tə nə, ba ma tàrà lalʋʋ tə. 37Ba lìù mama dí ʋ sú. Karbɩa tə ga pɛ̀e tə mumunə, tə nə ga, ba sú tìí barpɛ. 38Ba tə mama, ba nə dí tə yí, ndə bara mʋ̀rʋ̀ banɩa nə. Kana də bìsɩ́ná nii ba lá nə də́. 39Zwezi nə pa, lalʋʋ tə vìí kwa nə, ʋ zʋa nɩ́á yuu bori tə wa, ʋ va Magadan nagwanaa wa.

16

Lɩ̀à pɩ̀à, sə ba ja Zwezi də̀ń nə

(Marəkə 8.11-13; Likə 12.54-56; Matiə 12.38-42)

1*Farɩzɩan-ba də *Sadɩsɩan-ba fàrʋ́ ba yí Zwezi yɩra, sə ba ma wànɩ́ ba ja ʋ də̀ń nə. Ba lòrì wá, sə ʋ twá mɩmɩnʋ nə, ʋ ma bɩrɩ ba də, ʋ dɩ̀àn tə yɩ tə nan Yɩɩ con. 2Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Də yɩcaʋ nə pɩ̀à, kʋ zʋ, á yàá swɩ̀n, á wʋ́: ‹Tɩa tə wá yà zəni, lanworu tə nə yɩ nəsɩan yɩrɩ.› 3Yá jɩjʋ fuən fuən, á yàá swɩ̀n, á wʋ́: ‹Dwà wá nà zə̀n, tɩa tə yáá nə beri yɩrɩ.› Á wàá tɩa yáá nə yɩ nətʋ á lwarɩ, yá á ga wàrɩ̀ sɩ́ʋ́n máŋá kʋ tə Yɩɩ mɩmɩnan tə də̀ń á lwarɩ. 4Á mʋ̀ zə̀n lɩ̀à tə, á yɩ lakʋkwɩnan, á ba Yɩɩ cɩcɩ nə twá. Yá á mʋ̀ nə pɩ̀à, sə á na Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ. Á bá na mɩmɩnʋ nədʋ də tətə, də kʋ nə tà yoo tə, kʋ nə yí Zwʋnasə16.4 Kʋ Zwʋnasə təntə nə fwa dɩan batwa fəli pùə́ wa, ʋ nə wà Yɩɩ nii zìlí tə yɩrɩ.». Ʋ dʋgʋ ba lá, ʋ ga ja kʋ ʋ lɛ ʋ vìí.

Farɩzɩan-ba də Sadɩsɩan-ba sabwarɩ

(Marəkə 8.14-21)

5Máŋá tə nə, karbɩa tə nə lɛ mʋnaa tə bəbəru tə don nə, ba yà swɛ̀eé, sə ba tì dipɛn, ba kə ba yuu. 6Yá Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á zurə á yɩra, á cɩa á tɩ̀àn nə zəni də *Farɩzɩan-ba də *Sadɩsɩan-ba sabwarɩ tə!» 7Karbɩa tə ma swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Ʋ swɩ̀n nətʋ, nə nə wà dipɛn tì tə yɩrɩ». 8Zwezi yəni kʋ tə, ba nə swɩ̀n, ʋ dàń ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á swɩ̀n də, kʋ yɩ á nə wà dipɛn jɩn, á ja bà tə nə pɩn, à swɩ̀n sabwarɩ yoo? Á na, á nə ba á waa keni à nə mɩ́ámɩ́án nətʋ! 9Á tə ba nə̀ń, naaa? Á lie á tɩ̀àn dipɛn bonu tə yoo, à nə pwɛ̀e à pa lɩ̀à mʋ̀rʋ̀ bonu tə nə. Sə á lìí dipɛn fɩyaran tə nii, á nə pɛ̀e, á ja vìí! 10Yá á tə lie á tɩ̀àn dipɛn barpɛ tə yoo, à nə pwɛ̀e à pa lɩ̀à mʋ̀rʋ̀ banɩa tə nə. Sə á lìí dipɛn tìí tə nii, á nə pɛ̀e, á ja vìí! 11Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á wà nì də, kʋ tà dipɛn tətə yoo nə, à swɩ̀n á con? Á cɩa á tɩ̀àn nə də Farɩzɩan-ba də Sadɩsɩan-ba sabwarɩ tə».

12Karbɩa tə dàń lwarɩ də, kʋ tà dipɛn sabwarɩ nə, Zwezi swɩ̀n, sə ba cɩ̀ ba tɩ̀àn nə də kʋ, kʋ yɩ Farɩzɩan-ba də Sadɩsɩan-ba kàrà tə yoo, nə ʋ swɩ̀n.

Piyɛrə bɩrɩ də, Zwezi yɩ Yɩɩ nə kúrí

(Marəkə 8.27-30; Likə 9.18-21; Zwan 6.66-69)

13Zwezi vəli nagwanaa don wa, kʋ nə bwələ tɩʋ don, ba nə boŋə ‹Filipə Sezare›. Ʋ bwe ʋ karbɩa tə, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə lɩ̀à tə swɩ̀n *Ləzwənə-Biu16.13 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə yuu wa?» 14Ba ma le, ba wʋ́: «Lɩ̀à duən wʋ́, n yɩ *Zwan-Batisə, ba duən wʋ́, n yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli, ba duən də ga wʋ́, n yɩ Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zweremi, nə à yə̀ə́ Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə don». 15Zwezi ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Sə á mʋ̀ con nə, wàà nə á wʋ́, à yɩ?» 16Simon Piyɛrə ma le, ʋ wʋ́: «N yɩ *Kərisə, Yɩɩ tə, ʋ nə wulə mɩɩ wa, tə bìú».

17Zwezi ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Zwʋnasə bìú Simon, n yɩ pupwən lìù, kʋ nə tà ləzwənə nə bɩrɩ mʋ́ kʋ yoo tə yɩrɩ. Kʋ yɩ à nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə. 18Yá à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con: N yɩrɩ nə yɩ Piyɛrə, kʋ də̀ń nə yɩ pɩ̀ʋ̀. À wá kə à lɩ̀à tə púlí tə kʋ mʋ̀ pɩ̀ʋ̀ təntə yuu wa, ndə lìù nə tún dìə̀ dəkuu pɩ̀ʋ̀ yuu nətʋ. Tɩan də tə dɩ̀àn mama, tə ba wànɩ́ tə cʋ̀gʋ̀ kʋ púlí təntə. 19À wá pa mʋ́ Yɩɩ pàrɩ̀ borbɩa tə. Kʋ tə, n nə wá vɩ tɩa yuu wa, kʋ wá yà nətʋ Yɩɩ *sàń də nə. Kʋ tə, n nə wá sɛ̀e tɩa yuu wa, kʋ wá yà nətʋ Yɩɩ sàń də nə».

20Kʋ kwa nə, Zwezi dùə̀ sú ʋ karbɩa tə nii nə, sə ba dàn ká swɩ̀n kʋ, ba pa lìù mama yəni də, ʋ mʋ̀ nə yɩ Kərisə.

Zwezi swɩ̀n ʋ tɩan tə, də ʋ ka bwin ka nan tə yoo

(Marəkə 8.31–9.1; Likə 9.22-27; 14.25-27)

21Kʋ nə zɩgɩ kʋ máŋá təntə wa, Zwezi swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, də kʋ yɩ kálʋ́, sə ʋ va *Zwerizalɛmə. Mə kʋ mʋ̀ tɩfarʋ tə wa, ʋ wá də́ càn zənzən *Zwifə-ba *nəkwɩna, də ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án-ba yáá con. Ba wá gʋ wá, yá dɩan batwa nii nə, ʋ wá pìí ʋ bwin ʋ nan.

22Piyɛrə dàń ma bon Zwezi, ʋ ja nan kwa, ʋ ga caga ʋ nii nə, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, Yɩɩ dàn ká ja bà! Kʋ tə bá yí mʋ́, abada». 23Yá Zwezi dàń pìí ʋ vəvəri, ʋ swɩ̀n Piyɛrə con, ʋ wʋ́: «Ja pɩ̀à bwálɩ́, *Sɩtana! N cɩ̀gà à cwəŋə nə, n nə ba bʋŋa ndə Yɩɩ nə, n nə yɩ n bʋŋa ndə ləzoni nə tə yɩrɩ».

24Zwezi ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Lìù tə mama nə pɩ̀à, sə ʋ bà ʋ twá à nə, sə kʋ tíú kʋ́ʋ̀ dàn ká tì ʋ tɩ̀àn, ʋ ma fwa ʋ təntɩan puswənə. Kʋ tíú mɛ, sə ʋ sɛ̀e, ʋ twá ʋ də́ càn, də nə kʋ ja vələ ʋ tɩan dagarʋ tə yuu wa. 25Lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ jon ʋ mɩɩ tə, ʋ wá kwɩ̀n kʋ nə. Yá lìù tə, ʋ nə wá dʋgʋ ʋ mɩɩ tə à mʋ̀ yɩrɩ, kʋ tíú wá na mɩɩ, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. 26Kʋ funə wa yə̀n nə kʋ pa lìù nə, də ʋ nə nɩ tɩa yuu jɩjə tə mama, yá ʋ ga kwɩ̀n mɩɩ tə nə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con? Won wulə ləzwənə nə wá pa, sə kʋ ma yə̀ ʋ mɩɩ tə kʋ jon, naaa? 27*Ləzwənə-Biu16.27 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə wá bà, ʋ nyɩna Yɩɩ dun tə wa də ʋ *malɩkɛ. Yá ʋ wá ŋwɩ́n lìù mama, ndə ʋ nə tʋn nətʋ. 28Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ba tə duən, ba nə wulə yəbə bá tɩ də ba nə wà Ləzwənə-Biu tə nɩ, ʋ twi də ʋ pàrɩ̀ tə».

17

Zwezi lwàń ʋ tɩ̀àn

(Marəkə 9.2-13; Likə 9.28-36; 2 Piyɛrə 1.16-18)

1Dɩan bardʋ kwa nə, Zwezi jɩn Piyɛrə də Zwakə, ʋ súrí Zwakə nubiu Zwan nə, ʋ ja ba ʋ va paan nədarʋ yuu, ʋ də ba cɩcɩ. 2Ʋ lwàń ʋ tɩ̀àn ba yɩ́á yuu, ʋ yáá wulə ka pəpəli, ndə yɩcaʋ nə. Yá ʋ ganan də lwàń nəpwənə, ndə poni nə. 3Yá ʋ karbɩa tə dàń na *Moyizə də Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli, ba swɩ̀n də Zwezi. 4Piyɛrə dàń ma swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, kʋ ziən də, nə nə wulə yəbə. Də n nə pɩ̀à, à wá pú gansilə batwa yəbə. N mʋ̀ nədʋ, Moyizə nədʋ, Eli də nədʋ».

5Ʋ nə wulə ʋ swɩ̀n máŋá tə wa, də bakwan kʋ nə cɩcɩlɩ twi, kʋ pú ba yuu nə. Yá kori ga nan kʋ wa, kʋ wʋ́: «Ʋ tə yɩ à biswənə tə, ʋ nə poli à pùə́. Á cʋga ʋ nii!» 6Máŋá tə nə, karbɩa tə nə nì kori təntə, fən jɩn ba zənzən, ba tʋ tɩa ba yáá yuu. 7Zwezi fàrʋ́ ʋ yí, ʋ dwen ba yɩra, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á zaŋa yɩɩ nə! Á dànà ká pa fən ja aba!» 8Ba nə zɩ̀n ba yéé, ba kə yɩɩ nə, ba kʋ́ʋ̀ wà lìù don nɩ, ba súrí Zwezi nə.

9Ba nə nan paan tə yuu ba cwi, Zwezi pɩn ba nii, ʋ wʋ́: «Á dànà ká swɩ̀n yoo kʋ tə, á bɩrɩ lìù mama nə, kʋ jə vələ, *Ləzwənə-Biu17.9 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə tɩan də ʋ ka pìí ka bwin».

10Zwezi karbɩa tə dàń ma bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə wʋ́, də Eli nə wá dí yáá, ʋ bà?» 11Ʋ ma le ba, ʋ wʋ́: «Eli mɛ, sə ʋ cɩ́gá bà, ʋ kwɛn tə mama. 12À mʋ̀ dàń nə swɩ̀n kʋ, á con: Eli manwarɩ ʋ bà, lɩ̀à tə ga wà lwarɩ. Yá ba tì wá, ba ma fwa ba tə swə tə. Mə nətʋ nə, ba wá kə Ləzwənə-Biu tə càn wa».

13Karbɩa tə dàń ma lwarɩ də, kʋ yɩ *Zwan-Batisə yoo nə ʋ swɩ̀n.

Zwezi lɩ zini bìú don yuu wa

(Marəkə 9.14-29; Likə 9.37-42)

14Máŋá tə, ba nə yí bwálɩ́ tə, lalʋʋ tə nə wulə, bɛɛ don fàrʋ́ ʋ yí Zwezi yɩra, ʋ tʋ ʋ nadwana yuu ʋ yáá con, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: 15«*Yuu-Tiu dəri à bìú tə, ʋ nə twɩ kwaran, tə yinəgə, ʋ na càn zənzən. Kʋ nə zàn ʋ wàá, ʋ twɩ mən wa, nə à yə̀ə́ nɩ́á wa. 16À ja wá, à bà n karbɩa tə con, yá ba wà wá wànɩ́ ba pa, ʋ na yazurə». 17Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ zə̀n lɩ̀à-ba, á tə nə ba Yɩɩ nii sɛ̀e, á ga fwa yotələn! Dɩan bagalɩ nə à tə wá yà də aba? Kʋ yɩ à wá ja pɩ́nʋ́ kʋ mɛ nətə də aba? Á jana bisɩmaa tə, á ja bà à con!» 18Zwezi ma swɩ̀n ʋ zɩgɩ *zini tə nə. Kʋ ma nan kʋ yá bisɩmaa tə, ʋ ga na yazurə, naa nədʋ.

19Karbɩa tə ma fàrʋ́ ba yí Zwezi tətə yɩra, ba bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, nə wà wànɩ́ nə lɩ zini tə?» 20Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Kʋ yɩ á nə ba á waa keni à nə wuuu tə yɩrɩ. Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Də á nə ken á waa à nə, ka nə dáá ndə gabiu nəmanbiə nə, á wá wànɩ́ á swɩ̀n paan ka tə con: ‹Zàn yəbə, n pə̀ń lá con›, yá kʋ ga wá zàn. Won tə̀lə́, á nə ba wànɩ́, á fwa».

[21Yá kʋ dàń nə yɩ yɩjʋnɩ də nivori nə nə kʋ wá twá, ba ma lɩ kʋ zini yiri kʋ tə.]

Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n ʋ tɩan tə, də ʋ ka bwin ka nan tə yoo

(Marəkə 9.30-32; Likə 9.44-45)

22Máŋá tə, Zwezi də ʋ karbɩa tə nə wulə ba vəli Galile nagwanaa tə wa, Zwezi swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «*Ləzwənə-Biu17.22 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə mɛ, sə ba ja wá, ba kə ləzoni jɩ̀àn wa. 23Ba wá gʋ wá, yá dɩan batwa nii nə, ʋ wá pìí ʋ bwin ʋ nan». Karbɩa tə pwìí cʋ̀gʋ̀ zənzən kʋ yoo təntə yɩrɩ.

Yɩɩ dìə̀ lanpoo tə ŋwɩ́rán yoo

(1 Korɛntə tɩ̀án 10.32; Matiə 22.15-22)

24Máŋá tə wa, Zwezi də ʋ karbɩa tə nə yí Kapɛrənayimə, *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ lanpolɩna tə fàrʋ́ ba yí Piyɛrə yɩra, ba ga bwe wá, ba wʋ́: «Á karnyɩna tə ŋwɩ́n Yɩɩ dìə̀ lanpoo tə, naaa?» 25Piyɛrə ma le, ʋ wʋ́: «Awo, ʋ ŋwɩ́n kʋ». Máŋá tə wa, Piyɛrə nə zwɩ dìə̀ tə wa, Zwezi nə təntən ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Simon17.25 Simon yɩ Piyɛrə yɩrɩ don. bɛ̀eɛ̀e nə n bʋŋa yoo kʋ tə yuu wa? Wàà nə ŋwɩ́n lanpoo, ʋ pɩn tɩa yuu pɛ̀egá nə? Wàà nə yàá lá wiən, ʋ pɩn tɩa yuu pɛ̀egá nə? Kʋ ya tɩʋ tɩ̀án, nə à yə̀ə́ vərə nə yàá fwa kʋ?» 26Piyɛrə ma le, ʋ wʋ́: «Vərə nə». Zwezi swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Kʋ nətʋ tə nə, tɩʋ tɩ̀án tə mʋ̀ tɩ ba tɩ̀àn, ba ba won ŋwɩ́n. 27Yá, sə nə dàn ká cʋ̀gʋ̀ lanpolɩna tə pwìí nə, vəli mʋnaa tə wa, n dɩlɩ gwala nɩ́á tə wa. Təntən fəli tə nii, n nə wá ja, súrí kʋ nii, n wá na səbiu lá, kʋ nə wá ŋwɩ́n à də mʋ́ lanpoo».

18

Wàà nə wá doni nə mama Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa?

(Marəkə 9.33-37; Likə 9.46-48; 22.24-27)

1Kʋ máŋá tə wa, karbɩa tə fàrʋ́ ba yí Zwezi yɩra, ba bwe wá, ba wʋ́: «Wàà nə dwə nə mama Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa?» 2Zwezi ma bon bisɩmaa, ʋ zɩgɩ wá ba tətəŋi wa, 3ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Á nə wà lwàń, á jì ndə bìsɩ́ná nə, á bá zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. 4Lìù tə, ʋ nə wá doni á mama Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa, yɩ lìù tə, ʋ nə wá mun ʋ tɩ̀àn, ʋ ga jì ndə bisɩmaa nə. 5Lìù tə, ʋ nə jɩn bisɩmabiə zəni, ndə wà tə nə à mʋ̀ yɩrɩ, kʋ yɩ à mʋ̀ tətə nə, kʋ tíú jɩn zəni».

Cʋna nə ba ziən nətʋ

(Matiə 5.29-30; Marəkə 9.42-48; Likə 17.1-12)

6Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yá lìù tə, ʋ nə pɩn, labwana təntə, ba nə keni ba waa à nə wuuu, don twá ʋ nə, ʋ dʋgʋ Yɩɩ cwəŋə tə, ka jén, kʋ wá kʋkwanɩ kʋ tíú con nə, də ba nə vwə kapan nəfarʋ ʋ bɩan nə, ba ja va ba dɩ mʋʋ nɩ́á də̀ń nə. 7Lɛɛ wá yà tɩa yuu də yìə̀n nə dáá, tə nə pɩn ləzoni fwa cʋna! Tə mʋ̀ yìə̀n təntə də wàrɩ̀, tə zwɛ̀e tɩa yuu wa. Yá lɛɛ dàń nə wá yí lìù tə, ʋ nə wá pa, ʋ don fwa cʋna.

8Kʋ nə yɩ də kʋ wá twá n jɩɩn nə, nə à yə̀ə́ n naa nə, sə n ma fwa cʋna, gwəŋə tə n dɩlɩ yɩŋʋna də mʋ́. Kʋ kʋkwa kʋ pa mʋ́, də n nə nɩ mɩɩ tə Yɩɩ con, də jɩɩn kuku, nə à yə̀ə́ də naa kuku, kʋ doni, də n nə jə jɩ̀àn tə mama, nə à yə̀ə́ nɛɛ tə mama, ba ga tì mʋ́ ba dɩlɩ mən wa, tə nə ba dəŋə. 9Kʋ nə kʋ́ʋ̀ yɩ kʋ twá n yii nə, n ma fwa cʋna, ja kʋ, n lɩ n dʋgʋ yɩŋʋna də mʋ́. Kʋ kʋkwa kʋ pa mʋ́, də n nə nɩ mɩɩ Yɩɩ con də yii nədʋ, kʋ doni, də n nə jə yɩ́á bələ, ba ga tì mʋ́ ba dɩlɩ mən dìə̀ tə wa».

Piə tə nə jén tə yuu wa zwansɩsara

(Likə 15.3-7)

10Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con nə: Á cɩa á tɩ̀àn nə, á dànà ká gwiən labwana tə, ba nə ba dun jə. Ba wa ladʋa də tətə. Máŋá mama ba *malɩkɛ nə zɩga à nyɩna Yɩɩ yáá con, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə yɩrɩ. 11[*Ləzwənə-Biu18.11 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə twi tɩa yuu, sə ʋ jon lɩ̀à tə, ba nə jén, ʋ pa Yɩɩ nə.]

12Də lìù nə jə pee bíí, ka nədʋ ga jén, ʋ wá yá tə sapwɩnɩa də fugə də nʋgʋ tə duən tə paan tə yuu wa, ʋ ga va ʋ pɩ̀à ka tə, ka nə jén tə. Bɛ̀eɛ̀e nə á bʋŋa kʋ yuu wa? 13Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ʋ ga nə nɩ ka, ʋ pùə́ wá poli, kʋ mʋ̀ piə təntə yɩrɩ, kʋ doni tə sapwɩnɩa də fugə də nʋgʋ tə duən tə, tə nə wà jén tə. 14Mə nətʋ nə, á nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, də ba pɩ̀à, sə ba mʋ̀ labwana təntə nədʋ jén».

N nubiu nə cʋ̀gʋ̀ nə yoo

(Galasi tɩ̀án 6.1; 2 Tɛsalonikə tɩ̀án 3.14-15)

15Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Də n nubiu nə cʋ̀gʋ̀, n nə vəli n yí wá, n ga bɩrɩ wá ʋ cʋna tə, n mʋ̀ də wá bələ pwərə wa. Ʋ nə cʋgʋ n nii, də n jon wá, n kə cwəŋə nə. 16Yá ʋ dàń nə nə vɩga, sə ʋ cʋgʋ n nii, tì lìù nədʋ, nə à yə̀ə́ lɩ̀à bələ, n súrí n tɩ̀àn nə, sə kʋ ma yà ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Kʋ mɛ, sə kʋ ja lɩ̀à bələ, ba nə yə̀ə́ kʋ yoo tə, nə à yə̀ə́ lɩ̀à batwa.› 17Yá ʋ tə nə vɩga, sə ʋ cʋgʋ ba nii, sə n swɩ̀n kʋ *Kərisə lɩ̀à púlí tə con. Yá ʋ tə nə vɩga, sə ʋ cʋgʋ lɩ̀à təntə, sə n tì wá, n ma fwa ndə lìù tə nə, ʋ nə yə̀rì Yɩɩ, nə à yə̀ə́ ndə lanpolɩnʋ nə».

Zwezi kàrɩ̀ yɩjʋnɩ yoo

18Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ tə, á nə wá vɩ tɩa yuu wa, kʋ wá yà nətʋ Yɩɩ *sàń də nə. Kʋ tə, á nə wá sɛ̀e tɩa yuu wa, kʋ wá yà nətʋ Yɩɩ sàń də nə.

19Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə kʋ́ʋ̀ swɩ̀n kʋ á con: Kʋ nə ya á lɩ̀à bələ, də nə ken duən nə tɩa yuu wa, sə á ma lòrì won mama yɩjʋnɩ wa, à nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ sàń nə, wá pa kʋ aba. 20Cɩ́gá, bwálɩ́ tə nə, lɩ̀à bələ, nə à yə̀ə́ batwa nə ken duən nə à mʋ̀ yɩrɩ tə nə, à wulə ba tətəŋi wa».

Nətʋ lìù nə mɛ, sə ʋ sɛ̀e ʋ kwɛn yoo ʋ lɩ ʋ də ʋ don pwərə wa

(Matiə 6.12, 14-15; Efɛzə tɩ̀án 4.32; Zwakə 2.13)

21Piyɛrə dàń ma fàrʋ́ ʋ yí Zwezi yɩra, ʋ ga bwe wá, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu, nɛɛ bagalɩ nə à mɛ, sə à sɛ̀e à kwɛn yoo à lɩ à mʋ̀ də à don pwərə wa, ʋ nə cʋ̀gʋ̀ à nə, máŋá mama wa? Sə kʋ ya nɛɛ barpɛ, naaa?» Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: 22«À wà swɩ̀n də nɛɛ barpɛ nə mɛ, à wʋ́, sə kʋ ya nɛɛ sapwɩtwa də fugə dəkurən barpɛ.

23Kʋ mʋ̀ nə pɩn, Yɩɩ pàrɩ̀ tə nyɩn ndə pɩ̀ʋ́ don nə zàn, sə ʋ ma jon ʋ jɩŋa ʋ tʋ̀tʋ̀nà con, ʋ kə duən nə. 24Ʋ nə wulə ʋ gàlɩ̀ máŋá tə wa, ba jɩn tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə don, ba bà ʋ con, ʋ jɩŋɩ nə yí sɩ́án səbikʋlan18.24 Sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ mʋ̀rʋ̀ bardʋ (6 000) tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. mʋ̀rʋ̀ fugə (10 000). 25Kʋ bɛɛ təntə yà ba won jə, sə ʋ ma ŋwɩ́n səbiu təntə. Ʋ yuu tíú tə ma pa nii, sə ba ja wá ba yə̀ ndə yoŋu nə, sə ba ga yə̀ ʋ kan də ʋ bɩa də kʋ tə mama, ʋ nə jə, sə jɩŋɩ tə ma wànɩ́ kʋ ŋwɩ́n. 26Tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə ma tʋ tíú tə yáá con, ʋ ga lòrì wá, ʋ wʋ́: ‹Ja pɩ́nʋ́ də nə! À wá ŋwɩ́n n jɩŋɩ tə mama!› 27Ʋ yuu tíú tə dəri ʋ yinəgə. Ʋ yá jɩŋɩ tə, ʋ pa wá. Yá ʋ ga dʋgʋ wá, ʋ pa ʋ vìí.

28Tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə nə nan, ʋ jə́rí ʋ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ don, ʋ cɩnɩa səbikʋlan18.28 Cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ nədʋ tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. bíí nə wulə ʋ yuu wa, ʋ pùrì ʋ kələru nə ʋ kaŋa, ndə ʋ ka gʋ wá, ʋ ga wʋ́: ‹Ŋwɩ́n à jɩŋɩ tə, kʋ nə wulə n yuu wa!› 29Ʋ tʋtʋndon tə ma tʋ ʋ nɛɛ nə ʋ yáá con, ʋ lòrì wá, ʋ wʋ́: ‹Ja pɩ́nʋ́ də nə! À wá ŋwɩ́n mʋ́!› 30Yá ʋ wà kʋ sɛ̀e. Ʋ pɩn ba ja wá, ba kə bàń dìə̀, sə ʋ ya lá, kʋ ja vələ, ʋ nə wá ŋwɩ́n jɩŋɩ tə. 31Máŋá tə wa, tʋ̀tʋ̀nà tə duən nə nɩ kʋ nətʋ tə, ba pwìí cʋ̀gʋ̀ zənzən. Yá ba ga va ba tún kʋ mama, ba bɩrɩ ba yuu tíú tə. 32Yuu tíú tə dàń ma pa, ba ja kʋ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə ba bà, ʋ ga wʋ́: ‹Tʋtʋnwʋlʋnyɩan! À yá à jɩŋɩ tə, à pa mʋ́, n nə lòrì nə, sə à fwa kʋ yɩrɩ. 33N də yà mɛ, sə n dəri n twadon tə yinəgə, ndə à nə dəri n yinəgə nətʋ.› 34Yuu tíú tə lɩŋa zàn zənzən, ʋ ma pa, ba ja tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə, sə ba mà wá, kʋ ja vələ, ʋ nə wá ŋwɩ́n jɩŋɩ tə».

35Zwezi dàń ma súrí lá, ʋ wʋ́: «Mə nətʋ nə à nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə, wá tʋn aba, də á lìù mama nə wà sɛ̀e ʋ kwɛn ʋ də ʋ don yìə̀n ʋ lɩ ba pwərə wa, də ʋ waa mama».

19

Zwezi kàrɩ̀ ka kwa kasweri yoo

(Marəkə 10.1-12; Matiə 5.31-32)

1Máŋá tə wa, Zwezi nə kàrɩ̀ ʋ zwɛ̀e, ʋ nan Galile nagwanaa tə wa, ʋ va Zwide nagwanaa wa, Zwurədɛn mʋnaa tə vàn don nə. 2Lalʋʋ púə́ ʋ kwa, ʋ ga zwɛ̀e ba yayɩŋa yayɩran, kʋ bwálɩ́ təntə wa.

3*Farɩzɩan-ba tə duən fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba bwe wá, sə ba ma ja ʋ də̀ń nə, ba wʋ́: «Kʋ mɛ, sə bɛɛ dʋgʋ ʋ kan yoo mama də̀ń nə, naaa?» 4Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Á wà kàrɩ̀, kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Máŋá tə, Yɩɩ nə fwa lʋʋ, ʋ fwa bɛɛ də kan, 5ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, bɛɛ wá nan ʋ yá ʋ nuu də ʋ nyɩna, ʋ ga vwa ʋ tɩ̀àn ʋ kan nə. Yá ba mɛ bələ dàń wá jì won nədʋ›.» 6Zwezi swɩ̀n ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Yá ba kʋ́ʋ̀ ba yà lɩ̀à bələ, ba dàń wá yà won nədʋ. Ləzwənə mama kʋ́ʋ̀ wa mɛ, sə ʋ dàn ká pwɛ̀e kʋ tə, Yɩɩ nə vwə duən nə!» 7Farɩzɩan-ba ma bwe wá, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e dàń nə pɩn Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, ma pa nii də, bɛɛ nə pɩ̀à ʋ dʋgʋ ʋ kan, sə ʋ pa wá ka kwa kasweri sagɩ?» 8Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Moyizə pɩn cwəŋə, sə á dʋgʋ á kana tə, á zɩbaniun tə yɩrɩ. Yá máŋá tə wa, Yɩɩ nə fwa lʋʋ, kʋ yà tà nətʋ. 9À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Bɛɛ tə, ʋ nə dʋgʋ ʋ kan, kʋ ga tà ʋ jɩn wá kacwan wa, ʋ ga swe kan don, ʋ mʋ̀ bɛɛ təntə fwa bacwan».

10Ʋ karbɩa tə ma swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Də kʋ nə yɩ nətʋ kʋ pa bɛɛ nə ʋ kan con nə, ʋ nə wà swe nə kʋkwa». 11Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à mama wàrɩ̀ kʋ yoo təntə də̀ń ba nì, də kʋ nə tà ba tə, Yɩɩ nə pɩn, sə ba nì kʋ də̀ń, cɩcɩ. 12Yìə̀n dáá zənzən, tə nə káŋá lɩ̀à nə, sə ba dàn ká swe. Ba duən yɩ ba lʋrɩ ba nətʋ. Ba duən də yɩ lɩ̀à nə pɩn, ba jì batanɩ ba wàrɩ̀ kan ba swe. Ba talɩkwa lɩ̀à tə yɩ ba tə, ba nə tà Yɩɩ pàrɩ̀ yìə̀n tə yɩrɩ, ba ba swe. Lìù tə, ʋ nə wàá kʋ də̀ń ʋ nì, sə ʋ nì!»

Zwezi də bìsɩ́ná yoo

(Marəkə 10.13-16; Likə 18.15-17)

13Lɩ̀à jɩn bìsɩ́ná, ba bà Zwezi con nə, sə ʋ tún ʋ jɩ̀àn ba yuu wa, ʋ lòrì Yɩɩ ʋ pa ba. Yá ʋ karbɩa tə dàń wulə ba caga ba nii nə. 14Zwezi dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á yaga bìsɩ́ná tə, sə ba bà à con nə! Á dànà ká cɩ̀ ba nə! Yɩɩ pàrɩ̀ tə nə yɩ ba tə, ba nə nyɩn ndə ba nə tə nyiən». 15Ʋ nə tún ʋ jɩ̀àn ba yuu ʋ zwɛ̀e, ʋ zàn kʋ bwálɩ́ tə nə, ʋ vìí.

Jɩjə balandʋrʋ don yoo

(Marəkə 10.17-31; Likə 18.18-30; 1 Timote 6.9-10, 17-19)

16Bɛɛ don fàrʋ́ ʋ yí Zwezi yɩra, ʋ ga bwe wá, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, bɛ̀eɛ̀e nə à mɛ, sə à tʋn, kʋ nə ziən, sə à ma na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con?» 17Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ma bwe nə kʋ tə yuu wa, kʋ nə ziən? Lìù nədʋ cɩcɩ nə ziən. Də n nə pɩ̀à, sə n na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con, sɛ̀e n twá Yɩɩ *nii yìə̀n tə nə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə». Ʋ ma bwe wá, ʋ wʋ́: «Yɩɩ nii yoo kʋ kaa tətə?» 18Zwezi ma le, ʋ wʋ́:

«Dàn ká gʋ lìù!

Dàn ká cwàrɩ̀!

Dàn ká ŋʋ!

Dàn ká kʋna kʋnkʋn, n kə lìù nii nə!

19Zìlí n nuu də n nyɩna nii!

Sóní n yɩra lìù ndə n tətə nə!»

20Balandʋrʋ tə ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «À twá Yɩɩ nii yìə̀n təntə mama nə. Bɛ̀eɛ̀e don nə à kʋ́ʋ̀ mɛ, sə à fwa?» 21Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Də n nə pɩ̀à, sə n ya lìù tə, Yɩɩ yìə̀n tə nə bɩga n yuu wa, vəli n tì n wiən tə mama, n nə jə, n yoli, n ga pa səbiu tə zʋra nə. Yá n wá na wiən tə, tə kwənə nə dáá, Yɩɩ *sàń nə. Kʋ kwa nə, n dàń bà n twá à nə!»

22Yá máŋá tə wa, balandʋrʋ tə nə nì tə mʋ̀ yìə̀n təntə, ʋ vìí də pucʋnɩ, ʋ nə yɩ jɩjə nəfarʋ tíú tə yɩrɩ.

23Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ cà zənzən kʋ pa jɩjə tíú nə, sə ʋ zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. 24Yá à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con nə: Nyʋgʋma ka twá gancɩɩn bʋʋ kʋ nan yɩ mwálɩ́, kʋ doni jɩjə tíú nə pɩ̀à, sə ʋ zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa». 25Máŋá tə nə, karbɩa tə nə nì tə yìə̀n təntə, kʋ gwárɩ́ ba zəni. Yá ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Də kʋ nə yɩ nətʋ, wàà dàń nə wá wànɩ́ ʋ na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con?»

26Zwezi ma ywàń ba, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Ləzoni mʋ̀ con kʋ wàrɩ̀! Yá tə mɛ wàá Yɩɩ mʋ̀ con».

27Piyɛrə dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Ywàń, nə dʋgʋ won mama, nə ga twá n nə. Kʋ dàń wá yà nətə kʋ pa nəba?» 28Zwezi ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Máŋá wá bà, *Ləzwənə-Biu19.28 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə wá jə̀ń ʋ dun padaʋ tə yuu, lʋʋ nədʋn tə wa. Á mʋ̀ karbɩa fugə bələ tə, á nə twá à nə, á də wá jə̀ń padaran yuu wa. Kʋ máŋá tə wa, á də wá bʋ̀rɩ̀ *Yɩzərayɛlə dwíí dəkurən fugə bələ tə lɩ̀à bʋ̀rà. 29Yá lìù tə mɛ, ʋ nə wá taa à mʋ̀ yɩrɩ, ʋ nan ʋ yá ʋ dii, nə à yə̀ə́ ʋ nubɩa, nə à yə̀ə́ ʋ nakwana, nə à yə̀ə́ ʋ nuu, nə à yə̀ə́ ʋ nyɩna, nə à yə̀ə́ ʋ bìsɩ́ná, nə à yə̀ə́ ʋ kárɩ́, ʋ wá na ŋwɩ́rán nɛɛ bíí. Kʋ tə nə súrí lá, ʋ wá na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. 30Təntən lɩ̀à dáá, ba nə wá yà talɩkwa lɩ̀à. Yá talɩkwa lɩ̀à də ga dáá, ba nə wá yà təntən lɩ̀à».

20

Jɩjʋ tʋ̀tʋ̀nà də yɩcaʋ tʋ̀tʋ̀nà də dədəni tʋ̀tʋ̀nà ŋwɩ́rán zwansɩsara

(Matiə 19.30)

1Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Nə̀ń, Yɩɩ pàrɩ̀ tə nə nyɩn nətʋ: Kárá tíú don nan jɩjʋ fuən fuən, sə ʋ pɩ̀à tʋ̀tʋ̀nà, ʋ kə ʋ kárá wa. 2Máŋá tə, ʋ nə nɩ ba, ʋ sɛ̀e, sə ʋ ŋwɩ́n ba cɩnɩa səbikʋlʋ20.2 Cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ nədʋ tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. nədʋ, ndə kʋ nə mɛ nətʋ tə dɩɩn mama. Yá ʋ ga tʋn ba, sə ba va ba tʋn ʋ kárá tə wa. 3Ʋ tə pìí ʋ nan lugu nʋgʋ máŋá wa jɩjʋ nə, ʋ kʋ́ʋ̀ na ba duən ba jə̀ə́ tʋtʋ. 4Ʋ ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: ‹Á vələ, sə á də tʋn à kárá tə wa. Yá à ga wá pa á də nə, ndə kʋ nə mɛ nətʋ!› 5Ba də ma kɛ̀eń ba va lá nə. Yɩcaʋ lugu fugə bələ máŋá wa, bɛɛ tə kʋ́ʋ̀ nan. Dədəni lugu batwa máŋá wa, ʋ kʋ́ʋ̀ ʋ nan ʋ fwa, ndə dí yáá tə nə. 6Yá kʋ nə kʋ́ʋ̀ yí dədəni lugu bonu, ʋ nan ʋ ma kʋ́ʋ̀ na ba duən, ba nə zɩga. Ʋ ma bwe ba, ʋ wʋ́: ‹Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á zɩga yəbə jɩjʋ tə mama, á ga ba won fwa?› 7Ba le wá, ba wʋ́: ‹Kʋ yɩ lìù nə wà nəba tì, sə nə tʋn.› Ʋ ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: ‹Haya! Á də vələ, á tʋn à kárá tə wa!›

8Dədəni nə twi kʋ yí, kárá tə tíú swɩ̀n ʋ lìù tə, ʋ nə ywàŋá ʋ tʋtʋnan tə yuu con, ʋ wʋ́: ‹Bon tʋ̀tʋ̀nà tə, sə n pa ba lìù mama ʋ ŋwɩ́rán. N wá zɩgɩ talɩkwa lɩ̀à tə, à nə tì tə, n ja va ba tə, à nə dí yáá à tì tə.› 9Ba tə, ba nə vəli dədəni nii lugu bonu máŋá wa, ba tʋn tə twi ba yí. Ba lìù mama nɩ cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ nədʋ. 10Máŋá tə, ba tə, ba nə təntən ba tʋn tə nə twi, ba yà bʋŋa də, ba wá na ba doni ba duən tə. Yá ba dàń pɩn ba də lìù mama nə, cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ nədʋ, ndə nətʋ tə, ba nə pɩn ba duən tə nə. 11Ba na nɩ kʋ nətʋ, ba wulə ba ŋʋŋwɩn kárá tə tíú yuu wa, 12ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: ‹Tʋ̀tʋ̀nà tə, n nə talɩkwa n tì tə, tʋn lugu nədʋ cɩcɩ, yá n ga ŋwɩ́n ba ndə nə nə. Nə mʋ̀ ga tʋn nə gwàrɩ̀ dɩɩn tə mama wa, yɩcaʋ tə nyʋa nə yuu wa, jɩjʋ tə mama›. 13Yá kárá tə tíú dàń le ba wá don, ʋ wʋ́: ‹À dabɛɛ, à wà mʋ́ gɩgɩrɩ. N sɛ̀e, sə n tʋn cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ yɩra dɩɩn wa, kʋ tà nətʋ, naaa? 14Jon n ŋwɩ́rán, n ja kɛ̀eń lá nə! À wá pa talɩkwa lìù tə də ŋwɩ́rán ndə n nə. 15À ba cwəŋə jə, sə à fwa kʋ tə, à nə swə, də à səbiu, naaa? Nə à yə̀ə́ kʋ yɩ à nə yɩ pubwanʋ tíú tə nə pɩn n jə wʋgwɩʋ də nə?› » 16Zwezi ma swɩ̀n ʋ súrí, ʋ wʋ́: «Mə nətʋ nə, təntən lɩ̀à wá yà talɩkwa lɩ̀à, yá talɩkwa lɩ̀à də wá yà təntən lɩ̀à».

Zwezi kʋ́ʋ̀ pìí ʋ swɩ̀n ʋ tɩan tə, də ʋ ka bwin ka nan tə yoo

(Marəkə 10.32-34; Likə 18.31-34)

17Dɩɩn don nə, Zwezi zʋa cwəŋə, ʋ vələ *Zwerizalɛmə. Máŋá tə wa, ʋ nə wulə cwəŋə tə yuu wa, ʋ bon ʋ karbɩa fugə bələ tə, ʋ ja nan kwa, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: 18«Á cʋga zəni, nə wulə cwəŋə wa, nə ma vələ Zwerizalɛmə. Mə tɩʋ təntə wa nə, ba wá ja *Ləzwənə-Biu20.18 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, ba kə *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án jɩ̀àn wa. Ba wá bʋ̀rɩ̀ ʋ bʋ̀rà, sə ba gʋ wá. 19Ba wá kə wá lɩ̀à tə, ba nə yə̀rì Yɩɩ, jɩ̀àn wa. Ba wá mʋn wá, ba wá mà wá, ʋ yɩra lá, ba ga wá paa wá dagarʋ yuu wa. Yá dɩan batwa nii nə, Yɩɩ wá pìí ʋ bwin wá, ʋ lɩ tɩan wa».

Zwakə də Zwan nuu lòrì tə yoo

(Marəkə 10.35-45; Likə 22.24-27)

20Kʋ kwa nə, Zebede bɩa tə nuu dàń ma fàrʋ́ ʋ yí Zwezi yɩra də ʋ bɩa tə. Ʋ tʋa ʋ yáá yuu, sə ʋ lòrì won ʋ con. 21Zwezi ma bwe wá, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə n pɩ̀à?» Kan tə ma le, ʋ wʋ́: «À pɩ̀à, sə n pa nii də, à bɩa bələ tə, ba nə zɩga, wá jə̀ń ladʋa n jɩzən nə, ʋ don n jɩgwiə nə, n pàrɩ̀ tə máŋá wa». 22Zwezi ma le kan tə də ʋ bɩa tə, ʋ wʋ́: «Á yə̀rì kʋ tə, á nə lòrì. Á wá wànɩ́ á zɩgɩ á dàn càn tə, à nə wá də́ naaa?» Ba ma swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «Nə wàá». 23Zwezi ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á cɩ́gá wá zɩgɩ á dàn tə. Yá kʋ tà à mʋ̀ nə mɛ, sə à pa nii də, lìù wà tə nə wá jə̀ń à jɩzən nə, nə à yə̀ə́ à jɩgwiə nə. Tə bwálá təntə yɩ à nyɩna Yɩɩ nə kwɛn, sə ʋ pa lɩ̀à tə nə, tə nə mɛ də ba, kʋ tà à mʋ̀».

24Máŋá tə nə, karbɩa fugə tə duən tə nə nì kʋ, ba lɩŋa zàn ba nubɩa bələ tə yuu wa. 25Zwezi dàń ma bon ba mama tə, ʋ kə duən yáá, ʋ ga wʋ́: «Á yə̀ə́ də, lʋʋ pɛ̀egá yàá jə̀ə́ ba lɩ̀à yuu wa, ba fɩfɩn ba. Yá də ləzwənfaran tə də yàá də́ pàrɩ̀ ba lɩ̀à yuu wa də dɩ̀àn. 26Yá nətʋ nə wà mɛ, sə kʋ fwa á mʋ̀ pwərə wa. Á lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ yà ləzwənfarʋ, ʋ mɛ, sə ʋ yà á tʋtʋnbiu. 27Yá á lìù tə, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ yà á yáá tíú, ʋ mɛ, sə ʋ yà á yoŋu. 28Mə nətʋ nə, *Ləzwənə-Biu20.28 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə tà ʋ twi, sə ʋ pa lɩ̀à tʋn, ba pa wá. Ʋ yɩ ʋ twi, sə ʋ tʋn ʋ pa lɩ̀à nə. Yá ʋ ga pa ʋ mɩɩ tə ndə ŋwɩ́rán nə, sə ʋ ma jon lɩ̀à kapʋpʋ ba cʋna wa».

Zwezi súrí lilirən bələ yɩ́á

(Marəkə 10.46-53; Likə 18.35-43)

29Máŋá tə wa, Zwezi də ʋ karbɩa tə nə naŋa Zweriko, lalʋʋ púə́ Zwezi kwa. 30Lilirən bələ tə nə jə̀ə́ cwəŋə nii nə nì də, Zwezi twi ʋ lɛ. Ba dàń ma wulə ba bubwi, ba wʋ́: «*Yuu-Tiu, pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́, dəri nə yinəgə!» 31Lɩ̀à tə yà wulə, ba caga ba nii nə, də ba táŋá ba níə́. Yá ba dàń tə kwɛn ba bubwi zənzən, ba wʋ́: «Yuu-Tiu, pɩ̀ʋ́ Davidə nàʋ́, dəri nə yinəgə!» 32Zwezi ma zɩgɩ, ʋ bon ba, ʋ ga bwe ba, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á pɩ̀à, sə à fwa à pa aba?»

33Ba ma le wá, ba wʋ́: «Yuu-Tiu, pa, sə nə yɩ́á tə na lá». 34Zwezi dəri ba yinəgə, ʋ ga dwen ba yɩ́á nə. Lala də ba bara bələ təntə yɩ́á tə súrí. Yá ba dàń ga pú ʋ nə.

21

Zwezi vəli Zwerizalɛmə

(Marəkə 11.1-11; Likə 19.28-40; Zwan 12.12-19)

1Zwezi də ʋ karbɩa dàń vəli, ba bwələ *Zwerizalɛmə. Máŋá tə, ba nə yí Bɛtəfazwe nə, kʋ nə wulə *oliviye tɩ̀án paan tə con, Zwezi lɩ ʋ karbɩa tə bələ, ʋ tʋn, 2ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á vələ yáá tɩʋ tə wa, á wá na bɩnakan də kʋ bìú, tə nə vwə. Á kʋra tə, á ja bà à con. 3Lìù nə bwe aba, sə á swɩ̀n də, *Yuu-Tiu nə pɩ̀à tə. Yá ba dàń wá yá aba, ba pa á ja tə á vìí lala».

4Mə nətʋ nə, kʋ twá, sə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə sʋ̀ràn tə nii ma sú. Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́:

5«Á swɩ̀án Siyon21.5 Siyon yɩ paan tə Zwerizalɛmə nə lwə̀ kʋ yuu wa, yɩrɩ nədwan. lɩ̀à con nə: Nə̀ń, n pɩ̀ʋ́ tə nə ʋ bɩ̀àn n con. Ʋ súə́ də bɩcabwanʋ. Ʋ dɩ̀gà bɩnakan yuu. Ʋ dɩ̀gà bɩnabiə yuu, ka nə yɩ bɩnakan tə, ka nə mɩ̀ zɩla zɩŋʋ, bìú.»

6Karbɩa tə dàń ma va, ba fwa kʋ tə, Zwezi nə pɩn ba nii, sə ba fwa. 7Ba jɩn bɩnakan tə də bɩnabiə tə, ba ja bà, ba lɩ ba ganan ba tún tə yuu, ba pa Zwezi dɩ̀ ʋ jə̀ə́. 8Lalʋʋ tə wa lɩ̀à zənzən làrɩ̀ ba ganan cwəŋə tə wa. Ba duən də ga za tɩ̀án vʋran, ba tuŋə cwəŋə21.8 Kʋ nətʋ bɩrɩ də, lɩ̀à tə pɩn dun Zwezi nə. tə wa. 9Lɩ̀à tə, ba nə wulə Zwezi yáá ba vəli, də ba tə, ba nə wulə ʋ kwa tə, zɩ̀n ba kwərə yɩɩ nə, ba ma bwɩ Zwezi nə, ba wʋ́:

«Ozana21.9 Kʋ də̀ń nə yɩ ‹Dun mɛ wa Yɩɩ con!›. pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́ tə yuu wa! Yɩɩ wá fwa zəni lìù tə yɩra, ʋ nə bɩ̀àn Yuu-Tiu yɩrɩ yuu wa! Ozana Yɩɩ sàń nə!»

10Máŋá tə nə, Zwezi nə zʋa Zwerizalɛmə wa, lɩ̀à tə mama wulə ba kukuri, də ba bwe, ba wʋ́: «Wàà nə yɩ kʋ bɛɛ wà tə?» 11Lalʋʋ tə le, kʋ wʋ́: «Kʋ yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zwezi tə, ʋ nə nan *Nazarɛtə, kʋ nə wulə Galile nagwanaa wa».

Zwezi zʋa Yɩɩ dìə̀ tə wa

(Marəkə 11.15-19; Likə 19.45-48; Zwan 2.13-17)

12Kʋ kwa nə, Zwezi zʋa *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ dəwoo tə wa, ʋ ga dɩŋɩ lɩ̀à tə mama, ba nə yoli, də ba tə nə yə̀ kʋ bwálɩ́ tə wa. Ʋ yigu tabɩlan tə, lɩ̀à tə nə lárɩ́ səbɩa21.12 Kʋ yɩ ba ma ŋwɩ́n Yɩɩ dìə̀ tə yuu lanpoo. tə yuu, ʋ vəvəri ʋ pú tɩa. Ʋ ga yigu lɩ̀à tə, ba nə yoli nasara gunponi21.12 Nasara gunponi yɩ ba ma fwa *joŋi ba pa Yɩɩ nə. tə, gwələ ʋ dɩ tɩa. 13Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹Ba wá bon à dìə̀ tə «yɩjʋnɩ dìə̀».› Yá á mʋ̀ janɩ ka, á ma fwa ŋwɩna yisəgə bwálɩ́!»

14Lilirən də gwànɩ́ fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra Yɩɩ dìə̀ dəwoo tə wa. Yá ʋ ga zwɛ̀e ba yayɩran. 15Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə, nə nɩ yomɩlan tə, ʋ nə fwa, bìsɩ́ná tə ga wulə Yɩɩ dìə̀ dəwoo tə wa, ba bubwi, ba wʋ́: «Ozana21.15 Kʋ də̀ń nə yɩ ‹Dun mɛ wa Yɩɩ con!›. pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́ tə yuu wa!» Kʋ zɩ̀n ba lɩŋa. 16Ba dàń swɩ̀n Zwezi con, ba wʋ́: «N nə̀ń kʋ tə, bìsɩ́ná tə nə swɩ̀n?» Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Awo, à yə̀ə́ kʋ də̀ń. Á wà kʋ tə kàrɩ̀, kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, naaa? Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́, kʋ wʋ́: ‹N pɩn bìsɩ́ná də bìsɩ́nɩ́ tətə də pa mʋ́ dun›.»

17Kʋ kwa nə, ʋ yá ba, ʋ ga nan *Zwerizalɛmə nə, ʋ va Betani. Mə kʋ tɩʋ tə wa, ʋ vəli ʋ jʋ.

Zwezi zɩrɩ ʋ kə kapɩrʋ don nə

(Marəkə 11.12-14, 20-24; Likə 13.6-9)

18Kʋ tɩpʋrʋ tə nə, máŋá tə wa, Zwezi nə pìí ʋ bɩ̀àn *Zwerizalɛmə wa, niən yà jə wá. 19Ʋ nɩ kapɩrʋ don cwəŋə tə vàn nə, ʋ ma fàrʋ́ ʋ yí kʋ nii, yá kʋ yɩ vʋran cɩcɩ nə, ʋ nɩ kʋ yuu wa. Ʋ dàń ma swɩ̀n kapɩrʋ tə con, ʋ wʋ́: «N kʋ́ʋ̀ ba pìí n zɩn bɩa, abada!» Lala də kapɩrʋ tə kʋa nəkʋrʋ.

20Karbɩa tə nə nɩ kʋ nətʋ tə, kʋ gwárɩ́ ba zənzən. Ba dàń ma bwe Zwezi, ba wʋ́: «Kʋ yɩ kʋ twá nətə, kapɩrʋ tə ma kʋ̀ lala nətʋ?» 21Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Də á nə keni á waa à nə wuuu, á nə ba bɛ̀eé, kʋ tà kʋ tə, à nə fwa kapɩrʋ tə yɩra, cɩcɩ nə, á wá wànɩ́ á fwa. Yá á dàń wá wànɩ́ á swɩ̀n paan ka tə con, á wʋ́: ‹Zàn lá, n va, n tʋ mʋʋ wa!› Yá kʋ yoo tə wá tʋn. 22Də á nə keni á waa à nə wuuu, á wá na kʋ tə mama, á nə lòrì Yɩɩ con».

Wàà nə ken dɩ̀àn Zwezi jɩɩn wa?

(Marəkə 11.27-33; Likə 20.1-8)

23Zwezi zʋa *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, ʋ wulə ʋ kàrɩ̀. Kʋ máŋá tə wa, Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də ba *nəkwɩna fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba ga bwe wá, ba wʋ́: «Wàà tətə dɩ̀àn nə, n ma fwa yìə̀n tə tə ba? Wàà nə ken dɩ̀àn təntə n jɩɩn wa?» Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: 24«À də kʋ́ʋ̀ wá bwe aba yoo nədʋ cɩcɩ. Á nə le nə, kʋ kwa nə, à də dàń wá swɩ̀n lìù tə, ʋ nə ken dɩ̀àn à jɩɩn wa, à ma fwa tə yìə̀n tə. 25Wàà nə ken dɩ̀àn Zwan jɩɩn wa, sə ʋ lə lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ tə? Kʋ ya Yɩɩ, nə à yə̀ə́ ləzoni?»

Kʋ pɩn ba dàń wulə ba tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, ba ga swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Nə nə le, nə wʋ́: ‹Kʋ ya Yɩɩ nə ken dɩ̀àn Zwan jɩɩn wa›, ʋ wá bwe nəba, ʋ wʋ́: ‹Bɛ̀eɛ̀e dàń nə pɩn, á ma wà cɩ́gá à sʋgʋ tə nə pɩn?› 26Nə ma nə kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, nə wʋ́: ‹Kʋ yɩ ləzoni nə ken dɩ̀àn ʋ jɩɩn wá›, nə mɛ, sə nə dəri lalʋʋ tə fən, lɩ̀à tə mama nə bʋŋa də, Zwan yɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ tə yɩrɩ». 27Ba dàń ma le Zwezi, ba wʋ́: «Nə yə̀rì». Zwezi də ma le ba, ʋ wʋ́: «À də bá swɩ̀n lìù tə, ʋ nə ken dɩ̀àn à jɩɩn wa, à ma fwa tə yìə̀n təntə».

Bɛɛ don bɩa bələ yuu wa zwansɩsara

28Zwezi kʋ́ʋ̀ súrí zwansɩsara tə don lá, ʋ wʋ́: «À wá bɩrɩ aba zwansɩsara don, sə á swɩ̀n kʋ tə, á nə bʋŋa kʋ yuu wa: Bɛɛ don yà jə bɩa bələ. Ʋ dàń ma swɩ̀n təntən bìú tə con, ʋ wʋ́: ‹À bìú, vəli à kárá tə wa, n tʋn zə̀n kʋ tə!› 29Ʋ ma le, ʋ wʋ́: ‹À ba vələ›. Yá kʋ nə vəli yáá, ʋ pìí ʋ lwàń pubʋŋa, ʋ ga vu kárá tə wa. 30Kʋ kwa nə, nyɩna tə ma swɩ̀n bìú tə don tə con, kʋ mʋ̀ yoo nədʋ tə. Ʋ də ma le wá, ʋ wʋ́: ‹À nyɩna, à wá va›. Yá ʋ wà vəli. 31Bɛ̀eɛ̀e nə á bʋŋa kʋ yoo tə yuu wa? Á mʋ̀ con nə, ba wàà nə twá ʋ nyɩna tə fɩra nə?» Ba le, ba wʋ́: «Kʋ yɩ təntən lìù tə nə».

Zwezi dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Lanpolɩna tə də kacwaran tə wá də́ yáá, ba zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. 32Zwan21.32 Kʋ mʋ̀ Zwan təntə nə yɩ *Zwan-Batisə, ʋ nə li lɩ̀à nɩ́á wa, kʋ twá də Yɩɩ yɩrɩ. yɩ ʋ twi á con nə, sə ʋ bɩrɩ aba cɩ́gá cwəŋə tə. Yá á ga wà cɩ́gá pɩn ʋ sʋgʋ tə nə. Yá lanpolɩna tə də kacwaran tə mʋ̀ pɩn cɩ́gá ʋ sʋgʋ tə nə. Yá də á nə nɩ kʋ tə kwa nə, á tə wà á kwa vəvəri, á ma sá á cʋna, sə á ma pa cɩ́gá ʋ sʋgʋ tə nə».

Vala wʋlʋnyɩna duən zwansɩsara

(Marəkə 12.1-12; Likə 20.9-19)

33Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á cʋga zwansɩsara don! Kárá tíú don cwɛn divɛn tɩ̀án kárá. Ʋ kɩkarɩ ka də dabwaʋ. Ʋ kʋ̀ gwàlʋ́ kapataʋ wa, sə ba ma kaŋɩ divɛn tɩ̀án bɩa tə. Yá ʋ dàń ga lwà vuun, sə ba ma cɩ̀ kárá tə nə. Kʋ kwa nə, ʋ tì kárá tə, ʋ yá vala duən jɩ̀àn wa, ʋ ga va cwəŋə. 34Máŋá tə, divɛn tɩ̀án bɩa koru nə yí, ʋ tʋn ʋ tʋ̀tʋ̀nà, ʋ pa ba va vala tə con, sə ba jon ʋ tori. 35Yá vala tə dàń jɩn ʋ tʋ̀tʋ̀nà tə, ba mà ʋ don, ba gʋ ʋ don, ba ga dɩlɩ batwa nii lìù tə də kapana ba gʋ. 36Kárá tə tíú tə kʋ́ʋ̀ tʋn tʋ̀tʋ̀nà tə duən, də ba nə dáá ba doni dí yáá tʋ̀tʋ̀nà tə. Yá vala tə tə tʋn ba, də ndə ba nə dí yáá ba tʋn nətʋ. 37Ʋ dàń ma tʋn ʋ tətə bilʋra ba con, ʋ ga bʋ́n ʋ waa con, ʋ wʋ́: ‹Ba wá zìlí à bìú tə›. 38Yá máŋá tə wa, vala tə nə nɩ bìú tə, ba dàń swɩ̀n duən con, ba wʋ́: ‹Á nəŋə lìù tə, ʋ nə wá bà ʋ tɩnɩ kárá tə. Nə gwɩa wá, yá nə wá tɩnɩ ʋ kárá tə›. 39Ba dàń ma ja wá, ba dɩlɩ kárá tə kwa con, ba ga gʋ wá».

40Zwezi ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Máŋá tə nə, kárá tə tíú nə wá bà, bɛ̀eɛ̀e nə ʋ wá fwa vala tə?» 41Ba ma le wá, ba wʋ́: «Ʋ wá gʋ ba ləzwənlwan təntə, ʋ bá dəri ba yinəgə. Ʋ dàń ga wá jon ʋ kárá tə, ʋ pa vala duən nə, ba nə wá lɩ ʋ tori wozagʋ máŋá wa».

42Zwezi dàń swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á wà kàrɩ̀ kʋ tə, kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:

‹Kapan tə, də̀lwə̀rə́ tə yà nə vɩga ba dʋgʋ vàn nə, nə pìí kʋ jì dìə̀ nigwancɩɩn wárɩ́, kʋ yoo nə cà. Kʋ yɩ *Yuu-Tiu nə fwa kʋ. Yá kʋ yɩ yozəŋu kʋ pa nəba›.»

43Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Yɩɩ wá lɩ aba ʋ pàrɩ̀ tə wa, ʋ ga pa dwíí don lwàń kʋ ya lá, kʋ nə sɛ̀e ʋ nii, yá kʋ ga tʋŋa zəni. 44Lìù tə mama, ʋ nə wá tʋ kʋ kapan tə, də̀lwə̀rə́ tə yà nə dʋgʋ vàn nə, yuu wa, ʋ wá nyʋnyʋgʋ ʋ tɩ̀àn kʋ nə. Yá kʋ nə kʋ́ʋ̀ tʋa lìù yuu wa, də kʋ wá tɩtaga wá!»

45*Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án-ba, də *Farɩzɩan-ba cʋgʋ Zwezi zwansɩsarɩ təntə, ba ga lwarɩ də, kʋ yɩ ba mʋ̀ nə, ʋ swɩ̀n. 46Ba dàń pɩ̀à cwəŋə, sə ba ma ja wá. Yá ba ga dəri lalʋʋ tə yɩ́á, ba nə tì Zwezi, ba ma fwa ndə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ nə tə yɩrɩ.

22

Wodiu nəfarʋ don zwansɩsara

(Likə 14.15-24; Matiə 20.16)

1Zwezi tə kʋ́ʋ̀ twá zwansɩsarɩ nə, ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: 2«Á nəŋə, Yɩɩ pàrɩ̀ tə nə yɩ nətʋ: Pɩ̀ʋ́ don bon lɩ̀à ʋ bìú fúrú diŋə nə. 3Ʋ tʋn ʋ tʋ̀tʋ̀nà, sə ba bon lɩ̀à tə, sə ba bà diŋə tə bwálɩ́ nə. Yá ba wà sɛ̀e, sə ba bà boŋə tə. 4Ʋ ma kʋ tʋn tʋ̀tʋ̀nà tə duən də nii kʋ tə, ʋ wʋ́: ‹Á swɩ̀án lɩ̀à tə con də, à wodiu tə fwa kʋ zwɛ̀e. À gʋa à nabɛɛ də à vàná tə, tə nə jə nʋga, tə mama sírí ken kʋ zwɛ̀e. Á bɩ̀àn fúrú diŋə tə!› 5Yá lɩ̀à tə, ʋ nə bon tə, tà nə wà kʋ yoo tə tì, ba ma fwa kaka, ba ga zàn, ba va ba yìə̀n kwɩʋn nə. Ʋ don va ʋ kárá wa, ʋ don va ʋ yolu. 6Ba duən tə jɩn tʋ̀tʋ̀nà tə, ba fɩfɩn ba, ba gʋ. 7Pɩ̀ʋ́ tə lɩŋa dàń zàn. Ʋ tʋn ʋ pamana, ʋ pa ba va, ba gʋ kʋ mʋ̀ lagʋra təntə, ba ga sʋrʋ ba tɩʋ. 8Ʋ dàń ma swɩ̀n ʋ tʋ̀tʋ̀nà tə con nə, ʋ wʋ́: ‹Fúrú tə wodiu fwa kʋ zwɛ̀e. Yá lɩ̀à tə, à nə bon tə, wà kʋ diŋə mɛ. 9Á dàń vələ cwəywərə tə wa, á bon ba tə mama, á nə nɩ lá, sə ba bà wodiu tə nə.› 10Tʋ̀tʋ̀nà tə vəli coŋi tə yuu, ba kə lɩ̀à tə mama duən nə, ba nə nɩ lá. Ba ken ləzwənzəŋə də ləzwənkʋkwɩnan duən nə. Mə kʋ twá nətʋ, fúrú tə diŋə dìə̀ nii ma sú də lɩ̀à.

11Pɩ̀ʋ́ tə dàń zʋa, sə ʋ ywàń lɩ̀à tə, ba nə twi boŋə tə. Yá ʋ dàń nɩ lìù don, ʋ nə wà gànʋ̀ zwɩ, kʋ nə mɛ də fúrú tə. 12Ʋ ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: ‹À dabɛɛ, kʋ yɩ n twá nətə, n ma zʋ yəbə, n ga wà gànʋ̀ zwɩ, kʋ nə mɛ də fúrú tə?› Yá kʋ bɛɛ tə táŋɩ́ ʋ nii. 13Pɩ̀ʋ́ tə dàń ma swɩ̀n ʋ tʋ̀tʋ̀nà tə con, ʋ wʋ́: ‹Á vwiə ʋ nɛɛ də ʋ jɩ̀àn, á ga tì wá, á dɩlɩ kàrá wa yikunu tə wa. Kʋ bwálɩ́ təntə wa, ʋ wá bubwi, ʋ ga dɩŋa ʋ jɩfwɩ ʋ fɩfaga›.» 14Zwezi ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ boŋə lɩ̀à zənzən. Yá ba mancɩn nə, Yɩɩ yàá kúrí».

Lanpoo ka ŋwɩ́n ka pa Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ nə yoo

(Marəkə 12.13-17; Likə 20.20-26)

15*Farɩzɩan-ba tə dàń vʋrʋ, ba kə duən nə, sə ba jə́n, ba nə wá fwa nətʋ, ba ma ja Zwezi kʋ tə, ʋ nə wá swɩ̀n, yuu wa. 16Ba dàń ma tʋn ba lɩ̀à, də *Erodə kwa lɩ̀à, sə ba va, ba swɩ̀n Zwezi con, ba wʋ́: «Karnyɩna, nə yə̀ə́ də, n yɩ cɩ́gá tíú. N ga bɩrɩ Yɩɩ cwəŋə tə də cɩ́gá, n ga ba lìù yii dəri, n yáá nə tə̀lə́ də dun tə ləzoni nə jə yɩrɩ. 17Bɩrɩ nəba n pubʋŋa yoo kʋ tə yuu wa: Yɩɩ *nii pɩn cwəŋə, sə nə ŋwɩ́n, nə à yə̀ə́, sə nə dàn ká ŋwɩ́n lanpoo, nə pa *Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə?»

18Yá Zwezi dàń nə lwarɩ ba wʋlʋŋʋ pubʋŋɩ tə, ʋ le ba, ʋ wʋ́: «Níə́ bələ tɩ̀án-ba, bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, á maŋa, sə á ja à də̀ń nə? 19Á bɩra nə səbikʋlʋ tə, ba nə ma ŋwɩ́n lanpoo tə». Ba ma lɩ cɩnɩa səbikʋlʋ22.19 Cɩnɩa səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ nədʋ tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. don, ba kə ʋ yáá con. 20Zwezi dàń ga bwe ba, ʋ wʋ́: «Wàà yuu də ʋ yɩrɩ nə ba pʋ́pʋ́nɩ́ yəbə?» 21Ba ma le wá, ba wʋ́: «Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə». Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á ŋwɩ́án kʋ tə nə yɩ Romə-ba pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nyiən, á pa wá, sə á ga ŋwɩ́n kʋ tə nə yɩ Yɩɩ nyiən, á pa Yɩɩ də nə».

22Máŋá tə nə, ba nə nì kʋ liu təntə, kʋ gwárɩ́ ba zənzən. Ba ma yá wá, ba ga vìí.

Ka tɩ ka pìí ka bwin ka nan tə yuu wa bwiə

(Marəkə 12.18-27; Likə 20.27-40; 2 Timote 3.7-9)

23*Sadɩsɩan-ba mʋ̀ bɩrɩ də, tɩga ba pìí ba bwin ba naŋa. Dɩɩn don nə, ba wa lɩ̀à duən twi Zwezi con. Ba bwe wá, ba wʋ́: 24«Karnyɩna, nə̀ń kʋ tə, kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ *nii tə wa, ʋ nə pɩn *Moyizə nə. Kʋ swɩ̀n, kʋ wʋ́: ‹Bɛɛ nə tɩga, də ʋ ba bìú jə, ʋ nyánʋ́ mɛ, sə ʋ də́ ʋ kadənu tə, sə ʋ mʋ̀ lʋra bìú, ʋ pa wá›. 25Nə dàń jɩn nubɩa barpɛ də nəba. Təntən tíú tə swe, ʋ tɩ ʋ yá kan tə, ʋ pa ʋ nyánʋ́ don nə, də ʋ tə wà bìú, ʋ nə lʋrɩ. 26Mə kʋ yɩ nətʋ, kʋ pa bələ nii lìù tə, də batwa tíú tə, kʋ ja va kʋ gúrí ba mama barpɛ tə. 27Ba mama tə tɩan kwa nə, kan tə də twi, ʋ bà, ʋ tɩ. 28Dɩɩn tə nə, tɩga nə wá bwin ba nan, ba wàà nə wá tɩnɩ kan tə ba barpɛ tə wa? Ba mama tə jɩn wá, ba fwa ba kan».

29Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á dwə á tɩ̀àn, á nə yə̀rì Yɩɩ sagɩ tə də Yɩɩ dɩ̀àn tə də̀ń yɩrɩ. 30Máŋá tə, tɩga nə wá pìí ba bwin ba nan, bara də kana bá swe duən nə. Yá ba dàń wá yà ndə *malɩkɛ nə Yɩɩ *sàń wa. 31Á wà kàrɩ̀ kʋ tə, Yɩɩ nə swɩ̀n tɩga ka bwin ka nan tə yuu wa, naaa? Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: 32‹À yɩ Yɩɩ tə, *Abərahamə də *Yɩzakə də *Zwakɔbə nə jʋ̀nɩ̀›.» Zwezi ma swɩ̀n, ʋ súrí lá, ʋ wʋ́: «Kʋ nətʋ bɩrɩ də, Yɩɩ yɩ lɩ̀à tə, ba nə wulə mɩɩ wa Yɩɩ, ʋ tà tɩga Yɩɩ».

33Kʋ gwárɩ́ lɩ̀à tə, ba nə cʋgʋ ʋ kàrà tə.

Yɩɩ nii yoo tə, kʋ nə dwə tə mama

(Marəkə 12.28-34; Likə 10.25-37)

34Máŋá tə wa, *Farɩzɩan-ba nə nɩ də, ʋ pɩn *Sadɩsɩan-ba tə nii pú, ba bon ba kə duən nə. 35Ba wa lìù don, ʋ nə yɩ *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tíú bwe Zwezi yoo don, sə ʋ ma ja ʋ də̀ń nə, ʋ bwe wá, ʋ wʋ́: 36«Karnyɩna, sə Yɩɩ *nii yìə̀n tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə wa, nəfarʋ nə yɩ kʋ kwa?» 37Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: « ‹N mɛ, sə n sóní *Yuu-Tiu, ʋ nə yɩ n Yɩɩ də n waa mama. N sóní kʋ tə nə ziən kʋ pa Yɩɩ nə. N bʋ́n Yɩɩ yoo máŋá mama›. 38Mə kʋ mʋ̀ nə yɩ Yɩɩ nii yoo tə, kʋ nə yɩ tə wa nəfarʋ, kʋ nə dwə tə mama. 39Nə̀ń kʋ tə, kʋ nə púə́ kʋ kwa, kʋ də yoo nə cà zənzən: ‹N mɛ, sə n sóní n yɩra lìù ndə n nə swə n tətə nətʋ›. 40Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, saga tə, də Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà saga tə kàrɩ̀ tə mɛ yɩ tə twá tə mʋ̀ Yɩɩ nii yìə̀n bələ təntə kwa».

Kərisə yɩ Davidə nàʋ́, ʋ ga yɩ ʋ Yuu-Tiu

(Marəkə 12.35-37; Likə 20.41-44)

41*Farɩzɩan-ba yà kun duən nə, Zwezi dàń ma bwe ba bwiə kʋ tə: 42«Bɛ̀eɛ̀e nə á bʋŋa *Kərisə yuu wa? Ʋ yɩ wàà nàʋ́?» Ba ma le wá, ba wʋ́: «Ʋ yɩ pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́». 43Zwezi kʋ́ʋ̀ ma bwe ba, ʋ wʋ́: «Kʋ dàń yɩ nətə, Yɩɩ-*Siŋu tə ma pa, Davidə bon Kərisə ‹*Yuu-Tiu›? Davidə swɩ̀n, ʋ wʋ́:

44‹Yuu-Tiu Yɩɩ swɩ̀n à Yuu-Tiu con, ʋ wʋ́: Bàá, jə̀ń à jɩzən22.44 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. nə, də à ma kəni n dʋŋa n nɛɛ də̀ń nə!›

45Də Davidə nə bon wá ʋ Yuu-Tiu, kʋ dàń yɩ Kərisə wá twá nətʋ, ʋ ma kʋ́ʋ̀ yà Davidə nàʋ́ də?»

46Ba lìù nədʋ də kʋ́ʋ̀ wá wànɩ́ ʋ le wá yoo, kʋ kwa nə. Yá kʋ nə zɩgɩ kʋ dɩɩn təntə nə, lìù kʋ́ʋ̀ wà də́də́n, sə ʋ bwe wá bwiə.

23

Zwezi swɩ̀n ʋ zɩgɩ Yɩɩ nii yənu tɩ̀án tə də Farɩzɩan-ba tə nə

(Matiə 6.1-5, 16; Marəkə 12.38-39; Likə 11.43, 46; 14.7; 20.45-46)

1Zwezi dàń ma swɩ̀n lalʋʋ tə də ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: 2«*Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə də *Farɩzɩan-ba tə yɩ ba twi ba jon *Moyizə yuu nə. Ba mʋ̀ nə mɛ, sə ba gwin Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, də̀ń ba bɩrɩ. 3Kʋ mɛ, sə á zìlí ba nii, á ga tʋn kʋ tə mama, ba nə swɩ̀n á con nə. Yá á nə dànà ká fwa, ndə ba tə fwa tə, ba nə ba kʋ tə, ba nə bɩrɩ tə, nii nə twá yɩrɩ. 4Kʋ yɩ, ndə ba nə vwe zɩla tə nə dù, ba tì ba kəni lɩ̀à vaparan wa. Yá ba ga ba sɛ̀e, ba dwen tə yɩra də ba jɩfʋa tətə. 5Ba fwa ba tʋtʋnɛɛ mama, sə lɩ̀à ma na ba. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, ba kəni Yɩɩ saga ba tə́lə́23.5 Saga nəmanbii tə ya Yɩɩ sagɩ tə wa pʋ́pʋ́ná nə wulə tə wa. Tə mʋ̀ saga tə də luloŋə nəmanbii tə yɩ, Zwifə-ba pɩ̀à ba ma bɩrɩ də, ba twá Yɩɩ zəni. nə, nə à yə̀ə́ ba vànà nə, tə nə dwə. Ba ganan nyanʋ yɩ nəwalan nəwalan, tə níə́ ga jə luloŋə nəmanbii. 6Də ba nə vəli diŋə bwálɩ́ nə, ba swə tətəŋi yíjàá. Də ba nə vəli Zwifə-ba *jə́rə́ dii wa, ba swə dun gwələ yuu jàá. Ba swə, sə lɩ̀à tʋ tɩa ba jʋn ba kanporu wa. 7Ba ga swə, sə lɩ̀à bon ba ‹karnyɩna-ba›. 8Yá á mʋ̀, á dànà ká pa, ba ja aba, ba bon ‹karnyɩna-ba›, á mama tə nə yɩ nubɩa *Kərisə yɩrɩ, yá á karnyɩna də ga yɩ nədʋ tə yɩrɩ. 9Á dànà ká bon lìù mama tɩa yuu wa ‹à nyɩna›, á nyɩna nə yɩ nədʋ, á nə jə, wà tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə yɩrɩ. 10Á dànà ká pa, ba bon aba ‹yáá tɩ̀án›, á yáá tíú tə, á nə jə, nə yɩ nədʋ, ʋ mʋ̀ nə yɩ Kərisə, tə yɩrɩ. 11Á wa ləzwənfarʋ tə, ʋ nə dwə ba duən tə, mɛ, sə ʋ mʋ̀ nə yà á tʋtʋnbiu. 12Lìù tə, ʋ nə zɩ̀n ʋ tɩ̀àn, Yɩɩ wá mun kʋ tíú. Yá lìù tə, ʋ nə mun ʋ tɩ̀àn, Yɩɩ wá zɩ̀n wá yɩɩ nə».

Yɩɩ nii yənu tɩ̀án tə də Farɩzɩan-ba níə́ bələ tə yoo

(Marəkə 12.40; Likə 11.39-46, 52; 20.47)

13Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lɛɛ wá yí aba, *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án-ba də *Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á cɩ̀gà lɩ̀à tə yáá nə, ba dàn ká zʋ Yɩɩ pàrɩ̀ tə wa. Á tətə ba zwɩ, á ga ba yá á pɩn lɩ̀à tə, ba nə pɩ̀à ba zʋ nə, sə ba zʋ.

14[Lɛɛ wá yí aba, Yɩɩ nii yənu tɩ̀án-ba də Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á vɩrɩ kadənə wiən, á ga fwa yɩjʋnɩ á ba zwɛ̀e ləzoni yáá con, sə á ma bɩrɩ də, á yɩ ləzwənzəŋə. Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà, ʋ ga cʋ̀gʋ̀ aba mɩ́ámɩ́án!]

15Lɛɛ wá yí aba, Yɩɩ nii yənu tɩ̀án-ba də Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á vəli mʋʋ tə də tɩa tə yuu mama, á ma pɩ̀à ladʋa tətə, ʋ nə wá sɛ̀e ʋ zʋ á Zwifə-ba *yɩjʋncwəŋə tə wa. Yá á nə nɩ kʋ lìù, á yàá pa, ʋ jì mən dìə̀ lìù, nɛɛ bələ ʋ doni aba.

16Lɛɛ wá yí aba, á mʋ̀ ləzwənlilirən-ba! Á wʋ́: ‹Lìù nə twá Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə yɩrɩ nə, ʋ ma dù, kʋ dùrə̀ tə ba wá də́. Yá kʋ nə yɩ Yɩɩ dìə̀ sɩ́án tə yɩrɩ nə, ʋ ma dù, kʋ dùrə̀ tə wàá wá, kʋ də́›. 17Ləyigi də lilirən-ba! Kʋ kwà nə jə funə kʋ doni kʋ don? Sɩ́án tə nə dwə naaa, nə à yə̀ə́ Yɩɩ dìə̀ tə, ka nə pɩn, tə mʋ̀ sɩ́án tə jì Yɩɩ nyiən, nə dwə? 18Á tə kʋ́ʋ̀ wʋ́: ‹Lìù nə nə twá Yɩɩ *joŋi kúrí tə nə, ʋ ma dù, kʋ dùrə̀ tə wàrɩ̀ wá kʋ də́. Yá ʋ nə nə twá də joŋi won tə nə, kʋ nə wulə joŋi kúrí tə yuu wa, ʋ ma dù, kʋ dùrə̀ tə wàá wá kʋ də́›. 19Lilirən-ba! Kʋ kwà nə jə funə kʋ doni kʋ don? Joŋi won tə mʋ̀ naaa, nə à yə̀ə́ joŋi kúrí tə, kʋ nə pɩn, joŋi won tə yɩ Yɩɩ nyiən tə nə dwə? 20Lìù tə, ʋ nə dùə̀ joŋi kúrí tə, ʋ dùə̀ də kʋ yuu wiən tə mama. 21Lìù tə, ʋ nə dùə̀ də Yɩɩ dìə̀ tə, ʋ yɩ ʋ dùə̀ də ka mʋ̀ də Yɩɩ tə, ʋ nə wulə ka wa. 22Lìù tə, ʋ nə dùə̀ də Yɩɩ *sàń tə ʋ yɩ, ʋ dùə̀ də Yɩɩ padaʋ tə, də Yɩɩ tətə, ʋ nə jə̀ə́ kʋ yuu wa.

23Lɛɛ wá yí aba, Yɩɩ nii yənu tɩ̀án-ba də Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á pɩn á fugə nii nyiən23.23 Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə wa, Yɩɩ bɩrɩ, sə Zwifə-ba mama pa ba won mama fugə nii nyiən. Yɩɩ nə, də kʋ nə swə, kʋ yɩ dəŋə wiən nəmanbii tətə. Yá á yáá ga tə̀lə́ də yìə̀n tə yoo nə də́ lá, Yɩɩ nii tə nə bɩrɩ. Tə mʋ̀ nə yɩ cɩ́gá də ka dəri yinəgə zənzən də ka twá Yɩɩ də pùə́ nədʋ. Mə tə mʋ̀ yà nə á mɛ, sə á tʋn, á ga kəni á yáá tə duən tə də con. 24Ləzwənlilirən-ba! Á loni bʋnbʋnɩ á nanywɩa wa. Yá á ga ləri nyʋgʋma mʋ̀ puŋi!

25Lɛɛ wá yí aba, Yɩɩ nii yənu tɩ̀án-ba də Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á yàá sɩn wùrú zʋŋa də zʋŋa kwa, yá tə waa ga sú də ŋwɩ̀ràn wiən də á pusoni wokʋkwɩnan. 26Farɩzɩan liliu! Dí yáá n sɩn wùrú zʋŋa tə waa tə. Yá kʋ kwa tə də wá yà zəni.

27Lɛɛ wá yí aba, Yɩɩ nii yənu tɩ̀án-ba də Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á yɩ ndə ləbərə nə, ba nə pɩrɩ tə kwa zəni. Yá tə waa tə ga sú də tɩga kurən də wopʋpʋnan yiri mama. 28Mə á də yɩ nətʋ. Kàrá con, á yɩ cɩ́gá tɩ̀án. Yá á waa con á yɩ níə́ bələ tɩ̀án, á ga sú də yokʋkwɩnan!»

Zwezi swɩ̀n càn tə yoo tə nə bɩ̀àn

(Likə 11.47-51)

29Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lɛɛ wá yí aba, *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án-ba də *Farɩzɩan-ba, á nə yɩ níə́ bələ tɩ̀án tə yɩrɩ! Á lwè Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà tə ləbərə, á ga kwɛn lɩ̀à tə, ba nə yɩ cɩ́gá tɩ̀án, ləbərə. 30Yá á dàń swɩ̀n, á wʋ́: ‹Kʋ nə yɩ nə yɩn lá nə nɩbara-ba máŋá wa, nə yà bá sɛ̀e, nə twá ba nə, nə gʋ Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə›. 31Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, á tətə bɩrɩ də, á yɩ ba tə, ba nə gʋa Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà tə, dwíí tə lɩ̀à. 32Kʋ mʋ̀ nə pɩn, á dànà ká yá, á fwa kʋ tə, á nɩbara-ba tə nə dɩga kʋ də̀ń, ba fwa tə, á zwɛ̀e! 33Á nyɩn ndə dɩŋa nə, ndə dəkwaa dwíí nə! Kʋ yɩ á bʋŋa də, á wá twá nətə, á ma jén mən dìə̀ tə bʋ̀rà tə yáá nə? 34Á cʋga zəni! Kʋ mʋ̀ nə pɩn, à wá tʋn Yɩɩ nii sʋ̀sʋ̀nà də wʋbʋŋa tɩ̀án də Yɩɩ nii yənu tɩ̀án. Á wá gʋ ba duən, á paa ba duən dagaran yuu wa. Á wá mà ba duən də də fɩfɩran Zwifə-ba *jə́rə́ dii tə wa. Yá á ga wá dɩŋa ba kwa, á ja twá á tɩfaran tə wa, á vələ. 35Kʋ nətʋ tə nə wá tʋn, sə kʋ pa Yɩɩ tʋ̀tʋ̀nà tə mama gʋrɩ tə ya á yuu zɩlɩ. Kʋ nə zɩgɩ cɩ́gá tíú Abɛlə nə, kʋ ja va Zakari, Baraswi bìú tə, á nə gʋa Yɩɩ dìə̀ tə də Yɩɩ *joŋi kúrí tə tətəŋi wa. 36Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Ba lɩ̀à təntə mama gʋrɩ tə càn tə wá tʋ á mʋ̀, zə̀n lɩ̀à tə yuu wa!»

Zwezi kwi Zwerizalɛmə lɩ̀à tə yɩrɩ

(Likə 13.34-35; 19.41-44)

37Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «*Zwerizalɛmə tɩ̀án-ba, Zwerizalɛmə tɩ̀án-ba! Á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə gwɩ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà tə, á ga dɩlɩ ba tə, Yɩɩ nə tʋn á con, də kapana! Nɛɛ bagalɩ nə à sóní, sə à kə aba à səpuni nə, ndə cə̀rú nə yàá kə kʋ cəbii kʋ vànà də̀ń nə, yá á ga wà kʋ sɛ̀e! 38Á nəŋə, Yɩɩ dʋgʋ ʋ *dìə̀ tə, ka nə wulə á con, mɩ́ámɩ́án. 39Yá də kʋ mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ nə mɛ sɩ́ʋ́n nə, á kʋ́ʋ̀ bá na nə, kʋ ja vələ, á nə wá swɩ̀n, á wʋ́: ‹Yɩɩ wá fwa zəni lìù tə yɩra, ʋ nə bɩ̀àn *Yuu-Tiu yɩrɩ yuu wa!› »

24

Zwezi swɩ̀n Yɩɩ dìə̀ tə cʋna yoo

(Marəkə 13.1-2; Likə 21.5-6)

1Kʋ kwa nə, Zwezi nan *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, ʋ vìrí. Kʋ máŋá tə wa, ʋ karbɩa tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, sə ba pa ʋ ywàń Yɩɩ dìə̀ tə nə lwə̀ nətʋ. 2Zwezi dàń swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á ba kʋ nətʋ tə na? Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kapan nədʋ tətə bá ga yəbə, kʋ nə wá pə̀ń kʋ don yuu wa. Tə mama mɩ́ámɩ́án wá lwá tɩa».

Talɩkwa máŋá tə yoo

(Marəkə 13.3-13; Likə 21.7-19; Matiə 10.17-22)

3Kʋ kwa nə, Zwezi nə jə̀ə́ *oliviye tɩ̀án paan yuu wa, ʋ karbɩa tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba mʋ̀ də wá cɩcɩ. Ba taa ʋ yɩra ba bwe wá, ba wʋ́: «Bɩrɩ nəba máŋá tə, kʋ yoo tə nə wá tʋn, də mɩmɩnan, tə nə wá bɩrɩ nəba də, n pìí n bɩ̀àn də lʋʋ zaŋʋ máŋá yí». 4Zwezi le ba, ʋ wʋ́: «Á cɩa á tɩ̀àn nə, sə lìù mama dàn ká gɩgarɩ aba. 5Lɩ̀à zənzən wá ja à yɩrɩ, ba bà. Ba lìù mama ga wá swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹À mʋ̀ nə yɩ *Kərisə›. Yá ba ga wá gɩgarɩ lɩ̀à zənzən. 6Á wá dí yáá, á nì kʋ̀ʋ̀ yoo də kʋ bwələ. Yá á tə kʋ́ʋ̀ wá nì də, kʋ̀ʋ̀ tə yí. Á dànà ká pa fən ja aba. Kʋ mɛ, sə kʋ nətʋ tə yí. Yá kʋ tà lʋʋ zaŋʋ máŋá nə yí. 7Dwíə́ tə lʋʋ mama wa wá ta tə zɩgɩ duən nə. Yá payuu wá ta kʋ zɩgɩ kʋ don payuu nə. Niən də tɩa səsəgu wá yà bwálá kapʋpʋ nə. 8Tə mʋ̀ yìə̀n təntə mama wá yà, ndə kan pùə́ təntən yɩŋa nə, ʋ lʋrɩ máŋá wa.

9Yá ləzoni wá pa, ba ja aba, ba kə càn wa, ba ga wá gʋ aba. Lɩ̀à mama mɩ́ámɩ́án wá dʋ́n aba à mʋ̀ yɩrɩ. 10Kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa, lɩ̀à zənzən wá pìí, ba yá nə. Ba wá gwin duən də̀ń, ba ga wá dʋ́n duən. 11Kʋnkʋn nii sʋ̀sʋ̀nà zənzən wá nan, ba ga wá gɩgarɩ lɩ̀à zənzən. 12Yokʋkwɩnan wá sú tɩa, kʋ pa lakapʋpʋ sonu fʋ kʋ mun. 13Yá lìù tə, ʋ nə jɩn pɩ́nʋ́ wuuu, ʋ dàn ká pìí ʋ kə ʋ kwa, ʋ va ʋ gúrí, ʋ wá na mɩɩ, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. 14Ba wá kàrɩ̀ sʋywáŋʋ́ tə, kʋ nə bɩrɩ, Yɩɩ nə wá də́ ʋ pàrɩ̀ tə nətʋ, lɩ̀à yuu wa. Lʋʋ mama wa, ba wá bɩrɩ kʋ lɩ̀à tə mama nə, sə ba nì kʋ. Kʋ kwa nə, lʋʋ dàń wá zàn».

Wokʋkwɩʋn tə, Yɩɩ nə zʋnɩ yoo

(Marəkə 13.14-23; Likə 21.20-24)

15Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á wá na kʋ tə, ba nə ma boŋə ‹wokʋkwɩʋn› tə, kʋ nə cʋ̀gà. Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Daniyɛlə swɩ̀n kʋ yoo də, kʋ wá jə̀ń *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa. (Sə lìù tə, ʋ nə kàrɩ̀, zùrì ʋ yɩra!) 16Kʋ máŋá tə wa, sə lɩ̀à tə, ba nə wá yà Zwide nagwanaa con, dəri ba dɩ̀ pɛɛn. 17Lìù tə, ʋ nə wá yà dəyuu wa, kʋ́ʋ̀ dàn ká cú, ʋ tì ʋ dìə̀ wiən, ʋ ja vìí. 18Yá lìù tə də, ʋ nə wá yà kárá wa, dàn ká pìí ʋ va sàń, sə ʋ tì ʋ gànʋ̀ don. 19Kʋ wá yà lɛɛ máŋá təntə wa, kʋ pa kana tə nə, ba nə jə pwìí, də ba tə nə, bɩa nə ŋwà ba nyʋnɩ nə! 20Á lòrì Yɩɩ, sə á dəru tə dàn ká ya waran máŋá wa, nə à yə̀ə́ Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn nə, 21kʋ máŋá təntə càn tə nə ba don ja yɩrɩ. Tə yiri wà lá yɩn lʋʋ nə jə̀ń kʋ jɩjʋ mama, kʋ ja bà kʋ yí zə̀n. Yá tə yiri don də ga bá yà lá, abada. 22Kʋ nə tà Yɩɩ pɩn nii, sə tə máŋá tə pwàrɩ̀ ka mun yɩrɩ, lìù yà bá yà lá ʋ na mɩɩ, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con. Yá tə máŋá tə dàń fʋa ka mun lɩ̀à tə yɩrɩ, Yɩɩ nə kúrí.

23Lìù dàń nə swɩ̀n á con, ʋ wʋ́: ‹Á ywàŋá, *Kərisə wulə yəbə!› Nə à yə̀ə́: ‹Ʋ wulə lá con!› Á dànà ká sɛ̀e kʋ tíú nii. 24Kʋnkʋn Kərisə-ba də kʋnkʋn nii sʋ̀sʋ̀nà wá bà. Ba wá tʋn yikunu dɩ̀àn mɩmɩnan nə dáá də yomɩlan, sə ba ma gɩgarɩ lɩ̀à tə tətə, Yɩɩ nə kúrí tə. Də kʋ nə wàá, sə ba lɩ ba Yɩɩ con. 25Á cʋga zəni! À mʋ̀ nə dí yáá, à swɩ̀n kʋ á con nə.

26Də lìù nə swɩ̀n á con nə, ʋ wʋ́: ‹Á nəŋə, ʋ wulə kasɔɔ lanworu wa!› Á dànà ká va lá nə! Nə à yə̀ə́ lìù nə swɩ̀n á con nə, ʋ wʋ́: ‹Á nəŋə, ʋ sə̀gə̀ dìə̀ wa!› Á dànà ká sɛ̀e kʋ tíú nii. 27Ndə dwà pɩpɩlʋ nə yàá pɩ̀rʋ̀ lanworu, kʋ zɩgɩ yɩɩ yipɩan, kʋ ja va yɩɩ yizwɩa tə, mə nətʋ *Ləzwənə-Biu24.27 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə wá pìí ʋ bà. 28Kʋ wá yà, ndə kʋ nə swɩ̀n, kʋ wʋ́: ‹Bwálɩ́ tə nə wotɩgʋ nə wulə, dilən yàá kun duən nə lá›.»

Nətʋ Ləzwənə-Biu tə wá pìí ʋ bà tɩa yuu wa

(Marəkə 13.24-27; Likə 21.25-28)

29Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Kʋ máŋá təntə càn tə kwa nə, yɩcaʋ tə wá jì yikunu. Cànà tə kʋ́ʋ̀ bá ja poni. Kacɩlacɛ wá nan lanworu wa, tə tʋ. Yá dɩ̀àn tə, tə nə wulə lanworu tə wa də wá gugurə. 30Kʋ kwa nə, mɩmɩnʋ wá nan lanworu wa, kʋ nə bɩrɩ *Ləzwənə-Biu24.30 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. túrí tə. Tɩa yuu ləzoni mama dàń wá bubwi, ba wá na Ləzwənə-Biu tə bakwan tə wa, də ʋ bɩ̀àn də dɩ̀àn də dun, tə nə dáá. 31Nabwana kori nəfarʋ wá wúrú. Yá ʋ ga wá tʋn ʋ *malɩkɛ tə tɩa saparan banɩa tə mama nə. Tə wá kə lɩ̀à tə, ʋ nə kúrí tə mɛ duən nə».

Zwezi kàrɩ̀ kapɩrʋ yoo

(Marəkə 13.28-31; Likə 21.29-33)

32Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nəŋə, yoo tə, à nə pɩ̀à, sə à twá kapɩrʋ tə kàrà tə, nə à swɩ̀n: Máŋá tə nə, kʋ nɛɛ tə nə yɩ wabwalan, yá kʋ ga twè vʋran, á yə̀ə́ də, sii bwələ. 33Kʋ nətʋ tə pɩ̀à kʋ bɩrɩ də, á dàń nə nɩ tə mʋ̀ wiən tə də tə yí, á mɛ, sə á lwarɩ də, yoo tə bwələ, sə kʋ tʋn. 34Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ yoo təntə wá tʋn, də zə̀n lɩ̀à tə mama, ba nə wulə tɩa yuu wa, tə wà tɩ, ba zwɛ̀e. 35Lanworu də tɩa mɛ wá jén, yá à sʋ̀ràn tə mʋ̀ bá jén, abada!»

Yɩɩ cɩcɩ nə yə̀ə́ lʋʋ zaŋʋ máŋá

(Marəkə 13.32-37; Likə 17.26-30, 34-36)

36Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù mama yə̀rì dɩɩn tə, nə à yə̀ə́ máŋá tə, yìə̀n təntə nə wá tʋn. *Malɩkɛ tə Yɩɩ *sàń nə, də Yɩɩ-Biu24.36 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə tətə yə̀rì kʋ. À nyɩna Yɩɩ cɩcɩ nə yə̀ə́ kʋ. 37Máŋá tə *Ləzwənə-Biu24.37 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə wá pìí ʋ bà, yìə̀n tə wá yà, ndə tə nə yɩn nətʋ Nowe máŋá tə wa. 38Kʋ yɩ nətʋ, máŋá təntə wa, də dwà nəfarʋ tə, tə nə wà twi. Kʋ máŋá tə wa, lɩ̀à tə yà də́, ba nywɩ̀n, ba swe duən nə, də ba swe ba bwɩ̀ɩ́ lɩ̀à yuu wa, kʋ ja va dɩɩn tə, Nowe nə zʋa nɩ́á yuu bori nəfarʋ tə wa. 39Ba wà yoo mama bɛ̀eé, kʋ ja va kʋ yí máŋá tə, dwà nəfarʋ tə nə twi, kʋ pɛ̀e ba mama.

Mə kʋ wá yà nətʋ də Ləzwənə-Biu tə nə wá pìí ʋ bà. 40Kʋ máŋá tə wa, bara bələ wá yà kárɩ́ wa. Yɩɩ wá tì ʋ don, ʋ ga yá ʋ don lá. 41Kana bələ wá gà mun duən nə, nʋŋʋ yuu wa. Yɩɩ wá tì ʋ don, ʋ ga yá ʋ don lá. 42Á dànà ká dwɛ̀e, á nə yə̀rì máŋá tə, á *Yuu-Tiu tə nə wá bà yɩrɩ. 43Á cʋga kʋ tə zəni: Də dìə̀ tíú yà nə yə̀ə́ máŋá tə, ŋwɩ̀àn nə wá bà tɩtɩn nə, ʋ bá dwɛ̀e. Yá ʋ ga bá yá, sə ŋwɩ̀àn tə kén ʋ dìə̀ tə, ʋ zʋ ka wa. 44Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, á də kənə á sírí, Ləzwənə-Biu tə nə wá bà máŋá tə wa, á nə ba bʋŋa yɩrɩ».

Tʋtʋnzəŋu də tʋtʋnkʋkwɩʋn yoo

(Likə 12.42-48)

45Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Wàà dàń nə yɩ kʋ mʋ̀ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə, ʋ nə sɛ̀e nii də pùə́ nədʋ, ʋ ga cɩ̀ ʋ tɩ̀àn nə, ʋ yuu tíú nə pɩn wá cwəŋə, sə ʋ ywàń tʋ̀tʋ̀nà tə duən tə yuu, sə ʋ pa ba wodiu, máŋá tə nə, kʋ nə mɛ? 46Kʋ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə wá yà pupwən wa, də yuu tíú tə ka pìí ka bà dìə̀ wa nə, ʋ nə yí wá, də ʋ wulə kʋ tʋtʋŋɩ tə wa! 47Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Yuu tíú tə wá pa wá cwəŋə, sə ʋ ywàń ʋ wiən tə mama yuu. 48Yá də kʋ mʋ̀ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə nə yɩ lakʋkwɩʋn, ʋ wá swɩ̀n ʋ waa con, ʋ wʋ́: ‹À yuu tíú tə dánɩ́, ʋ bá bà sɩ́ʋ́n›. 49Yá ʋ ga zàn, ʋ tʋ ʋ duən tʋ̀tʋ̀nà tə yuu wa, ʋ mà ba, ʋ ga zʋ diŋu də sanyʋra wa, ʋ mʋ̀ də sanyʋra tə duən. 50Kʋ mʋ̀ nə wá pa, ʋ yuu tíú tə wá bà dɩɩn don nə, ʋ dɩ̀ ʋ yuu, máŋá tə wa, ʋ nə ba wá dànɩ̀. 51Ʋ dàń wá kə kʋ tʋ̀tʋ̀nʋ̀ təntə càn wa zənzən. Yá ʋ ga wá pa, ʋ tì níə́ bələ tɩ̀án tori, bwálɩ́ təntə nə, ʋ nə wá bubwi, ʋ ga dɩŋa ʋ jɩfwɩ ʋ fɩfaga».

25

Kacɩan fugə zwansɩsara

(Matiə 24.42-44; Likə 12.35-40; 13.25-28; Apokalisə 3.1-5; 19.6-9)

1Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə kʋ́ʋ̀ wá yà ndə kacɩan fugə nə, ba tì ba cànán ba nan, sə ba jə́rí bɛɛ don, ʋ nə pɩ̀à, sə ʋ vwa ʋ kan fúrú. 2Ba wa kacɩan bonu yà yɩ ləyigi, ba bonu tə duən də ga yɩ wʋbʋnyɩna tə. 3Ba tə, ba nə yɩ ləyərən tə, tì ba cànán tə, ba ga wà nʋga tì, sə ba ma cɩ̀ ba tɩ̀àn nə. 4Yá ba tə mʋ̀, ba nə yɩ wʋbʋnyɩna tə, tì nʋga kunkoli də ba cànán.

5Bɛɛ tə dàń nə dánɩ́, ʋ ba twi, kacɩan fugə tə mama twá duən, ba dwɛ̀e. 6Tɩa nə gwəŋə ka tàrà máŋá wa, kori bubwi, kʋ wʋ́: ‹Á nəŋə, fúrú bɛɛ tə nə! Á naŋa, á va á jə́rí wá!› 7Kacɩan tə dàń ma wùrù ba zàn, ba wulə ba kwɛn ba cànán. 8Ba wa ləyərən tə swɩ̀n ba wʋbʋnyɩna tə con, ba wʋ́: ‹Á pɩan nəba á nʋga tə mancɩn, nə cànán tə nə wulə tə dəŋi yɩrɩ›. 9Ba wʋbʋnyɩna tə ma swɩ̀n, ba wʋ́: ‹Abada, kʋ wàrɩ̀, ka nə bá yí nə mʋ̀, də á mama kənu yɩrɩ. Á vələ, á yə̀ yəə wa!› 10Ba dàń ma kɛ̀eń ba va, sə ba yə̀ nʋga tə. Kʋ máŋá təntə wa, fúrú bɛɛ tə twi, ʋ yí, ba tə bonu tə, ba nə ken ba sírí ba zwɛ̀e, ba dànɩ̀ wà tə. Ba twá ʋ nə, ba zʋ fúrú dìə̀ tə wa, sə ba də́ fúrú diŋə tə. Yá lìù ga tagʋ mimii tə. 11Kʋ kwa nə, kacɩan tə duən tə twi, ba yí, ba ga bubwi, ba wʋ́: ‹Yuu tíú, yuu tíú, súrí mimii tə, sə nə zʋ!› 12Yá fúrú bɛɛ tə le, ʋ wʋ́: ‹Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: À yə̀rì aba!› »

13Zwezi dàń ma súrí lá nə, ʋ wʋ́: «Á dànà ká dwɛ̀e, á nə yə̀rì dɩɩn tə, nə à yə̀ə́ máŋá tə, *Ləzwənə-Biu25.13 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə wá pìí ʋ bà».

Tʋ̀tʋ̀nà batwa duən zwansɩsara

(Likə 19.11-27)

14Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ pàrɩ̀ tə kʋ́ʋ̀ yɩ, ndə bɛɛ don nə pɩ̀à, ʋ va cwəŋə. Ʋ dàń ma bon ʋ tʋ̀tʋ̀nà, ʋ tì ʋ jɩjə, ʋ pa ba. 15Ʋ pɩn sɩ́án səbikʋlan25.15 Sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ yɩ yɩtʋrɩ mʋ̀rʋ̀ bardʋ (6 000) tʋtʋŋɩ ŋwɩ́rán. bonu ʋ don nə, ʋ pa sɩ́án səbikʋlan bələ ʋ don də nə, ʋ ga pa sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ talɩkwa lìù tə nə. Ba lìù mama jon kʋ tə nə mɛ ʋ dɩ̀àn. Ʋ dàń ga vìí. 16Tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlan bonu tə, vəli lala ʋ yolu də kʋ səbiu tə, ʋ na sɩ́án səbikʋlan bonu duən, ʋ súrí lá nə. 17Ʋ tə də, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlan bələ tə, də fwa nətʋ, ʋ də ga na sɩ́án səbikʋlan bələ duən, ʋ súrí. 18Yá ʋ tə, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ tə, tíú vəli ʋ kʋ̀ bʋʋ tɩa, ʋ sə̀gə̀ ʋ yuu tíú səbiu tə lá.

19Kʋ nə dɩ́án dɩ́án, tʋ̀tʋ̀nà tə yuu tíú pìí, ʋ bà. Ʋ dàń ken ʋ tʋ̀tʋ̀nà tə duən nə, sə ʋ jə́n, bɛ̀eɛ̀e nə ba fwa də ʋ səbiu tə. 20Ʋ tə, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlan bonu tə fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra, ʋ ga bɩrɩ wá sɩ́án səbikʋlan bonu tə duən tə, ʋ nə nɩ ʋ súrí lá tə, ʋ ga wʋ́: ‹Yuu tíú, n yà pɩn nə sɩ́án səbikʋlan bonu. Nə̀ń, tə bonu duən nə, à nɩ à súrí lá nə›. 21Ʋ yuu tíú ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: ‹Kʋ ziən, n yɩ tʋtʋnzəŋu, n ga sɛ̀e à nii də pùə́ nədʋ. N tʋŋa zəni wiən tə wa, tə nə ba funə jə zənzən. Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, à dàń wá pa n ywàń wiən tə yuu wa, tə nə jə funə zənzən. Bàá, n ga yà pupwən wa də nə›. 22Tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlan bələ tə də fàrʋ́ ʋ yí, ʋ də ga wʋ́: ‹Yuu tíú, n yà pɩn nə sɩ́án səbikʋlan bələ. Nə̀ń, tə bələ duən nə, à nɩ à súrí lá nə.› 23Ʋ yuu tíú ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: ‹Kʋ ziən, n yɩ tʋtʋnzəŋu, n ga sɛ̀e à nii də pùə́ nədʋ. N tʋŋa zəni wiən tə wa, tə nə ba funə jə zənzən. Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, à dàń wá pa n ywàń wiən tə yuu wa, tə nə jə funə zənzən. Bàá, n ga yà pupwən wa də nə›.

24Kʋ kwa nə, tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə, ʋ nə nɩ sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ tə də fàrʋ́ ʋ yí, ʋ ga wʋ́: ‹Yuu tíú, à yà yə̀ə́ də, n yɩ lìù tə, n yoo nə dà. N yàá za bwálɩ́ tə nə, n nə wà dwì. N ganɩ bwálɩ́ tə nə, n nə wà wobɩa mɩ́. 25Fən jɩn nə, yá à vəli à kʋ̀ tɩa, à sə̀gə̀ n səbiu tə lá. Nə̀ń, n səbiu tə nə, n jon›. 26Ʋ yuu tíú ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: ‹Tʋtʋnkʋkwɩʋn! Yayɩnyɩan! N yə̀ə́ də, à za bwálɩ́ tə nə, à nə wà dwì. À ganɩ bwálɩ́ tə nə, à nə wà wobɩa mɩ́. 27Kʋ nə yɩ nətʋ tə, n yà wá tún à səbiu tə səbiu daka wa. Yá à túrí tə wa nə, à yà wá jon à səbiu tə də kʋ yuu nywarɩ›. 28Yuu tíú tə dàń ma swɩ̀n ʋ lɩ̀à tə con, ʋ wʋ́: ‹Á joŋə sɩ́án səbikʋlʋ nədʋ tə ʋ con, á pa lìù tə nə jə sɩ́án səbikʋlan fugə tə nə. 29Ba wá pa lìù tə nə, ʋ nə jə, yá kʋ tíú wá yà jɩjə tíú. Yá lìù tə, ʋ nə ba jə, ba wá jon mancɩn tə də, ʋ nə jə. 30Kʋ mʋ̀ tʋtʋnkʋkwɩʋn təntə, á dɩla wá kàrá wa yikunu tə wa. Kʋ bwálɩ́ təntə wa, ʋ wá bubwi, ʋ ga dɩŋa ʋ jɩfwɩ ʋ fɩfaga›.»

Bʋ̀rà bʋ̀rɩ̀ dɩɩn tə yoo

(Zwan 5.22, 27-29; Apokalisə 20.11-15)

31Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə nə, *Ləzwənə-Biu25.31 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə nə wá bà də ʋ dun də ʋ *malɩkɛ tə mama, ʋ wá jə̀ń ʋ dun padaʋ tə yuu wa. 32Lʋʋ dwíə́ tə mama wá kun duən nə ʋ yáá con. Yá ʋ dàń wá pwɛ̀e lɩ̀à tə duən wa, ndə payɩrʋ nə pwɛ̀e pee də bʋ̀nɩ́ duən wa. 33Ʋ wá kə pee tə ʋ jɩzən25.33 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. nə, ʋ ga kə bʋ̀nɩ́ tə də ʋ jɩgwiə nə. 34Ʋ mʋ̀ pɩ̀ʋ́ tə dàń wá swɩ̀n ba tə con, ba nə wulə ʋ jɩzən nə, ʋ wʋ́: ‹Á mʋ̀ lɩ̀à tə, à nyɩna Yɩɩ nə pɩ̀à, sə ʋ fwa zəni á yɩra, á bɩ̀àn, á tɩnɩ Yɩɩ pàrɩ̀ tə. Yɩɩ kwɛn kʋ ʋ tún lá nə, sə ʋ pa aba, lʋʋ nə fwa máŋá tə wa. 35Niən jɩn nə, yá á ga pa nə wodiu. Nanyʋnɩ jɩn nə, yá á ga pa nə nɩ́á, à nyʋ. À yɩn vee, yá á ga ja nə, á kə á con. 36À yɩn yatanwala tíú, yá á ga pa nə gànʋ̀, à zʋ. À yɩn yayɩŋʋ, yá á ga ywarɩ nə. À yɩn bàń dìə̀ wa, yá á twi á na nə›.

37Cɩ́gá tɩ̀án tə dàń wá le wá, ba wʋ́: ‹Yuu-Tiu, máŋá kwà wa nə, nə nɩ mʋ́ də niən jə, nə ga pa mʋ́ wodiu, n də́. Nə à yə̀ə́ də nanyʋnɩ jə, nə ga pa mʋ́ nɩ́á, n nyʋ? 38Máŋá kwà wa nə, nə jɩn mʋ́, nə kə nə con nə, də n yɩ vee, yá nə ga zʋ mʋ́ gànʋ̀, də n yɩ yatanwala? 39Máŋá kwà wa nə, nə nɩ mʋ́ də n yɩ̀, nə à yə̀ə́ də n wulə bàń dìə̀ wa, nə ga va nə na mʋ́?› 40Ʋ mʋ̀ pɩ̀ʋ́ tə dàń wá le ba, ʋ wʋ́: ‹Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Nɛɛ tə mama, á yà nə fwa kʋ à nubiu tə nədʋ yɩra, ʋ nə swə ʋ yɩ ba mɛ labwanʋ də tətə, kʋ yɩ à mʋ̀ yɩra nə, á fwa kʋ.›

41Kʋ kwa nə, ʋ mʋ̀ pɩ̀ʋ́ tə wá swɩ̀n ba tə con nə, ba nə wulə ʋ jɩgwiə nə, ʋ wʋ́: ‹Á fàrá, á nan kwa à yɩra! Á mʋ̀ lɩ̀à tə, Yɩɩ nə zɩrɩ, ʋ kə á nə, á vələ mən tə wa, tə nə ba dəŋə, tə nə kwɛn tə tə́gə́ lá nə tə pa *Sɩtana də ʋ malɩkɛ nə! 42Niən jɩn nə, yá á ga wà nə pɩn à də́, nanyʋnɩ jɩn nə, á ga wà nə pɩn à nyʋ. 43À yɩn vee, á ga wà nə jɩn, á kə á con. À yɩn yatanwala tíú, á ga wà nə gànʋ̀ pɩn à zʋ. À yɩn yayɩŋʋ, à yɩ bàń dìə̀ wa, á ga wà nə nɩ›. 44Ba də kʋ́ʋ̀ wá le, ba wʋ́: ‹Yuu-Tiu, máŋá kwà wa nə, nə nɩ mʋ́ də niən jə, nə à yə̀ə́ də nanyʋnɩ jə, nə à yə̀ə́ də n yɩ vee, nə à yə̀ə́ də n yɩ yatanwala, nə à yə̀ə́ də n yɩ yayɩŋʋ, nə à yə̀ə́ də n wulə bàń dìə̀ wa. Yá nə ga wà mʋ́ san?› 45Ʋ mʋ̀ pɩ̀ʋ́ tə wá le ba, ʋ wʋ́: ‹Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Nɛɛ tə mama, á nə wà kʋ fwa lìù nədʋ yɩra, ʋ nə swə ʋ yɩ labwanʋ də, kʋ yɩ à mʋ̀ yɩra nə, á wà kʋ fwa. 46Ba mʋ̀ dàń wá va càn bwálɩ́ nə, tə nə ba zwɛ̀e. Yá cɩ́gá tɩ̀án tə wá na mɩɩ tə, kʋ nə ba zwɛ̀e Yɩɩ con›.»

26

Lɩ̀à vʋrʋ, sə ba gʋ Zwezi

(Marəkə 14.1-2; Likə 22.1-2; Zwan 11.47-53)

1Máŋá tə wa, Zwezi nə fwa ʋ kàrɩ̀ tə mama, ʋ zwɛ̀e, ʋ swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, ʋ wʋ́: 2«Á yə̀ə́ də, kʋ ga dɩan bələ, sə *Pakə cànà də́. Ba wá twá cànà təntə nə, ba ma ja *Ləzwənə-Biu26.2 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, ba pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa, sə ʋ tɩ».

3*Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án də ba *nəkwɩna dàń kun duən nə Kayifə Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa dəwoo wa. 4Ba vʋrʋ ba kə duən nə, sə ba tʋn yɩ́á swɩan, ba ja Zwezi, ba gʋ. 5Ba swɩ̀n, ba wʋ́: «Nə wà mɛ, sə nə ja wá cànà tə máŋá wa, sə gurəgurə dàn ká zàn lalʋʋ tə tətəŋi wa».

Kan don lwá tɩralɩ Zwezi yuu wa

(Marəkə 14.3-9; Likə 7.36-50; Zwan 12.1-8)

6Zwezi yà wulə Betani nə, Simon tə, ʋ yà nə yɩ dayarʋ, dìə̀ wa. 7Kan don fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra. Ʋ yà jə pɩ̀ʋ̀ kapan kunkoli, ba nə boŋə ‹alɩbatɩrɩ›. Kʋ nii yà súə́ də tɩralɩ nʋga, kʋ kwənə nə dáá. Ʋ lwá kʋ mʋ̀ tɩralɩ nʋga təntə Zwezi yuu wa də máŋá tə, ba nə wulə ba də́.

8Máŋá tə wa, Zwezi karbɩa tə nə nɩ kʋ mʋ̀ təntə, kʋ wà ywánɩ́ yɩ kʋ pa ba, ba ga swɩ̀n duən con, ba wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, ʋ ma cʋ̀gʋ̀ wofarʋ kʋ tə? 9Ba yà wàá kʋ tɩralɩ nʋga tə ba yoli səbifarʋ. Yá ba ga pɩn səbiu tə zʋra nə». 10Zwezi dàń lwarɩ də, kʋ yɩ nətʋ nə ba swɩ̀n, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e yɩrɩ nə á ma cʋ̀gà kan tə pùə́ nə? Kʋ tə, ʋ nə tʋn ʋ pa nə, kʋ ziən. 11Zʋra wulə də aba máŋá mama. Yá à mʋ̀ ga bá ya də aba máŋá mama. 12Kan tə lwá tɩralɩ nʋga tə à yɩra, sə ʋ ma kwɛn nə à ləbəri wa. 13Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Bwálɩ́ tə mama wa, ba nə wá swɩ̀n kʋ sʋywáŋʋ́ təntə, lʋʋ mama wa, ba wá man kʋ tə, kan wà tə nə tʋn, sə ba ma wá lìí ʋ nə».

Zwidasə ken sírí, sə ʋ ja Zwezi ʋ pa ʋ dʋŋa nə

(Marəkə 14.10-11; Likə 22.3-6)

14Zwezi karbɩa fugə bələ tə wa ladʋa don, ba nə ma boŋə Zwidasə Yisəkariyɔtə, vəli ʋ yí *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə. 15Ʋ vəli ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e nə á wá pa nə, də à nə ken Zwezi á jɩ̀àn wa?» Ba dàń ma gàlà cɩnɩa səbikʋlan fɩtwa, ba pa wá. 16Kʋ nə zɩgɩ kʋ máŋá təntə nə, Zwidasə dàń yà pɩ̀à cwəŋə nəzəŋu, sə ʋ ma kə Zwezi ba jɩ̀àn wa.

Zwezi də ʋ karbɩa tə də́ Pakə cànà wodiu

(Marəkə 14.12-21; Likə 22.7-14, 21-23; Zwan 13.21-30)

17Kʋ yɩ cànà tə dɩɩn tə nə, *Zwifə-ba də́ dipɛn tə, kʋ nə ba sabwarɩ kəni. Kʋ təntən dɩɩn tə nə, Zwezi karbɩa tə twi, ba bwe wá, ba wʋ́: «Yə̀n nə n pɩ̀à, sə nə tanɩ *Pakə cànà wodiu tə?» 18Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á vələ tɩʋ tə wa, lìù don con, á swɩ̀n kʋ tíú con, də karnyɩna wʋ́: ‹À tɩan máŋá yí. Kʋ yɩ n mʋ̀ bwálɩ́ nə nə, à wá də́ Pakə cànà tə də à karbɩa tə›.» 19Karbɩa tə fwa kʋ tə, Zwezi nə pɩn nii, sə ba fwa. Ba tʋŋa, ba ga tanɩ Pakə wodiu tə.

20Máŋá tə dədəni nə yí, Zwezi də ʋ karbɩa fugə bələ tə dàń twi, ba jə̀ń duən nə, ba wulə ba də́. 21Máŋá tə wa, ba nə wulə ba də́, Zwezi swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Á lìù don wá ja nə ʋ pa». 22Karbɩa tə pwìí cʋ̀gʋ̀ zənzən. Ba dàń ma bwe wá ladʋ ladʋ, ba wʋ́: «*Yuu-Tiu, kʋ ya à mʋ̀, naaa?» 23Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Lìù tə, ʋ nə kuli ʋ dipɛn tə də nə zʋŋa tə wa, mə kʋ tíú nə wá ja nə ʋ pa. 24*Ləzwənə-Biu26.24 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə wá tɩ, ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa nətʋ. Yá kʋ dàń wá yà càn kʋ pa lìù təntə nə, ʋ nə wá ja Ləzwənə-Biu tə, ʋ pa. Ba yà nə wà kʋ bɛɛ tə lʋrɩ, kʋ yà kʋkwa!» 25Zwidasə, ʋ mʋ̀ lìù tə, ʋ nə wá ja Zwezi, ʋ pa tə swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Karnyɩna, kʋ yɩ à mʋ̀, naaa?» Zwezi ma le, ʋ wʋ́: «Mə kʋ nə n swɩ̀n, n mʋ̀ nə!»

Yuu-Tiu nimarʋ wodiu tə yoo

(Marəkə 14.22-26; Likə 22.14-20; 1 Korɛntə tɩ̀án 11.23-25)

26Máŋá tə wa, Zwezi də ʋ karbɩa nə wulə ba də́, Zwezi tì dipɛn, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e kʋ yɩrɩ. Kʋ kwa nə, ʋ fʋa fʋa kʋ, ʋ tì ʋ pa ʋ karbɩa tə nə, ʋ ga swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á joŋə kʋ tə, á də́! Kʋ yɩ à yɩra tə nə». 27Kʋ kwa nə, ʋ tì divɛn wùrú zʋŋa, ʋ kə Yɩɩ lɛ̀eɛ̀e ka yɩrɩ. Kʋ kwa nə, ʋ tì ka, ʋ pa ba, ʋ ga wʋ́: «Á mama tə nywɩan divɛn tə! 28Cɩ́gá, kʋ tə yɩ à mʋ̀ jana nə. Jana təntə nə bɩrɩ á də Yɩɩ *nimarʋ tə. Jana təntə nə wá nan lɩ̀à zənzən yɩrɩ, sə Yɩɩ kwɛn ba cʋna ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də ba pwərə wa. 29À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Kʋ nə mɛ zə̀n, à kʋ́ʋ̀ bá nyʋ divɛn kʋ tə, kʋ ja vələ dɩɩn tə, à nə kʋ́ʋ̀ wá nyʋ kʋ də aba à nyɩna Yɩɩ *sàń nə».

30Ba nun cànà tə nuŋi. Kʋ kwa nə, ba dàń ga pɛ̀e duən, ba va *oliviye tɩ̀án paan tə yuu wa.

Zwezi bɩrɩ də, Piyɛrə wá swɩ̀n də, ʋ yə̀rì wá

(Marəkə 14.27-31; Likə 22.31-34; Zwan 13.36-38)

31Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ karbɩa tə con nə, ʋ wʋ́: «Á mama wá vɩ nə á dʋgʋ tɩtɩn kʋ tə tətə nə. Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹À wá gʋ payɩrʋ tə, yá ʋ pee tə wá laga duən yáá nə›.» 32Zwezi ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yá máŋá tə wa, à nə wá pìí à bwin à nan, kʋ kwa nə, à wá va à dɩ̀àn aba Galile nagwanaa wa». 33Piyɛrə ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Ba duən tə mama nə wá vɩ mʋ́ ba dʋgʋ, à mʋ̀ bá mʋ́ vɩ à dʋgʋ, abada». 34Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Cɩ́gá mama, à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ n con: Zə̀n tɩtɩn kʋ tə tətə mama, də cəbɩʋ tə wà kwi, n wá tɛn nɛɛ batwa də, n yə̀rì nə». 35Piyɛrə ma le wá, ʋ wʋ́: «À bá tɛn mama də, à yə̀rì mʋ́, də kʋ nə swə kʋ yɩ, à wá tɩ də mʋ́». Ʋ karbɩa tə duən tə də swɩ̀n kʋ mʋ̀ yoo nədʋ təntə.

Zwezi jʋn Yɩɩ Zwesemane nə

(Marəkə 14.32-42; Likə 22.39-46; Zwan 18.1; Ebərə-ba 5.7-8)

36Zwezi də ʋ karbɩa tə dàń vəli ba yí bwálɩ́ don, ba boŋə ‹Zwesemane›. Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á jənə yəbə, də à vələ yáá, sə à jʋn Yɩɩ». 37Ʋ dàń ma ja Piyɛrə də Zebede26.37 Zebede bɩa bələ tə nə ya Zwakə də Zwan. bɩa bələ tə, ʋ kə ʋ kwa. Yá pucʋnɩ nəfarʋ wulə kʋ zwɩ wá. 38Ʋ dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Tɩan pucʋnɩ súə́ nə. Á jənə yəbə, á dànà ká dwɛ̀e, ndə à nə ba dwɛ̀e nətʋ».

39Ʋ dàń ma va yáá mancɩn, ʋ tʋ tɩa ʋ yáá yuu, ʋ ga lòrì Yɩɩ, ʋ wʋ́: «À nyɩna, də kʋ nə wàá kʋ tʋŋa, sə n twiən n lɩ yacara tə tə, n yá nə. Kʋ nə tà, sə kʋ twá, ndə à mʋ̀ nə nə pɩ̀à nətʋ. Yá kʋ dàń mɛ, sə kʋ yà, ndə n mʋ̀ nə nə swə nətʋ». 40Kʋ kwa nə, ʋ pìí ʋ bà ʋ karbɩa batwa tə con, yá ʋ nɩ də, ba dwɛ̀e. Ʋ ma swɩ̀n Piyɛrə con, ʋ wʋ́: «Á wà wànɩ́, sə á súrí á yɩ́á á yà də nə lugu nədʋ də tətə? 41Á súrə́ á yɩ́á, á ga lòrì Yɩɩ, sə ʋ san aba, sə *Sɩtana dàn ká wànɩ́ aba, ʋ də́də́n, sə ʋ yigu ʋ pa á tʋn yokʋkwɩʋn. Ləzwənə pubʋŋa mʋ̀ yàá pɩ̀à, sə kʋ fwa zəni, yá ʋ yɩra tə ga ba dɩ̀àn jə kʋ fwa kʋ».

42Ʋ ma kʋ́ʋ̀ pìí ʋ va nɛɛ bələ nii nə, ʋ tə kʋ́ʋ̀ lòrì Yɩɩ, ʋ wʋ́: «À nyɩna, də yacara tə nə wàrɩ̀ tə lɛ, də à nə wà tə dí, sə n mʋ̀ puswənə tə nə tʋn!»

43Ʋ ma kʋ́ʋ̀ pìí ʋ bà ʋ karbɩa tə con, yá ʋ kʋ́ʋ̀ nɩ də, ba dwɛ̀e, ba wàrɩ̀ ba yɩ́á ba súrí, dwɩan tə yɩrɩ. 44Zwezi ma kʋ́ʋ̀ lɛ, ʋ yá ba, ʋ va yɩŋʋna. Ʋ kʋ́ʋ̀ lòrì Yɩɩ nɛɛ batwa tə nii nə, ʋ tə ga bwé tə sʋ̀ràn təntə tətə.

45Ʋ kʋ́ʋ̀ pìí ʋ bà ʋ karbɩa tə con, ʋ ga wʋ́: «Á tə yɩ á tə́gə́, á dwɛ̀e? Á nəŋə, máŋá tə, ba nə wá ja *Ləzwənə-Biu26.45 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, ba kə cʋna lɩ̀à tə jɩ̀àn wa, tə bwələ. 46Á zaŋa, nə vìí! Á nəŋə, bɛɛ tə, ʋ nə wá ja nə, ʋ pa tə nə, ʋ bwələ!»

Zwezi janʋ tə yoo

(Marəkə 14.43-52; Likə 22.47-53; Zwan 18.3-12)

47Zwezi yà tə wulə ʋ swɩ̀n, də Zwidasə yí. Ʋ yà yɩ ʋ karbɩa fugə bələ tə wa, lìù don. Lalʋʋ yà wulə ʋ kwa də ba jɩ̀àn lagʋrɩ sɩ̀án də dangwələn. Ba yɩ *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə də ba *nəkwɩna tə nə tʋn ba. 48Lìù tə, ʋ nə wá ja Zwezi ʋ pa tə yà bɩrɩ kʋ mʋ̀ lɩ̀à təntə, ba nə púə́ ʋ kwa tə, mɩmɩnʋ tə, ʋ nə wá twá, sə ʋ ma bɩrɩ Zwezi. Ʋ dàń ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Lìù tə, à nə wá kʋkwalɩ tə, mə ʋ mʋ̀ nə, á pɩ̀à. Á jana kʋ lìù təntə». 49Zwidasə fàrʋ́ lala ʋ yí Zwezi yɩra, ʋ ga swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «À jʋ̀nɩ̀ mʋ́, karnyɩna!» Ʋ dàń ga kʋkwalɩ wá. 50Zwezi dàń ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «À dabɛɛ, kʋ tə, n nə twi, sə n fwa, fwa kʋ lala».

Ba duən tə dàń ma fàrʋ́ ba yí, ba ja Zwezi. 51Lìù don, ʋ nə yɩn də Zwezi cʋ̀rʋ́ ʋ lagʋrɩ sɩ̀ʋ́, ʋ ma za Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tʋ̀tʋ̀nʋ̀ zɩɩn, ʋ gwəŋə. 52Zwezi ma swɩ̀n kʋ tíú tə con, ʋ wʋ́: «Lɩ̀à tə mɛ, ba nə cʋ̀rɩ́ lagʋrɩ sɩ̀ʋ́, ba ma gwɩ, ba də yɩ lagʋrɩ sɩ̀ʋ́ nə wá gʋ. Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, pìí, n kə n lagʋrɩ sɩ̀ʋ́ tə kʋ bwálɩ́ nə. 53N yə̀rì də, à wàá à nyɩna Yɩɩ saŋʋ à lòrì, ʋ ga wàá ʋ tʋŋa *malɩkɛ kapʋpʋ púlə́ fugə bələ lala, naaa? 54Yá kʋ dàń nə yɩn nətʋ, kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, nii wá fwa nətə kʋ ma sú. Də tə nə swɩ̀n də, kʋ wá twá nətʋ, kʋ ma tʋn».

55Zwezi dàń ma swɩ̀n lalʋʋ tə con nə, ʋ wʋ́: «Á twi də lagʋrɩ sɩ̀án də dangwələn, sə á ma ja nə, ndə à yɩ ŋwɩ̀àn tə, à nə gwɩ lɩ̀à. Dɩɩn mama, à jəni *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, à kàrɩ̀ lá nə, á ga ba nə janɩ. 56Yá tə yìə̀n tə mama dàń yí, sə kʋ tə nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nà saga tə wa, nii ma sú».

Ʋ karbɩa tə mama dàń ma dəri, ba yá wá.

Zwezi wulə Zwifə-ba yun tɩ̀án tə, ba nə bʋ̀rɩ̀ bʋ̀rà yáá con

(Marəkə 14.53-65; Likə 22.54-55, 63-71; Zwan 18.12-14, 19-24)

57Lɩ̀à tə, ba nə jɩn Zwezi tə ja wá, ba va *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa Kayifə con. Lantə nə, Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə də Zwifə-ba *nəkwɩna tə yà kun duən nə. 58Piyɛrə yɩn Zwezi kwa yɩŋʋna, ʋ ja va Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə dəwoo wa. Ʋ vəli ʋ zʋ ʋ jə̀ə́ kàrá tə wa, ʋ də Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə tʋ̀tʋ̀nà, sə ʋ ma na nətʋ tə, kʋ nə wá zwɛ̀e.

59Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə də Zwifə-ba yun tɩ̀án tə, ba nə bʋ̀rɩ̀ *bʋ̀rà tə mama yà pɩ̀à lɩ̀à, ba nə wá swɩ̀n kʋnkʋn yoo, ba kə Zwezi yuu wa, sə ba ma gʋ wá. 60Lɩ̀à zənzən nan, ba kʋnɩ kʋnkʋn ba keni Zwezi nii nə. Yá də kʋ mama ba wà yoo nɩ, sə ba kə ʋ yuu wa. Talɩkwa, talɩkwa nə, bara bələ duən nan ba zɩgɩ tətəŋi wa, 61ba ga wʋ́: «Bɛɛ wà tə swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹À wàá Yɩɩ *dìə̀ tə à mà, à ga pìí à lwà ka dɩan batwa nii nə›.» 62Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə zàn, ʋ swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «N ba yoo le, naaa? Bɛ̀eɛ̀e nə lɩ̀à ba tə swɩ̀n, ba kəni n yuu wa?» 63Yá Zwezi púə́ ʋ nii. Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə ma kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «À lòrì mʋ́, taa Yɩɩ tə, ʋ nə wulə mɩɩ wa tə yɩrɩ, n le nəba, də n cɩ́gá nə yɩ *Kərisə, Yɩɩ-Biu».

64Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Mə kʋ yɩ nətʋ, ndə n tətə nə swɩ̀n tə. Yá à mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con, à súrí lá: Kʋ nə zɩgɩ sɩ́ʋ́n, á wá na *Ləzwənə-Biu26.64 Zwezi yɩ ʋ tətə yoo nə ʋ swɩ̀n. tə, ʋ jə̀ə́ Yɩɩ tə, ʋ nə wulə tə mɛ yuu wa, jɩzən26.64 Ka jə̀ń pɩ̀ʋ́ jɩzən vàn nə yɩ dun bwálɩ́. vàn nə. Á wá na wá də, ʋ naŋa lanworu bakwan tə wa, ʋ bɩ̀àn». 65Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə dàń ma cɩrʋ ʋ gànʋ̀ də lɩŋa, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Ʋ twɩn Yɩɩ! Nə kʋ́ʋ̀ ba lɩ̀à pɩ̀à, sə ba bɩrɩ nəba yoo don! Á nì sɩ́ʋ́n kʋ tə, ʋ nə twɩn Yɩɩ. Bɛ̀eɛ̀e nə á bʋŋa kʋ yuu wa?» 66Ba le wá, ba wʋ́: «Ʋ mɛ, sə ba gʋ wá».

67Ba dàń ma pi mɩmɩan, ba lwá ʋ yáá wa. Yá ba ga mà wá də jɩgungulə. Ba duən farʋ ʋ pɩpara nə, 68ba ga wʋ́: «Kərisə, lwarɩ lìù tə, ʋ nə mà mʋ́!»

Piyɛrə swɩ̀n də, ʋ yə̀rì Zwezi

(Marəkə 14.66-72; Likə 22.56-62; Zwan 18.15-18, 25-27)

69Piyɛrə yà jə̀ə́ dəwoo tə wa. Tʋtʋnbʋa don fàrʋ́ ʋ yí ʋ yɩra, ʋ ga wʋ́: «N də yà wulə də Zwezi Galile tíú tə». 70Yá ʋ tɛn lɩ̀à tə mama yáá con nə, ʋ wʋ́: «À yə̀rì kʋ tə, n nə pɩ̀à, sə n swɩ̀n». 71Kʋ kwa nə, ʋ nə zàn, ʋ vələ dəwoo tə mimii kwə́lə́ wa, tʋtʋnbʋa tə don də kʋ́ʋ̀ nɩ wá, ʋ ma swɩ̀n lɩ̀à tə con, ba nə wulə kʋ bwálɩ́ tə nə, ʋ wʋ́: «Ʋ tə yɩ də Zwezi *Nazarɛtə tíú tə». 72Piyɛrə ma kʋ́ʋ̀ tɛn, ʋ dù, ʋ wʋ́: «À mʋ̀ yə̀rì kʋ bɛɛ təntə». 73Kʋ nə fwa mancɩn, ba tə, ba nə zɩga lá tə fàrʋ́ ba yí Piyɛrə yɩra, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Cɩ́gá mama, n yɩ ba wa lìù. N nii sʋgʋ tətə bɩrɩ bwálɩ́ tə, n nə nan». 74Piyɛrə ma kʋ súrí ʋ nii, ʋ wulə ʋ dwì də ʋ poli ʋ kəni ʋ tɩ̀àn nə, ʋ wʋ́: «À yə̀rì kʋ bɛɛ təntə!» Kʋ máŋá təntə tətə wa nə, cəbɩʋ kwi.

75Yá Piyɛrə dàń lìí kʋ tə, Zwezi nə swɩ̀n ʋ con nə, ʋ wʋ́: «Də cəbɩʋ tə nə wà kwi, n wá tɛn nɛɛ batwa, də n yə̀rì nə!» Ʋ dàń nan, ʋ ga kwi yinənkurə.

27

Ba jɩn Zwezi, ba va Pilatə con

(Marəkə 15.1; Likə 23.1-2; Zwan 18.28-32)

1Jɩjʋ fuən fuən *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə mama də ba *nəkwɩna tə kun duən nə, ba vʋrʋ, sə ba gʋ Zwezi. 2Ba jɩn wá, ba vwa ba ja va ba pa *Pilatə nə, ʋ nə yɩ yáá tíú, pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə lɩ ʋ tún.

Zwidasə tɩan tə yoo

(Tʋtʋnan 1.16-20)

3Máŋá tə wa, Zwidasə, ʋ nə jɩn Zwezi ʋ pa, tə nə nɩ də, ba wá gʋ Zwezi, ʋ zʋa pucʋnɩ nəfarʋ wa. Ʋ dàń ma pìí ʋ ja səbikʋlan fɩtwa tə, ʋ ja va ʋ pa *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə də ba *nəkwɩna tə nə. 4Ʋ swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «À cʋ̀gʋ̀, à nə pɩn, ba gʋ lìù tə, ʋ nə wà yoo cʋ̀gʋ̀ tə yɩrɩ». Yá ba dàń le wá, ba wʋ́: «Nə mʋ̀ yáá tə̀lə́, kʋ ywàŋá mʋ́!»

5Zwidasə dɩlɩ səbiu tə Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, ʋ ga vìí. Ʋ vəli ʋ kùrú ʋ tɩ̀àn. 6Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə tì səbiu tə, ba ga wʋ́: «Kʋ culi, sə nə kə kʋ nə Yɩɩ dìə̀ səbiu daka wa, kʋ nə yɩ səbiu tə, ba nə ŋwɩ́n, ba ma gʋ ləzwənə yɩrɩ».

7Ba nə vʋrʋ ba kə duən nə, kʋ kwa nə, ba tì kʋ səbiu təntə, ba ma yə̀ nəkənmarʋ don kárá, sə ba ma fwa vərə ləbərə bwálɩ́. 8Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, kʋ kárá təntə yɩrɩ nə yɩ ‹jana kárá›, kʋ ja bà, kʋ yí zə̀n. 9Mə kʋ twá nətʋ Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zweremi sʋ̀ràn tə nii ma sú, ʋ nə wʋ́: «Ba tì səbikʋlan fɩtwa tə, kʋ mʋ̀ nə yɩ səbiu tə, *Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə nə jə̀ń ba vʋrʋ, ba ŋwɩ́n ba pa wá. 10Yá ba tì kʋ, ba ma yə̀ nəkənmarʋ tə kárá, ndə nətʋ tə *Yuu-Tiu nə pɩn nə nii, sə à swɩ̀n».

Ba ja Zwezi ba va Pilatə con

(Marəkə 15.2-5; Likə 23.3-5, 13-25; Zwan 18.33-38)

11Kʋ kwa nə, ba ja Zwezi ba va yáá tíú *Pilatə con, pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə lɩ ʋ tún. Yáá tíú dàń ma wulə wá ʋ bwe, ʋ wʋ́: «N mʋ̀ nə yɩ *Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə?» Zwezi ma le wá, ʋ wʋ́: «Mə kʋ yɩ nətʋ, ndə n nə swɩ̀n tə». 12Zwezi ga wà yoo mama le yìə̀n tə yuu wa, Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə də ba *nəkwɩna tə nə swɩ̀n, ba ja zɩgɩ ʋ nə. 13Pilatə dàń ma swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «N ba tə tə mama nə̀ń, ba nə swɩ̀n, ba ja zɩga n nə, naaa?» 14Yá Zwezi kʋ́ʋ̀ wà wá le kʋ yoo tə yuu wa mɩ́ámɩ́án. Kʋ dàń ga gwárɩ́ yáá tíú tə zənzən.

Ba bʋ̀rɩ̀ Zwezi bʋ̀rà, sə ba gʋ wá

(Marəkə 15.6-15; Likə 23.13-25; Zwan 18.39-40; 19.4-16)

15*Pakə cànà mama nə yí, yáá tíú tə yàá pa, ba dʋgʋ bàń dìə̀ lìù tə, lalʋʋ tə nə lòrì, sə ʋ dʋgʋ. 16Yá kʋ mʋ̀ máŋá təntə wa, bàń dìə̀ lìù don yɩn lá, ba nə boŋə Barabasə, ʋ yɩrɩ nə nan zənzən. 17Yáá tíú *Pilatə dàń ma bwe lɩ̀à tə nə kun duən nə tə, ʋ wʋ́: «Wàà nə á pɩ̀à, sə à dʋgʋ: Barabasə, nə à yə̀ə́ Zwezi tə, ba nə boŋə *Kərisə tə?» 18Cɩ́gá, Pilatə yà yə̀ə́, ba nə ja Zwezi, ba bà ʋ con, tə də̀ń. Kʋ yɩ wʋgwɩʋ yɩrɩ nə.

19Máŋá tə wa, Pilatə nə wulə bʋ̀rà tə bwálɩ́ nə, ʋ kan pɩn lìù bà, ʋ swɩ̀n ʋ con, ʋ wʋ́: «Tɩtɩn kʋ tə nə, à dí càn zənzən cɩ́gá tíú wà tə yɩrɩ à pandwɩa wa. Kʋ mʋ̀ yɩrɩ nə, dàn ká kə n tɩ̀àn ʋ yìə̀n wa!»

20*Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə də ba *nəkwɩna tə vəvəri lɩ̀à tə pubʋŋa, ba kə ba con, ba pa ba lòrì Barabasə ba dʋgʋ, ba ga pɩ̀à, sə ba gʋ Zwezi mʋ̀. 21Yáá tíú tə bwe ba, ʋ wʋ́: «Ba wàà tətə nə á pɩ̀à, sə à dʋgʋ ba bələ tə wa?» Ba ma le, ba wʋ́: «Barabasə!» 22Pilatə ma bwe, ʋ wʋ́: «Kʋ dàń yɩ à wá fwa Zwezi tə, ba nə boŋə Kərisə tə nətə?» Ba mama ma le, ba wʋ́: «Pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa!» 23Yáá tíú ma bwe, ʋ wʋ́: «Bɛ̀eɛ̀e yokʋkwɩʋn nə ʋ fwa?» Yá ba dàń ken ba dɩ̀àn mama lá, ba bubwi, ba wʋ́: «Pa, sə ba paa wá dagarʋ yuu wa!»

24Máŋá tə, Pilatə nɩ də, ʋ wàrɩ̀ won mama ʋ fwa, yá lɩ̀à tə ga kwɛn ba cə̀rí ba súrí lá, ʋ tì nɩ́á, ʋ ma sɩn ʋ jɩ̀àn lalʋʋ tə yáá con, ʋ ga wʋ́: «À yáá twá ka tə̀lə́ cɩ́gá tíú wà tə tɩan tə wa! Kʋ yɩ á mʋ̀ yoo!» 25Lalʋʋ tə mama le, ba wʋ́: «Ʋ tɩan tə yoo wá tʋ nə mʋ̀, də nə bɩa yuu wa!»

26Pilatə dàń ma dʋgʋ Barabasə. Ʋ pa ba mà Zwezi də kafɩran, ʋ yɩra lá, ba ga tì wá, ba pa, sə ba paa dagarʋ tə yuu wa.

Pamana mʋn Zwezi

(Marəkə 15.16-20; Zwan 19.1-3)

27Yáá tíú *Pilatə pamana tə jɩn Zwezi, ba va bʋ̀rà dìə̀. Yá pamana tə duən tə mama dàń twi, ba kun ʋ yuu nə. 28Ba jɩn ʋ ganan tə, ba lɩ, ba ga zʋ wá də gasɔɔ nəsɩan. 29Kʋ kwa nə, ba dàń sʋa casʋran yupuu, ba pú ʋ yuu nə. Yá ba ga kə mɩʋ daduu ʋ jɩzən wa. Ba dàń ga tʋ ba nadwana nii nə, ʋ yáá con, ba mʋn wá, ba wʋ́: «Nə jʋ̀nʋ̀ mʋ́, *Zwifə-ba pɩ̀ʋ́!»

30Ba pi mɩmɩan ba lwá ʋ nə, ba ga jon mɩʋ daduu tə, ba ma mà ʋ yuu wa. 31Máŋá tə wa, ba nə mʋn wá, ba zwɛ̀e, ba jɩn gasɔɔ tə ba lɩ, ba ga kʋ́ʋ̀ pìí ba zʋ wá ʋ tətə ganan tə. Ba dàń ga ja wá ba va, sə ba paa dagarʋ yuu wa.

Ba paa Zwezi dagarʋ yuu wa

(Marəkə 15.21-32; Likə 23.26-43; Zwan 19.17-27)

32Pamana tə nə ja Zwezi, ba naŋa tɩʋ tə nii wa, ba jə́rí bɛɛ don, ʋ yɩrɩ nə yɩ Simon, ʋ nə yɩ Sirɛnə tíú. Pamana tə kálʋ́ wá, ba pa ʋ zɩn Zwezi dagarʋ tə. 33Ba yí bwálɩ́ don, ba nə boŋə ‹Goləgʋta›, kʋ də̀ń nə yɩ ‹yuzʋŋa bwálɩ́›. 34Yá lá nə, ba pɩn divɛn, ba nə gùlí yacara tɩ̀ʋ́, kʋ nə cà, tə wa, Zwezi nə, sə ʋ nyʋ. Ʋ nə də́də́n kʋ ʋ nii nə, ʋ vɩga, sə ʋ nyʋ kʋ.

35Ba paa wá dagarʋ tə yuu wa, ba ga tá kwé, ba ma tara ʋ ganan. 36Ba ga kori ba jə̀ə́ lá, sə ba cɩ̀ ʋ nə. 37Ʋ yuu con nə, ba ken pʋ́pʋ́ná duən lá nə, tə nə bɩrɩ won tə, kʋ nə pɩn, ba ma gʋ wá. Tə wʋ́: «Ʋ tə nə yɩ Zwezi, *Zwifə-ba pɩ̀ʋ́ tə». 38Ba pa ŋwɩna bələ, ba nə gwɩ lɩ̀à tə, kʋ máŋá tə wa, kʋ bwálɩ́ təntə nə də Zwezi. Ʋ don yɩ Zwezi jɩzən yuu, ʋ don tə yɩ ʋ jɩgwiə yuu.

39Lɩ̀à tə, ba nə twá lá, ba lɛ yàá vuvugu ba yuu, ba ga twɩn wá. 40Ba yàá swɩ̀n ʋ con, ba wʋ́: «N mʋ̀ lìù tə, n yà nə pɩ̀à, sə n mà Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə, n ga lwà ka dɩan batwa nii nə. N tətə dàń jon n tɩ̀àn, də n nə ya Yɩɩ-Biu, sə n nan dagarʋ tə yuu wa, n cú!»

41Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án-ba tə də *nəkwɩna tə də yà wulə ba mʋŋa Zwezi, ba ga wʋ́: 42«Ʋ wàá lɩ̀à duən ʋ joŋə, yá ʋ wàrɩ̀ ʋ tətə ʋ joŋə! Ʋ tà *Yɩzərayɛlə pɩ̀ʋ́, naaa? Ʋ dàń nan dagarʋ tə yuu, ʋ cú sɩ́ʋ́n, sə nə ga kə nə waa ʋ nə. 43Ʋ pɩn ʋ tɩ̀àn Yɩɩ nə. Yɩɩ nə swə wá, sə ʋ jon wá, sɩ́ʋ́n nə. Ʋ swɩ̀n də, ʋ yɩ Yɩɩ-Biu».

44Yá ŋwɩna tə, ba nə gwɩ lɩ̀à tə, ba nə paa dagaran tə yuu ʋ səpuni nə, də wulə ba twɩn wá, ndə ba duən tə nə.

Zwezi tɩan tə yoo

(Marəkə 15.33-41; Likə 23.44-49; Zwan 19.28-37)

45Kʋ nə zɩgɩ lugu fugə bələ máŋá wa, yikunu púə́ tɩa tə mama nə, kʋ ja va dədəni lugu batwa. 46Lugu batwa tə nə yí, Zwezi bubwi ʋ kə yɩɩ nə də ʋ lʋʋ sʋgʋ, ʋ wʋ́: «Eli, Eli, lama sabatanɩ!» Kʋ də̀ń nə yɩ: «À Yɩɩ, à Yɩɩ, bɛ̀eɛ̀e nə pɩn, n ma vɩ nə n dʋgʋ?» 47Lɩ̀à tə duən yà nə wulə lá nì ʋ kori, ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Ʋ boŋə Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Eli!»

48Ba wa don dəri lala, ʋ va ʋ tì canfɩnsɩʋ ʋ lə divɛn nyʋnʋ wa. Ʋ tì kʋ ʋ vwa mɩʋ nii nə, ʋ làrɩ̀ Zwezi nə, sə ʋ nyʋ. 49Yá ba duən tə dàń swɩ̀n, ba wʋ́: «Zɩgɩ, nə wá na də, Eli nə wá bà, ʋ jon wá!» 50Zwezi ma bubwi ʋ kə yɩɩ nə, ʋ ga tɩ.

51Yá *Zwifə-ba Yɩɩ *dìə̀ tə wa, mimii gànʋ̀ tə zɩgɩ yɩɩ nə, kʋ cɩrɩ27.51 Mimii gànʋ̀ təntə nə pwɛ̀e bwálɩ́ tə, Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án nəkwɩa tə cɩcɩ nə yàá zʋ, ʋ fwa *joŋi tə ʋ pɩn Yɩɩ nə, də lɩ̀à tə duən tə nə zwɩ, ba mɛ lá tə duən nə. Gànʋ̀ təntə cɩrʋ tə bɩrɩ də, lìù mama dàń wàá Yɩɩ yɩra, ʋ yí., kʋ cú kʋ ja tɩa, kʋ pwɛ̀e bələ. Tɩa tə səsəgi, pɩran kapana ga lwa. 52Ləbərə súrú, yá lɩ̀à tə zənzən, ba nə yɩ Yɩɩ nə tɩ, ba yà nə tɩga, pìí ba bwin, ba nan tɩga wa. 53Zwezi bwiun tə kwa nə, lɩ̀à təntə nan ləbərə tə wa, ba va tɩʋ27.53 Kʋ yɩ *Zwerizalɛmə yoo nə kʋ swɩ̀n. tə, kʋ nə yɩ Yɩɩ nyiən wa. Yá lɩ̀à zənzən ga na ba lá nə.

54*Romə-ba pamana bíí yuu tíú də pamana tə, ba nə cɩ̀ Zwezi nə, tə mama nɩ tɩa tə səsəgu tə, də kʋ tə mɛ, kʋ nə yí. Fən dàń jɩn ba zənzən, ba ga wʋ́: «Ʋ cɩ́gá yà yɩ Yɩɩ-Biu». 55Kana, ba nə dáá, də yà twá Zwezi kwa, də ʋ tə yà wulə Galile nagwanaa wa, sə ba tʋn ba pa wá. Ba də yà zɩga yɩŋʋna, ba ga ywàŋá. 56Ba wa kana duən nə yɩ: Mari Madəlɛnə, də Mari, ʋ nə yɩ Zwakə də Zwʋzɛfə nuu, də kan don, ʋ nə yɩ Zebede bɩa tə nuu.

Zwezi ləbəri wa kənu yoo

(Marəkə 15.42-47; Likə 23.50-56; Zwan 19.38-42)

57Dədəni nə twi kʋ yí, jɩjə tíú don twi, ʋ nə nan Arimate, ʋ yɩrɩ nə ya Zwʋzɛfə. Ʋ də yà yɩ Zwezi karbiu. 58Ʋ vəli ʋ yí *Pilatə, ʋ ga lòrì cwəŋə, sə ʋ gùrì Zwezi. Pilatə dàń ma pa cwəŋə, sə ba pa wá Zwezi. 59Ʋ ma tì wá, ʋ pəpəni ʋ kə ganpon wa, 60ʋ ja wá ʋ va ʋ tún ləbəri nədʋn wa, ʋ nə pa ba kʋ̀ pɩ̀ʋ̀ kapan wa, ʋ tətə yɩrɩ. Kʋ kwa nə, ʋ bəbəli pɩ̀ʋ̀ kapan nəfarʋ, ʋ ma pú ləbəri tə nii nə, ʋ ga vìí. 61Mari Madəlɛnə tə, də Mari tə don də yà yɩn lá. Ba yà jə̀ń ləbəri tə nii nə.

Pamana cɩ̀gà Zwezi ləbəri tə nə

62Kʋ tɩkʋnɩ yà yɩ *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tə. Yá Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə, də *Farɩzɩan-ba twá duən, ba va ba yí Pilatə. 63Ba ga swɩ̀n, ba wʋ́: «Yuu tíú, nə yə̀ə́ də, kʋ mʋ̀ kʋnkʋnʋ təntə, máŋá tə wa, ʋ tə nə wà tɩ tə, ʋ yà swɩ̀n, ʋ wʋ́: ‹Dɩan batwa nii nə, à wá pìí à bwin à nan tɩan wa›. 64Kʋ mʋ̀ tə yɩrɩ, pa nii, sə ba cɩ̀ ləbəri tə nə, kʋ ja vələ dɩan batwa. Ʋ karbɩa tə dàn ká bà, ba ŋʋ̀ wá. Yá kʋ kwa nə, ba ga swɩ̀n lalʋʋ tə con nə, ba wʋ́: ‹Ʋ pìí ʋ bwin, ʋ nan tɩga wa›. Kʋ mʋ̀ talɩkwa kʋnkʋn təntən càn wá doni dí yáá nyiən tə». 65Pilatə ma swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á nəŋə, pamana nə, sə ba cɩ̀ ləbəri tə nə. Á vələ á cɩ̀ ləbəri tə nə, ndə á nə pɩ̀à nətʋ».

66Ba dàń ma va, ba kwɛn ba sun ləbəri tə nii zəni, ba tún pamana lá, sə ba cɩ̀ kʋ nə.

28

Zwezi pìí ʋ bwin ʋ nan

(Marəkə 16.1-11; Likə 24.1-12; Zwan 20.1-18; Tʋtʋnan 2.24-38; 1 Korɛntə tɩ̀án 15.1-4)

1*Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn tə nə zwɛ kwa nə, Mari Madəlɛnə, də Mari tə don twi jɩjʋ fuən fuən, sə ba na ləbəri tə. 2Naa nədʋ, də tɩa tə səsəgi zənzən, *Yuu-Tiu *malɩka nan yɩɩ nə, ka cú ka bəbəli kapan tə, ka tún vàn nə, ka ga jə̀ń kʋ yuu wa. 3Malɩka tə yà nyɩn ndə dwà pɩpɩlʋ nə. Yá ka ganan tə yɩ nəpwənə ndə janfɩnpon nə. 4Fən tì pamana tə, ba wulə ba vɩvaga, ba ga tɩ, ba kʋ̀ yɩɩ nə. 5Malɩka tə ma swɩ̀n kana tə con, ka wʋ́: «Á dànà ká pa fən ja aba. À yə̀ə́ də, á pɩ̀à Zwezi, lìù tə, ba nə paa dagarʋ tə yuu wa. 6Ʋ tə̀lə́ yəbə, ʋ pìí ʋ bwin ʋ nan tɩan wa, ndə ʋ yà nə swɩ̀n kʋ nətʋ. Á bɩ̀àn, á ywàń bwálɩ́ tə, ʋ yà nə pə̀ń. 7Á dàń vələ lala, á swɩ̀n ʋ karbɩa tə con, də Zwezi pìí ʋ bwin ʋ nan tɩan wa. Ʋ dàń ga dí yáá ʋ vələ, sə ʋ dàn ba Galile nagwanaa wa, sɩ́ʋ́n nə. Mə lá nə, ba wá na wá. Mə kʋ tə nə à jə, sə à swɩ̀n á con».

8Ba kɛ̀eń lala, ba vìí ləbəri tə nii nə, də fən də pupoli nəfarʋ. Ba ga dəri ba va, ba pa ŋwɛn təntə Zwezi karbɩa tə nə.

9Naa nədʋ, də Zwezi twi ʋ jə́rí ba, ʋ ga wʋ́: «À jʋ̀nɩ̀ aba!» Kana tə fàrʋ́ ba yí ʋ yɩra, ba tʋ ba nadwana nii nə, ba ja ʋ nɛɛ nə, ba ga pa wá dun. 10Zwezi dàń ma swɩ̀n ba con, ʋ wʋ́: «Á dànà ká pa fən ja aba. Á vələ, á swɩ̀n à nubɩa tə con, ndə ba vələ Galile nagwanaa. Mə lá nə, ba wá na nə».

Pamana tə, ba nə cɩ̀gà Zwezi ləbəri tə nə nii tuŋu

(Matiə 27.62-66)

11Máŋá tə wa, kana tə nə pìí ba vəri, pamana tə duən, ba nə cɩ̀ ləbəri tə nə, pìí ba bà *Zwerizalɛmə wa. Ba swɩ̀n *Zwifə-ba Yɩɩ *joŋwana yun tɩ̀án tə con, kʋ tə mama, kʋ nə yí. 12Yɩɩ joŋwana yun tɩ̀án tə bon jə́rə́ ba mʋ̀ də Zwifə-ba *nəkwɩna tə. Ba nə vʋrʋ ba kə duən nə, ba zwɛ̀e kwa nə, ba pɩn səbifarʋ pamana tə nə, 13ba ga swɩ̀n ba con, ba wʋ́: «Á wá swɩ̀n də, Zwezi karbɩa tə nə twi tɩtɩn nə, ba ŋʋ̀ wá, də á dwɛ̀e. 14Də yáá tíú, pɩ̀ʋ́ nəfarʋ tə nə lɩ ʋ tún, tə nì kʋ, nə yə̀ə́ nə tə wá swɩ̀n ʋ con nətʋ, sə wʋwala dàn ká yí aba».

15Pamana tə jon səbiu tə, ba ga twá ba nii nə, ndə ba nə swɩ̀n nətʋ. Mə nətʋ nə, kʋ yoo tə carɩ kʋ sú Zwifə-ba pwərə wa, kʋ ja bà zə̀n.

Zwezi bɩrɩ ʋ tɩ̀àn ʋ karbɩa fugə nədʋ tə nə

(Marəkə 16.12-20; Likə 24.13-53; Zwan 20.19-29; 21.1-23; Tʋtʋnan 1.1-12; 1 Korɛntə tɩ̀án 15.5-8)

16Zwezi karbɩa fugə nədʋ tə vəli Galile paan tə yuu, Zwezi nə bɩrɩ ba. 17Máŋá tə nə, ba nə nɩ wá, ba pɩn wá dun. Ba wa lɩ̀à duən ga bɛ̀eé, də kʋ yɩ ʋ mʋ̀. 18Zwezi fàrʋ́ ʋ yí, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Yɩɩ ken dɩ̀àn tə mama Yɩɩ *sàń nə, də tɩa yuu wa à jɩɩn wa. 19Á vələ, á yí dwíə́ tə mama lʋʋ mama wa, sə á ja ba, á fwa à karbɩa. Á liə ba nɩ́á wa, kʋ twá də nyɩna Yɩɩ, də Yɩɩ-Biu tə, də Yɩɩ-*Siŋu tə yɩrɩ. 20Á ga kàrɩ̀ ba, sə ba twá kʋ tə mama nii nə, à nə bɩrɩ aba. Á cʋga zəni, à wá yà də aba, dɩɩn mama, kʋ ja vələ lʋʋ zaŋʋ».