Banga-Ngú-Có mì Jézù tí Bìndi-Mbíṛì go có mì
JÒVÁNÌ
1Jézù tí Có mì Mbíṛì gì tí ꞌduù gî
1Có táánò sàà kuu tí á kùṛo o bà suu to tí nô;
có táánò kû dù a i mì ndú ta Mbíṛì.
Có ꞌdo sàà táánò káa Mbíṛì.
2Ndâ Có táánò ta Mbíṛì ta o bà ꞌbìtà bà suu ndâ i.
3Wotí bà suu ndâ i táánò ꞌdáá gî a i ꞌbì Có;
ꞌbí i gbaànjé táánò mbe bàkà tí muu to tí nó á kapí ṛo Có nò wálá.
4Có táánò a ṛèngbó ꞌválá;
ꞌválá tí nò mì Có nò táánò a ngbaꞌo ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî,
5tí ngbaꞌo ŋìnó mbe tùngbaà gbí ꞌdíꞌdiꞌo,
tí ngbaꞌo ŋìnó náa ꞌdíꞌdiꞌo kpò yí lá.
6Mbíṛì táánò giì tuu ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Jòvánì,
7tí mbe ꞌdè yúcó ji ndâ ꞌduù.
Mbíṛì táánò tuu yí gí bà ꞌdè yúcó gítí Ngbaꞌo,
tacó wàa, ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ꞌví ù ta nje gítí Ngbaꞌo á ꞌdo gbí có mì wó.
8Jòvánì táánò me Ngbaꞌo lá;
yí táánò a ꞌduù sínò,
tí mbe ꞌdè yúcó gítí Ngbaꞌo.
9Có táánò, tí cèe Ngbaꞌo mbe njaanga muu ndâ ꞌduù ꞌdáá gî nó kpokèjì.
10Yí táánò kuu muu to tí nô,
to tí nó náa Mbíṛì táánò je wotí ji yí bìndi yí giì suu nô,
káa ndâ ꞌduù muu to tí nó táánò ꞌdáá gî ŋò yí ni lá.
11Yí táánò gì gí ꞌdóó ꞌbá mì ndú,
káa ndâ ꞌdóó-ꞌdòò nambe wó si yí tí i lá.
12Kpêtí ká énò, yí giì je wotí bà gì tí ndâ ꞌviì mì Mbíṛì ji ndâ mbe si yí tí i,
mbe tee njembí ndú mítí wó nó gî.
13Ṛèngbó bà dù ndú tí ndâ ꞌviì mì Mbíṛì nò me ꞌdo muu to tí nó lá,
à ꞌdo me gbí bà toko bà sili mì ndâ ꞌdakò ta niì lá,
à delè giì dù me ꞌdo gbí go bà jò ṛè ndâ ꞌduù lá,
à káa Mbíṛì ká bàkà ndú tí ndâ ꞌviì mì wó.
14Có táánò gì tí ꞌduù go ndoo,
bìndi yí giì ꞌvala gbí òkò tí ndoo muu to tí nó,
tí gbolò mbe nambeè,
delè tí gbolò mbe ꞌdè yúcó.
Ze táánò ŋò ŋa bà tòngbaà mì wó,
tí ngba gbèe ꞌViì-mì-Mbíṛì ta ꞌbí ŋa ꞌviì go yí mì Bu wó wálá gî.
15Jòvánì táánò gì kû kò-kò ta ṛè Có ji ndâ ꞌduù, máa,
«Ŋìnó a ꞌduù tí nó náa ye táánò kû ꞌdè có ta ṛè wó ji yo máa,
‹ꞌDuù tí nó kèjì gí tàkò ye nó a gbolò ꞌduù ndii ye gî,
tacó yí táánò kû ꞌvala kùṛo o bà jò ye.› »
16Yí kû bàkà nambeè ji ndoo ꞌdáá gî,
tacó nambeè gbí yì wó me gbolò ngé ndii gî.
17Mbíṛì táánò tuu a Mòze ta ndâ có mì wó ji ndâ ꞌduù,
bìndi yí giì tuu a Có tí Jézù,
tí Bìndi wó tí Mbíṛì gí bà bàkà nambeè ji ndâ ꞌduù,
delè gí bà ꞌdè yúcó ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî.
18ꞌBí ꞌduù jé mbe ŋò Mbíṛì ta ṛo wó ta gbèe ṛi muu to tí nó wálá,
à káa gbèe ꞌViì-mì-Mbíṛì ta ŋa wó wálá,
tí wú-gbí-ṛé Bu wó,
ká tùbà tí Mbíṛì ji ndoo.
Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù ꞌdè yúcó mì wó
19Ta ꞌbí o gbaànjé, ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì tuu ndâ ꞌbí bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà ta ndâ ꞌbí mbe kû konì ndâ bu-Mbíṛì ta nèté, ꞌdo Jèrùzàlémè, máa, ndú ya gí bà ꞌvee Jòvánì máa, yí a ꞌdi wè? Wàa ndú ꞌví gì ta ndi kòcò wó ji ndâ yì. 20Ndâ bu-Mbíṛì tí nò mâ giì ya gí bà ꞌvee Jòvánì go có tí nó náa ndâ kpo ꞌduù mì ndú tuu ta ndú nò, Jòvánì giì ꞌdè ꞌvéṛè ji ndú lá, yí giì ꞌdè có ji ndú ngbáṛángàꞌi énó máa, «Ye me Bìndi-Mbíṛì lá.»
21Káa ndâ bu-Mbíṛì tí nò giì ꞌvee yí kákáꞌi máa, «Má énò, wò a Èlíjà tí nó táánò tí mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì nó wàà?»
Káa Jòvánì giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye me Èlíjà tí nò delè lá.»
Bà taꞌô ŋìnó, ndâ bu-Mbíṛì tí nò giì ꞌvee Jòvánì máa, «Wò ꞌví dù a gbolò mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì tí nó náa Mòze dígísèé ci ndâ ká gù ndoo máa Mbíṛì bà tuu yí ji ndú nó wàà?»
Káa Jòvánì giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ngé lá! Ye me yí lá.»
22Ndâ bu-Mbíṛì tí nò giì ꞌvee Jòvánì máa, «À má énò, wò a ꞌdi? Tacó ze má dele ta ndi ze ya gí ꞌbá, wàa ze ꞌví ꞌdè ta ndi kòcò lo ji ndâ ꞌduù tí nó mbe tuu ze nô, ze dele ndi ze ya gí bà ꞌdè có ji ndú énó máa, wò a ꞌdi?»
23Káa Jòvánì giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye a ꞌduù tí nó náa Ìzáyà tí mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì dígísèé ꞌdè kòcò ta wotí mì Mbíṛì gítí wó máa,
‹Kòcò ꞌduù kû kò-kò gbí kángáá nga ngoò, máa,
yo bàkà kpokèjì mì Mbe tí yo jáá nô.› »
24À ta o tí nò tuu ndâ bu-Mbíṛì tí nò ya tí ji Jòvánì a ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà. 25Tacó énò, ndú giì ꞌvee Jòvánì máa, «Wò me Bìndi-Mbíṛì lá, wò me Èlíjà lá, wò delè me mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì tí nó mì Mòze náa yí ꞌdè có gítí wó nó ká lá. À má énò, wò kû caka tí ndâ ꞌduù tacó yè?»
26Káa Jòvánì giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye kû caka tí ndâ ꞌduù ta ngo, káa, ꞌbí ꞌduù kpónó kû ṛò tíyò kuu gbí òkò tí yo nò káa yo ŋò yí ni lá, 27ká bà giì gì gí tàkò ye. Yí a ꞌduù mbe me gbolò ndii ye tí ŋa ŋìnó náa à kpêtí káa bà dù tí vòó mbe kû njaanga tàmà ꞌdo tí kò wó sínò, ye bà ꞌde wotí tí ye gítí wálá.»
28Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tuu ndâ bu-Mbíṛì mì ndú nò ji Jòvánì si yí gbí gbata Bètánìyà a tìto Jòròdánìyà kû caka tí ndâ ꞌduù.
29Jòvánì mâ giì zekeꞌo ta ꞌbí yé á bìndi bà ꞌdè nje mì ndú ta ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà nò, yí giì ŋò Jézù kèjì gí mì wó. Bìndi yí giì tùbà tí Jézù ji ndâ ꞌduù máa, «Yo ŋò ꞌViì-rómbo-mì-Mbíṛì, tí mbe toṛo ndâ vò i ꞌdo muu to tí nó, zô! 30Ŋìzó a yí tí ꞌduù tí nó náa ye kû ꞌdè có gítí wó máa, ‹ꞌBí ꞌduù, tí gbolò ꞌduù mbe ndii ye gî, á kèjì tàkò ye› nó ká zô. Yí me gbolò ndii ye gî, tacó yí sàà kû ꞌvala kùṛo o bà jò ye. 31Ye táánò sàà ŋò yí ni tí ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tuu yí nó lá, káa à giì tuu ye, máa, ye dù tí mbe caka tí ndâ ꞌduù, tacó wàa, ye ꞌví tù ta bà tí wó ji ndâ Ìzìrìyélì.
32«Ye táánò ŋò Bèṛi-mì-Mbíṛì kû gì ꞌdo gbíṛì go kùlè nô, kû gì gí bà o mí muu wó. 33Ye táánò ta o tí nò ŋò yí ni lá. Káa a ꞌduù tí nó mbe tuu ye, máa, ye caka tí ndâ ꞌduù ta ngo nó, ká giì tùbà tí wó ji ye máa, ‹ꞌDuù tí nó náa wò bà ŋò Bèṛi-mì-Mbíṛì kû gì ꞌdo gbíṛì ndírí gí muu wó nó, a ꞌduù tí nò ká bà gì gí bà caka tí ndâ ꞌduù ta Bèṛi-mì-Mbíṛì nó ká nò.› 34Káa ye giì ŋò Bèṛi-mì-Mbíṛì gì ꞌdo gbíṛì gí muu ꞌdakò tí zó gî. À má énò, ye kpónó kû yù nó a gbí wó ji yo máa, yí a ꞌViì-mì-Mbíṛì.»
Ndâ mbe dù tí ndâ kpédélé mbe tala có mì Jézù
35Ta ꞌbí yé, si ndâ Jòvánì kû ṛò tíyò ta ndâ ꞌbí mbe tala có mì wó sósòꞌô ta ꞌdêꞌo, 36Jòvánì giì ŋò Jézù kû ndii ta nó. Yí giì zeke Jézù ngbóó, bìndi yí giì tùbà tí wó ji ndâ mbe tala có mì wó tí nó náa ndú kû ṛò tíyò ta ndú nó, máa, «Yo ŋò ꞌViì-rómbo-mì-Mbíṛì ta nó zô.»
37Ndâ mbe tala có mì Jòvánì nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa yí ꞌdè ji ndú nò, ndú só giì njè nó ya gí bà ṛu ndi Jézù. 38Jézù mâ giì ꞌvìsì tí wó, yí mâ giì ŋò ndú, yí giì ꞌvee ndú máa, «Yo kû pà a yè?»
Káa ndú giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Rábì» (gbí máa, Mbe nìbà i), «Wò kû dù ngò?»
39Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yo gì gí bà ŋò .» Ndú bà-i-nò giì ya ta sè ṛi-ꞌdêꞌo tí nó gí bà ŋò bàndò mì Jézù.
40ꞌBí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì Jòvánì mbe ya gí bà ŋò bàndò bà dù Jézù nò a Àndèréyà, tí náꞌvindí Sìmónè Pìyétòrò. 41Àndèréyà mâ giì ŋò bàndò bà dù Jézù gî, yí giì dele ndi wó ya gí bà pà bà tí náꞌvindí wó Sìmónè, yí mâ giì ꞌde yí gî, yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Ze ꞌde Bìndi-Mbíṛì gî!» 42Bìndi yí giì ꞌdaka Sìmónè ya tí ji Jézù.
Jézù mâ giì ŋò Sìmónè, Jézù giì zeke Sìmónè ngbóó, bìndi yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Wò a Sìmónè tí ꞌviì mì Jòvánì, káa ngú ṛè lo kpónó bà dù a Kéfà,» (gbí máa, Pìyétòrò, gbí máa, Duù).
43Ta yé bìndi bà ꞌde tí ndâ Jézù ta Sìmónè Pìyétòrò, Jézù giì ꞌde ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Fìlípò, si Jézù bàkà có gítí bà njè nó ꞌdo tàbèꞌdè Jòròdánìyà tacó bà ya gí Gàlìléyà cee gî. Jézù giì tèꞌé tí Fìlípò máa, yí gì gí bà ṛu ndi yì. 44Fìlípò delè káa ꞌduù Bètìsàyídà go ndâ Àndèréyà ta Pìyétòrò.
45Fìlípò mâ giì ꞌde ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Nàtànìyélè, yí giì ꞌdè có ji Nàtànìyélè máa, «Ze ꞌde ꞌduù tí nó náa Mòze táánò cu có gítí wó mí gbí wáràgà mì wó nó gî, ꞌduù tí nó náa ndâ mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì táánò cu có gítí wó mí gbí wáràgà mì ndú nô. Ṛè wó a Jézù, tí ꞌviì mì Jùzépè mbe gì ꞌdo Názàrètì.»
46Káa Nàtànìyélè giì ꞌvee Fìlípò máa, «A ŋa tó i yè jé ká gì ꞌdo Názàrètì?» Káa Fìlípò giì ꞌvìsì có ji Nàtànìyélè máa, «Gì gí bà ŋò yí ta ṛo lo.»
47Ndâ Fìlípò ta Nàtànìyélè bà-i-nò giì njè nó kû ya gí mì Jézù. Jézù mâ giì ŋò Nàtànìyélè kèjì gí mì wó, yí giì ꞌdè có ji yí máa, «À gbúú-gbuu zó a Ìzìrìyélì gbí dù Ìzìrìyélì ta tiṛì gbí yì wó wálá ká kèjì zô.»
48Nàtànìyélè mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè nò, yí giì ꞌvee Jézù máa, «Wò ŋò ye ni ta yè?»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ye kùtàá ŋò wò kû ki tí lo to tà mû-mbiìgá á kùṛo o bà ya Fìlípò gí bà tèꞌé tí lo.»
49Nàtànìyélè bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Mbe nìbà i, wò a ꞌViì-mì-Mbíṛì! Wò a gbolò gba mì ndâ Ìzìrìyélì!»
50Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Nàtànìyélè máa, «Wò ùnje énò máa, ye a ꞌViì-mì-Mbíṛì, tí gbolò gba mì ndâ Ìzìrìyélì, ká tacó náa ye ꞌdè có ji wò máa, ye kùtàá ŋò wò kû ki tí lo to á tà mû-mbiìgá gî nò. Káa wò bà giì ŋò ndâ ꞌbí i mbe me kpo-kpò ndii ŋìnò gî. 51Ye kû ꞌdè có ji wò ta yúcó máa, wò kèjì gí bà ŋò njekèjì gbíṛì njaanga tí gî, bìndi ndâ basìlì mì Mbíṛì kû wùùkù to ya gí yaà, gì gí to, ya gí yaà, gì gí to, muu ꞌViì-mì-ꞌDakò.»
2Jézù ya gí bàndò bà kò niì gbí gbata Kánà
1À bàkà bìndi bà tèꞌé tí ndâ Fìlípò ta Nàtànìyélè mì Jézù káa sili taꞌô, bìndi ꞌbí ꞌdakò gbí gbata Kánà, gbí to Gàlìléyà, giì ko niì mì wó gí ꞌbá. Màríyà tí nawu Jézù ta o tí nò kuu bàndò bà ko niì tí nò. 2À delè giì tèꞌé tí ndâ Jézù ta ndâ mbe tala có mì wó gí bà ko niì tí nò gî.
3Pe nèbítì mâ giì cee ꞌdo mì ndâ mbe kò niì gî, nawu Jézù giì ꞌdè có ji yí máa, «Pe mì ndú wálá.»
4Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji nawu wó máa, «Káa wò ꞌdè ji ye máa ye ꞌví bàkà tí a yè, ndi lo niì? O mì ye gì kálásê.»
5Nawu Jézù bà-i-nò giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù tí nó mbe kû bàkà nèté bàndò bà ko niì nó máa, «Yí má ꞌdè có ji yo, yo ꞌví ndii muu có mì wó nò lá.»
6Ta o tí nò ndâ ꞌbí kpo-kpò káꞌi-ngo vô-nje gbaànjé ꞌdo tí díí, náa gbèe kû te go jú-káṛà-ngo vô ta nje tí , kuu mì ndâ ꞌduù tí nò á bàndò bà ko niì nò. Nèté mì ŋa ndâ kpo-kpò káꞌi-ngo tí nò gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà a bà cu ngo mí gbí ndú tacó bà caka bèjò.
7Jézù bà-i-nò giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù tí nó mbe kû bàkà nèté bàndò bà ko niì nó máa, «Yo cu ngo yeke ndâ kpo-kpò káꞌi tí nò gî.»
Ndâ ꞌduù tí nò mâ giì bàkà go có tí nò náa Jézù ꞌdè ji ndú nò gî, 8Jézù giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo cu ꞌbí ngo tí nò náa yo yee mí gbí ndâ káṛà nò ji ꞌduù tí nó mbe kû njèè i-zó-zò nô.»
9Ndâ ꞌdakò tí nò giì cu ngo tí nò náa ndú yee mí gbí káṛà nò ya tí ji ꞌduù tí nó mbe kû njèè i-zó-zò nó go có mì Jézù nò. Yí mâ giì tee mítí nje wó, ŋìnó a pe ká nô! Káa yí ŋò ꞌdóó kpokèjì tí nó náa pe tí nò gì ꞌdo tí nó lá. À káa ndâ ꞌduù tí nó mbe yòò ngo mí gbí ndâ kpo-kpò káṛà-ngo tí nó ká ꞌdi gbí có tí nò.
Mbe njèè i-zó-zò bà-i-nò giì tèꞌé tí ꞌdakò tí nó náa à kû ko niì mì wó gí ꞌbá nô. 10Bìndi yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Ndâ ꞌduù ta o i ꞌdáá gî kû njèè kùṛo a pe ŋìnó mbe me gó ngé waa gî nô. Yì ndâ wiṛi má ye gî, ndú giì njèè pe ŋìnó mbe me gó dúú-dúú lá nó ꞌdo ndiì. Káa wò giì kpolo tí pe ŋìnó mbe me gó ngé waa gî nó yee tí kpónó.»
11Jézù bàkà kpédélé seṛè mì wó nò mí gbí gbata Kánà á Gàlìléyà, tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌví ŋò ta wotí mì yì. Ndâ mbe tala có mì wó giì ùnje gítí wó dú ta yúcó gî.
Jézù mòkò ndâ mbe mà ꞌvélè ꞌdo gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì gí sè
12Ndâ Jézù ta nawu wó, ta ndâ náꞌvindí wó, giì njè nó ꞌdo bàndò bà ko niì ya gí bà bàkà làmbu sili mí gbí gbata Kàpàrànáwùmù.
13Jézù mâ giì ŋò kùṛo o bà bàkà tàkìì mì o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì dooko gî, ndú giì njè nó ta ndâ mbe tala có mì wó ꞌdo gbí gbata Kàpàrànáwùmù, tacó bà ya gí bà bàkà gbolò o tí nò mí Jèrùzàlémè. 14Ndú mâ giì yee kà, ndú giì ꞌde ndâ ꞌduù ꞌvìsì gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì tí ꞌdóó i mì ndú gî. Ndú ꞌde ndâ mbe kû mà ndâ mòꞌdú, ta ndâ rómbo, ta ndâ kùlè, ta ndâ mbe kû ꞌvìsì gùrúsù, ꞌvíṛímó-ꞌviṛimo gbí nèté.
15Jézù mâ giì ŋò énò, yí giì je njì wú, bìndi yí giì gbì ta ndâ ꞌduù tí nò, ta ndâ nò mì ndú, mòkò ꞌdo gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì á gí sè. Yí giì ꞌbuku ndâ tàràbézà mì ndâ mbe kû ꞌvìsì gùrúsù mí to, ta bà vaka ndâ gùrúsù mì ndú vóró-voro, vóró-voro, ta to. 16Bìndi yí giì do mítí ndâ mbe kû mà ndâ kùlè máa, «Yo kaa ndâ kùlè mì yo nò ꞌdo bà-i-nó gî! Yo kákáꞌi ꞌví bàkà ṛùkàtiì mì Bu ye tí bàndò bà mà ꞌvélè mì yo lá!»
17Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì ŋò ŋa i tí nò náa yí bàkà ta ndâ mbe mà ꞌvélè gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì nò, mbí ndú bà giì ꞌva tí có tí nó á gbí wáràgà mì Mbíṛì máa, «Ye bà cì ká muu ꞌbá mì lo!» nô.
18Káa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ŋìndi ndú giì yuu tí ndú mí gbí có tí nò ta bà ꞌvee gbí nje Jézù máa, «Ze ꞌví ŋò ni mítí ŋa yè máa, àá mì lo a yúcó tacó bà bàkà ŋa i tí nò kpónó náa wò bàkà nò?»
19Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yo kiꞌviki ꞌbá-Mbíṛì tí nó gí to, wàa ye bà bì ndí mí tíyò á gbí sili taꞌô.»
20Káa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee yí máa, «Àá táánò bì ꞌbá-Mbíṛì tí nò mí tíyò gbí ndoò ziꞌduù-só-nje vô nje-vô gbaànjé, káa wò kèjì gí bà bì ndí gbí sili taꞌô?»
21Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ta o tí nò ŋìndi ndú kû koṛo có a i gítí cèe ꞌbá-Mbíṛì tí nó, keèlá, Jézù kû ni a ꞌbá-Mbíṛì tí nó tí dìì wó nô. 22Mbí ndâ mbe tala có mì Jézù giì ꞌva tí có tí nò náa yí ꞌdè gítí bà bì ndi ꞌbá-Mbíṛì á gbí sili taꞌô nò a i bìndi bà ꞌvala ndi Jézù ꞌdo gbí muuꞌdú wó. Bìndi à ngbíí nò a o bà giì ùnje mì ndú á gítí ndâ có tí nó á gbí wáràgà mì Mbíṛì, ta có tí nò náa Jézù ꞌdè nò.
23Ndâ ꞌduù me mbè, mbe ŋò ndâ seṛè tí nó náa Jézù bàkà gbí ndâ sili bà dù yí á Jèrùzàlémè ta o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì nó, giì ùnje gítí Jézù gî. 24Káa Jézù tee njembí wó gítí có mì ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú gbaànjé lá, tacó yí ŋò ndú ꞌdáá gî ni gî. 25Tacó énò, gbí ndeṛè bà ꞌvee ꞌbí ꞌduù mì wó máa yí ꞌdè gbí ndú ji yì nò wálá, tacó yí ꞌdi gbí ndâ ꞌduù muu to tí nó ngé cee gî.
3Ndâ Jézù ta ꞌbí mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà
1Ta ꞌbí o gbaànjé ꞌbí ꞌdakò tí mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà, delè tí kpo ꞌduù gbí ngbàngà mì ndú, ta ṛè wó a Nìkòdémò, 2giì ya gí mì Jézù ta bèbìlì gbí kóó, bìndi yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Mbe nìbà i, ze ŋò wò tí mbe nìbà i mbe gì ꞌdo mì Mbíṛì ni gî. Tacó ꞌbí ꞌduù bà ꞌde wotí bà bàkà ndâ ŋa ndâ kpo-kpò i tí nó náa wò kû bàkà nó wálá, sè káa ŋìnó à má káa Mbíṛì ká tàkò ꞌduù tí nò.»
3Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Nìkòdémò máa,
«Ye kû ꞌdè có ji wò ta yúcó máa,
à má kpò gbí ndi bà jò ꞌduù lá,
ꞌduù tí nò bà dù tí bòò-gba mì Mbíṛì wálá.»
4Káa Nìkòdémò giì ꞌvee Jézù máa, «Àá bà kpò gbí ndi bà jò kpo ꞌduù kákáꞌi ée? Yí bà ꞌde kpokèjì bà dele ndi wó ya gí gbí yì nawu wó wàa à ꞌví jò ndi wó tí dó ꞌviì ꞌdo kòtí ꞌdi?»
5Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Nìkòdémò máa,
«Ye kû ꞌdè có ji wò ta yúcó máa,
à káa ŋa ꞌduù ŋìnó náa à caka tí wó gî,
tí ŋa ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdi có mì Bèṛi-mì-Mbíṛì gî nó,
ká bà dù tí Bòò-gba mì Mbíṛì.
6A ndâ bu ꞌduù ta nawu ꞌduù ká jò ꞌduù,
káa, a Bèṛi-mì-Mbíṛì ká je wotí bà dù tí ꞌduù mì Mbíṛì ji ꞌduù.
7Njembí lo ꞌví mù gítí có tí nó náa ye ꞌdè ji wò énó nó máa, à ꞌví jò ndi lo tí ngú nó lá.
8Tacó ndâ ꞌduù ŋìnó náa Bèṛi-mì-Mbíṛì je wotí bà ꞌvala go có mì Mbíṛì ji ndú gî nó,
go pípìṛi náa wò kû ꞌdi káa wo bà pì yí,
káa wò bà ni bà cu ꞌbì lo gbúú-gbuu mítí ꞌbí to,
máa, ‹Nô! Pípìṛi kû pì ꞌdo nô!› nò wálá.
Wó delè bà ni bà cu ꞌbì lo gbúú-gbuu mítí ꞌbí to,
máa, ‹Pípìṛi kû pì gítí nó!› nò wálá.»
9Káa Nìkòdémò giì ꞌvee Jézù máa, «Gbí có mì lo nò máa yè?»
10Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Wò tí gbolò mbe nìbà i mì ndâ Ìzìrìyélì delè ŋò ndâ i tí nò ni lá?
11Ye kû ꞌdè có ji wò ta yúcó máa,
ze kû ꞌdè có ká gítí ndâ i ŋìnó náa ze ŋò ndú ni gî nô.
Ze delè kû ꞌdè có ká gítí ndâ i ŋìnó náa ze ŋò ndú ta ṛo ze gî nô.
Kpêtí ká énó, ndâ ꞌduù mì yo biya bà ꞌdi ndâ có tí nó náa ze ꞌdè ji yo gítí ndâ i ŋìnó náa ze ŋò ta ṛo ze nó gî.
12Yo má biya bà ꞌdi có tí nó náa ye ꞌdè ji yo gítí ndâ i muu to tí nó nó gî,
yo bà ùnje gítí có ŋìnó náa ye bà ꞌdè ji yo gítí ndâ i ŋìnó gbíṛì nó ta ŋa kpokèjì ngàyi?
13ꞌBí ꞌduù muu to tí nó gbaànjé jé mbe ꞌdò kò wó mí gbíṛì wálá;
à káa ꞌViì-mì-ꞌDakò, tí mbe gì ꞌdo gbíṛì.
14Mbíṛì bà te ꞌViì-mì-ꞌDakò gí yaà mí kùṛo ndâ ꞌduù go bà te cè tí kpoo tí nó náa à du ꞌdo tí liì nó mì Mòze gí yaà mí kùṛo ndâ ꞌduù gbí kángáá nga ngoò,
15tacó wàa ndâ mbe ùnje gítí wó ꞌdáá gî ꞌví ꞌde ta ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô.
16Tacó Mbíṛì zè ndâ ꞌduù muu to tí nó nìkì ngé ma.
Tacó énò, yí giì je gbèe ꞌViì mì wó ji ndú.
Mbíṛì je gbèe ꞌViì mì wó ji ndâ ꞌduù,
tacó wàa, ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí wó nó ꞌví giṛiꞌo lá.
Ndú delè ꞌví ꞌde ta ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô.
17Mbíṛì tuu ꞌViì mì wó gí muu to tí nó me tacó bà waa có mítí ndâ ꞌduù lá.
Yí tuu yí a i tacó bà ꞌvala ndâ ꞌduù.
18Mbíṛì bà waa có mítí ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí ꞌViì-mì-ꞌDakò gî nó wálá.
Káa ꞌduù ŋìnó mbe biya bà ùnje gítí gbèe ꞌViì-mì-Mbíṛì ta ꞌbí ꞌviì go yí mì Bu wó wálá nó gî nó ꞌva tí to sàà gî.
19Mbíṛì bà waa có mítí ndâ mbe ngbútù ta ndeṛè énó máa,
ngbaꞌo gì gí muu to tí nó gî,
káa à giì nìkì tí ndâ ꞌduù a bà kpoko tí ndú ta ndi gbí ꞌdíꞌdiꞌo.
Ndú biya bà dù gbí ngbaꞌo gî,
tacó ndú ta o ꞌdáá gî kû bàkà káa ndâ vò i.
20À dú káa yúcó máa,
ndâ mbe bàkà vò i ꞌdáá gî kû sogo ngbaꞌo,
tacó à tí ndú a gúku, máa,
ndâ ꞌduù bà ŋò ŋa ndâ vò i tí nó náa ndâ yì kû bàkà nô.
21Káa a ndâ mbe ꞌvala ta yúcó ká kû co gí gbí ngbaꞌo,
tacó wàa, ndâ ꞌduù ꞌví ŋò ta ndâ i tí nó náa ndâ yì bàkà ta ṛè mì Mbíṛì nó ngbáṛángàꞌi.»
Ndâ Jézù ta Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù
22Ta o tí nò ndâ Jézù ta ndâ mbe tala có mì wó giì ꞌbìtà bà nò ta ndi gbí ndâ to á sè ꞌdo gbí ndâ gbata gbí to Jùdéyà. Ndú dù gbí ndâ nó tí nò ta làmbu kôndi o, kû caka tí ndâ ꞌduù. 23Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù ŋìndi wó ta gbèe o tí nò kû dù tí ꞌbí bàndò ta ngo gèjèè kuu tí , náa à kû nì mítí a Àyìnónì, á dê ta gbata Sàlímì, kû caka tí ndâ ꞌduù delè, 24á kùṛo bà zèè yí tí Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù mí gbí zàà.
25Ta ꞌbí o gbaànjé, ndâ ꞌbí mbe tala có mì Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù giì tò kponje ta ꞌbí Jùdéyà gítí có bà bàkà i tí ngbáṛángà i. 26Bìndi ndâ mbe tala có mì Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù giì ya gí mì wó, bìndi ndú giì ꞌdè có ji yí máa, «Mbe nìbà i, ze ꞌdi có énó máa, ꞌdakò tí nó táánò náa yo ta yí ngéé tìto Jòròdánìyà nó, ꞌdakò tí nó náa wò táánò tùbà tí wó ji ndâ ꞌduù máa, yí a ꞌViì-rómbo-mì-Mbíṛì nó, kpónó kû caka tí ndâ ꞌduù, káa ndâ ꞌduù ꞌdáá gî kû kaa ya gí mì wó.»
27Káa Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù giì ꞌvìsì có ji ndâ mbe tala có mì wó máa,
«À má me Mbíṛì ká wu i ji ꞌduù lá,
yí gí bà dù tí mbe i tí nò wálá.
28Yo ꞌdi có tí nó náa ye táánò ꞌdè ji yo énó máa,
‹Ye me Bìndi-Mbíṛì lá,
ye a ꞌduù tí nó náa à tuu yí túú-tuu gí kùṛo wó› nó ta tù yo gî.
29Ngú niì ta o ꞌdáá gî ká ta ṛè ngú ꞌdakò mì wó mbe kû kò yí nô.
Kpêtí ká énò,
tàkòcò kómbe ꞌdakò tí nó mbe kû kò ngú niì nó ta o ꞌdáá gî ká pétékèꞌi gítí bà ꞌdi kòcò ndâ kómbe wó kû ꞌdè nje ta ngú niì mì wó ta líkíꞌo tí ndú.
Ŋa líkíꞌo tí nò kpónó kuu tí ye.
Tàkòcò ye kpónó peteke ngé tè gî.
30Wotí mì wó má kû ya gí yaà,
wotí mì ye kû dele gí to.
31ꞌDuù tí nó mbe gì ꞌdo yaà nó me gbolò ndii ndâ ꞌduù ꞌdáá gî.
Káa ꞌduù ŋìnó náa à jò yí mí muu to tí nó nó a ꞌduù mì to tí nô.
Yí delè kû ꞌdè có ká gítí ndâ i muu tó tí nô.
32Bìndi ꞌduù tí nó mbe gì ꞌdo gbíṛì nó
kû ꞌdè có ká gítí ndâ i ŋìnó náa yí ŋò ndú gbíṛì nô.
Yí delè kû ꞌdè káa ndâ có ŋìnó náa yí ꞌdi ꞌdo gbíṛì nô.
Ndâ ꞌduù kpêtí má ùnje gítí có mì wó lá,
33ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí có mì wó gî nó ùnje gî máa,
ndâ có mì Mbíṛì a yúcó.
34Tacó ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tuu yí nó kû ꞌdè a ndâ có mì Mbíṛì.
Tacó Mbíṛì je Bèṛi mì wó tí Mbíṛì ji ꞌduù tí nò náa yí tuu yí nò túkàꞌi.
35Bu ꞌViì zè ꞌViì nìkì ma.
Yí giì kaa ndâ i ꞌdáá mí ꞌbì ꞌViì gî.
36ꞌDuù mbe ꞌdi có mì ꞌViì gî
bà ꞌde ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô.
Káa, ꞌduù ŋìnó mbe biya bà ꞌdi có mì ꞌViì gî nó
jé gí bà ꞌde ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó wálá,
tacó yí kû ꞌvala gbí kpo-tàkòcò mì Mbíṛì.»
4Ndâ Jézù ꞌde tí ndú ta ꞌbí niì Sàmárìyà muu gùù ngo
1Jézù giì ꞌdi gî máa, ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà ŋò ni gî máa, muu ndâ mbe tala có mì yì me mbè ndii muu ndâ mbe tala có mì Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù gî, káa yì delè kpòò kû caka tí ndâ ngú ꞌbí , 2à má ta bà ꞌdè ta yúcó, Jézù táánò caka tí ndâ ꞌduù lá, a ndâ mbe tala có mì wó ka kû caka tí ndâ ꞌduù.
3Yí njè nó ta ndâ mbe tala có mì wó ꞌdo Jùdéyà tacó bà ya gí Gàlìléyà, 4có tí kpokèjì tí nó mbe có gbí to Sàmárìyà nô. 5Ndú mâ giì yee gbí njí tí nó náa Jàkóbè dígísèé je tí mbèlè ji ꞌviì mì wó Jùzépè, á dê ta gbata Sìkárà gbí to Sàmárìyà nó, 6Jézù giì ki tí wó to ta sé nó á muu ꞌbí gùù ngo, náa à kû nì mítí a Gùù ngo mì Jàkóbè, á gbí njí tí nò, si ṛi dê gítí bà gì gbúrú.
7-8Jézù mâ giì zekeꞌo, yí giì ŋò ꞌbí niì tí jú Sàmárìyà mbe gì tacó bà ja ngo, si ndâ mbe tala có mì Jézù kaa ꞌdáá ya gí bà sì i-zó-zò gbí gbata gî. Bìndi Jézù giì yù ngo ꞌdo tí niì tí nò, máa, «Cu ꞌbí ngo mì lo nò je, wàa ye ꞌví njù gi.»
9Káa niì tí nò giì ꞌvee Jézù máa, «Ŋìnò a wò tí Jùdéyà ká kû yù ngo ꞌdo tí ye tí jú Sàmárìyà?» Niì tí nò ꞌvee ŋa ꞌvé tí nò mítí Jézù tacó ndâ Jùdéyà gbí ndâ o tí nò si ndâ ꞌduù Sàmárìyà tí i ngé gî lá.
10Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa,
«Wò kùtàá má ŋò i-nambeè tí nó náa Mbíṛì kû je ji ndâ ꞌduù tí nó ní-ni,
wò delè kùtàá má ŋò ꞌduù tí nó mbe kû yù ngo njú-njù ꞌdo tí lo nó ní-ni,
a wò kùtàá ká bà yù ngo ꞌdo tí wó,
bìndi yí kùtàá bà je ngo tí nó mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù nó ji wò gî.»
11Niì tí nò bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «I bà ja ngo mì lo wálá, kpo ꞌduù, káa tà guu ngo tí nó me ꞌdú ngé. Wò bà ꞌde ngo tí nó mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù náa wò bà je ji ye nò ꞌdo kòtí ꞌdi? 12Gbí ŋa có mì lo nò máa, wò a gbolò ꞌduù ndii gu ze tí nó tí Jàkóbè nó gî? Jàkóbè tí nó táánò tí mbe duu gùù ngo tí nó náa ndú ta ndâ ꞌviì mì wó, ta ndâ i-kó-ko mì ndú, njù kpòò, bìndi ndú giì jee ji ze nô?»
13Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa,
«ꞌDuù má njù ngo ꞌdo gbí gùù ngo tí nó,
go ngo bà bàkà yí kákáꞌi gî.
14Káa go ngo bà bàkà ꞌduù mbe njù ngo gbí ꞌbì ye kákáꞌi wálá.
Ngo tí nò bà dù gbí yì wó go ngo mbe kû ꞌva gbí pù co gbí ndoò.
Ngo tí nò bà ꞌvala yí dúú bà ya tí .»
15Niì tí nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò, yí giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Cu ꞌbí ŋa ngo tí nò náa wò kû ꞌdè có gítí nò ji ye, tacó wàa go ngo ꞌví bàkà ye kákáꞌi lá. Delè tacó wàa, ye ꞌví gì gí bà ja gùù ngo tí nó kákáꞌi lá, bu ye.»
16Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa, «Ya gí bà tèꞌé tí ꞌdakò mì lo, wàa yo ꞌví gì ta yí gí bà-i-nô.»
17Káa niì tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «ꞌDakò mì ye wálá.»
Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Wò ꞌdè a yúcó máa, ꞌdakò mì lo wálá. 18Tacó wò táánò kò ndâ ꞌdakò vô, káa ꞌdakò tí nó kpónó náa yo kuu ꞌbá ta yí nó me ꞌdóó ꞌdakò mì lo lá. Có mì lo me ꞌvéṛè lá.»
19Niì tí nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò, yí giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ye kpónó ŋò ni gî máa, wò a mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì, bu ye. 20Káa ndâ ká gù ze tí ndâ Sàmárìyà dígísèé kû bàkà i-Mbíṛì mí pí gú tí nó mì ze nô. Káa yo tí ndâ Jùdéyà máa, gbèe bàndò bà bàkà i-Mbíṛì ꞌví dù ká gbí gbata Jèrùzàlémè cuki. Yúcó bàndò kpónó ꞌví dù a ŋìndi ndâ ꞌdi?»
21Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa,
«Ùnje gítí có tí nó náa ye kû ꞌdè ji wò nô, niì.
ꞌBí o wúnò ká kèjì náa yo bà bàkà i ji Bu ye mí pí gú mì yo nó wálá;
yo delè bà bàkà i mí Jèrùzàlémè wálá.
22Yo tí ndâ ꞌduù Sàmárìyà ŋò Mbíṛì tí nó náa yo kû bàkà i ji yí nó ni lá.
Káa ze tí ndâ Jùdéyà ŋò Mbíṛì tí nó náa ze kû bàkà i ji yí nó ni gî.
Tacó ꞌduù tí nó tí mbe ꞌvala ndâ ꞌduù nó gì a i ꞌdo mì ze tí ndâ Jùdéyà.
23Káa o tí nò ká kèjì, à má ta bà ꞌdè ta yúcó, o tí nò gì sàà gî,
náa ndâ cèe mbe bàkà i-Mbíṛì bà giì bàkà i ji Bu ye ta njembí ndú,
ndú delè bà bàkà i ji yí ta yúcó.
Tacó ŋìnò a ŋa ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tí Bu ye kû dù ta go ndú máa ndú ꞌví dù tí ndâ mbe bàkà i ji yì nô.
24Mbíṛì a Bèṛi;
à má énò, ndâ mbe bàkà i-Mbíṛì ꞌví bàkà ta wotí mì Bèṛi mì wó tí Mbíṛì,
ndú delè ꞌví bàkà ta yúcó.»
25Káa niì tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ye ŋò ni gî máa, Màsíyà (gbí máa, Bìndi-Mbíṛì) kpónó kèjì, yí má gì gî, yí bà ꞌdè gbí ndâ có ꞌdáá gî ji ndâ ꞌduù.»
26Káa Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa, «Ye tí mbe kû ꞌdè có ta wò nó a ꞌduù tí nò, tí Bìndi-Mbíṛì nò.»
27ꞌDo bà-i-nò ndâ mbe tala có mì Jézù giì dele ndi ndú ꞌdo bà sì i-zó-zò gî. Ndú mâ giì ꞌde ndâ Jézù kû ꞌdè nje ta niì tí nò, nje ndú ꞌdáá gî giì ꞌdèè gî. Káa gbèe ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú mbe ꞌvee Jézù máa, «Yo kû ꞌdè a cèe nje yè ta jú Sàmárìyà tí nò?» nò wálá.
28Niì tí nò mâ giì ŋò ndâ mbe tala có mì Jézù gì gî, yí giì goonó mbálá-mbala ya gí gbí gbata, si káṛà ngo mì wó mí muu gùù ngo, bìndi yí giì ma ndâ ꞌduù máa, 29«Yo gì gí bà ŋò ŋa ꞌbí ꞌdakò tí nó gi! Yí yù gbí ndâ i tí nó náa ye bàkà gbí bà ꞌvala ye nó ꞌdáá gî gí sè gî. À ꞌví dù nò a ꞌdakò tí nó tí Bìndi-Mbíṛì nó?» 30Káa ndâ ꞌduù gbí gbata mâ giì ꞌdi ndâ có tí nò náa niì tí nò ꞌvanda ji ndú nó, ndú giì kaa ya gí mì Jézù.
31Káa si niì tí nò kû ya gí bà kili ndâ ꞌduù gbí gbata tacó bà ya gí mì Jézù nò, ndâ mbe tala có mì Jézù kû yòòngò yí gítí i-zó-zò, máa, «Zò ꞌbí làmbu i, wàa wò ꞌví njù ta ngo, mbe nìbà i.»
32Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «I-zó-zò mì ye kuu bà ṛo ye, káa yo ŋò ni lá.»
33Ndâ mbe tala có mì Jézù giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «À ꞌví dù a ꞌbí ꞌduù ká ꞌví gì ta i-zó-zò ji yí?»
34Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«I-zó-zò mì ye a bà bàkà go có mì ꞌduù tí nó mbe tuu ye nô.
I-zó-zò mì ye a bà cee nèté mì wó.
35À tà káa yo ká kû ꞌdè có énó máa,
ndâ ꞌduù kû kili i ꞌdo gbí njí á bìndi pì nàꞌô bìndi bà yee njì ŋa mí gbí gùù le?
Yo zekeꞌo gbí njí lèè énó gi.
Ndâ i gbí njí yù sàà gî.
Ndú kû ù káa ndi o bà kili ndú.
36À kpónó kû ko mboo nèté mì mbe kû kili i ꞌdo gbí njí ji yí.
Yí kû kili i tacó ꞌvala ŋìnó mbe cee lá nô.
Tàkòcò ndâ mbe kili i ꞌdo gbí njí ta mbe njí só bà peteke ká peteke.
37Tacó có tí nó máa, ‹À ṛò njí a ꞌbí ꞌduù,
káa à giì kili i ꞌdo gbí njí a ꞌbí ꞌduù nó› a yúcó.
38Ye bà tuu yo máa, yo ya gí bà kili i ꞌdo gbí njí.
Àá táánò me yo ká ṛò njí tí nò lá.
A ndâ ꞌbí ꞌduù tende ká mbu gítí .
Káa a yo ká bà giì là bàà gbí wuꞌo mì ndú.»
39Mbè ndâ ꞌduù Sàmárìyà tí nó mbe kaa gì gí mì Jézù ꞌdo gbí gbata tí nó náa niì tí nò kû ꞌvala gbí nò giì ùnje gítí Jézù ta njembí ndú ꞌdo gbí có tí nó náa niì tí nò ꞌdè ji ndú ta ṛè Jézù máa, «Yí ꞌdè gbí ndâ i tí nó ꞌdáá náa ye bàkà gbí bà ꞌvala ye nó ji ye gî,» nô. 40Tacó énò, ndú mâ giì yee mì Jézù, ndú giì ꞌdeke tí ndú ji yí, máa, yí dù á mì ndâ yì ta ndú gàà má kózò gî, wàa yí ꞌví giì ndii . Bìndi Jézù giì ùnje gítí bà bàkà sili sósòꞌô mí mì ndú.
41Ndâ mbe ꞌdi ndâ có mì wó gbí ndâ sili tí nò sósòꞌô náa yí bàkà mí mì ndú nò me mbè giì ùnje gítí wó ta njembí ndú. 42Ndâ ꞌduù tí nò mbe ùnje gítí Jézù nò giì ꞌdè có ji nájú ndú tí nó mbe ya gí bà ma có tí Jézù ji ndú nó máa, «Ze kpónó ùnje gítí wó ta njembí ze dú, me ká gí tàkò có mì lo náa wò ꞌdè ji ze nó cuki lá. Ze ùnje gítí wó tacó ze ꞌdi ndâ có ꞌdo gbí nje wó ta tù ze gî. Ze delè giì ŋò ni gî máa, yí dú a mbe ꞌvala ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî.»
Jézù ꞌvala ꞌviì mì ꞌbí gbolò ꞌduù
43Jézù mâ giì sì ndâ sili tí nó sósòꞌô nó gî, yí giì ꞌbì ndi nó kû ya gí Gàlìléyà. 44Yí ꞌdè ta nje wó sàà gî máa, «À te duù mítí mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì lá ká ꞌdóó ꞌbá mì ndú.» 45Káa, ndú mâ giì yee ta ndâ mbe tala có mì wó á ꞌdóó ꞌbá mì ndú Gàlìléyà, ndú giì ꞌde ndâ i tende. Ndâ ꞌduù kà giì te wiṛi mítí wó ta banga tí . Tacó ndú ŋò ŋa ndâ i tí nó náa yí bàkà á Jèrùzàlémè si ndú kà ta o gbolò o nó gî.
46Gbí ndâ sili tí nò náa Jézù kuu tí gbí to Gàlìléyà nò, yí giì co wiṛi ya gí gbí gbata Kánà, tí gbata tí nò náa yí ꞌvìsì ngo tí pe gbí ta o bà kò niì nô. ꞌBí gbolò ꞌduù ta ꞌviì mì wó ta nòꞌo tí wó gbí gbata Kàpàrànáwùmù, á tí nó gbèe ṛi ꞌdo Kánà, 47mâ giì ꞌdi có énó máa, Jézù kuu gbí gbata Kánà, yí giì njè nó ya gí mì Jézù, bìndi yí giì ꞌdeke tí wó ji yí máa, yí ya gí bà ꞌvala ꞌviì mì yì ꞌdo gbí ku, tacó sè mì ꞌviì tí nò káa njembí wó.
48Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ꞌdakò tí nò máa, «ꞌBí ꞌduù jé mbe ùnje gítí ye gbí òkò tí yo wálá; yo kû gì gí mì ye ká tacó wàa ye ꞌví bàkà ndâ kpo-kpò seṛè ji yo.»
49Káa gbolò ꞌduù tí nò giì ꞌdeke tí wó ji Jézù máa, «Ngoꞌve tí lo a kùṛo bà ki njembí ꞌviì mì ye, kpo ꞌduù.»
50Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ya gí ꞌbá; ꞌviì mì lo bà ꞌvala gî.»
51Gbolò ꞌduù tí nò bà-i-nò giì ùnje gítí có mì Jézù gî. Bìndi yí giì njè nó kû ya gí ꞌbá. Mâ giì zekeꞌo, yí giì ꞌde ndâ ꞌbí bòò mì wó kpokèjì kû ya gì tàkò wó ta banga ngú có ji yí máa, ꞌviì mì wó ꞌvala gî. 52Gbolò ꞌduù tí nò mâ giì ꞌvee ndâ bòò mì wó nò máa, «Gbí dìì ꞌviì tí nò ꞌbìtà bà nìkì ta o ngàyi?»
Káa ndú giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Mboṛo tí nò ꞌbìtà bà cee ꞌdo tí wó yáánó si ṛi mò tí ká njíꞌdí énô.» 53Gbolò ꞌduù tí nò giì ŋò ngé ni gî máa, ndâ ꞌduù tí nò nì ji yì nò gbúú-gbuu a o tí nó náa Jézù ꞌdè ta có ji yí máa, «ꞌViì mì lo bà ꞌvala gî,» nô. Tacó énò, ndú ta ndâ ꞌduù ꞌbá mì wó ꞌdáá gî giì ꞌbìtà bà ùnje gítí Jézù.
54Ŋìnò a bà só bà bàkà seṛè mì Jézù mí Gàlìléyà. Yí delè bàkà seṛè tí nò ká bìndi bà gì yí ꞌdo Jùdéyà.
5Jézù ꞌvala ꞌbí mbe nòꞌo á Jèrùzàlémè
1Jézù giì njè nó ꞌdo Gàlìléyà ya gí bà ꞌbí gbolò o gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà á Jèrùzàlémè.
2À kuu tí a ꞌbí dùgùù to ta ngo kuu gèjèè gbí , á seè ꞌbí njekèjì ndùgù bà ṛì gí gbí gbata Jèrùzàlémè náa à kû nì mítí a Njekèjì-mì-ndâ-rómbo. Ṛè dùgùù to tí nò gbí có mì ndâ Jùdéyà a Bètìzátà. 3À tò ndâ ndùúṛù vô mí ṛègbà dùgùù to tí nò tacó tí ndâ ꞌduù ŋìnó náa ku kiꞌviki ndú mí to gî nô, go ndâ mbe sú ṛò, ta ndâ mbe ku kò, ta ndâ ꞌduù ŋìnó mbe gbegeꞌve mí to gî nô. Ndâ mbe òꞌbù ta ndâ mbe ósú giì kili kpìṛìꞌvìì ta tà ndâ ndùúṛù tí nò kû ù bà gbàngà ngo tí nò, 4tacó ꞌbí ŋa o kuu tí náa basìlì mì Mbíṛì má dù gî, yí kû gì gí tà ngo tí nò kû gbàngà ngo. Káa kpédélé mbe nòꞌo ŋìnó mbe ya gí tà ngo tí nò á bìndi bà gbàngà ngo mì basìlì tí nó kû co gí sè ꞌdo tà ngo kà tí cèe ꞌduù ta séꞌi tí wó kákáꞌi wálá.
5Jézù mâ giì ya gí ṛègbà ngo tí nò, yí giì ŋò ꞌbí ꞌdakò ta nòꞌo tí wó kuu tísì. ꞌDakò tí nò dù tísì ta ndoò dê gítí ziꞌduù-só. 6Jézù mâ giì zeke ꞌdakò tí nò, yí giì ŋò ká ngé ni gî máa, ꞌdakò tí nò dù gbí ŋa yê tí nò ta kôndi o. Jézù bà-i-nò giì ꞌvee yí máa, «À tí lo a go bà dù gbí dìì lo nìkì maa kákáꞌi?»
7Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «ꞌDuù mbe te ye ya tí gí tà ngo gálà si ngo kû gbàngà tí wálá, Bu ye. Káa ye má ja tí ye kpòò, ye má bà yee kà, ndâ mbe nambeè te ꞌduù mì ndú ya tí gí tà ngo sàà kùṛo ye gî.»
8Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «A gí yaà, wò ꞌví te kpâ-sili mì lo, wàa wò ꞌví nò nó!» 9Mâ giì zekeꞌo, gbí dìì ꞌdakò tí nò giì da mbóꞌvóó gî. Yí giì paṛa kpâ-sili mì wó, bìndi yí giì ꞌbìtà bà nò nó go có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò.
Jézù ꞌvala ꞌdakò tí nò ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà. 10Tacó énò, ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌdè có ji ꞌdakò tí nò náa Jézù ꞌvala yí nò máa, «À wúnó a ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà. À má énò, wò kpónó kû gbètèkè nò a tàkìì mì ndoo ta nèté bà te kpâ-sili mì lo nò.»
11Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tí nò máa, «À ꞌdakò tí nó mbe ꞌvala ye ꞌdo gbí nòꞌo nó ká ꞌdè có ji ye máa, ye te kpâ-sili mì ye, wàa ye ꞌví njè nó.»
12Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌvee yí máa, «À ꞌdakò ꞌdi ká ꞌdè có ji wò máa, wò te kpâ-sili mì lo, wàa wò ꞌví njè nó?»
13ꞌDakò tí nò bà-i-nò giì bàkà bà tùbà tí Jézù ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tí nó mbe ꞌvee yí nò. Káa à giì kpò yí gî, tacó yí ŋò Jézù ni lá, káa Jézù ŋònòkò tí wó mí gbí òkò tí ndâ mbè ꞌduù tí nó mbe yè to gî nó gî.
14Mâ giì zekeꞌo gàà énò, Jézù giì ꞌde ꞌdakò tí nò gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì. Jézù mâ giì ŋò ꞌdakò tí nò, yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Ŋò ká gi, gbí dìì lo kpónó gì nìkì maa kákáꞌi gî. À má énò, wò ꞌví bàkà vò i kákáꞌi lá, má wálá, ꞌbí gbolò i mbe ndii nòꞌo tí nò táánò mbe bàkà wò nò bà ꞌde wò.»
15ꞌDakò tí nò bà-i-nò giì dele ndi wó ya gí bà ꞌdè có ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tí nó mbe ꞌvee yí gítí ṛè mbe je yí gí gítí nèté bà paṛaka kpâ-sili ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà nó, máa, «Ṛè ꞌdakò tí nò mbe ꞌvala ye nò a Jézù.»
16Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có énó máa, a Jézù ká ꞌdè có ji ꞌdakò tí nò máa, yí te kpâ-sili ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà nò, ndú giì ꞌbìtà bà bàkà gbínje ta yí, tacó yí bàkà ndâ i tí nò ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà.
17Jézù mâ giì ꞌdi có tí nò náa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ꞌdè gítí wó máa, yí kû gbètèkè tàkìì mì ndâ Jùdéyà nò, yí giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Bu ye kpónó go có tí nó náa ye kû ꞌdè ji yo nó kû bàkà nèté, à má énò, ye delè kû bàkà nèté go i mì wó nò.»
18Có tí nò náa Jézù ꞌvìsì gí tàkò có mì ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà nò giì mìlìsé tí ndú go sé kà wu. Bìndi ndòngbú có mì ndú náa ndú giì koṛo gítí wó a ŋìnó máa, ndâ yì má zi yí lá, ndâ yì kákáꞌi bà zi ꞌbí ꞌduù wálá. Ndú koṛo ŋa có tí nò me ká tacó náa Jézù gbètèkè ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà gî nò lá; tàkòcò ndú kpolo ngé ma a i gítí có bà ꞌvii tí Jézù ta Mbíṛì énó máa, Mbíṛì a ꞌdóó Bu yì.
Jézù ꞌdè có gítí wotí mì wó
19Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú gí tàkò bà waaka có mì ndú nò máa,
«Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
ꞌViì kû bàkà i me ta muu wó lá;
yí kû bàkà káa i ŋìnó náa yí ŋò Bu wó kû bàkà nó cuki.
20Tacó Bu ꞌViì zè ꞌViì mì wó nìkì ma,
tacó énò, yí giì tùbà ndâ i ŋìnó ꞌdáá gî náa yí kû bàkà nó ji ꞌViì mì wó.
Bu ꞌViì bà giì tùbà bà bàkà ndâ ꞌbí nèté mbe ndii ndâ ŋìnò gî ji ꞌViì mì wó.
Yí bà giì tùbà bà bàkà ndâ i ŋìnó náa bà ꞌdè có gítí ndú bà kpo nje yo gî nó ji ꞌViì mì wó.
21Bu ꞌViì a mbe kû je woò ji ndâ ku;
à má énò, ꞌViì delè kû je woò ji ndâ ꞌduù ŋìnó mbe nìkì tí wó nó go i mì Bu wó.
22Bu ꞌViì me mbe waa có mítí ꞌduù lá,
tacó yí je wotí bà waa có mítí ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ji ꞌViì mì wó gî,
23tacó wàa, ndâ ꞌduù ꞌví te ta duù mítí ꞌViì mì wó,
á go ŋìnó náa ndú kû te ta duù mítí wó tí Bu ꞌViì nô.
ꞌDuù mbe biya bà te duù mítí ꞌViì gî,
yí biya nò a bà te duù mítí Bu ꞌViì tí mbe tuu ꞌViì gî.
24Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa, ꞌduù mbe ꞌdi có mì ye,
wàa yí ꞌví ùnje gítí mbe tuu ye, bà ꞌvala ká dúú bà ya tí .
Gbí ndeṛè bà ꞌviiki gbí nje wó bìndi ku mì wó bà dù wálá.
Yí bà ya ká ngé ndírí gí gbí ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó bìndi ku mì wó.
25Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa, o tí nò ká kèjì,
à má ta bà ꞌdè ta yúcó, à kpónó nó a o tí nò,
náa ndâ ku bà giì ꞌdi kòcò ꞌViì mì Mbíṛì,
bìndi ndâ mbe ꞌdi kòcò wó ꞌdáá gî bà ꞌvala gî.
26Tacó Bu ꞌViì, tí ṛèngbó ꞌválá,
bàkà ꞌViì mì wó tí ṛèngbó ꞌválá gî.
27Yí delè giì je wotí bà waa có ji yí ndii ndâ ꞌbí mbe waa có muu to tí nó ꞌdáá gî,
sé náa yí a ꞌViì-mì-ꞌDakò nò.
28Nje yo ꞌví ꞌdèè gítí có tí nò lá,
tacó o tí nò ká kèjì náa ndâ ku gbí gùù bà giì ꞌdi gbí kòcò wó,
29bìndi ndâ ku ŋìnó mbe bàkà tó i táánò si ndú kû ꞌvala muu to tí nó nó bà giì ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú,
gí gbí ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô;
bìndi ndâ ku ŋìnó táánò mbe bàkà tó i si ndú kû ꞌvala muu to tí nó lá nó bà ꞌvala dó gbí muuꞌdú ndú gí bà ŋò vò i mì ndú.
30Ye bàkà i ta muu ye lá.
Ye kû waa có ká go ŋìnó náa à ꞌdè ji ye gî.
Ye delè kû waa có ká jáá,
tacó à gbí muu ye me có bà bàkà go ꞌdóó có mì ye lá.
À gbí muu ye a có bà bàkà go có mì ꞌduù tí nó mbe tuu ye nô.
31Ye táánò má kû koṛo có a i gítí miṛi ye,
máa, ye énó, wàa ye énó, wàa ye énó,
mbe ùnje gítí ndâ có mì ye máa,
ye kû ꞌdè a yúcó nò, bà dù wálá.
32Káa ye ŋò ni gî máa,
ꞌbí ꞌduù tí mbe ꞌdè yúcó mbe kû ꞌdè có muu ye kuu tí .
33Yo táánò tuu ndâ ꞌduù mì yo ji Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù,
bìndi yí giì ꞌdè yúcó muu ye ji ndú gì tí ji yo gî.
34Ye ꞌdè có tí nò ji yo tacó bà ꞌvala yo.
Ye ꞌdè ji yo me tacó máa,
ye kû tee njembí ye kpolo ma a i mítí ꞌbí ꞌduù muu to tí nó máa yí ꞌví ꞌdè có muu ye nò lá.
35Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù táánò a wu mbe kû zìì á nje kùpò.
Tàkòcò yo delè táánò peteke ta líkíꞌo bà dù gbí ngba wó tè gî.
36Káa ꞌdóó có mì ye náa ye bà ꞌdè gítí miṛi ye mbe ndii yúcó mì Jòvánì tí mbe caka tí ndâ ꞌduù náa yí ꞌdè gítí ye nò kuu tí .
Có mì ye nò a ndâ nèté tí nó náa Bu ye tuu ta ye, máa, ye bàkà nô.
À delè a ndâ nèté tí nò ká kû tùbà énó máa, a Bu ye ká tuu ye.
37ꞌBí mbe ꞌdè có muu ye á bìndi ndâ nèté mì ye a Bu ye tí nó mbe tuu ye nô.
Yo jé ꞌdi kòcò wó ta tù yo lá.
Yo delè jé ŋò yí ta ṛo yo lá.
38Có mì wó delè dù gbí njembí yo lá,
tacó yo ùnje gítí ꞌduù tí nó náa a yí ká tuu yí nó lá.
39Yo kû jè ta bà ꞌdi gbí ndâ có gbí wáràgà mì Mbíṛì,
tacó yo koṛo có máa,
à gbí wáràgà mì Mbíṛì a ndâ có mbe kû je ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó ji yo.
Káa à gbí wáràgà tí nò mì Mbíṛì nò a ndâ có gítí ye.
40Káa, ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî, yo biya bà gì gí mì ye,
tacó bà ꞌde ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó gî.
41Ye kû ꞌdè có tí nò ji yo me tacó máa,
ye kû pà a bà ùlù ye mì ndâ ꞌduù nò lá.
42Káa ye ŋò yo ni ngbáṛángàꞌi gî.
Ye ŋò ni gî máa, yo zè Mbíṛì nìkì gbaànjé lá.
43A Bu ye ká tuu ye ji yo,
káa yo giì bè ye gî.
Káa ꞌbí ꞌduù kpónó má gì ta ꞌdóó nó wiṛi mì wó gí mì yo,
yo bà te wiṛi mítí wó gî.
44Gbèe ꞌbí có gítí bà pà kpokèjì gítí bà ùlù yo mì Mbíṛì gbí muu yo gbaànjé wálá.
À kpolo mì yo cuki káa có gítí bà ùlù tí yo gbí òkò tí yo.
À má énò, a ŋa yè muu to tí nó ká bà si yo ꞌví ùnje ta njembí yo gbaànjé gítí ye?
45Yo kpónó kû koṛo có máa,
a ye ká bà kpì ngbàngà tí yo ji Bu ye,
káa, à me énò lá.
A Mòze, tí ꞌduù tí nó náa yo kû tee njembí yo kpolo ma á mítí wó nó,
ká bà kpì ngbàngà tí yo.
46Yo táánò má ùnje gítí Mòze ta njembí yo dú,
yo kùtàá bà ùnje gítí ye ta njembí yo gbaànjé gî,
tacó Mòze táánò kû cu có gítí ye mì gbí wáràgà mì wó.
47Káa yo má biya bà ùnje gítí ndâ có tí nó náa Mòze táánò cu mì gbí wáràgà nó gî,
a ŋa yè ká bà si yo ꞌví ùnje gítí ndâ có tí nó náa ye kû ꞌdè ji yo nó?»
6Jézù je i-zó-zò ji ndâ ꞌduù álìfì vô
1Ta ꞌbí o gbaànjé bìndi bà dele ndâ Jézù ta ndâ mbe tala có mì wó ꞌdo Jùdéyà gí Gàlìléyà, ndú giì di ngo gí tìto kàpá Gàlìléyà, náa à kû nì mítí a kàpá Tìbérìyà delè. 2Ndâ ꞌduù me mbè bà-i-nò giì kaa ya gí tàkò ndú, tacó ndú ŋo ŋa ndâ seṛè bà ꞌvala ndâ mbe nòꞌo tí nó náa Jézù bàkà ta ndi to nó gî. 3Jézù bà-i-nò giì kaa ndâ mbe tala có mì wó, bìndi ndú giì ya gí bà ki tí ndú to á pí gú.
4Ndú ya ta nó tí nò si o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì dooko gî.
5Jézù mâ giì ꞌva ṛo wó ꞌdo pí gú kà gí tàgbà gú, yí giì ŋò ndâ ꞌduù mósú-mosu-mòsù á kèjì gí tàkò ndú ta ndâ mbe tala có mì wó pí gú kà. Jézù bà-i-nò giì ꞌvee ꞌbí mbe tala có mì wó ta ṛè wó a Fìlípò máa, «Ndoo wúnó bà sì i-zó-zò ꞌdo kòtí ꞌdi tacó bà je ji ndâ ŋa ndâ ꞌduù tí zó kèjì zó?» 6Jézù ꞌvee ꞌvé tí nò ká tacó bà ꞌdi có ꞌdo gbí yì Fìlípò, tacó yí tí Jézù ŋò i bà bàkà ji ndâ ꞌduù tí nò ni sàà gî.
7Káa Fìlípò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ndoo kpêtí má ꞌdè có máa, ndoo pà ji ndú káa làmbu i tacó bà njù ta ngo, gbí go énó máa, ndoo bà sì i-zó-zò ta i me gbolò, ndâ-ꞌbî-lá go njì fádà 200.»
8ꞌBí mbe tala có mì Jézù ta ṛè wó a Àndèréyà, tí náꞌvindí Sìmónè Pìyétòrò, giì ꞌvìsì có ji Jézù gí tàkò có tí nò náa ndú kû ꞌdè ta Fìlípò nò, máa, 9«Ye kùtàá ŋò ndâ ꞌbí cèe kù kô tí nó mì ndoo nó vô, ta ndâ njì sè sósòꞌô, á mì ꞌbí ꞌviì-ꞌdakò, káa, ye ŋò ni gî máa, à nò me i gítí ŋa mbè tí nò á kèjì nò lá.»
10Ndâ ꞌduù tí nò mâ giì yee pí gú tàkò ndâ Jézù gî, Jézù giì ꞌdè có ji ndâ mbe tala có mì wó máa, «Yo si ndâ ꞌduù tí nò ꞌví ki tí ndú to.» Mbílì ta o tí nò màꞌbàà kuu ta to tí bàndò tí nò. Tacó énò, ndâ ꞌduù giì ki tí ndú to ta ndi gbí mbílì tí nò. Muu ndâ ꞌdakò ta o tí nò ꞌdáá gî álìfì vô.
11Ndâ ꞌduù tí nò mâ giì ki tí ndú to gî, Jézù giì kaa ndâ kù kô tí nó vô náa Àndèréyà ꞌdè có gítí ndú ji yí mì ꞌbí ꞌviì nó, yí giì ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì, má kózò gî, yí giì kaa ji ndâ ꞌduù. Yí giì dele ndi wó giì kaa ndâ njì sè tí nó sósòꞌô mì gbèe ꞌviì tí nò nó, yí kákáꞌi giì ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì, bìndi yí giì kaa ndú gí tàkò ndâ kù kô tí nó vô nó ji ndâ ꞌduù.
12Ndâ ꞌduù mâ giì zò i yè yì ndú ꞌdáá gî gî, Jézù giì ꞌdè có ji ndâ mbe tala có mì wó máa, «Yo kili ndâ sè i-zó-zò ŋìnó ta to bìndi ndú nó ꞌdáá gî. Yo si ꞌbí làmbu i ꞌví volo mí to lá.» 13Ndâ mbe tala có mì Jézù bà-i-nò giì kili sè i-zó-zò bìndi ndâ ꞌduù tí nò yeke ndâ kèè muuꞌbì-nje só.
14Ndâ ꞌduù mâ giì ŋò ŋa seṛè tí nó náa Jézù bàkà nó, ndú giì ꞌdè có máa, «Ŋìnó dú káa mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì tí nó náa Mòze táánò ꞌdè có ji ndâ ꞌduù gítí wó máa, yí bà gì gí muu to tí nó nó ká nô.» 15Jézù mâ giì ꞌdi có tí nò, yí giì ŋò ni gî máa, a gbí muu ndâ ꞌduù tí nò a có bà zèè yì, wàa ndú ꞌví bàkà yì tí gba mì ndú ta wotí. Tacó énò, yí giì ndo ta kpéétí wó ꞌdo gbí òkò tí ndú ya gí gbí òkò ndâ gú.
Jézù nò nó có ṛo ngo
16ꞌDêꞌo mâ giì bàkà tí gî, ndâ mbe tala có mì Jézù giì kaa ꞌdo pí gú ya gítí kàpá, 17tacó bà di ngo ya gí gbí gbata Kàpàrànáwùmù, si Jézù ta kpéétí wó mí gbí òkò ndâ gú, si o kû me pìtì-pìtì énô. 18Káa si ndú ta gbâ ṛo ngo, ngo giì ꞌbìtà bà gbàngà tí gbí pù ta pípìṛi ngé ndii gî. 19Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì ya ta gbâ ta kpéétí ndú kpòṛó gí gbí u ngo gî, ndú giì ŋò ꞌduù kû nò nó có ṛo ngo kèjì gí tàkò ndú. Káa ndú ŋò ni énó máa ꞌduù tí nò a Jézù nò lá. Yí mâ giì dooko ta ndú gî, gúku giì zèè ndú tí vò ŋa ŋìnô.
20Káa Jézù giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo cì gúku lá; a ye!» 21À giì dù gbí muu ndâ mbe tala có mì Jézù bìndi bà tùbà tí wó ji ndú nò a có bà te yí mí gbí gbâ, wàa ndâ yì ꞌví ya ta ndú gí tìto, káa ndú mâ giì kì ṛo ndú, ndú giì ꞌde tí ndú ta ndâ Jézù ngé tì ngo tí bàndò tí nó náa ndú kû koṛo có bà ya gítí nô.
Ndâ ꞌduù pà bà tí Jézù
22Ndâ mbè ꞌduù tí nó mbe tè ṛì gbí kùdù kô nó mâ giì ya gí tàbèꞌdè kàpá ta dúꞌo ta yé bìndi bà je i-zó-zò ji ndú mì Jézù, ndú giì ꞌde gbèe gbâ ṛo ngo lá, káa ndú ŋò Jézù o gí gbí gbâ ta o bà di ngo mì ndâ mbe tala có mì wó lá. 23Ndâ ꞌbí gbâ mbe gì ꞌdo gbí gbata Tìbérìyà mâ giì ṛò tíyò dê ꞌvii ta bàndò tí nò náa ndâ ꞌduù zò i tí nò, 24ndâ mbè ꞌduù tí nò mbe kû pà bà tí Jézù nò giì oloko mí gbí ndú, tacó ndú ꞌde Jézù lá. Ndú delè ꞌde vòó ndâ mbe tala có mì wó lá. Ndú bà-i-nò giì di ngo gí gbí gbata Kàpàrànáwùmù, tacó bà pà bà tí Jézù. 25Ndú mâ giì ꞌde yí gî, ndú giì ꞌvee yí máa, «Wò di ngo gí tìto kàá ta o ngàyi, mbe nìbà i?»
26Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
yo kû pà bà tí ye me tacó máa,
yo ŋò ndâ seṛè tí nó náa ye bàkà ndú nó gî, nò lá.
Yo kû pà bà tí ye,
tacó yo zò i yè yì yo gî.
Jézù a cèe i-zó-zò
27Yo si bà yeeke tí yo ká tacó ŋa i-zó-zò ŋìnó mbe dù gbí yì yo tí ká lá nó cuki mí to.
Yo bàkà nèté a i tacó ŋa i-zó-zò ŋìnó mbe je ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó ji yo nô.
Ŋìnò a ŋa i-zó-zò náa ꞌViì-mì-ꞌDakò kû je ji yo,
tacó Bu ye tí Mbíṛì bàkà ꞌdóó ndi ꞌbì wó mítí ꞌViì-mì-ꞌDakò gî.»
28Káa ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvee Jézù máa, «Ze ꞌví bàkà a ŋa yè, tacó wàa ze ꞌví bàkà ta ndâ i ŋìnó mbe nìkì tí Mbíṛì nó?»
29Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Nèté ŋìnó ta go tí Mbíṛì máa yo ꞌví bàkà nó a bà ùnje ta njembí yo gbaànjé gítí ꞌduù tí nó náa yí tí Mbíṛì tuu yí nô.»
30Káa ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvee Jézù máa, «Ze ꞌví ŋò ni ta yè máa, a Mbíṛì ká tuu wò? Wò bà bàkà ji ze a ŋa yè, wàa ze ꞌví ŋò ta wò ni tí tú mì Mbíṛì? 31Ze ꞌvee wò énò tacó Mòze dígísèé je mánà tí i-zó-zò ji ndâ ká gù ze si ndú gbí kángáá nga ngoò, go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, ‹Yí táánò je i-zó-zò ji ndú ꞌdo gbíṛì› nô.»
32Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
à dígísèé me Mòze ká je i-zó-zò ꞌdo gbíṛì ji ndâ ká gù yo lá.
À Bu ye táánò ká je i-zó-zò ji ndú á ꞌdo gbíṛì.
À kpónó delè káa Bu ye ká kû je i-zó-zò ji yo ꞌdo gbíṛì, tí cèe i-zó-zò,
33tacó i-zó-zò mì Mbíṛì a ŋìnó mbe kû gì ꞌdo gbíṛì.
I-zó-zò mì Mbíṛì a ŋìnó mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù muu to tí nô.»
34Ndâ ꞌduù tí nò bà-i-nò giì ꞌdeke tí ndú ji Jézù máa, «Je ŋa i-zó-zò tí nò ta o ꞌdáá gî ji ze.»
35Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye a i-zó-zò ŋìnó mbe kû je ꞌválá ji ndâ ꞌduù nô.
ꞌDuù má gì gí mì ye gî,
go bà bàkà yí kákáꞌi wálá.
ꞌDuù má ùnje ta njembí wó gbaànjé gítí ye gî,
go ngo bà bàkà yí kákáꞌi wálá.
36Ye ꞌdè có ji yo sàà gî máa,
yo ŋò ye gî,
káa ta ndâ ŋìnò ꞌdáá gî,
yo ùnje gítí ye lá.
37Ndâ ꞌduù ŋìnò ꞌdáá náa Bu ye je ndú ji ye nó bà gì gí mì ye.
Káa ꞌduù má gì gí mì ye gî,
ye bà bè yí wálá.
38Tacó ye gì ꞌdo gbíṛì me tacó bà bàkà go ꞌdóó có mì ye gbí muu ye lá.
Ye gì a i tacó bà bàkà go có mì mbe tuu ye.
39Káa có mì mbe tuu ye énó máa,
ye ꞌví si ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó náa yì kaa ndú ji ye nó ꞌví giṛi lá.
Có mì wó máa,
ye ꞌví ꞌvala ndi ndâ ꞌduù tí nó náa yì kaa ndú ji ye nó ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ꞌdáá gî ta ndòngbú o.
40Có mì Bu ye énó máa,
ꞌduù mbe ŋò ꞌViì mì yì ni gî,
bìndi yí giì ùnje ta njembí wó gbaànjé gítí wó gî nó,
bà ꞌde ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô;
à má énò, ye bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ta ndòngbú o.»
41Ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè nò, ndú giì ꞌbìtà bà fiini có gbí òkò tí ndú gítí Jézù, tacó có tí nó náa yí ꞌdè énó máa, yì a i-zó-zò mbe gí ꞌdo gbíṛì nô. 42Máa, «À kû gbúú-gbuu nó a Jézù tí nó tí ꞌviì mì Jùzépè nó ká kuu kùṛo ndoo nô. Ndoo ŋò ndâ bu wó ta nawu wó ni ngbáṛángàꞌi gî. Káa yí giì dù ndíi ŋìnó kû ꞌdè có máa, yì gì ꞌdo gbíṛì nó, ta ŋa kpokèjì ngàyi?»
43Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Yo si bà fiini có gbí òkò tí yo mí to.
44Tacó ꞌbí ꞌduù gbaànjé bà gì gí mì ye ta muu wó wálá,
sè káa ŋìnó máa,
a Bu ye tí nó tí mbe tuu ye nó ká gbà tàmuu wó gì tí ji ye.
Káa ye bà ꞌvala yí ꞌdo gbí muuꞌdú wó ta ndòngbú o gî.
45Tacó à cu mí gbí wáràgà mì ndâ mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì énó máa,
‹Mbíṛì bà nìbà i ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî.›
Káa bà gì gí mì ye a bà sè tù tí bà nìbà i mì Bu ye,
ta bà mèlè bà bàkà go có tí nò náa wò ꞌdi nò.
46Gbí có tí nò me énó máa,
ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ŋò Bu ye ta ṛo ndú gî nò lá.
À káa ꞌduù tí nó gbaànjé mbe gì ꞌdo mì Mbíṛì nó ká ŋò Bu ye ta ṛo wó.
47Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí ye gî nó bà ꞌvala ká dúú bà ya tí .
48Ye a i-zó-zò mbe ꞌvala ndâ ꞌduù.
49Ndâ ká gù yo dígísèé zò mánà gbí kángáá nga ngoò,
káa ndú giì mìì ꞌdáá gî.
50Káa ye a i-zó-zò ŋìnó mbe gì ꞌdo gbíṛì,
tacó wàa, ꞌduù má zò ye gî,
yí ꞌví cì lá nô.
51Ye a i-zó-zò ŋìnó mbe gì ꞌdo gbíṛì,
mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù nô.
ꞌDuù ŋìnó mbe zò i-zó-zò tí nò gî bà ꞌvala ká dúú bà ya tí .
Káa i-zó-zò tí nò náa ye bà je ji ndâ ꞌduù nò a dìì ye,
tacó bà ꞌvala ndâ ꞌduù á muu to tí nô.»
52Ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌbìtà bà ꞌviiki gbí có tí nò náa Jézù ꞌdè nò ta wotí tí ta kpéétí ndú máa, «ꞌDakò tí nò bà waa dìì wó ji ndoo wàa ndoo ꞌví zò ta ŋa kpokèjì ngàyi?»
53Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
yo má zò dìì ꞌViì-mì-ꞌDakò lá,
yo delè má njù mbelè wò lá,
yo bà ꞌde ꞌvala ŋìnó mbe cee lá nó wálá.
54ꞌDuù mbe zò dìì ye gî,
bìndi yí giì njù mbelè ye gî,
bà ꞌvala ká dúú bá ya tí .
Ye delè bà ꞌvala yí ꞌdo gbí muuꞌdú wó ta ndòngbú o.
55Tacó dìì ye a cèe i-zó-zò,
bìndi mbelè ye a cèe ngo.
56ꞌDuù mbe zò dìì ye gî,
bìndi yí giì njù mbelè ye gî,
ꞌduù tí nò á ꞌdóó dìì ye,
ye delè a ꞌdóó dìì wó.
57ꞌDuù tí nò bà ꞌde ꞌválá ꞌdo mì ye,
go ŋìnó náa ye kû ꞌde ta ꞌválá ꞌdo mì Bu ye tí ṛèngbó ꞌválá, tí mbe tuu ye nô.
58Dìì ye a i-zó-zò mbe gì ꞌdo gbíṛì.
ꞌDuù mbe zò i-zó-zò tí nò bà ꞌvala ká dúú bà ya tí .
Dìì ye a tende ŋa i-zó-zò,
a me ŋa i-zó-zò tí nó náa ndâ ká gù yo zò dígísèé,
káa ndú giì mìì gî nó, lá.»
59Jézù ꞌdè ndâ có mì wó nò ji ndâ ꞌduù á mí bàndò bà kili ndú gí bà ùlù Mbíṛì gbí gbata Kàpàrànáwùmù. 60Jézù mâ giì nìbà i ji ndâ ꞌduù cee gî, ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì wó giì ꞌdè có gbí òkò tí ndú máa, «Wotí tí bà nìbà i mì wó ngé ndii gî. A ꞌdi ká bà ꞌdi gbí ndâ ŋa ndâ kpo-kpò có mì wó nò?»
61Jézù mâ giì ŋò ni gî máa, ndâ mbe tala có mì yì kû ꞌdè kòlòwò gítí ndâ có tí nó náa yí ꞌdè ji ndâ ꞌduù nó, yí giì ꞌvee ndú máa, «Tàkòcò yo kû kpóló-kpolo gítí ndâ có tí nò náa ye ꞌdè nò? 62Káa yo kùtàá má ŋò énò a bà ya ꞌViì-mì-ꞌDakò á gí gbíṛì, yo bà me ta tí yo ée?
63A Bèṛi-mì-Mbíṛì ká kû je ꞌválá ji ꞌduù.
ꞌDuù ꞌvala ꞌduù lá.
Ndâ có tí nò náa ye ꞌdè nò a Bèṛi-mì-Mbíṛì tí mbe je ꞌválá ji yo.
Ndâ có tí nò delè a ꞌválá.
64Káa ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo ùnje gítí ndâ có mì ye nò lá.»
Jézù ꞌdè có tí nò tacó yí ŋò ndâ mbe ùnje gítí có mì wó lá, ta dê ꞌduù mì wó nó kpokèjì gí bà dù tí mbe ba ngbù wó nó ni sàà gî.
65Tacó énò, Jézù bà-i-nò giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù máa, «Ŋìnò a ndeṛè có tí nò náa ye kùtàá ꞌdè ta có ji yo máa, ꞌduù bà ꞌde wotí gítí bà gì gí mì ye ta kpéétí wó wálá, sè káa ŋìnó a Bu ye ká ùnje ji yí nò ká nò.»
66Ndâ mbe tala có mì Jézù me mbè giì jee bà ṛu ndi wó mí to á bìndi có tí nò náa yí ꞌdè nò gî. 67Jézù mâ giì ŋò bà biya bà ṛu ndi wó mì ndâ ꞌbí mbe tala có mì wó, yí bà-i-nò giì ꞌvee ndâ ŋìnó muuꞌbì-nje só náa yí ṛuka ndú nó, máa, «Káa yo ŋìndi yo, go bà ya ta ndâ ka yo tí yo wálá?»
68Káa Sìmónè Pìyétòrò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ze ꞌví ya gí mì ꞌdi, Mbe tí ze? A wò ká kû ꞌdè ndâ có ŋìnó mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù nô. 69Ze ùnje gî, ze delè giì ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî, máa, wò a ꞌduù ŋìnó náa Mbíṛì kaa wò mò gí mì wó gî.»
70Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndâ Sìmónè Pìyétòrò máa, «À wálá a ye táánò ká cu ꞌbì ye mítí yo ta bà muu yo muuꞌbì-nje só nó? Káa ꞌbí ꞌduù gbaànjé á ꞌdo gbí òkò tí yo jìꞌvì kàzà mítí ye gî.» 71Jézù ta o tí nò kû gbì tì kpô a i gítí Júdà, tí ꞌviì mì Sìmónè Ìsìkàrìyótè, tí ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì wó muuꞌbì-nje só náa yí ṛuka ndú nô. Tacó a Júdà ká bà giì ba ngbù wó tí Jézù.
7Jézù ya gí bà o bà bàkà tàkìì bà tò ndùúṛù gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà
1Jézù giì dù kû nò nó ká ta ndi gbí ndâ to Gàlìléyà. Go bà ya gí gbí to Jùdéyà giì dù tí wó lá, tacó ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà kà kû pà kpokèjì gítí wó tacó bà zi yí. 2Kùṛo o bà bàkà tàkìì bà tò ndùúṛù gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mâ giì dooko gî, 3ndâ náꞌvindí Jézù á Gàlìléyà giì ꞌdè có ji yí máa, «Ya gí Jùdéyà, tacó wàa ndâ mbe tala có mì lo ꞌví ŋò ta ngba lo ta ndâ nèté mì lo náa wò kû bàkà nó á kà. 4Tacó ꞌduù ŋìnó ta go bà dù tí gbolò ꞌduù á kùṛo ndâ ꞌduù tí wó nó bàkà i gbí kóó lá. Káa wò lê má kû bàkà ndâ i tí nò, bàkà ndú mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî.» 5Ndâ náꞌvindí Jézù ꞌdè ŋa có tí nò ji yí tacó à kpêtí káa ndú, ndú ùnje gítí ndâ i tí nò náa Jézù kû bàkà nò lá.
6Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «O bà ya ye gí Jùdéyà gì kálásê. Káa à má gítí yo, o ꞌdáá gî káa o bà ya yo gí Jùdéyà. 7Ndâ ꞌduù muu to tí nó sogo yo lá. Káa ndú kû sogo ye. Ndú kû sogo ye tacó ye ta o ꞌdáá gî kû ꞌdè có ji ndú máa, ndâ kpokèjì mì ndú a ndâ vò kpokèjì. 8À má énò, yo ya gí bà tì o bà tò ndùúṛù gbí tàkìì mì ndoo. Ye bà ya gí bà o tí nò wálá, tacó o bà ya ye gì kálásê.» 9Ndâ náꞌvindí Jézù giì kaa ya gí Jùdéyà si yí mí Gàlìléyà á bìndi có tí nò.
10Ndâ náꞌvindí Jézù mâ giì kaa ya gí bà tì o bà tò ndùúṛù gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà gî, Jézù giì njè nó ya gí tàkò ndú ta ꞌdóó o mì wó náa à gbí muu wó ta kpéétí wó. Yí mâ giì yee kà, yí giì dù ká gbí kóó. 11Káa ṛo ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ta gbolò o tí nò ꞌdáá gî ká gí kpokèjì tí wó. Ndú mâ giì ŋò yí lá, ndú giì dù kû ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «Yí ngò? Yí kòtí ꞌdi? ꞌDakò tí nò ngò?»
12Káa ndâ sè mbè ꞌduù ŋìndi ndú kû giì ꞌdè a ngûcó ta ṛè wó. Ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú máa, «Yí a tó ꞌduù!» Ndâ ꞌbí ꞌduù máa, «Yí a vò mbe ŋònòkò muu ndâ ꞌduù!» 13Gbèe ꞌduù mbe ꞌdè có ta ṛè wó gí yaà wálá, tacó ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ta o tí nò kû cì gúku tí ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà.
14Ndâ ꞌduù mâ giì yee gbí jígíꞌdí-jìgìꞌdì sili mì o bà bàkà tàkìì bà tò ndùúṛù gî, Jézù giì ṛì gí gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì, bìndi yí giì ꞌbìtà bà nìbà i ji ndâ ꞌduù. 15Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ŋò yí kû nìbà i, nje ndú giì ꞌdèè gî. Bìndi ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «ꞌDakò tí nò ꞌde ŋa muu tí nò ꞌdo kòtí ꞌdi, káa yí jé ta ꞌbí gbèe ṛi ki tí wó kùṛo ꞌbí mbe nìbà tàkìì mì ndâ Jùdéyà lá.»
16Káa Jézù mâ giì ŋò ŋa bà koṛo có mì ndú nò, yí giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû nìbà me ꞌdóó có mì ye gbí muu ye lá.
Ye kû nì a bà có mì mbe tuu ye.
17Go bà bàkà go có mì Mbíṛì má kuu tí ꞌduù,
yí bà ŋò ni gî máa,
ye kû nì a bà có mì Mbíṛì.
Káa ye má kû nì a bà ꞌdóó có mì ye,
ꞌduù tí nò delè bà ŋò ni gî.
18Tacó ꞌduù má kû nìbà a ꞌdóó có mì wó,
à gbí muu wó a có máa,
ndâ ꞌduù ꞌví te duù mítí yì.
Káa ꞌduù ŋìnó mbe kû bàkà nèté tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌví te ta duù mítí mbe tuu yì nó a ꞌduù jáá,
yí delè me mbe ꞌviya lá.
19Mòze dígísèé ꞌdè có ji yo lá?
Káa ꞌbí ꞌduù gbaànjé gbí òkò tí yo mbe kû kpolo tí có mì Mòze kpónó kuu tí ?
À má énò, yo kû paa ta bà zi ye tacó yè?»
20Káa ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «À tí lo a mâ! A ꞌdi ká kû jè ta bà zi wò?»
21Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye bàkà káa i gbaànjé, káa nje yo ꞌdáá gî kpónó ꞌdèè gítí gî. 22Mòze dígísèé ꞌdè có ji yo máa, yo ya ta ndâ ꞌviì-ꞌdakò gí gbí gàzâ ta sili vô-nje taꞌô bìndi bà jò ndú. (Gbí có tí nò me énó máa, a Mòze dígísèé ká ꞌbìtà bà ya gí gbí gàzâ ji ndâ Jùdéyà nò lá; gàzâ a cèe ká i mbe ꞌbìtà tí gbí o mì ndâ ká gù yo, tí ndâ mbe ꞌbìtà bà jò ŋa yo tí ndâ Jùdéyà mí muu to tí nô.) Yo kpónó kû waa ndâ ꞌviì mì yo ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì yo tí ndâ Jùdéyà náa sili tí nò vô-nje taꞌô náa Mòze ꞌdeke ji yo nò má tè ꞌvii ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì yo nò. Káa vò i tí wálá, 23tacó ŋìnó a sili tí nó náa Mòze ꞌdeke ji yo, tí sili bà waa ndâ ꞌviì gbí tàkìì mì yo nó ká nò. À má énò, tàkòcò yo kpónó kû kpolo gítí có bà ꞌvala kùùkpò ꞌduù mì ye ta ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà tacó yè? 24Yo si bà zeke káa ꞌduù wàa yo ꞌví waa có mítí wó nò mí to. Yo waa có ta yúcó.»
Muu ndâ ꞌduù ŋònòkò tí gítí dúú bàndò bà gì Bìndi-Mbíṛì gî
25Ndâ ꞌbí ꞌduù Jèrùzàlémè bà-i-nò giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé máa, «À nó me ꞌdakò tí nó náa ndâ kpó ꞌduù mì ndâ Jùdéyà kû pà bà tí wó tacó bà zi yí nó ká nó lá? 26Yo ŋò yí kuu nô, kû ꞌdè có kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ta gúku tí wó wálá! À ꞌví dù a yúcó máa, ndâ kpo ꞌduù ùnje gî máa, yí a Bìndi-Mbíṛì? 27Ndú má ꞌdè énò, káa ndoo ꞌdáá gî ŋò to tí nó náa yí gì ꞌdo tí nó ni gî nó! Káa ꞌbí ꞌduù wúnò bà ŋò to tí nó náa Bìndi-Mbíṛì bà gì ꞌdo tí nó ni wálá.»
28Jézù mâ giì ꞌdi ndâ có tí nò náa ndâ ꞌduù tí nò kû ꞌdè gítí wó si yí kû nìbà i ji ndâ ꞌduù gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì nò, yí giì ꞌvìsì có ji ndú ta kòcò wó ngéé gí yaà, máa,
«A yúcó máa, yo ŋò ye ni gî.
À delè a yúcó máa, yo ŋò bàndò bà jò ye ni gî.
À kpêtí ká énò,
ye gì me ꞌdo gbí ꞌdóó có mì ye lá.
A ꞌduù ká tuu ye.
ꞌDóó ꞌduù tí nò mbe tuu ye nò kuu tí ,
káa yo ŋò yí ni lá.
29Káa ye ŋò yí ni gî,
tacó a ye ká gì ꞌdo mì wó.
À delè a yí ká tuu ye.»
30À gbí muu ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ta o tí nò a có bà zèè Jézù, káa gbèe ꞌduù gbí òkò tí ndú mbe gàà ꞌbì tí wó wálá, tacó o mì wó tè lá.
Jézù ꞌdè có gítí o bà njè nó mì wó wúnò (ꞌdo muu to tí nô)
31Ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí Jézù gî nó ta o tí nò me mbè kuu gbí òkò tí ndâ mbè ꞌduù tí nò. Ndú bà-i-nò giì ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «Bìndi-Mbíṛì má gì wúnò, yí bà bàkà a ndâ ꞌbí ŋa kpo-kpò seṛè mbe ndii ndâ ŋìnó kpónó náa ꞌdakò tí nó kû bàkà nó gî?»
32Ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi ŋa ꞌvé tí nò náa ndâ mbe ùnje gítí Jézù kû ꞌvee gbí ngûcó nò kû giì ꞌvèè cee nje ndâ ꞌduù me a mbè, ndú giì toko có ta Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndú, bìndi ndú giì tuu ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ àsìkérì mbe kû kpolo tí ꞌbá-Mbíṛì gí bà zèè Jézù.
33Káa Jézù giì ꞌdè có ji ndú máa,
«Ye bà dù ta yo ká ta làmbu o,
bìndi ye bà giì dele ndi ye ya gí mì ꞌduù tí nó mbe tuu ye nô.
34Yo bà giì pà bà tí ye,
káa yo bà ꞌde ye wálá.
Tacó wotí bà yee tí bàndò tí nó náa ye kû ya gítí nó tí yo wálá.»
35Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè nò, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «Yí tà kû ya gí kòtí ꞌdi, wàa bà ꞌde ta yí ꞌví kpò tí ta ndoo? Yí kû ya a i gí tàkò ndâ ꞌbí Jùdéyà ŋìnó mbe ꞌvaaka ta ndi ꞌbá mì ndâ Ìgìrígì nó, tacó bà nìbà i ji ndú? 36Gbí ŋa có mì wó náa yí ꞌdè énó máa, ‹Yo bà giì pà bà tí ye, káa yo bà ꞌde ye wálá, tacó wotí bà yee tí bàndò tí nó náa ye kû giì ya gítí nó tí yo wálá› nó máa yè?»
Pù njáá ta ngo mbe kû ꞌvala ndâ ꞌduù kû ꞌva ꞌdo gbí
37Ta ndòngbú sili, tí kpóló-kpolo ṛi mì o bà tò ndùúṛù gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà, Jézù giì ṛò tíyò á kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, bìndi yí giì kò-kò ji ndú, máa,
«ꞌDuù ŋìnó ta go ngo tí wó nó,
si yí ꞌví gì gí mì ye,
wàa yí ꞌví njù ngo.
38ꞌDuù má ùnje gítí ye gî,
ngo mbe ꞌvala ꞌduù bà ꞌva ꞌdo gbí njembí wó dúú bà ya tí ,
a go có tí nó náa a kuu gbí wáràgà mì Mbíṛì nô.»
39Jézù lòkòꞌbò có tí nò a i gítí Bèṛi-mì-Mbíṛì tí nó bà giì gì gí muu ndâ mbe ùnje gítí có mì wó nô. Bèṛi-mì-Mbíṛì ta o tí nò gì gí muu ndú kálásê, tacó Mbíṛì ta o tí nò te Jézù ya tí gí pí jàlàmbà á gbíṛì kálásê.
Ndâ ꞌduù fùùmà có gítí Jézù
40Ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe ꞌdi ndâ có mì Jézù náa yí ꞌdè gbí ndâ sili tí nò náa yí bàkà mí Jèrùzàlémè nò giì ꞌdè có máa, «ꞌDakò tí nó dú káa mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì tí nó mì Mòze nô!» 41Ndâ ꞌbí ꞌduù giì ꞌdè có máa, «Yí a Bìndi-Mbíṛì.»
Bìndi ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìndi ndú giì ꞌvee a ꞌvé máa, «Bìndi-Mbíṛì bà gì ꞌdo Gàlìléyà ta ŋa kpokèjì ngàyi? 42À wálá cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, Bìndi-Mbíṛì bà dù a ꞌviì-gù mì Dàvídè tí nó tí gbolò gba mì ndoo tí ndâ Jùdéyà dígísèé nó? À delè giì cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, àá bà jò yí a i mí gbí mòòkò bìndi Dàvídè á Bétèlèmè?» 43Có mì ndâ ꞌduù ta o tí nò giì me a fúú-fu-fù gítí Jézù. 44Ndâ ꞌbí ꞌduù giì dù ká to nò máa, à zèè yí gî. Káa gbèe mbe gàà ꞌbì tí wó giì dù lá.
45Bà zèè Jézù giì dù káa kpò ndâ ꞌduù tí nó náa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tuu ndú gí bà zèè yí nó gî. Ndú bà-i-nò giì dele ndi ndú ya gí mì ndâ mbe tuu ndú, si yí mí to. Ndâ kpo ꞌduù tí nò mbe tuu ndú nò mâ giì ꞌvee ndú máa, «Yo gì ta yí lá tacó yè?» 46Ndâ àsìkérì tí nò giì ꞌvìsì có ji ndâ kpo ꞌduù tí nò máa, «ꞌBí ꞌduù jé mbe ꞌdè có di tàkò ꞌdakò tí nò wálá.»
47Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌvee ndâ tú mì ndú nò ta sé có máa, «Yí ŋònòkò muu yo delè gî? 48Yo nì ṛè ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ze tí ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà ta ndâ kpo ꞌduù jé mbe ùnje gítí ndâ có mì wó ji ze, wàa ze ꞌví ꞌdi ta tù ze gi! 49Ndâ mbè ꞌduù tí nò ꞌdi gbí ꞌbí i gbaànjé ꞌdo tí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà lá. Káa sè ŋìnò a ŋìndi ndú ta Mbíṛì!»
50Káa, ꞌbí ꞌdakò gbí òkò tí ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ta ṛè wó a Nìkòdémò, tí ꞌduù mbe ya gí bà ꞌdè nje ta Jézù á tàbèngìì sàà kùṛo gî, giì ꞌdè có ji sè ndâ ka wó kpo ꞌduù máa, 51«À gbí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà waa có mítí ꞌduù si có mì wó mí gbí yì wó lá. À mâ énò, ndoo kùtàá bà ꞌdi a kòcò wó má kózò gi.»
52Ndâ ka Nìkòdémò tí ndâ kpo ꞌduù mâ giì ꞌdi có tí nò náa yí ꞌdè nó, ndú giì ꞌvee yí máa, «Wò delè gì ꞌdo Gàlìléyà? Má énò, ya gí bà pà gbí wáràgà gítí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà, bìndi wò bà ꞌde énó máa, ꞌbí mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì jé mbe gì ꞌdo Gàlìléyà nò wálá.»
53Ndâ ꞌduù bà-i-nò giì ꞌvaaka ꞌdo bàndò tí nò ya gí ꞌbá mì ndú gî.
81Jézù giì taꞌva ŋìndi wó ya a i gí pí Gú Mbâ. 2Bìndi yí giì gboꞌo ta ꞌbí yé ꞌdo kà ya gí gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì. Ndâ ꞌduù mâ giì kili me mbè gî, yí giì ki tí wó to, bìndi yí giì nìbà i ji ndú.
ꞌBí niì náa a zèè yí ta ꞌdakò
3Mâ giì zekeꞌo, ndâ ꞌbí mbe ꞌdi gbí-o, ta ndâ ꞌbí mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà, giì yee ta niì mì ꞌbí ꞌdakò náa à zèè yí ta ꞌdakò-ngbà gî. Ndú giì ṛò niì tí nò mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî. 4Bìndi ndú giì ꞌvee Jézù máa, «Mbe nìbà i, à zèè niì tí nó kpátá-kpàtà ta ꞌdakò. 5Káa Mòze ꞌdè có ji ndoo gbí tàkìì mì ndoo énó máa, ndoo ꞌví zi niì mbe bàkà ŋa i tí nò kpónó náa niì tí nò bàkà nó ta bà ꞌvaka yí ta díí. Nògí, có mì lo ŋìndi lo máa yè?»
6Ndâ ꞌduù tí nò ꞌvee ŋa ꞌvé tí nò ká tacó bà pà nje Jézù, máa nje wó má yaaka kpéṛéꞌvè gî, wàa ndâ yì ꞌví ꞌde ta kpokèjì gítí wó.
Káa Jézù giì biya bà ꞌvìsì có ji ndú gí tàkò ꞌvé tiṛì mì ndú nò gî. Yí giì mò káa muu wó gí to, bìndi yí giì ꞌbìtà bà ka i mítí to ta sìlì ꞌbì wó. 7Káa ndâ ꞌduù tí nò giì aanga muu ndú ká mítí gbèe ꞌvé mì ndú nò. Go bà ꞌvìsì có ji ndú mâ giì gì gítí Jézù gî, yí giì te muu wó gí yaà, bìndi yí giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «ꞌBí ꞌduù gbí òkò tí yo jé mbe bàkà vò i lá má kuu tí , si yí ꞌví co gí kùṛo, wàa yí ꞌví ꞌva kpédélé díí mítí niì tí nò.» 8Jézù ꞌdè káa có tí nò ji ndú gî, yí kákáꞌi giì mò muu wó gí to, kû cu i mítí to.
9Ndâ ꞌduù tí nò mbe gì ta niì tí nò gí kùṛo Jézù nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè ji ndú nò, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvaaka ꞌdo bà-i-nò gbaànjé-gbaànjé, kpòò yee tí o tí nó náa á káa niì tí nó náa ndú gì ta yí gí gbí ngbàngà kùṛo Jézù nó ká giì dù ta kpéétí wó kùṛo Jézù. A ndâ kpo ꞌduù ká co gí sè ꞌdáá kùṛo má kózò gî, bìndi ndâ ꞌviì giì co gí tàkò ndú.
10Jézù mâ giì te muu wó gí yaà, yí giì ŋò káa niì tí nò kû ṛò tíyò ta kpéétí wó. Bìndi yí giì ꞌvee niì tí nò máa, «Ndâ mbe kpì ngbàngà tí lo káa ya gí kòtí ꞌdi, niì? ꞌBí ꞌduù gbí òkò tí ndú mbe waa có mítí lo wálá?»
11Káa niì tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Gbèe ꞌduù gbí òkò tí ndú mbe waa có mítí ye wálá, kpo ꞌduù.»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa, «À nìkì ma. À má énò, ye delè bà waa có mítí lo wálá. Nògí, ya gî, wàa wò ꞌví bàkà vò i kákáꞌi lá.»
Jézù a ngbaꞌo mì ndâ ꞌduù
12Ta o tí nò Jézù giì ꞌdè ꞌbí có ji ndâ ꞌduù kákáꞌi máa,
«Ye a ngbaꞌo mì ndâ ꞌduù.
ꞌDuù mbe kû ṛu ndi ye bà nò gbí ꞌdíꞌdiꞌo ngé gî wálá.
Yí bà dù gbí ngbaꞌo ŋìnó mbe ꞌvala yí nô.»
13Ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè nò, ndú giì ꞌvìsì có ji yí máa, «À káa wò ká kû wu gbí tí lo ta kpéétí lo. À má énò, có mì lo nò bà dù me yúcó lá!»
14Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Yo ꞌdè a yúcó máa, ye kû wu gbí tí ye ta kpéétí ye,
káa kpêtí ká énò, ye kû ꞌdè a yúcó,
tacó ye ŋò bàndò tí nó náa ye gì ꞌdo tí nó ni gî.
Ye delè giì ŋò bàndò tí nó náa ye kû ya gítí nó ni gî.
Káa yo ŋò bàndò tí nó náa ye gì ꞌdo tí nó ni lá.
Yo delè ŋò bàndò tí nó náa ye kû ya gítí nó ni lá.
15Yo kû waa có me ta yúcó lá.
Káa ye me mbe waa có mítí ꞌduù gbaànjé lá.
16Káa, ye má waa có mítí ꞌduù,
ye bà waa có ta yúcó.
Tacó ye kû waa có me ta kpéétí ye lá.
Ze kû waa có a i ta Bu ye tí nó tí mbe tuu ye nô.
17À cu mí gbí wáràgà gítí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà énó máa,
‹Ndâ ꞌduù só má ùnje gítí gbèe có gî,
gbí énó máa, có tí nò a yúcó.›
18Ye kû ꞌdè có gítí miṛi ye,
káa Bu ye tí nó tí mbe tuu ye nó kuu tàkò ye.»
19Káa ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee Jézù máa, «Bu lo tí nò kòtí ꞌdi?»
Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Yo ŋò ye ni lá.
À má énò, yo delè bà ŋò Bu ye ni wálá.
Yo kùtàá má ŋò ye ni gî,
yo bà ŋò Bu ye delè ni gî.»
20Jézù ꞌdè ndâ có tí nò ji ndâ ꞌduù mí bàndò bà kili i-Mbíṛì. Káa gbèe ꞌduù mbe zèè yí ta o tí nò wálá, tacó o mì wó tè kálásê.
Bà ꞌdi gbí có gítí Jézù kpò nje ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà gî
21Jézù giì ꞌdè ꞌbí có ji ndâ ꞌduù tí nò máa,
«Ye bà giì ya gî.
Yo bà giì pà bà tí ye si bà volo ji yo gî,
káa yo bà ꞌde ye wálá,
tacó wotí bà ya gítí bàndò tí nò náa ye kû giì ya gítí nò tí yo wálá.
À má énò, yo bà cì mí gbí ndâ vò i mì yo.»
22Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌbìtà bà koṛo gbí có tí nó náa Jézù ꞌdè énó máa, ndú bà ꞌde wotí bà ya gítí bàndò tí nó náa yì kû ya gítí wálá nò, máa, «Yí bà zi tí wó zí-zi? À ꞌví dù nò a gbí có tí nò náa yí kû ꞌdè énó máa, ndoo bà ꞌde wotí bà ya gítí bàndò tí nó náa yì kû giì ya gítí nó wálá nò ká nò?»
23Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«ꞌBè gbí òkò tí ndoo ta ndoo a ŋìnô:
ꞌbá mì yo a i muu to tí nô,
káa ꞌbá mì ye a i gbíṛì.
Ṛèngbó yo a i muu to tí nô,
káa ṛèngbó ye me i muu to tí nô lá.
24Yo bà cì mí gbí ndâ vò i mì yo.
Yo má ùnje énó máa,
Ye a Ye tí nó tí Ye nó, lá,
yo bà cì mí gbí ndâ vò i mì yo.»
25Káa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee Jézù máa, «Wò a Wò tí ꞌdi?»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye ꞌdè ji yo sàà kùṛo gî.
26Ndâ có gbí muu ye tacó bà ꞌdè ji yo go mbílì gbí cìkaà.
Ndâ i ŋìnó náa ye biya ꞌdo mì yo gî nó delè me ndâ i bà ꞌdeke cee lá.
Káa ꞌduù tí nó tí mbe tuu ye nó a ꞌduù ŋìnó tí mbe ꞌdè yúcó;
tacó énò, ye kû ꞌdè ji yo muu to tí nó káa ndâ có ŋìnó náa ye ꞌdi ꞌdo mì wó nô.»
27Bà ꞌdi gbí énó máa Jézù kû ꞌdè có ji ndâ yì a i gítí Mbíṛì nò giì kpò ndâ ꞌduù tí nò gî. 28Tacó énò, Jézù giì ꞌdè có ji ndú máa,
«Yo kpónó ŋò ye ni lá.
Yo má te ꞌViì-mì-ꞌDakò gí yaà kózò gî,
yo bà giì ŋò ni énó máa, Ye a Yí.
À delè nò bà giì dù a o bà ŋò mì yo ni énó máa,
ye kû bàkà i me ta muu ye lá;
ye kû nì káa bà có ŋìnó náa ye ꞌdi ꞌdo mì Bu ye.
29Delè ꞌduù tí nó mbe tuu ye nó kuu ta ye;
yí si ye ta kpéétí ye lá,
tacó ye ta o ꞌdáá gî kû bàkà káa i ŋìnó mbe kû peteke tàkòcò wó nô.»
Cè bà bàkà i mì ndâ ꞌviì mì Àbìráámò
30Ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe ꞌdi có mì Jézù nò giì ùnje gítí ndâ có mì wó gî.
31Jézù bà-i-nò giì ꞌdè có ji ndâ Jùdéyà ŋìnó mbe ùnje gítí có mì wó gî nó máa,
«Yo kpolo tí ndâ có mì ye kácá-kácá,
tacó wàa yo ꞌví dù tí tí ndâ cèe mbe tala có mì ye dúú bà ya tí .
32Yo bà dù tí ndâ mbe ŋò yúcó ni gî.
Bìndi yúcó bà giì njaanga wú ꞌdo tí miṛi yo gî.»
33Káa ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ Jùdéyà tí nò giì waa gbí có mì Jézù nò ta bà ꞌvee yí máa, «Ze a ndâ ꞌviì-gù Àbìráámò. Ze jé dù tí ndâ bòò mì ndâ ꞌbí ꞌduù sàà kùṛo lá. À má énò, gbí có mì lo náa wò ꞌdè énó máa, ‹Àá bà njaanga wú ꞌdo tí miṛi yo› nò máa yè?»
34Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû ꞌdè ji yo a cèe yúcó máa,
ꞌduù mbe bàkà vò i gî, gbí énó máa,
vò i ga wú mítí miṛi wó gî.
35Káa bòò dù tí ꞌbá ngbé lá.
A ꞌviì-ꞌbá ká kû dù tí ꞌbá ngbé.
36Káa ꞌviì mì mbe ꞌbá má njaanga wú mì vò i ꞌdo tí miṛi lo gî,
wò bà dù tí bòò mí vò i kákáꞌi wálá.
37Ye ŋò ni gî máa,
yo a ndâ ꞌviì-gù mì Àbìráámò,
káa ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî,
go bà zi ye kuu tí yo,
tacó ndâ có tí nó ꞌdáá náa ye kû ꞌdè nó ya gí gbí muu yo gbaànjé lá.
38À má gítí bà miṛi ye,
ye kû ꞌdè có ká gítí ndâ i ŋìnó náa ye ŋò ꞌdo mì Bu ye nô.
Káa yo, yo kû bàkà káa ndâ i ŋìnó náa yo ŋò ꞌdo mì bu yo nó delè.»
39Ndâ ꞌduù tí nò bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Bu ze a Àbìráámò.»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Yo kû bàkà tí yo máa,
yo a ndâ ꞌviì mì Àbìráámò,
káa, yo kùtàá dú má káa ndâ ꞌviì mì Àbìráámò go có tí nò gbí nje yo nò,
yo bà mèlè ndi Àbìráámò gî.
40-41Káa, yo kpónó kû pà kpokèjì tacó bà zi ye tí mbe kû ꞌdè yúcó tí nó náa ye ꞌdi ꞌdo mì Mbíṛì nó ji yo.
Yo je nò a ŋa i bìndi ꞌbí ŋa bu yo,
tacó Àbìráámò dígísèé me mbe me ŋa ndâ vò i tí nò kpónó náa yo kû me nò lá.»
Ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ze me ndâ ꞌviì-ngbà lá. Bu ze ká gbaànjé, tí Mbíṛì.»
42Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Mbíṛì kùtàá má dú káa bu yo,
yo bà zè ye nìkì gî,
tacó ye gì ꞌdo mì Mbíṛì.
Ye gì dú ꞌdo mì Mbíṛì.
Ŋìnó a ye ká nô.
Ye gì me ta muu ye lá.
À tuu ye túú-tuu.
A Mbíṛì ká tuu ye.
43Yo ꞌdi gbí có tí nó náa ye ꞌdè nó lá tacó yè?
Yo ꞌdi gbí có tí nò lá,
tacó kòcò ye gbí tù yo go mòngò gbí tù bô.
44Bu yo a Gba-vò-i.
Tacó énò, à nìkì tí yo a bà bàkà i ŋìnó ta gó tí bu yo nô.
Nèté mì wó a bà zi ku ꞌdo sàà.
Nèté mì wó jé táánò ta yúcó wálá.
Tacó yúcó mì wó jé wálá.
Yí má kû ꞌdè ꞌvéṛè,
yí kû bàkà nò a i gbí kû wó,
tacó yí a mbe ꞌvéṛè, tí bu ꞌvéṛè.
45Káa à má gítí ye,
ye a mbe ꞌdè yúcó.
Ŋìnò a ndeṛè có tí nò náa
yo ù ta nje gítí ye lá nò ká nò.
46A ꞌdi ꞌdo gbí òkò tí yo ká bà tù ꞌbì wó gí yaà, máa,
yì jé zèè ye ta vò i gî?
Káa ye má kû ꞌdè a yúcó,
yo ùnje gítí ye lá tacó yè?
47ꞌDuù má a ꞌviì mì Mbíṛì,
yí kû ꞌdi káa có mì Mbíṛì,
káa yo má biya bà ꞌdi có mì Mbíṛì gî, à ká dú,
tacó yo me ndâ ꞌviì mì Mbíṛì lá.»
Ndâ Jùdéyà ꞌdè vò có gítí Jézù
48Ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌdè có ji Jézù máa, «Cè bà i mì lo go cè bà i mì ndâ ꞌduù Sàmárìyà nô! A mâ ká gbí muu lo. A kponje ká nje lo gítí có tí nò náa ze ꞌdè nò?»
49Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye me mbe mâ lá,
ye kû tègàṛà a Bu ye.
Káa à tí yo a go bà volo ṛè ye.
50Ye kû pà me bà wu gbí ye lá.
Có gítí bà wu gbí ye nò a nèté mì ꞌbí ꞌduù tí cèe mbe waa có.
51Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
ꞌduù mbe kpolo tí ndâ có mì ye bà cì wálá.»
52Ndâ Jùdéyà gbí ŋìnò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ze kpónó ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî máa, a gbí muu lo a i. Àbìráámò cì gî. Ku delè zi ndâ mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì léé gî. Káa àá giì dù nó a wò ká giì ꞌdè có máa, ꞌduù mbe ꞌdi có mì lo bà ꞌdi pó ku wálá. 53Wò me gbolò ndii bu ze tí Àbìráámò mbe cì gî nó gî? Ndâ mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì delè ꞌdáá gî zò to gî. Wò kû bàkà tí lo tí ꞌdi kpónó?»
54Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kùtàá má kû wu a gbí tí ye ta kpéétí ye,
gbí bà wu gbí tí ye bà dù wálá.
Káa a Bu ye tí nó náa yo kû ꞌdè có máa,
yí a Mbíṛì mì yo nó,
ká kû wu gbí ye.
55Yo ŋò yí ni lá,
káa ye ŋò yí ni gî.
Ye má ꞌdè có máa, ye ŋò yí ni lá,
ye bà dù tí mbe ꞌvéṛè a go yo mbe kû ꞌdè có máa,
yo ŋò yí ni gî,
káa yo ŋò yí ni lá.
Ye ŋò yí ni gî.
Ye delè kû kpolo tí có mì wó.
56Bu yo Àbìráámò dígísèé kû dù ta líkíꞌo tí wó máa,
yì bà ŋò o bà gì ye.
Yí giì ŋò ye gî,
bìndi tàkòcò wó giì peteke gî.»
57Káa ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ndoò tí lo yee gbí ziꞌduù-só-nje muuꞌbì lá. Wò delè jé ŋò Àbìráámò lá.»
58Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye kû ꞌdè ji yo a cèe yúcó máa,
kùṛo o bà jò Àbìráámò táánò,
ye kuu tí .»
59Ndâ ꞌduù tí nò mâ giì ꞌdi ŋa có tí nò náa Jézù ꞌdè ji ndú nò, ndú giì tuṛu díí tacó bà ꞌvaka ta yí. Káa Jézù giì ŋònòkò tí wó ꞌdo tí ndú mí gbí òkò tí ndâ ꞌduù, yee tí o tí nó náa yí giì ndo ꞌdo gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì gî.
9Jézù njaanga ṛo ꞌbí ꞌdakò ta ṛì bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà
1Si Jézù kû giì ndii ta nó, yí giì ŋò ꞌbí ꞌdakò náa à jò yí ta sú ṛo ꞌdo gbí yì. 2Ndâ mbe tala có mì Jézù bà-i-nò giì ꞌvee yí máa, «Ndeṛè bà jò ꞌdakò tí nò ta sú ṛo kpónó ꞌví dù ꞌdo tí ꞌdi, Mbe nìbà i? À ꞌví dù ꞌdo gbí ꞌdóó vò i mì wó wèè, ꞌdo gbí vò i mì ndâ bu wó ta nawu wó?»
3Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndâ mbe tala có mì wó máa, «À me ꞌdo gbí có mì wó lá. À delè giì dù me ꞌdo gbí có mì ndâ mbe jò yí lá. À jò yí énò tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌví ŋò ta Mbíṛì ni tí mbe wotí.
4Ndoo bà bàkà ndâ nèté mì ꞌduù tí nó mbe tuu ye nò ká kpónó si o bèè lá nô,
tacó ꞌdíꞌdiꞌo kèjì,
káa ꞌduù mbe bàkà nèté gbaànjé gbí ꞌdíꞌdiꞌo wálá.
5Ye a ngbaꞌo mì ndâ ꞌduù ta o tí nó
náa ye kpónó kuu muu to tí nó nô.»
6Bìndi bà ꞌdè có tí nò mì Jézù ji ndâ mbe tala có mì wó, Jézù giì cù ngo cù mítí to, bìndi yí giì meṛeke ta tú, bìndi yí giì toṛo mítí ndâ ṛo mbe sú ṛo tí nò sósòꞌô gî. 7Bìndi yí giì ꞌdè có ji mbe sú ṛo tí nò máa, «Ya gí bà caka gbí ṛo lo ta ngo gbí Dùúgú Sìlòwámù.» (Gbí ṛè tí nò tí Sìlòwámù nò máa, à tuu yí túú-tuu.)
Mbe sú ṛo tí nò mâ giì bàkà go có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò, yí giì dele ꞌdo bàndò bà caka gbí ṛo wó tí cèe ꞌduù ta ndâ ṛo wó sósòꞌô kû zekeꞌo ngbáṛángàꞌi.
8Ndâ ꞌduù ŋìnó ta ndâ ꞌbá mì ndú dê-dê ta ndú nó, ta ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìnó mbe ŋò yí sàà kû yù i gbí sú ṛo gî nó mâ giì ŋò yí, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé, máa, «À nó go ꞌdakò tí nó táánò tí mbe sú ṛo mbe kû yù i á to kàzô nó le! Káa a yè ká giì njaanga ṛo wó ŋìnó?» 9Ndú bà-i-nò giì ꞌdeeke kponje á gbí òkò tí ndú á ta kpéétí ndú gî. Ndâ ꞌbí ꞌduù máa, «A yí!» Ndâ ꞌbí ka ndú máa, «À me yí lá! A ꞌbí ꞌduù mbe je cè kózò tí wó.» Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ŋìnó a ye tí ꞌdakò tí nò.»
10Ndâ ꞌduù tí nò bà-i-nò giì ꞌvee yí máa, «A yè ká njaanga ṛo lo?»
11Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «A ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Jézù ká ŋònòkò tú, bìndi yí giì toṛo mítí ndâ ṛo ye sósòꞌô gî. Bìndi yí giì ꞌdè có ji ye máa, ye ya gí bà caka gbí ṛo ye ta ngo tí Dùúgú Sìlòwámù. Ye mâ giì bàkà go có mì wó nò, ndâ ṛo ye giì njaanga tí gî.»
12Ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvee ꞌdakò tí nó náa Jézù njaanga ṛo wó nó máa, «ꞌDakò tí nò mbe njaanga ṛo lo nò kpónó ngò?»
Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye ŋò bà tí wó lá.»
Ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà ꞌviiki gbí kpokèjì bà njaanga ṛo ꞌdakò tí nò mì Jézù
13Ndâ ꞌduù giì je ꞌdakò tí nó náa Jézù njaanga ṛo wó nó ya tí gí kùṛo ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà. 14Ṛi tí nò náa Jézù meṛeke ta tú, bìndi yí giì njaanga ta ṛo ꞌdakò tí nò nò a ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà. 15Tacó énò, ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee ndi gbí nje ꞌdakò tí nò kákáꞌi a gítí ŋa kpokèjì bà njaanga ṛo wó mì Jézù. Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yí toṛo káa tú mítí ndâ ṛo ye sósòꞌô gî. Ye mâ giì caka tú tí nò, ndâ ṛo ye giì njaanga tí gî.»
16Có tí nò náa ꞌdakò tí nò ꞌdè ji ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà nò giì ŋònòkò muu ndú gî. Tacó énò, ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú giì ꞌvìsì có ji yí máa, «ꞌDakò tí nò mbe bàkà ŋa i tí nò bà dù me ꞌduù ŋìnó mbe gì ꞌdo mì Mbíṛì nó lá, tacó yí kû gbètèkè ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndoo tí ndâ Jùdéyà.» Káa ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú giì loko kû ꞌvee ndâ ꞌbí ka ndú ŋìnó mbe ꞌdè có énó máa ꞌduù tí nò a mbe bàkà vò i nó, máa, «Mbe bàkà vò i bà bàkà ndâ kpo-kpò seṛè go ŋa ŋìnó kpónó nó ta ŋa kpokèjì ngàyi?» 17Tacó énò, ndú giì tè ndi tí ndú giì ꞌvee yí kákáꞌi máa, «Yí ꞌvala wò ꞌdo gbí sú ṛo gî. À má énò, ꞌdóó có mì lo gítí wó máa yè?»
Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye koṛo có máa, ꞌdakò tí nò a mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì.»
18Ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì me a kpììkì-kpììkì gítí bà ùnje máa, ꞌdakò tí nò náa Jézù njaanga ndâ ṛo wó nò táánò dú káa yúcó mbe sú ṛo. Tacó énò, ndú giì tuu tú gí tàkò ndâ bu wó ta nawu wó. 19Ndâ bu ꞌdakò tí nò ta nawu wó mâ giì gì gî, ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee ndú máa, «À dú nó káa ꞌviì mì yo ká nó? Yo máa, àá táánò jò yí ta sú ṛo ꞌdo gbí yì, káa yí kpónó kû zekeꞌo ée?»
20Káa ndâ bu ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà máa, «Ze ŋò ni gî, máa, yí a ꞌviì mì ze. Ze delè giì ŋò ni gî, máa, yí táánò tè ta sú ṛo ꞌdo gbí yì nawu wó. 21Káa ze ŋò ŋa i tí nó mbe njaanga ṛo wó nó ni lá. Ze delè ŋò ꞌduù tí nó mbe je yeè ji yí nó ni ká lá. Nje wó kuu tí wó. Yí me dó ꞌviì lá. À má énò, yo tèꞌé tí wó, wàa yo ꞌví ꞌvee yí, wàa yí ꞌví tùbà dúú kpokèjì ŋa i tí nó mbe ꞌde yí nó ji yo.»
22Ndâ bu ꞌdakò tí nò náa Jézù njaanga ṛo wó nò ꞌdè ŋa có tí nò ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tacó à tí ndú a gúku. Tacó ndú ŋò ni gî máa, ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà eṛe nje có mì ndú sàà gî máa, ꞌduù má ùnje énó máa, Jézù a Bìndi-Mbíṛì gî, ꞌduù tí nò ꞌví ꞌdò kò wó mí bàndò bà kili ndâ Jùdéyà gí bà ùlù Mbíṛì kákáꞌi lá. 23Ŋìnò a gbí ndeṛè có tí nò náa ndâ bu ꞌdakò tí nò giì tooko ta có tí nò ꞌdo muu ndú gí muu wó máa, «Yí me dó ꞌviì lá. Yo ꞌvee yí,» nò ká nò.
24Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi kòcò ndâ bu ꞌdakò tí nó náa Jézù ꞌvala yí ꞌdo gbí sú ṛo nó cee gî, ndú giì tuu tú gí tàkò ꞌdakò tí nò kákáꞌi. Yí mâ giì gì gî, ndú giì ꞌdè có ji yí máa, «ꞌDè yúcó mì lo kùṛo Mbíṛì. Tacó à má gítí ze, ze ŋò ni gî máa, ꞌdakò tí nò náa wò ꞌdè có máa, a yí ká njaanga ṛo lo nò, a mbe bèè ṛo Mbíṛì.»
25Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yí má a mbe bèè ṛo Mbíṛì, ye ŋò bà ŋìnò lá. I ŋìnó náa ye ŋò ni gî cuki nó káa ŋìnó máa, ye táánò a mbe sú ṛo, káa ye kpónó kû zekeꞌo.»
26Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ꞌvee yí máa, «Yí táánò bàkà mítí ndâ ṛo lo nò a ŋa yeè yè, náa ndú giì njaanga ta tí nò?»
27Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà máa, «Ye ꞌdè có tí nò ji yo á kùtàá sàà gî, káa yo sè tù yo lá. Nògí, yo kpónó kû ꞌvee ndi gbí nje ye máa, ye ꞌví ꞌdè ji yo a ŋa có yè kákáꞌi? À tí yo a go bà dù tí ndâ mbe tala có mì wó delè?»
28Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌbìtà bà no nje ndú gítí ꞌdakò tí nò ta ŋa có tí nò náa yí ꞌdè ji ndú nò. Bìndi ndú giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Go bà dù tí ꞌduù mì wó má tí lo, mbe tii wò wálá. Káa à má gítí ze, ze a ndâ ꞌduù mì Mòze. 29Ze ŋò ni gî máa, Mbíṛì dígísèé ꞌdè có a i ji Mòze. Káa à má gítí ꞌdakò tí nò á mì lo nò, ze ŋò bàndò tí nó náa yí gì ꞌdo tí nó ni lá.»
30Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvìsì có ji ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà máa, «A có seṛè! Yí njaanga ṛo ye gî, káa yo ŋò bàndò tí nó náa yí gì ꞌdo tí nó ni lá! 31Ndoo ŋò ni gî máa, Mbíṛì sè tù wó gítí ndâ có mì ndâ mbe bàkà vò i lá, yí kû sè tù wó a i gítí ndâ có mì ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû bàkà i ji yí, tí ndâ mbe bàkà go có mì wó tí Mbíṛì nô. 32ꞌDo tí bà ꞌbìtà bà suu to tí nó, ꞌbí ꞌduù mbe ꞌdi có jé énó máa, ꞌbí ꞌduù njaanga ṛo ꞌbí ꞌduù ŋìnó náa à jò yí ta sú ṛo ꞌdo gbí yì gî nò wálá. 33Káa ꞌdakò tí nó mbe njaanga ṛo ye nò má gì me ꞌdo mì Mbíṛì lá, yí kùtàá bà ꞌde wotí bà bàkà i gbaànjé wálá.»
34Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa ꞌdakò tí nò ꞌdè ji ndú nò, ndú giì mòkò yí ꞌdo kùṛo ndú, ta bà ŋonoko yí máa, «À jò wò cûmúú mí gbí vò i, káa wò kû giì bàkà tí lo tí mbe nìbà có mì Mbíṛì ji ze?»
Bà dù tí mbe sú ṛo á kùṛo Mbíṛì
35Jézù mâ giì ꞌde ꞌdakò tí nò náa yí njaanga ṛo wó nò bìndi bà ꞌdi có bà mòkò yí mì ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ꞌdo kùṛo ndú, Jézù giì ꞌvee yí máa, «Wò ùnje gítí ꞌViì-mì-ꞌDakò ta njembí lo gbaànjé gî?»
36Káa ꞌdakò tí nò giì ꞌvee Jézù máa, «ꞌDuù tí nò ta ṛè wó a ꞌViì-mì-ꞌDakò nò a ꞌdi? Tùbà tí wó ji ye kùṛo, má kózò gi, ye ꞌví ù ta nje gítí wó, kpo ꞌduù.»
37Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji ꞌdakò tí nò máa, «Wò kû zeke ꞌduù tí nò ta ṛè wó a ꞌViì-mì-ꞌDakò nò ta ṛo lo. À delè kpónó a yí ká kû ꞌdè có ji wò nô.»
38ꞌDakò tí nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò, yí giì ìṛì ta muungbó wó ya gí bà kaa to á kùṛo Jézù ta ꞌbì wó, bìndi yí giì ꞌdè có ji Jézù máa, «Ye ùnje gî, Mbe tí ye.»
39Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ꞌdakò tí nò, náa yí njaanga ṛo wó nò, máa,
«Ye gì gí muu to tí nó tacó wàa ndâ mbe sú ṛo ꞌví zekeꞌo,
wàa ṛo ndâ mbe ṛo ꞌví yoo gî.»
40Ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà ŋìnó mbe dù ꞌdê á ṛègbà tí Jézù ta o tí nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa yí ꞌdè nò, ndú giì ꞌvee yí máa, «Ze delè ngbá káa ndâ mbe sú ṛo?»
41Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Yo kùtàá má a ndâ mbe sú ṛo,
vò i mì yo bà dù wálá.
Káa yo kû bàkà tí yo tí ndâ mbe ṛo,
à má énò, yo ṛò tíyò nje ndâ vò i mì yo.»
10Jézù lòkòꞌbò có gítí ŋa ꞌduù ŋìnó mbe ꞌvii tí mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko
1Jézù giì lòkòꞌbò có ji ndâ ꞌduù máa, «Mbe ꞌvìì ndùgù tacó bà ṛì gí tàꞌi mì ndâ i-kó-ko a mbe ngbà tí mbe kùmùkù i mì ndâ ꞌduù. 2Káa, mbe ṛì gí tàꞌi co tí njekèjì ndùgù a cèe mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko. 3Mbe kpolo tí njekèjì ndùgù mì ndâ i-kó-ko kû njaanga njekèjì ji yí. Ndâ i-kó-ko delè ꞌdi kòcò wó ni gî. Yí kû tèꞌé tí ndâ ꞌdóó i-kó-ko mì wó ꞌdo gbí òkò tí ndâ ŋìndi ndâ ꞌbí ꞌduù ta ṛè ndú, tacó bà gbà ndú gí sè. 4Yí má njaanga ndâ i-kó-ko ꞌdo gbí ndùgù gî, yí kû tè kùṛo ndú, bìndi ndú kû ṛu ndi wó, tacó ndú ꞌdi kòcò wó ni gî. 5Káa ndâ i-kó-ko bà ꞌvaaka ꞌdo tí vò ꞌduù ŋìnó náa ndú ŋò yí ni lá nó gî. Ndú jé gítí bà ṛu ndi wó wálá, tacó ndú ŋò yí ni lá, ndú delè ꞌdi kòcò wó ni ká lá.»
6Jézù lòkòꞌbò có tí nò ji ndâ ꞌduù, káa, ꞌbí ꞌduù gbaànjé mbe ꞌdi gbí wálá.
7Tacó énò, Jézù giì ꞌdè có ji ndú ngbáṛángàꞌi énó máa,
«Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
ye a njekèjì ndùgù mì ndâ i-kó-ko.
8Ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìnó ꞌdáá gî táánò mbe gì gí mì yo kùṛo bà gì ye nó a ndâ mbe ngbà,
tí ndâ mbe kùmùkù i mì ndâ ꞌduù;
tacó énò, ndâ i-kó-ko sè tù tí ndú lá.
9Káa, ye a njekèjì ndùgù.
I-kó-ko má ṛì gí tàꞌi có a i mì ye,
i-kó-ko tí nò ꞌvala gî.
Yí bà ṛì gí tàꞌi ta gbí dìì wó ngbáṛángàꞌi,
yí bà co gí sè ta dìì wó ngbáṛángàꞌi,
yí delè bà ꞌde i-zó-zò gî.
10Mbe ngbà gì ŋìndi wó cuki ká gítí nèté bà ngbà i,
ta bà ziki ndâ i-kó-ko,
ta bà mèèkèꞌi tí ndú.
Káa ye gì a i tacó wàa ndú ꞌví ꞌde ta ꞌválá,
wàa ndú ꞌví ꞌvala pètèkèè go dó kpâ ta bèmbílì.
11Ye a tó mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko.
Tó mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko a ŋa mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko ŋìnó mbe kû cì á muu ndâ i-kó-ko mì wó nô.
12ꞌDuù ŋìnó mbe kû kpolo tí ndâ i-kó-ko mì ꞌbí ka wó ká tacó bà pà yê tí wó cuki nó ká kû ì ngèlè jee ndâ i-kó-ko ji kàzà.
Yí má ŋò sílì tí kàzà ngé gî,
yí kû ì ngèlè si tàmuu ndâ i-kó-ko ji kàzà kû zèè ndú,
delè kû njè gbí ndú jááká-jaaka ta gbí jìlì.
13Yí kû ì ngèlè jee ndâ i-kó-ko ji kàzà tacó yí kû gbà ndú ká tacó bà pà yê tí wó cuki,
nèté mì wó ta ndú wálá.
14Káa ye a tó mbe kpolo tí ndâ i-kó-ko.
Ye ŋò ndâ i-kó-ko mì ye ni gî,
ndâ i-kó-ko mì ye delè ŋò ye ni gî.
15Ze ŋò tí ze ni ta ndâ i-kó-ko mì ye,
ká go bà ŋò tí ze ni ta Bu ye.
Ye delè gbì gbí njembí ye gítí ku muu ndú gî.
16Ndâ ꞌbí i-kó-ko mì ye kuu tí ,
náa ndú kpónó kû dù me ta ndâ ŋìnó ta ꞌbá muu ndú nó lá.
Káa kózò tí ye bà gì ta ndú gítí ndâ ꞌbí ka ndú,
ndú delè ꞌví ꞌdi kòcò ye,
wàa ndú ꞌví dù ꞌdáá bà gbèe to,
tacó wàa ye tí mbe kpolo tí ndú ꞌví dù káa gbèe ꞌduù.
17Bu ye kû dù ta go ye tí wó,
tacó ye ùnje gítí bà cì ye,
wàa ye ꞌví ꞌvala ndi ye kákáꞌi nò gî.
18À me ꞌduù ká kû zi ye lá.
À káa ye ká ùnje gítí bà cì ye ꞌdo gbí ꞌdóó có mì ye gbí muu ye.
Bu ye je wotí bà cì ye go có mì ye gbí muu ye nò ji ye gî.
Yí delè giì je wotí bà ꞌvala ndi ye á ꞌdo gbí ku ji ye gî.»
19Có tí nò náa Jézù ꞌdè nò giì bàkà a ꞌbè mí gbí òkò tí ndâ Jùdéyà. 20Ndâ ꞌduù me mbè gbí òkò tí ndú giì ꞌdè có ji ndâ ꞌbí ka ndú máa, «Gbí ndeṛè bà sè tù ndâ ꞌduù tí ndâ có mì wó wálá. A i ká gbí muu wó! Yì a mbe mâ!» 21Káa, ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìndi ndú giì ꞌvìsì có gí tàkò có mì ndâ ka ndú nò máa, «Ndâ có mì wó me go ndâ có mì ꞌduù ŋìnó ta i ká gbí muu wó nó lá. ꞌDuù ŋìnó ta i ká gbí muu wó nó bà njaanga ṛo mbe sú ṛo ta ŋa kpokèjì ngàyi?»
Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bè Jézù gî
22À ta o tí nò Jèrùzàlémè a o bà kùyà dèṛè mítí ꞌbá-Mbíṛì. O tí nò gì gbí pì mì côꞌo, 23tacó énò, Jézù giì dù kû wùùkù to á tà ꞌbí i náa à bì yàꞌbàà énó mí gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì, náa ndâ ꞌduù kû nì mítí a Tàzo-mì-Sólómònì tí gbolò gbà mì ndâ Jùdéyà. 24Ndâ Jùdéyà mâ giì ŋò yí, ndú giì tì yí jèlè ꞌdee gî. Bìndi ndú giì ꞌvee yí máa, «Wò bà si ze kû koṛo có sàkàmàà énò yee tí ŋa o ngàyi? Wò má a Bìndi-Mbíṛì, ꞌdè ji ze ngbáṛángàꞌi!»
25Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ye ꞌdè có tí nò ji yo sàà gî,
káa a yo ká biya bà ꞌdi gî.
Ndâ seṛè tí nó náa ye kû bàkà ta wotí mì Bu ye nó kû tùbà ji yo máa,
ndâ có mì ye a ndâ yúcó;
26káa, yo biya bà ùnje gítí ye gî,
tacó yo me ndâ i-kó-ko mì ye lá.
27Ndâ i-kó-ko mì ye ꞌdi kòcò ye ni gî.
Tacó énò, ndú kû ṛu ndi ye.
Ze ŋò tí ze ta ndú ni gî.
28Gbèe i-kó-ko mì ye bà giṛi wálá,
tacó ye je yeè-ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó ji ndú gî.
Mbe kaa ndú ꞌdo tí ye ta wotí wálá,
29tacó ꞌbí ꞌduù ta wotí tí wó mbe ꞌvii ta Bu ye tí nó tí mbe kaa ndú ji ye nó wálá.
À má énò, ꞌbí ꞌduù mbe ṛa ndú tí ṛíngbá ꞌdo ꞌbì Bu ye wálá.
30Ze ta Bu ye a ndâ gbèe ꞌduù.»
31Ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌdè énó máa, «Ze ta Bu ye a ndâ gbèe ꞌduù» nò, ndú giì tuṛu díí tacó bà ꞌvaka ta yí.
32Káa Jézù giì ꞌvee ndú máa, «Ye tùbà ndâ tó i mbe gì ꞌdo mì Bu ye ji yo me mbè. À má énò, yo kpónó kaa díí tacó bà ꞌvaka ta ye nò a i tacó ngàyi á ꞌdo gbí òkò tí ndú?»
33Káa ndâ Jùdéyà giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ze kû tuṛu díí tacó bà ꞌvaka ta wò me tacó bà bàkà ndâ tó i mì lo a go có tí nò gbí nje lo nò lá. Ze bà ꞌvaka wò a i tacó bà ꞌdè zu có gítí Mbíṛì. Wò a ꞌduù, ta ndâ sìlì ꞌbì lo vô ká go ndâ ŋìndi ze, káa wò kû bàkà tí lo tí Mbíṛì ta wotí!»
34Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«ꞌBí có kuu gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,
Mbíṛì máa, ‹Yo a ndâ mbíṛì.›
35Káa ꞌvéṛè jé gbí wáràgà mì Mbíṛì wálá.
Nògí, Mbíṛì nì ‹mbíṛì› mítí ndâ ꞌduù tí nó náa yí tí Mbíṛì ꞌdè có mì wó ji ndú nó gî.
36Káa, à má gítí bà miṛi ye,
a Bu ye ká cu ꞌbì wó mítí ye tí ꞌdóó ŋìnó mì wó,
bìndi yí giì tuu ye gí muu to tí nô.
À má énò, bà ꞌdè có mì ye énó máa,
ye a ꞌViì-mì-Mbíṛì,
giì ꞌvìsì tí gbí tù yo tí bà go Mbíṛì ta ŋa kpokèjì ngàyi?
37Ye má kû bàkà me ndâ nèté mì Bu ye lá,
gbí ndeṛè bà ùnje mì yo gítí ye wálá.
38Ye kû bàkà a ndâ nèté mì Bu ye,
káa go bà ùnje gítí ye kpêtí má sàà tí yo wálá,
yo kùtàá bà ù vòó nje gítí ndâ nèté tí nò náa ye kû bàkà ndú nò,
bìndi yo bà ŋò ni gî máa,
ze ta Bu ye a ndâ gbèe ꞌduù.»
39À gbí muu ndâ Jùdéyà ta o tí nò a có bà zèè Jézù, káa yí giì fa ꞌdo tí ndú gî.
Ndâ mbe kaa ya gí mì Jézù á yì Jòròdánìyà ùnje gítí wó
40Jézù giì dele ndi wó kákáꞌi ya gí tìto Jòròdánìyà, á gítí wúngbó to tí nó náa Jòvánì táánò sàà dù tí kû caka tí ndâ ꞌduù nô. 41Ndâ ꞌduù me mbè giì kaa ya gí mì wó kà. Ndâ mbe kaa ya gí mì wó nò giì ùlù yí máa, «Jòvánì táánò jé bàkà ndâ seṛè lá, káa ndâ có mì wó táánò náa yí ꞌdè gítí ꞌdakò tí nó ꞌdáá káa yúcó.» 42Tacó énò, ndâ ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndú me mbè giì ùnje gítí Jézù ta njembí ndú gî.
11Bà cì Lázàrò
1Ta o tí nò si Jézù kuu tìto Jòròdánìyà nò, nòꞌo giì bàkà ꞌbí ꞌdakò tí tó kómbe Jézù ta ṛè wó a Lázàrò, tí námì ndâ Márátà ta Màríyà, ta ꞌbá mì ndú gbí gbata Bètánìyà. ( 2Ŋìnò a Màríyà tí nó táánò mbe giì yee pó bàà mítí kò Mbe tí ndoo, bìndi yí giì gbètèkè cee tí ta se muu wó nô.) 3Ndâ námì Lázàrò bà-i-nò giì tuu ꞌduù ta có nòꞌo tí wó ya tí ji Jézù máa, «Kpóló-kpolo tó ꞌduù mì lo kàá ta nòꞌo tí wó, Mbe tí ze.»
4Jézù mâ giì ꞌdi có tí nò, yí giì ꞌvìsì có máa, «Nòꞌo tí nò bà zi yí wálá. Nòꞌo tí nò tí wó nò bà dù tí i mbe si ndâ ꞌduù ꞌví ùlù Mbíṛì. Nòꞌo tí nò delè ká bà si ndâ ꞌduù ꞌví wu gbí ꞌViì-mì-ꞌDakò.»
5Ndâ Márátà ta Màríyà giì je námì ndú Lázàrò a ndâ tó ꞌduù mì Jézù. 6Káa ta ndâ ŋa ŋìnó ꞌdáá gî, Jézù giì bàkà a sili só á bìndi bà ꞌdi có nòꞌo tí Lázàrò mì wó má kózò gî, 7yí bà giì ꞌdè có ji ndâ mbe tala có mì wó máa, «Ndoo dele ndi ndoo ya gí Jùdéyà.»
8Káa ndâ mbe tala có mì Jézù giì ꞌvee yí máa, «Mbe nìbà i, ndâ ꞌduù Jùdéyà bàkà có bà ꞌvaka wò ta díí á dê kuu yáánó nô, káa wò kákáꞌi kpónó máa, wò kû dele ndi lo wúnó ya gí ꞌbá Jùdéyà?»
9Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Ṛi kû co ta dúꞌo,
bìndi yí giì ta ta ꞌdêꞌo.
À me énò lá?
ꞌDuù má nò nó si ṛi kuu yaà yí tò kò wó lá,
tacó ngbaꞌo kuu tí .
10A mbe kû nò nó ta bèbìlì ká kû tò kò wó,
tacó ngbaꞌo tacó bà ŋò ta to mì wó wálá.»
11Jézù mâ giì lòkòꞌbò có tí nò ji ndâ mbe tala có mì wó gî, yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Kómbe ndoo tí nó tí Lázàrò nó kû tèṛì. À má énò, ye kû ya gí bà gbà yí ꞌdo tí ṛì gí yaà.»
12Káa ndâ mbe tala có mì Jézù giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Yí má tèṛì gî, gbí dìì wó bà da gî, Mbe tí ze.»
13Gbí lòkóꞌbò tí nò náa Jézù ꞌdè énó máa, «Lázàrò kû tèṛì» nò énó máa, «Lázàrò cì gî.» Káa ndâ mbe tala có mì Jézù ŋìndi ndú ꞌdi gbí ni lá. 14Tacó énò, Jézù giì ꞌdè gbí ji ndú ngbáṛángàꞌi énó máa, «Lázàrò cì gî. 15Káa tàkòcò ye peteke tacó tí yo ma, tacó ye táánò me kà ta o bà cì yí nò lá. À má énò, yo kpónó bà giì ùnje gítí ye ta njembí yo gî. Nògí, ndoo ya gí bà ku wó.»
16Káa Tòmázò tí nó náa à kû nì mítí wó a Njemî nó, giì ꞌdè có ji sè ndâ ꞌbí ka wó mbe tala có mì Jézù máa, «Ndoo ya gí Jùdéyà ta ndâ mbe nìbà i ji ndoo, wàa à má a ku, ndoo ꞌví cì ta ndú ꞌdáá gî.»
Jézù a ꞌválá tí mbe kû ꞌvala ndâ ku á ꞌdo gbí muuꞌdú ndú
17Jézù yee Bètánìyà si Lázàrò bàkà sili nàꞌô mí tà to gî. 18(ꞌBá mì ndâ Lázàrò, Bètánìyà, ká dê ta Jèrùzàlémè.) 19Jézù giì yee kà si ndâ Jùdéyà tí nó mbe kaa ꞌdo Jèrùzàlémè ya gí bà wa ku ta ndâ Márátà ta Màríyà nó ká gbí-gbi kuu bà ku.
20Márátà mâ giì ꞌdi có énó máa, Jézù kèjì, yí giì njè nó ya gí bà ù kùṛo Jézù mí kpokèjì, si Màríyà mí ꞌbá. 21Ndú mâ giì ꞌde tí ndú gî, Márátà giì ꞌdeke tí wó ji Jézù máa, «Wò táánò má kuu to nó, námì ye bà cì wálá, Mbe tí ye. 22Káa ye ŋò ni gî máa, wò kpêtí kpónó má yù káa ŋa yè wè ꞌdo mì Mbíṛì, yí bà je ji wò gî.»
23Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Márátà máa, «Námì lo bà a ndi wó gí yaà gî.»
24Káa Márátà bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ye ꞌdi gbí có mì lo nò gî. Ye ŋò ni gî máa, yí bà a gí yaà ta o bà ꞌvala ndi ndâ ku á ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ta ndòngbú o wúnò gî.»
25Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Márátà máa,
«Ye a mbe ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú.
Ye delè a ꞌválá.
ꞌDuù má ùnje gítí ye ta njembí wó gî,
yí kpêtí má cì ká cì,
yí bà ꞌvala ndi wó gî.
26Káa wu ꞌduù ŋìnó kpónó mbe kû ùnje gítí ye nó jé gí bà cì wálá.
Wò ùnje gítí có tí nò gî?»
27Márátà bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ye ùnje gî, Mbe tí ye. Ye ùnje gî máa, wò a Bìndi-Mbíṛì, tí ꞌViì-mì-Mbíṛì, tí ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tuu yí gí muu to tí nó nô.»
Jézù wa gbí
28Ndâ Márátà mâ giì ꞌdè nje ta Jézù cee gî, Márátà giì dele ndi wó ya gí ꞌbá, bìndi yí giì tèꞌé tí náꞌvindí wó Màríyà ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù gí ndiì, bìndi yí giì ꞌdè có ji yí ta ngûcó, máa, «Mbe nìbà i gì gî. Káa go bà ŋò wò kuu tí wó.» 29Màríyà mâ giì ꞌdi có tí nò, yí giì goonó ya gí mì Jézù 30á kpokèjì, tí gbèe bàndò tí nó náa ndâ Jézù ꞌde tí ndú ta Márátà tí nô, si yí yee ꞌbá lá. 31Ndâ Jùdéyà tí nó mbe gì gí bà ku nó mâ giì ŋò bà goonó mì Màríyà kû ya gí ta é mì Jézù tí kpokèjì, ndú giì kaa ya gí tàkò wó, tacó ndú koṛo có máa, yí kû ya a i gí bà wa gbí á muuꞌdú.
32Màríyà mâ giì cu ṛo wó mítí Jézù, yí giì ꞌva tí wó mí kùṛo Jézù, bìndi yí giì zèè kò Jézù kû wa ta gbí, ta bà ꞌdeke tí wó máa, «Wò táánò má kuu bà-i-nó, námì ye bà cì wálá, Mbe tí ye!»
33Jézù mâ giì ŋò ndâ Màríyà ta ndâ ꞌduù tí nó mbe kaa gì gí tàkò wó nó kû wa gbí, ṛé wó giì doo ŋùyìì ta sé có. Bìndi yí giì wo gù woò, má kózò gî, 34yí giì ꞌvee ndâ ꞌduù tí nò máa, «Yo bàkà bàndò mì wó mí ngò?»
Káa ndâ ꞌduù tí nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Gì gí bà ŋò , Mbe tí ze.» 35Ngo-ṛo Jézù bà-i-nò giì ꞌdù ta bà ŋò yê ṛo ndâ ꞌduù tí nò mbe kili mí bà ku nò.
36Ndâ ꞌbí Jùdéyà mâ giì ŋò bà ꞌdù ngo-ṛo Jézù nò, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌdè có gbí òkò tí ndú máa, «Yí zè ꞌdakò tí nò nìkì ngé ndii gî!» 37Káa ndâ ꞌbí ꞌduù giì dù kû ꞌvee a ꞌvé máa, «ꞌDakò tí nó táánò njaanga ṛo mbe sú ṛo gî. Yí táánò má bà-i-nó, bà ꞌvala Lázàrò bà kpò yí gî?»
Jézù ꞌvala ndi Lázàrò ꞌdo gbí muuꞌdú wó
38-39Jézù mâ giì yee ta ndâ ꞌduù tí muuꞌdú gî, Jézù giì wo ndi gù woò kákáꞌi. Bìndi yí giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù tí nò máa, ndú te gbolò díí tí nó náa à nè ta nje gùù nó gî. Káa Márátà giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «ꞌDuù tí nò kpónó volo gî, Mbe tí ye. Tacó à wúnó tí wó tà to a sili nàꞌô.»
40Káa Jézù giì ꞌvee Márátà máa, «Ye kùtàá ꞌdè có ji wò énó máa, wò má ùnje gítí ye gî, wò bà ŋò wotí mì Mbíṛì gî nò lá?»
41Ndâ ꞌduù tí nò mâ giì yèè díí ꞌdo nje gùù gî, Jézù giì zekeꞌo gí gbíṛì. Bìndi yí giì ꞌdeke tí wó ta bà ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì máa,
«Ye ꞌdè nìkì maa ji wò tacó bà ŋò bà ꞌdeke tí ye ji wò, Bu ye.
42Ye ŋò ni gî máa, wò ta o ꞌdáá gî kû ꞌdi có mì ye.
Káa ye kpónó kû ꞌdè có ji wò gbí ŋìnó ká tacó tí ndâ ꞌduù tí nó mbe tì ye ꞌdee gî nô,
tacó wàa ndú ꞌví ù ta nje énó máa,
a wò táánò ká tuu ye.»
43Jézù mâ giì ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì cee gî, yí giì tèꞌé tí Lázàrò ta kòcò wó ngárá gí yaà máa, «Lázàrò! Co gí sè!» 44Lázàrò bà-i-nò giì co gí sè ta kábà bà so yí náa à te ta yí mí gbí gùù nô. Bìndi Jézù giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù máa, «Yo njaanga ndâ i tí nò á ꞌdo tí wó gî, wàa yo ꞌví si yí ꞌví ya .»
Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà toko có gítí bà zi Jézù
45Ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí ndâ Jùdéyà tí nó mbe gì gí bà tì ku muu ndâ námì Lázàrò ta o tí nò mbe ŋò i tí nò náa Jézù bàkà nò gî, giì ùnje gítí Jézù ta njembí ndú gî. 46Káa ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú giì ya gí bà ꞌdè ndi ŋa i tí nò náa ndú ŋò nò ji ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndú tí ndâ Jùdéyà á gbí gbata Jèrùzàlémè.
47Ndâ mbe kpolo tí tàkìì, ta ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi ŋa có tí nò, ndú giì kili ndâ kpo ꞌduù gbí gbolò ngbàngà mì ndâ Jùdéyà ꞌdáá gî. Bìndi ndú giì ꞌdè có ji ndú máa, «Ndoo kû tèṛì, káa ꞌdakò tí nò kaa ndâ ꞌduù mìì ꞌdo tí ndoo gî ta bà bàkà ndâ kpo-kpò nèté. 48Ndoo má ꞌdè có énó máa, ndoo si yí ká mí nje ŋa nèté tí nò mì wó nò, ndâ ꞌduù ꞌdáá gî bà giì ùnje ká gítí wó. Káa ŋa có tí nò má di gbí tù ndâ kpo-kpò ꞌduù mì ndâ ꞌduù Rómà, ndú bà giì njè gbí ngbàngà tí nó mì ndoo nó gî. Ndú delè bà giì volo ꞌbá mì ndoo gî. Tacó ndú bà koṛo có máa a ndoo ká le bèṛè ji ꞌdóó ꞌduù mì ndoo ta muu ndoo.»
49Káa ꞌbí ꞌdakò gbí òkò tí ndú, tí Kùṛo ndâ bu Mbíṛì ta ndoò tí nò, ta ṛè wó a Kàyífà, giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye ŋò goòlá yo ŋò ꞌdóó ŋa i tí nó náa yo ꞌví bàkà nó ni lá nô. 50Yo ŋò ni lá máa, à nìkì à bà cì gbèe ꞌduù muu sè mbè ndâ ꞌduù á co tí bà ꞌbu ꞌbá?»
51Kàyífà ꞌdè có tí nò me ꞌdo gbí muu wó lá. A Mbíṛì ká wu ji yí, tacó yí a Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà, máa, yí ꞌdè có ji ndú énó máa, Jézù kèjì gí bà cì á muu ꞌbá mì ndú tí ndâ Jùdéyà. 52Káa yí delè bà cì me ká muu ꞌbá mì ndâ Jùdéyà cuki lá. Yí bà cì tacó bà kili ndâ ꞌviì mì Mbíṛì mbe ꞌvaaka gî nó, wàa ndú ꞌví co tí gbèe kpokèjì.
53ꞌDo gbí ṛi tí nò, ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì toṛo ꞌbì ndú mítí to máa, ndâ yì má zi Jézù lá, ndâ yì kákáꞌi bà zi ꞌbí ꞌduù muu to tí nó wálá. 54Tacó énò, Jézù kákáꞌi giì nò ta ndi gbí òkò tí ndâ Jùdéyà gbí ngbàà ṛi lá, ndú giì ya ta ndâ mbe tala có mì wó gí gbí gbata Éfìràmù á nje kángáá nga ngoò.
Ndòngbú bà ya Jézù gí bà o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì
55O bà bàkà tàkìì bà ꞌva mbí o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì mâ giì dooko gî, mbè ndâ Jùdéyà tí nò mbe kaa ꞌdo ndiì ya gí gbí gbata Jèrùzàlémè tacó bà pà làyì gítí ndâ vò i mì ndú kùṛo bà zò i-cí-ci ta o tí nò nó 56mâ giì ŋò Jézù gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì nó lá, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvee ndâ ꞌbí ka ndú máa, «Yo kû koṛo có máa yè? Yí tóó kèjì gí bà líkíꞌo tí nó wálá?» 57Ndâ Jùdéyà dù kû ꞌvee ŋa ꞌvé tí nò tacó ndâ kpo ꞌduù, ta ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì, ta ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndú tí ndâ Jùdéyà, ꞌdè có ji ndú sàà gî máa, mbe ŋò bà tí Jézù gî ꞌví ꞌdè gí sè, tacó wàa ndâ yì ꞌví zèè yí.
12Màríyà tí námì Lázàrò toṛo bàà ji Jézù
1Jézù giì dele ndi wó ꞌdo gbí to Éfìràmù ya gí ꞌbá mì ndâ Lázàrò tí nó náa yí tí Jézù ꞌvala yí ꞌdo gbí muuꞌdú wó nó gbí gbata Bètánìyà, si sè sili gítí o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì ká vô-nje gbaànjé cuki. 2Yí mâ giì yee kà, ndâ ꞌduù kà giì te wiṛi mítí wó. A Márátà tí námì Lázàrò ta ꞌdêꞌo tí nò ká kû njèè i-zó-zò ji ndâ Lázàrò ta ndâ wiṛi tí nó mbe kili kû zò i ta ndâ Jézù nô.
3Káa si ndâ ꞌduù kuu bàndò bà zò i, Màríyà tí ꞌbí námì Lázàrò, giì te ꞌbí ŋa banga pó bàà náa à ŋònòkò ta cèe dì, náa yí sì ta mboo me gbolò, á gbí káꞌi nìkì maa énô. Yì giì gbì ꞌbèꞌdè-ꞌbèꞌdè énó mítí kò Jézù. Bìndi yí giì toṛo gbí ndí ta tí kò Jézù ta se muu wó. Banga pó bàà tí nò giì yè tàꞌi ngbúú-ngbu-ngbù gî.
4Káa Júdà Ìsìkàrìyótè, tí ꞌbí mbe tala có mì Jézù gbaànjé, tí ꞌduù tí nó mbe giì ba ngbù Jézù nó, giì ꞌvee ꞌvé ta kpo tàkòcò máa, 5«Àá kùtàá má sì banga pó bàà tí nò gí ꞌdè ta gbolò i, wàa à ꞌví ko ta ndâ mbe yê, káa yè?» 6Júdà ꞌdè có tí nò me tacó máa, có tí ndâ mbe yê kpolo mì wó ma nò lá. Yí ꞌdè énò, tacó yí a mbe kû kpolo tí ndâ i ŋìnó náa à kuu tí nó tacó tí ndú tí ndâ mbe tala có mì Jézù ꞌdáá gî nô. Káa à gbí muu wó énó máa, má wálá wàa Màríyà ta o tí nò ꞌví sì pó bàà tí nò gí ꞌdè ta gbolò i, wàa yí ꞌví kaa gì tí a i ji yì tí mbe kpolo tí gálá, tacó wàa, yì ꞌví po ta tí á gítí miṛi yì, tacó yí a mbe ngbà.
7Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Júdà máa, «Pà nje niì tí nò lá. Yí kpolo nò a tí bàà tí nò mítí kútí ye, tacó wàa à ꞌví giì duu ta ye. 8Ndâ mbe yê bà dù ta o ꞌdáá gî kuu gbí òkò tí yo, káa yo bà ꞌde ye ta o ꞌdáá gî wálá.»
9Ndâ Jùdéyà me mbè mâ giì ꞌdi có énó máa, Jézù kuu gbí gbata Bètánìyà, ndú giì kaa ya gí bà ŋò yí. À gbí muu ndú ta o tí nò me káa có bà ya gí bà ŋò Jézù cuki lá. Ndú ya kpolo ma a i tacó bà ŋò Lázàrò, tí ꞌdakò tí nó náa Jézù ꞌvala yí ꞌdo gbí muuꞌdú wó nô. 10Tacó énò, ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà giì toko có mì ndú énó máa, à ꞌví zi Lázàrò delè gî. 11Tacó ndeṛè bà ùnje mì ndâ Jùdéyà gítí Jézù si ndâ yì mí to ꞌdáá ꞌdo ká gbí có bà ꞌvala yí.
Bà ṛì Bìndi-Mbíṛì gí gbí gbata Jèrùzàlémè
12Jézù giì ꞌbì nó ta ꞌbí yé bìndi bà te wiṛi mítí wó mì ndâ ꞌduù Bètánìyà kû ya gí Jèrùzàlémè. Ndâ mbè ndâ Jùdéyà tí nó mbe tì mí bà o bà waa mbelè a Jèrùzàlémè nó mâ giì ꞌdi có énó máa, Jézù tí kpokèjì kèjì ꞌdo Bètánìyà gí Jèrùzàlémè, 13ndú giì saaka ndâ kpâ-lígì, bìndi ndú giì zèè ta ndi ꞌbì ndú kû ya tí gí bà ù ta kùṛo Jézù. Jézù mâ giì yee gî, ndú giì ꞌbìtà bà tò kû ta líkíꞌo máa,
«Òsánà!» (Gbí énó máa, «ꞌvala ze!»)
«Mbíṛì ꞌví si gbolò gba mì ndoo tí ndâ Jùdéyà,
tí mbe gì ta ṛè wó tí Mbíṛì.»
14Jézù ta o tí nò kû o a ngbú ꞌviì-kècè, a go có tí nó náa a cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,
15«Ndâ mbe sì ꞌbá pí gú Zìyónì á Jèrùzàlémè,
yo cì gúku lá!
Yo ŋò gbolò gba mì yo kpokèjì pí ngbú ꞌviì-kècè zô,» nô!
16Ndâ mbe tala có mì Jézù ꞌdi gbí ndâ i tí nò ta o tí nò gbaànjé lá, káa à mâ giì te Jézù mí pí jàlàmbà mì Mbíṛì lê gî, mbí ndú bà giì ꞌva tí énó máa, à cu có gítí ndâ i tí nò á mí gbí wáràgà mì Mbíṛì gî.
17-18Ndâ ꞌduù me mbè kaa ta o tí nò ya gí bà ù kùṛo Jézù, tacó ndâ ꞌduù tí nó náa Jézù táánò tèꞌé tí Lázàrò ꞌdo gbí muuꞌdú wó bìndi yí giì ꞌvala yí si mítí ndú nó, ká dìtà ndâ có ŋìnó náa ndú ꞌdi ta tù ndú nó, ta ndâ i ŋìnó náa ndú ŋò ta ṛo ndú nó, ji ndâ ꞌduù. 19Ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mâ giì ŋò énò, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌdè có gbí òkò tí ndú máa, «Yo wálá ŋò ndi yo nò gî? Ndoo bà je bà i tí wó kákáꞌi wálá! Yo ŋò ndâ ꞌduù kpónó tè ꞌdáá gí tàkò có mì wó gî!»
Ndâ ꞌbí Ìgìrígì pà bà tí Jézù
20Ndâ ꞌbí Ìgìrígì mbe gì gí Jèrùzàlémè tacó bà bàkà i-Mbíṛì ta o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì nò, 21giì ya gí mì Fìlípò tí ꞌbí mbe tala có mì Jézù, ta ꞌbá mì ndú gbí gbata Bètìsàyídà á gbí to Gàlìléyà. Bìndi ndú giì ꞌdè có ji yí máa, «Go bà ꞌdè có ta Jézù kuu tí ze, kpo ꞌduù.» 22Fìlípò bà-i-nò giì ꞌdòkò ndi có mì ndâ Ìgìrígì tí nò ji Àndèréyà, tí ꞌbí ka wó mbe tala có mì Jézù. Bìndi ndú giì ya ta yí gí bà ꞌdè có ji Jézù.
23Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«O bà te ꞌViì-mì-ꞌDakò gí pí jàlàmbà kpónó gì gî.
24Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
à má ꞌva njì cû mí tà to wàa yí ꞌví kù ndi wó lá,
njì cû tí nò bà dù ká tí gbèe njì cû dúú bà ya tí .
Káa gbèe njì cû tí nò má ku gî,
àá bà waa ꞌdo bà-i-nò a muu cû ta njì cû tí jùṛùꞌbùù.
25ꞌDuù ŋìnó ta líkí bà ꞌvala muu to nó tí wó nó kû giṛi a miṛi wó.
Káa ꞌduù ŋìnó mbe kû kì nje mbíṛì wó gítí bà ꞌvala muu to tí nó tacó tí ye nó
ká kû kpolo tí miṛi wó gítí ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô.
26Go bà dù tí bòò mì ye má kuu tí ꞌduù,
yí ꞌví gì gí bà ṛu ndi ye.
Tacó wàa ze ꞌví dù ta bòò mì ye tí gbèe bàndò.
ꞌDuù má dù tí bòò mì ye,
Bu ye bà tègàṛà ꞌduù tí nò gî.
Jézù ꞌdè có gítí ku mì wó
27Káa ye kpónó ŋò ꞌdóó có tí nó náa ye ꞌví ꞌde ji yo nó lá,
tacó njembí ye kû mú-mù.
Ye ꞌví ꞌdeke a tí ye ji Bu ye máa,
yí ꞌvala ye ꞌdo kùṛo vò o tí nó kèjì nô?
Káa dú ndeṛè bà gì ye gí muu to tí nó táánò
a i tacó bà dù á nje vò o tí nò nó!
28Àá Bu ye,
tùbà wotí mì lo ji ndâ ꞌduù!
Tùbà tí lo tí cèe ꞌduù ji ndú!»
Jézù mâ giì ꞌdè có tí nò yee to gî, ndâ ꞌduù giì ꞌdi kòcò ꞌduù kû ꞌdè có ꞌdo gbíṛì máa, «Ye táánò tùbà wotí mì ye ji ndú gî, káa ye kèjì gí bà tùbà ji ndú kákáꞌi.»
29Ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbè kû ṛò tíyò ta ṛègbà tí Jézù nó giì ꞌdè gítí kòcò ꞌduù tí nò náa ndú ꞌdi kû ꞌdè có ꞌdo gbíṛì nó máa, «A ngbàngbàṛì ká kû baṛaka i!» Káa ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìndi ndú giì ꞌdè có máa, «A basìlì mì Mbíṛì ká kû ꞌdè có ji Jézù.»
30Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndâ ꞌduù tí nò máa, «Kòcò ꞌduù tí nò kû ꞌdè có me tacó tí ye lá. Yí kû ꞌdè có a i tacó tí yo.
31O bà ŋò ꞌbè gbí òkò tí ndâ yúcó ta ꞌvéṛè mí ndâ ꞌduù yee kpónó gî.
À kpónó nó a o bà tòò Gba-to-tí-nó ꞌdo pí jàlàmbà gî.
32Káa ye, à má gbì ye mítí njèèkpè mû gî,
ndâ ꞌduù muu to tí nó bà kili ꞌdáá gî gì gí mì ye.»
33Jézù ꞌdè có tí nò tacó bà tùbà ŋa ku tí nó á kèjì gí bà zi yí nó ji ndâ ꞌduù.
34Káa ndâ ꞌduù giì ꞌvee yí máa, «À nìbà ji ze tí ndâ Jùdéyà ꞌdo gbí wáràgà mì Mòze énó máa, Bìndi-Mbíṛì bà dù ká dúú bà ya tí . Káa wò kû ꞌdè ji ze ŋìnó ndíi a ŋa có ngàyi? Máa, àá bà giì gbì ꞌViì-mì-ꞌDakò mítí njèèkpè mû nó! ꞌViì-mì-ꞌDakò tí nò mì lo nò a ꞌdi?»
35Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa,
«Sè bà dù Ngbaꞌo ta yo kpónó ká njíꞌdí.
Nògí, yo nò nó si Ngbaꞌo kuu tí nô,
tacó ꞌdíꞌdiꞌo kpokèjì gí bà gbo yo,
káa mbe kû nò nó gbí ꞌdíꞌdiꞌo
ŋò to tí nó náa yí ya gítí nó ni lá.
36Yo ùnje ta njembí yo gítí Ngbaꞌo kpónó si Ngbaꞌo ká kuu tí nô,
tacó wàa, yo ꞌví dù tí tí ndâ ꞌviì mì Ngbaꞌo.»
Jézù mâ giì yee nje có mì wó gî, yí giì fa ya gí bà ngùù tí wó ꞌdo tí ndâ ꞌduù gî.
Ndâ Jùdéyà biya bà ùnje gítí Jézù gî
37Ndâ Jùdéyà ŋò ŋa ndâ tende seṛè tí nó náa Jézù bàkà cúú-cu-cù gbí ndâ o tí nò nó ta ṛo ndú ngbáṛángàꞌi gî, káa, ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî, ndú giì biya bà ùnje gítí Jézù gî. 38Go có tí nó náa Ìzáyà tí mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì ꞌdè sàà énó, máa,
«A ꞌdi ká ꞌdi ndâ có mì lo náa ze kû ꞌdòkò nó, Mbe tí ye?
A ꞌdi ká ùnje gítí ndâ seṛè tí nó náa wò tí Mbíṛì,
tí Mbe tí ye kû bàkà mí kùṛo ndâ ꞌduù nó?» nô.
39Bà ùnje gítí ndâ có mì Mbíṛì ta ndâ nèté mì Mbíṛì gbí ndâ o tí nò dú kpò ndâ ꞌduù gî, a go ꞌbí có tí nó náa Ìzáyà ꞌdè kákáꞌi énó máa,
40«Mbíṛì yoo ṛo ndâ ꞌduù gî.
Yí delè giì biya bà je muu ji ndú gî.
Yí bàkà énò tacó yí ŋò ni gî máa,
yì kpêtí má kpoko ndâ ṛo bà ŋò i mítí muu ndú,
yì delè kpêtí má je muu bà koṛo có ji ndú,
ndú bà ꞌvìsì tí ndú gí mì yì wàa yì ꞌví ꞌvala ndú nò wálá.»
41Mbíṛì ꞌdè có tí nò ji Ìzáyà gítí ngbútù mì ndâ ꞌduù, tacó Mbíṛì wu bà ŋò ngba Jézù ji yí tí Ìzáyà gî, káa yí kû ꞌdè có gítí .
42Kpêtí ká énò, ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà giì ùnje gítí Jézù gî. Káa, ndú tùbà tí ndú gí sè lá, ta gúku máa, ndâ mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà bà mò ndâ yì ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù ta ndi tí ndâ bàndò bà kili ndâ Jùdéyà gí bà ùlù Mbíṛì gî. 43Ndú bàkà énò, tacó go bà ùlù ndú mì ndâ ꞌduù tí ndú ndii go bà ùlù ndú mì Mbíṛì tí ndú gî.
44Jézù giì kò-kò ta ndâ có mì wó ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ngbáṛángàꞌi énó máa,
«ꞌDuù má ùnje gítí ye gî,
yí kû ùnje tí nò me ká gítí ye cuki lá.
Yí kû ùnje a i gítí mbe tuu ye.
45ꞌDuù mbe ŋò ye ta ṛo wó gî,
yí delè ŋò nò a mbe tuu ye ta ṛo wó gî.
46Ye, tí Ngbaꞌo, gì gí muu to tí nó,
tacó wàa ꞌduù mbe ùnje gítí ye gî ꞌví dù gbí ꞌdíꞌdiꞌo kákáꞌi lá.
47ꞌDuù má ꞌdi ndâ có mì ye,
káa yí má kpolo tí ndú ta njembí wó gbaànjé lá,
à me ye wúnò ká bà waa có mítí wó lá,
tacó ye gì me tacó bà waa có mítí ndâ ꞌduù lá;
ye gì a i tacó bà ꞌvala ndú.
48Gba mbe waa có mítí ꞌduù ŋìnó mbe biya ye ta ndâ có mì ye ꞌdáá gî nó ta ndòngbú o wúnò kuu tí .
Gba tí nò a ndâ có tí nó náa ye ma nô.
49Àá bà dù énò,
tacó ye kû ꞌdè có me ta muu ye lá.
Ye kû ꞌdè a kòcò Bu ye, tí mbe tuu ye.
50Ye delè ŋò ni gî máa,
ndâ có mì Bu ye a ndâ có mbe je ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó ji ndâ ꞌduù.
À má énò, ye kû ꞌdè káa ndi ndâ có tí nó náa a Bu ye ká ꞌdè ji ye nô.»
13Jézù càkà kò ndâ mbe tala có mì wó
1Jézù ta o tí nó ŋò ni gî, máa, o bà ya yì gí mì Bu yì ꞌdo muu to tí nó gì gî, tacó sè ta o tí nò káa làmbu o gítí o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì. Yí jé waa ꞌdo tí bà zè ndâ ꞌdóó ꞌduù mì wó nìkì maa sàà kùṛo lá. Káa gbí ndòngbú o tí nò, yí giì tùbà ji ndú énó máa, yì zè ndú nìkì ta njembí yì gbaànjé.
2Ndâ Jézù ta ndâ mbe tala có mì wó ta ꞌdêꞌo tí nò kû zò i, si vò i ŋònòkò muu Júdà Ìsìkàrìyótè tí ꞌviì mì Sìmónè sàà gî máa yí ba ngbù Jézù. 3Káa Jézù ŋò ni gî, máa, Bu yì je wotí bà bàkà ndâ i ꞌdáá gî ji yì gî. Yí delè giì ŋò ni gî, máa, yì táánò gì ꞌdo mì Mbíṛì, káa yì kû giì dele ndi yì ya gí mì Mbíṛì. 4Tacó énò, yí bà-i-nò giì a gí yaà ꞌdo tí i-zó-zò, bìndi yí giì ja wòòkò bòngo tí nó náa à tí wó nó gî, yí giì paṛa bòngo bà toṛo ngo ꞌdo tí i mí ṛèꞌdè wó. 5Bìndi yí giì yee ngo mí gbí ꞌbí kpàlàkà káꞌi. Bìndi yí giì ꞌbìtà bà caka kò ndâ mbe tala có mì wó. Yí má caka kò ꞌduù ŋìnò gî, yí toṛo ngo ꞌdo tí ta bòngo bà toṛo ngo tí nó náa yí paṛa mí ṛèꞌdè wó nó má kózò gî, yí bà giì ꞌdòkò gítí kò ꞌbí ꞌduù.
6Jézù mâ giì caka kò ndâ mbe tala có mì wó kpòò, yí mâ giì yee tí Pìyétòrò, Pìyétòrò giì ꞌvee yí máa, «Wò kèjì gí bà caka kò ye delè, Mbe tí ye?»
7Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «Wò kpónó bà ŋò i tí nó náa ye kû bàkà nó ni wálá. Wò bà ŋò ni a i bìndi .»
8Káa Pìyétòrò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Jéé lá! Wò jé gítí bà caka kò ye wálá.»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «Ye má caka kò lo lá, gbí énó máa, ꞌbí i mbe toko ndà kákáꞌi wálá.»
9Pìyétòrò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌvìsì ji yí nò, yí giì ꞌdeke tí wó ji Jézù máa, «À má énò, caka me káa ndâ kò ye cuki lá, Mbe tí ye. Caka ndâ ꞌbì ye ta muu ye delè gî.»
10Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «ꞌDuù má caka tí wó gî, gbí ndeṛè bà caka ndâ bà to tí nó náa wò kû ꞌdeke nò wálá, tacó kútí wó ꞌdáá gî ká ngbáṛángàꞌi. Bètí ká tí ndâ kò wó cuki. Kútí yo ꞌdáá gî ká ngbáṛángàꞌi. Yo ꞌdáá gî. À bè gbí káa ꞌduù gbaànjé.» 11Jézù ŋò ꞌduù tí nó bà giì ba ngbù wó nó ni gî. Ŋìnò a gbí ndeṛè có tí nò náa yí ꞌdè ta có ji Pìyétòrò énó máa, «À bè gbí káa ꞌduù gbaànjé» nò.
12Jézù mâ giì caka kò ndâ mbe tala có mì wó cee gî, yí giì yuu ndi wòòkò bòngo mì wó náa yí ja gí to nó mítí wó kákáꞌi. Bìndi yí giì dele ndi wó gítí i-zó-zò, bìndi yí giì ꞌvee ndâ mbe tala có mì wó máa, «Yo ꞌdi gbí i tí nò náa ye bàkà ji yo nò gî? 13Ndâ ṛè mì yo náa yo gbì mí muu ye a ndâ ṛè sósòꞌô. ꞌBí a ‹Mbe nìbà i,› bìndi ꞌbí a ‹Mbe tí ze.› Ndâ ṛè mì yo sósòꞌô nò gî, lè lá. À dú nò a ye. 14Káa ye tí Mbe nìbà i ji yo, delè tí Mbe tí yo, má caka kò yo gî, gbí go énó máa, yo delè ꞌví caka kò yo gbí òkò tí yo. 15Ye bàkà énò tacó wàa yo ꞌví mèlè ndí . 16Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó, máa:
ꞌbí bòò jé mbe me gbolò ndii mbe tí wó gî nò wálá,
delè ꞌbí ꞌviì-tú jé mbe me gbolò ndii mbe tuu yí gî nò wálá.
17À má énò, yo má ꞌdi gbí ndâ có mì ye nò gî, bìndi yo ꞌví mèlè bà bàkà ndâ i tí nò náa ye ꞌdeke ndú ji yo nò, tàkòcò yo bà peteke ngé ndii gî.
18«Ye kû ꞌdè có mì ye nò me ji yo ꞌdáá gî lá. Ye ŋò ndâ ꞌduù ŋìnó náa ye ṛuka ndú nó ni gî. Káa kózò tí có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, ‹ꞌDuù tí nó náa ze zò i gbí káꞌi ta yí nó bà ꞌvìsì muu wó gítí ye› nó ꞌví dù tí tí yúcó. 19Ye kû ci nò a yo, tacó wàa i tí nò má giì bàkà tí, yo ꞌví ŋò tí ni go énó máa, ye a yí tí Bìndi-Mbíṛì. 20Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó, máa:
ꞌDuù má te wiṛi mítí ꞌduù ŋìnó náa a ye ká tuu yí nó,
ꞌduù tí nò te wiṛi a i mítí ye.
Káa ꞌduù má te wiṛi mítí ye,
yí te nò a wiṛi mítí mbe tuu ye.»
Jézù ꞌdè có gítí bà giì ba ngbù wó mì ꞌbí mbe tala có mì wó
21Mâ giì zekeꞌo, njembí Jézù giì ꞌbìtà bà dòmò tí bìndi có tí nò náa yí ꞌdè ji ndâ mbe tala có mì wó nò tí vò ŋa ŋìnô. Bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Ye kû ꞌdè ji yo a cèe yúcó máa, ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo bà giì ba ngbù ye.»
22Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì ꞌdi có tí nò, nje ndú ꞌdáá gî giì ꞌdèè gî. Ndú bà-i-nò giì ꞌbìtà bà zeke gbí njìṛo ndú gbí òkò tí ndú tacó bà ŋò ꞌduù tí nó gbí òkò tí ndú náa Jézù ꞌdè có tí nò gítí wó nô. 23Ta o tí nò, ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì Jézù náa Jézù zè yí nìkì kpolo ma kû ki tí wó a dê ṛègbà tí Jézù. 24Mâ giì zekeꞌo, Pìyétòrò giì kì ṛo wó ji ka ndú tí nò, máa, yí ꞌvee ṛè ꞌduù tí nò náa Mbe tí ndâ yì kû gbì tì kpô gítí wó nò. 25Ka ndâ Pìyétòrò nò bà-i-nò giì tì tí wó mí gbí njembí Jézù, bìndi yí giì ꞌvee yí máa, «Wò kû nì a ꞌdi, Mbe tí ze?»
26Káa Jézù giì ꞌvìsì có gí tàkò ꞌvé mì mbe tala có mì wó nò, máa, «A ꞌduù tí nó náa ye kpónó bà too yâ ta kô, bìndi ye ꞌví je ji yí nô.» Jézù ngé bà-i-nò giì kùtù kô, bìndi yí giì too ta yâ, bìndi yí giì je ji Júdà tí ꞌviì mì Sìmónè Ìsìkàrìyótè. 27À káa póó bà je kô tí nò mì Júdà ꞌdo ꞌbì Jézù, Gba-vò-i giì gèè bè wó mí muu Júdà gî. Bìndi Jézù giì ꞌdè có ji Júdà máa, «Ngoꞌve tí lo! Bàkà i tí nò ta go bà bàkà tí lo nò gálá.»
28Káa ta o tí nó, ꞌbí ꞌduù gbaànjé gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì Jézù mbe ꞌdi gbí ndeṛè có tí nò náa yí ꞌdè ji Júdà nò wálá. 29Ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú giì ꞌbìtà bà koṛo có máa, Jézù kû ꞌdè a có ji Júdà máa, yí ya gí bà sì ndâ i ji ndâ yì gítí gbolò o, káa à má me énó lá, yí kû tuu a yí, máa, yí ya gí bà sì ndâ i tacó tí ndâ mbe yê. Ndú koṛo ŋa có tí nò tacó Júdà a mbe kpolo tí ndâ i mì ndú ꞌdáá gî.
30Júdà zèè káa kô tí nò náa Jézù too ta yâ ji yí nò ꞌdo ꞌbì Jézù gî, bìndi yí ngé giì co gí sè ta bèbìlì tí nò.
Jézù ꞌdè có gítí bà ꞌboo yí mì Pìyétòrò
31Júdà mâ giì njè nó gî, Jézù giì ꞌdè có ji sè ndâ mbe tala có mì wó máa,
«Ŋìnó kpónó a o bà giì ùlù ꞌViì-mì-ꞌDakò ká nô;
ŋìnó kpónó delè a o bà ùlù Mbíṛì mì ꞌViì-mì-ꞌDakò ká nô.
32ꞌViì-mì-ꞌDakò má giì ùlù Mbíṛì gî,
Mbíṛì delè bà giì ùlù ꞌViì-mì-ꞌDakò ta njembí wó gbaànjé;
Mbíṛì kpónó-kpónó kèjì gí bà ùlù ꞌViì-mì-ꞌDakò.
33Sè o bà dù ye ta yo me njíꞌdí gî, ndâ ꞌviì mì ye.
Yo bà giì pà bà tí ye,
káa wotí bà ya gítí bàndò tí nó náa ye kû ya gítí nó bà dù tí yo ta kpéétí yo wálá,
ká go có tí nó táánò sàà náa ye ꞌdè ji ndâ Jùdéyà nô.
34Ye kû ꞌdè ngú có ji yo, máa,
yo zè tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa,
tacó ye zè yo nìkì ma.
Má énò, yo zè tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa,
á go bà zè yo mì ye nìkì maa nò.
35Ndâ ꞌduù bà ŋò yo ni tí ndâ mbe tala có mì ye
á ꞌdo tí bà zè tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa.»
36Mâ giì zekeꞌo, Sìmónè Pìyétòrò bà-i-nò giì ꞌvee Jézù máa, «Wò kû ya gí kòtí ꞌdi, Mbe tí ye?»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «Wotí bà ṛu ndi ye gítí bàndò tí nò náa ye kû ya gítí nò kpónó tí lo wálá. Wò bà ṛu ndi ye a i bìndi .»
37Káa Pìyétòrò kákáꞌi giì ꞌvee Jézù máa, «Wotí bà ṛu ndi lo tí ye kpónó wálá tacó yè? Ye bà sì miṛi ye ji ku á tacó tí lo.»
38Jézù bà-i-nò giì ꞌvee Pìyétòrò máa, «Wò bà sì miṛi lo ji ku á muu ye? Ye kû ꞌdè ji wò a cèe yúcó mì ye máa, wò wúnó bà ꞌboo bà ŋò ye ni mì lo ta bà taꞌô á kùṛo kpédélé kò ngùù.»
14Jézù yìì ndâ mbe tala có mì wó
1Jézù giì tò làmbu ꞌdê ngo mí njembí ndâ mbe tala có mì wó á bìndi bà kaṛa ṛé ndú mì wó ta ṛè bà ya yí ꞌdo tí ndú gî nó, ta bà yìì ndú máa,
«Njembí yo ꞌví mù gítí có bà ya ye nò lá.
Yo tee njembí yo mítí ze ta Mbíṛì.
2Tacó yê bàndò bà dù ndâ ꞌduù tí á ꞌbá mì Bu ye wálá.
Yê bàndò kùtàá má kuu ꞌbá mì Bu ye,
ye bà ci yo énó máa,
ye kû ya gí bà ꞌviindi bàndò ù ta ndi yo nò, wálá.
3Ye má cee ta nèté bà ꞌviindi bàndò ù ta ndi yo gî,
ye bà dele ndi ye gì tacó bà kaa yo ya tí gítí .
Tacó wàa, ndoo ꞌví dù ta ndoo á tí gbèe bàndò.
4Yo ŋò kpokèjì bà ya gítí to tí nò náa ye kû ya gítí nò ni gî.»
5Káa Tòmázò, tí ꞌbí mbe tala có mì Jézù gbaànjé, giì ꞌvee yí máa, «Ze ŋò ni lá nó káa bàndò tí nò náa wò kû ya gítí nò nó, ze bà giì ŋò jé káa kpokèjì bà ya gítí , Mbe tí ze?»
6Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji yí máa,
«Ye a mbe tùbà kpokèjì mì Mbíṛì ji ndâ ꞌduù;
ye a mbe ꞌdè yúcó ji ndâ ꞌduù;
ye a ṛèngbó ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nô.
ꞌDuù má waa to co tí ꞌbí tende kpokèjì,
yí bà di mì Bu ye wálá.
7Yo kùtàá má ŋò ye ni gî,
yo delè bà ŋò Bu ye ni gî.
Káa yo bà ŋò yí ni ꞌdo tí kpónó gî.
Yo delè ŋò yí ta ṛo yo gî.»
8Fìlípò bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Tùbà tí Bu lo ji ze, wàa có mì ze ꞌví cee gî.»
9Káa Jézù giì ꞌvee Fìlípò máa, «Cèe kôndi bà dù ndà ta ndà nó, wò jé nô ŋò ye ni lá, Fìlípò?
ꞌDuù má ŋò ye ni gî,
ꞌduù tí nò ŋò nò a Bu ye ni gî.
Káa wò giì ꞌdeke tí lo ŋìnó ji ye máa,
ye tùbà tí Bu ye ji wò, tacó yè?
10Wò ùnje lá, máa,
ze ta Bu ye a ndâ gbèe ꞌduù?
Ndâ có tí nó náa ye kû ꞌdè ji yo nó me ndâ ꞌdóó có mì ye gbí muu ye lá.
A Bu ye tí nó tí mbe tuu ye nó ká kû ꞌdè có.
A yí tí Bu ye tí nó náa ze ta yí nje bá gbaànjé nó
ká kû bàkà ndâ nèté mì wó.
11Yo ùnje gítí có tí nó náa ye ꞌdè ji yo máa,
ꞌbè gbí òkò tí ze ta Bu ye wálá nô.
Káa ndâ có mì ye má kû cà gbí tù yo cá-cà,
yo ꞌví ùnje ta vòó ṛè mì ndâ seṛè tí nó náa ye kû bàkà nô.
12ꞌDuù mbe tee njembí wó mítí ye ta o ꞌdáá gî gî,
bà bàkà ndâ kpo-kpò seṛè go ndâ ŋìnó náa ye kû bàkà nó gî,
yí delè bà bàkà a ndâ kpo-kpò i mbe ndii ndâ ŋìnó náa ye kû bàkà nó gî,
tacó ye kû ya gí mì Bu ye;
13tacó énò, yo má yù ꞌbí ŋa i ta ṛe ye ꞌdo mì Bu ye,
ye bà je i tí nò ji yo gî.
Tacó wàa, ndâ ꞌduù ꞌví ùlù ta Bu ye ꞌdo gbí có mì ye tí ꞌViì mì wó.
14Yo má yù i ta ṛè ye,
ye bà je i tí nò ji yo gî.
15Yo má zè ye nìkì maa,
yo bà kpolo tí ndâ có mì ye gî.
16Ye bà ꞌdeke tí ye ji Bu ye,
wàa yí ꞌví tuu ꞌbí ꞌduù ji yo tí mbe kpo-gbí-tà-tù yo,
náa yí bà dù ta yo dúú bà ya tí gî.
17ꞌDuù tí nò náa Bu ye bà tuu yí ji yo tí mbe konì yo nò a Bèṛi-mì-Mbíṛì,
tí mbe ꞌdè yúcó.
Ndâ ꞌduù muu to tí nó bà ùnje gítí wó wálá,
tacó ndú jé gí bà ŋò yí ni wálá,
ndú delè je gí bà ŋò yí ta ṛo ndú wálá.
Káa yo bà ŋò yí ni gî,
tacó yí kèjì gí bà dù ta yo gbí njembí yo.
18Ye bà si yo ꞌví jìꞌvì njò wálá.
Ye bà dele ndi ye gì gí mì yo gî.
19Sè ká njíꞌdí,
bìndi ndâ ꞌduù bà giì ŋò ye wálá.
Káa yo bà ŋò ye gî,
tacó ku me ndòngbú i ji ye lá.
À má énò, ku delè bà dù me ndòngbú i ji yo lá.
20Yo ta ṛi tí nò bà ŋò ni gî máa,
ze ta Bu ye a ndâ gbèe ꞌduù.
Káa ndoo ta ndoo delè a ndâ gbèe ꞌduù.
21ꞌDuù mbe ꞌdi ndâ có mì ye,
bìndi yí giì kpolo tí ndú gî,
a mbe zè ye nìkì maa.
Káa ꞌduù mbe zè ye nìkì maa,
Bu ye bà zè yí nìkì maa.
Ye delè bà zè yí nìkì maa.
Ye delè bà ꞌdè gbí tí ye ji yí.»
22Mâ giì zekeꞌo, ꞌbí mbe tala có mì Jézù ta ṛè wó a Júdà, me Júdà ŋìnó tí Júdà Ìsìkàrìyótè nò lá, giì ꞌvee Jézù máa, «Wò bà tùbà tí lo ji ze ta bà muu ze nó, si sè ndâ ꞌbí ꞌduù mí to, ta ŋa kpokèjì ngàyi, Mbe tí ze?»
23Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Júdà tí nò máa,
«ꞌDuù má zè ye nìkì maa,
yí bà kpolo tí ndâ có mì ye gî.
Káa ꞌduù má kpolo tí ndâ có mì ye gî,
Bu ye bà zè yí nìkì maa.
Ze ta Bu ye bà gì gí bà sì ꞌbá ngbé mí mì ze ta ndú.
24Ndâ mbe zè ye nìkì lá, kpolo tí ndâ có mì ye lá.
Káa ndâ có tí nò náa ye kû ꞌdè nò me ndâ có mì ye lá.
Ndú a ndâ có mì Bu ye, tí mbe tuu ye.
25Ye kû ꞌdè ndâ có tí nò ji yo kpónó si ndoo a kuu ta ndoo nô.
26Káa a Bèṛi tí nó náa Bu ye ba giì tuu yí ji yo,
tí mbe kpo-gbí-tà-tù yo ta ṛè ye nó
ká bà gì gí bà nìbà ndâ i ꞌdáá gî ji yo.
A yí delè ká bà gì gí bà ꞌva mbí yo gítí ndâ có ŋìnó náa ye ꞌdè ji yo ꞌdáá gî nô.
27Yo dù ta ꞌdê njembí yo.
Ye bà je ŋa ꞌdê njembí tí nó mì ye nó ji yo.
Ye kû je ji yo me go bà je i ji yo mì ndâ ꞌduù lá.
À má énò, yo ꞌví si njembí yo ꞌví mù lá.
28Yo ꞌdi ꞌdo gbí nje ye ta tù yo énó máa,
ye kû giì ya gî,
wàa ye ꞌví giì dele ndi ye nò gî.
À má énò, yo kùtàá má a ndâ ꞌduù mbe zè ye nìkì maa,
líkíꞌo bà ꞌdi énó máa, ye kû ya gí mì Bu ye nò, bà bàkà yo ngé.
Tacó Bu ye a gbolò ꞌduù ndii ye gî.
29Ye kû ci nó a yo kùṛo bà bàkà tí mì i tí nò.
Tacó wàa à má giì bàkà tí,
yo ꞌví ù ta nje gítí .
30O mì ye tacó bà dù kû ꞌdè có kpòò ji yo wálá,
tacó Gba-to-tí-nó kèjì.
À kpêtí ká énò, wotí mì wó gítí ye wálá.
31Káa ye kû bàkà go có tí nó náa Bu ye ꞌdè ji ye nô.
Tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌví ŋò tí ni énó máa,
ye zè Bu ye nìkì maa.
Tacó ye delè kû bàkà ndírí ká go có tí nó náa yí ꞌdè ji ye nô.
«Nògí, yo a gí yaà wàa ndoo ꞌví nje nó ꞌdo bà-i-nó gî!
15Jézù a cèe bè nèbítì
1«Ye a cèe bè nèbítì,
káa Bu ye a cèe mbe ṛò njí nèbítì.
2Yí kû saaka ndâ nèꞌbì ye ŋìnó mbe ṛì lá nó ꞌdáá gî gí ꞌdè,
bìndi yí giì waaka gàna tí ndâ bèꞌi á ꞌdo tí ndâ ŋìnó mbe ṛi gî nó gî,
si ndú ngbáṛángàꞌi,
tacó wàa ndú ꞌví ṛì túkàꞌi.
3Yo kpónó a ndâ ngbáṛángà ꞌduù;
ndâ có mì ye náa ye ꞌdè ji yo nó
bàkà yo tí ndâ ngbáṛángà ꞌduù sàà gî.
4Yo zèè ye tí kpoò,
wàa ye delè ꞌví zèè ta yo tí kpoò.
Yo ŋò ni gî máa,
nèꞌbì mû ŋìnó mbe yaka ꞌdo tí kpo ṛèngbó mû gî nó
jé ṛì mí to kà ta kpéétí wó lá,
sè káa ŋìnó yí má ká kuu tí kpo ṛèngbó mû.
Yo delè ká énò,
yo má ta kpéétí yo,
gbí có mì yo bà dù wálá,
sè káa ŋìnó yo má zèè ye tí kpoò.
5Ye a ꞌdóó kpo ṛèngbó bè nèbítì,
káa yo a ndâ nèꞌbì bè nèbítì tí nò.
À má énò, ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo má zèè ye tí kpoò,
wàa ye ꞌví zèè yí tí kpoò,
a ꞌduù tí nò ká bà bàkà tó i túkàꞌi,
tacó yo má mò tí yo ꞌdo tí ye gî,
yo gí bà bàkà i gbaànjé wálá.
6ꞌDuù ŋìnó mbe zèè ye tí kpoò lá nó,
go nèꞌbì mû ŋìnó náa à da ꞌdo tí kpo ṛèngbó mû gí ꞌdè gî nô.
Ndâ ŋa ndâ nèꞌbì mû tí nò
náa à kû saaka ndú ꞌdo tí kpo ṛèngbó mû gî nò má aanga gî,
à kû kili ndú, bìndi à giì doo ndú ta wu.
7Yo má zèè ye tí kpoò,
wàa ndâ có mì ye ꞌví dù gbí njembí yo,
yo má yù i ŋìnó ta go tí yo nó ꞌdo mì Mbíṛì,
Mbíṛì bà je ji yo gî.
8Ndâ ꞌduù kû ùlù ṛè Bu ye ta o tí nó náa yo má kû bàkà tó i,
tacó bà tùbà tí yo máa,
yo a ndâ mbe tala có mì ye nô.
9Ye kû zè yo nìkì ká go bà zè ye nìkì mì Bu ye.
À má énò, yo ꞌví ne ꞌdo tí ye lá.
10Yo má ꞌdi ndâ có mì ye gî,
ye bà zè yo nìkì maa,
á go ŋìnó náa ye kû ꞌdi có mì Bu ye,
káa yí kû zè ye nìkì maa nô.
11Ye ꞌdè ndâ có tí nò ji yo,
tacó wàa ŋa líkíꞌo tí nó á tí ye nó ꞌví dù tí yo,
delè tacó wàa ŋa líkíꞌo tí nò ꞌví dù tí yo ta ŋa wálá.
12Có mì ye ji yo énó máa,
yo ꞌví zè tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa,
á go ŋìnó náa ye kû zè ta yo nìkì maa nô.
13ꞌDuù má ùnje gítí bà cì á muu ndâ kómbe wó,
gbí énó máa,
yí zè ndâ kómbe wó tí nò nìkì ta ŋa wálá.
14Yo má bàkà go ndâ có mì ye nò gî,
yo bà dù tí ndâ kómbe ye.
15Ye kákáꞌi bà nì bòò mítí yo wálá,
tacó ꞌduù ꞌdè ndâ có kóó mì wó ji bòò mì wó lá.
Ṛè yo a ndâ kómbe ye,
tacó ye ꞌdè gbí ndâ có ŋìnó náa ye ꞌdi ꞌdo mì Bu ye nó ꞌdáá gî ji yo gî.
16À me yo táánò ká gì gí mì ye ta muu yo lá.
A ye táánò ká ṛuka yo máa,
yo dù tí ndâ kómbe ye,
bìndi ye giì bàkà yo tí ndâ ꞌduù mbe bàkà ndâ i ŋìnó ta i ká gbí ndú,
tí ŋa ndâ i ŋìnó mbe dù tí ká nó,
tacó wàa, Bu ye ꞌví je ta ndâ i ŋìnó náa yo yù ꞌdo tí wó ta ṛè ye nó ꞌdáá gî ji yo.
17Ye ꞌdè ndâ có tí nò ji yo tacó wàa,
yo ꞌví zè ta tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa.
Ndâ ꞌduù bà sogo ndâ mbe tala có mì Jézù
18«Ndâ ꞌduù má kû sogo yo,
yo ꞌví te mí gbí muu yo énó máa, a ngú i nò lá.
Ndú táánò sogo ye kùṛo bà sogo yo mì ndú gî.
19Yo kùtàá má a ndâ ꞌduù mì ndâ ꞌduù muu to tí nó,
ndú kùtàá bà zè yo nìkì maa,
tacó yo a ndâ ꞌdóó ndâ ŋìnó mì ndú.
Káa yo me ndâ ꞌduù mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá,
tacó ye ṛuka yo tí ndâ ꞌduù mì ye gî.
Tacó énò, ndâ ꞌduù kû sogo yo.
20Nògí, yo je mbí yo mítí ndâ có tí nó táánò náa ye ꞌdè ji yo énó máa,
bòò me gbolò ndii mbe tí wó lá nô.
Ndú táánò má mèèkèꞌi tí ye gî,
ndú delè bà mèèkèꞌi tí yo gî.
Ndú táánò má ꞌdi có mì ye gî,
ndú delè bà ꞌdi có mì yo gî.
21Káa ndú bà mèèkèꞌi tí yo á muu ye,
tacó ndú ŋò mbe tuu ye ni lá.
22Ye táánò má gì lá,
ye táánò delè má ꞌdè có ji ndú lá,
Mbíṛì bà tù ꞌbì wó gí tà ṛo ndú máa,
ndú a mbe bàkà vò i nò, wálá.
Káa kpokèjì bà kììꞌbà mì ndú kpónó nè gî,
tacó ye gì gî,
tacó ye delè ꞌdè có ji ndú gî.
23ꞌDuù má kû sogo ye,
yí kû sogo nò a Bu ye.
24Ye táánò má bàkà ŋa ndâ kpo-kpò seṛè tí nó
náa ꞌbí ꞌduù jé bàkà sàà kùṛo lá nó
mí gbí òkò tí ndú lá,
Mbíṛì bà ꞌdè có gítí ndú wálá.
Káa ndú ŋò ndâ i tí nó táánò náa ye bàkà nó gî,
káa ndú kpòò kû sogo ye,
ndú delè kû sogo Bu ye.
25Si ndú ꞌví bàkà énò,
tacó wàa có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì ndâ muu-cè máa,
‹Ndú táánò sogo ye ta ndeṛè tí wálá,› nó
ꞌví dù tí tí yúcó.
26Ta o tí nó náa mbe kpo-gbí-tà-tù yo tí nó
náa ye bà tuu yí ꞌdo mì Bu ye,
tí Bèṛi mbe kû co tí kpokèjì mì yúcó,
náa ṛèngbó wó ꞌdo tí Bu ye nó, bà gì nó,
yí bà dù tí mbe ma có tí ye.
27Yo delè bà dù tí ndâ mbe ma có tí ye,
tacó yo dù ta ye ꞌdo tí bà ꞌbìtà nèté mì ye yee tí kpónó.
161«Ye ꞌdè ndâ có tí nò ꞌdáá gî ji yo tacó wàa, njembí yo wúnò ꞌví mù tí gítí ndâ i yê ṛo tí nò
náa ndâ ꞌduù kèjì gí bà bàkà mítí yo nò lá.
2Ndâ ꞌduù bà giì mòkò yo ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù
ta ndi tí ndâ bàndò bà kili ndâ Jùdéyà gí bà ùlù Mbíṛì gî.
Káa yo ꞌví te mí gbí muu yo me káa ŋìnò cuki lá.
Yo te mí gbí muu yo delè énó máa,
ꞌbí o wúnò ká kèjì náa ndâ mbe kû ziki yo ta o tí nò bà koṛo có énó máa,
ndâ yì kû bàkà a nèté mì ndâ yì kùṛo Mbíṛì.
3Ndú bà bàkà ŋa i tí nò,
tacó ndú jé ŋò ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ze ta Bu ye ni lá.
4À má énò, ye kpónó kû kpo nó a gbí-tà-tù yo,
tacó wàa, o bà mèèkèꞌi tí yo nò má gì wúnò,
mbí yo ꞌví ꞌva tí énó máa,
ye táánò ci yo gítí sàà kùṛo gî.
O bà gì Bèṛi-mì-Mbíṛì wúnò
«Ye táánò ꞌdè ndâ có tí nò ji yo sàà lá,
tacó ndoo kû dù ta ndoo bà gbèe to.
5Káa ye kpónó kû giì ya gí mì ꞌduù tí nó táánò mbe tuu ye nô.
Ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî,
ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo mbe ꞌvee ye kpónó énó máa,
‹Wò kû ya gí kòtí ꞌdi wè?› nò wálá.
6Káa njembí yo kpónó wálá ta sé có tí nò náa ye ꞌdè ji yo nò.
7Káa ye bà ngùù yúcó ꞌdo tí yo wálá:
ye kû ya nó tí nò kpolo ma a i tacó tí yo,
tacó ye má ya lá,
mbe kpo-gbí-tà-tù yo tí nò bà gì wálá.
Káa ye má ya gî,
ye bà tuu yí gì tí ji yo.
8Yí má gì gî,
a yí ká bà ꞌdè có ŋìnó mbe ya gí gbí muu ndâ ꞌduù
gítí ndâ vò i,
ta ꞌduù ŋìnó mbe ya jáá nó,
ta bà waa có mì Mbíṛì.
9Yí kèjì gí bà ꞌdè có ŋìnó mbe ya gí gbí muu ndâ ꞌduù gítí vò i,
máa, bà biya bà ùnje gítí ye mì ndú a vò i.
10Yí kèjì gí bà ꞌdè có ŋìnó mbe ya gí gbí muu ndâ ꞌduù
gítí ꞌduù ŋìnó mbe ya jáá nó delè
a i mítí bà ya ye gí mì Bu ye,
bìndi yo bà ŋò ndi ye wálá.
11Yí kèjì gí bà ꞌdè có ŋìnó mbe ya gí gbí muu ndâ ꞌduù
gítí bà waa có mì Mbíṛì,
tacó Mbíṛì waa có mítí Gba-to-tí-nó.
12Ndâ có gbí muu ye tacó bà ꞌdè ji yo tanga tí lá,
káa wotí tí yo bà dù gítí bà ꞌdi gbí ndú kpónó wálá.
13À má énò, Bèṛi-mì-Mbíṛì,
tí mbe kû co tí kpokèjì mì yúcó má gì gî,
a yí ká bà tè kùṛo yo co tí kpokèjì mì yúcó.
Tacó yí bà gì gí bà ꞌdè me ꞌdóó có mì wó gbí muu wó lá.
Yí bà gì gí bà ꞌdè ji yo káa ndâ có ŋìnó náa yí ꞌdi nô.
Yí bà gì gí bà ma có ndâ i ŋìnó kèjì nô.
14Yí kèjì gí bà wu gbí ye ji yo,
tacó yí bà gì gí bà ꞌdè ji yo ꞌdáá káa ndâ có ŋìnó
náa yí ꞌdi ꞌdo mì ye nô.
15Ndâ có gbí muu Bu ye ꞌdáá gî káa ndâ có tí nò gbí muu ye nô.
Ŋìnò a gbí ndeṛè có tí nò náa ye ꞌdè tí ta có ji yo énó máa,
yí bà gì gí bà ꞌdè ji yo ꞌdáá káa ndâ có mì ye nó ká nò.
16Tacó yo gàà énó kèjì gí bà ŋò ye wálá,
yo má giì dù á bìndi bà ya ye ꞌdo tí yo nò ndì-ndì-ndì énó,
yo bà giì ŋò ndi ye kákáꞌi.»
17Ndâ ꞌbí mbe tala có mì Jézù mâ giì ꞌdi có tí nò náa yí ꞌdè ji ndú nò, ndú giì ꞌbìtà bà ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí ndú máa, «Gbí ŋa có mì wó náa yí ꞌdè énó máa, ndoo gàà énó kèjì gí bà ŋò yì wálá, má njíꞌdí kózò gî, ndoo bà giì ŋò ndi yì nò, máa yè? Gbí có tí nò mì wó, máa, yì kû ya gí mì Bu yì nò, máa yè? 18O tí nò mì wó ‹gàà› nò a o yè? Ndoo ꞌdi gbí o tí nò mì wó ‹gàà› nò lá.»
19Káa Jézù giì ŋò ni gî máa, à tí ndú a go bà ꞌvee yì, tacó énò, yí giì cu kùṛo bà ꞌvee yí mì ndú ta bà ꞌvee ndú máa, «Yo kû ꞌvee ꞌvé gbí òkò tí yo nò a i gítí gbí có tí nó náa ye ꞌdè énó máa, ‹Yo gàà énó bà giì ŋò ye wálá, yo mâ giì dù ndì-ndì-ndì énó gî, yo bà giì ŋò ndi ye kákáꞌi nó?›
20Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
yo bà giì wa ku ta ngo-ṛo yo,
káa ndâ ꞌbí ꞌduù ta líkíꞌo tí ndú.
Nje yo bà giì zuu ,
káa bà zuu nje yo nò bá ꞌvìsì tí tí líkíꞌo.
21Niì kû tu nje wó ta o bà mi ꞌviì,
tacó yí gbí séꞌi,
káa ꞌviì mâ giì tè gî,
bà mbí niì tí nò giì ò tí sé gó-káyì gî ta líkíꞌo máa,
yì jò ꞌduù mí muu to gî.
22Nògí, yo kpónó kû zuu nje yo á go bà zuu nje mbe gó-káyì.
Káa tàkòcò yo bà giì peteke gî,
tacó ndoo bà ꞌde tí ndoo ta ndoo kákáꞌi gî.
ꞌBí ꞌduù mbe volo gbí líkíꞌo tí nò náa ye bà je ji yo nò, bà dù wálá.
23O tí nò má gì gî,
yo bà ꞌvee ye gítí ꞌbí i gbaànjé wálá.
Ye kû ꞌdè có ji yo ta yúcó máa,
Bu ye ta o tí nò bà je ŋa i ŋìnó
náa yo bà yù ꞌdo tí wó ta ṛè ye nó ji yo gî.
24Yo yee tí kpónó jé yù i ꞌdo mì Bu ye ta ṛè ye lá.
Má énò, yo ꞌbìtà bà yù i ta ṛè ye á ꞌdo tí kpónó,
wàa yí bà je ji yo gî.
Tacó wàa yo ꞌví dù ta líkíꞌo tí yo ta ꞌbí i mbe gboo ꞌdo mì yo wálá.
25Ye yee tí kpónó kû ꞌdè có tí nò ji yo ká ta ndâ kpùṛù có.
Káa o tí nò náa ye kákáꞌi bà ꞌdè ndâ kpùṛù có ji yo wálá nò, ká kèjì.
Ye ta o tí nò bà ꞌdè có gítí Bu ye ngbáṛángàꞌi énó ji yo.
26Ta o tí nò, yo bà giì yù ndâ i ꞌdo mì Bu ye ta ṛè ye.
À kákáꞌi me ye ká bà ꞌdeke tí ye ji Bu ye tacó tí yo lá,
27tacó Bu ye zè yo nìkì ta ṛè ye ma.
Bu ye zè yo nìkì maa nò,
tacó yo zè ye nìkì maa.
Yo delè giì ùnje gî máa,
ye táánò gì ꞌdo mì wó tí Bu ye.
28Ye táánò gì gí muu to tí nó ꞌdo mì Bu ye.
Káa ye kpónó kû dele ndi ye ya gí mì Bu ye.»
29Ndâ mbe tala có mì Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ìyo le! Wò kpónó kû ꞌdè gbí có ji ze ngbáṛángàꞌi. Wò kû ꞌdè me kpùṛù có lá. 30Ze kpónó ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî, máa, wò ŋò ndâ i ꞌdáá gî ni gî. À má énò, gbí ndeṛè bà ꞌvee wò mì ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ze máa, wò gì ꞌdo kòtí ꞌdi wè nò wálá. Tacó ze kpónó ùnje ta njembí ze gî, máa, wò gì ꞌdo mì Mbíṛì.»
31Káa Jézù giì ꞌvee ndú máa,
«Yo ùnje ta njembí yo gítí ye gî?
32Yo ꞌdi có tí nó náa ye kû ꞌdè ji yo nô:
O bà nje gbí yo vóró-voro gî ká kèjì.
O bà ꞌvaaka yo ꞌdo tí ye gbaànjé-gbaànjé
ya gítí ndâ ꞌdóó bàndò mì yo si ye ta kpéétí ye, gì sàà gî.
Káa à kpêtí ká énò,
ye bà dù me ta kpéétí ye lá.
Ze bà dù ta Bu ye.
33Ye ꞌdè ndâ có tí nò ji yo
tacó wàa, yo ꞌví dù nìkì maa ta ṛè ye.
Ndâ vò i bà ꞌde yo muu to tí nó me gbolò,
káa yo ꞌví zèè njembí yo,
tacó ye kpò muu ndâ vò i muu to tí nó gî.»
17Jézù ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì tacó tí ndâ mbe tala có mì wó
1Jézù mâ giì cee ta bà ꞌdè ndâ có tí nò ji ndâ mbe tala có mì wó gî, yí giì zekeꞌo gí gbíṛì, bìndi yí giì ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì, máa,
«O tí nò gì gî, Bu ye.
À má énò, tùbà tí ꞌViì mì lo tí mbe wotí ji ndâ ꞌduù,
tacó wàa, ꞌViì mì lo ꞌví tù ta bà tí lo tí mbe wotí ji ndâ ꞌduù.
2Wò kaa ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî mí ꞌbì wó gî.
À má énò, si yí ꞌví je ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó
ji ndâ ꞌduù tí nò náa wò kaa ndú mí ꞌbì wó nò.
3Káa ṛè i mbe je ꞌválá tí nò mbe cee lá nò
a bà ŋò wò ni tí gbèe Mbíṛì dú,
giì je bà ŋò Jézù tí Bìndi lo tí Mbíṛì náa wò tuu yí nó ni .
4Ye tùbà wotí mì lo ji ndâ ꞌduù muu to tí nó
ta bà bàkà nèté tí nó náa wò táánò je ji ye nó, cee gî.
5Nògí, te duù Mítí ye kpónó, Bu ye.
Te duù mítí ye ta bà si ye ꞌví ki tí ye dèngècè ṛègbà tí lo
á go ŋìnó táánò mì ndà á kùṛo o bà suu to tí nó nô.
6Ye tùbà tí lo á ji ndâ ꞌduù tí nó náa wò ṛuka ndú ji ye
á ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù á muu to tí nó nó gî.
Ndú táánò a ndâ ꞌduù mì lo,
bìndi wò giì kaa ndú ji ye,
káa ndú giì ꞌdi có mì lo gî.
7Ndú kpónó ŋò ni gî máa,
ndâ có tí nó ꞌdáá náa wò ꞌdè ji ye nó a ndâ có mì lo.
8Tacó ye ꞌdè ndi ndâ có tí nó náa
wò táánò ꞌdè ji ye nó ji ndú gî.
Ndú delè giì ùnje gî, máa,
à dú nò a ndâ có mbe co ꞌdo gbí nje lo.
Ndú delè giì ùnje gî, máa,
ye táánò gì dú ꞌdo ká mì lo.
Ndú delè kákáꞌi giì ùnje gî, máa,
à dú káa wò táánò ká tuu ye.
9Ye kpónó kû ꞌdeke tí ye ji wò nó a i tacó tí ndú.
Ye kû ꞌdeke tí ye ji wò me tacó tí ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî lá.
Ye kû ꞌdeke tí ye ji wò a i tacó tí ndâ ꞌduù tí nó
náa wò táánò kaa ndú ji ye nô.
Tacó ndú a ndâ ꞌduù mì lo.
10Ndâ ꞌduù mì ye ꞌdáá gî a ndâ ꞌduù mì lo.
Ndâ ꞌduù mì lo ꞌdáá gî delè a ndâ ꞌduù mì ye.
Ye kû tùbà tí ye ji ndú a i ta ṛè lo.
11Tacó a ndú ká bà dù á muu to tí nô.
Ye kpónó kèjì gí mì lo.
Ye kpòò me ꞌduù ta ṛè muu to tí nó lá.
À má énò, kpolo tí ndâ ꞌduù mì lo
náa wò ṛuka ndú ji ye nó, ta ṛè mì lo,
tacó wàa, có mì ndú gbí òkò tí ndú ꞌví dù ká gbaànjé,
á go có mì ndà gbí òkò tí ndà, tó Bu ye.
12Ye táánò kpolo tí ndú si ze ta ndú bà gbèe to nó a i ta ṛè lo,
tí ꞌdóó ṛè lo tí nó náa wò táánò gbì mí muu ye nô.
Ye táánò kpolo tí ndú ꞌdáá gî tí kpoò.
ꞌDuù tí nó gbaànjé gbí òkò tí ndú mbe giṛiꞌo ꞌdo tí kèjì mì lo nó
giṛiꞌo ꞌdo ká gbí ꞌdóó vò muu mì wó,
á go có tí nó gbí wáràgà mì lo tí Mbíṛì nô.
13Ye kpónó kèjì gí mì lo,
à má énò, ye kû ꞌdè ndâ có tí nò ji ndâ ꞌduù tí nó
náa wò táánò ṛuka ndú ji ye muu to tí nó nó,
tacó wàa ŋa líkíꞌo tí nó tí ye nó ꞌví dù tí ndú delè.
14Ye ꞌdòkò có mì lo táánò náa wò ꞌdè ji ye nó ji ndú gî.
Tacó énò, ndâ ꞌduù muu to tí nó kpónó kû sogo ndú,
tacó ze ta ndú me ndâ ꞌduù mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá.
15Ye kû ꞌdeke tí ye ji wò me énó máa,
wò ꞌví kaa ndú ꞌdo muu to tí nó gî nò lá.
Gbí ndeṛè bà ꞌdeke tí ye ji wò énó máa,
wò ꞌví kpolo tí ndú ꞌdo tí Vò-ꞌduù-tí-nò
tí mbe kû eendi ndâ ꞌduù gítí vò i nô.
16Tacó ze kpónó ta ndú kákáꞌi me ndâ ꞌduù
mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá.
17Kaa ndú mò gítí kpokèjì mì yúcó,
tacó có mì lo a yúcó.
18Ye kû tuu ndú ta ndi muu to,
á go bà tuu ye mì lo á gí muu to tí nô.
19Ye kaa tí ye ji wò á tacó tí ndú,
tacó wàa ndú delè ꞌví kaa ta tí ndú ji wò
ta bà co tí kpokèjì mì yúcó.
20Káa ye kû ꞌdeke tí ye me ká tacó tí ndú cuki lá.
Ye kû ꞌdeke tí ye delè tacó tí ndâ ꞌduù ŋìnó
bà giì kaa tí ndú ji ye ꞌdo gbí có mì ndú nô.
21Ye kû ꞌdeke tí ye, máa,
có mì ndú ꞌví dù ka gbaànjé
á go có mì ndà, Bu ye;
có gbí njembí lo ká go có gbí njembí ye,
bìndi có gbí njembí ye ká go có gbí njembí lo.
Si có mì ndú ꞌví dù ká gbaànjé,
tacó wàa, ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌví ŋò tí ni énó máa,
a wò táánò ká tuu ye.
22Ye le bèṛè tí nó náa wò le ji ye nó ji ndú gî,
Ye le ji ndú tacó wàa,
njembí ndú ꞌví dù ká gbaànjé.
23Ye le ji ndú tacó wàa,
njembí ndoo ꞌví dù ká gbaànjé ta ndú.
Tacó wàa, ndâ ꞌduù ꞌví ŋò tí ni énó máa,
a wò táánò ká tuu ye;
ndâ ꞌduù delè ꞌví ŋò tí ni énó máa,
wò zè ndú nìkì ká go bà zè ye nìkì mì lo.
24Có gbí njembí ye énó máa,
wò ꞌví je bàndò ji ndâ ꞌduù tí nó náa wò ṛuka ndú ji ye nó
á mí ṛègbà tí ye,
tacó wàa, ndú ꞌví ŋò ta bà te duù tí ye mì lo,
tacó wò ꞌbìtà bà zè ye nìkì maa si ndà suu to tí nó kálásê, Bu ye.
25Wò a ꞌduù jáá, Bu ye!
Sè ndâ ꞌduù muu to tí nó ŋò wò ni lá,
káa ye ŋò wò ni gî.
Ndâ ꞌduù tí nó náa wò kaa ndú ji ye nó delè ŋò ni gî máa,
a wò táánò ká tuu ye.
26Ye tùbà tí lo ngbáṛángàꞌi énó ji ndú gî, Bu ye!
Ye delè kpónó kpòò kû tùbà tí lo ngbáṛángàꞌi énó ji ndú,
tacó wàa, ndú ꞌví zè tí ndú gbí òkò tí ndú nìkì maa,
á go bà zè ye mì lo nìkì maa;
delè tacó wàa có tí ye ꞌví dù gbí njembí ndú.»
18Bà zèè Jézù
1Jézù mâ giì ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì cee gî, yí giì kaa sè ndâ mbe tala có mì wó ya tí gí gbí ꞌbí wúngbó jìlì mbâ náa à ṛò mí tìto ꞌbí pù njáá náa à kû nì tí a Njáá Kìdòrónì, á bìndi bà njè nó mì Júdà. 2Káa Júdà tí mbe ba ngbù Jézù ŋò bàndò tí nò sàà gî, tacó a bàndò náa ndú ya gítí ta ndâ Jézù ꞌvílí-ꞌvìlì. 3Tacó énò, yí giì ja ndâ àsìkérì, ta ndâ mbe kpolo tí ꞌbá-Mbíṛì tí nó náa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà kaa ndú ji yí, máa, yí ya ta ndú gí bà zèè Jézù nó, ta ndâ zíꞌi, ta wu nje kùpò ꞌbì ndú, ká ndírí gítí bàndò tí nò. 4Jézù mâ giì ŋò ndú kèjì, yí gì co ꞌdo mì ndâ mbe tala có mì wó ya gí kùṛo ndú, tacó yí ŋò ŋa i tí nó náa ndú kèjì gí bà bàkà ta yí nó ni gî. Ndú mâ giì yee tí Jézù gî, Jézù giì ꞌvee ndú máa, «Yo kû pà a bà tí ꞌdi?»
5Káa ndú giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ze kû pà a bà tí Jézù tí nó mbe gì ꞌdo Názàrètì nô.»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú, si Júdà tí mbe ba ngbù wó kû ṛò tíyò gbí òkò tí ndú, máa, «Ye a yí.» 6Káa ta o tí nó náa Jézù ꞌvìsì ta có ji ndâ ꞌduù tí nò máa, «Ye a yí» nó, ndú giì yèè ndi ndú ꞌdo tí Jézù gí ndiì, bìndi ndú giì ꞌvaka tí to. 7Káa Jézù giì ꞌvee ndú kákáꞌi máa, «Yo kû pà a bà tí ꞌdi?»
Ndú kákáꞌi giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Ze kû pà a bà tí Jézù tí nó mbe gì ꞌdo Názàrètì nô.»
8Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye kùtàá ꞌdè ji yo gî, máa, ye a yí. Yo má kû pà a ye, yo zèè ye, wàa yo ꞌví si sè ndâ ꞌbí ꞌduù tí nó ꞌví ya .» 9Jézù ꞌdè có ji ndâ ꞌduù tí nò mbe gì tacó bà zèè yí nò, máa, ndú si ndâ mbe tala có mì yì ꞌví ya , tacó wàa có tí nó náa yì ꞌdè sàà ji Mbíṛì énó máa, «Ye bà si ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó náa wò kaa ji ye nó ꞌví giṛi lá, Bu ye,» nó ꞌví dù tí tí yúcó.
10Pìyétòrò mâ giì ŋò ndâ ꞌduù tí nò kû nò ta Jézù nìkì lá, yí bà-i-nò giì ja sìzò mì wó ꞌdo gbí foko, bìndi yí giì da ta tù ꞌbí ꞌdakò gbí òkò tí ndú ta ṛè wó a Màlíkù, tí bòò mì Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì, waa gî. 11Káa Jézù giì do mítí Pìyétòrò máa, «Dele ndi sìzò mì lo nò gí gbí foko! Wò koṛo có énó máa, ye ꞌví kònò séꞌi go có mì Bu ye lá?»
Bà ya ta Jézù gí kùṛo Ánà
12Ndâ ꞌduù tí nó náa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tuu ndú ta ndâ Júdà gí tàkò Jézù nó giì zèè yí. Ndú mâ giì eṛe yí gî, 13ndú giì ja yí kpédéléꞌi ya tí a i gí kùṛo Ánà tí ká Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì náa ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò mò yí ꞌdo gbí nèté gî, 14bìndi yí tí ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò giì te gê Ánà, tí Kàyífà tí nó tí mbe kpo-gbí-tà-tù ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà énó máa, «À nìkì a bà cì ꞌduù gbaànjé á tacó tí mbè ndâ ꞌduù» nó, mí bìndi Ánà.
Kpédélé bà o Pìyétòrò ꞌdo tí Jézù
15Ndâ Sìmónè Pìyétòrò, ta ꞌbí ka wó mbe tala có mì Jézù, giì ṛu ndi Jézù yee ꞌbá mì Ánà. Ndú mâ giì yee kà, ka Pìyétòrò nò giì ṛì ká ngé gí gbí ndùgù, tacó ndú ŋò tí ndú ta Ánà ni ngbáṛángàꞌi sàà kùṛo gî. 16Bìndi yí giì ꞌdè có ji niì tí nó mbe kû kpolo tí njekèjì ndùgù nó, máa, yí si Pìyétòrò ꞌví ṛì gí gbí ndùgù, tacó Pìyétòrò gboo ŋìndi wó ká mí sè. 17Ta o tí nó si Pìyétòrò kû giì ṛì gí gbí ndùgù nó, niì tí nò giì ꞌvee yí máa, «Wò me ꞌbí mbe tala có mì ꞌdakò tí nó lá?»
Káa Pìyétòrò giì ꞌvìsì có ji niì tí nò máa, «Jéé lá! Ye me mbe tala có mì wó lá.»
18Ta o tí nò, ndâ mbe bàkà nèté ꞌbá mì Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì kû u wu á njewu gbí ndùgù. Tacó énò, Pìyétòrò mâ giì ṛì gí gbí ndùgù gî, yí giì ya kû ṛò tíyò á ṛègbà wu á mì ndú ta ndú, tacó o tí nò a o côꞌo.
Ánà ꞌvee gbí nje Jézù
19Ndâ mbe zèè Jézù mâ giì yee ta yí kùṛo Ánà, Ánà giì ꞌvee gbí nje Jézù gítí ndâ mbe tala có mì wó, ta ndâ bà nìbà i mì wó. 20Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ye táánò ta o ꞌdáá gî kû ꞌdè có ngbáṛángàꞌi mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî. Ye delè táánò kû nìbà i ji ndâ ꞌduù á gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì, delè ta ndi tí ndâ bàndò bà kili ndâ Jùdéyà gí bà ùlù Mbíṛì. À sósòꞌô nò a ndâ bàndò bà kili ndâ Jùdéyà ꞌdáá gî. Ye jé ꞌdè có mí tà bèngìì lá. 21À má énò, ꞌvee gbí nje ye lá. ꞌVee ndâ ꞌduù ŋìnó táánò mbe ꞌdi ndâ có mì ye gî nó, wàa ndú ꞌví ꞌvanda ndi ndâ có tí nò ji wò.»
22ꞌBí kùṛo ndâ àsìkérì tí nó mbe kû kpolo tí ꞌbá-Mbíṛì nó mâ giì ꞌdi có tí nò náa Jézù ꞌvìsì ji Ánà nò, yí giì ja ꞌbì wó mí gbí tù Jézù ta kpo tàkòcò. Bìndi yí giì ꞌvee Jézù máa, «Ŋìnò a cè ŋa bà ꞌvìsì có mì lo ji Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì ká nò?»
23Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji kùṛo ndâ àsìkérì tí nò mbe gbì gbí tù wó nò máa, «Có tí nò náa ye ꞌdè nò má lè gî, ꞌdè có ji ndâ ꞌduù máa, ye ꞌdè a ꞌvéṛè. Káa ye má ꞌdè a yúcó, gbí ndeṛè bà gbì ye mì lo a yè?»
24Ánà mâ giì cee ta bà ꞌvee gbí nje Jézù gî, yí giì tuu yí gbí wú ya tí ji Kàyífà.
Bà só, ta bà taꞌô bà o Pìyétòrò ꞌdo tí Jézù
25Káa si ndâ àsìkérì kû giì ya ta Jézù ꞌdo kùṛo Ánà gí kùṛo Kàyífà, ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó mbe kû u wu ta ndâ Pìyétòrò nó giì ꞌvee yí máa, «Wò me ꞌbí mbe tala có mì ꞌduù tí nó gbaànjé lá?»
Káa Pìyétòrò giì tò kponje gî, máa, «Ye me mbe tala có mì wó lá.»
26Bìndi ŋìnò, ꞌbí bòò mì kùṛo mì ndâ bu-Mbíṛì, tí nambe ꞌdakò tí nó náa Pìyétòrò da tù wò waa ta sìzò nó, giì ꞌvee Pìyétòrò máa, «Ye kùtàá ŋò me yo ta yí gbí jìlì mbâ lá?»
27Káa Pìyétòrò giì tò kponje gbí ŋìnò ká jé ꞌvii ta bà kò-kò mì ngùù.
Jézù kùṛo Pìlátò
28Kàyífà mâ giì ꞌviiki gbí có mì Jézù cee gî, yí giì je yí ta fírí dúꞌo ji ndâ àsìkérì, máa, ndú ya ta yí ji Pìlátò, tí gbolò ꞌduù mì ndâ Ròmánò ta wotí bà waa có ku mítí ndâ ꞌduù tí wó. Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tí nó mbe ko tàkò Jézù ya tí gí ꞌbá mì Pìlátò nó mâ giì yee kà, ndú giì ṛò ká sè. Tacó tàkìì mì ndâ Pìlátò tende, káa ndâ Jùdéyà ta o tí nò kû gee tí ndú bà ya gí tí ndâ bàndò sàkàmàà á kùṛo bà zò i-cí-ci ta o gbolò o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì. 29Pìlátò mâ giì ŋò énò, yí giì co ꞌdo tàꞌi gí mì ndú sè. Bìndi yí giì ꞌvee ndú máa, «Yo kpì ngbàngà tí ꞌdakò tí nó, máa, yí bàkà a yè?»
30Káa ndú giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «Vò i mì wó má wálá, ze kùtàá bà gì ta yí gí kùṛo lo bà-i-nó wálá.»
31Káa Pìlátò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «À má énò, yo ya gí bà ꞌdè ngbàngà mì wó nò gbí ꞌdóó ŋa kpokèjì bà ꞌdè có gbí tàkìì mì yo.»
Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «Ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò je wotí bà waa có ku mítí ꞌduù ji ze gbí tàkìì mì ze lá.» 32(Kponje tí nò bàkà tí gbí òkò tí ndâ Pìlátò ta ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà tacó wàa có tí nó náa Jézù ꞌdè énó máa, àá bà zi yí ta bà gbì yí mítí njèèkpè mû nó, ꞌví dù tí tí yúcó.)
33Pìlátò mâ giì ꞌdi bà có mì ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà cee gî, yí giì bala Jézù ya tí gí tàꞌi mì wó. Bìndi yí giì ꞌvee yí máa, «Wò a gbolò gba mì ndâ Jùdéyà?»
34Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìlátò, máa, «Wò kû ꞌvee nò a ꞌdóó ꞌvé mì lo wèè, wò kû ꞌvee a ꞌvé bìndi ꞌbí ꞌduù?»
35Pìlátò giì ꞌvee Jézù kákáꞌi máa, «Wò ŋò ye a Jùdéyà? A ndâ ꞌdóó nambe lo tí ndâ Jùdéyà, ta ndâ bu-Mbíṛì mì yo, ká kpì ngbàngà tí lo ji ye. Wò tà bàkà ta ndú a ŋa yè?»
36Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «Ye kùtàá máa gba mì ndâ ꞌduù á muu to tí nó, ndâ bòò mì ye bà gò ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ꞌdo tí bà zèè ye gì tí ji wò gî. Káa ye me gba mì ndâ ꞌduù á muu to tí nó lá.»
37Pìlátò giì ꞌvee Jézù máa, «À má énò, wò a gbolò gba, énò gi?»
Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «A wò ká ꞌdè ta nje lo énó máa, ye a gbolò gba. Káa kpêtí ká énò, ye kì me kí-kì lá. Ŋìnó táánò a ndeṛè bà jò ye. Ŋìnó táánò delè a ndeṛè bà gì ye gí muu to tí nó ká nò. Ye gì gí muu to tí nó tacó bà ꞌdè yúcó ji ndâ ꞌduù. Ndâ ꞌduù ŋìnò mbe ùnje gítí yúcó gî nó ꞌdáá gî kû ꞌdi có mì ye.»
38Pìlátò giì ꞌvee Jézù tí i-ꞌviya máa, «Yúcó mì lo a yè?» Bìndi yí giì co ndi wó kákáꞌi ꞌdo tàꞌi gí sè mì ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà. Bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Ye ŋò ndeṛè bà waa có mì ye mítí ꞌdakò tí nó lá. 39Káa ŋa i mì yo mbe tè mítí yo gî a ŋìnó máa, ye ta o gbolò o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì cóó-cóó kû njaanga ꞌbí ꞌduù ŋìnó mbe nìkì tí yo nó ꞌdo gbí zàà ji yo. À má énò, có mì yo kpónó máa, ye njaanga gbolò gba mì yo tí ndâ Jùdéyà ji yo?»
40Ndâ Jùdéyà mâ giì ꞌdi có tí nò náa Pìlátò ꞌdè ji ndú nò, ndú ꞌdáá gî giì ꞌvìsì có ji yí ta kòcò ndú ngéé gí yaà máa, «Njaanga ji ze me ꞌdakò tí nó lá! À tí ze a go bà njaanga Bàrábà ji ze!» Bàrábà tí nò táánò a vò mbe kùmùkù i mì ndâ ꞌduù.
191Pìlátò mâ giì dele ndi wó gí tàꞌi á bìndi ba ꞌdè có mì ndú ta ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà gî, yí giì je Jézù ji ndâ àsìkérì mì wó, máa, ndú ya ta yí, wàa ndú ꞌví gbì yí. 2Ndâ àsìkérì mâ giì yèè ta Jézù ꞌdo kùṛo Pìlátò gí ndiì gî, ndú giì paṛa kpeṛè go kéꞌbí nô, bìndi ndú giì te zékéṛé-zèkèṛè mítí muu wó, máa, ŋìnò a tàgíyà-gba mì wó, bìndi ndú giì yuu bí-bi bòngo mì ndâ gba mítí wó. 3Bìndi ndú giì ꞌbìtà bà gbì yí, ta bà ꞌviya yí máa, «Mbíṛì ꞌví si wò, gba mì ndâ Jùdéyà!»
4Pìlátò bà-i-nò giì co ndi wó gí mì ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà, si ndâ àsìkérì mì wó kû mèèkèꞌi tí Jézù, bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo ŋò nô, ye kpónó kû ya gí bà gì ta ꞌduù mì yo nò ji yo, tacó ye ŋò ndeṛè bà waa có mì ye mítí wó lá.» 5Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì zekeꞌo, ndú giì ŋò ndâ àsìkérì mì Pìlátò yee ta Jézù, ta bí-bi bòngo gba tí wó wúrú-wuru-wùrù, ta tàgíyà-gba náa à paṛaka ꞌdo tí kpeṛè tí muu wó, yee tí ndú gî. Bìndi Pìlátò giì ꞌdè có ji ndú máa, «ꞌDuù mì yo nô.»
6Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà mâ giì ŋò Jézù, ndú giì ꞌbìtà bà pìì kû máa, «Gbì yí mítí njèèkpè mû! Gbì yí mítí njèèkpè mû!»
Káa Pìlátò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yo ya gí bà gbì yí mítí njèèkpè mû, tacó ye ŋò ꞌdóó ndeṛè bà gbì yí mítí njèèkpè mû ŋìndi ye lá.»
7Ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «ꞌDakò tí nò kû ꞌdè có máa, yí a ꞌViì-mì-Mbíṛì, káa à má gbí tàkìì mì ze tí ndâ Jùdéyà, yeè gítí ꞌduù mbe kû ꞌdè ŋa có tí nò káa ku.»
8Pìlátò mâ giì ꞌdi có tí nò náa ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà ꞌdè ji yí nò, gúku giì bàkà yì ndii ŋìnó sàà kùṛo nó gî. 9Yí mâ giì dele ꞌdo bà-i-nò ya gí tàꞌi mì wó, yí giì ꞌvee Jézù máa, «Wò gì ꞌdo kòtí ꞌdi?» Káa Jézù giì ràní Pìlátò gî. 10Káa Pìlátò giì ꞌvee Jézù kákáꞌi máa, «Wò wálá biya bà njaa nje lo gí tàkò ye gî? Koṛo muu lo máa, wotí bà njaanga miṛi lo ꞌdo gbí vò i, ta wotí bà gbì wò mítí njèèkpè mû, ꞌdáá a i kpátù ꞌbì ye.»
11Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «Àá táánò má me Mbíṛì ká je wotí tí nò ji wò lá, wò kùtàá bà ꞌde wotí gítí bà zèè ye wálá. Ŋìnò a ndeṛè có tí nò náa, vò i mì mbe gì ta ye ji wò me tí ta gbolò ndii vò i mì lo gî nò ká nò.»
Bà waa có ku mítí Jézù
12Pìlátò giì bàkà cèe wotí mì wó tacó bà njaanga Jézù á bìndi có tí nò náa Jézù ꞌdè ji yí nò. Káa ndâ Jùdéyà giì kpò tí ta bà pìì wo ꞌváṛà-ꞌváṛà gî. Ndú giì ꞌdè có ji Pìlátò máa, «Wò má dò ꞌbì lo tí ꞌdakò tí nò gî, wò kákáꞌi me kómbe ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò lá, tacó ꞌduù mbe kû bàkà tí wó tí gbolò gba kû jòò a gbí gba ta ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò.»
13Pìlátò mâ giì ꞌdi ŋa có tí nò náa ndâ Jùdéyà ꞌdè ji yí nò, yí giì njè nó ya gí bà ki tí wó pí jàlàmbà mì wó náa à te mí pí tìndàà díí gbí ngbàngà mì wó, náa ndâ ꞌduù kû nì mítí a Díí-bà-waa-có, káa ndâ Jùdéyà kû nì mítí gbí nje có mì ndú a «Gàbátà.» Bìndi yí giì ꞌdè có ji ndâ àsìkérì máa, ndú gì ta Jézù gí kùṛo yì. Ndâ àsìkérì mâ giì bàkà go có mì wó nò gî, 14Pìlátò giì tùbà tí Jézù ji ndâ Jùdéyà máa, «Gbolò gba mì yo kuu nô!»
I tí nò bàkà tí ta ṛi dê gítí bà gì gbúrú, si ndâ ꞌduù kû ꞌviindi tí ndú tacó sè sili gítí gbolò o bà bàkà tàkìì bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì ká gbaànjé.
15Bà tùbà tí Jézù mì Pìlátò ji ndâ Jùdéyà máa, yí a gbolò gba mì ndú nò, giì te mí gbí muu ndú a ꞌbí ŋa i go mâ. Tacó énò, ndú giì tò kû ta kòcò ndú ngéé gí yaà ji Pìlátò máa, «Cee o mì ꞌduù tí nò gî! Gbì yí mítí njèèkpè mû!»
Pìlátò bà-i-nò giì ꞌvee ndú máa, «Có mì yo énó máa, ye gbì gbolò gba mì yo mítí njèèkpè mû, wàà?»
Káa ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì giì ꞌvìsì có ji Pìlátò máa, «ꞌBí gbolò gba mì ze á bìndi ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò wálá!»
16Pìlátò mâ giì ꞌdi có tí nò, yí giì je Jézù ji ndú, máa ndú ya gí bà gbì yí mítí njèèkpè mû.
Bà gbì Jézù mítí njèèkpè mû
17Ndâ àsìkérì bà-i-nò giì te njèèkpè mû tí nó náa ndú kû ya gì bà gbì Jézù mítí nó ji yí. Bìndi ndú giì co ta yí ꞌdo gbí gbata gí sè, gítí ꞌbí bàndò náa à kû nì mítí a Kù-ꞌbilì-muu-ku. Káa à gbí có mì ndâ Jùdéyà kû nì mítí a «Gòlìgátà.» 18Bìndi ndú giì gbì yí mítí njèèkpè mû. Ndú ta gbèe o tí nò giì gbì ndâ ꞌbí mbe ngbà sósòꞌô mítí ndâ njèèkpè mû delè. Ndú giì sè njèèkpè mû mì ꞌbí mbe ngbà gbaànjé mí gbí kùꞌbì, bìndi ꞌbí gbí gàlì mì Jézù.
19Pìlátò giì cu có, bìndi à giì kpò mítí njèèkpè mû mì Jézù énó máa, «Ŋìnó a Jézù tí nó tí ꞌduù Názàrètì, tí gbolò gba mì ndâ Jùdéyà nó ká nô.» 20Ndâ Jùdéyà me mbè giì ꞌdeke i tí nò náa Pìlátò cu nò, tacó bàndò tí nó náa à gbì Jézù mítí njèèkpè mû mítí nó me ꞌdú ꞌdo tí gbata lá, delè tacó Pìlátò cu có tí nò gbí ndâ nje có taꞌô: có Jùdéyà, ta có Làtínì, giì je có Ìgìrígì. 21Káa ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì giì ꞌdè có ji Pìlátò máa, «Wò kùtàá bà cu me énó máa, yí a gbolò gba mì ndâ Jùdéyà nò, lá. Cu énó máa, ‹ꞌDakò tí nó ꞌdè có táánò máa, yì a gbolò gba mì ndâ Jùdéyà.› »
22Káa Pìlátò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «I ŋìnó náa ye cu gî nô, ye cu gî.»
23Ndâ àsìkérì mâ giì cee ta nèté bà gbì Jézù mítí njèèkpè mû gî, ndú giì njèè gbí ndâ bòngo bìndi wó nàꞌô ꞌvii ta muu ndú. Káa kpokèjì bà njèè gbí ꞌbí bòngo bìndi wó gbaànjé mbe gboo mí to, náa à gò ta banga tí kpákáꞌdàꞌi énó, giì kpò ndú gî. 24Tacó énò, ndú giì ꞌvii có gbí òkò tí ndú máa, à nìkì máa ndâ yì ki a mbílì tacó bà ŋò ꞌduù ŋìnó náa àá bà ꞌva tí tí wó nô, cotí bà yaka gbí . Có tí nò bàkà tí jé ká go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì máa,
«Ndú njèè gbí ndâ bòngo mì ye gbí òkò tí ndú.
Ndú ki-mbílì tacó ndâ bòngo mì ye» nô.
25À kû ṛò tíyò ṛègbà njèèkpè mû mì Jézù ta o tí nò a ndâ Màríyà tí nawu wó tí Jézù, ta náꞌvindí nawu wó tí Jézù, ta ꞌbí Màríyà tí niì mì ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Kòlópà, ta ꞌbí niì delè ta ṛè wó káa Màríyà náa à kû nì mítí wó a Màríyà Màdèlénà tacó ꞌbá mì ndú gbí gbata Màdálà, 26ta ꞌbí mbe tala có mì Jézù náa Jézù zè yí nìkì ngé ndii gî. Jézù mâ giì ŋò ndâ nawu wó, ta mbe tala có mì wó náa yí zè yí nìkì kpolo ma nó, yí giì je nje mítí nawu wó máa, «Ŋìnó a ꞌviì mì lo, niì.» 27Bìndi yí giì je nje mítí mbe tala có mì wó náa yí zè yí nìkì kpolo ma nó máa, «Ŋìnó a nawu lo ká nô.» Mbe tala có mì Jézù nò giì ꞌbìtà bà kpolo tí Màríyà ká go bà kpolo tí ꞌdóó nawu wó ngé ꞌdo ká bà-i-nò.
28Jézù mâ giì ŋò ni énó máa, yì cee ta nèté tí nó náa Mbíṛì tuu yì máa, yì gì gí bà bàkà nó gî, yí giì yù ngo máa, «À tí ye a go ngo,» go có tí nó náa à cu mì gbí wáràgà mì Mbíṛì nô. 29Ta o tí nò náa Jézù yù ta ngo nò, zùù-zùù ngo nèbítì ta káṛà díí kuu bà-i-nò. Mâ giì zekeꞌo, ꞌbí ꞌduù giì yuu ꞌbí kàfòlò i mbe kû njù ngo go kàfò nó mí gbí zùù-zùù ngo nèbítì tí nò, yí giì sè mí nje ꞌbí kùngbó i, bìndi yí giì ya tee mí nje Jézù. 30Jézù mâ giì no-no zùù-zùù ngo nèbítì tí nò gbí i tí nò gî, yí giì ꞌdè có máa, «À cee gî.» Bìndi yí giì mò muu wó gí to, bìndi njembí wó giì ki gî.
31Sè bà ta ṛi gítí bà ꞌbìtà o bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà ta o tí nò ká njíꞌdí; káa gbèe o bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà tí nò a gbolò o ndii sè ndâ ꞌbí ŋìnó sàà nó ꞌdáá gî. Tacó énó, ndâ kpo ꞌduù mì ndú giì ya gí mì Pìlátò, bìndi ndú giì ꞌvee yí máa, yí si à ꞌví cee o mì ndâ ꞌduù tí nò tí ndâ njèèkpè mû nò ta bà gbì gbí ndâ sáá kò ndú kiꞌviki gî, tacó wàa ndâ nambe ndú ꞌví jaka ku ndú ꞌdo yaà gí to. Tacó bà si ku ndú mí yaà ta ŋa gbolò o tí nò á kèjì nò nìkì lá. 32Pìlátò mâ giì ùnje ji ndú gî, ndâ àsìkérì giì ya gí bà gbì kiꞌviki kùṛo a gbí kò ndâ ꞌdakò tí nó sósòꞌô náa a gbì ndú mítí ndâ njèèkpè mû seè tí Jézù nô. 33Ndú mâ giì ya gítí Jézù, ndú giì ꞌde yí cì sàà gî. Tacó énò, ndú giì gbì gbí ndâ sáá kò wó kiꞌviki lá. 34À káa ꞌbí àsìkérì ká giì cu Jézù ta ꞌdoò kpíṛí gí tà kí wó nò. Bìndi mbelè ŋònòkò ta ngo giì cì ꞌdo gbí kà tí nò, tacó yí cì sàà gî.
35Mbe ŋò ndâ i tí nò ta ṛo wó dìtà có tí nó ji ndoo, tacó wàa, ndoo delè ꞌví ù ta nje gítí i tí nó náa yì ŋò ta ṛo yì gî nô. Có mì wó náa yí ꞌdè nò a yúcó. Yí delè ŋò ta kpéétí wó ni gî, máa, yì ꞌdè a yúcó.
36Ndú ki gbèe ꞌbilì Jézù lá, go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, «Gbèe ꞌbilì wó ki lá,» nô. 37ꞌBí có delè kuu gbí wáràgà mì Mbíṛì gítí có bà cu Jézù ta ꞌdoò nò énó máa, «Ndâ Jùdéyà wúnò bà ni ‹Ze táánò má ni sàà,› tacó tí ꞌduù tí nó náa ndú cu yí ta ꞌdoò nô.»
38Jézù mâ giì cì gî, ꞌbí ꞌdakò mbe kû tala có mì Jézù gbí kóó ta gúku ndâ Jùdéyà, ta ṛè wó a Jùzépè, mbe gì ꞌdo gbí gbata Àrìmàtíyà, giì ya gí bà ꞌvee Pìlátò máa, yí si yì ꞌví duu ku Jézù. Pìlátò mâ giì ùnje gî, ndâ Jùzépè giì ya gí bà te ku Jézù 39ta Nìkòdémò, tí ꞌbí mbe kpolo tí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mbe ya gí bà ꞌdè nje ta Jézù ta ꞌbí bèbìlì gbaànjé sàà gî. Nìkòdémò te ta yí ta o tí nò a bàà me gbolò náa à ŋònòkò ta yeè tacó bà toṛo mítí ku Jézù, tacó wàa yí ꞌví volo lá. 40Ndâ Jùzépè ta Nìkòdémò mâ giì te ku Jézù gî, ndú giì toṛo bàà tí nó náa à ŋònòkò ta yeè nó mítí wó. Ndú mâ giì so yí ta bòngo go i gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà gî, 41ndú giì te yí ya gí bà sii mí gbí ngú gùù náa à duu mí gbí ꞌbí wúngbó gbo jìlì mû, 42náa à ṛò á dê ta bàndò tí nò náa à gbì yí mítí njèèkpè mû tí nò, si ndâ Jùdéyà kû ꞌviindi tí ndú gítí o bà wotí gbí tàkìì mì ndú.
20Jézù ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó gî
1Ta yé bìndi ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà, Màríyà Màdèlénà giì gboꞌo si yé kû daꞌo, tacó bà ya gí bà ŋò muuꞌdú Jézù. Yí mâ giì yee kà, yí giì ꞌde à mèṛèkè díí ꞌdo njekèjì ꞌbá muuꞌdú gî. 2Yí bà-i-nò giì dele ndi wó ta ngèlè ya gí bà ꞌdè có ji ndâ Sìmónè Pìyétòrò, ta mbe tala có mì Jézù tí nó náa Jézù zè yí nìkì kpolo ma nó, máa, «Ndú te Mbe tí ndoo ꞌdo gbí gùù gî! Káa ze ŋò bàndò tí nó náa ndú ꞌdòkò yí ya tí gítí nó lá.»
3Ndâ Pìyétòrò ta ꞌbí ka wó mbe tala có mì Jézù nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Màríyà Màdèlénà ꞌdè ji ndú nò, ndú giì njè ta ngèlè tacó bà ya gí bà ŋò muuꞌdú Jézù. 4Ndú ꞌbì ngèlè gbaànjé, káa ka Pìyétòrò giì kpò yí ta ngèlè gî. Yí mâ giì yee kùṛo kà, 5yí giì mò tí wó gí to. Yí mâ giì zekeꞌo gí tà ꞌbá muuꞌdú ꞌdo sè, yí giì ŋò káa ndâ bòngo tí nó náa à so ta ku Jézù nó kuu to tàꞌi. 6Sìmónè Pìyétòrò mâ giì gì ꞌdo ndiì, yí giì ṛì ká ngé gí tà ꞌbá muuꞌdú, bìndi yí giì ŋò kpâ-bòngo tí nó náa à so ta ku Jézù nó kuu to. 7Bìndi à giì paṛaka kpâ-bòngo tí nó náa à eṛe ta muu wó nó te tende.
8Ka Pìyétòrò náa ndú gì ta yí nó mâ giì ṛì gí tàkò wó tà ꞌbá muuꞌdú, yí mâ giì zekeꞌo, yí giì ŋò ku Jézù lá. À ngbíí nò a o bà giì ùnje mì wó máa, Jézù ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó gî, ká nò. 9Tacó ndú jé sàà kùṛo ùnje gítí có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, Jézù bà ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó nó, lá. 10Bìndi ndú giì dele ya gí ꞌbá mì ndú.
Jézù tùbà tí wó ji Màríyà Màdèlénà
11Káa si ndâ mbe tala có mì Jézù kû giì njè nó, Màríyà Màdèlénà giì ṛò tíyò dê ṛègbà ꞌbá muuꞌdú kû wa gbí. Yí mâ giì mò tí wó gí to kû zekeꞌo gí tàꞌi, 12yí giì ŋò ndâ basìlì mì Mbíṛì sósòꞌô ta cé-ce bòngo tí ndú, kû ki tí ndú to á bàndò tí nó náa à te ku Jézù ꞌdo tí gî nô. ꞌBí basìlì dù mò gí bà muu wó, bìndi ꞌbí giì dù mò gí tàngbó wó. 13Bìndi ndâ basìlì tí nò giì ꞌvee yí máa, «Wò kû wa a yè, niì?»
Káa Màríyà Màdèlénà giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye kû wa a Mbe tí ye, tacó ndâ ꞌbí ꞌduù ja ku wó ꞌdo gbí gùù gî. Káa ye ŋò bàndò tí nó náa ndú te yí mítí nó lá.»
14Màríyà Màdèlénà mâ giì ꞌvìsì tí wó á bìndi bà ꞌdè có tí nò, yí giì ŋò Jézù, káa yí giì ŋò Jézù giṛi gî. 15Bìndi Jézù giì ꞌvee yí máa, «Wò kû wa a yè, niì? Wò kû pà a bà tí ꞌdi?»
Káa Màríyà Màdèlénà giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «À má a wò ká te yí, tùbà to tí nò náa wò te yí mítí nò je, tacó wàa ye ꞌví ya gí bà te yí ꞌdo kà gî, bu ye.» Màríyà Màdèlénà ꞌdè có tí nò tacó yí ta o tí nò kû koṛo có énó máa, Jézù a mbe njí tí nò náa a duu ku Jézù mí gbí nò.
16Káa Jézù giì tèꞌé tí Màríyà Màdèlénà máa, «Màríyà!»
Màríyà Màdèlénà mâ giì ꞌdi bà tèꞌé tí wó mì Jézù nò, yí giì ꞌvìsì tí wó gí mì Jézù, bìndi yí giì ùnje ji yí gbí có Jùdéyà máa, «Ràbónì!» Gbí énò máa, Mbe nìbà i.
17Bìndi Jézù giì ꞌvìsì có ji Màríyà Màdèlénà máa, «Gàà tí ye lá, tacó ye dele ndi ye ya gí mì Bu ye á gbíṛì kálásê. Ya a i gí bà ꞌdè có ji ndâ náꞌvindí ye máa, ye kû ya gí gbíṛì gí mì Bu ye tí nó tí Bu ndú nô. Wò ꞌví ꞌdè ji ndú delè énó máa, ye kû ya gí gbíṛì, gí mì Mbíṛì tí nó mì ye, á tí Mbíṛì mì ndú nô.»
18Màríyà Màdèlénà bà-i-nò giì ya gí mì ndâ mbe tala có mì Jézù, bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Ye ŋò Mbe tí ndoo!» Bìndi yí giì ꞌvanda ndi ndâ có tí nó náa Jézù tuu ta yí nó ji ndú.
Jézù tùbà tí wó ji ndâ mbe tala có mì wó
19Ta bèbìlì mì kpédélé ṛi nèté bìndi ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà tí nò, ndâ mbe tala có mì Jézù giì kili ta bà muu ndú, bìndi ndú giì nè tí ndú mí tàꞌi ta gúku ndâ kpo ꞌduù mì ndâ Jùdéyà. Mâ giì zekeꞌo, ndú bà-i-nò giì ꞌdi kòcò ꞌduù kû ꞌdè có ji ndú máa, «Yo dù ta ꞌdê njembí yo!» 20Ndú mâ giì zekeꞌo, ŋìnó a Jézù ká kû ṛò tíyò gbí òkò tí ndú nô. Bìndi yí giì tùbà ndâ kà tí nó kpátù ꞌbì wó, ta ŋìnó tà kí wó nó ji ndú. Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì ŋò yí, tàkòcò ndú giì peteke gítí bà ŋò Mbe tí ndú ngé ndii gî.
21Jézù bà-i-nò giì ꞌdè có ji ndú kákáꞌi máa, «Yo dù nìkì maa. Ye bà tuu yo go ŋìnó náa Bu ye tuu ta ye nô.» 22Yí mâ giì ꞌdè có tí nò ji ndú gî, yí giì òlò woò ta nje wó mítí ndú. Bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo si Bèṛi-mì-Mbíṛì ꞌví dù ta yo. 23Yo má je à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ꞌduù, gbí énó máa, Mbíṛì je à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ꞌduù tí nò gî. Káa yo má biya bà je à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ꞌduù gî, gbí énó máa, Mbíṛì biya bà je à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ꞌduù tí nò gî.»
Ndâ Jézù ta Tòmázò
24Ta bèbìlì tí nò náa Jézù tù ta bà tí wó ji ndâ mbe tala có mì wó nò, ꞌbí ꞌduù gbaànjé á ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe tala có mì wó, ta ṛè wó a Tòmázò, náa ndâ ꞌduù kû nì mítí wó a Njemî nó, wálá. 25Yí mâ giì gì si Jézù ya gî, ndâ ka wó giì ꞌdè có ji yí máa, «Mbe tí ndoo kùtàá tùbà tí wó ji ze bìndi lo á tàꞌi bà-i-nô!»
Káa Tòmázò giì tò kponje có mì ndâ ka wó nò gî. Bìndi yí giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Ye má ŋò ndâ kà bà gbì yí mítí njèèkpè mû, ta kà ꞌdoò tí nó tà kí wó nó, bìndi ye ꞌví tee ꞌbì ye mí gbí ndú lá, ye jé gítí bà ùnje gítí có mì yo nò gbaànjé wálá.»
26Ta sili vô-nje só bìndi ŋìnò, Jézù giì tùbà tí wó kákáꞌi ji ndâ mbe tala có mì wó si ndú kuu tà gbèe tàꞌi tí nó náa yí kpédéléꞌi tùbà tí wó ji ndú tí nó, si Tòmázò gbí ŋìnò kuu tí . Ndâ mbe tala có mì Jézù ꞌdi káa kòcò ꞌduù kû ꞌvee ndú máa, «Yo dù ta ꞌdê njembí yo!» Ndú mâ giì zekeꞌo, ndú giì ŋò Jézù kû ṛò tíyò gbí òkò tí ndú. Káa ndâ njekèjì ꞌdáá gî nè tí ndú ká ngbí-ngbíí á bàndò mì ndú. 27Jézù bà-i-nò giì tèꞌé tí Tòmázò, Tòmázò mâ giì gì gí mì wó gî, yí giì tùbà ndâ kà bà gbì yí mítí njèèkpè mû tí nó á tí ndâ kpátù ꞌbì wó nó ji yí, máa, «Zeke ndâ kà tí nó á tí ndâ kpátù ꞌbì ye nô, wàa wò ꞌví cu sìlì ꞌbì lo mí gbí ndú.» Yí kákáꞌi giì tùbà kà ꞌdoò tí nó náa à cu ta yí gbí njèꞌvè wó nó ji yí, máa, «Tee ꞌbì lo mí gbí .» Bìndi yí giì ꞌdè có ji Tòmázò máa, «Me kpììkì-kpììkì lá, ùnje! À me ye ká nó lá?»
28Káa Tòmázò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Wò a Mbe tí ye! Wò a Mbíṛì mì ye!»
29Káa Jézù bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji Tòmázò máa, «Wò wálá ùnje tacó náa wò ŋò ye ta ṛo lo gî nò? Káa ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ŋò ye lá, káa ndú ùnje gítí ye gî nó nìkì cotí ndâ mbe ŋò ye ta ṛo ndú gî.»
Ndeṛè bà cu wáràgà tí nô
30Jézù bàkà ndâ ꞌbí seṛè me mbè ji ndâ mbe tala có mì wó náa à cu có gítí ndú mí gbí wáràgà tí nó lá. 31Káa ndâ ŋìnó náa à cu có gítí ndâ nó a i tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌví ù ta nje énó máa, Jézù a Bìndi-Mbíṛì, tí ꞌViì-mì-Mbíṛì. Delè tacó wàa Mbíṛì ꞌví ꞌvala ta ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí wó nó ta ṛè wó tí Jézù tí Bìndi Mbíṛì.
21Jézù tùbà tí wó ji ndâ ꞌbí mbe tala có mì wó vô-nje só si ndú tàbèꞌdè kàpá Tìbérìyà
1Jézù giì tùbà tí wó ji ndâ ꞌbí mbe tala có mì wó vô-nje só á bìndi bà tùbà ndâ ꞌbèè kà bà gbì yí mítí njèèkpè mû ji Tòmázò nó á bìndi làmbu sili, si ndú kû gò ngo tí kàpá Tìbérìyà. 2Ndâ mbe tala có mì Jézù vô-nje só náa yí tùbà tí wó ji ndú tàbèꞌdè nò a ndâ Sìmónè Pìyétòrò, ta Tòmázò tí nó ta ꞌbí ṛè wó a Njemî nô, ta Nàtànìyélè tí nó mbe gì ꞌdo gbí gbata Kánà á Gàlìléyà nô, giì je ndâ Jákòmò, ta náꞌvindí wó Jòvánì, tí ndâ ꞌviì mì Zèbìdéyò, giì toko mítí ndâ ꞌbí mbe tala có mì wó sósòꞌô. 3A Sìmónè Pìyétòrò ta bèbìlì tí nò ká ꞌdè có ji ndâ ka wó máa, yì kû ya gí bà gò ngo. Káa ndâ ka Pìyétòrò nò giì ꞌvìsì có ji yí máa, ndâ yì bà ya ta ndú. Ndú giì ya gí bà gò ngo ta bèbìlì tí nò kpòò, káa ndú zèè gbèe sè lá.
4Yé má bà giì ꞌbìtà bà da o mbòò, ndú giì dù gbí gbâ mì ndú kû ŋò ꞌduù kû ṛò tíyò a tì gángá ngo. Káa ndú ŋò ꞌduù tí nò ni lá. 5Káa ꞌduù tí nò giì yuu nje wó ji ndú gí ṛo ngo kà máa, «Jìlì ngo bàkà ta yo kà ée wèè, ndâ kómbe ye?»
Káa ndú bà-i-nò giì ꞌvìsì có ji ꞌduù tí nò máa, «Tó i mì ze kàá gbaànjé wálá yòò!»
6Káa ꞌduù tí nò giì ꞌvìsì có ji ndú máa, «Yo má ja mbu mì yo nò mí tà ngo mò gí gbí kùꞌbì mì yo gí kùṛo gbâ, yo bà zèè sè gî.»
Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì ja mbu go có tí nò náa ꞌduù tí nò ꞌdè ji ndú nò, bà ja mbu ꞌdo tà ngo gí gbí gbâ giì kpò ndú gî ta du sè. 7Mbe tala có mì Jézù náa yí zè yí nìkì kpolo ma nó mâ giì ŋò ŋa i tí nò, yí ngé giì ŋò ni gî máa, ꞌduù tí nò mbe kû ṛò tíyò á tì gángá ngo nò a Jézù. Bìndi yí giì ꞌdè có ji Pìyétòrò máa, «À kû ṛò tíyò ngéé zó a Mbe tí ndoo!»
Pìyétòrò mâ giì ꞌdi énó máa ŋìnò a Mbe tí ndâ yì ká kû ṛò tíyò á tì gángá ngo nò, yí giì kaa ndâ kù bòngo mì wó, yí giì paṛaka mí pí ndò bòngo tí nó tí wó náa yí kû ꞌva ta mbu nô. Bìndi yí giì o ꞌdo gbí gbâ gí tà ngo, bìndi yí giì ya gí mí Jézù, si ndâ ka wó mí gbí gbâ. 8Ndâ ka Pìyétòrò giì meṛeke ndâ sè ta mbu, ndú giì yèè ta gbâ ta ndâ sè gbí mbu júꞌbú-juꞌbu-jùꞌbù gí tì ngo, tacó ndú ta o tí nò ya ta gbâ ꞌdo tì ngo me ꞌdú lá.
9Ndâ mbe tala có mì Jézù mâ giì oloko ꞌdo gbí gbâ gí tì gú, ndú giì ŋò ꞌbí sè náa à kû ꞌbee ta njììkì wu, ta ndâ kpakuta á tà wu. 10Mâ giì zekeꞌo, Jézù giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo gì ta ndâ ꞌbí sè tí nó náa yo zèè kpónó-kpónó nò.» 11Sìmónè Pìyétòrò mâ giì ꞌdi có mì Jézù nò, yí giì ya gí gbí gbâ, bìndi yí giì woo ndâ kpo-kpò sè ta mbu júꞌbú-juꞌbu-jùꞌbù gí tì gú, ta gbèe kà gbí mbu wálá.
12Bìndi Jézù giì tèꞌé tí ndâ mbe tala có mì wó máa, «Yo gì gítí i-zó-zò.» Ndâ mbe tala có mì Jézù bà-i-nò giì ŋò ni gî máa, à kû ꞌdè có ta ndâ yì nò a Mbe tí ndâ yì, tacó énò, nje ndú ꞌdáá gî giì ꞌdèè ꞌdo tí bà ꞌvee yí énó máa, «Wò a ꞌdi wè?» nò gî. 13Jézù bà-i-nò giì ya gí bà aaka kpakuta ꞌdo tà wu, bìndi yí giì je ji ndú. Bìndi yí giì dele ndi wó ya gí bà gì ta sè ji ndú ꞌdo gbí njììkì wu gítí kpakuta tí nò.
14Ŋìnò a bà taꞌô bà tùbà tí Jézù ji ndâ mbe tala có mì wó á bìndi bà ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó.
Jézù ꞌdè có ji Pìyétòrò gítí bà kpolo tí ndâ rómbo mì wó
15Ndâ Jézù ta ndâ mbe tala có mì wó mâ giì zò i cee gî, Jézù giì ꞌvee Sìmónè Pìyétòrò máa, «Sìmónè, ꞌviì mì Jòvánì, wò zè ye nìkì kpò ndâ ꞌbí ka lo nó gî?»
Káa Pìyétòrò giì ꞌvìsì có ji yí máa, «Ìyoo, Mbe tí ye, wò ŋò ni gî máa, ye zè wò nìkì ma.»
Bìndi Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «À má énò, kpolo tí ndâ ꞌviì-rómbo mì ye.»
16Jézù kákáꞌi giì tèꞌé tí Pìyétòrò, Pìyétòrò mâ giì ùnje ji yí gî, Jézù kákáꞌi giì ꞌvee yí máa, «Sìmónè, ꞌviì mì Jòvánì, wò zè ye nìkì ma?»
Káa Pìyétòrò giì ꞌvìsì có ji yí ká go kpédélé ŋìnô, máa, «Ìyoo, Mbe tí ye, wò ŋò ni gî máa ye zè wò nìkì ma.»
Bìndi Jézù giì ꞌdè có ji Pìyétòrò máa, «Kpolo tí ndâ rómbo mì ye.»
17Bà taꞌô ŋìnó Jézù kákáꞌi giì ꞌvee Pìyétòrò máa, «Sìmónè, ꞌviì mì Jòvánì, wò zè ye nìkì ma?»
Bà taꞌô ŋìnó, ŋa gbèe ꞌvé tí nò giì zèè tí Pìyétòrò gî. Bìndi yí giì ꞌvìsì có ji Jézù máa, «Wò ŋò ndâ i ꞌdáá ni gî, Mbe tí ye. Wò ŋò ni gî máa, ye zè wò nìkì ma.»
Bìndi Jézù giì ꞌdè ji Pìyétòrò káa gbèe có tí nó náa yí ꞌbìtà bà ꞌdè ji yí máa, «Kpolo tí ndâ rómbo mì ye, nô. 18Ye kû ꞌdè có ji wò ta yúcó máa, wò táánò gbí ꞌviì-ꞌdakò lo má zaa gî, wò kû ya gí bà nò ndô go có mì lo náa à gbí muu lo. Káa si ká kuu gi. Ta o tí nó náa wò bà giì me kpo ꞌdakò nó, wò bà giì yaꞌva gbí ꞌbì lo ji ꞌbí ꞌduù, bìndi yí bà giì eṛe wò gî, bìndi yí giì ja wò ya tí gítí bàndò ŋìnó náa a gbí muu lo wálá nô.»
19Jézù ꞌdè có tí nò tacó bà tùbà ji Pìyétòrò máa, yí bà cì a ŋa ku ŋìnó mbe si ṛè Mbíṛì ꞌví wu nô.
20Bìndi Jézù giì tèꞌé tí Pìyétòrò máa, «Gì gí bà ṛu ndi ye.» Pìyétòrò mâ giì ꞌvìsì tí wó, yí giì ŋò mbe tala có mì Jézù tí nó náa Jézù zè yí nìkì kpolo ma, mbe ki tí wó dê ṛègbà tí Jézù ta o bà zò i mì ndú ta ꞌdêꞌo kùṛo bà zi Jézù, mbe ꞌvee Jézù énó máa, «A ꞌdi ká kèjì gí bà ba ngbù lo, Mbe tí ye?» nó, kèjì gí tàkò ndú. 21Bìndi Pìyétòrò giì ꞌvee Jézù máa, «Káa a yè ká tí ꞌdakò tí nó, Mbe tí ye?»
22Káa Jézù giì ꞌvìsì có ji Pìyétòrò máa, «Gì gí bà ṛu ndi ye. Ye kpêtí má ꞌdè có ji yí máa, yí dù yee tí o bà gì ye, nèté mì lo gbí a yè?»
23Có tí nò náa Jézù ꞌdè ji Pìyétòrò énó máa, «Ye kpêtí má ꞌdè énò máa, yí dù nò yee tí o bà gì ye, ŋìndi lo gbí a yè wè?» nò giì ꞌvèè cee gbí tù ndâ mbe tala có mì Jézù ꞌdáá gî énó máa, à ꞌdè énò a Jézù máa, mbe tala có mì yì nò bà cì wálá. Káa Jézù ta o tí nò ꞌdè có ji Pìyétòrò me énó máa tú mì yì bà cì wálá nò lá; yí ꞌdè a i énó máa, yì kpêtí má ꞌdè có ji tú mì yì nò énó màa, yí dù yee tí o bà dele ndi yì, nèté mì wó tí Pìyétòrò gbí a yè wè?
24A yí tí mbe tala có mì Jézù tí nó náa ndâ ꞌbí ka wó fùùmà có tí nò ta ṛè wó máa, à ꞌdè có énò a Jézù, máa, yí bà cì wálá yee tí o bà gì yì tí Jézù nó, ká dìtà có tí nô. À delè a yí ká cu mí gbí wáràgà tí nô. Ndoo delè ŋò ni gî máa, ndâ có mì wó ꞌdáá káa yúcó.
25Ndâ ꞌbí i me mbè náa Jézù bàkà ndú kuu tí , náa à cu mí gbí wáràgà lá. Tacó àá táánò má ꞌdè có énó máa, à cu ndú ꞌdáá gî mí gbí wáràgà, bàndò gítí ndâ wáràgà tí nò bà dù me njíꞌdí muu to tí nô.