KPÉDÉLÉ KÒRÍNDÌ
Kpédélé bà cu wáràgà mì Páwòlò ji ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí gbata Kòríndì
11Ŋìnó a ye tí Páwòlò, náa a Mbíṛì ká cu ꞌbì wó mítí ye ꞌdo gbí ꞌdóó có mì wó tí Mbíṛì, máa ye dù tí tú mì Bìndi-Mbíṛì tí Jézù, ká kû cu wáràgà tí nô. Ze kû gbo gbí bà cu wáràgà tí nó ta náꞌvindí ndoo Sòsìténè, 2ji yo tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí gbata Kòríndì. Yo tí ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì toṛo ndâ vò i mì yo ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gî nô, yo tí ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tèꞌé tí yo tacó bà kaa yo mò gí mì wó tí Mbíṛì toko ta ndâ ꞌduù tí nó mbe kû ꞌdeke tí ndú tí ndâ bàndò ꞌdáá gî ta ṛè mì Mbe tí ndoo Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, énó máa yí a Mbe tí ndoo ta ndâ yì ꞌdáá gî nô. 3Ze kû ꞌdeke tí ze ji Bu ndoo tí Mbíṛì, ze delè kû ꞌdeke tí ze ji Jézù tí Bìndi-Mbíṛì énó máa, ndú ꞌví toko nambeè ta yo, ndú delè ꞌví si yo ꞌví dù nìkì maa.
Tó i gbí bà dù toko ta Bìndi-Mbíṛì
4Ye kû ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì ta o ꞌdáá gî tacó tí yo, tacó nambeè mì wó tí Mbíṛì náa yí bàkà ji yo ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì tí Jézù nô. 5Mbíṛì wu bà ꞌdè có mí gbí nje yo me gbolò, yí delè giì je muu ji yo me gbolò ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì. 6Yúcó tí nó náa ye ꞌdè ji yo gítí Bìndi-Mbíṛì nó kpónó bàkà kudu mí gbí njembí yo 7tí ŋa ŋìnó náa yo kpónó kû ùndi o bà tùbà tí Mbe tí ndoo Jézù tí Bìndi-Mbíṛì ta gbèe i-nambeè mì Mbíṛì Mbe gboo ꞌdo mì yo wálá. 8Mbíṛì bà je wotí ji yo tacó wàa, yo ꞌví dù tí ndâ ꞌduù ŋìnó ta i-nô mì yo wálá nó yee tí ndòngbú o tí nó, tí o bà gì Mbe tí ndoo Jézù tí Bìndi-Mbíṛì nô. 9Mbíṛì tí nó tí mbe tèꞌé tí yo gí bà dù toko ta ꞌViì mì wó, Jézù tí Bìndi-Mbíṛì tí Mbe tí ndoo nó, a mbe kû ṛu káa ndi ngo nje wó.
ꞌBè gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì
10Ye kû yù ꞌdo mì yo ꞌdáá gî a nambeè ta ṛè mì Mbe tí ndoo Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, énó máa, yo ꞌdáá ꞌví eṛe gba có mì yo ká gbaànjé, ndâ náꞌvindí ye. Yo ùnje énó máa, yo bà si gbínje ꞌví dù gbí òkò tí yo wálá, ŋa bà koṛo có mì yo delè ta ndeṛè bà bàkà i mì yo ꞌdáá gî ꞌví dù ká gbaànjé. 11Ye kû ꞌdè có tí nò ji yo tacó ye ꞌdi có ꞌdo mì ndâ ꞌduù mì niì tí nó tí Kèlèyónè nó énó máa, gbí òkò tí yo kà nìkì ngé gî lá, ndâ náꞌvindí ye. 12Có tí nó ta go bà ꞌdè ji yo tí ye nó a ŋìnó máa, à gbí òkò tí yo kà a ꞌbè: ꞌduù ŋìnó máa, «Ye a ꞌduù mì Páwòlò,» ŋìnó máa, «Ye a ꞌduù mì Àpólò,» ꞌduù ŋìnó máa, «Ye a ꞌduù mì Kéfà,» ŋìnó máa, «Ye a ꞌduù mì Bìndi-Mbíṛì.»
13À njèè gbí Bìndi-Mbíṛì gî? Àá táánò gbì a Páwòlò mítí njèèkpè mû? Àá táánò caka tí yo ta ṛè Páwòlò? 14Ye kû ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì tacó ye táánò caka ꞌdo gbí òkò tí yo cuki káa tí ndâ Kìrísìpù ta Gáyù. 15À má énó, ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo bà ꞌde wotí bà ꞌdè có énó máa, àá táánò caka tí yì ta ṛè ye nò wálá. 16Ye koṛo có énó máa, ndâ ꞌbí ꞌduù náa ye táánò caka tí ndú káa ndâ ꞌdakò tí nó tí Ìsìtèfánà nó ta ndâ ꞌduù mì wó. À má ta bà ꞌdè có ta yúcó, mbí ye kákáꞌi tí ꞌbí ꞌduù náa ye caka tí wó bìndi ndâ ꞌduù tí nò ta bà muu ndú náa ye ꞌdeke ndú nò lá, 17tacó Bìndi-Mbíṛì táánò tuu ye me tacó bà caka tí ndâ ꞌduù lá, yí tuu ye a i tacó bà ma Banga-Ngú-Có. Yí delè táánò tuu ye nò me tacó bà gì gí bà ma Banga-Ngú-Có ta bà ꞌvanda có kpènjèngèꞌvèè, tí ndâ có bà ꞌdi gbí-o mì ndâ ꞌduù muu to tí nó, nò lá. Tacó ndâ có bà ꞌdi gbí-o tí nò kpènjèngèꞌvèè nò kû bàkà có gítí bà cì Bìndi-Mbíṛì mítí njèèkpè mû tí có ta gbí wálá.
Bìndi-Mbíṛì a wotí ta bà ꞌdi gbí-o mì Mbíṛì
18Có gítí bà cì Jézù mítí njèèkpè mû gbí tù ndâ ꞌduù tí nó mbe giṛiꞌo gî nó go mòngò gbí tù bô, káa à gbí tù ndoo tí ndâ ꞌduù tí nó mbe kû co tí kpokèjì mì ꞌválá nó, a có gítí wotí mì Mbíṛì. 19Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, Mbíṛì máa,
«Ye bà voloko gbí kpokèjì bà ꞌdi gbí-o mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o gî.
Ye bà bàkà bà ŋòꞌo mì ndâ mbe kpo-ṛo tí i ta gbí wálá.»
20À má énò, ndâ mbe ꞌdi gbí-o kpónó ngò? Ndâ kpo-kpò mbe ŋò wáràgà, ta ndâ kpo-kpò mbe kû ꞌviiki gbí có kpónó gbí to ngàyi? Mbíṛì kpónó yù gbí ndâ i-ŋónókó mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o muu to tí nó gí sè lá? 21Káa có gbí muu Mbíṛì má lê énó máa ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌví ŋò yì tí Mbíṛì ni ꞌdo gbí ꞌdóó bà ꞌdi gbí-o mì ndú lá, yí bàkà énò tacó à gbí njembí wó a có bà ꞌvala ndâ ꞌduù, ta «có ŋónókó» tí nó náa ndoo kû ma nô.
22Ndâ Jùdéyà kû ù a ndi bà ŋò ndâ seṛè, ta ndâ mbó ndi ꞌbì Mbíṛì, ndâ Ìgìrígì kû ù a ndi bà ꞌdi kòcò ndâ mbe ꞌdi gbí-o. 23Káa ndoo kû ma a có gítí Bìndi-Mbíṛì náa à gbì yí mítí njèèkpè mû, tí có mbe kû pèè njembí ndâ Jùdéyà, káa ndâ Ìgìrígì kû si a i tí có ŋónókó. 24Káa à má ji ndâ ꞌduù tí nó náa Mbíṛì tèꞌé tí ndú gî, tí ndâ Jùdéyà ta ndâ Ìgìrígì, có ŋónókó tí nò náa ndoo kû ma nò a Bìndi-Mbíṛì tí wotí mì Mbíṛì, a Bìndi-Mbíṛì tí bà ꞌdi gbí-o mì Mbíṛì. 25Có ŋìnó náa àá mì Mbíṛì a có ŋónókó nó a có ta gbí me gbolò ndii gbí có mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o muu to tí nó gî. Bìndi i ŋìnó tí jóꞌdókò i mì Mbíṛì nó a i mbe kpolo ndii ꞌbilì ndâ mbe wotí muu to tí nó gî.
26Yo koṛo muu yo á gítí o bà tèꞌé tí yo mì Mbíṛì táánò gi, ndâ náꞌvindí; ndâ ꞌduù muu to tí nó táánò ŋò ndâ ꞌduù me mbè gbí òkò tí yo tí ndâ mbe ꞌdi gbí-o ṛo ndú lá, ndâ ꞌduù me mbè gbí òkò tí yo táánò me ndâ mbe wotí lá, ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí yo táánò delè me ndâ ꞌviì mì ndâ ꞌduù ŋìnó ta ṛè ndâ mbe jò ndú a ṛè nó lá.
27Káa Mbíṛì táánò cu ꞌbì wó mítí mbe ŋónókó, tacó bà te nô mí ṛo ndâ mbe ꞌdi gbí-o, Mbíṛì cu ꞌbì wó mítí jóꞌdókò ꞌduù tacó bà te nô mí ṛo ndâ mbe wotí, 28Mbíṛì giì cu ꞌbì wó mítí i ŋìnó ta gbí wó wálá, náa ndâ ꞌduù muu to tí nó si tí có lá, yí delè kû cu ꞌbì wó mítí ꞌbí i, kpêtí i tí nò má wálá, tacó bà bàkà ndâ i ŋìnó náa ndú kuu tí nó tí ndâ i lá. 29Tacó wàa, ꞌbí ꞌduù muu to tí nó ꞌví cè ta cè-ꞌbì máa, yì ma kùṛo Mbíṛì nò lá, 30tacó a Mbíṛì ká toko yo ta Bìndi-Mbíṛì tí Jézù, à delè káa Mbíṛì ká bàkà Jézù tí ṛèngbó bà ꞌdi gbí-o mì yo, tí mbe si ndoo ꞌví dù tí ndâ jáá ꞌduù á kùṛo wó tí Mbíṛì, tí ndâ ꞌduù ŋìnó náa yí tí Mbíṛì kaa ndoo mò gí mì wó gî, delè tí ndâ ꞌduù ŋìnó náa à toṛo ndâ vò i mì ndoo gî nô. 31Tacó énò, à giì cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, «Go bà cè cè-ꞌbì má tí ꞌduù, yí ꞌví cè a i ta ṛè Mbíṛì.»
2Có gítí Bìndi-Mbíṛì náa à gbì yí mítí njèèkpè mû
1Ta o tí nó náa ye táánò ya tí gí mì yo kà nó, ye ya me ta bà ma yúcó mì Mbíṛì ji yo ta ndâ kpo-kpò có lá, ye delè ma me ta bà ꞌdè ndâ có mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o lá, ndâ náꞌvindí ye. 2Tacó ta o tí nó náa ye táánò kuu mì yo kà nó, ye eṛe muu ye cuki ká gítí bà ꞌdè có gítí Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, ta có gítí bà gbì yí mítí njèèkpè mû. 3Ye táánò ya gí mì yo kà ta wotí tí ye wálá. Ye ya ta gúku ká tí ye. Ye ta o tí nò kû gu ká kpùṛù-kpùṛù énô. 4Ye ta o tí nò toṛo me bàà mítí có mì ye náa ye ꞌdè ji yo nó lá, ye te me banga mítí có tí nó náa ye ma ji yo nó go i mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o muu to tí nó lá. Ye tù ji yo káa bà wotí mì Bèṛi-mì-Mbíṛì. 5Tacó wàa, ndeṛè bà tee njembí yo mítí Mbíṛì ꞌví dù me ꞌdo gbí có bà ꞌdi gbí-o mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá, à ꞌví dù a i ꞌdo gbí wotí mì Mbíṛì.
Bà ꞌdi gbí-o mì Mbíṛì
6Ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî, ze ma có bà ꞌdi gbí-o a ji ndâ ꞌduù tí nó náa gbí dìì ndú yù gítí có mì Mbíṛì gî nó. Káa bà ꞌdi gbí-o tí nò me bà ꞌdi gbí-o mì ndâ ꞌduù tí nó kpónó kuu muu to tí nó nó lá. À delè me ŋìndi ndâ mbe wotí mbe kû zogo to tí nó, náa wotí mì ndú bà mìì gî nó, lá. 7Ze kû ma a có kóó, tí có bà ꞌdi gbí-o mì Mbíṛì náa yí táánò ngùù ꞌdo tí ndâ ꞌduù gî, tí tó có náa yí koṛo si mí to tacó tí ndoo sàà táánò kùṛo bà suu to tí nô. 8Gbèe ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ gba muu to tí nó mbe ꞌdi gbí có tí nó wálá, tacó ndú má ꞌdi gî, ndú táánò bà gbì ꞌduù tí nó tí mbe tí ngbaꞌo nó mítí njèèkpè mû wálá. 9Káa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,
«ꞌBí i náa ꞌbí ꞌduù jé mbe ŋò ta ṛo wó wálá,
tí i náa ꞌbí ꞌduù jé mbe ꞌdi có gítí ta tù wó wálá,
tí i náa ꞌbí ꞌduù jé mbe koṛo có gítí wálá,
ŋìnò a i tí nó náa Mbíṛì bàkà si mí to
tacó tí ndâ mbe zè yí nìkì ma nô.»
10Mbíṛì tuu a Bèṛi mì wó tí Mbíṛì gí bà ꞌdè gbí i tí nò ji ndoo, tacó Bèṛi-mì-Mbíṛì a mbe pà gbí ndâ i lézé-lézé yee ngé ṛèngbó ndú, à kpêtí káa ndâ kpóló-kpolo có kóó ŋìnó mì Mbíṛì. 11ꞌBí ꞌduù ta wotí bà ꞌdi gbí ndâ có gbí njembí ꞌbí ka wó tí wó wálá, à káa bèṛi mì ꞌduù ká ꞌdi gbí ndâ kóṛó-koṛo có gbí njembí wó. À má énò, ꞌbí ꞌduù delè mbe ꞌdi gbí ndâ kóṛó-koṛo có mì Mbíṛì wálá, à káa Bèṛi-mì-Mbíṛì. 12Bèṛi tí nó náa Mbíṛì kpónó je ji ndoo nó me bèṛi mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá. Yí je ji ndoo a Bèṛi mì wó tí Mbíṛì, tacó wàa, ndoo ꞌví ꞌdi ta gbí ndâ i-nambeè tí nó náa yì tí Mbíṛì kaa ji ndoo sínò nô.
13Ndoo kû ꞌdè gbí ndâ yúcó mì Mbíṛì ji ndâ ꞌduù tí nó náa Bèṛi-mì-Mbíṛì kuu gbí njembí ndú nó me ta ndâ có náa a ndâ mbe ꞌdi gbí-o muu to tí nó ká nìbà ndú ji ndoo nò lá, ndoo kû ꞌdè a i ta ndâ có náa a Bèṛi-mì-Mbíṛì ká nìbà ndú ji ndoo. 14ꞌDuù ŋìnó ta Bèṛi-mì-Mbíṛì gbí njembí wó wálá nó ùnje gítí bà ꞌde ndâ i-nambeè ꞌdo mì Bèṛi-mì-Mbíṛì lá, tacó ŋa ꞌduù tí nò ꞌdi gbí ndâ i-nambeè tí nó lá. Ndâ i-nambeè tí nò ṛo wó ꞌdáá gî káa ndâ i ta gbí ndú wálá, tacó à kû ŋò i gbí ndâ i tí nò ni ká ta wotí mì Bèṛi. 15ꞌDuù tí nó ta Bèṛi-mì-Mbíṛì kuu gbí njembí wó nó ꞌviiki káa gbí ndâ i ꞌdáá gî, káa ꞌduù mbe ꞌviiki gbí njembí wó wálá. 16Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa,
«A ꞌdi ká ꞌdi gbí có gbí njembí Mbíṛì gî,
tacó wàa ꞌduù tí nò ꞌví nì ta bà i ji Mbíṛì?»
Káa njembí ndoo a njembí Bìndi-Mbíṛì.
3Ndâ bòò mì Mbíṛì
1Bà ꞌdè có ji yo go bà ꞌdè có ji ndâ ꞌduù ŋìnó náa Bèṛi-mì-Mbíṛì kuu gbí njembí ndú nó táánò kpò ye gî, ndâ náꞌvindí ye. Tacó énó ye giì ꞌdè có ji yo ká go bà ꞌdè có ji ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû ꞌvala ká gbí ŋa kpokèjì bà ꞌvala ndò mì ndâ ꞌduù muu to tí nô. Ye ꞌdè có ji yo go bà ꞌdè có ji ndâ dó ꞌviì gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì.
2Ye táánò ko yo ta ngo kí, ye ko yo me ta ndâ kùùkpò i-zó-zò lá, tacó yo ta o tí nò ꞌviindi tí yo gítí bà zò ndâ kùùkpò i-zó-zò lá. À kpêtí ká kpónó, yo ꞌviindi tí yo kálásê, 3tacó yo kû ꞌvala go có mì ndâ ꞌduù muu to tí nó kálásê. Yo lê má kû tò kiì, yo delè má kû ꞌdèèkè mà, gbí có tí nó me énó máa, yo kû ꞌvala káa cè ŋa bà ꞌvala ndò mì ndâ sè ndâ ꞌbí ꞌduù muu to tí nó lá? 4Tacó ꞌbí ꞌduù má ꞌdè có énó máa, «Ye a ꞌduù mì Páwòlò,» bìndi ꞌbí ka wó giì ꞌdè có énó máa, «Ye a ꞌduù mì Àpólò,» yo kû bàkà nò me cè bà bàkà i mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá?
5À má énó, Àpólò tí nò a yè? Páwòlò delè a yè? Ze a ndâ bòò mì Mbíṛì, náa Mbíṛì táánò tuu ze ji yo tacó bà konì yo wàa yo ꞌví ù ta nje gítí yì tí Mbíṛì. Mbíṛì táánò tuu ꞌduù ŋìnò ká ta ŋa nèté mì wó, yí giì tuu ka wó ká ta ŋa nèté mì wó. 6Ye táánò ṛò a njì ŋa, bìndi Àpólò giì ja ngo mítí kû i, káa a Mbíṛì ká giì si kú i tí nò ꞌví uu gí yaà. 7À má énó, mbe ṛò i me i lá, mbe ja ngo gítí kú i delè me có lá, i káa Mbíṛì tí mbe je bà uu ndò ji kù i. 8ꞌBè gbí òkò tí ndâ mbe ṛò i, ta mbe ja ngo gítí kú i wálá, Mbíṛì bà ko mboo nèté mì ndú ji ndú ꞌvii ká ta ŋa nèté mì ndú. 9Tacó ze a ndâ kaà gbí nèté mbe kû bàkà nèté tacó tí Mbíṛì. Káa yo a njí mì Mbíṛì.
Yo delè a ꞌbá mì Mbíṛì. 10À má go nambeè tí nó náa Mbíṛì bàkà ji ye nó, ye a gbolò ꞌduù kùṛo ndâ mbe bì ꞌbá. A ye ká sè tà ꞌbá, bìndi ꞌbí ꞌduù giì bì kû ya tí gí yaà. Káa wò tí mbe kû bì ꞌbá tí nò ya tí gí yaà nò ꞌví koṛo muu lo gítí cè ŋa bà bì i mì lo. 11Tacó ꞌbí ꞌduù bà sè tà ꞌbí ꞌbá bìndi ŋìnò náa à sè gî nò wálá. Ṛè ŋìnò náa à sè gî nò a Jézù tí Bìndi-Mbíṛì.
12ꞌBí ꞌduù má bì i kû ya tí gí yaà mì pí tà ꞌbá tí nó ta dâꞌbì, ꞌbí ꞌduù ꞌví bì ta fádà, ꞌbí ꞌduù ꞌví bì ta ndâ banga ŋa díí ta i gbí ndú me gbolò, ꞌbí ꞌduù ꞌví seke a ndâ njí-mû mí pí , ꞌbí ꞌduù ꞌví po a mbílì, ꞌbí ꞌduù ꞌví po a kùngbó cû. 13Àá bà tùbà cè ŋa mbó ndi ꞌbì ndâ ꞌduù tí nò gbaànjé-gbaànjé gî. Yé tí nó kèjì gí bà too ta wu nó bà gbaa ndâ i ꞌdáá mí gbí ngbàà ṛi, bìndi a wu tí nò ká bà tùbà cè ŋa nèté mì ꞌduù gí sè. 14I tí nó náa ꞌduù bì mí pí tà ꞌbá tí nò nó má doo lá, àá bà ko mboo nèté mì ꞌduù tí nò ji yí. 15Káa nèté mì ꞌduù má doo gî, yí bà bè gbí nèté mì wó gî, káa yí bà ꞌvala go ꞌduù mbe ꞌvala ꞌdo gbí wu nó gî.
16Yo ŋò ni lá máa yo a ndâ ꞌbá mì Mbíṛì? Yo delè ŋò ni lá máa Bèṛi-mì-Mbíṛì kû ꞌvala gbí njembí yo? 17ꞌDuù má kiꞌviki ꞌbá mì Mbíṛì, Mbíṛì bà kiꞌviki ꞌduù tí nó, tacó ꞌbá mì Mbíṛì a ꞌbá náa Mbíṛì kaa mò gí mì wó tí Mbíṛì gî. Káa ꞌbá-Mbíṛì tí nò a yo.
18ꞌDuù ꞌví eendi tí wó ta kpéétí wó lá. ꞌBí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo má kû koṛo có máa, ndâ ꞌduù muu to tí nó kpónó kû si yì tí mbe ꞌdi gbí-o, si ꞌduù tí nò má gì tí ŋónókó má kózò gî, yí ꞌví giì ꞌdi gbí-o a ꞌdo ndiì. 19Tacó i tí nó náa ndâ ꞌduù muu to tí nó kû si tí bà ꞌdi gbí-o nó a i-ŋónókó kùṛo Mbíṛì. Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, «Yí zèè ndâ mbe ꞌdi gbí-o gbí tiṛì mì ndú.» 20À giì cu ꞌbí kákáꞌi énó máa, «Mbíṛì ŋò ni gî máa, có gbí ndâ kóṛó-koṛo có mì ndâ mbe ꞌdi gbí-o wálá.»
21À má énò, ꞌbí ꞌduù ꞌví cè cè-ꞌbì ta ṛè ndâ ꞌduù muu to tí nó lá, tacó ndâ i ꞌdáá gî a ndâ i mì yo: 22à má a Páwòlò, à má a Àpólò, à má a Kéfà, à má a to tí nó, à má a ꞌválá, à má a ku, à má a kpónó, à má a taàbé, ndâ i ꞌdáá gî a ndâ i mì yo, 23káa yo a ndâ i mì Bìndi-Mbíṛì, bìndi Bìndi-Mbíṛì a i mì Mbíṛì.
4Ndâ tú mì Bìndi-Mbíṛì
1Yo kùtàá bà si ze tí ndâ bòò mì Bìndi-Mbíṛì mbe kû kpolo tí ndâ có tí nó táánò tí ndâ có kóó mì Mbíṛì nô. 2Káa kpóló-kpolo có mì ꞌduù tí nó mbe kû ꞌdè có kóó ji yí nó a ŋìnó máa, yí ꞌví dù me mbe fílí nje lá. 3Káa a má gítí bà miṛi ye, bà ꞌviiki ye mì yo, ta bà ꞌviiki ye gbí ngbàngà mì ndâ ꞌduù muu to tí nó, bàkà i ta ye gbaànjé lá. À má ta bà ꞌdè ta yúcó, ye ngbá ꞌviiki tí ye lá. 4Njembí ye ká ngbáṛángàꞌi. Kpêtí ká énò, ye kû ꞌdè me có máa, ye co jóró ꞌdo gbí vò i gî nò lá. À káa Mbíṛì ká bà ꞌviiki ye.
5À má énò, ndoo co kpónó gí bà waa có mítí ꞌbí ꞌduù á kùṛo o bà co ṛi bà waa có á kùṛo bà gì Mbe tí ndoo lá. Yí kèjì gí bà tùbà ndâ i ŋìnó náa ndoo bàkà ndú gbí ꞌdíꞌdiꞌo nó gí ṛo ngbaꞌo; yí kèjì gí bà ꞌdè gbí ndâ có kóó tí nó gbí njembí ndoo nó ꞌdáá gî gí sè, bìndi Mbíṛì bà giì ko mboo ndâ tó i mì ndâ ꞌduù gbaànjé-gbaànjé go ŋìnó náa à tí nó ji ndú.
6Ye kpónó ꞌdè có tí nò ta ṛè ze ta Àpólò nó ká go cè tiṛì nô, ndâ náꞌvindí, tacó wàa yo ꞌví mèlè ta ndi ze, wàa yo ꞌví ꞌdi ta gbí có tí nó máa, «Ndii muu có tí nó náa à cu mì gbí wáràgà mì Mbíṛì nó lá,» nô. Tacó yo bà giì luguu tí yo ta bà wu gbí ꞌbí ꞌduù, bìndi yo giì cònje gítí ꞌbí ꞌduù. 7Tacó a ꞌdi ká bàkà ꞌbè mí gbí òkò tí yo? A yè ká mì yo náa à je ji yo me jé-je lá? Káa à má je i ji yo jé-je, yo kû cè cè-ꞌbì muu goòlá à me i-nambeè náa à je ji yo me sínò lá nò, tacó yè?
8Yo kpónó a ndâ mbe yéŋì gî! Yo kpónó gì tí ndâ mbe i gî! Yo gì tí ndâ kpo-kpò gba si ze mí to gî! Có gbí njembí ye máa, yo kùtàá ꞌví dù tí ndâ kpo-kpò gba ta yúcó, tacó wàa ndoo ꞌví dù ta ndoo tí ndâ kpo-kpò gba. 9Tacó ye ŋò goòlá Mbíṛì waa có mítí ze tí ndâ mbe kû ma có mì wó, máa, à ꞌví zi ze mí gbí njì ṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, tacó wàa, ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî, ta ndâ basìlì ꞌví ŋò ta ṛo ndú.
10Ze dù tí ndâ mbe ŋónókó ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì, káa yo dù tí ndâ mbe ꞌdi gbí-o ta bà dù toko ta Bìndi-Mbíṛì! Wotí tí ze wálá, káa yo a ndâ mbe wotí! Ndâ ꞌduù te duù mítí ze lá, káa ndú kû te duù mítí yo! 11Ze yee tí o tí nó kpónó go có tí nó gbí nje ye nó kû kònò go, ze kû kònò go ngo, ze kû nò ta zì bòngo tí ze káṛákà-káṛákà, à kû gbì ze; dúú bàndò tí ze wálá, 12ze kû zò i ꞌdo gbí bà ka wuꞌo. ꞌDuù má kû be ze, ze kû cù ꞌdê ngo cù mítí ꞌduù tí nò; à má kû mèèkèꞌi tí ze, ze kû kònò ndâ vò i tí nò náa à kû me mítí ze nò; 13à má kû ꞌdè ndâ vò có mítí ze, ze kû ꞌvìsì gí tàkò ndú káa tó có. Ze kpónó ká go zùkùmèè mì ndâ ꞌduù á muu to tí nô, ze kpónó a ndâ pù muu ndâ i ꞌdáá gî.
14Ye kpónó kû cu wáràgà tí nó ji yo me tacó bà te nô mí ṛo yo lá. Ye kû cu ji yo a i tacó bà kpo-gbí-tà-tù yo tí ndâ ꞌdóó ꞌviì mì ye, tí ndâ wú-gbí-ṛé ye. 15Tacó kpêtí ndâ mbe kû nìbà i ji yo ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì tí Jézù má me mbè ká go tùmèṛè, bu yo ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì tí Jézù gbí òkò tí ndú ꞌdáá gî gbaànjé káa ye tacó a ye ká ya ta Banga-Ngú-Có ji yo. 16À má énò, ye kû je wotí ji yo máa yo mèlè ndi ye.
17Ŋìnò a gbí ndeṛè có tí nó náa ye kû tuu tí ta Tìmàtéyò ji yo nó ká nò. Yí a ꞌdóó ꞌviì mì ye, tí tó ꞌviì mì ye, mbe kû ꞌvala toko ta Mbe tí ndoo ta njembí wó gbaànjé. Yí bà ꞌva mbí yo gítí cè ŋa bà ꞌvala ye toko ta Bìndi-Mbíṛì, náa ye má kû nìbà i ji ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì tí ndâ bàndò ꞌdáá gî.
18Ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo kà kû luguu tí ndú máa ndâ yì ma, goòlá ye kèjì gí mì yo kà wálá nô. 19Káa ye kèjì gí mì yo kà kpónó-kpónó, náa Mbíṛì má je nó ji ye gî nò. Àá bà dù gbí muu ye ta o tí nò náa ye bà ya tí gí mì yo kà nò, me káa có gítí bà ꞌdè ndâ có gítí ndâ ꞌduù tí nó mbe kû luguu tí ndú máa ndâ yì ma nó cuki lá. Có bà ŋò énó máa, wotí kuu tí ndú wè, delè kuu gbí muu ye. 20Tacó Mbíṛì kû zogo to tí nó me ká ta có cuki lá, yí kû zogo ta wotí. 21À tí yo a go ngàyi? Máa, ye gì gí mì yo kà ta kpo-ꞌbilì, wèè, ta pétékè ꞌbì?
5Bà gbètèkè tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí òkò tí ndú
1Ye ꞌdi có énó máa yo kû gbètèkè tí yo gbí òkò tí yo kà tí vò ŋa ŋìnó náa à kpêtí káa ndâ ꞌduù tí nó mbe ŋò dúú kpokèjì bà bàkà nambeè ta Mbíṛì nì lá nó, ndú bà gbètèkè tí ndú gbí òkò tí ndú yee tàkò ŋa ŋìndi yo nò wàlà. Yo volo ŋìndi yo ká ngé tí ŋa ŋìnó náa ꞌduù kû tèṛì cìkii nawù bu wó. 2Ŋa i tí nò kùtàá má volo tí yo volo, wàa yo ꞌví mò ta ꞌduù tí nò mbe kû bàkà nó ꞌdo gbí òkò tí yo gî, à nìkì ma, káa yo ndí kû giì si tí i bà mba tí yo.
3Ye tà kpêtí kpónó má me mì yo kà lá, njembí ye ká gáꞌdáá tí yo kà. Ye delè kàá waa có mítí ꞌduù ŋìnó gbí òkò tí yo mbe kû bàkà ŋa vò i tí nó ta ṛè mì Mbe tí ndoo tí Jézù sàà gî. 4Yo kili ta bà muu yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Jézù, wàa ye delè ꞌví dù á kàá kû ꞌdeke tí ye ji Mbe tí ndoo tí Jézù, 5tacó bà je wotí bà je ꞌduù tí nò mbe kû bàkà ŋa vò i tí nò gbí òkò tí yo nó ji Gba-vò-i, wàa Gba-vò-i ꞌví nìbà vò i ji yí, tacó wàa lilí wó ꞌví ꞌvala ta o bà co ṛi mì Mbe tí ndoo tí Jézù.
6Bà mba tí yo nò nìkì lá! Yo ŋò ni lá máa, gbèe kínì kû volo yâ? 7À má énò, yo mò vò ꞌduù tí nó gbí òkò tí yo, mbe kû volo yo go gbèe kínì mbe kû volo yâ nó gî, tacó wàa yo ꞌví dù tí ndâ cèe ꞌduù go ŋìnó náa à tí . Tacó à waa mbelè Bìndi-Mbíṛì tí ꞌviì-rómbo mì ndoo tí i-cí-ci á gítí o bà Ndii-ta-muu-ndâ-Ìzìrìyélì-mì-Mbíṛì gî. 8À má énò, ndoo bàkà gbolò o tí nò me ká ta bà zò káa yâ ŋìnó ta kínì gbí , tí kínì bà mbè ndâ ka tí, delè tí kínì sogote nó lá. Ndoo zò ta ngbáṛángà njembí ndoo, ndoo zò ta tiṛì gbí njembí ndoo lá, ndoo delè ꞌví zò ta yúcó.
9Ye táánò cu wáràgà ji yo énó máa, yo ꞌví nì kaà ta ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû bàkà ndâ i ŋìnó mbe ꞌvii ṛo ꞌbá lá nó lá. 10Káa ye ta o tí nò nì me ndâ ꞌduù ŋìnò mbe ŋò dúú kpokèjì bà bàkà nambeè ta Mbíṛì ni lá mbe kû sì tí ndú ká sàkàmàà, tí ndâ mbe gàmàtà mbe kû zò ꞌve i mì ndâ ꞌduù, delè tí ndâ mbe kû kùmùkù ndâ i mì ndâ ꞌduù, tí ndâ mbe kû bàkà i ji ndâ sú mbíṛì nó lá. 11Gbí có mì ye nò táánò a i énó máa, yo ꞌví nì kaà ta ꞌduù ŋìnó mbe kû ꞌdè có máa yì a náꞌvindí yo tí ndâ ꞌduù mì Bìndi-Mbíṛì káa yí kû sì tí wó ká sàkàmàà nò lá; yo ꞌví nì káa ta yí lá, náa yí má a mbe gàmàtà, náa yí má a mbe kû bàkà i ji ndâ sú mbíṛì, náa yí má a mbe kû ꞌdè vò có, náa yí má a vò mbe njù pe, náa yí delè má a mbe ngbà nò. À kpêtí káa bà toko ꞌbí yo mí gbí i-zó-zò ta ŋa ꞌduù tí nò, yo ꞌví bàkà là.
12Ye táánò ꞌdè có tí nò me gítí ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ŋò dúú kpokèjì bà bàkà nambeè ta Mbíṛì ni lá nó lá. Tacó nèté mì ye ta bà ꞌviiki ndâ ꞌduù ŋìnó náa ndú me ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì lá nó a yè? Nèté mì yo me a i ta bà ꞌviiki ndâ ꞌduù tí nó mbe kû kili to ṛè mì Bìndi-Mbíṛì nó lá? 13À káa Mbíṛì ta kpéétí wó ká bà ꞌviiki ndâ ꞌduù ŋìnó náa ndú me ndâ ꞌduù mì Bìndi-Mbíṛì lá nô. «Yo mò vò ꞌduù tí nò á ꞌdo gbí òkò tí yo gî,» á go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì nô.
6Bà ya ta náꞌvindí gí gbí ngbàngà
1Có má kuu gbí òkò tí ndâ ꞌbí ꞌduù ta náꞌvindí wó gbí òkò tí yo, ꞌduù tí nò bà koṛo a cè gbí kò có yè, wàa yí ꞌví o tí ta muu yo tí ndâ tó ꞌduù mì Mbíṛì ya gí bà kpì ngbàngà tí náꞌvindí wó mí kùṛo ndâ gba ŋìnó mbe kû co me tí jáá kpokèjì mì Mbíṛì lá nó? 2Yo ŋò ni lá máa, ndâ ꞌduù ŋìnó tí ndâ tó ꞌduù mì Mbíṛì nó kèjì gí bà dù tí ndâ mbe waa có mítí ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî? Káa yo má a ndâ mbe waa có mì ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî, bà pà làyì gítí ndâ víí có gbí òkò tí yo bà kpò yo gî? 3Yo ŋò ni lá máa, a ndoo wúnò ká bà waa ndâ có mì ndâ basìlì? À má énò, à kpónó ꞌví giì kpò tí, tí ndoo nó a bà waa có mì ndâ ꞌduù mbe kû ꞌvala muu to tí nó? 4Káa, à má énò, yo kû kaa ndâ có gbí òkò tí yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì, ya tí gí gbí ngbàngà kùṛo ndâ ꞌduù tí nó ta ṛè ndú gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Jézù wálá nó, tacó yè? 5Nô ṛo yo wálá tacó yè? Gbí có mì yo nò énó máa, gbèe ꞌduù gbí òkò tí yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì tí mbe ꞌdi gbí-o, tacó wàa yí ꞌví dù tí mbe kû ꞌviiki gbí ndâ có gbí òkò tí yo wálá? 6Yo kû zò tí yo gbí òkò tí yo go ndâ sè! ꞌDuù loko ká mítí náꞌvindí wó ta ngbàngà mí kùṛo ndâ mbe ùnje gítí có mì Jézù lá!
7Gbí bà jaka tí yo gbí òkò tí yo ta kpéétí yo ya tí gí gbí ngbàngà nò énó máa, ꞌbí i mbe lè gî kuu gbí òkò tí yo. À wálá nìkì mì yo a bà gbì gbí njembí yo gítí bà kònò ndâ vò i tí nó náa à kû me mítí yo nó? À wálá nìkì a bà kùmùkù ndâ i mì yo mì ndâ ꞌduù? 8Káa à kpónó giì dù gàá nó a yo ká giì loko kû bàkà vò i gbí òkò tí yo tí ndâ náꞌvindí!
9Yo ŋò ni lá máa, ndâ ꞌduù tí nó mbe kû co me tí jáá kpokèjì mí Mbíṛì lá nó bà dù tí ndâ bòò gba mì Mbíṛì wálá nò lá? Yo si ꞌbí ꞌduù ꞌví eendi yo lá; ŋìnó a ndâ mbe kû gbètèkè tí ndú, ta ndâ mbe kû bàkà i ji ndâ sú mbíṛì, ta ndâ mbe bàkà bangbaya, ta ndâ mbe kû sì ta ndâ ka ndú ꞌdakò, 10ta ndâ mbe ngbà, ta ndâ mbe gbolò njembí, ta ndâ vò mbe njù pe, ta ndâ mbe ꞌdè vò có, giì je ndâ mbe kùmùkù i mì ndâ ꞌduù; ndâ ŋa ndâ ꞌduù tí nò bà ꞌde bà dú tí ndâ i-zógó-zogo mì Mbíṛì wálá. 11Ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo táánò a ndâ ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ vóló-volo ꞌduù tí nò náa ye ꞌdeke ndú nò. Káa à giì caka tí ndú gî, à kaa ndú mò gí mì Mbíṛì gî, à giì bàkà ndú tí ndâ ꞌduù jáá kùṛo Mbíṛì ta ṛè mí Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, delè ta ṛè mì Bèṛi-mì-Mbíṛì mì ndoo gî.
Yo si dìì yo tí ndâ i bà ùlù Mbíṛì
12«Ndâ i ꞌdáá gî kùṛo ye káa ndâ i mbe ꞌvii ṛo ꞌbá,» káa ndâ i ꞌdáá gî me ndâ i mbe konì ꞌduù lá. «Ndâ i ꞌdáá gî kùṛo ye káa ndâ i mbe ꞌvii ṛo ꞌbá,» káa ꞌbí i gbaànjé mbe ꞌvìsì ye tí i-zógó-zogo mì wó nò wálá. 13«I-zó-zò a i tacó bà zò gí gbí yì ꞌduù, yì ꞌduù delè a i tacó tí i-zó-zò,» káa Mbíṛì bà voloko gbí ndú só gî. Dìì ꞌduù me i tacó bà gbètèkè lá. Dìì ꞌduù a i tacó tí Mbe tí ndoo, bìndi Mbe tí ndoo a i tacó tí dìì ꞌduù, me i tacó bà bàkà ndâ i ŋìnó mbe ꞌvii ṛo ꞌbá lá nó lá. 14Mbíṛì táánò ꞌvala Mbe tí ndoo ꞌdo gbí muuꞌdú wó ta wotí mì wó gî; yí delè wúnò bà ꞌvala ndoo ꞌdo gbí muuꞌdú ndoo ta gbèe wotí tí nò náa yí ꞌvala ta Mbe tí ndoo nò gî.
15Yo ŋò ni lá máa dìì yo a ndâ bà to tí Bìndi-Mbíṛì? À má énò, ye kaa yo tí ndâ bà to tí dìì Bìndi-Mbíṛì nó wàa ye ꞌví bàkà yo tí ndâ mbe kû sì tí yo sàkàmàà, wàà? Gbaànjé lá! 16Yo ŋò ni lá máa, dìì ꞌdakò ŋìnó mbe nanaka mí cìkii niì ŋìnó mbe kû dù ta ndâ ꞌdakò ká sàkàmàà nó, gì tí gbèe dìì ta niì tí nò gî nò, gî? Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì ngbáṛángàꞌi énó máa, «Ndú só bà gì tí gbèe dìì.» 17Káa ꞌduù mbe nanaka mítí Mbe tí ndoo, njembí ndú bà dù ta yí ká gbaànjé.
18Yo kììꞌbà ꞌdo tí bà gbètèkè tí yo. Ndâ ꞌbí ŋa vò i ꞌdáá gî náa ꞌduù bàkà ndú kû dù a i kapí kû wó. Káa bà gbètèkè tí a vò i ŋìnó mbe ya ngéé gí gbí ꞌdóó dìì wó. 19Yo ŋò ni lá máa, dìì yo a ndùúṛù mì Bèṛi-mì-Mbíṛì, tí Bèṛi tí nó náa Mbíṛì je yí ji yo nó? Dìì yo me ꞌdóó i mì yo lá. 20Yo a ndâ ꞌduù ŋìnó náa àá táánò sì tàkò yo ta mboo waa gî. À má énò, yo si dìì yo tí i bà ùlù Mbíṛì.
7Có gítí bà kò tí
1À má gítí ndâ i tí nó náa yo cu wáràgà gítí ndú ji ye nó, a tó có tacó tí ꞌduù bà gàà ꞌbì wó mítí niì lá. 2Káa, tacó wàa yo ꞌví gbètèkè tí yo gbí òkò tí yo lá, à nìkì énó máa, ꞌdakò ꞌví kò ꞌdóó niì mì wó, wàa niì ꞌví kò ꞌdóó ꞌdakò mì wó. 3ꞌDakò ꞌví biya niì mì wó gbí kpâ-sili lá, wàa niì delè ꞌví biya ꞌdakò mì wó gbí kpâ-sili lá. 4Nawù ꞌdakò me i ta muu wó tacó wàa yí ꞌví biya tí ta kù wó gbí kpâ-sili nò lá. Mbe tí wó gbí kpâ-sili a kù wó. Kù niì delè ꞌví biya nawù wó gbí kpâ-sili lá, tacó mbe tí wó gbí kpâ-sili a nawù wó. 5ꞌBí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ ꞌduù tí nó mbe kò tí ndú gî nó ꞌví nè-gbí-yì tí ka wó gbí kpâ-sili lá. Sè káa ŋìnó máa, ndú má toko a có énó máa, ndâ yì njèè gbí bà sili gî ta làmbu o, tacó bà si muu ndâ yì gítí bà koṛo có gítí bà ꞌdeke tí ndâ yì ji Mbíṛì má kózò gî, ndâ yì ꞌví giì toko ndi bà sili. À má me énò lá, Gba-vò-i bà ŋònòkò muu ndú, náa njembí ndú má me fúlà-fúlà nò.
6Ye kû zèè yo gítí bà ꞌdi có tí nò náa ye ꞌdè ji yo nò me ta gó lá, ye ꞌdè ká goòlá ꞌduù ŋò vò i gî káa yí kû kpo-gbí-tà-tù ndâ nambe wó nô. 7Ye kùtàá má go Mbíṛì, wàa ye ꞌví suu ta ndâ ꞌdakò ꞌdáá gî ká go ye, à nìkì ngé ma. Káa có a ŋìnó máa, Mbíṛì njèè ndâ i-nambeè mí wó ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî tende-tende; yí je ji ndâ ꞌbí ꞌduù a ŋìnô, bìndi yí giì je ji ndâ ꞌbí ꞌduù a ŋa ŋìzô.
8Ye kû ꞌdè có ji ndâ banga, ta ndâ nawù ku, máa, à nìkì káa bà dù ndú ta kpéétí ndú, a go bà dù ye nô. 9Káa bà dù ndú ta kpéétí ndú má kpò ndú gî, ndú ꞌví kò tí ndú. Tacó à nìkì a bà kò tí á co tí bà si njembí ndú kû doo ta go bà ꞌde ka-sili.
10Có kuu mì ye tacó bà ꞌdè ji ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kò tí ndú gî nó, káa có tí nò me ꞌdóó có mì ye lá, a kòcò Mbíṛì náa yí ꞌdè énó máa, nawù ꞌdakò ꞌví njè kù wó lá; 11káa yí má njè gî, yí ꞌví kò ꞌbí ngú ꞌdakò lá, káa bà dù yí ta kpéétí wó má kpò yí gî, yí ꞌví dele ndi wó gí ꞌbá mì ká ꞌdakò mì wó. ꞌDakò delè ꞌví njè nawù wó lá.
12Ye kpónó kû ꞌdè ji sè ndâ ꞌduù ŋìnó gbí òkò tí yo nó a ꞌdóó có mì ye gbí njembí ye. Ye kû ꞌvanda gbí ŋìnó me ndi kòcò Mbe tí ndoo lá. Ye kû ꞌdè có ji yo máa, ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo tí ndâ náꞌvindí mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kò niì ŋìnó mbe ùnje gítí có mì Jézù lá nó, káa niì tí nò má ùnje bà sì ꞌbá ta yí gî, yí ꞌví njè niì tí nò lá. 13ꞌBí niì gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo delè má kò ꞌdakò ŋìnó mbe ùnje gítí có mì Jézù lá, káa ꞌdakò tí nó má ùnje gítí bà sì ꞌbá ta yí gî, yí ꞌví njè ꞌdakò tí nò lá. 14Tacó ndâ-ꞌbî-lá, ꞌdakò tí nò mbe ùnje gítí Jézù lá nò ká kèjì gí bà ùnje gítí Jézù ꞌdo gbí có mì nawù wó. Delè ndâ-ꞌbî-lá, niì tí nò ká kèjì gí bà ùnje gítí Jézù ꞌdo gbí có mì kù wó. À má me énò lá, ndâ ꞌviì mì yo bà dù me tí ndâ ꞌviì-ṛo-ꞌbá lá. 15Káa gbí ŋa bà kò tí tí nò, go bà sì ꞌbá má cee ꞌdo tí ꞌduù ŋìnó náa yí ùnje gítí Jézù lá nó gî, wò tí mbe ùnje gítí Jézù ꞌví si yí ꞌví ya , tacó ꞌbí i mbe eṛe yo ta yí wálá. Káa Mbíṛì tèꞌé tí ndoo tacó wàa ndoo ꞌví dù ta ꞌdê njembí ndoo. 16Tacó wò tí niì ŋò ni ta yè máa wò bà ꞌvala kù lo gî?
Yo ꞌdi có mì Mbíṛì ta o ꞌdáá gî
17Káa ꞌduù ꞌví ꞌvala ká go ŋìnó náa Mbe tí ndoo cu mí gbí mbelè wó gî nô. Yí delè ꞌví lì ꞌbì wó gí tà ŋa i ŋìnó náa Mbíṛì táánò tèꞌé tí wó gítí nô. Ŋìnó a có mì ye náa ye kû ꞌdè ji yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî. 18ꞌBí ꞌduù gbí òkò tí yo náa Mbíṛì táánò tèꞌé tí wó si yí ya gí gbí gàzâ gî ꞌví nì nikalaká máa, «Ye táánò má ŋò ni sàà ye bà ya gí gbí gàzâ wálá,» nò lá. Káa ꞌduù ŋìnó mbe ya gí gbí gàzâ lá nó má ùnje gí tà é mì Mbíṛì gî, gbí ndeṛè bà ya yí gí gbí gàzâ kákáꞌi wálá. 19Tacó có ŋìnó náa à tí nó, a có bà kpolo tí ndâ có mì Mbíṛì, à me có bà ya gí gbí gàzâ lá, à delè me có bà ya gí gbí gàzâ lá nò lá. 20ꞌDuù ꞌví dù ká go bà dù yí ta o tí nó náa yí táánò ù ta nje gí tà é mì Mbíṛì nô. 21Wò táánò a i-zógó-zogo ta o tí nó náa Mbíṛì tè ta é tí lo nó? Mù mbí lo lá; wò má ꞌde kèjì bà njaanga miṛi lo ꞌdo gbí bà dù tí i-zógó-zogo gî, njaanga miṛi lo. 22Tacó ꞌduù ŋìnó táánò tí i-zógó-zogo náa Mbe tí ndoo tèꞌé tí wó nó, a ꞌduù mì Mbe tí ndoo náa yí njaanga wú ꞌdo tí miṛi wó gî. Káa ꞌduù ŋìnó náa yí táánò ta o bà tèꞌé tí wó me i-zógó-zogo lá nó, gì tí i-zógó-zogo mì Bìndi-Mbíṛì gî. 23Bìndi-Mbíṛì táánò sì tàkò yo waa gî; à má énò, yo dù tí ndâ i-zógó-zogo mì ndâ ꞌduù muu to tí nó lá.
24À má énò, wò ꞌví dù ká tí wò tí nó táánò kùṛo bà tèꞌé tí lo mì Mbíṛì nô.
Có gítí ndâ mbe kò tí ndú lá, ta ndâ nawù ku
25À má gítí ndâ niì ŋìnó tí ndâ kùnga niì nó, có gítí ndú náa ye ꞌdi ꞌdo gbí nje Mbe tí ndoo náa ye ꞌví ꞌvanda ndí ji ndú nò wálá. Có tí nó náa ye kpónó bà ꞌdè ji ndú nó, a ꞌdóó có mì ye gbí njembí ye tí ꞌduù tí nó náa a Mbíṛì ká ŋò yê ṛo ye, bìndi yí giì bàkà ye tí ꞌduù ŋìnó náa ꞌduù bà ꞌdi có mì ye gî.
26Ye má zeke cè bà volo ndâ i kpónó kpòò, ye koṛo có máa, à nìkì máa ꞌduù ꞌví dù ká tí ŋa i tí nó náa yí kpónó a yí nô. 27Wò tí ꞌdakò má kò niì gî, wò ꞌví pà kpokèjì bà njè niì tí nò lá. Káa niì má mì lo gbí vò o tí nó kpónó nó má wálá, wò ꞌví pà bà kò niì lá. 28Káa ꞌdakò má kò niì, yí bàkà me vò i lá. Niì delè má kò ꞌdakò, yí bàkà me vò i lá. Káa yí delè má dù tí kùnga niì, yí delè bàkà me vò i lá. Káa ndâ i mbe kû ba muu ndâ ndâ mbe kò tí me mbè. Tacó énò, go bà yòòngò yo gítí bà kò tí tí ye wálá.
29Ndâ náꞌvindí, gbí có tí nò náa ye ꞌdè ji yo nò énó máa, sè o gítí bà ꞌvala ndâ bu niì go ndâ banga dooko gî; 30ndâ mbe wa gbí goòlá sé có tí ndú wálá; ndâ mbe kû ŋo ꞌdì goòlá tàkòcò ndú peteke lá; ndâ mbe sì i, goòlá ndâ i tí nò náa ndú sì nò me ndâ i mì ndú lá; 31ndâ mbe kû mà ꞌvélè goòlá ndâ i yè ṛo ndú lá. Tacó cè tí to tí nó bà ya gí kùṛo ta kôndi wálá.
32Có gbí njembí ye énó máa, njembí yo ꞌví mù gbaànjé lá. Njembí ꞌduù ŋìnó tí banga nó kû mù a i gítí nèté mì Mbe tí ndoo, tacó yí kû pèè a i ta bà peteke tàkòcò Mbe tí ndoo. 33Káa njembí ꞌduù ŋìnó mbe kò niì gî nó kû mù a i gítí ndâ i muu to tí nô. Yí kû pà kpokèjì a i gítí bà peteke tàkòcò nawù wó. 34Ndâ kóṛó-koṛo có mì wó nje bá sósòꞌô. À delè ká énò ta ndâ niì. Njembí niì ŋìnó mbe kò ꞌdakò lá nó, ta njembí ngbutu ꞌvinî, kû mù ká gítí có mì Mbe tí ndoo cuki. Káa njembí nawù ꞌdakò kû mù a i gítí ndâ i muu to tí nô, ta có gítí bà peteke tàkòcò kù wó. 35Ye ꞌdè có tí nò ji yo a i gítí miṛi yo, ye ꞌdè me tacó bà ba muu yo lá. Ye ꞌdè a i tacó wàa kpokèjì mì yo ꞌví dù ká jáá, wàa yo ꞌví si ta njembí yo ꞌví dù gítí bà koṛo có gítí Mbe tí ndoo ká gbaànjé.
36ꞌDakò má ꞌvee có tí ngbutu ꞌvinî tacó bà kò yí, káa ꞌdakò tí nò má ŋò énó máa yì kû co ta ꞌvinî tí nò me tí jáá kpokèjì lá, yí má ŋò ni gî máa njembí yì me fùlà-fùlà, yí má ꞌdè có máa ndâ yì kò tí ndâ yì, ndú má kò tí ndú, à me vò i lá. 37Káa ꞌduù ŋìnó ta njembí wó a yú njembí, ta có mì wó ká gbaànjé nó, má eṛe muu wó gî, máa yì bà kò niì wálá, yí bàkà a tó i. 38Gbí có tí nò énó máa, ꞌduù mbe kò ꞌvinî tí nò náa yí ꞌvee có tí wó nò bàkà a tó i. Káa ꞌduù ŋìnó mbe dù tí banga nó bàkà tó i me gbolò ndii mbe kò ꞌvinî tí nò gî.
39Nawù ꞌdakò me ta muu wó tacó bà kò ꞌbí ꞌdakò si kù wó káa wuù nò lá. Káa ku má je kù wó gî, à káa có mì wó bà kò ꞌbí ꞌdakò. Káa ꞌdakò tí nò ꞌví dù a mbe ùnje gítí Mbe tí ndoo. 40Káa ye koṛo có énó máa, àá bà nìkì tacó tí nawù ku tí nò káa bà dù ta kpéétí wó bìndi ku ꞌdakò mì wó. Ye delè koṛo có máa, có gbí muu Bèṛi-mì-Mbíṛì ká go énò.
8I-zó-zò náa à ci ji ndâ sú mbíṛì
1À má gítí có bà zò i-zó-zò ŋìnó náa à ci ji ndâ ꞌbí sú i tí nó náa ndâ ꞌduù bàkà tí ndâ mbíṛì mì ndú nó, «ndoo ꞌdáá gî ŋò ni gî». Káa bà ŋò i ni kû bàkà ꞌduù kû luguu tí wó máa yì ma. Káa à káa tó bà zè tí ká kû banda i. 2ꞌDuù má kû koṛo có máa yì ŋò i ni gî, yí ŋò i tí nó ni tè go có tí nò náa yí kû koṛo nò lá. 3Káa ꞌduù má zè Mbíṛì ta tó njembí wó, Mbíṛì ŋò ꞌduù tí nò ni gî.
4À má gítí có bà zò i ŋìnó náa ndâ ꞌduù bàkà ji ndâ sú mbíṛì mì ndú nó, ndoo ŋò ni gî máa, ꞌbí yúcó i kapí ndâ sú mbíṛì tí nò wálá. Tacó ndoo ŋò ni gî máa, cèe Mbíṛì ká gbaànjé. 5Ndâ ŋò-go-mbíṛì tí nò tà má gbíṛì, ndú tà má muu to tí nó, ndâ mbíṛì tí mì ndâ mbe , ta ndâ mbe tí ndâ mbe me a mbè, 6káa Mbíṛì mì ndoo tí Bu ndoo ká gbaànjé, tí mbe suu ndâ i ꞌdáá gî. Mbe tí ndoo delè ká gbaànjé, tí Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, náa Mbíṛì suu ndâ i ꞌdáá gî ta ṛè wó, náa ndoo delè kû ꞌvala ká ta ṛè wó.
7Kpêtí ká énò, ndâ ꞌbí mbe ùnje gítí Jézù ŋò yúcó tí nò ni kálásê. Có tí nò, máa ndâ sú mbíṛì tí nò a ndâ wu i nò, nanaka mí gbí muu ndú yee ká tí o bà cì ndú. Ndâ ꞌbí ꞌduù yee gbí ṛi tí nó wúnó nó má zò i náa à ci ji ndâ sú mbíṛì, ndú kû koṛo có máa ndâ yì zò bèjò mítí ndâ yì gî. 8Káa à me i-zó-zò ká kû ꞌviindi nambeè gbí òkò tí ndâ ꞌduù ta Mbíṛì lá. Ndoo má zò lá, ꞌbí i mbe ba muu ndoo wálá. ꞌBí i delè náa ndoo bà ꞌde ꞌdo gbí bà zò ngé má nò wálá.
9Yo kpolo tí yo. Yo má kpolo tí yo lá, bà bàkà ndâ i mì yo go có mì yo gbí muu yo nò bà volo muu ndâ ꞌduù ŋìnó ta wotí tí ndú njíꞌdí nô. 10ꞌBí ꞌduù ŋìnó ta njembí wó yù lá nó má ŋò wò tí ꞌduù ŋìnó mbe ŋòꞌo ni gî nó kû zò i bàndò bà ci i ji ndâ sú mbíṛì, yí bà koṛo có máa yè? 11À má énò, náꞌvindí lo ŋìnó mbe ŋòꞌo ni lá, náa Bìndi-Mbíṛì cì tacó tí wó nó, giṛiꞌo gî ꞌdo gbí có mì lo tí mbe ŋòꞌo. 12Bà bàkà vò i mítí ndâ náꞌvindí lo gbí ŋa kpokèjì tí nò, ta bà bàkà séꞌi mí gbí njembí ndú, káa wotí tí ndú wálá, a bà bàkà vò i mítí Bìndi-Mbíṛì. 13Tacó énò, ṛè i mbe si náꞌvindí ye ꞌví bàkà vò i má a i-zó-zò, ye kákáꞌi bà zò yâ wálá, tacó wàa náꞌvindí ye ꞌví bàkà vò i lá.
9Ndâ i ŋìnó náa à tí , ta ndâ nèté mì tú mì Bìndi-Mbíṛì
1Ye me ꞌduù ŋìnó mbe kû bàkà i go có mì ye náa à gbí muu ye nó lá? Ye me tú mì Jézù lá? Ye táánò ŋò Jézù tí Mbe tí ndoo ta ṛo ye lá? Yo me ndâ i gbí bà ka wuꞌo mì ye náa ye ka ta ṛè mì Mbe tí ndoo nó lá? 2Ndâ ꞌbí ꞌduù kpêtí má biya bà ŋò ye ni tí tú mì Jézù gî, vòó yo ŋìndi yo nò bà ꞌboo bà dù ye tí tú mì Jézù wálá, tacó yo a ndâ i gbí po ndi bà nò tú mì ye, náa ye nò ta ṛè mì Mbe tí ndoo.
3Ŋìnó a có náa ye bà ꞌvìsì ji ndâ mbe kû ꞌvee gbí nje ye, énó máa, 4yúcó mì ze tacó bà zò i ta bà njù pe tàkò nèté mì ze wálá? 5Ndâ nawù ze má a ndâ ꞌduù mì Bìndi-Mbíṛì, yúcó mì ze tacó bà bala ndú wàa ze ꞌví kû nò ta ndú a go ŋìndi ndâ ꞌbí ka ze mbe kû nò tú mì Jézù, ta ndâ ꞌbí náꞌvindí Mbe tí ndoo, ta ndâ Kéfà, náa ndú kû me nó wálá? 6Àá tóó káa ze ta Bàrànábà cuki ká ꞌví dù kû bàkà nèté gítí gùù nje ze wàà? 7A àsìkérì ꞌdi jé ká kû pà ꞌdóó kpokèjì bà ko mboo nèté mì wó ta kpéétí wó? A mbe ji njí ngàyi jé ká zò i ꞌdo gbí ꞌdóó po njí mì wó lá? À mbe ko nò ngàyi jé ká njù ngo kí ndâ nò mì wó lá?
8A ꞌbí ꞌduù ꞌdo muu to tí nó ká je wotí bà ꞌdè có tí nó náa ye kpónó kû ꞌdè nó ji ye? Ŋìnó me gbèe có tí nó mì Mòze nó lá? 9Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mòze máa, «ꞌDuù ꞌví eṛe nje mòꞌdú tí nó mbe kû gbì cû nó lá.» À kpónó kpolo mì Mbíṛì me có tí mòꞌdú cuki? 10Mòze ꞌdè có tí nò ꞌdáá gî me tacó tí ndoo lá? Mòze cu có tí nò mí gbí wáràgà a i tacó tí ndoo, tacó mbe ji njí kû koṛo có lì a i mítí i gbí po njí mì wó; bìndi mbe gbì cû kû koṛo có lì a i mítí bà ŋìnó náa mbe njí bà je ji yí gí tàkò nèté mì wó nô. 11Káa à má a ze ká ṛò njì ŋa mì Mbíṛì mí gbí njembí yo, bà je ndâ tó i muu to tí nó ji ze giì kpolo ji yo ta ŋa kpokèjì ngàyi? 12À má mì ndâ ꞌbí ka ze mbe kû ma có mì Mbíṛì ji yo a yúcó tacó bà ꞌde ndâ i tí nò ꞌdo mì yo, yúcó mì ze me gbolò ndii ŋìndi ndú lá?
Ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî, ze ꞌvee bà yúcó mì ze nò lá. Ze kû kònò ndâ i ꞌdáá gî, tacó wàa ze ꞌví volo ta kpokèjì bà ma Banga-Ngú-Có mì Bìndi-Mbíṛì ji yo lá. 13Yo ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî, máa, ndâ ꞌduù tí nó mbe kû bàkà nèté gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì nó kû ꞌde i-zó-zò mì ndú ꞌdo ká gbí ndùgù ꞌbá-Mbíṛì, káa ndâ mbe kû waa mbelè mí bàndò bà ci i ji Mbíṛì kû ꞌde i-zó-zò mì ndú ꞌdo ká bàndò bà waa mbelè ji Mbíṛì. 14Bìndi-Mbíṛì delè giì ꞌdè káa gbèe ŋa có tí nò máa, ndâ ꞌduù tí nó mbe kû ma Banga-Ngú-Có nó ꞌví zò i ꞌdo gbí bà ma Banga-Ngú-Có.
15Káa ye kpónó kû zò i me ꞌdo gbí nèté bà ma Banga-Ngú-Có go có tí nò náa Bìndi-Mbíṛì ꞌdè nò lá. Ye delè kpónó kû cu wáràgà ji yo me tacó bà yù i-zó-zò ꞌdo tí yo nò lá. Tacó a nìkì káa bà cì ye ta go á co tí bà ma Banga-Ngú-Có mì ye ji yo tacó i-zó-zò. 16Ye bà wu gbí tí ye máa ye a mbe ma Banga-Ngú-Có nò wálá. Tacó bà ma Banga-Ngú-Có a nèté náa a Bìndi-Mbíṛì ká cu nanaka mítí ye. 17Ye kùtàá má kû bàkà nèté bà ma Banga-Ngú-Có ꞌdo gbí ꞌdóó có mì ye gbí njembí ye, ye bà zò i ꞌdo gbí gî. Káa à me énò lá. Có a ŋìnó máa, bà ma Banga-Ngú-Có a nèté náa Mbe tí ndoo ká le mítí miṛi ye go wú, náa kpokèjì bà ja miṛi ye ꞌdo gbí wálá nô. 18À má énò, ye bà ꞌde gbí bà ma Banga-Ngú-Có a yè? Ye bàkà nèté bà ma Banga-Ngú-Có ji ndâ ꞌduù ká sínò. Ye bà ꞌvee bà i gbí bà ka wuꞌo mì ye wálá.
19Ye me i-zógó-zogo mì ndâ ꞌduù lá, káa ye giì si tí ye tí i-zógó-zogo mì ndâ ꞌduù, tacó wàa, ye ꞌví ꞌde ta tó lìꞌvì gítí bà zaa ndú ji Bìndi-Mbíṛì. 20Ze má ta ndâ Jùdéyà, ye kû bàkà tí ye tí Jùdéyà, tacó wàa ye ꞌví ꞌde ta lìꞌvì gítí ndú. Ze má ta ndâ mbe kû bàkà go có mì Mòze, káa ye me mbe kû ṛu ndi có mì Mòze lá, ye delè kû bàkà go có mì Mòze, tacó wàa ye delè ꞌví ꞌde ta lìꞌvì gítí ndâ mbe kû bàkà go có mì Mòze. 21Ze má ta ndâ ꞌduù ŋìnó mbe kû bàkà nèté me ta có mì Mòze lá nó, ye bàkà nèté ta có mì Mòze lá. 22Ze má ta ndâ ꞌduù ŋìnó ta wotí tí ndú wálá nó, ye bàkà tí ye tí mbe wotí lá. Ye kû me ndâ i tí nó ꞌdáá gî tacó bà ꞌde ta lìꞌvì gítí bà ꞌvala ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndú.
23Ye kû bàkà ndâ i tí nò ꞌdáá gî ta ṛè mì Banga-Ngú-Có, tacó wàa ye ꞌví ꞌde ta tó i gbí Banga-Ngú-Có. 24Yo ŋò ni gî máa, ndâ ꞌduù má kû gbòòꞌbè, à kû je i ká ji ꞌduù ŋìnó mbe kpò ndâ ka wó ꞌdáá gî nó? 25Ndâ mbe kû gbòòꞌbè ꞌdáá gî kû ṛu káa ndi có tí nó náa à ꞌdè ji ndú, máa ndú ꞌví bàkà go yí nô. Ndú kû bàkà go có tí nò tacó bà ꞌde i ŋìnó mbe dù tí ká lá nô. Káa ndoo kû ꞌde gbí bà gbòòꞌbè ŋìndi ndoo a i ŋìnó mbe dù tí ká nô. 26Tacó énò, ze má kû gbòòꞌbè bà ì ngèlè ta ꞌduù, ye kû ì ngèlè me ká maa énò gí kà lá. Ze delè má kû dòmò tí ze ta ꞌduù, ye dòmò kùnga to lá. 27Ye kû kpolo tí dìì ye, tacó wàa ye ta o ꞌdáá gî ꞌví bàkà tí go có mì ye gbí muu ye. Tacó ndâ-ꞌbî-lá, ye kû ma Banga-Ngú-Có ji ndâ ꞌbí ka ye káa i ta ṛè ye gbí Banga-Ngú-Có tí nò náa ye kû ma nò wálá.
10Yo ꞌví ùlù ndâ sú mbíṛì lá
1Go bà ꞌva mbí yo á gítí ŋa i tí nó mbe ꞌde ndâ ká gù ndoo dígísèé si ndú gbí kángáá nga ngoò nó kuu tí ye, ndâ náꞌvindí. Mbíṛì dígísèé kû tùbà kpokèjì ji ndú ta bà si kùlù mù kû tè kùṛo ndú; Mbíṛì delè giì si ndú ꞌdáá gî di Bí-bi Kàpá gí tìto ta o bà njè nó mì ndú ꞌdo Másìrì ta vò i tí ndú wálá. 2Mbíṛì táánò caka tí ndú ꞌdáá gî ta ṛè mì Mòze mí gbí kùlù mù, delè mí tà ngo gbí pù Bí-bi Kàpá. 3Ndú táánò ꞌdáá gî zò gbèe i-zó-zò tí nó mbe gì ji ndú ꞌdo mì Mbíṛì nó gî. 4Ndú delè ꞌdáá gî njù gbèe ngo tí nó mbe gì ji ndú ꞌdo mì Mbíṛì nó gî. Ndú táánò kû njù ngo ꞌdo gbí díí mì Mbíṛì mbe kû ko tàkò ndú muu nó nô. Díí tí nò táánò a Bìndi-Mbíṛì. 5Kpêtí ká énò, tàkòcò Mbíṛì táánò peteke gítí ndâ ꞌduù me mbè gbí òkò tí ndú lá. Tacó énò, ndâ ꞌduù tí nò náa tàkòcò Mbíṛì peteke gítí ndú lá nò, giì cì ká kpàsìlàà ta muu nó gbí kángáá nga ngoò.
6Ndâ vò i tí nò táánò mbe ꞌde ndâ ꞌduù tí nò náa tàkòcò Mbíṛì peteke gítí ndú lá nó kû tùbà ji ndoo, máa, ndoo ꞌví dù ta go ndâ vò i go ŋìndi ndú dígísèé nò lá. 7Ndoo delè ꞌví kucuku muungbó ndoo mí kùṛo ndâ ꞌbí sú mbíṛì, go i mì ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndú dígísèé á go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì máa, «Ndâ ꞌduù giì ki tí ndú to, ndú giì zò i, ndú giì njù pe, bìndi ndú giì a gí yaà gí bà dù ṛu kùṛo ndâ sú mbíṛì,» nó lá. 8Ndoo ꞌví gbètèkè tí ndoo gbí òkò tí ndoo, go ŋa i mì ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndú dígísèé náa ku giì zi ta ndâ ꞌduù ꞌdo tí ndú 23,000 gbí gbèe ṛi, nó lá. 9Ndoo ꞌví tala wotí mì Mbe tí ndoo, go i mì ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndâ ká gù ndoo dígísèé nó lá, tacó ndâ kpoo giì mìì ndâ mbe tala yí nò léé gî. 10Yo ꞌví ꞌdè ngùṛù-ngùṛù có gítí Mbíṛì lá, tacó ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí ndâ ká gù ndoo dígísèé bàkà énò, bìndi mbe voloko gbí ndâ i giì voloko gbí ndú léé gî.
11Ndâ i tí nò bàkà tí mítí ndú dígísèé tacó bà tùbà ji ndâ ꞌbí ꞌduù. Bìndi à giì cu ndú mí gbí wáràgà tacó bà ci ndoo tí ndâ ꞌduù tí nó mbe kû ꞌvala kpónó jéꞌdéé gí nje o kùṛo ndòngbú o nô.
12À má énò, ꞌduù ŋìnó mbe kû koṛo có énó máa, yì kpónó a i gbí òkò tí yo nó, ꞌví kpolo tí wó, má wálá yí bà ꞌva tí wó to. 13Ndâ i ŋìnó mbe kû yòòngò wò gítí vò i nó káa gbèe ndâ i tí nó mbe kû yòòngò ndâ ꞌbí ꞌduù go wò nò ꞌdáá gî gítí vò i. Káa wò ꞌví tee mí gbí muu lo énó máa, Mbíṛì bà si ꞌbí i ꞌví yòòngò wò gítí vò i ndii muu wotí mì lo wálá. Tacó ta o tí nó náa ꞌbí i má kû yòòngò ꞌduù gítí vò i nó, Mbíṛì bà tùbà kpokèjì bà kpò muu i tí nò ji yí gî.
14À má énò, ye kû kpo-gbí-tà-tù yo, máa, yo dù janga-jàngá gí ndiì ꞌdo tí ndâ sú mbíṛì, ndâ tó kómbe ye. 15Ye kû ꞌdè có ji yo tí ndâ ꞌduù ŋìnó ta muu kuu tí yo nô. À má énò, yo ꞌviiki gbí có tí nò náa ye ꞌdè ji yo nò. 16Ndoo má kû zèè ꞌvisî tí nó náa Mbíṛì je ji ndoo tí i-nambeè, náa ndoo kû ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì ta o tí nó náa ndoo kû zèè nó, ndoo kû gbo nó me gbí bà njù mbelè Bìndi-Mbíṛì lá? Káa kù kô tí nó náa ndoo kû kiꞌviki gbí nó, ndoo kû gbo nò me gbí bà zò dìì Bìndi-Mbíṛì lá? 17Kù kô tí nó náa ndoo ta ŋa mbè muu ndoo nó kili gí bà zò nó lê má ká gbaànjé, gbí énó máa, ndoo ꞌdáá gî a gbèe dìì. Tacó ndoo ꞌdáá gî gbo ká mí gbí gbèe kù kô.
18Yo koṛo muu yo á gítí ndâ Ìzìrìyélì gi. Bàndò bà ci i ji Mbíṛì mì ndâ ꞌduù tí nó táánò mbe kû kili kû zò gbèe nò tí nó náa à waa mbelè wó ji Mbíṛì nó me ká gbaànjé lá? 19Gbí có tí nò kpónó náa ye ꞌdè nò máa yè? À gbí tù yo énó máa, mbelè tí nó náa à waa ji sú mbíṛì nó a cèe i, wèè, sú mbíṛì tí nò a cèe i? 20Gbí có tí nò náa ye kû ꞌdè ji yo nò gbaànjé me énò lá. Gbí a i énó máa, à kû ci ndâ nò tí nó náa ndâ ꞌduù tí nó mbe ŋò dúú kpokèjì bà bàkà nambeè ta Mbíṛì ni lá waa mbelè ndú nó, a i mítí ndâ bàndò bà ci i ji ndâ sú mbíṛì, me ji Mbíṛì lá. Káa go bà nì kaà mì yo ta ndâ sú mbíṛì tí ye wálá. 21Yo bà zèè ꞌvisî mì Mbe tí ndoo ká tí tó, bìndi yo giì zèè ꞌvisî mì ndâ sú mbíṛì ká tí tó nò wálá. Yo delè bà zò i mì Mbe tí ndoo ká tí tó, bìndi yo giì zò i mì ndâ sú mbíṛì ká tí to nò wálá. 22À tí ndoo a go bà tanga Mbíṛì gítí bà tò kiì? Wotí tí ndoo ndii yí gî?
23Ndâ ꞌduù kû ꞌdè có máa, «À ká go có mì ndoo bà bàkà ndâ i ŋìnó ꞌdáá gî náa à gbí njembí ndoo.» Káa ndâ i ꞌdáá gî me káa ndâ tó i lá. «À ká go có mì ndoo bà bàkà go ŋìnó á gbí njembí ndoo.» Káa ndâ i ꞌdáá me káa ndâ i mbe konì ndoo lá. 24Káa ꞌduù ꞌví koṛo tó i me ká gítí miṛi wó cuki lá. Yí ꞌví koṛo ji ndâ ꞌbí ka wó delè.
25ꞌDuù ꞌví me kpììkì-kpììkì gítí bà zò yâ ŋìnó náa yí sì ꞌdo bàndò bà waa nò nó lá. 26Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì, máa, «To tí nó, ta ndâ i muu to tí nó ꞌdáá gî, a ndâ i mì Mbíṛì.»
27ꞌBí ꞌduù ŋìnó náa yí me mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì lá nó má tèꞌé tí lo gítí i-zó-zò á ꞌbá mì wó, wò má ya gí kà, wò ꞌví ꞌvee ṛè ŋa i-zó-zò tí nó mbe yee kùṛo lo gî nó lá. 28Káa ꞌbí ꞌduù tí ka lo mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì, náa njembí wó yù lá, má ꞌdè có ji wó máa, «À ci i-zó-zò tí nò ji ndâ sú mbíṛì gî,» wò ꞌví zò i-zó-zò tí nó lá, tacó tí wó, delè gítí có mì njembí. 29Ye kû nì me njembí lo lá. Ye kû nì a njembí ka lo tí nò. Tacó ṛè i tí nò bà si ye ꞌví bàkà nèté ta có mì ꞌbí ka ye nò ꞌví dù a yè? 30Ye lê má ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì tacó i-zó-zò tí nó náa ye zò nó gî, à je ꞌbí ꞌve ꞌduù gítí bà ꞌvee gbí nje ye tacó bà zò i tí nó náa ye ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì tacó gî nó a yè?
31Wò má kû zò i, zò ta bà ùlù Mbíṛì. Wò má kû njù i, njù ta bà ùlù Mbíṛì. 32Wò ꞌví kpolo tàkòcò ndâ Jùdéyà lá; wò ꞌví kpolo tàkòcò ndâ ꞌduù ŋìnó náa ndú me ndâ Jùdéyà lá nó lá; wò delè ꞌví kpolo tàkòcò ndâ ꞌduù mì Mbíṛì mbe kû kili ta ṛè Bìndi-Mbíṛì nó lá. 33Yo ꞌví tala bà peteke tàkòcò ndâ ꞌduù ꞌdáá gî gbí ŋa ndâ i ꞌdáá gî á go ŋìnó náa ye kû bàkà nô. Ye kû pà tó i me ká gítí miṛi ye cuki lá. Ye kû pà tacó tí ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, tacó wàa, ndú ꞌví ꞌde ta ꞌválá.
11Ndâ kpokèjì bà ùlù Mbíṛì
1Yo dù tí ndâ mbe mèlè ndi ye, á go bà dù ye tí mbe mèlè ndi Bìndi-Mbíṛì nô. 2Ye kû ùlù yo, tacó mbí yo kuu tí ye ta o ꞌdáá gî, delè tacó yo kû ṛu káa ndi kpokèjì tí nó náa ye táánò tùbà ji yo nô.
3Káa à gbí njembí ye a go bà ꞌdè có ji yo máa, yo ꞌví ŋò ni énó máa, Bìndi-Mbíṛì a gba mì ndâ ꞌdakò ꞌdáá gî, káa ꞌdakò a gba mì nawù wó, bìndi Mbíṛì a gba mì Bìndi-Mbíṛì. 4Tacó énò, ꞌdakò má ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì ta i tí muu wó, yí delè má ma có mì Mbíṛì kùṛo ndâ mbè ꞌduù ta i tí muu wó, gbí énó máa, yí si Mbíṛì tí i lá. 5Káa niì má ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì ta i tí muu wó wálá, yí delè má ma có mì Mbíṛì mí kùṛo ndâ mbè ꞌduù mbe kili kû bàkà i-Mbíṛì, gbí énó máa, niì tí nò si kù wó tí i ṛo wó lá. Ŋìnò ká goòlá niì tí nò ta kùsu muu wó nô. 6Tacó niì má gala bòngo mítí muu wó lá, à ꞌvii ta yí káa bà ꞌdii muu wó gî. Káa bà ꞌdii muu niì lê má a có nô, bà waa tí se muu wó gí to delè má a có nô, à nìkì énó máa yí gala bòngo mítí muu wó.
7ꞌDakò ꞌví te i mítí muu wó ta o tí nó náa yí má kû ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì nó lá, tacó ꞌdakò a ngba Mbíṛì, yí delè a cè kózò tí Mbíṛì, káa niì a ngba ꞌdakò. 8Tacó Mbíṛì táánò suu ꞌdakò me ꞌdo tí niì lá, yí suu a niì ꞌdo tí ꞌdakò. 9Mbíṛì delè táánò suu ꞌdakò me tacó tí niì lá, yí suu a niì tacó tí ꞌdakò. 10À má énò, niì ꞌví gala bòngo mítí muu wó, delè tacó tí ndâ basìlì mì Mbíṛì.
11Kpêtí ká énò, à má kùṛo Mbíṛì, ꞌbè gbí òkò tí ndâ ꞌdakò ta niì wálá. 12Tacó Mbíṛì táánò suu niì ꞌdo tí ꞌdakò, káa a niì kpónó ká kû jò ꞌdakò. Káa ndâ i ꞌdáá gî gì ꞌdo mì Mbíṛì.
13Yo koṛo muu yo ta kpéétí yo gi; à me có nô tacó tí niì bà ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì ta bòngo tí muu wó wálá nò lá? 14Gbàyì-gbàyì se muu a i mì ndâ ꞌdakò? 15Káa à má tí muu niì, à me i banga mì wó lá? Káa Mbíṛì je gbàyì-gbàyì se muu ji niì tacó bà ngùù kùsu muu wó.
16Káa à má nje ꞌduù a kponje gítí có tí nò, có náa ye bà ꞌvìsì gí tàkò có mì ꞌduù tí nó máa, ze ŋò ꞌbí tàkìì gítí kpokèjì bà ùlù Mbíṛì ni kapí ŋìnò lá. Ndâ ꞌduù mì Mbíṛì mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì delè ŋò ni ká lá.
Kô-njewu mì Mbe tí ndoo
17Káa à má gítí có tí nó náa ye kèjì gí bà ꞌdè ji yo nó, ye bà ùlù yo wálá. Tacó bà kili yo ta bà muu yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì kû gì je ta vò i me gbolò ndii tó i gî. 18Kpédélé có náa ye bà ꞌdè ji yo a ŋìnó máa, ye ꞌdi có énó máa, à lá gbí òkò tí yo kà a ꞌbè ta o tí nó náa yo má kû kili ta bà muu nò. Káa ye koṛo có máa, kòcò yúcó kuu gbí có tí nò náa ye ꞌdi nò. 19ꞌBè bà dù kuu gbí òkò tí yo ta ꞌvéṛè tí wálá. Tacó wàa, à ꞌví ŋò ta ndâ ꞌduù ŋìnó gbí òkò tí yo tí ndâ mbe yúcó nó ni ngbáṛángàꞌi. 20Ta o tí nó náa yo má kili ta bà muu yo nó, yo kû zò ndi yo me kô-njewu mì Mbe tí ndoo lá. 21Tacó ye ꞌdi có máa, ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo ta o ꞌdáá gî kû sì go, tacó yo kû jòò i-zó-zò jóó-jòò, káa ndâ ꞌbí ꞌduù ŋìndi ndú kû sa ta pe. 22A yè ká tí yo! ꞌDóó ꞌbá mì yo, tí bàndò bà zò i ta bà njù i, ká mì yo wálá, wèè, à gbí njembí yo a có bà te nô mí ṛo ndâ ꞌduù mì Mbíṛì mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì nó, ta ndâ ꞌduù ŋìnó gbí òkò tí yo tí ndâ mbe yê nó?
23Tacó ye táánò nìbà ji yo káa có tí nó náa Mbe tí ndoo táánò nìbà ji ye nô, máa, Mbe tí ndoo tí Jézù, ta bèbìlì tí nó táánò náa à ba ta ngbù wó nó, je kù kô, 24yí giì ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì, yí giì ki gbí , bìndi yí giì ꞌdè có máa, «Ŋìnó a dìì ye tí nó tacó tí yo nô, yo zò tacó bà ꞌva mbí yo tí ye.» 25Yí giì je ꞌvisî á bìndi bà zò kô-njewu gbí gbèe ŋa kpokèjì tí nò, bìndi yí giì ꞌdè có, máa, «ꞌVisî tí nó a ꞌvisî bà njù ngú mùká mì Mbíṛì ta yo ta mbelè ye. Ta o tí nó náa yo má kû njù ꞌvisî tí nó, yo ꞌví njù tacó bà ꞌva mbí tí ye.» 26Tacó ta o tí nó náa yo má kû zò kù kô tí nò, yo delè má kû njù ꞌvisî tí nò nó, yo kû ma nò a có ku Mbe tí ndoo yee tí o bà gì yí. 27À má énò, ꞌduù má zò kù kô mì Mbe tí ndoo, yí delè má njù ꞌvisî mì wó me gbí ŋa kpokèjì ŋìnó náa à tí nó lá, ꞌduù tí nò bàkà i-nô gítí ndâ dìì ta mbelè Mbe tí ndoo gî.
28À má énò, ꞌduù ꞌví koṛo gbí kongbó wó kùṛo bà zò kù kô tí nò, delè kùṛo bà njù ꞌvisî tí nò. 29Tacó ꞌduù má ꞌviiki gbí kongbó wó kùṛo bà zò kù kô tí nò lá, yí delè má ꞌviiki gbí kongbó wó kùṛo bà njù ꞌvisî tí nò lá, yí zò nò a bà waa có mítí wó, yí delè njù nò a bà waa có mítí wó. 30Ŋìnò a gbí ndeṛè có tí nò náa ndâ ꞌduù me mbè gbí òkò tí yo ká zô-zô ta nòꞌo tí ndú; ku delè kû mìì ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí yo nò ká nò. 31Ndoo kùtàá má ꞌviiki gbí kongbó ndoo léé énó kùṛo bà zò i-zó-zò mì Mbe tí ndoo, yí bà waa có mítí ndoo wálá. 32Káa Mbe tí ndoo má waa có mítí ndoo, yí bàkà énò tacó bà je muu ji ndoo, tacó wàa, à ꞌví waa có mítí ndoo go i mì ndâ ꞌbí ꞌduù lá.
33À má énò, yo má kili tacó bà zò i-zó-zò mì Mbe tí ndoo, yo ꞌví ù ndi ndâ ꞌbí ka yo kùṛo bà ꞌbìtà bà zò i, ndâ náꞌvindí. 34Káa à má a go ká tí ꞌduù, si yí ꞌví yè yì wó ꞌdo ꞌbá mì wó kùṛo bà kili yo gítí i-zó-zò mì Mbe tí ndoo. Tacó wàa, Mbe tí ndoo ꞌví waa có mítí ndoo tacó bà zò gàmàtà lá. Ye bà ꞌdè có gítí sè ndâ ꞌbí i ji yo ta o tí nó náa ye má ya gí mì yo kà gî.
12Ndâ i-nambeè ꞌdo mì Bèṛi-mì-Mbíṛì
1À má gítí ndâ i-nambeè mì Mbíṛì, go bà ngùù có ꞌdo tí yo tí ye wálá, ndâ náꞌvindí. 2Yo ŋò ni gî, máa, ta o tí nó táánò si yo ŋò dúú kpokèjì bà bàkà nambeè ta Mbíṛì ni lá nó, ndâ sú mbíṛì ta nje tí ndú tacó bà ꞌdè có wálá nó soloko yo ꞌdo tí jáá kpokèjì gî. 3Káa ye kpónó kû bàkà yo ꞌví ŋò ni énó máa, ꞌbí ꞌduù mbe kû ꞌdè có ta wotí mì Bèṛi-mì-Mbíṛì jé mbe ꞌdè có máa, «Mbíṛì ì njà mítí Jézù gî,» nò wálá. ꞌBí ꞌduù delè jé mbe ꞌdè có máa, «Jézù a Mbe tí ndoo,» nò wálá, sè káa ŋìnó máa a Bèṛi-mì-Mbíṛì ká je wotí bà ꞌdè énò ji yí.
4Ŋa ndâ i-nambeè mì Mbíṛì tende-tende, náa gbèe Bèṛi tí nò kû njèè ji ndâ ꞌduù. 5Ŋa ndâ kpokèjì bà bàkà nèté tende-tende, káa ndoo kû bàkà ndú ꞌdáá ká ji gbèe Mbíṛì. 6Ndâ cè bà bàkà i tende-tende, káa à káa gbèe Mbíṛì ká kû bàkà ndâ i tí nò ji ndâ ꞌduù. 7Mbíṛì tùbà tí Bèṛi mì wó ji ndâ ꞌduù gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî, tacó wàa ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ꞌví ꞌde i gbí wó. 8Bèṛi-mì-Mbíṛì kû je ji ꞌbí ꞌduù a bà ꞌdi gbí-o tacó bà kpo-gbí-tà-tù ndâ ꞌduù. Gbèe Bèṛi tí nò giì je ji ꞌbí ꞌduù a muu tacó bà ma Banga-Ngú-Có ji ndâ ꞌduù. 9Yí giì je ji ꞌbí ꞌduù a bà tee njembí mítí Mbíṛì, bìndi ji ꞌbí ꞌduù a wotí bà ꞌvala ndâ ꞌduù ꞌdo gbí nòꞌo. 10Yí giì je ji ꞌbí ꞌduù a wotí bà bàkà ndâ seṛè, ji ꞌbí ꞌduù a wotí bà ma có mì Mbíṛì, ji ꞌbí ꞌduù a muu tacó bà ŋò ꞌbè gbí òkò tí ndâ bèṛi ni , ji ꞌbí ꞌduù a wotí bà ꞌdè ndâ tende ŋa nje có, bìndi ji ꞌbí ꞌduù a muu tacó bà ꞌdè gbí ndâ tende ŋa nje có. 11Gbèe Bèṛi tí nò gbaànjé nò bàkà nèté bà njèè ndâ i tí nò gbaànjé-gbaànjé ká ꞌdo gbí ꞌdóó có mì wó gbí njembí wó.
Ndâ bà to me mbè tí gbèe dìì
12Dìì ꞌduù ká gbaànjé, káa ndâ bà to tí me mbè, káa ndâ bà to tí nò mbe me mbè nò ꞌdáá káa gbèe dìì. À delè go énò ta Bìndi-Mbíṛì; yí a gbèe dìì, ta ndâ bà to tí wó me mbè. 13Tacó gbèe Bèṛi tí nó táánò mbe caka tí ndoo nó, caka tí ndoo tacó bà bàkà ndoo tí gbèe dìì Bìndi-Mbíṛì. Ndoo má a ndâ Jùdéyà, ndoo má a ndâ Ìgìrígì, ndoo máa ndâ i-zógó-zogo, ndoo má me ndâ i-zógó-zogo lá, àá táánò je ji ndoo ꞌdáá gî káa gbèe Bèṛi wàa ndoo ꞌví njù .
14Dìì ꞌduù me káa gbèe bà to tí wó lá, a ndâ bà to me mbè. 15Kpázà kò ꞌduù kpónó má ꞌdè có máa, «Ye me ꞌbì ꞌduù lá, à má énò ye me bà to tí dìì ꞌduù lá,» ŋìnò bà dù me có mbe si yí ꞌví dù tí bà to tí dìì ꞌduù lá ká nò lá. 16Tù ꞌduù delè má ꞌdè có máa, «Ye me bà to tí dìì ꞌduù lá, tacó ye me ṛo ꞌduù lá,» ŋìnò bà dù me có mbe tii yí ꞌdo tí bà dù tí bà to tí dìì ꞌduù ká nò lá. 17Ndâ bà to tí dìì ꞌduù táánò ꞌdáá má káa ṛo wó, ꞌduù tí nò bà ꞌdi có ta yè? Káa ndâ i tí dìì ꞌduù táánò ꞌdáá má káa tù, ꞌduù tí nò bà ŋò ndâ i ta yè? 18Káa Mbíṛì kpoko ndâ bà to tí dìì ndoo mítí ndoo ká go có mì wó gbí njembí wó. 19Yí táánò má suu ndâ bà to tí dìì ndoo ꞌdáá ká tí gbèe ŋa i, dìì ndoo táánò bà dù go yè? 20À má go ŋìnó kpónó nó, ndâ bà to tí dìì ꞌduù me mbè, káa dìì ꞌduù ká gbaànjé.
21Wotí bà ꞌdè có mì ṛo ꞌduù ji ꞌbì wó máa, «Nèté mì ye ta wò wálá,» nò wálá. Wotí bà ꞌdè có mì muu delè ji ndâ kpázà kò máa, «Nèté mì ye ta yo wálá,» nò wálá. 22Có kpónó giì dù a ŋìnó máa, ndâ bà to ŋìnó tí dìì ndoo mbe me délékè nó, a ndâ bà to ŋìnó náa ndú má wálá, káa ndoo wálá nô; 23bìndi ndâ bà to ŋìnó náa ndoo si ndú tí cèe i lá nó, a ndâ ŋìnó náa ndoo kû kpolo tí ndú tí kpoò; káa ndâ bà to ŋìnó tí ndâ bà nô nó, a ndâ bà to ŋìnó náa ndoo kû ngùù ndú ꞌdo ṛè ṛo ndâ ꞌduù, 24ndii ndâ banga bà to gî. 25Káa Mbíṛì suu dìì ndoo, bìndi yí giì te duù mítí ndâ bà to ŋìnó náa có tí ndú kpolo maa-maa lá nô. À má énò, ꞌbè ꞌví dù gbí òkò tí ndâ bà to tí dìì ꞌduù lá, tacó wàa ndú ꞌdáá gì ꞌví bàkà nèté toko gbaànjé. 26ꞌBí bà to tí ndoo gbaànjé má kû mìlìsé, sè ndâ ꞌbí bà to tí ndoo ꞌdáá gî delè kû mìlìsé. Káa à má kû ùlù ꞌbí bà ꞌbí to gbaànjé, sè ndâ ꞌbí ŋìnó ꞌdáá gî ta líkíꞌo tí ndú.
27Yo kpónó toko gbaànjé ꞌdáá gî bàkà a gbèe dìì Bìndi-Mbíṛì. Káa yo gbaànjé-gbaànjé a ndâ tende bà to tí wó. 28Bìndi gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì, Mbíṛì bàkà ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ tú mì Jézù, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe ma có mì wó tí Mbíṛì, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe nìbà i, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe bàkà seṛè, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe ꞌvala ndâ ꞌduù ꞌdo gbí nòꞌo, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe konì ndâ ꞌduù, ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe bàkà ndâ ꞌduù ꞌví bàkà nèté toko gbaànjé, bìndi ndâ ꞌbí ꞌduù tí ndâ mbe ꞌdè có gbí ndâ ꞌbí tende ŋa nje có. 29Yo ꞌdáá gî a ndâ tú? Yo ꞌdáá gî a ndâ mbe ma có mì Mbíṛì? Yo ꞌdáá gî a ndâ mbe nìbà i? Àá mì yo ꞌdáá gî a wotí bà bàkà ndâ seṛè? 30Yo ꞌdáá a ndâ mbe ꞌvala ndâ ꞌduù ꞌdo gbí ndâ nòꞌo? Yo ꞌdáá gî a ndâ mbe ꞌdè ndâ ꞌbí tende nje có? Yo ꞌdáá gî a ndâ mbe ꞌdè gbí ndâ tende nje có? 31Yo koṛo có gítí ndâ i-nambeè ŋìnó á gàà gí yaà nô.
Ye kpónó bà tùbà kpokèjì ŋìnó mbe nìkì ngé ndii gî nó ji yo.
13Tó bà zè tí
1Ye kpêtí má ni bà ꞌdè ndâ kpíkpàꞌdà ŋa nje có mì ndâ ꞌduù muu to tí nó ꞌdáá gî, bìndi ye giì ꞌdè nje có mì ndâ basìlì toko mítí ndú, káa njembí ye me njembí ba zè Mbíṛì lá, Mbíṛì nìkì lá, ndâ có tí nò náa ye kû ꞌdè nò gbí tù Mbíṛì ká go mòngò gbí tù bô. 2Ye kpêtí káa mbe ꞌdè kòcò ta wotí mì Bèṛi-mì-Mbíṛì, Bèṛi kpêtí má je ji ye káa muu tacó bà ꞌdi gbí ndâ có kóó mì Mbíṛì ꞌdáá gî, yí delè kpêtí má je ji ye káa bà tee njembí ye mítí Mbíṛì tí ŋa ŋìnó náa ye kû mèṛèkè a ndâ kpo-kpò gú ꞌdo tí bàndò mì ndú nó, káa njembí ye má me njembí bà zè Mbíṛì lá, ye jéé kùṛo Mbíṛì me i lá. 3Ye kpêtí má njèè ndâ i mì ye ꞌdáá gî ji ndâ mbe yê, ye kpêtí má si à ꞌví doo ye ta wu, wàa ye ꞌví cì gî, káa njembí ye me njembí bà zè Mbíṛì lá, ndâ i tí nò náa ye bàkà nò me tó i ji ye gbaànjé lá.
4Njembí bà zè Mbíṛì a bà kònò tí, ta bà bàkà nambeè. Njembí bà zè Mbíṛì me kiì lá, njembí bà zè Mbíṛì me bà wu gbí tí ꞌduù ta kpéétí wó lá, 5njembí bà zè Mbíṛì me bà ꞌdè mbè có lá, à delè me ju njembí lá. Njembí bà zè Mbíṛì me bà nanaka muu mítí i ŋìnó mbe nìkì ká tí lo ta kpéétí lo nó lá; à me bà dù tí gíríꞌdú lá, à delè me bà mò ndâ ꞌduù ꞌdo tí lo gí ꞌdè lá. 6Njembí bà zè Mbíṛì me bà dù ta líkíꞌo bà bàkà vò i lá; njembí bà zè Mbíṛì a bà dù ta líkíꞌo bà bàkà i ŋìnó dú nô. 7Njembí bà zè Mbíṛì tì muu ndâ i ꞌdáá gî, ùnje gítí ndâ i ꞌdáá gî, koṛo có lì mítí ndâ i ꞌdáá gî, kònò ndâ i ꞌdáá gî.
8Bà ma có mì Mbíṛì bà cee gî, bà ꞌdè ndâ tende ŋa nje có bà cee gî, bà dù ta muu tí ꞌduù bà cee gî, káa ndòngbú bà dù ta njembí bà zè Mbíṛì wálá. 9Tacó mbe ŋò Mbíṛì ni cee jé wálá, mbe ma có mì Mbíṛì ta kábà delè jé wálá. 10Káa ta o tí nó náa i ŋìnó ta bà lê tí wálá nó bà gì nó, i ŋìnó ta bà lê tí nó bà cee gî.
11Si ye táánò gbí ꞌviì nó, ye kû ꞌdè có ká go i mì ꞌviì, ye kû koṛo có ká go i mì ꞌviì, ye kû ꞌviiki gbí có ká go i mì ꞌviì. Káa ye kpónó mâ giì gì tí ꞌdakò gî, ye giì si ndâ i-ꞌviì ꞌdáá gî mí to gî. 12Ndoo kpónó kû ŋò cè tí Mbíṛì me ngbáṛángàꞌi lá; ndoo kû ŋò yí ká tùṛúwàà go i gbí ꞌdèèngàmbé nô. Káa ndoo kèjì gí bà zeke gbíṛo ndoo ta ndú. Ye kpónó ŋò yí ni cee lá, káa ye kèjì gí bà ŋò yí ni cee a go ŋìnó náa yí kpónó ŋò ye ni cee ta ndâ có gbí njembí ye ꞌdáá gî nô.
13Káa ndâ i ŋìnó náa ndú kpónó kuu tí nó, a bà tee njembí mítí Mbíṛì, ta bà koṛo có lì mítí Mbíṛì, giì je njembí bà zè Mbíṛì; káa kpóló-kpolo i gbí òkò tí ndâ i tí nò taꞌô nò ꞌdáá gî a njembí bà zè Mbíṛì.
14Ndâ ꞌbí i-nambeè kpòò ꞌdo mì Bèṛi-mì-Mbíṛì
1Yo ka wuꞌo tacó bà ꞌde njembí bà zè Mbíṛì. Yo delè ꞌví koṛo có tí kpoò gítí ndâ i-nambeè mì Mbíṛì. Káa yo ꞌví koṛo có gítí bà ma có mì Mbíṛì ndii ndâ ꞌbí i ꞌdáá gî. 2ꞌDuù ŋìnó mbe kû ꞌdè ndâ tende ŋa nje có nó kû ꞌdè có me ji ndâ ꞌduù lá, yí kû ꞌdè có a i ji Mbíṛì. Tacó ꞌduù mbe ꞌdi gbí có tí nò náa yí kû ꞌdè nò wálá, tacó yí kû ꞌdè a ndâ có kóó mì Mbíṛì ta wotí mì Bèṛi. 3Káa mbe kû ma có mì Mbíṛì kû ꞌdè có a i ji ndâ ꞌduù, yí kû konì a ndâ ꞌduù, yí kû je a wotí ji ndâ ꞌduù, yí delè kû ꞌdèè a njembí ndâ ꞌduù. 4ꞌDuù ŋìnó mbe kû ꞌdè ndâ tende ŋa nje có nó kû konì káa tí wó ta kpéétí wó cuki, káa mbe kû ma có mì Mbíṛì kû konì a ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì ꞌdáá gî.
5Có gbí njembí ye ji yo énó máa, yo ꞌdáá gî ꞌví dù tí ndâ mbe ꞌdè có gbí ndâ tende ŋa nje có. Káa yo kùtàá má dù ꞌdáá tí ndâ mbe ma có mì Mbíṛì, àá bà nìkì ndii bà ꞌdè ndâ tende ŋa nje có gî. Tacó mbe ma có mì Mbíṛì a gbolò ꞌduù ndii mbe ꞌdè ndâ tende ŋa nje có tí nò gî, sè káa ŋìnó ꞌbí ꞌduù mbe ꞌdè gbí ndâ tende ŋa nje có tí nò ꞌví dù kuu tacó bà konì ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kuu tí . 6Ye kpónó má ya gí mì yo kà kû ꞌdè có ji yo gbí ndâ tende ŋa nje có, káa mbe ꞌdè gbí ndâ có tí nò náa ye kû ꞌdè nò ji yo wálá, tó i mì ye bà dù ji yo a yè, ndâ tó kómbe ye? Có tí nó bà ꞌdè gbí có kóó mì Mbíṛì ji yo wálá, có tí nò bà je muu ji yo wálá, có tí nò bà ma có mì Mbíṛì ji yo wálá, có tí nò delè bà nìbà i ji yo wálá.
7Yo koṛo có gítí ndâ ṛòngo gi, yo delè ꞌví koṛo có gítí mòngò gi, ndú me ndâ wu i lá, káa ꞌbè má gbí òkò tí kòcò ndâ njì ṛòngo ꞌdáá gî má wálá, ŋa ṛòngo tí nò bà gbì ji yo a ŋa cè yè? 8Káa mbe o mòngò má o me tí mòngò-gó lá, a ꞌdi ká bà ꞌvee bà zíꞌi-gó? 9Yo delè ká go énò; yo má ꞌdè có gbí tende ŋa nje có náa ndâ ꞌduù ꞌdi gbí ndâ nje có tí nò ngbáṛángàꞌi lá, ndú bà ꞌdi gbí ndâ có mì yo nò ée? Tacó yo kû ꞌdè có gí gbí pípìṛi sínò. 10Ndâ ŋa ndâ nje có muu to tí nó me mbè; káa ꞌbí nje có ta gbí wálá nò wálá. 11Káa ꞌduù má ꞌdi gbí ŋa tende nje có tí nó náa wò kû ꞌdè nó lá, yí a tende ꞌduù ji wò, wò delè a tende ꞌduù ji yí. 12À má énò, yo ka wuꞌo a i tacó bà ꞌde ndâ i-nambeè ŋìnó mbe kû konì ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì túkàꞌi nô, lê náa go i-nambeè ꞌdo mì Bèṛi-mì-Mbíṛì ká tí yo nò.
13Tacó énò, ꞌduù má kû ꞌdè có gbí tende ŋa nje có, yí ꞌví ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì máa, Mbíṛì ꞌví wu ꞌbí ꞌduù mbe ꞌdè gbí nje có tí nò ji ndâ ꞌduù. 14Tacó ye má ꞌdeke tí ye ji Mbíṛì gbí tende ŋa nje có, gbí énó máa, ye kû ꞌdeke tí ye ta njembí ye, káa ye ꞌdi gbí có tí nò lá. 15Có a ŋìnó máa ye ꞌví ꞌdeke tí ye ji Mbíṛì gbí ŋa nje có ngàyi wè? Ye bà ꞌdeke tí ye ji Mbíṛì gbí ŋa nje có ŋìnó náa ndâ ꞌduù ꞌdáá ꞌdi gbí gî nô. Bìndi ye ꞌví cè cè gbí ndâ tende ŋa nje có, ta nje có ŋìnó náa ye ꞌdi gbí gî nó, só gî. 16Tacó wò má kû ùlù Mbíṛì gbí tende ŋa nje có mí ṛègbà tí ꞌbí ꞌduù ŋìnó mbe ꞌdi gbí ŋa nje có tí nò lá nó, ꞌduù tí nò bà nì «À go-i-tí-nò» gí tàkò bà ùlù Mbíṛì mì lo nò ta ŋa kpokèjì ngàyi? 17Tacó wò kpêtí má kû ùlù Mbíṛì ta banga tí , káa ꞌduù tí nó ṛègbà tí lo nó ꞌdi gbí ŋa nje có mì lo nò lá, banga bà ùlù Mbíṛì mì lo nò bà konì ꞌduù tí nò wálá.
18Ye ꞌdè nìkì ma ji Mbíṛì tacó ye ni bà ꞌdè có gbí tende ŋa nje có ndii yo ꞌdáá gî. 19Káa ta ndâ ŋa ŋìnò ꞌdáá gî, ye má gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì, à nìkì tí ye káa bà ꞌdè kpêtí káa ndâ njì có vô cuki gbí ŋa nje có ŋìnó náa ndâ ꞌduù ꞌdáá gî ꞌdi gbí gî tacó bà nìbà i ji ndú, á có tí bà ꞌdè mbè có kárú-karu-kàrù gbí tende ŋa nje có ŋìnó náa ndú ꞌdi gbí lá nô.
20Yo koṛo có go i mì ndâ ꞌviì lá; ndâ kómbe ye. Yo dù go ndâ dó ꞌviì tí ndâ mbe bàkà vò i lá, káa yo ꞌví bàkà i go i mì ndâ ꞌduù ŋìnó náa muu ndú njaanga gî nô. 21À cu mí gbí wáràgà mì Mòze máa, kòcò Mbíṛì máa,
«Ye bà si a ndâ tende ꞌduù ꞌví ꞌdè có gbí nje ye ji ndâ ꞌduù mì ye gbí ndâ tende ŋa nje có.»
22À má énò, bà ꞌdè có gbí ndâ tende ŋa nje có me i mbe tùbà wotí mì Mbíṛì a ji ndâ mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì gî nó lá, à a i tacó tí ndâ mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì lá. Káa bà ma Banga-Ngú-Có me i tacó tí ndâ mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì lá lá, à a i tacó tí ndâ mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì gî.
23Tacó énò, yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kili ta bà muu yo ꞌdáá gî, bìndi yo kû ꞌdè có gbí ndâ cèe ŋa nje có, ꞌbí tende ꞌduù, tí ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì lá nó, má ꞌde yo tí , yí bà go mâ tí yo wálá? 24Káa yí má ꞌde yo kili ta bà muu yo énò kû ma a có mì Mbíṛì, yí bà ŋò tí wó gî, máa ndâ yì a mbe bàkà vò i. Bìndi ndâ có tí nò náa yí ꞌdi ꞌdo gbí nje yo nò bà si yí ꞌví ꞌvìsì muu wó ꞌdo tí ndâ vò kpokèjì mì wó gî. 25Ndâ có tí nò náa yí ꞌdi ꞌdo mì yo nò bà yù gbí ndâ vo-vò có kóó tí nó gbí njembí wó nó ꞌdáá gí sè gî. Bìndi yí bà ꞌbu gbíṛo wó mí to kû ùlù Mbíṛì ta nje wó, máa Mbíṛì dú kuu ta yo.
Ŋa kpokèjì bà bàkà i gbí òkò tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì
26À má énò, yo tí ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kili ta bà muu yo ꞌdáá gî gî, ndâ muu cè ꞌví cè cè, ndâ mbe nìbà i ꞌví nìbà i, ndâ mbe ꞌdè gbí có kóó mì Mbíṛì gí sè ꞌví ꞌdè , ndâ mbe ꞌdè có gbí ndâ tende ŋa nje có ꞌví ꞌdè , ndâ mbe ni bà ꞌdè gbí ndâ tende ŋa nje có tí nó náa ndâ ꞌbí ka ndú kû ꞌdè nó ji ndâ ꞌduù ꞌví ꞌdè . Yo ꞌví bàkà ndâ i tí nò ꞌdáá gî tacó bà konì tí yo. 27Ndâ mbe ꞌdè có gbí ndâ tende ŋa nje có gbí òkò tí yo ꞌví dù ká go ndâ ꞌduù go só, go taꞌô. Wàa ndâ mbe kû ꞌdè gbí ndâ tende ŋa nje có tí nò náa ndú kû ꞌdè nò ꞌví dù kuu tí . 28Káa ndâ mbe ꞌdè gbí ndâ tende ŋa nje có tí nò náa ndú kû ꞌdè nò ji ndâ ꞌduù máa wálá, ndú ꞌví dù ngbìì, wàa ndâ mbe kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kili gî, ꞌduù ꞌví ꞌdeke tí wó ji Mbíṛì ta ŋa nje có ŋìnó náa yí ŋò ni gbí njembí wó gî nô.
29Yo ꞌví si ndâ ꞌduù go só, go taꞌô ꞌdo gbí òkò tí yo ꞌví kò-kò ta có mì Mbíṛì, wàa sè ndâ ꞌduù ꞌví koṛo gbí có tí nò náa ndú kû kò-kò tí nò. 30Káa Mbíṛì má wu bà ꞌdè có mì wó ji ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo ta o tí nó náa ꞌbí ka wó kû kò-kò ta có mì Mbíṛì nó, ꞌduù tí nó mbe kû kò-kò nó ꞌví le wo wó gî, wàa ka wó ꞌví ꞌdè ngú có ŋìnó náa à tí nô. 31Yo jòò gbí bà ꞌdè có lá. Tacó wàa yo ꞌdáá gî ꞌví ni bà ꞌdè có, wàa yo ꞌdáá gî ꞌví konì ta tí yo gbí òkò tí yo. 32Tacó mbe ma có mì Mbíṛì a ꞌduù ŋìnó mbe ŋò o bà ꞌdè có ni gî, yí delè a ꞌduù ŋìnó mbe ŋò o bà sè tù wó ni gî. 33Tacó Mbíṛì me mbe ŋònòkò gbí ndâ i lá, yí a mbe ꞌviindi ndâ i. Yo tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì má kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gî, yo ꞌví bàkà go ŋìnó náa ndâ ꞌbí ka yo mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì ꞌdáá gî kû bàkà nô.
34Ndâ niì ꞌví dù ngbìì. Ndú ꞌví ꞌdi có mì ndâ kù ndú á go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mòze, máa ndú ꞌví dù tí ndâ kùṛo ndâ i lá nô. 35ꞌBí i ta go bà ꞌvee gbí má tí ndú, ndú ꞌví ꞌvee ndâ kù ndú ta o tí nó náa ndú má ya ta ndú gí ꞌbá gî. Tacó a có nô tacó tí niì bà ꞌdè kòcò wó gí yaà ta o tí nó náa ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì má kili gî nô.
36Yo kû koṛo có máa, có mì Mbíṛì ꞌbì bà gì a i ꞌdo mì yo? À gì ká tacó tí yo cuki? 37ꞌBí ꞌduù gbí òkò tí yo má koṛo có énó máa yì lá a mbe ma có mì Mbíṛì, ꞌbí ꞌduù delè má koṛo có máa yì ꞌde ndâ ŋa i-nambeè ꞌdo mì Bèṛi-mì-Mbíṛì me mbè, ŋa ꞌduù tí nò ꞌví te mí gbí muu wó énó máa, có tí nó náa ye kû cu ji yo nó a có mì Mbíṛì. 38Káa yí má si có tí nó náa ye kû cu ji yo nó á tí có lá, yo delè ꞌví si yí tí có lá.
39À má énò, yo tí ndâ náꞌvindí ye, yo ꞌví dù ta go bà ma có mì Mbíṛì, yo delè ꞌví ṛò ndâ ꞌduù ꞌdo tí bà ꞌdè có gbí ndâ ꞌbí tende ŋa ndâ nje có lá; 40yo delè ꞌví bàkà ndâ i ꞌdáá gî gbí cèe kpokèjì, á go ŋìnó náa à tí .
15Bà ꞌvala ndi Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó
1Go bà ꞌva mbí yo á gítí Banga-Ngú-Có tí nó náa ye táánò ma ji yo nó kuu tí ye, ndâ náꞌvindí ye, Banga-Ngú-Có tí nó náa yo táánò ùnje gítí , bìndi yo giì zèè tí kpoò nô. 2Ŋìnò a Banga-Ngú-Có tí nó náa ye táánò ma ji yo, mbe ꞌvala yo á do gbí ndâ vò i, náa yo má zèè có tí nò kácá-kácá nò. Káa yo má zèè kácá-kácá lá, gbí énó máa, gbí bà ùnje mì yo gítí Mbíṛì wálá.
3Ye táánò nì ji yo káa bà gbèe có tí nó náa àá táánò nìbà ji ye, tí kpóló-kpolo có ngé ndii gî nô, tí có tí nó máa, Bìndi-Mbíṛì táánò cì tacó ndâ vò i mì ndoo, go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì nô. 4Máa, àá táánò giì duu yí gî, káa bìndi sili taꞌô, Mbíṛì giì te yí tí wu wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó gí yaà, á go có tí nò gbí wáràgà mì Mbíṛì nó gî. 5Máa, yí tùbà tí wó ji Kéfà, bìndi yí giì tùbà tí wó ji ndâ tú mì wó muuꞌbì-nje só. 6Bìndi yí giì tùbà tí wó ji ndâ náꞌvindí wó ziꞌduù-vô ta bà vô (500). Ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí ndú kpêtí kpónó má ya gí bà sili mì ndú gî, sè ndâ ꞌbí kû ꞌvala kálásê. 7Bìndi yí giì tùbà tí wó ji Jákòmò, bìndi ŋìnó, yí giì tùbà tí wó ji ndâ tú mì wó ꞌdáá gî.
8Ndòngbú bà tùbà tí wó giì dù a i ji ye á go ꞌviì náa à jò yí me gbí o mì wó lá nô. 9Tacó ye a ndòngbú ꞌduù gbí òkò tí ndâ tú mí wó, mbe ꞌvii tí ꞌduù ŋìnó náa à ꞌví nì ta ṛè tú mì wó mí muu ye lá. Tacó ye táánò a mbe kû mèèkèꞌi tí ndâ ꞌduù mì Mbíṛì mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì nô. 10Káa nambeè mì Mbíṛì náa yí táánò bàkà ji ye nó ká bàkà ye tí ye tí nó á kpónó kuu nó nô. Káa nambeè mì Mbíṛì náa yí táánò bàkà ji ye nò ya me sínò lá. Ye bàkà nèté tí kpoò ndii sè ndâ ꞌbí tú mì Jézù ꞌdáá gî. Káa ye bàkà nèté tí nò ꞌdo me gbí ꞌdóó wotí mì ye lá, a nambeè mì Mbíṛì ká je wotí ji ye. 11À mà táánò a ndú ká ma Banga-Ngú-Có ji yo wèè, à mà a ye wèè, ze ma Banga-Ngú-Có ji yo gî, káa ŋìnò a có náa yo ꞌdáá ùnje gítí gî.
Bà ꞌvala ndi ndoo ꞌdo gbí muuꞌdú ndoo
12Có kpónó a ŋìnó máa, ze lê má ꞌdè có ji yo énó máa, Mbíṛì ꞌvala ndi Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó gî, ndâ ꞌbí ꞌduù gbí òkò tí yo kû ꞌdè có máa, ndâ ku bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú wálá, tacó yè? 13Có tí nó náa yo ꞌdi énó máa, ndâ ku bà ꞌvala ndi ndú á ꞌdo gbí muuꞌdú ndú wálá nò, má dú káa yúcó, gbí énó máa, Bìndi-Mbíṛì ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó lá. 14Káa Bìndi-Mbíṛì má ꞌvala ndi wó á ꞌdo gbí muuꞌdú wó lá, gbí énó máa, i tacó bà ma có mì ze ji yo nò wálá, i tacó bà ùnje gítí mì yo nò delè wálá. 15Ze delè kû waaka a ꞌvéṛè ta ṛè Mbíṛì, tacó ze kû ma có énó máa, Mbíṛì ꞌvala ndi Bìndi-Mbíṛì á ꞌdo gbí muuꞌdú wó gî, káa yí ꞌvala yí lá náa yí má ꞌvala ndi ndâ ku á ꞌdo gbí muuꞌdú ndú lá nò. 16Tacó Mbíṛì má bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú wálá, gbí énó máa, yí ꞌvala Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó delè lá. 17Káa Mbíṛì má ꞌválá ndi Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó lá, gbí go énó máa, nje wú tí bà tee njembí yo á mítí Bìndi-Mbíṛì wálá, yo delè kpónó kû ꞌvala ká kpòò gbí ndâ vò i mì yo. 18Gbí delè go énó máa, ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì mbe cì gî nó mìì gî. 19Káa ndoo má kû koṛo có lì mítí Bìndi-Mbíṛì ká tacó bà ꞌvala ndoo muu to tí nó cuki, gbí énó máa, ꞌbí ꞌduù ta yê ṛo wó gbí òkò tí ndâ ꞌduù muu to tí nó mbe ndii yê ṛo ndoo wálá.
20Káa yúcó a ŋìnó máa, Mbíṛì ꞌvala Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó tacó bà tùbà máa, ndâ ꞌduù tí nó náa ku ṛuka ndú gî nó bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú gî. 21Tacó, ku lê táánò má gì gí muu to tí nó ꞌdo gbí có mì gbèe ꞌdakò nó, ndâ ku delè bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ꞌdo ká gbí có mì gbèe ꞌdakò. 22Tacó ndâ ꞌduù ꞌdáá gî kû cì ꞌdo gbí có nambeè gbí òkò tí ndú ta Ádàmà, ndâ ꞌduù ꞌdáá gî delè bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ꞌdo gbí có nambeè gbí òkò tí ndú ta Bìndi-Mbíṛì. 23Káa ndâ o bà ꞌvala ndi Bìndi-Mbíṛì ꞌdo gbí muuꞌdú wó, ta o bà ꞌvala ndi ndâ ꞌduù ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ꞌdáá ká tende-tende. A Bìndi-Mbíṛì, tí kpédélé i gbí njí, ká ꞌvala ndi wó ꞌdo gbí muuꞌdú wó kùṛo, bìndi ndâ ꞌduù mì wó ꞌdáá gî kèjì gí bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ta o bà gì yí wúnò. 24Bìndi ndòngbú o, náa Bìndi-Mbíṛì bà giì dele ndi gba mì Mbíṛì tí Bu wó ji yí si yí voloko gbí ndâ có mì ndâ kpo-kpò gba, ta ndâ mbe wotí muu to tí nó, gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî. 25Tacó Bìndi-Mbíṛì bà gì gí bà zogo to tí nó yee tí o tí nó náa yí bàkà ndâ kuꞌdì tí wó tí ndâ i-tà-tàmà mì wó gî. 26Káa ndòngbú kuꞌdì tí wó náa yí bà cee o mì wó bà dù a ku. 27Tacó à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, «Mbíṛì bàkà Bìndi-Mbíṛì tí gba mì ndâ i ꞌdáá gî.» Káa gbí có tí nò máa, «Mbíṛì bàkà Bìndi-Mbíṛì tí gba mì ndâ i ꞌdáá gî» nò me énó máa Bìndi-Mbíṛì delè a gba mì Mbíṛì tí mbe je gba ji yí nò lá. 28Mbíṛì má giì bàkà ndâ i ꞌdáá gî tí ndâ i-tà-tàmà mì ꞌViì mì wó gî, ꞌViì-mì-Mbíṛì bà giì si tí wó ꞌví dù tí ndâ i-tà-tàmà mì Bu wó, tacó wàa Mbíṛì ꞌví dù tí mbe zogo ndâ i ꞌdáá gî.
29Có gítí ndâ ꞌduù tí nó mbe caka tí ndú tacó tí ndâ ku nó máa yè? Ndú kû koṛo có máa ndâ yì bà ꞌde gbí bà caka tí ndâ yì ta ṛè mì ndâ ku nò a yè, náa Mbíṛì jé má ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú lá nò? 30Ye kpónó kû gbaa tí ye mì nje ku ta o ꞌdáá gî nó tacó yè? 31Ye kû ŋò ku ta ṛo ye ta ṛi ꞌdáá gî, ndâ náꞌvindí! Ye kû dùlù tí ye tacó tí yo, ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì, tí Jézù tí Mbe tí ndoo. 32Có gbí nje ndâ ꞌduù gbí gbata Éfàsù lá, ye táánò má ꞌvala a ꞌválá mì ndâ «Nò gbí jìlì», ye bà ꞌde gbí a yè? Káa Mbíṛì má bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú wálá, «Ndoo zò i, wàa ndoo ꞌví njù pe, wàa ndoo ꞌví ù ta ku taàbé,» á go có tí nó náa ndâ ꞌduù kû ꞌdè nô.
33Yo si ꞌbí ꞌduù ꞌví eendi yo lá: «A vò kaà ká kû volo ꞌduù.» 34Yo koṛo muu yo nìkì maa, wàa yo ꞌví si vò i mí bàndò mì wó. Ye kû ꞌdè có tí nò ji yo, tacó ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo ŋò Mbíṛì ni lá, káa ŋìnò a có nô tacó tí yo.
Bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú
35Ndâ ꞌbí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo ndâ-ꞌbî-lá bà ꞌvee ꞌvé máa, «Mbíṛì bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ta ŋa kpokèjì ngàyi wè? Cè tí ndú bà dù go ŋa yè?» 36Ŋìnó a ndâ ꞌvé mì ndâ ꞌduù ŋìnó ta muu tí ndú wálá nó ká nò. Yo ma ꞌva njì ŋa mí tà to, njì ŋa tí nò má cì lá, kú i ꞌva ꞌdo tà to lá. 37Káa yo ṛò mí tà to káa bétéṛé njì ŋa; à mà a njì cû, à mà njì wàzê, yo ṛò me kú i tí nó mbe kû kù ta kùngbó wó, ta kpâ wó nó lá. 38Káa a Mbíṛì ká wu bà kù ndò ji ndâ ŋa ndâ njì ŋa ꞌdáá gî. Cû kû kù káa cû, wàzê kû kù káa wàzê.
39Ŋa dìì ndâ i mbe kû ꞌvala muu to tí nó ꞌdáá gî delè ká tende-tende. Dìì ndâ ꞌduù tende ꞌdo tí dìì ndâ nò, bìndi dìì ndâ nuù tende ꞌdo tí dìì ndâ sè. 40Ndâ i gbíṛì kuu tí , ndâ i muu to tí nó delè kuu tí . Cè banga mì ndâ i gbíṛì ká tende, cè banga mì ndâ i muu to tí nó delè ká tende. 41Cè banga mì ṛi ká tende, cè banga mì pì delè ká tende, bìndi cè banga mì ndâ yii ká tende. Káa cè banga mì ndâ yii gbí òkò tí ndú delè ꞌdáá gî ká tende-tende.
42À delè ká énò ta bà ꞌvala ndi ndâ ku ꞌdo gbí muuꞌdú ndú. À má duu dìì ꞌduù mí tà to, dìì tí nò kû zò to, káa dìì ꞌduù má ꞌvala ꞌdo tà to, dìì tí nò bà zò to kákáꞌi wálá. 43A vò ká tí dìì tí nó náa à duu mí tà to nô, káa a banga ká tí dìì tí nó mbe ꞌvala ꞌdo tà to nô. 44Dìì tí nó náa à duu mí tà to nó je a tú ꞌduù, káa dìì tí nó mbe ꞌvala ꞌdo gbí muuꞌdú nó je a tú Mbíṛì. 45Á go có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì énó máa, «Kpédélé Ádàmà gì tí ꞌduù mbe kû ꞌvala , káa ndòngbú Ádàmà gì tí Bèṛi mbe kû je ꞌválá,» nô. 46Àá táánò me Ádàmà tí nó ta tú wó a tú Mbíṛì nó ká gì kpédéléꞌi lá. À gì kpédéléꞌi a Ádàmà tí nó ta tú wó a tí tú ꞌduù nô. 47Mbíṛì táánò suu kpédélé a Ádàmà ꞌdo tí to, káa bà só Ádàmà gì ꞌdo gbíṛì. 48Ndoo tí ndâ ꞌduù muu to tí nó go Ádàmà tí nó náa à suu yí ꞌdo tí to nó nô, káa ndâ ꞌduù gbíṛì go Ádàmà tí nó mbe gì ꞌdo gbíṛì nô. 49Ndoo bà je kózò tí ꞌdakò tí nó mbe gì ꞌdo gbíṛì nó jé ká go bà je kózò tí ꞌdakò tí nó náa à suu yí ꞌdo tí to tí nó mì ndoo. Ndoo kpónó a kózò tí Ádàmà tí nó náa à suu yí ꞌdo tí to tí nó nô.
50Ndâ náꞌvindí, gbí có tí nò náa ye ꞌdè ji yo nò énó máa, wu ꞌduù ta mbelè gbí dìì wó bà dù tí mbe zèè mbèlè mì Mbíṛì wálá. Tú ꞌduù, tí tú mì ku nó, delè, náa à ꞌvìsì tí, tí tú ŋìnó mbe cì lá nó, wálá.
51Yo sè tù yo gítí có kóó tí nó tí yúcó náa ye kû ꞌdè ji yo nô: ndoo ꞌdáá bà cì wálá. 52Káa ta o bà o ndòngbú mòngò nó, àá bà ꞌvìsì ndoo ꞌdáá gî gbí làmbu o, á go bà kì ṛo nô. Tacó ta o bà o ndòngbú mòngò tí nò, ndâ ku bà ꞌvala ndi ndú ꞌdo gbí muuꞌdú ndú ngbé, bìndi àá kèjì gí bà ꞌvìsì ndoo. 53Tacó tú ndoo tí nó kpónó tí i mbe céé-cee nó bà cee wálá, tú ndoo tí nó kpónó tí tú mì ku nò bà jìꞌvì tí, tí mbe ŋò ku lá. 54Tacó ŋa i ŋìnó tí i mbe dù tí ká lá nó má jìꞌvì tí tí i mbe dù tí ká, bìndi ŋa ŋìnó tí ŋa ku nó má ꞌvìsì tí tí ŋa ŋìnó mbe cì lá nó gî, ŋìnò a o bà giì bàkà tí mì có tí nó náa à cu mí gbí wáràgà mì Mbíṛì máa,
«Ku ꞌde ꞌbí ngbílí mbe da gbí ka wó ngbílí mítí wó gî.»
55«Àá ku, njì gìṛì bà na go mì lo ya gí kòtí ꞌdi?»
56Njì gìṛì bà na go mì ku a vò i, bìndi vò i giì ꞌde wotí ꞌdo tí có mì Mòze. 57Káa ndoo ꞌdè nìkì ma ji Mbíṛì tí mbe je wotí bà kpò nje ku ji ndoo ta ṛè mì Mbe tí ndoo Jézù tí Bìndi-Mbíṛì.
58À má énò, yo ꞌdò kò yo mí to tí kpoò, ndâ náꞌvindí, yo lò muu gìṛì ngé lá. Yo ꞌví bàkà nèté mì Mbe tí ndoo ta o ꞌdáá gî, ta bà te mí gbí muu yo máa, bà bàkà nèté ta ṛè mì Mbe tí ndoo me bà bàkà ꞌve nèté lá.
16Bà gò i tacó tí ndâ ꞌbí ka ndoo mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì
1À má gítí bà toko i-ꞌbì yo tacó bà konì ta ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí gbata Jèrùzàlémè, yo ꞌví bàkà go có tí nó náa ye táánò ꞌdè ji ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì ta ndi tí ndâ bàndò gbí to Gàlátì nô. 2Ta ndâ ṛi-bà-wotí ꞌdáá gî, yo gbaànjé-gbaànjé ꞌdáá gî ꞌví gò làmbu i ꞌdo tí i ŋìnó náa à kuu ꞌbì yo ta o tí nò nô. Tacó wàa, ye má ya gí mì yo kà, ye ꞌví ꞌde yo kili i ŋìnó náa à tí nó tè gî. 3Ye má yee mì yo kà gî, ye bà cu wáràgà mí ꞌbì ndâ ꞌduù tí nó náa yo bà cu ꞌbì yo mítí ndú nó wàa ye ꞌví tuu ta ndú ta ndâ i-nambeè tí nò náa yo kili nò, ya tí ji ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí gbata Jèrùzàlémè. 4Káa à má nìkì a bà ya káa ꞌdóó ye ta ndâ i tí nò, ndâ ꞌduù mì yo náa yo bà cu ꞌbì yo mítí ndú nò ꞌví ko ye.
Ndâ có gbí muu Páwòlò
5Ye bà ya gí mì yo kà a i bìndi bà co ye gbí to Mèsìdónìyà, tacó a gbí muu ye a có bà ya gí mì yo kà có gbí to Mèsìdónìyà. 6Ye bà dù á mì yo kà ta làmbu kôndi o, ndâ-ꞌbî-lá ye bà cì ndâ pì côꞌo ꞌdáá gî mí mì yo kà. Tacó wàa, yo ꞌví konì ye ta bà ko ye ya gítí ndâ ꞌbí bàndò tí nó kùṛo kà nó ꞌdáá gî. 7À gbí muu ye me có bà cu káa ṛo ye mítí yo gî, wàa ye ꞌví ndii ya gí kùṛo nò lá, ye kû koṛo a có bà dù ta yo ta kôndi o, náa Mbe tí ndoo má ùnje gî nò.
8Káa ye bà dù gbí gbata Éfàsù kàá yee tí o bà ci ndâ ngú i gbí njí. 9Tacó njekèjì bà ma có mì Mbíṛì njaanga ji ye kàá gî, káa ndâ ꞌduù mbe kû jòò gbí có ta ye kàá me a mbè.
Ndâ ndòngbú có mì Páwòlò
10Tìmàtéyò má có mì yo kà, yo ꞌví te wiṛi mítí wó nìkì maa, tacó yí kû me nèté mì Mbe tí ndoo ká go ye. 11ꞌBí ꞌduù ꞌdo gbí òkò tí yo ꞌví si yí tí vò i lá; yo konì yí muu nó mì wó nìkì maa, tacó wàa yí ꞌví dele ndi wó gì gí mì ye; tacó ṛo ze ta ndâ sè náꞌvindí kàá ꞌdáá ká kpokèjì tí wó.
12À má gítí náꞌvindí ndoo Àpólò, ye cóó-cóó kû yòòngò yí, máa ndú ya ta ndâ ꞌbí náꞌvindí gí bà gala yo, káa có bà ya gí mì yo kà nò gì gí gbí muu wó kálásê. Káa yí má ꞌde o gî, yí bà ya gí mì yo kà gî.
13Yo dù tí zòꞌo, yo tee njembí yo mítí Mbíṛì tí kpoò, yo dù ta yú njembí yo, yo ꞌdo kò yo mí to tí kpoò, 14yo ꞌví bàkà ndâ i ꞌdáá gî ta njembí bà zè Mbíṛì.
15Yo ŋò ndâ Ìsìtèfánà ta ndâ ꞌviì mì wó ni gî? Ndú a ndâ kpédélé ꞌduù mbe ùnje gítí Bìndi-Mbíṛì gbí to Àkáyà, dú delè gbì gbí njembí ndú gítí bà bàkà nèté ta ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gî. 16Ye kû yù ꞌdo mì yo a nambeè máa, yo ꞌví ꞌdi có mì ŋa ndâ ꞌduù tí nò, yo delè ꞌví ꞌdi có mì ndâ ꞌbí ka yo ŋìnó mbe kû bàkà nèté go i mì ndú nò.
17Tàkòcò ye peteke gítí bà gì ndâ Ìsìtèfánà ta Fòròtùnátò, giì je Àkàyíkùsù ngé ma; tacó ndú dù ji ye ká goòlá ndoo ta ndoo nô. 18Bà gì ndú nò te mbá-mbá mítí ye ká go ŋìnó náa ndú me ta yo kà nô. Bà te duù mítí ŋa ndâ ꞌduù tí nò me vò i lá.
19Ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì gbí ndâ to Ásìyà ꞌvee yo ma. Ndâ Àkùyílà ta Pìrìsílà ta ndâ ꞌduù tí nó mbe kû kili ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì mbe kili mí ndú nó delè ꞌvee yo ta ṛè mì Mbe tí ndoo ngé ma.
20Ndâ náꞌvindí mì ze kàá ꞌdáá gî ꞌvee yo ma.
Yo ꞌvee tí yo ta bà òlò gbí tù yo go i mì ndâ náꞌvindí.
21A ꞌdóó ye tí Páwòlò ká kû cu ndâ ꞌvé tí nó gbí wáràgà tí nó nó ji yo ta ꞌbì ye.
22ꞌDuù má zè Mbe tí ndoo nìkì lá, Mbíṛì ꞌví ì njà mítí wó!
Ye kû ꞌdeke tí ye máa Mbe tí ndoo ꞌví gì gálá!
23Ye kû ꞌdeke tí ye máa Mbe tí ndoo Jézù ꞌví bàkà nambeè ji yo.
24Ye zè yo ꞌdáá gî nìkì maa ta ṛè mì Bìndi-Mbíṛì. Go-i-tí-nò.