Wáràgà ji ndâ

ÌBÌRÁYÒ

1

Mbíṛì tuu ꞌViì mì wó ta ndâ có mì wó

1Mbíṛì gbí ndâ ká o dígísèé kû tuu a ndâ mbe ꞌdòkò có mì wó ta ndâ có ŋìnó náa à gbí njembí wó nó ji ndâ ká gù ndoo. Yí tuu ndú ꞌvílí-ꞌvìlì gbí ndâ tende ŋa kpokèjì. 2Káa gbí ndòngbú o tí nó, tí o mì ndoo náa ndoo kpónó kû ꞌvala gbí  á gí nje o nó, yí tuu a ꞌdóó ꞌViì mì wó tí mbe ꞌdòkò có gbí nje wó ji ndoo, ꞌViì mì wó tí nó náa yí je yí tí mbe zèè ndâ i-ꞌbá mì wó ꞌdáá gî, náa yí táánò je wotí bà suu ndâ i ꞌdáá gî ji yí nô. 3A ꞌViì tí nò mì Mbíṛì nò ká je cè kózò tí Mbíṛì teke-tèkè. À delè káa yí ká je tú Mbíṛì kpíí mítí wó. Ndâ i muu to tí nó ꞌdáá gî, ta ndâ i gbíṛì ꞌdáá gî kû dù a i ꞌdo gbí có mì wó, tacó à gbí kòcò wó a wotí go kòcò gba. Yí mâ giì toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù muu to tí nó gî, yí giì ki tí wó dèngècè to gbí kùꞌbì mì gbolò Gba á ngéé gbíṛì, 4lê náa yí gì tí gbolò ꞌduù ndii ndâ basìlì mì Mbíṛì ꞌdáá gî gî nò.

ꞌViì-mì-Mbíṛì a gbolò ꞌduù ndii ndâ basìlì mì Mbíṛì gî

5Tacó Mbíṛì jé ta ꞌbí ṛi gbaànjé ꞌdè có ji basìlì mì wó ngàyi, máa,

«Wó a ꞌviì mì ye, ye wúnó gì tí bu lo gî»?

Yí delè je ta gbèe ṛi ꞌdè có ji ꞌbí basìlì mì wó gbaànjé énó máa, yì tí Mbíṛì bà dù tí bu wó, wàa yí ꞌví dù tí ꞌviì mì yì nò lá.

6Káa, ta o tí nó náa Mbíṛì táánò kû tuu tí  ta ꞌViì-kíṛi mì wó gí muu to tí nó nó, kòcò Mbíṛì gí tàkò wó énó máa,

«Yo tí ndâ basìlì mì ye tí Mbíṛì ꞌdáá gî ꞌví ùlù yí.»

7Bìndi  kòcò Mbíṛì gítí ndâ basìlì mì wó tí Mbíṛì énó máa, yì tí Mbíṛì bàkà ndâ tú mì yì tí pípìṛi, bìndi  yì giì bà bàkà ndâ bòò mì yì tí ngba wu.

8Káa Mbíṛì giì ꞌdè có gítí ꞌViì mì wó énó máa,

«Jàlàmbà mì lo, ‹Ákoo Mbíṛì›, bà dù tí ká.

Wò bà cu mû-kóṛó-gba mì lo co ká tí kpokèjì ŋìnó jáá nô.

9Wò bà zogo ꞌbá mì lo ta bà waa có mítí ndâ ꞌduù mì lo ta yúcó.

Wò a mbe co ta ndâ ꞌduù tí jáá kpokèjì;

go bà co tí lókó-loko kpokèjì tí lo wálá.

Ŋìnó a gbí ndeṛè có tí nó náa Mbíṛì tí nó, tí Mbíṛì mì lo nó,

le tí  ta bèṛè ji wò ta pétékè tàkòcò wó

á kùṛo ndâ ka lo nó ká nò.

10A wò táánò ká sè ṛèngbó to tí nó ta ꞌbì lo.

À delè ká wò ká suu ndâ i tàṛì ta ꞌbì lo.

11Ndâ to ta tàṛì bà cee gî,

káa wò bà cee wálá.

Ndâ to ta tàṛì bà me ká go bà me ká mì bòngo gî,

káa wò bà me ká wálá.

Ndâ to ta tàṛì bà yaka go bà yaka bòngo nó gî,

káa wò bà dù tí ká.

12Wò bà paṛaka ndâ to ta tàṛì go bà paṛaka zì bòngo ꞌva gí ꞌdè;

àá bà ꞌvìsì ndú go bà ꞌvìsì bòngo.

Káa wò bà dù cóó-cóó ká tí wò tí nò kuu nò dúú bà ya tí ;

wò bà zò to wálá.»

13Mbíṛì jé ꞌdè có ji ꞌbí basìlì mì wó gbaànjé énó máa,

«Ki tí lo to gbí kùꞌbì mì ye,

wàa ye ꞌví bàkà ndâ mbe kû sogo wò tí ndâ i-tà-tàmà mì lo,» nò lá.

14À má énò, ndâ basìlì mì Mbíṛì a ndâ yè? Ndâ basìlì mì Mbíṛì a ndâ lilí mbe kû bàkà nèté mì Mbíṛì, náa Mbíṛì kû tuu ndú gí bà konì ndâ ꞌduù tí nó kèjì gí bà ꞌde ꞌválá nô.

2

Gbolò ꞌválá

1À má énò, ndoo kpolo tí yúcó tí nó náa ndoo ꞌdi nó kácá-kácá. Ndoo má kpolo tí ndoo lá, ndoo bà soloko ꞌdo tí  gî. 2Tacó có tí nó náa Mbíṛì dígísèé tuu ta basìlì mì wó ji Mòze, máa yí ꞌdòkò ji ndâ ká gù ndoo nó, má dú káa yúcó, náa ndâ mbe biya bà ꞌdi gî ꞌde mbèlè tàkò bà kù tù bà ꞌdi có mì ndú lá gî, 3ndoo bà ndo ꞌdo gbí mbèlè bà biya bà ꞌdi gbolò có tí nò, tí có mbe je ꞌválá ji ndoo nò, co tí kpokèjì ngàyi? Kpédélé mbe ꞌdè có tí nò ji ndâ ꞌduù gbí o mì ndoo a Mbe tí ndoo tí Jézù, bìndi  ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdi ꞌdò gbí nje wó nó giì ꞌdòkò ndí  ji ndoo. 4Mbíṛì delè giì tùbà có tí nò náa ndâ mbe ꞌdi ꞌdo gbí nje Mbe tí ndoo ꞌdòkò ji ndoo nò tí yúcó ta bà bàkà ndâ kpo-kpò i ŋìnó náa bà ꞌdè có gítí ndú kpò nje ndâ ꞌduù gî nó, ta bà bàkà ndâ seṛè, ta bà je Bèṛi mì wó tí Mbíṛì tí i-nambeè ji ndâ ꞌduù go có mì wó náa à gbí njembí wó tí Mbíṛì.

Mbe tè kùṛo ndâ ꞌduù gí gbí ꞌválá

5Tacó Mbíṛì táánò bàkà me ndâ basìlì mì wó tí ndâ mbe zogo to tí nó kèjì, náa ndoo kû ꞌdè có gítí  nó, lá.

6Káa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énò máa,

«Àá Mbíṛì, ꞌduù tà a yè wàa wó ꞌví je ta mbí lo mítí wó?

7Wò táánò je wotí ji ꞌduù gàà gí tàkò ndâ basìlì mì lò ta làmbu o.

Wò táánò bàkà yí tí gba ngbèzèè.

Wò giì te duù mítí wó.

8Wò giì bàkà yí tí gba mì ndâ i ꞌdáá gî.»

Mbíṛì bàkà ꞌduù tí gba mì ndâ i ꞌdáá gî, yí mò ꞌbí i gbaànjé gí ndiì máa ꞌduù me gba mì ŋìnó lá nò lá. Káa ndoo ŋò bà dù ꞌduù tí gba mì ndâ i ꞌdáá gî á go có tí nò kálásê. 9I ŋìnó náa ndoo ŋò nó a bà bàkà Jézù mì Mbíṛì tí lúkúfà ꞌduù co tí ndâ basìlì gî ta làmbu o gàà énô. Tacó wàa yí ꞌví cì tacó tí ndâ ꞌduù ꞌdáá gî á ꞌdo gbí nambeè mì Mbíṛì. À kpónó le bèṛè á ji yí ngbèzèè, à delè kû te duù mítí wó, ꞌdo gbí có bà kònò séꞌi mì wó, ta bà cì yí.

10À dú nò a yí . Tacó wàa Jézù tí ꞌduù tí nó náa Mbíṛì suu ndâ i muu to tí nó ꞌdáá gî tacó tí wó, náa ndâ i delè ꞌdáá gî kû dù muu to tí nó ta ṛè wó nó, ꞌví dù tí kpédélé ꞌduù mbe kònò séꞌi tacó bà gì ta ndâ ꞌduù gí gbí ngbaꞌo. 11Ṛèngbó ꞌduù tí nó tí ꞌDuù mì Mbíṛì nó, ta ṛèngbó ndâ ꞌduù tí nó náa yí bàkà ndú tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì nó, ká gbaànjé. Tacó énò, nô ṛo wó gítí bà nì «náꞌvindí» mítí ndú wálá. 12Yí kû ꞌdè có ji Mbíṛì énó máa,

«Ye bà kò-kò ta ṛè lo ji ndâ náꞌvindí ye.

Ye bà ùlù wò mí kùṛo ndú ta o tí nó náa ndú má kili gî,» nô.

13ꞌBí có mì wó kákáꞌi énó máa,

«Ye bà koṛo có lì mítí Mbíṛì.»

Bìndi ꞌbí kòcò wó máa,

«Ŋìnó a ye ká kuu nô;

ŋìnó a ze ta ndâ ꞌviì tí nó náa Mbíṛì kaa ndú ji ye nó ká kuu nô.»

14Ndâ ꞌviì tí nó mì Mbíṛì náa yí kaa ndú ji Jézù nó ꞌdáá gî a ndâ ꞌduù ta mbelè gbí dìì ndú. Tacó énò, Jézù giì je gbèe ŋa tú ndú nò, tacó wàa yì ꞌví dù tí ꞌduù go ndú. Yí bàkà énò, tacó wàa yì mà cì gî, yì ꞌví mò ta Gba-vò-i tí gba mì ku ꞌdo pí jàlàmbà gí nje seè. 15Wàa yì ꞌví ꞌvala tí  ta ndâ ꞌduù tí nó ꞌdáá gî náa gúku kû da ꞌbò mítí kò ndú gî nô. 16Tacó nèté mì wó táánò me ta ndâ basìlì mì Mbíṛì lá, nèté mì wó a i ta ndâ ꞌviì-gù Àbìráámò. 17Tacó énò, Mbíṛì giì bàkà yí go ndâ náꞌvindí wó teke-tèkè. Tacó wàa, yí ꞌví dù tí  tí ꞌduù mbe ŋò yê ṛo ndú, delè tí gbolò bu-Mbíṛì mì ndâ mbe kû bàkà nèté mì Mbíṛì ta njembí wó gbaànjé. Tacó wàa, Mbíṛì ꞌví je tí  ta à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ndú. 18Tacó yí táánò ta miṛi wó ŋò sé bà tala yí mì Gba-vò-i gî. Tacó énò, wotí bà konì ndâ ꞌduù ŋìnó náa Gba-vò-i kpónó kû tala ndú nó kuu tí wó.

3

Jézù a gbolò duù ndii Mòze gî

1À má gó énò, yo tí ndâ náꞌvindí ye, tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì náa yí kaa yo mò gí mì wó tí Mbíṛì gî nó, ꞌví koṛo có gítí Jézù tí tú mì Mbíṛì, delè tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì yúcó tí nó náa ndoo kû ùnje á gítí  nô. 2Yí tí Jézù táánò bàkà nèté mì Mbíṛì ta njembí wó gbaànjé ká go i mì Mòze tí mbe bàkà nèté mì Mbíṛì dígísèé ta njembí wó gbaànjé. 3Káa à te duù mítí Jézù ndii Mòze gî, á go ŋìnó náa ndâ ꞌduù kû te ta duù mítí mbe gèè ꞌbá ndii ꞌbá tí nó náa yí gèè nó gî nô. 4À bì ndâ ꞌbá ꞌdáá gî a ꞌbì ꞌduù, káa a Mbíṛì ká suu ndâ i ꞌdáá gî. 5Káa Mòze táánò bàkà nèté mì Mbíṛì ta njembí wó gbaànjé gbí òkò tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì tí ndâ Ìzìrìyélì ꞌdáá gî, á go bòò mì Mbíṛì mbe kû ꞌdè yúcó gítí ndâ i ŋìnó náa Mbíṛì kèjì gí bà bàkà ndú nô. 6Káa Jézù tí Bìndi-Mbíṛì táánò bàkà nèté ꞌbá mì Mbíṛì ta njembí wó gbaànjé á go njembí ꞌViì mì Bu wó. Káa ndoo a ndâ ꞌviì mì Mbíṛì, náa ndoo má cì gúku lá nò. Ndoo delè má kì nô gítí i tí nó náa ndoo kû koṛo có lì mítí  nó lá nò.

Bàndò bà wotí tacó tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì

7Tacó énò, kòcò Bèṛi-mì-Mbíṛì énó máa,

«Yo wúnó má ꞌdi kòcò Mbíṛì,

8yo ꞌví bàkà ngbútù á go i mì ndâ ꞌduù tí nó dígísèé

mbe volo mítí Mbíṛì ta o bà tala ndú mì wó,

si ndú gbí kángáá nga ngoò nó lá.

9Ndâ ká gù yo dígísèé tala bà ŋò wotí mì ye,

káa ndú ŋò ta ndoò ziꞌduù-só gî.

10Tacó énò, tàkòcò ye táánò giì kpolo gítí ndâ ꞌduù tí nò.

Bìndi  ye giì ꞌdè có énó máa,

‹Ndâ có gbí njembí ndú ꞌdáá ká tende.

Ndú ta o ꞌdáá gî kû co me tí kpokèjì mì ye lá.›

11Káa ye tí Mbíṛì giì be tí ye ta kpo tàkòcò énó máa,

‹Ndú bà ꞌdò kò ndú mítí bàndò bà tèwo ye wálá.› »

12Yo kpolo tí yo, ndâ náꞌvindí ye, tacó wàa ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò yo ꞌví dù ta vò njembí wó, tí ŋa vò njembí ŋìnó mbe si yí ꞌví njèè gbí òkò tí ndú ta wu Mbíṛì nó lá. 13Yo konì tí yo gbí òkò tí yo ta ṛi ꞌdáá gî. Yo ꞌví nì «taàbé» gítí bà konì tí yo gbí òkò tí yo lá, tacó wàa, njembí yo ꞌví gbì kàángbá gítí Mbíṛì ꞌdo gbí tiṛì mì vò i lá. 14Tacó ndoo ꞌdáá gî a ndâ ka Bìndi-Mbíṛì, náa ndoo má zèè kpédélé có tí nó náa ndoo táánò ùnje gítí  nó tí kpoò yee tí o ku mì ndoo gî nò.

15À cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,

«Yo má ꞌdi kòcò Mbíṛì wúnó

yo ꞌví bàkà ngbútù á go i mì ndâ ꞌduù tí nó mbe kpò có mì Mbíṛì dígísèé nó, lá.»

16A ndâ ꞌdi dígísèé ká ꞌdi kòcò Mbíṛì káa ndú giì kpò tí mítí wó ta ngbútù gî nó? À dígísèé me ndâ Ìzìrìyélì tí nó náa Mòze kaa ndú ꞌdo Másìrì nó lá. 17Káa tàkòcò Mbíṛì dígísèé kpolo a i gítí ndâ ꞌdi ta ndoò ziꞌduù-só nó? À kpolo me gítí ndâ mbe bàkà vò i tí nó mbe ci-ciki ta ndi gbí kángáá nga ngoò nó lá? 18Káa Mbíṛì dígísèé be tí wó nó a i ji ndâ ꞌdi, énó máa, ndú bà ꞌdò kò ndú gbaànjé á mì bàndò bà tèwo yì wálá nó? Yí be tí wó me ji ndâ mbe kpò cò lá? 19À má énò, ndoo kpónó ŋò ni gî, máa, bà yee tí bàndò bà tèwo ndú dígísèé kpò ndú gî tacó ndú tee njembí ndú mítí Mbíṛì lá.

4

1À má énò, ndoo kpolo tí ndoo, tacó bà cí tí nó náa Mbíṛì táánò ci ta ndâ ká gù ndoo gítí bà ya ndú gítí bàndò bà tèwo ndú nó cee lá. Káa ndoo má kpolo tí ndoo lá, ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo bà bè gbí bà yee tí bàndò tí nò gî. Tacó Mbíṛì wúnò bà ꞌvee gbí nje ndâ ꞌduù ŋìnó gbí òkò tí yo mbe yee tí bàndò tí nò lá nó gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî. 2Ndoo táánò ꞌdi Banga-Ngú-Có go ŋìndi ndú, káa ndú ꞌde i gbí Banga-Ngú-Có tí nò náa ndú ꞌdi nò lá, tacó có tí nò ꞌde njembí ndú me tí njembí ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû tee njembí ndú mítí Mbíṛì nó lá. 3A ndoo tí ndâ mbe ùnje gítí Banga-Ngú-Có tí nò ká yee tí bàndò bà wotí tí nò náa Mbíṛì dígísèé ci ndâ ká gù ndoo gítí  nò. Tacó kòcò Mbíṛì énó máa,

«Ye be tí ye ta kpo-tàkòcò gî énó máa,

‹Ndú bà ꞌdò kò ndú mítí bàndò bà tèwo mì ye gbaànjé wálá.› »

Mbíṛì ꞌdè có tí nò si yí cee ta nèté bà suu ndâ i mì wó sàà gî. 4Tacó à cu có gítí bà vô-nje só sili mì gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,

«Mbíṛì giì tèwo wó ta bà vô-nje só sili ꞌdo tí ndâ nèté mì wó ꞌdáá gî.»

5À giì cu ꞌbí  kákáꞌi énó máa, Mbíṛì máa,

«Ndú bà ꞌdò kò ndú gbaànjé á mítí bàndò bà tèwo mì ye wálá.»

6ꞌBí có kpónó a ŋìnó máa, ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌví yee tí bàndò bà tèwo tí nò mì Mbíṛì nò, lê náa ndâ kpédélé ꞌduù tí nó táánò mbe ꞌdi Banga-Ngú-Có nó yee kà lá tacó ndú táánò biya bà ꞌdi có mì Mbíṛì gî nò. 7Tacó énò, Mbíṛì giì ci cí gítí ꞌbí o náa yí giì gbì ṛè o tí nò tí «Wúnó.» Bìndi  yí giì tuu Dàvídè, tí gbolò gba mì ndâ Jùdéyà, ta kôndi o bìndi có tí nò, ta gbèe ndi có tí nò, máa,

«Yo Wúnó má ꞌdi kòcò wó,

yo ꞌví bàkà ngbútù lá.»

8Tacó Jósùwà táánò má tè kùṛo ndâ Ìzìrìyélì yee tí bàndò bà tèwo tí nò náa Mbíṛì táánò ci ndú gítí  nò gî, Mbíṛì táánò bà ci ndi ꞌbí ngú o ji ndú wálá. 9À má énò, bàndò bà wotí mì Mbíṛì náa yí kû kpolo tí  tacó tí ndâ ꞌduù mì wó nó kuu tí . Bàndò tí nò a ṛi tí nó tí ṛi bà wotí Mbíṛì á bìndi bà suu ndâ i mì wó nô. 10Tacó ꞌduù ŋìnó mbe ya gí bà tèwo wó á mì ndú ta Mbíṛì gî nó a ꞌduù ŋìnó mbe cee ta nèté mì wó gî nô. Tacó Mbíṛì táánò tèwo wó si yí cee ta nèté mì wó gî.

11À má énò, ndoo te kpo muu, tacó wàa ndoo ꞌví yee tí bàndò bà tèwo ndoo. Ndoo te kpo muu tacó wàa ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndoo ꞌví gboo mí ndiì ta ngbútù, á go ŋìndi ndâ ká gù ndoo dígísèé nó, lá. 12Tacó có mì Mbíṛì a wu có, tí có ŋìnó ta wu jé ꞌdèè ꞌdo tí  lá, mbe kû cu ꞌduù tí bà ꞌdeeke ꞌbilì wó ngéé gí gbí òkò ndâ ꞌbilì á tàꞌi kà ndii zi nje sìzò gî. Có mì Mbíṛì a có ŋìnó mbe ŋò ꞌbè gbí òkò tí ndâ yúcó ta ꞌvéṛè ngéé gbí njembí ꞌduù tàꞌi kà ni gî. 13ꞌBí i ŋìnó náa à suu yí súú-suu nó mbe ni bà ngùù tí wó ꞌdo tí Mbíṛì gî nò wálá. Mbíṛì ŋò ndâ i gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî. Ndâ i ꞌdáá gî kû gbaa tí ndú mí gbí ngbàà ṛi á mí kùṛo wó tí Mbíṛì tí nó náa ndoo ꞌví yù gbí ndâ i tí nó náa ndoo bàkà nó ꞌdáá gî nô.

Jézù tí gbolò Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì

14À má énò, ndoo tee njembí ndoo mítí Mbíṛì tí kpoò, lê náa gbolò bu-Mbíṛì mì ndoo tí Jézù, tí ꞌViì-mì-Mbíṛì, bà ba gbí pípìṛi ya gí gbíṛì gî nò. 15Tacó gbolò bu-Mbíṛì mì ndoo tí Jézù me ꞌduù ŋìnó mbe kû si tàmuu ndoo ji Gba-vò-i ta o tí nó náa Gba-vò-i má kû paa ta bà a tàmuu ndoo gítí bà bàkà vò i nó lá, tacó Gba-vò-i táánò paa ta yí á go bà paa ta ndoo mì wó kpónó nó gî, káa yí giì kpò nje Gba-vò-i gî.

16À má énò, ndoo cì gúku gítí bà yèè ndi ndoo dê gí ṛègbà jàlàmbà mì Mbíṛì lá. Ndoo yèè ndi ndoo dê gítí , tacó wàa yí ꞌví ŋò ta yê ṛo ndoo. À delè má gì gítí o mì bà konì tí, yí ꞌví bàkà ta nambeè ji ndoo.

5

1Àá táánò kû cu ꞌbì mítí ꞌduù, bìndi  àá giì bàkà yí tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì, mbe dù kû bàkà i-Mbíṛì ta ṛè mì ndâ ꞌduù ꞌdo ká gbí òkò tí yo. Nèté mì ꞌduù tí nò náa à bàkà yí tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì nò a bà ci ndâ i-ꞌbì ndâ ꞌduù, ta bà waa mbelè tacó bà sì muu ndâ vò i mì ndâ ꞌduù. 2À má énò, ꞌduù tí nò náa à bàkà yí tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì nò ꞌví ꞌvala ta ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdi gbí-o lá, giì je ndâ ꞌduù ŋìnó mbe giṛiꞌo gî nó, ta pétékè có, tacó yí tí bu-Mbíṛì delè káa ꞌduù ŋìnó ta ndâ ꞌdóó vò i ŋìndi wó delè kuu kapí wó. 3Tacó énò, kózò tí wó tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì ꞌví waa mbelè tacó bà sì muu ndâ ꞌdóó vò i ŋìndi wó, delè tacó ndâ vò i mì ndâ ꞌduù. 4ꞌDuù bàkà tí wó tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì ta kpéétí wó lá. A Mbíṛì ká kû cu ꞌbì wó mítí ꞌduù, máa yí dù tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì, á go bà cu ꞌbì wó mítí Àrónì, máa yí dù tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì dígísèé nô.

5À kpêtí káa Bìndi-Mbíṛì, àá táánò me káa yí ká ki tí wó pí jàlàmbà ꞌdo gbí ꞌdóó có mì wó gbí muu wó ta kpéétí wó énó máa, yì a Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì nò, lá, a ꞌduù tí nó mbe ꞌdè có ji yí énó máa,

«Wò a ꞌViì mì ye, ye wúnó gì tí Bu lo gî.»

6ꞌBí kòcò ꞌduù tí nò ji yí kákáꞌi énó máa,

«Wò bà dù tí bu-Mbíṛì dúú bà ya tí  á go ŋìndi Mèlèkìzédèkì.»

7Si Jézù táánò kû ꞌvala muu to tí nó, nó, yì giì ꞌdeke tí wó ta ngo-ṛo tà ṛo wó ta kòcò wó ngéé gí yaà á ji Mbíṛì, tí ꞌDuù tí nó ta wotí bà ꞌvala yí ꞌdo ꞌbì ku a kuu tí wó nô. Káa Mbíṛì giì ŋò yê ṛo wó, tacó yí táánò a mbe si Mbíṛì tí i. 8Yí kpêtí káa ꞌViì mì Mbíṛì, bà kònò séꞌi giì je muu ji yí tacó bà dù tí mbe ꞌdi có gî. 9Mbíṛì mâ giì yù yí ngbóó gî, yí giì dù tí ṛèngbó ꞌválá ji ndâ mbe kû ꞌdi có mì wó, 10tacó Mbíṛì giì bàkà yí tí bu-Mbíṛì go Mèlèkìzédèkì.

Yo ꞌví ne ꞌdo tí kpokèjì mì Mbíṛì lá

11Ndâ có mì ze me mbè tacó bà ꞌdè gítí có bà dù Bìndi-Mbíṛì tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì á go ŋìndi Mèlèkìzédèkì nò kuu mì ze, káa bà ꞌdè gbí ndú mì ze ji yo kpóló-kpolo, tacó bà ya có gí gbí muu yo kpóló-kpolo. 12Tacó a yo kùtàá ká bà dù tí ndâ mbe nìbà i ji ndâ ꞌduù, káa à giì dù ndí  a yo kpónó ká kû giì pà ꞌduù, wàa yí ꞌví ꞌbìtà bà nìbà có mì Mbíṛì ji yo á ꞌdo ṛèngbó  kákáꞌi. À tí yo a go bà no kí, go bà zò i tí yo wálá. 13Tacó ꞌduù ŋìnó mbe kû no kí nó ŋò kpokèjì gítí bà dù jáá kùṛo Mbíṛì ni lá, tacó yí a dó ꞌviì. 14À kû zò i a ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kù tì bà zò i gî, tí ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû ꞌviiki gbí có tacó bà ŋò ꞌbè gbí òkò tí ndâ tó i, ta vò i nô.

6

1À má énò, ndoo kpónó ꞌví koṛo có go i mì ndâ ꞌduù ŋìnó náa gbí dìì ndú yù gî nô. Ndoo si bà dù kû ꞌviiki káa gbí ndâ kpédélé có tí nó náa àá táánò nìbà ndú ji ndoo gítí Bìndi-Mbíṛì nó mí to. Ndâ có tí nó náa àá táánò nìbà ndú ji ndoo énó máa, ndoo ꞌvìsì muu ndoo ꞌdo tí bà bàkà ndâ i ŋìnó mbe kû ya ta ndoo gí nje ku nó gî, wàa ndoo ꞌví tee njembí ndoo mítí Mbíṛì; 2ta có gítí bà caka tí, ta bà je wotí, giì je có gítí bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú, ta có gítí ndòngbú bà waa có ngbé lá nô. 3Ndoo bà koṛo có go i mì ndâ ꞌduù ŋìnó náa gbí dìì ndú yù gî nó gî, náa Mbíṛì má ùnje gî nò.

4Káa à má gítí ndâ ꞌduù tí nó náa ṛo ndú táánò njaanga gî, ndâ ꞌduù tí nó mbe tala líkí i-nambeè tí nó mbe gì ꞌdo mì Mbíṛì nó gî, ndâ ꞌduù tí nó náa Bèṛi-mì-Mbíṛì je wotí ji ndú gî, 5ndâ ꞌduù tí nó mbe ŋò tó i mì có mì Mbíṛì ni gî, ndú delè giì ŋò ndâ wotí bìndi ku ni gî nó, 6ndâ ŋa ndâ ꞌduù tí nò má caka ꞌbì ndú ꞌdo gbí ndâ i tí nò jéé gî, bà ꞌvìsì muu ndú ndí  gítí bà co tí kpokèjì mì Mbíṛì kákáꞌi a cèe «pàṛà-ngùù-kpò-diigba.» Wotí mì ndú gítí bà dele ndi ndú gì gítí kpokèjì mì Mbíṛì kákáꞌi wálá, lê náa ndú ùnje gítí bà gbì ꞌViì-mì-Mbíṛì mítí njèèkpè mû gî, ndú delè giì ùnje gítí bà ŋonoko yí mí kùṛo ndâ ꞌduù gî nò. 7Tacó to mbe njù ngo mù tí nó mbe kû nì mítí , bìndi  ndâ ŋa tí nó náa ndâ ꞌduù ji mítí  nó giì bàkà ji ndú gî nó, a to ŋìnó náa Mbíṛì cù ꞌdê ngo cù wó mítí  gî. 8Káa to ŋìnó mbe kû kù ndâ bè kpeṛè ta zìbàmù nó, a to mbe dooko ta bà ì njà mítí  mì Mbíṛì gî. Ndòngbú kâ tacó bà ji ta ŋa to tí nò delè káa wu.

9Ze kpêtí má ꞌdè ká énò, bà ŋìndi yo kpòò káa bà tó, ndâ tó ꞌduù mì ze. Gúku gbí njembí ze gítí yo wálá; yo a ndâ ꞌduù mì ꞌválá. 10Tacó Mbíṛì me mbe ꞌboo ꞌduù, wàa yí ꞌví neke tí  ta ṛo wó ꞌdo tí bà zeke ndâ tó nèté mì yo, ta tó bà zè tí tí nó náa yo táánò zè ta ndâ ꞌduù mì wó náa yí kaa ndú mò gí mì wó gî ta ṛè wó nó lá. 11Káa có ŋìnó kpónó gbaànjé gbí njembí ze nó énó máa, yo ꞌdáá gî ꞌví bàkà nèté ta go nèté tí nò tí yo yee tí ndòngbú o tí nó náa yo ꞌde i tí nó náa yo kû koṛo có lì mítí  nó gî. 12Yo dù tí ndâ mbe kpó lá, yo mèlè bìndi ndâ ꞌduù tí nó mbe ꞌde i tí nó náa Mbíṛì táánò ci ndâ ꞌduù gítí  nó ꞌdo gbí bà tee njembí ndú mítí Mbíṛì, giì je bà dù ndú tí ndâ mbe kpácà nô.

Yâ-cí-ci mì Mbíṛì kpili lá

13Ta o tí nó náa Mbíṛì táánò kû ci tí  ta Àbìráámò nó, yí ta o tí nò be káa ꞌdóó tí wó tí Mbíṛì ji Àbìráámò, tacó ꞌbí ꞌduù mbe me gbolò ndii yí tí Mbíṛì gî tacó wàa yí ꞌví be ta tí ꞌduù tí nò ji Àbìráámò nò wálá. 14Tacó énò, yí giì be tí wó ji Àbìráámò énó máa, «Ye bà cù ꞌdê ngo cù mítí lo ta njembí ye gbaànjé ta bà je ndâ ꞌviì ji wò me mbè.» 15Àbìráámò táánò giì dù kpécè kû ù ndi i tàkò cí tí nò náa Mbíṛì ci ta yí nò, yee tí o tí nó náa yí giì ꞌde gî. 16Ndâ ꞌduù kû be tí ndú a i ta ṛè ꞌduù ŋìnó tí kpóló-kpolo ꞌduù mì ndú nô. Có má gbí òkò tí ndâ ꞌduù, à kû ŋò yúcó a i ꞌdo tí bà be tí ndú. 17À má énò, tacó go bà je kponje ꞌdo nje ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì dígísèé ci ndú máa yì jé ꞌvìsì muu yì lá nó, mâ giì gì gítí Mbíṛì gî, yí giì be tí wó ji ndú. 18Yí bàkà énò, tacó wàa à ꞌví dù kuu tí  a ndâ i sósòꞌô, náa bà ꞌvìsì ndú a cèe «pàṛà-ngùù-kpò-diigba», tacó wàa ndoo tí ndâ ꞌduù tí nó mbe fa ngèlè vò i gì gí mì yì nó ꞌví ꞌde ta wotí gítí bà koṛo có lì mítí cí tí nò náa yì ci ta ndoo nô. 19I tí nò náa ndoo kû koṛo có lì mítí  nò ká kû si lilí ndoo ꞌví dù tí ndoo. Ŋìnò a i ŋìnó mbe ya ngéé gí kapí ngbùngbù á tàꞌi ꞌbá-Mbíṛì á gbíṛì, 20gítí bàndò tí nó náa Jézù ya gítí  tí kpédélé ꞌduù tacó tí ndoo nô. Jézù ya gí mì Mbíṛì á kapí ngbùngbù tàꞌi ꞌbá-Mbíṛì tacó yí gì tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì go Mèlèkìzédèkì dúú bà ya tí  gî.

7

Bu-Mbíṛì tí nó tí Mèlèkìzédèkì nô

1Mèlèkìzédèkì tí nó tí gbolò gba Sàlémì, delè tí bu-Mbíṛì tí nó tí mbe kû bàkà i ji Mbíṛì tí nó mbe kû dù ngéé gbíṛì nó táánò giì ya gí kùṛo Àbìráámò ta o bà dele ndi Àbìráámò ꞌdo bà mìì ndâ kpo-kpò gba gbí gó. Ndú mâ giì ꞌde tí ndú gî, Mèlèkìzédèkì giì cù ꞌdê ngo cù wó mítí Àbìráámò.

2Bìndi  Àbìráámò giì ṛuka bà i mì Mbíṛì ꞌdo tí ndâ ŋa i tí nó náa yí zèè ꞌdo gbí gó nó gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî, bìndi  yí giì kaa ji Mèlèkìzédèkì. Kpédélé gbí ṛè tí nò tí Mèlèkìzédèkì nò énó máa, yí a gbolò gba ŋìnó mbe kû co ká tí jáá kpokèjì mì Mbíṛì. Gbí ŋìnó tí Mèlèkìzédèkì tí gbolò gba Sàlémì nó énó máa, Mèlèkìzédèkì a gba mbe kû zogo ndâ ꞌduù mì wó ta ꞌdê njembí wó. 3Mèlèkìzédèkì a ꞌduù ŋìnó náa à ꞌdi tà-ká-tà gítí bu wó lá, à ꞌdi tà-ká-tà gítí nawu wó lá, à delè ꞌdi tà-ká-tà gítí ndâ ká gù wó lá. Ṛèngbó wó wálá, ndòngbú wó delè wálá, káa yí kû dù tí bu-Mbíṛì go ꞌViì-mì-Mbíṛì nó ká dúú bà ya tí .

4ꞌDakò tí nò tí Mèlèkìzédèkì nò táánò bà dù me ꞌdé gba lá, lê náa a Àbìráámò tí ṛèngbó ndâ Ìzìrìyélì ꞌdáá gî táánò ká gò i-Mbíṛì á ji yí gî nò. 5À cu mí gbí wáràgà mì Mòze énó máa, ndâ ꞌviì-gù Lévì tí ndâ bu-Mbíṛì ꞌví gò i ꞌdo mì ndâ náꞌvindí ndú, náa ndú káa ndâ ꞌviì-gù Àbìráámò go ndú. 6Káa ꞌdakò tí nó tí Mèlèkìzédèkì náa ṛèngbó wó ꞌdo me tí Àbìráámò lá nó táánò gò i a i ꞌdo mì Àbìráámò. Bìndi  yí giì cù ꞌdê ngo cù wó mítí Àbìráámò tí ꞌduù tí nó náa Mbíṛì táánò ci yí nô. 7Có ŋìnó ta kponje á gítí  ngé gî wálá nó a ŋìnó máa, a kpo ꞌduù ká kû cù ꞌdê ngo cù wó mítí ndâ ꞌviì tàkò wó. 8ꞌBí có mbe giì dù kákáꞌi a ŋìnó máa, ndâ bu-Mbíṛì tí nó mbe kû gò i ꞌdo mì ndâ ꞌduù nó, a ndâ ꞌduù náa à jò ndú ji ku nô. Káa à cu mì gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, Mèlèkìzédèkì kû ꞌvala ká dúú bà ya tí . 9Lévì tí ṛèngbó ndâ bu-Mbíṛì tí nó náa ndâ Ìzìrìyélì táánò kû gò i ji yí nó, táánò gò i ji Mèlèkìzédèkì gî. Yí kpêtí má gò ta ꞌbì wó lá, i tí nó náa Àbìráámò tí mbe jò ŋa ndâ Ìzìrìyélì táánò gò ji Mèlèkìzédèkì si a jò yí tí Lévì lá nó sì muu ndâ ꞌviì gbí yì wó tí Àbìráámò ꞌdáá gî dúú kû ya tí . 10Tacó pàṛà wó tí Lévì táánò ta o bà ꞌde tí ndâ gù wó Àbìráámò ta Mèlèkìzédèkì nò kuu gbí kongoo gù wó Àbìráámò.

11Mbíṛì táánò lê má bàkà ndâ Ìzìrìyélì tí ndâ ꞌduù ŋìnó ta bà lê tí ndú wálá nó a i ꞌdo gbí có mì ndâ bu-Mbíṛì, tí ndâ ꞌviì kòtí Lévì, tacó ŋìnó táánò a ṛèngbó bà tuu Mòze mì Mbíṛì ta ndâ có mì wó tí Mbíṛì ji ndâ Ìzìrìyélì ká nò, gbí ndeṛè bà bàkà ndâ ꞌbí ngú bu-Mbíṛì ŋìnó á tí ndâ kòtí Mèlèkìzédèkì si ndâ kòtí Àrónì nó mí to ꞌví dù a yè? 12Tacó à má ꞌvìsì ŋa ndâ bu-Mbíṛì gî, à delè ꞌví ꞌvìsì ndâ có mì Mòze gî. 13Tacó ŋa Mbe tí ndoo, tí ꞌDuù tí nó náa à kû ꞌdè ndâ có tí nó gítí wó nó, tende. ꞌBí ꞌduù gbaànjé ꞌdo njekèjì mì ndú mbe dù tí bu-Mbíṛì jé táánò wálá. 14Tacó ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî máa, Mbe tí ndoo táánò a ꞌViì kòtí Júdàà. Káa Mòze táánò ꞌdè có ta ṛè bà dù ꞌbí ꞌduù tí bu-Mbíṛì ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌviì kòtí Júdàà jé lá.

ꞌBí bu-Mbíṛì go Mèlèkìzédèkì

15ꞌBí có ta kponje gítí  wálá a ŋìnó máa, ꞌbí ngú bu-Mbíṛì go Mèlèkìzédèkì kpónó ꞌvanda gí gbí ngbaꞌo gî. 16Ngú bu-Mbíṛì tí nò ꞌvanda me ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó ta ṛèngbó ndú ꞌdo tí ndâ bu-Mbíṛì á go có mì Mòze nó lá. Yí gì tí bu-Mbíṛì ta wotí mì ꞌválá tí nó mbe cee lá nô. 17Tacó à cu có gítí wó mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,

«Wò bà dù tí bu-Mbíṛì dúú bà ya tí ,

á go i mì Mèlèkìzédèkì.»

18Tacó à kpónó mò ká có tí nó táánò mì Mòze nó gí nje seè gî, tacó wotí kpónó cee ꞌdo tí có tí nò gî, delè tacó gbí có tí nò kpónó bàkà nèté ta ndâ ꞌduù lá. 19Có mì Mòze lê má cee bà lê tí ꞌduù lá, ꞌbí cèe có mbe si ndoo ꞌví koṛo có gí kùṛo mbe zèè bàndò bìndi có mì Mòze kpónó gì gî. Có tí nò a có mbe yèè ndoo dê gítí Mbíṛì.

20ꞌBí có a có bà see tí Mbíṛì. Mbíṛì táánò jé see tí wó ta o bà bàkà ndâ bu-Mbíṛì ŋìnó kùṛo nó lá. 21Káa ta o tí nó náa yí kû giì bàkà ta Jézù tí bu-Mbíṛì nó, Mbíṛì giì see tí wó ji yí énó máa,

«Mbíṛì see tí wó gî,

yí jé gítí bà ꞌvìsì muu wó wálá.

‹Wò bà dù tí bu-Mbíṛì ká dúú bà ya tí .› »

22A bà see tí Mbíṛì nò ká bàkà Jézù tí mbe ꞌviindi nambeè gbí òkò tí ndâ ꞌduù ta Mbíṛì gbí bà njù mùká tí nó náa Mbíṛì njù ta ndâ ꞌduù mbe nìkì ndii ŋìnó kùṛo nó gî nô.

23Muu ndâ bu-Mbíṛì tí nó táánò kùṛo nó me mbè tacó ndú táánò a ndâ ꞌduù náa ku si ndú ꞌví dù á nje nèté mì ndú lá. 24Káa Jézù bà dù tí bu-Mbíṛì ká dúú bà ya tí , tacó yí kû ꞌvala ká dúú bà ya tí . 25À má énò, wotí kuu tí wó tacó bà ꞌvala ndâ ꞌduù ŋìnó ꞌdáá gî mbe yèè ndi ndú dê gí ṛègbà tí Mbíṛì mì wó nô, lê náa yí kû ꞌvala ká dúú bà ya tí  tacó bà ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì tacó tí ndú nò.

26À ꞌvii ta ndoo énò máa, ꞌduù tí nó tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndoo nó ꞌví dù tí ꞌduù ŋìnó náa Mbíṛì kaa yí mò gí mì wó tí Mbíṛì gî nô, tí yê ta vò i mì wó wálá. Yí ꞌví dù tí ꞌduù ŋìnó ta ngbáṛángà njembí wó, náa ndâ mbe kû bèè ṛo Mbíṛì e zì ndú mítí wó lá, náa Mbíṛì te yí ya tí  ngéé gí yaà gí tàngbó ṛì gî. 27Nèté mì wó ta bà waa mbelè ji Mbíṛì ta ṛi ꞌdáá gî á go ŋìndi ndâ ꞌbí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì, náa ndú kû waa mbelè ta ṛi ꞌdáá gî, tacó bà làyì ta ndâ ꞌdóó vò i mì ndú má kózò gî, bìndi  ndú giì waa ꞌbí  tacó bà làyì ta ndâ vò i mì ndâ ꞌduù nó, wálá. Yí waa mbelè ji Mbíṛì ká ta bà  gbaànjé tacó tí ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ta o tí nó náa yí ù ta nje gítí bà cì yí nô. 28Ndâ ꞌduù tí nó náa à dígísèé bàkà ndú tí ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì go có mì Mòze nó ꞌdáá káa ndâ ꞌduù ta bàndò bà di ngo tí ndú kuu tí , káa có tí nó náa Mbíṛì giì ci ta bà see tí wó bìndi có mì Mòze nó giì bàkà ꞌViì-mì-Mbíṛì tí ꞌduù ŋìnó ta bà lê tí wó wálá nó ngbé.

8

Jézù tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndoo

1Gbí có tí nó kpónó náa ndoo kû ꞌdè nó énó máa, ꞌduù tí nó tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndoo nó kuu pí jàlàmbà mì wó mò gí gbí kùꞌbì mì Mbíṛì tí gbolò gba ngéé gbíṛì. 2Yí a mbe kû bàkà nèté gbúú-gbuu á tàꞌi tí bàndò tí nó náa a te káṛà-Mbíṛì mítí , á tà ndùúṛù tí nó náa à káa ꞌdóó Mbíṛì ká tò ta ꞌbì wó nô.

3Tacó nèté mì ndâ ꞌduù tí nó náa à bàkà ndú tí ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà nó ꞌdáá gî a bà ci ndâ i-nambeè tí nó náa ndâ ꞌduù gò ji Mbíṛì nó á mí bàndò mì Mbíṛì, giì je bà waa mbelè ji Mbíṛì. Tacó énò, i tacó bà ci ji Mbíṛì delè kuu tí  á mì Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì tí nó tí Jézù nô. 4Yí kùtàá má a ꞌduù náa yí kpónó kuu muu to tí nó, yí bà dù tí bu-Mbíṛì ngé gî wálá, lê náa ndâ bu-Mbíṛì tí nó mbe kû ci i ji Mbíṛì go có mì Mòze nó kuu tí  nò. 5Káa yí kpêtí má dù tí bu-Mbíṛì muu to tí nó lá, á me có lá, tacó ndâ i tí nò ꞌdáá náa ndâ bu-Mbíṛì kû bàkà ji Mbíṛì muu to tí nó, nò káa bà mèlè ndi ndâ yúcó i tí nó gbíṛì nô; a káa tàzo ndú sínò, tacó ta o tí nó táánò náa Mòze kû giì bàkà có bà tò ndùúṛù ji Mbíṛì nó, Mbíṛì giì ꞌdè có ji yí kpolo ngé ma, énó máa, «Koṛo muu lo máa, wò ꞌví tò ndùúṛù tí nò jé ká go ŋìnó náa ye táánò ka bà  ji wò pí gú nô.» 6Káa wotí tí nèté bà dù bu-Mbíṛì tí nó náa Mbíṛì je ji Bìndi-Mbíṛì nó ndii wotí tí nèté tí nó táánò náa ndâ ká bu-Mbíṛì mì ndâ Jùdéyà kû bàkà nó gî. Tacó ngú mùká tí nó náa Mbíṛì njù ta ndâ ꞌduù, náa yí kû nò gbí òkò tí ndâ ꞌduù ta Mbíṛì gbí kà có  nó a kpóló-kpolo ŋa bà njù mùká mbe ndii ká ŋìnó kùṛo nó gî, tacó Mbíṛì ci ndâ ꞌduù gítí ꞌbí i mbe nìkì ndii ndâ i ŋìnò sàà nó gî gbí bà njù ngú mùká tí nò.

7ꞌBí i táánò mbe gboo ꞌdo gbí bà see kpédélé bà njù mùká ŋìzó má wálá, Mbíṛì táánò bà dele ndi wó gí bà njù bà só ŋìnó wálá. 8Tacó Mbíṛì giì ꞌde kpokèjì mì ndâ ꞌduù mì wó lókó-loko ta o tí nó náa yí ꞌdè ta có énó máa:

«Kòcò ye tí Mbíṛì ji yo énó máa,

yo kpolo tí yo!

Tacó o tí nò wúnò ká kèjì,

o tí nò náa ye kèjì gí bà njù ngú mùká ta ndâ kòtí Ìzìrìyélì,

giì je ndâ kòtí Júdàà nô.

9Mùká tí nò náa ye kèjì gí bà njù ta ndú nò

bà dù me go ŋìnó náa ye táánò njù ta ndâ ká gù ndú

ta o bà zèè ꞌbì ndú mì ye kû ja ta ndú ꞌdo Másìrì nó, lá.

Ndú táánò giì ne ꞌdo tí kpokèjì bà see mùká tí nó gbí òkò tí ze ta ndú nó gî.

Tacó énò, ye delè giì bè ndú gî.

10Kòcò ye tí Mbíṛì énó máa,

ye kákáꞌi bà ꞌdè ndâ có mì ye mí gbí tù ndâ ꞌviì kòtí Ìzìrìyélì

ta o tí nó náa ye wúnò bà gì tí  gí bà njù ta ngú mùká ta ndú nô.

Ye ta o tí nò bà cu ndâ có mì ye mí gbí njembí ndú.

Ye kèjì gí bà dù tí Mbíṛì mì ndú,

bìndi  ndú bà dù tí ndâ ꞌduù mì ye.

11ꞌBí ꞌduù gbí òkò tí ndú kákáꞌi bà tùbà tí ye tí Mbíṛì

ji ndâ ꞌbí ka wó ꞌviì-ꞌbá wálá;

ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú delè bà tùbà tí ye tí Mbíṛì

ji ndâ náꞌvindí wó wálá,

tacó ndú ꞌdáá gî bà ŋò ye ni gî,

ndâ kpo-kpò ꞌduù ta ndâ táángbà ꞌduù mì ndú gbí òkò tí ndú ꞌdáá gî bà ŋò ye ni gî.

12Tacó ye kèjì gí bà ŋò yê ṛo ndú me gbolò

ta ndâ lókó-loko kpokèjì mì ndú nò.

Ye kákáꞌi bà zèè có gítí ndâ vò i mì ndú mí gbí njembí ye wálá.»

13Gbí bà ꞌdè có mì Mbíṛì gítí bà njù ngú mùká ta ndâ ꞌduù nò énó máa, yí ŋò kpédélé ŋìnó gì tí ká gî. Káa i ŋìnó mbe me ká gî mbe kû gbì káa muu wó nó dooko gítí bà ndii ꞌdo ṛo ṛi gî.

9

ꞌBá bà ùlù Mbíṛì muu to tí nó, ta ŋìnó gbíṛì

1Gbí o kpédélé bà njù mùká tí nó náa Mbíṛì táánò njù ta ndâ ꞌduù nó, ŋa kpokèjì bà bàkà i-Mbíṛì mì ndâ ꞌduù kuu tí . Bàndò bà bàkà i-Mbíṛì mì ndâ ꞌduù muu to tí nó ta o tí nò delè táánò kuu tí . 2Ndâ ꞌduù ta o tí nò tò ndùúṛù ji Mbíṛì, bìndi  ndú giì njèè gbí tàꞌi ndùúṛù tí nó sósòꞌô ta ngbùngbù. Ndú giì bàkà bàndò bà tù wu, ta tùkà, ta bàndò bà ci kô ji Mbíṛì, á mí tàꞌi ŋìnó mbe mò gí njekèjì náa ndú kû nì mítí  a Bàndò-mì-Mbíṛì nô. 3Bìndi  à giì dù mò gí kapí ngbùngbù gí tàꞌi kùṛo kà a ꞌbí ndùúṛù, tí bàndò náa ndú kû nì mítí  a Bàndò-bà-dù-Mbíṛì. 4À kû dù á tàꞌi bàndò bà dù Mbíṛì nò a káꞌi bà gbo ngûwu dì ji Mbíṛì náa à bàkà ꞌdo tí dâꞌbì, giì je Gbùúkuṛu náa à gba tí  ꞌdáá gî ta dâꞌbì, náa à kû dù gbí  a ndâ pápáákà díí tí nó sósòꞌô náa Mbíṛì táánò cu ndâ có mì wó muuꞌbì mítí ndú nó, giì je káꞌi mánà, giì je mû-kóṛó tí nó mì bu-Mbíṛì tí nó tí Àrónì táánò mbe tù dó kpâ nô. 5À giì kaa mí yaà á muu Gbùúkuṛu tí nò a ndâ súrà ndâ ꞌbí ŋa i náa muu ndú a muu ꞌduù, káa sè dìì ndú a dìì nò, káa à tí ndú a ndâ mbíṛì go ndâ basìlì mì Mbíṛì nô. O mì ye kpónó gítí bà ꞌdè có gítí ndâ i tí nò léé énó wálá.

6Ŋa kpokèjì bà bàkà i-Mbíṛì mì ndâ ꞌduù gbí o tí nò táánò énô: Sè ndâ ꞌbí bu-Mbíṛì ta o ꞌdáá gî kû ya gí bà bàkà i-Mbíṛì mí tàꞌi ŋìnó mbe mò gí njekèjì ndùúṛù, náa à kû nì mítí  a Bàndò-mì-Mbíṛì nô. 7À káa Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì ká kû ya mò gí tàngbó, kapí ngbùngbù ta bà  gbaànjé gbí ndoò gí bà ci mbelè ji Mbíṛì, tacó wàa Mbíṛì ꞌví je ta à-cee-gî gítí ndâ ꞌdóó vò i mì wó tí mbe waa mbelè, giì je ndâ vò i mì ndâ ꞌduù tí nó náa yí waa mbelè tí nò muu ndú nô. 8Bèṛi-mì-Mbíṛì kû tùbà  gbí ŋa kpokèjì tí nò énò máa, bàndò bà bàkà i-Mbíṛì ŋìnó mbe dù mò gí njekèjì á tà ndùúṛù nó má ká kuu bàndò mì wó, gbí  énó máa, kpokèjì bà ya gí mì Mbíṛì njaanga tí kálásê. 9Bàndò bà bàkà i-Mbíṛì tí nó mbe dù mò gí mì njekèjì á tà ndùúṛù nó, a mbó tacó bà tùbà  ji ndâ ꞌduù tí nó kpónó mbe kû ꞌvala muu to tí nó nó énó máa, ndâ ꞌbí i-nambeè ta ndâ mbelè ndâ nò tí nó náa ndoo kû waa ji Mbíṛì nó bàkà njembí ndoo tí ndâ ngbáṛángà i yee tà lá. 10Ndú kû bàkà nèté ká ta ndâ i-zó-zò, ta ndâ i-njú-njù, giì je ndâ ꞌbí mbè ndâ ꞌbí tende ŋa kpokèjì bà bàkà ndâ i tí ndâ ngbáṛángà i, ta ndâ có gítí dìì ndoo cuki, yee tí o bà zèè to tí nó mì ngú có mì Mbíṛì.

11Káa Bìndi-Mbíṛì gì a i tí Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì mì ndâ tó i tí nó mbe gì sàà gî nô. Ndùúṛù tí nó náa yí kpónó kû bàkà nèté tà  nó me gbolò ndii ŋìnó náa ndâ ꞌduù ká tò ta ꞌbì ndú nó gî, bà lê tí  delè wálá, à delè me i ꞌdo gbí òkò tí ndâ i tí nó náa Mbíṛì suu ndú muu to tí nó nó lá. 12Bìndi-Mbíṛì táánò ṛì gí tà ndùúṛù á gí bàndò tí nó náa Mbíṛì bàkà tí ꞌdóó bàndò mì wó tí Mbíṛì gî nó ká ta bà  gbaànjé ngbé. Yí delè te ta yí ta o bà ṛì yí gí kà nò me mbelè ndâ bee, ta mbelè ndâ dì mòꞌdú tacó bà ci ji Mbíṛì lá. Yí te ta yí káa ꞌdóó mbelè wó tacó bà sì ta tàkò ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó ji ndoo. 13Tacó à lê má kû va mbelè ndâ bee ta mbelè ndâ dì mòꞌdú, ta mbúlùwu ndâ ngbú dì mòꞌdú mítí ndâ ꞌduù a i tacó bà si gbí dìì ndú ꞌví dù nìkì maa, 14wàa mbelè Bìndi-Mbíṛì náa yí ci ji Mbíṛì, tí i-cí-ci ta bà lê tí  wálá, ta wotí mì Bèṛi tí nó mbe cee lá nó ꞌví dù kû bàkà mí gbí njembí ndoo a ꞌdé nèté tacó wàa ndoo ꞌví ꞌvìsì tí  ta muu ndoo ꞌdo tí bà bàkà ndâ ku nèté gítí bà bàkà nèté ji Mbíṛì tí nó tí wu Mbíṛì nó lá?

15À má énò, Bìndi-Mbíṛì a mbe see mbelè tí nó náa Mbíṛì táánò njù ta ndâ ꞌduù nô. Tacó wàa, Mbíṛì ꞌví cù tí  ta ꞌdê ngo cù wó mítí ndâ ꞌduù tí nó mì wó náa yí tí Mbíṛì tèꞌé tí ndú nó dúú bà ya tí , á go cí tí nó náa yí tí Mbíṛì ci ta ndú gítí bà dù ndú tí ndâ ꞌviì-nje-wu mì wó dúú bà ya tí  nô. Àá táánò a bà cì ꞌduù ká ꞌvala ndâ ꞌduù ꞌdo gbí có tàkò bà gbètèkè kpédélé mbelè tí nó náa Mbíṛì táánò njù ta ndú nô.

16Káa có lê má yee gbí ngo nje ku gî, kózò tí ndâ ꞌduù bà ṛu káa ndi kòcò ngo nje ku. 17Tacó ꞌduù má ꞌdè có máa, yì má cì gî, à ꞌví bàkà énó, ndâ ꞌduù kû ṛu káa ndi ngo nje wó nò á bìndi bà cì yí. 18Ŋìnó a ndeṛè có tí nò, náa à kpêtí káa kpédélé có tí nó náa Mbíṛì táánò toko ta ndâ ꞌduù nó, àá táánò dù tí có ká ta bà waa mbelè gítí  nó ká nò. 19À delè nò káa gbí có tí nò náa Mòze táánò mâ giì tùbà ndâ i ŋìnó náa à tí  tacó bà bàkà nó ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî cee gî, yí giì yee mbelè ndâ di mòꞌdú ta mbelè ꞌviì-dì bee mì gbí káꞌi, yí giì tò ngo mí gbí , bìndi  yí giì eṛe kpâ-kpondíí ta bí-bi wú bòngo náa à gò ꞌdo tí se tí ndâ nò, bìndi  yí giì va ta mbelè tí nò cee tí ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, giì je tí wáràgà mì Mbíṛì. 20Ta o tí nò náa yí kû va tí  ta mbelè tí nò mítí ndâ ꞌduù, ta tí wáràgà mì Mbíṛì nó, yí kû see nje wó énó máa, «Ŋìnó a mbelè tí nó náa Mbíṛì toko có ta yo mí pí , náa yí giì ꞌdè có ji yo énó máa, yo ꞌví kpolo tí có tí nò nó ká nô.» 21Bìndi  yí giì va mbelè ta ndi tí ndùúṛù mì Mbíṛì, giì je tí ndâ káꞌi bà bàkà i-Mbíṛì ꞌdáá gî. 22Ndâ i ꞌdáá gî kû dù tí ndâ i-ṛo-ꞌbá mì Mbíṛì ká ta bà waa mbelè. Mbelè má yee tí to lá, Mbíṛì je à-cee-gî gítí ndâ vò i mì ndâ ꞌduù lá.

Bìndi-Mbíṛì tí gbolò i-cí-ci ji Mbíṛì

23Bà waa mbelè nò táánò a kpóló-kpolo i ngé ndii gî tacó tí ndoo. Tacó ŋìnò táánò a kpokèjì bà bàkà ndâ i muu to tí nó mì ndoo tí i-ṛo-ꞌbá á go ndâ i gbíṛì. Káa ndâ i ŋìnó gbíṛì nó gì tí ndâ i-ṛo-ꞌbá ꞌdo gbí bà waa mbelè ŋìnó mbe nìkì ndii ndâ ŋìnó náa ndoo kû waa muu to tí nó nó gî. 24Tacó Bìndi-Mbíṛì táánò ṛì me gí tà ndùúṛù tí nó náa a ndâ ꞌduù ká tò ta ꞌbì ndú ji Mbíṛì tacó bà ŋò ta cè kózò tí cèe ndùúṛù tí nó mì Mbíṛì á gbíṛì nó, lá. Yí táánò ya a i gí gbíṛì. Yí kpónó kû tì muu ndoo kùṛo Mbíṛì á gbíṛì kà. 25Yí táánò ci tí wó ji Mbíṛì nò me ꞌvílí-ꞌvìlì, go bà ya ndâ Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì ta ndoò ꞌdáá gî gí Bàndò-bà-dù-Mbíṛì á tà ndùúṛù nó lá. 26Tacó Bìndi-Mbíṛì táánò má nò gí bà ci tí wó ji Mbíṛì ta bà  me mbè á ꞌdo tí o bà ꞌbìtà bà suu to tí nó, yí táánò bà kònò séꞌi ta bà  me mbè. Káa yí giì gì ká ta bà  gbaànjé ngbé, gí nje o tí nó gí bà toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù ta bà ci mbelè wó ji Mbíṛì. 27Mbíṛì cu ku mì gbí tú ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, máa, ndú ꞌdáá gî bà cì ta bà  gbaànjé ngbé, má kózò gî, yì ꞌví giì waa có mítí ndú. 28Bìndi-Mbíṛì delè táánò ci mbelè wó ji Mbíṛì ká ta bà  gbaànjé, tacó bà toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù me mbè. Bìndi-Mbíṛì bà delè ndi wó kákáꞌi gì gí muu to tí nó bìndi bà ci mbelè wó ji Mbíṛì nò me ká kpòò gí gbí nèté bà toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù lá. Yí bà gì gbí ŋìnò a i tacó bà ꞌvala ndâ ꞌduù tí nó kpónó mbe kû ù ndi wó léngé-lenge nô.

10

1Tacó có mì Mòze káa có gítí ngo muu ndâ tó i tí nó náa Bìndi-Mbíṛì kèjì ta ndú ji ndoo nô. À me có mbe tùbà ndâ tó i tí nò gbáṛájáá énó lá. À delè me có ŋìnó mbe cee bà lê tí ndâ mbe kû bàkà i-Mbíṛì ta síí gbí  wálá ta ndoò ꞌdáá gî nó lá. 2Àá táánò má me énò lá, ndú táánò bà si bà waa mbelè ji Mbíṛì mí to gî? Àá táánò má toṛo ndâ vò i mì ndâ mbe kû bàkà i-Mbíṛì nò ta bà  gbaànjé ngbé gî, có gítí vò i kùtàá bà dù gbí njembí ndú kákáꞌi wálá. 3Káa mbelè tí nó náa ndú kû waa ta ndoò ꞌdáá gî nó kû ꞌva mbi ndú gítí ndâ vò i tí nó náa ndú bàkà gbí ndâ ndoò tí nò nó gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî. 4Tacó mbelè ndâ dì mòꞌdú, ta mbelè ndâ dì bee me ndâ i mbe toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù gbaànjé lá.

5Tacó énò, ta o tí nó náa Bìndi-Mbíṛì táánò kû gì tí  gí muu to tí nó nó, kòcò wó náa yí ꞌdè nó énó máa,

«Go bà waa mbelè táánò tí lo tí Mbíṛì wálá,

go bà ci cû delè tí lo wálá,

káa wò giì je ji ye a kùùyù dìì ye.

6Líkí gbí bà doo i-cí-ci táánò tí lo wálá,

líkí gbí bà waa mbelè tacó bà toṛo vò i delè tí lo wálá.

7Bìndi  ye giì ꞌdè có énó máa, ‹Ŋò ye kuu nô!

Ákoo Mbíṛì, ye gì tacó bà bàkà go có mì lo,

á go có tí nó náa à cu mì gbí wáràgà mì lo nó gî.› »

8Ta o tí nó náa Bìndi-Mbíṛì ꞌdè ta có énó máa, «Go bà waa mbelè tí lo wálá, go bà ci cû tí lo wálá, go bà doo ndâ kùùyù nò tí ndâ i-cí-ci tí lo wálá, líkí gbí ndâ i tí nò delè ꞌdáá gî tí lo wálá,» nó, ndâ ꞌduù kû bàkà ndâ i tí nò ta o tí nò go có mì Mòze. 9Bìndi  yí tí Bìndi-Mbíṛì mâ giì ꞌdè ꞌbí có énó máa, «Ŋò ye kuu nô, ye gì tacó bà bàkà go có mì lo gî nó» yí mò nò a ká có ꞌdo gbí kudu gî ji ngú có. 10A có tí nò mì Mbíṛì náa Bìndi-Mbíṛì ùnje gítí bà bàkà go yí  nò ká kaa ndoo mò gí mì Mbíṛì ꞌdo gbí bà ci i tí nó mì Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, náa yí ci ta dìì wó ji Mbíṛì ta bà  gbaànjé ngbé nô.

11Ndâ bu-Mbíṛì ꞌdáá gî kuu nje nèté mì ndú, ndú kû bùù gbí ndi bà ci gbèe mbelè tí nó ta ꞌbí i jé gbí  mbe kû toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù wálá nô. 12Káa Bìndi-Mbíṛì ci mbelè wó tacó bà toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù ká ta bà  gbaànjé cuki, bìndi  yí giì ya gí bà ki tí wó to gbí kùꞌbì mì Mbíṛì ngbé. 13Yí kpónó kuu kà kû ù ndi o bà bàkà ndâ mbe kû jòò gbí có ta yí mì Mbíṛì á tí ndâ i-tà-tàmà mì wó. 14Tacó gbèe i tí nó náa yí ci nó bàkà ndâ ꞌduù tí nó náa à toṛo ndâ vò i mì ndú gî nò tí ndâ yú ꞌduù ngbé.

15Bèṛi-mì-Mbíṛì delè giì ꞌdè yúcó ji ndoo énó máa,

16«Kòcò Mbíṛì énó máa,

‹Ŋìnó a mbelè náa ye bà njù ta ndú ká nô.

Ye ꞌdo tí kpónó kû ya gí kùṛo

bà bàkà njembí ndú tí gboko bà kili ndâ có mì ye.

Ye bà cu ndâ có mì ye mì gbí mbelè ndú.› »

17ꞌBí kòcò Mbíṛì náa yí giì ꞌdè kákáꞌi énó máa,

«Ye kákáꞌi bà koṛo có gítí ndâ ká vò i mì ndú,

ta ndâ ká i tí nó náa ndú bàkà lè gî, nó wálá.»

18À lê má me tí énò gî, à kákáꞌi waa mbelè tacó bà pà làyì gítí ndâ vò i tí nó náa Mbíṛì je à-cee-gî gítí ndú gî nó lá.

Si ndoo ꞌví yee ndi ndoo dê gí mì Mbíṛì

19À má énò, à kpónó mì ndoo a ndeṛè tacó bà ṛì gí tàꞌi tí nó tí Bàndò-mì-Mbíṛì nô, ndâ náꞌvindí ye, tacó Jézù cì tacó bà njaanga njekèjì bà ṛì gí kà ji ndoo gî. 20Yí njaanga ngú kpokèjì tacó tí ndoo, tí kpokèjì mbe ya ta ndoo gí gbí ꞌválá co gbí ngbùngbù tí nó tí ꞌdóó dìì wó nô. 21À kpónó mì ndoo a Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì tí mbe kû kpolo tí ndâ i-ꞌbá mì Mbíṛì ꞌdáá gî. 22À má énò, ndoo yèè ndi ndoo dê gí mì Mbíṛì ta gúku gbí njembí ndoo gbaànjé wálá, tí ndâ ꞌduù ta yú njembí ndú ŋìnó ngbáṛángàꞌi ta ndâ vo-vò kóṛó-koṛo có gbí njembí ndú wálá, náa à va mbelè Jézù mítí njembí ndú gî. Ndoo delè ꞌví yèè gí mì wó ta ngbáṛángà dìì ndoo, náa à caka ta ngbáṛángà ngo gî. 23Ndoo ꞌví ṛu ndi có tí nó náa ndoo táánò ꞌdè ta nje ndoo nô. Ndoo me kpììkì-kpììkì gítí bà koṛo có lì mítí Mbíṛì lá, tacó Mbíṛì tí nó tí mbe ci ndoo nó me mbe kû ŋònòkò tí wó, náa yí má ꞌdè có ta nje wó gî nó lá. 24Ndoo delè ꞌví koṛo có gítí bà bàkà wotí gítí bà konì ndâ ꞌbí ka ndoo gítí bà zè ndâ ꞌbí ꞌduù nìkì maa, delè gítí bà bàkà ndâ tó nèté. 25Ndoo ꞌví ò-bà-mbí bà kili toko gbaànjé ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì go ŋa i mì ndâ ꞌbí ꞌduù náa ndú kû bàkà nó lá. Ndoo je wotí gítí  ji ndâ ꞌbí ka ndoo. Ndoo je wotí ji ndú tí kpoò, sé náa ndoo ŋò o bà gì Mbe tí ndoo gí bà waa có dooko gî nò.

26Tacó ndoo má bàkà vò i ta tí á bìndi bà nìbà yúcó ji ndoo, kpokèjì gítí bà waa mbelè tacó bà toṛo ndâ vò i tí nò kákáꞌi wálá. 27Có ŋìnó náa à kuu tí  bìndi ŋìnò káa có gítí ŋa bà waa có, ta seṛè ŋa wu tí nó kèjì gí bà mìì ndâ mbe ne ꞌdo tí kpokèjì mì Mbíṛì gî nô. 28ꞌDuù má biya bà bàkà go có mì Mòze gî, wàa ndâ ꞌduù go só, go taꞌô, ꞌví zò cû á gítí wó gbí ngbàngà máa à dù nò a i náa yí bàkà gî, à kû zi yí ta ṛè mbe ŋò yê ṛo ku wó wálá. 29À má énò, yo kû koṛo có énó máa, àá bà waa a ŋa tó có yè mbe je bà wo woò á ji ꞌduù ŋìnó mbe si ꞌViì-mì-Mbíṛì tí i lá, mbe kû ꞌdè có ŋónókó gítí mbelè ꞌViì-mì-Mbíṛì mbe toṛo ndâ vò i mì wó, delè kû go Bèṛi-mì-Mbíṛì tí mbe nambeè? 30Tacó ndoo ŋò ꞌduù tí nó mbe kû ꞌdè có énó máa,

«Bà kèèndè i a i mì ye;

ye bà ko mboo vò i ta vò i,» nó ni gî.

ꞌBí kòcò wó kákáꞌi máa,

«Mbíṛì kèjì gí bà waa có mítí ndâ ꞌduù mì wó.»

31Wotí tí bà ꞌva tí ꞌduù ꞌbì Mbíṛì tí nó tí wu Mbíṛì nó ngé ndii gî.

32Yo koṛo muu yo gítí bà kònò tí yo gbí ndâ ŋa séꞌi tí nó mbe kû meṛeke ta yo á bìndi bà ŋò ngbaꞌo mì yo nó gi! 33À ta ndâ ꞌbí o kû ŋonoko yo, à delè kû mèèkèꞌi tí yo, mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî. Káa yo ta ndâ ꞌbí o kû tì muu ndâ ꞌduù ŋìnó náa à kû mèèkèꞌi tí ndú nô. 34Tacó yo a ndâ mbe kû ŋò yê ṛo ndâ ꞌduù gbí zàà. Yo delè a ndâ ꞌduù ŋìnó náa à kpêtí má kû kùmùkù ndâ i mì yo, tàkòcò yo jé kpolo lá, tacó yo ŋò ni gî máa, ꞌbí i mbe nìkì ndii ndâ i tí nò gî, tí i ŋìnó mbe kû dù tí ká nó kuu mì yo.

35À má énò, yo ꞌva yúcó mì yo tí nó ta mboo tàkò  mbe me gbolò ngé ndii gî nó gí ꞌdè lá. 36Tacó à ꞌví dù gbí òkò tí yo a bà kònò tí, tacó wàa yo ꞌví bàkà tí  go có mì Mbíṛì, wàa yo ꞌví ꞌde ta i tí nó náa yí ci ndâ ꞌduù gítí  nô. 37Tacó à cu mì gbí wáràgà mì wó tí Mbíṛì énó máa,

«Sè o kpónó dooko gî;

ꞌduù tí nó mbe kû gì nó kèjì kpónó-kpónó.

38ꞌDuù mì ye mbe kû co tí jáá kpokèjì nó bà ꞌde ꞌválá

ꞌdo gbí bà tee njembí wó mítí ye tí Mbíṛì.

Káa yí má ꞌvìsì kapí wó gítí ye ta gúku,

tàkòcò ye bà peteke gítí wó wálá.»

39Káa ndoo me ndâ ŋa ndâ ꞌduù tí nó mbe kû kpomozo tí ndú ta gúku, náa à giì mìì ndú gî nó lá. Ndoo a ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû tee njembí ndoo mítí Mbíṛì, náa Mbíṛì giì tì muu ndoo nô.

11

Bà tee njembí mítí Mbíṛì

1Bà tee njembí ꞌduù mítí Mbíṛì a bà koṛo có mì ꞌduù ta njembí wó gbaànjé lì mítí Mbíṛì, a bà ùnje mì ꞌduù ta njembí wó gbaànjé énó máa, Mbíṛì dú ta yúcó kuu tí , tí mbe bàkà go ndâ có tí nó náa yì cí ndâ ꞌduù gítí ndú nó ꞌdáá gî, kpêtí yì má ŋò yí ta ṛo yì lá. 2Mbíṛì dígísèé nì «Ìyoo,» gí tàkò có mì ndâ ká gù ndoo ꞌdo gbí có bà tee njembí ndú mítí wó tí Mbíṛì.

3A bà tee njembí ndoo mítí Mbíṛì ká je muu ji ndoo tacó bà ŋò ni énó máa, a Mbíṛì táánò ká suu ndâ i ꞌdáá gî ta nje wó. Gbí có tí nò énó máa, ndâ i tí nó ꞌdáá náa ndoo kpónó kû ŋò ndú nó gì ꞌdo gbí kòcò Mbíṛì, yí suu ndú ꞌdo tí ndâ i ŋìnó náa ndú jé sàà wálá.

4A bà tee njembí Àbélè mítí Mbíṛì táánò ká si yí ꞌví ci i ŋìnó tí tó i ndii ŋìndi Kàyínò gî nó ji Mbíṛì. Tacó énó, ta o tí nó náa Mbíṛì kû lì ta ꞌbì wó gí tà i-cí-ci mì Àbélè nó, Mbíṛì giì ùlù Àbélè énó máa, yí a ꞌduù jáá. Àbélè kpêtí má cì gî, tàwo bà tee njembí wó mítí Mbíṛì yee gbí ṛi tí nó wúnó nó cee lá. 5Mbíṛì táánò te Énòkì ya tí  gí gbíṛì tí wu wó tacó wàa yí ꞌví cì lá á ꞌdo gbí có bà tee njembí Énòkì mítí wó tí Mbíṛì. Ndâ ꞌduù giì ŋò Énòkì lá, tacó Mbíṛì te yí ya tí  gí gbíṛì gî. Káa kùṛo bà te Énòkì mì Mbíṛì ya tí  gí gbíṛì nò, à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì gî, máa yí a mbe peteke tàkòcò Mbíṛì.

6Bà peteke tàkòcò Mbíṛì mì ꞌduù ŋìnó mbe tee njembí wó mítí Mbíṛì lá nó a ꞌbí ŋa i ŋìnó náa à jé gí bà bàkà tí wálá, tacó ꞌduù ŋìnó mbe kû yèè ndi wó dê gí ṛègbà tí Mbíṛì nó a ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gî máa, Mbíṛì ta yúcó kuu tí . Yí delè a ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gî máa, Mbíṛì a Mbe kû ko mboo ndâ nèté mì ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû pà kpokèjì bà ŋó yí ni  nô. 7Àá táánò a bà tee njembí Nówà mítí Mbíṛì ká te gúku Mbíṛì mítí Nówà, náa yí giì bàkà tí  ta gbâ, tacó bà ꞌvala ndú ta ndâ ꞌviì mì wó, ta o tí nó náa Mbíṛì ci ta yí máa, vò i kèjì nô. Mbíṛì ta o tí nò giì waa có mítí ndâ ꞌduù muu to tí nó á ꞌdo gbí có bà tee njembí Nówà mítí wó tí Mbíṛì. Mbíṛì giì bàkà Nówà tí ꞌduù ŋìnó jáá nó á ꞌdo gbí có bà tee njembí Nówà á mítí wó tí Mbíṛì.

8Àá táánò a bà tee njembí Àbìráámò mítí Mbíṛì ká te yí ꞌdo gbí òkò tí ndâ nambe wó ya tí  gí gbí to tí nó náa Mbíṛì táánò giì je ji ndú ta ndâ ꞌviì bìndi wó tí ŋìndi ndú nô. Àbìráámò táánò ŋò to tí nò náa yí kû ya gítí  nò ta o bà njè nó mì wó ꞌdo ꞌbá mì ndú ni lá. 9Àá táánò a bà tee njembí Àbìráámò mítí Mbíṛì ká si yí ꞌví dù á tà ndùúṛù á gbí to tí nó náa Mbíṛì ci yí gítí  nó go i mì ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdó-ꞌdo, yí tí Àbìráámò, giì je ndâ Ìzákò ta Jàkóbè, tí ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì je to tí nò ji ndú nô. 10Tacó Àbìráámò ta o tí nò kû koṛo có a i gítí gbata ŋìnó náa à sè tà ndâ ꞌbá gbí  ṛìtì-ṛìtì gî nô, gbata tí nó náa Mbíṛì ka bà ndâ ꞌbá mí gbí , bìndi  yí giì gèè ndú nô.

11Mbíṛì táánò wu ꞌviì ji Sárà tí nawù Àbìráámò si yí me kpo niì ta ndoò tí wó ndii ndoò bà jò ndò gî, ká ꞌdo gbí có bà tee njembí Àbìráámò á mítí wó tí Mbíṛì. Àbìráámò táánò ùnje ta njembí wó gbaànjé gî, máa Mbíṛì tí mbe ci yì gítí ꞌviì bà ꞌvìsì muu wó ꞌdo tí bà bàkà go có ŋìnó náa yí ꞌdè ta nje wó gî nó wálá. 12Tacó énò, ꞌdo tí gbèe ꞌdakò, tí kpo ꞌdakò mbe kû ù káa ndi o mì wó, ndâ ꞌviì bìndi wó giì jò àdì go ndâ yii tàṛì; ndú giì jò me tí i bà ꞌdéké-ꞌdeke lá, go njì ngoò gbí pù ngo.

13Ndâ ká ꞌduù tí nò dígísèé mbe kû tee njembí ndú mítí Mbíṛì nó mìì ꞌdáá ká ta bà tee njembí ndú mítí Mbíṛì. Ndú mìì ꞌdáá kùṛo o bà ꞌde i tí nó náa Mbíṛì ci ndú gítí  nô. Ndú ŋò i tí nò ká ꞌdo tí ꞌdú, bìndi  njembí ndú giì ꞌdèè gî. Tacó ndú ŋò ni gî máa, ndâ yì muu to tí nó a ndâ ꞌduù mbe ꞌdó-ꞌdo ta dúú bàndò tí ndâ yì wálá. 14Ndâ ꞌduù mbe ꞌdè ŋa có tí nò ngbáṛángàꞌi énò a ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû pà ꞌdóó to ꞌbá mì ndú. 15Có bà dele ndi ndú ya gítí to tí nó náa ndú táánò njè nó ꞌdo tí  nó táánò má kuu gbí njembí ndú, i mbe tii ndú ꞌdo tí bà bàkà énò wálá. 16Káa ŋa ŋìnò táánò gbí njembí ndú wálá. À gbí njembí ndú kpolo ma ta o tí nò káa có gítí ꞌbá ŋìnó gbíṛì, tí ꞌbá mbe nìkì ndii ŋìnó náa ndú ꞌvìsì kapí ndú gítí  gî nô. Tacó énò, nô ṛo Mbíṛì gítí bà ꞌdè có énó máa, yì tí Mbíṛì a Mbíṛì mì ndú nò, wálá, tacó yí ꞌviindi gbata tacó tí ndú gî.

17Àá táánò a bà tee njembí Àbìráámò mítí Mbíṛì ká si yí ꞌví ùnje gítí có bà zi gbèe ꞌviì mì wó tí Ìzákò tacó bà ci ji Mbíṛì ta o tí nó náa Mbíṛì tala ta yí tacó bà ꞌdi có gbí njembí wó nô. Káa Àbìráámò tí ꞌduù tí nó náa Mbíṛì ci yí ta ndâ cí nó giì me kpììkì-kpììkì gítí bà zi gbèe ꞌviì mì wó tí nó tí Ìzákò nó tacó bà ci ji Mbíṛì lá. 18Káa kòcò Mbíṛì táánò ji Àbìráámò si yí jò Ìzákò lá énó máa, «Ìzákò bà jò ṛè lo.» 19Njembí Àbìráámò táánò mù gítí có bà zi Ìzákò gbaànjé lá, tacó yí ŋò ni gî máa, ꞌduù kpêtí má cì ká cì, wotí bà ꞌvala ndi wó kuu tí Mbíṛì. Ìzákò táánò a kánjí ku ꞌbì bu wó, káa Mbíṛì giì je ndi wó tí wuù ji Àbìráámò gî.

20Àá táánò a bà tee njembí Ìzákò mítí Mbíṛì ká si yí ꞌví cù ꞌdê ngo cù wó gítí wúnò mítí ndâ ꞌviì mì wó, tí ndâ Jàkóbè ta Èzàwú.

21À giì dù káa bà tee njembí Jàkóbè mítí Mbíṛì ká giì si yí ꞌví cu mû-kóṛó mì wó, yí giì mò ta tí wó gí to kùṛo Mbíṛì kû cù ta ꞌdê ngo cù wó mítí ndâ ꞌviì-gù wó, tí ndâ ꞌviì mì bà wó Jùzépè á kùṛo o bà cì yí.

22À delè giì dù káa bà tee njembí Jùzépè mítí Mbíṛì, táánò ká giì si yí ta o tí nó náa yí kû giì cì nó ꞌví ꞌdè cò gítí bà njè nó mì ndâ Ìzìrìyélì ꞌdo Másìrì. Yí giì je tí  ta nje mítí ndú énó máa, yì má cì gî, ndú ꞌví si ꞌbilì yì mí Másìrì lá.

23À giì dù káa bà tee njembí ndâ bu Mòze ta nawu wó mítí Mbíṛì táánò ká si ndú ꞌví ngùù dó Mòze mí tàꞌi ta pì taꞌô bìndi bà jò yí. Banga tí dó Mòze si ndâ bu wó ta nawu wó ꞌví ꞌdi có mì gba Másìrì lá.

24A delè táánò káa bà tee njembí Mòze mítí Mbíṛì ká giì si yí ta o tí nó náa yí kpolo tè tí ꞌdakò gî nó ꞌví biya gî máa, à ꞌví nì «ꞌViì mì nájú Gbolò gba Másìrì» mítí yí lá. 25À giì nìkì tí Mòze ta o tí nò káa bà dù yí gbí yê mì ndú ta ndâ nambe wó ndâ Ìzìrìyélì, tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì, co tí bà zò tó i ŋìnó mbe dù tí ká lá nô. 26Yí si bà ŋonoko tí tí nó náa ndâ ꞌduù kû ŋonoko ta yí muu Bìndi-Mbíṛì ta o tí nò nó tí i ta i gbí  me gbolò ndii i gbí ndâ kpo-kpò i tí nó Másìrì nó gî, tacó ṛo wó ta o tí nò a i ngbóó tí mboo tàkò bà ŋonoko yí nò ꞌdo mì Mbíṛì. 27A bà tee njembí Mòze mítí Mbíṛì táánò ká si yí ꞌví njè nó ꞌdo Másìrì ta bà ꞌvee ꞌvé gí bà kpo-tàkòcò mì Gbolò gba Másìrì lá. Mòze ta o tí nò ꞌvìsì kapí wó gítí Másìrì ká go i mì ꞌduù ŋìnó mbe kû ŋò Mbíṛì ta ṛo wó. 28A bà tee njembí Mòze mítí Mbíṛì táánò ká si yí ꞌví waa mbelè gítí o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì, bìndi  yí giì va mbelè tí nò mítí ndâ njekèjì mì ndâ Ìzìrìyélì á Másìrì, tacó wàa basìlì mì Mbíṛì ꞌví gàà ndâ ꞌviì-kíṛi mì ndú ta vò i lá.

29Àá táánò a bà tee njembí ndâ Ìzìrìyélì mítí Mbíṛì ká si ndú ꞌví di Bí-bi Kàpá gí tìto ta o bà njè nó mì ndú ꞌdo Másìrì gbí lê go ndâ ꞌduù mbe kû nò nó gbí kù to. Káa ndâ ꞌduù Másìrì mâ giì mèlè ndi ndú, ngo giì mìì ndú gî.

30À delè táánò a bà tee njembí ndâ Ìzìrìyélì mítí Mbíṛì ká kiꞌviki ndùgù ꞌdo tàkò ndâ ꞌduù Jérìkò ta o tí nó náa ndâ Ìzìrìyélì se ta ndùgù mì ndú ꞌdee gî ta sili vô-nje só nô.

31Niì tí nó tí Ràꞌábù, tí vò niì mbe dù ta ndâ ꞌdakò ká sàkàmàà nó, táánò ꞌvala ꞌdo gbí òkò tí ndâ mbe kpò có mì Mbíṛì gî nó ꞌdo ká gbí có mì bà tee njembí wó mítí Mbíṛì, bìndi  yí giì te wiṛi mítí ndâ ṛigó mì ndâ Ìzìrìyélì ta banga tí .

32Ye kpónó ꞌví ꞌdè kpòò a ŋa có yè? O mì ye tacó bà ꞌdè có ji yo gítí ndâ Jídìyònì, ta Bàrákì, ta Sàmìsónì, ta Jèfìtâ, ta Dàvídè, ta Sàmùwélè, giì je ndâ mbe ꞌdòkò có mì Mbíṛì dígísèé, 33tí ndâ mbe kpò nje ndâ kpo-kpò gba ta wotí mì bà tee njembí mítí Mbíṛì nó, wálá. Ndú táánò bàkà káa ndâ i ŋìnó náa à tí  nô. A ndú ká ꞌde ndâ i ŋìnó náa Mbíṛì cí ndâ ꞌduù gítí ndú nô. À tí ndú táánò a wotí bà nè nje ndâ siingiì, 34ta wotí bà mee ndâ kpo-kpò wu mbe kû zìì ngbàlà-ngbàlà, ta wotí bà kììꞌbà ꞌdo nje ndâ sìzò gbí gó. Ndâ nawu ndú táánò jò ndú me tí ndâ mbe wotí lá, káa a Mbíṛì ká giì je wotí bà dù tí ndâ ngáángbá ꞌdakò mbe toṛo nje ndâ àsìkérì mbe gì ꞌdo kèꞌbî gí bà tè ndú ta gó ta to. 35Ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú dele ndi ndú gí mí ndâ nawù ndú ta bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú.

Káa ndâ ꞌduù ŋìnó mbe biya bà njaanga miṛi ndú gî nó cì a vò ku, tacó bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú gí gbí tó ꞌválá. 36Ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌde mítí ndú a bà ŋonoko ndú, ta bà gbì ndú, ta bà eṛe ndú, ta bà te ndú mì gbí zàà. 37Àá táánò ziki ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú ta bà ꞌvaka ndú ta díí. À waaka gbí ndú ꞌvúngbú-ꞌvungbu ta mùsárà. À saaka miṛi ndâ ꞌbí  ta ndâ nja-njà sìzò. Bòngo tí ndú táánò wálá, ndú ta o tí nó kû ꞌbu káa ꞌbì ndú mítí ndú kû nó tí , ta ndâ kû-bee, ta kû-rómbo tí ndú. Ndú táánò a ndâ mbe yê ta bà ꞌvala ndú kpóló-kpolo, náa à kû mèèkèꞌi tí ndú. 38Bà ꞌvala muu to tí nó táánò nìkì ta ndú á ngé gî lá. Ndú táánò kû wùùkù to ta ndi gbí ndâ kángáá nga ngoò, delè ta gbí òkò ndâ kpo-kpò gú, á go i mì ndâ mbe fa ngèlè vò i; ndú kû ꞌvala gbí ndâ kpo-kpò zì gùù, tacó bàndò tí ndú wálá.

39Ndâ ꞌduù tí nò ꞌdáá gî táánò a ndâ ꞌduù ta ṛè ndú wu ta bà tee njembí ndú mítí Mbíṛì ngé ma. Kpêtí ká énò, ndú táánò ꞌde i tí nó náa Mbíṛì ci ndâ ꞌduù gítí  nó lá, 40lê náa Mbíṛì ŋò ꞌbí i mbe nìkì ngé ma kèjì tacó tí ndoo gî nò. Tó i tí nò a ŋìnó máa, ndú ꞌví ya gí gbí ꞌválá ŋìnó mbe cee lá nó si ndoo mí ndiì lá.

12

Mbíṛì tí Buù

1Gbí kòcò ndâ mbe kû ꞌdè yúcó gítí bà tee njembí mítí Mbíṛì kpónó ꞌdee ndoo go bà te ꞌboṛò nó gî. À má énò, ndoo tuṛu ndâ du i tí nó á muu ndoo mbe kû tii bà ì ngèlè ꞌdo tí ndoo nó mí to. Ndoo delè ꞌví ndoo vò i tí nó mbe nanaka mítí ndoo go cá tí ngbù tìítìí nó ꞌdo tí ndoo gî, wàa ndoo ꞌví te ta kpo muu gítí ngèlè tí nó kùṛo ndoo nô. 2À má énò, ndoo je mbí ndoo tí kpoò mítí Jézù tí kpédélé ꞌduù ŋìnó mbe tee njembí wó mítí Mbíṛì, tí mbe kû tè kùṛo ndâ mbe kû tee njembí ndú mítí Mbíṛì ya tí  gí kùṛo Mbíṛì nô. Yí táánò kònò bà dù tí njèèkpè mû ta nô ṛo wó gítí  wálá ta líkíꞌo i tí nó kùṛo wó nô. Yí kpónó kû ki tí wó pí mbata mì wó náa à te mò gí gbí kùꞌbì mì Mbíṛì gbí ngbàngà mì Mbíṛì.

3Yo koṛo có gítí Jézù tí mbe kònò ŋa ndâ vò i tí nó náa ndâ mbe bàkà vò i táánò bàkà ta yí nó, tacó wàa, njembí yo ꞌví mù lá, yo delè ꞌví cì gúku lá. 4Yo kpónó kû bàkà wotí tacó bà kpò muu vò i, káa yo bàkà wotí tí nò yee tí ŋa ŋìnó náa a mbelè ká bà yee to gbí  nó lá. 5Bà mbí yo ò tí có tí nó náa Mbíṛì táánò ꞌdè ji yo tacó bà je wotí ji yo énó máa, yo a ndâ ꞌviì mì yì nó gí?

«Yo si zèè mû tí nó náa Mbíṛì naka ta yo nó tí ꞌdé i lá, ndâ ꞌviì mì ye,

yo delè ꞌví cì gúku ta o tí nó náa yí má kû je muu ji yo nó lá.

6Tacó Mbíṛì kû naka ta zèè mû a ꞌduù ŋìnó náa yí zè yí nìkì maa nô,

giì je ndâ ꞌduù ŋìnó náa yí ùnje gítí ndú máa ndú dù tí ndâ ꞌviì mì yì gî nô.»

7Ndoo kònò tí ndoo, tacó wàa, Mbíṛì ꞌví naka ta ndoo ta zèè mû lá. Mbíṛì kû bàkà i tí ndoo ká go bà bàkà i tí ndâ ꞌviì mì bu ndú; káa a ŋa ꞌviì ngàyi jé náa bu wó naka yí ta zèè mû lá? 8Mbíṛì kùtàá má naka yo ta zèè mû tí nò mbe ṛo yo ꞌdáá gî nò lá, yo kùtàá bà dù a ndâ ꞌviì-ngbà. 9Ndoo lê má kû te duù mítí ndâ bu ndoo tí ndâ ꞌduù tí nó mbe kû je muu ji ndoo muu to tí nó nó, à ꞌví giì kpò ndoo a bà te duù mítí Bu lilí ndoo wàa ndoo ꞌví ꞌvala tí ? 10Tacó ndâ ꞌduù tí nó tí ndâ bu ndoo nó táánò kû je muu ji ndoo ká ta làmbu o mì ndú náa à tí  gbí njembí ndú. Káa Mbíṛì tí Bu lilí ndoo kû je muu ji ndoo ká gítí miṛi ndoo, tacó wàa ndoo ꞌví je tí  ta ŋa ngbáṛángà muu tí nò mì yì nò. 11Líkí gbí o tí nó náa à kû je muu ji ndoo nó tí ndoo wálá. Tàkòcò ndoo peteke ta o tí nò lá, má kózò gî, ndoo bà giì dù nìkì maa, tacó ndoo kû ꞌvala tí ndâ ꞌduù jáá kùṛo Mbíṛì.

Bà nìbà i, ta bà kpo-gbí-tà-tù

12À má énò, yo kaa ndâ ꞌbì yo tí nó mbe kû dù ṛekpe-ṛèkpèè nó gí yaà, wàa ndâ muungbó yo tí nó mbe kû gu ṛèkpè-ṛèkpè nó ꞌví si bà gu mí to. 13Yo bàkà kpokèjì mì yo jáá, wàa yo ꞌví nè ndâ dùgùù to ŋìnó náa à tí  nó gî, tacó wàa ndâ ꞌduù ŋìnó ta wu gbí kò ndú wálá nó má ṛu ndi yo, wàa vò i ꞌví ꞌde kò ndú lá. 14Yo bàkà wotí gítí bà ꞌvala ta ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ta ꞌdê njembí yo, yo delè ꞌví ꞌvala go có mì Mbíṛì, tacó ndâ mbe bàkà énò lá bà ŋò Mbíṛì ta ṛo ndú wálá. 15Yo kpolo tí yo, tacó wàa ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo ꞌví bè gbí nambeè tí nó náa Mbíṛì kû bàkà ji ndâ ꞌduù nò lá. Yo delè ꞌví kpolo tí yo máa, ꞌbí ꞌduù gbaànjé gbí òkò tí yo ꞌví dù tí mbe ju njembí mbe kû volo gbí òkò tí yo nò lá. 16ꞌBí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo delè ꞌví dù tí mbe vò muu, delè tí ꞌduù ŋìnó ta njembí wó wálá go i mì Èzàwú táánò mbe sì jàlàmbà mì wó tí ꞌviì-kíṛi gí ꞌdè á tacó gbèe kùṛùngbú kô nó lá. 17Tacó yo ŋò ni gî máa, yí mâ giì dele ndi wó gí mì bu wó ta ngo-ṛo ta ṛo wó ta o tí nó náa go bà cù ꞌdê ngo cù mì bu wó gì gítí wó gî nó, bu wó giì biya gî, tacó kpokèjì mì wó giṛi gî.

18Yo kpónó gì me gítí i ŋìnó náa yo bà zèè ta ꞌbì yo gî nó lá, yo gì me gí bà ŋò ngba wu mbe kû zìì ꞌvìlì-ꞌvìlì lá, yo gì me gí gbí ꞌdíꞌdiꞌo tí nó njíkiṛíí nó lá, yo gì me gí mì i ŋìnó mbe kû je kpo-tàkòcò ji yo nó lá, yo delè gì me gí gbí mbìímbî lá. 19Yo gì me gí tà gbí mòngò lá. Yo delè gì me gí tà gbí ŋa kòcò ŋìnó mbe kû baṛaka gbí tù yo náa bà ꞌdi gbí có tí nó náa ꞌduù tí nò kû ꞌdè ji yo nó kpo yo gî, go i mì ndâ Ìzìrìyélì dígísèé nó lá. 20Tacó wotí bà ꞌdi có tí nò náa à kû ꞌdè ji ndú ta o tí nò nò tí ndú wálá, tacó kòcò Mbíṛì ta o tí nò ji ndú énó máa, «À kpêtí káa nò má gàà gú tí nò, àá bà zi yí ta bà ꞌvaka yí ta díí gî.» 21Bà zeke ŋa i tí nò ta o tí nò te gúku mítí ndâ ꞌduù tí ŋa ŋìnó náa Mòze giì ꞌdè có ta nje wó máa, «Ye kû gú-gu ta gúku.»

22Káa yo kpónó gì a i gí pí gú Zìyónì tí gbata mì Mbíṛì tí nó tí wu Mbíṛì nô. Yo gì a i gí Jèrùzàlémè tí nó gbíṛì nô. Yo gì a i gí mì ndâ basìlì tí nó mbe kili mèè mì bà líkíꞌo nô. 23Yo gì a i gí bàndò bà kili ndâ ꞌviì-kíṛi tí nó náa à cu ṛè ndú mí gbí wáràgà gbíṛì gî nô. Yo gì a i gí mì mbe waa có tí nó, tí Mbíṛì mì ndâ ꞌduù ꞌdáá gî nô. Yo gì a i gí bàndò mì ndâ lilí ndâ ꞌduù ŋìnó tí ndâ ꞌduù jáá kùṛo Mbíṛì ta vò i mì ndú wálá nô. 24Yo kpónó gì a i gí mì Jézù tí ꞌduù tí nó mbe kû nò gbí òkò tí ndâ ꞌduù ta Mbíṛì gbí ngú mbelè tí nó náa Mbíṛì njù ta ndâ ꞌduù nô. Yo gì a i gí mì ꞌduù tí nò ta wu gbí kòcò mbelè wó ndii wu gbí kòcò mbelè Àbélè gî nô.

25Yo kpolo tí yo, tacó wàa yo ꞌví biya ta bà ꞌdi có mì Mbíṛì tí mbe kû ꞌdè có ji yo nó lá. Tacó ndâ ꞌduù tí nó náa yí táánò ꞌdè có ji ndú muu to tí nó mbe biya bà ꞌdi có mì wó gî nó má ꞌde kpokèjì bà ndo ꞌdo nje bà waa có mì wó mítí ndú lá, à cuki káa ndoo ká bà ndo ꞌdo gbí bà waa có mì wó náa ndoo má biya bà ꞌdi có mì wó tí mbe kû ꞌdè có ji ndoo á ꞌdo gbíṛì gî nò?

26Ta o tí nò náa yí táánò kû ꞌdè ta có ji ndâ ꞌduù tí nò nó, kòcò wó ngaka a to. Káa yí kpónó ci cí máa, «Sè bà gì gí bà ꞌdè có mì ye kákáꞌi gbaànjé. Káa a gbí ŋìnò me káa to ká bà ngaka tí lá, gbíṛì delè bà ngaka tí.» 27Gbí ndò có tí nò máa, «kákáꞌi gbaànjé» nò énó máa, àá bà giì mò ndâ i ŋìnó mbe ngaka tí nó gî, tacó ndú a ndâ i ŋìnó náa à suu ndú súú-suu, tacó wàa ndâ i ŋìnó mbe ngaka tí lá nó ꞌví dù tí  28À má énò, ndoo ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì, tacó bà dù ndoo ꞌbá mì wó, tí ꞌbá mì gba mbe ngaka tí lá nô. Ndoo kpolo tí nambeè tí nó náa Mbíṛì bàkà ji ndoo nô, wàa ndoo ꞌví bàkà i ji yí gbí ŋa kpokèjì ŋìnó náa yí bà lì ꞌbì wó gí tà  gî. Ndoo bàkà i-Mbíṛì ta bà te duù mítí Mbíṛì, delè ta bà cì gúku tí wó, 29tacó Mbíṛì mì ndoo a wu mbe kû laka to.

13

Ŋa kpokèjì bà peteke tàkòcò Mbíṛì

1Yo zè tí yo gbí òkò tí yo nìkì maa á go i mì ndâ ꞌduù ta ndâ náꞌvindí ndú. 2Yo delè ꞌví ṛò tíyò á ꞌdo tí bà te wiṛi mítí ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdó-ꞌdo, náa yo ŋò ndú ni lá nó lá. Tacó ndâ ꞌbí ꞌduù táánò te wiṛi mítí ndâ basìlì mì Mbíṛì káa ndú ŋò ndú ni lá á ꞌdo gbí bà te wiṛi mítí ndâ mbe ꞌdó-ꞌdo. 3Yo ꞌví ò-bà-mbí ndâ ꞌduù ŋìnó gbí zàà nó lá; yo je mbí yo mítí ndú ká goòlá a yo ká gbí zàà. Yo delè ꞌví koṛo có gítí ndâ ꞌduù ŋìnó náa à kû mèèkèꞌi tí ndú nó, tacó ndú delè káa ndâ ꞌduù ta mbelè gbí dìì ndú á go yo. 4Ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ꞌví te duù mítí bà kò tí. Wàa ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kò tí ndú gî nó ꞌví co ká tí kpokèjì ŋìnó jáá nô. Tacó Mbíṛì bà waa có mítí ŋa ꞌduù ŋìnó náa ka wó mbe ꞌbá má gélé, káa yí gélé ta ꞌbí ꞌduù gbí kpâ-sili mì ndú á kapí ṛo wó nô. 5Yo kpolo tí yo á ꞌdo tí bà tee njembí yo mítí gùrúsù. À ꞌví tè ta yo káa i ŋìnó náa à kuu mì yo nó, tacó ꞌdóó kòcò Mbíṛì náa yí ꞌdè ta nje wó énó máa,

«Ye bà si yo ꞌví bè gbí i wálá.

Ye delè gí bà ꞌvìsì kapí ye gítí yo wálá.»

6À má énò, ndoo bà ni bà ꞌdè có ta gúku tí ndoo wálá énó máa,

«Mbíṛì à mbe konì ye;

ye bà cì gúku wálá.

ꞌDuù bà bàkà ta ye a yè?» gî.

7Yo koṛo có gítí ndâ kpo ꞌduù mì yo, tí ndâ mbe ŋò ṛo ṛi kùṛo yo, tí ndâ ꞌduù tí nó táánò mbe ꞌdè có mì Mbíṛì ji yo nô. Yo koṛo có gítí ndâ i tí nó náa ndú táánò kû bàkà gbí ꞌválá mì ndú nò, wàa yo ꞌví mèlè ndi bà tee njembí ndú mítí Mbíṛì. 8Jézù tí Bìndi-Mbíṛì yáánó ká go Jézù tí Bìndi-Mbíṛì wúnó, yí delè bà dú ká tí Jézù tí Bìndi-Mbíṛì á dúú bà ya tí . 9À má énó yo si ndâ ꞌbí ŋa tende bà nìbà i ꞌví soloko yo ꞌdo tí kpokèjì tí nó jáá nó lá; tacó à nìkì a bà tee njembí ndoo mítí nambeè mì Mbíṛì, tí i ŋìnó mbe kû je wotí mí gbí njembí ndoo nó, á co tí bà koṛo có gítí ndâ gèṛè gítí ndâ i-zó-zò tí i ŋìnó náa ndâ mbe kû tee njembí ndú mítí  ꞌde i gbí  lá nô. 10Tacó Bàndò bà ci i ji Mbíṛì mì ndoo, náa ndâ mbe kû bàkà nèté tà ndùúṛù mì Mbíṛì zò i tí nó náa à ci mítí  lá nó, kuu tí . 11Kùṛo ndâ bu-Mbíṛì kû ya ta mbelè ndâ nò tí nó náa à ziki ndú nó gí Bàndò-mì-Mbíṛì á tà ndùúṛù mì Mbíṛì tacó bà yù à-cee-gî ꞌdo mì Mbíṛì gítí ndâ vò i mì ndâ ꞌduù mì wó. Bìndi  à giì tuṛu ndâ kùùyù nò tí nò ya tí  gí bà doo gí ndiì ꞌdo tí bàndò tí nó náa ndâ ꞌduù tò ndâ ndùúṛù mì ndú gìjì-gìjì mítí  nô. 12Jézù táánò kònò séꞌi njekèjì ndùgù sè tacó bà toṛo ndâ vò i mì ndâ ꞌduù ta ꞌdóó mbelè wó delè ká énò. 13À má énò, ndoo toṛo ndâ có ŋónókó tí nó náa ndâ ꞌduù kû ŋonoko ta ndoo á muu wó nó mítí ndoo tí bàà, wàa ndoo ꞌví ya gí mì wó nje seè kà. 14Tacó gbata mì ndoo mbe dù tí ká muu to tí nó wálá. Ndoo kû pà a bà gbata tí nó kèjì nô.

15À má énò, ndoo ùlù Mbíṛì ta ṛè mì Jézù dúú bà ya tí . Tacó bà ùlù Mbíṛì nò a ndâ có mbe jò ꞌdo gbí nje ndâ mbe si ṛè Mbíṛì tí có. 16Yo ꞌví ò-bà-mbí bà bàkà tó i lá, yo delè ꞌví ò-bà-mbí bà kùtù tí ꞌbí i ŋìnó náa à kuu mì yo nó ji ndâ ꞌbí ꞌduù lá, tacó ŋìnò a ndâ ꞌbí ŋa bà ci i mbe kû nìkì tí Mbíṛì ká nò.

17Yo ꞌdi có mì ndâ ꞌduù tí nó náa à bàkà ndú tí ndâ kpo ꞌduù kùṛo yo nô. Yo si tí yo tí ndâ i mì ndú, tacó a ndú ká kû kpolo tí lilí yo. À delè a ndú ká bà ꞌdè có gítí ndâ i ŋìnó náa ndú bàkà á muu yo nó ji Mbíṛì. À má énò, yo si ndú ꞌví bàkà ndâ i tí nò ta pétékè tàkòcò ndú, tacó ndú má bàkà ta kpo-tàkòcò ndú, àá bà nìkì ji yo wálá.

18Yo ꞌdeke tí yo ji Mbíṛì tacó tí ze, tacó ze ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî, máa njembí ze ká ngbáṛángàꞌi. À delè tí ze káa go bà bàkà ndâ i ŋìnó mbe ꞌvii ṛo ꞌbá nô. 19Ye gbí ŋìnó kû yù nambeè ꞌdo mí yo kpolo ma, énó máa, yo ꞌdeke tí yo ji Mbíṛì, tacó wàa, yí ꞌví si ye ꞌví dele ndi ye ya gí mí yo kà gálà.

Bà ꞌdeke tí ji Mbíṛì

20Ye kû ꞌdeke tí ye ji Mbíṛì tí mbe ꞌdê njembí, mbe ꞌvala ndi Jézù tí Mbe tí ndoo ꞌdo gbí muuꞌdú wó, Jézù tí nó tí gbolò mbe gbà bee, mbe kû gbà ndâ rómbo, mbe cì tacó wàa, bà njù mbelè tí nó náa Mbíṛì njù ta ndâ ꞌduù nó ꞌví dù tí yú bà njù mbelè dúú bà ya tí  nó, 21máa, yí ꞌví je ndâ tó i ꞌdáá gî ji yo. Tacó wàa, yo ꞌví bàkà ndâ i ꞌdáá gî ká go có mì wó. Mbíṛì ꞌví si có tí nò ꞌví bàkà mí gbí njembí yo káa ndâ i ŋìnó ta go bà zeke ndú tí wó tí Mbíṛì nó ta ṛè mì Jézù tí Bìndi wó tí Mbíṛì. À ùlù Jézù tí Bìndi-Mbíṛì kpòò ya tí . Go-i-tí-nò.

Bà yee nje có

22Ndâ náꞌvindí ye, ye kû ꞌdeke a tí ye ji yo énó máa, yo ꞌví ꞌdi ndò có tí nó náa ye cu ji yo tacó bà je wotí ji yo nó ta pétékè tàkòcò yo. 23Ye kû ꞌva nó a mbí yo énó máa, à njaanga náꞌvindí ndoo Tìmàtéyò ꞌdo gbí zàà gî. Yo bà ŋò ze ta yí, náa yí má yee tí ye gálà si ye njè nó lá nò.

24Ye ꞌvee ndâ ꞌduù tí nó náa à bàkà ndú tí ndâ kpo ꞌduù kùṛo yo kà nó, ta ndâ ꞌduù tí nó kà, náa Mbíṛì kaa ndú mò gí mì wó tí Mbíṛì gî nó ꞌdáá gî ma. Ndâ ꞌduù ŋìnó Ìtálìyà kàá, náa Mbíṛì kaa ndú mò gí mì wó gî nó, delè ꞌvee yo ꞌdáá gî ma. 25Nambeè mì Mbíṛì ꞌví dù gbí njembí yo ꞌdáá gî. Go-i-tí-nò.