1 TIMOTI

Ane’ Tutuna’nane’

TIMOTI

Paula’ke Daarievuu’nane’

Paula’ke Timoti Tampara Tarenara Otoaing Nau-antavuu’na’

(1:1–6:21)

¹ Ning aung karavoto˜ daariamaung tee Paula’, Jiisuu’ Karistoo’koo kara-okomui-nka. Ning kara-okomui-nka deemaru’ Kumponinge domamuru’nunge botomuio’ ee’noko Jiisuu’ Karistoo’ke botomuio’ pankaruntoonge noru’ampimaunge ookara kapoo’ nempampimaung basi-antamemuriainunge. ² Da’ Timoti daarireromaang; da’ nnuring masikung-pina’ noru’damaung Karistoo’ masika’antavemaung-koo. Biraanke, piaa, ee’noko mooa da’koo otoaing Kumponing Neuma-itaing ee’noko teieta Ovoring Jiisuu’ Karistoo’.

Koono-anta Boto-koo Daang Nau-antanuka-ita

³ Enang ninge ee’ botoramaang tero pia-antarantu’na’ Masedonia’nameensi’aape mema: Da’ teke Epeses-namonoi otomatoaing, ee’noko teke otoi teing nantoong miring naurantu’ning siisieri ee’ naueriaing: Nii’namurii’ kara koonto’ deeaung nauaariauka’. ⁴ Ee’noko noru’aavauka’ kumponaang-koong minkunaa ee’noko boorou’ning biikaang mirinanka depeto parapara boturopa noru’ui oto’koo. Ai’ temurii’ kara tamunung minkuminku basi-antavumaung, ee’noko tee’ minkuaama Kumponing bakanamuiaang tampa’ tanatavaariarupeu’ ee’narai nauvuru’na’. ⁵ Teka nee’ kake’iinaanka deemarema tee, tee’ nauransina’ botoveriaing nantoong piaavaariaina’. Ai’ piaa masikung basi-antana’ ee’: Tampara narung nko-koo piavoroaing; domang kiiroraa’ariri otoaina’ nari’ nkoariaing; ee’noko tunsi naroompariri tee kara koonto’ Kumponing-aapenung masika’antavaavaing. ⁶ Teing nantoong teing amurii’ aarumo baari’au’ning. Tee’koo teing tamung pooarimaung daang-koong minkuminku-koo. ⁷ Bane Moosesi-nung boto nau-antanuka deemparii’naang piavoromaunge, nka tee minkuaamaing-koo kara-koo miru’noo’ noru’aava’ ee’noko teing botonanka nau-antavarimaing-koong miru’ noru’aava’.

⁸ Enang tee nii’ke noru’ampiri otong tee Moosesi-nung boto tee tampara, naninge tampa’ miru’ari otoina’ kompui dei. ⁹ Naninge tampa’ kompuaing deeko’ ee’ noru’uaing: Boto tee Kumponinge koonto’nanka-koo miru’ua’, teka aing aa’ning-koo miru’uu’: teing kara toto’paamaing kupi’oroma, Kumponing sipai orara aarumo nkonuka, dootuu’ sipai Kumponing dotu-anta-koo makosi deeaing, biumaraang, biukorovoori ee’noko nantoong dupisi’aarimaing, nantoong maniku’ ninka bakiaa’eemaing ee’noko nii’ning ninka nantoong ninka, nantoong tamung bakiaa’aarima baaveaarimaing, tosi baukonuka, ee’noko maraka toto’nuka; ¹⁰ Ee’noko Moosesi-nung botoi napo’ teing nii’ning kapoo’nanka tee’ nari’ oro’ning Kumponing-etaing kara koonto’ ninka naroompariaing ookara avo’uri otong. ¹¹ Ee’noko tee kara koonto’ Kumponing-etaing tee ee’nung tee doorenang tampara Kumponinge biraanke o’meevai araka-po’nunge sira’puma ning aroo’mui botomuu’ bereng-antavama’naang.

Kumponing-nung Piaa Paula’koo Oro’paru’na’

¹² Ninge tampara tampamang tee-koo Jiisuu’ Karistoo’ niikaang Ovoring ning kake’iinung noru’mura bakaang mintoong-koo bare-antamuu’nung-koo. Tee ee’nara ning puring-antamumaung tee-koo bakaang nko-nko nko-koo. ¹³ Bane ning tutung tee bakanamuiaang oraka’ nkoaranko’, barakosi’ama, poore’ama, nka tee Jiisuu’ Karistoo’ke piaamuu’. Aming-koo? Nna’ noru’ampa’ nkoanko’nung tee, masika’antavamparuitaa’; ¹⁴ Tee tee, niikaang Ovoring bakaang piaae nkaning oraka’nko daka’memura biraanke-antamuio’, tee ee’nara bakei masika’antavansi domange dai’amaung ninge. ¹⁵ Aung kara masikung, masika’anta-koo makosi, aa’noko, “Jiisuu’ Karistoo’ kansi’koo pou’ nantoong orarananka domampurii’naang.” Ninge masikee-antavampeu’, ai’ ning tee baru’ aa’na’ orara teing-koo nantoong-koo boonga. ¹⁶ Teka Kumponinge ning piaamuu’ paara-anta deeng-antamuu’naang bakaang aarumo boinare-koong ninka, dama’nupoonge tampa’ ooaava’naang, masika’antavaavaiaininge domaang isikung nka-koo. ¹⁷ Tee Kumponing tee’ nari’ otomaung Ovoring, boo’paa’, naninge oovuarupeu’ ee’noko tee narung masikung. Deto basi-antavampiaing, nepu’ampiaing tee’ nari’ botu otoa’. Ee’, tee’ nari’.

Timoti’ke Kumponing Daang-antavuauka’

¹⁸ Timoti, da’ nnuring-pina’ noru’dansi manki’ aronsing kara nauransina’ botoverii’naang. Tero Tanuaang Meekunge karantavurimainge˜ minkurau’na’ nkovema bakaang tavutavu’ tampara orara aarumo-aape nkoveai. ¹⁹ Ee’noko tee nkovema kara koonto’ masikung narung kompei Kumponing masika’antaveai, nko-nko tampara narung nkovema tunsie tasi’antarumana’. Nii’ninge nantoonge tee biikaang tunsi karomana’ dimpa’aarai’nange tee enang kara tositosi masika’antavaamaung. Biikaang masika’anta turari-antavaako’. ²⁰ Teing-koo nii’naanka Aimeneas naanka ee’noko Aleksanda’ ninge be’antavampetu’naanka Sietani’ bakaang bireng-koo naunauavareta siparee’naang napo’ orara kara minku-koo Kumponing-aape.

Tautau Dootuu’koo Nkona’koong

¹ Enang arekee’ Kumponing bakanamuiaang tampa’ oto’koo? Tee aa’ tutuna’noo’ tee aung nko-nko masikung nkoaava’naang deto aa’na’ iri’moi nauaramaung ee’: Apuka’arimainge eentavaavai Kumponing. Kunsiariai. Ookara nantoong pakuvurii’naang nia’aavaing Kumponing tampara tampaama. ² Baru’noo’ tee aa’ning koong-antavuriaing: ovontung ee’noko ookara deto basinuka nii’ tampa’ mooa-koo oto’antamaariaina’ dooroong-antamaari Kumponing tampa’ makosina’ meumpampiko. ³ Temurii’ nko-nko tee tampara; ⁴ Kumponinge nii’ domamuru’nunge tampa’ oovumaung, ee’narai nantoong ookara domamparii’naang piavomaunge kara masikung tasi’paava’naang. ⁵ Ookara masikeng miru’ari otong, ai’ Kumponing tee narung masikung otong ookara nantoong-koo, ee’noko napo’ narung masikung meu’nung naning otong Kumponing ee’noko ookara nantoong-koo meu’, tee ee’nara naning Jiisuu’ Karistoo’. ⁶ Teie ee’narai ookara nantoong orarai kuung deempuru’noo’keta moo’uru’ bakaang mono taura’parama, ee’noko tee-koo bakaang batei masikung-koo taa’ni’pou’. Tee’ nkoarama Kumponinge sira’puu’ tee tee ookara nantoong domang-anta-koo piavomaung. ⁷ Ee’noko ning bakaang kara-okomui-nka miru’muu’nung bakaang minkunaa daankiama’ naang. (Ning tosimarava’. Masika’ minkuamaang.) Ning bamuu’nung teing Ju’deeaing biikaang nau-anta deemaraa’naang teinge aung kara masikung masika’antavaava’naang.

⁸ Tee’koo ookara donkaang ookara osi-kooning bireng deto tooniaitaa’nange kunsiariri otoromaatoo’naang piamomaang, aa’noma biikaang domang kiiroraa’ariri avariritaa’ Kumponing-koo, nii’ning nantoong-aape orara mantomantong otoroa’, iirarovang ee’noko turang.

⁹ Manii’ tee teing tampa’ naroompariri mononopa’ makosining kurumpariaina’koo piamomaang. Avutevu’na’ dapo tape’arima, biiri dovang kooro pamparima ee’noko baarong moo’ maare-kooning duaanavarima ampirinumpariauka’. ¹⁰ Teka ee’ otoroaing Kumponing baurukaa’ tamparimaing: tampara nko-nko avutevu’ nkoaamatoaing. Tee bakei koonto’ biikaang nerang. ¹¹ Nani manikuma tee tampa’ barearavaing dooroomparitaa’ koonto’ taaravuma. ¹² Ninge taura’pampa’ nani manikumai donkaang nau-antavurii’naang nii’na’ donkaang-koo deto basi oto’koo. Teni dooroompari otoaing. ¹³ Okora’noo’ ee’: Aadama tutuna’ nkonii’ ee’noko Iivi dama’ke. ¹⁴ Ee’noko Aadama tosinii’deea’, tee teni manikuma Sietani’ke tosivuio’ Kumponing-nung boto aarempuu’nani deemparu’. ¹⁵ Nka tee maniku’ pareaama otoroitaa’ domampariaing aa’noi deeko’: Kumponing-koo masika’antavariri, nantoong piaavaari, ee’noko meeka’pariri ampirinumparia’.

Dootuu’ Tanatanuka Otoroaing

¹ Enang Kumponing bakanamuiaang oto’na’ naurama aung kara masikung naurama’naang: Tee naning dootuu’nupoong tanata-koo piavora tee, tampara nko-nko nkovuu’naang tee piavoi otong. ² Naning tee’ nko-koo piavoko deeko’ tutung aung tanatanung aarumo paaraverira taura’periaing aa’nomaung deeko’: ³ Tuumpiaa-peu’na’ otoa’, nani ba’ung-pina’ otomaung, naikuma deeko’ naikuma basiaramanoo’ka bakearamaung, onou siraka’pari otomaung, ovontung-pina’ ka’duuro’, naning navunavuro’, siraka’pui nau-anta-nko, purinto’naru’ke kanu’aravaung, da’deng iira deeaung teka banainge oto’, ee’noko tata’arava’ oko’oko deeaung. ⁴ Baurukaa’ bautaranuka tampa’ toosi-antavuri otomaung, toire’ tampa’ tarevuriko tampa’ meumpaamaung, tampa’ noru’ai ookara kapoo’koo. ⁵ Ai’ naning tee baurukaa’ tampa’ tarevuriarura dei Kumponing bakaning dootuu’ nupoong arekee’ tarevuripeu’? ⁶ Ee’noko tee naning a’mung bere’arieenung makosi deea’ dootuu’nupoong tare-koo. Baka daangamparara dua’ara’neenga, Sietani’ kiimata-numpo’ deempari dua’aru’na’ baka daangamparakotaa’. ⁷ Ee’noko napo’ tee, tee naning ookarai tampa’ noru’aamaung makosi, Ju’deeainge. Tampa’ noru’aavaruko maia’oi Sietani’nung baanka’koo taavi’arara dua’ara’neeng.

Dootuu’koo Pakupakunuka Otoroaing

⁸ Enang napo’ tee Kumponing bakanamuiaang pakupaku-nupoong tee’ nari’ke, paaraverima taura’periaing temurii’ nko-nko nko-koo, aa’nomaing deeko’: ⁹ Biikaang nko-nko masika’antavaamaing, meneng paakanuka deea’, purinto’naru’koo baru’ kei’oroaing, oko’okonuka deeaing, ee’noko tee masikung kara Kumponinge sira’memuru’nung masika’antavaamaing domang kiiroraa’oroi. ¹⁰ Tutung baakeeneverereria’ taura’perereriauka’. Tuumpi otoroaing-pina’ oovererima deeko’, pakupaku-nupoong deemparii’naang makosi-antaverereriaing. ¹¹ Maniku’, bii’ankaampi deeko’ ai’ pakupaku nkonuka deeko’, napo’ tee’ke, biikaang nko-nko masika’antavai otoroaing, miring orari-antananka deea’, naiaama deekoro-antavariaing, kake’ii-nupoong ookara kapoo’koo. ¹² Pakupaku nkonuka kemaimpariauka’. Biurukaa’ tampa’ tareaarimaatoai ee’noko biikaning bautarananka naro’ka. ¹³ Ai’ pakupaku-nupoong biikaang nko-nko tampa’ dupeaavaining teing nantoonge masika’antavaariaining, ee’noko maia’oroa’ nantoong nauaaripeu’ning tee kara Jiisuu’ Karistoo’koong masika’antavaamana’.

Okora’nung Kara Kumponing-nung Aarumo-koo

¹⁴ Due’ka dii’anko moo’naang noru’amaang, nka aing botonanka daariamang da’deng moaruko deeko’ tee aung noru’eriaina’ arekee’ otoripeu’na’ makosina’ Kumponing-namuiaang-kooning deentariri. ¹⁵ Kumponing bakanamuiaang dootuu’nupoong teing ee’ning Kumponing Domantoo’ bakanavitu. Ee’noko ee’navitue tee kara masikung Kumponing-etaing deto kompai otomaung natukue bakatutai pava kompui otopeu’na’. ¹⁶ Ee’, masika’ tee minkunaa Kumponinge dooremuru’nung bakanamuiaang o’noriaina’ naumurima, pankaing doorenang masikung, naninge daang-antavuarupeu’. Okora’noo’ tee Karistoo’,

Ee’nara nii’koong naning deempari

mono ninka tavo’arama sira’paru’;

Nantoonge tuumpiaako Tanuaang Meekunge tee

naning koonto’ masikee-antavuko’;

Koosinunankai ooaako’;

Bakaninge daankiaako’

ookara nantoong-koo;

Nantoonge kansi’koo otoroi

masika’antavaako’nunge;

Ee’noko Kumponinge meenasi-koo

deto nkavuu’.

Timoti Koonto’ Minkuna’koong Tautau

¹ Enang tee Tanuaang Meekunge ee’ koonto’ naumurimaung: Asi’na’mung due’uko nii’ning tee bere’ariaing akovetei teieta kara masikung siompampimaung-eta teing ma’nari tositosinanka taaravaari-kotaa’, ee’noko teing minkunaa Sietani’ bakaning-koo bi’arikotaa’. ² Aing minkunaananka tositosinanka nantoong-eta ampirinung-nupoong-eta tavo’aravaining. Teing nantoong tositosi-koo datavoroi biikaang domang-koo kuunga biikaang daang minku tasi’pariarupeu’. ³ Aa’paripeu’na’: “Nanteeriauka’ ee’noko taamang keremperiai tanuaang ku’mi’antarari’neeng.” Nka tee’paama daang minkuaamaung, ai’ Kumponinge tee taamang tampa’ nkomemuru’ ee’nara tampara minkuampima nkavampii’naang nii’ke, tee kara masikung noru’ampiri otoininge, ee’noko masika’antavampimainge. ⁴ Ookara kapoo’ Kumponinge nkovuru’nung tampara, kapoo’ otoa’ dimpa’ampiaing Kumponing tampara tampampima nkavampiaing deeko’, ⁵ ai’ temurii’ taamang Kumponinge makosi-pina’ oovumaung bakaang kara ee’noko niikaang kunsi siompui.

⁶ Dake aing nko-nkona’ nau-antananka naueriaing-koo nii’maikorori’ da’ tee tampara pakupakunung Jiisuu’ Karistoo’ bakaang deentaravaing maanto’antararara teinge karakarananka masikeng siompampimainge ee’noko tampara minkunaa tee ee’nara dake siompemaung. ⁷ Donta’dari otoai teing-eta kumponaang daang-koonanka Kumponing-etaning deeaing-eta. Nka daka tampa’ bareraravai Kumponing bakaang naning makosina’pina’ nkoraravaina’. ⁸ Ai’ amurii’ mirumiru’ minkuaamaung masikung: “Mono bare-anta-koo tampa’ke, nka tanuaang bare-anta-koo baru’ tampa’ masika’, enanung ee’noko dama’nung otooto’koo paku-antana’koo.” ⁹ Tee’ masika’anta-koo makosi. ¹⁰ Tee’koo bakei pore’morimaung, iri’ o’marikoo’, niikaang noru’ Kumponing domantoo’koo sipampiri otomaung-koo, ee’nara ookara-koo Domang-anta masika’antavaamaing-koo.

¹¹ Aing kapoo’nanka aa’na’ tuutuu’antaveri nau-antaveriai, ee’noko botoveriaing siompaavaina’. ¹² Taura’daravauka’ naninge da’ oki’naa-anta-koo da’ pankara deeaung deentarako, teka Kumponing baito-nupoonge ooraara dakaang kara-koo bi’antavariaing deentari otoai, ee’noko nko-nko-koo, piaa-koo, baito-koo ee’noko kiiroraa’ aarumo-koo. ¹³ Moainoo’ke basi mataa’irari deeruevuriai tee Kumponing bakaang dariraari, daankierima ee’noko kara nau-antaverima. ¹⁴ Dakaang avuavu’ da’koo otoing Tanuaang Meekung-etaing sipeauka’, ee’nara karai tarampee˜koonge minkuvuko nkaveu’nung tenang teinge dootuu’koo urantanukai bireng pante’daako. ¹⁵ Aing kapoo’ botoransing nkoemaatoai. Avu’antararavai teing-koo, da’ panka’daramatomana’ tasi’paavaina’. ¹⁶ Tareraravai dakaang nko-nko ee’noko nau-anta, tampa’ nari’ otoaina’, ee’noko tee’ nkovekotaa’ ookara taararaamaing ninka nari’ domantariaing.

Timoti’ke Dootuu’nupoong Baumaraang-pina’ Nkovuriaina’

¹ Enang teing dootuu’nupoong ninka ee’ tampa’ otoriai: Pankareu’ ioo’eria’ otoai, teka tamung banainge tampa’ nauerimatoai daumaraang-pina’ noru’eri. Ee’noko nemaa’ daara’mainkaang-pina’ nkoverimatoai. ² Napo’ manii’ pankareu’ daukorovo-pina’ nkoveriai, ee’noko nerai’ da’marikaampi-pina’ noru’eri pakueriai, oraka’ noru’darava’.

Naaroonku Tanatavaarii’naang Nau-antavuriaina’ Timoti’ke

³ Naaroonku ata’oinku masikeng piaaru’nuka-pina’ noru’erimatoai. ⁴ Teing naaroonku biurukaa’po’nupoong, nii’noo’ bii’dompenku, teing ninka siperiko pakuaariaing dootuu’nung aarumo bareariaina’ nakantu paku-koong, biumaraang maku’aarima tampa’ tareaaru’nung-koo. Kumponinge temurii’ aarumo tampa’ oovumaung. ⁵ Teni naaro masikani tampampimai teni baka otomai, sipuinani bakaang noru’ Kumponing-koo narung-koo ee’noko baitoari otomai kunsiarama muunga ee’noko doonga. ⁶ Teka teni nii’nani mono baka noru’aramai teni boo’, bane teie mono domantoo’ otong. ⁷ Botoverima naueriai aing kapoo’nanka nii’ninge oraka’ minkuaari’neenga. ⁸ Tee naning bakanamuiaang tarevuriaung ee’noko baru’noo’ bakanava pava, tee ee’nara penkemparing bakaang masika’anta-koo, oraka’ nkoaring Kumponing noru’aavaing-eta boong basinoo’ka.

⁹ Taura’periauka’ naning naaro miring si’koo naaroonku biikanavitu-koong deeru-koo mare’ ˜narung-taa kivora divu’uai, nii’noo’ amutemu’ke nampeesiaramai. ¹⁰ Ee’noko miring si’koo makosi teni tampani, tampa’ nkoaramai tampaamai, teni-pina’ toire’ panka’antavurimai-pina’, onkeonke’ bauko-pina’, Kumponing bakaning meekupoong kau’ duu’pevuriko’nani-pina’ isipo’keta poroko, unaa-antavurimai-pina’, tampa’nko narung-koo matauari otomai-pina’. ¹¹ Teka taura’perereriauka’ naro’ka deeru-koo teing naaroonku mare’ makosiaavaing, nerai’ariri noru’ nampeesi-koo oto’neeng Karistoo’ sipai. ¹² Tee’ nkoarima maraka-anta-ita toto’parima kiimata-koo-nupoong deempari’neeng. ¹³ Temurii’ naaroonku tee kakarua’nuka deemparimaing, pava kantenuka; ee’noko kakarua’ narung deea’, tee aa’nong: ukuusi baukonukai, papuraanka’anta nkonuka, ee’noko minku-koo makosi deeaing minkuaamaing. ¹⁴ Tee’koo naaroonku mme’ nerai’ariri otoroining napo’ nampeesiariaing maroamaang, toire’ paravaariaina’, biikanava pava tareaavai, ee’noko doona avompiauka’ too’denunge barakosi’muri’neenga. ¹⁵ Nii’ninge Sietani’ siompai tee’ pooariru’nung-koo tee’ naurampimang. ¹⁶ Nanie manikumai Karistoo’ masika’antavumaie teemuiaang-koo nani manikuma naaro otoi dei tee, tenie tare-koo makosi teni naaro. Tee’ nkovuaing deeko’ tee teing-koo nii’ning dootuu’nupoong-koo baru’ manki’oroauka’ naaroonku masikeng tareaarima.

Dootuu’koo Urantanuka Pakuaava’naang Nau-antavuriaina’ Timoti’ke

¹⁷ Teing dootuu’koo urantanuka dootuu’ tampa’ tareaarimaing nantoonge napo’ moo’ke deto moo’aariaing makosi, baru’noo’ teing pore’oromaing daankiaarima ee’noko nau-antavaarikoo’. ¹⁸ Daari Meekunge tee’ nari’ minkuvui otong, aa’pui otong,

“Boromaka’koong muring dai’eriauka’ uite’koong˜ sinang kau’ke ke’dee’koo botoverima, tee-koo uite’koo maa’kuaina’.” (Boto 25:4)

Napo’ aa’pui otong,

“Naning mintoomparavainge mooni’ nau’ka nkavuaing.” (Boontu 19:13; Boto 24:14-15)

¹⁹ Naninge nii’nung dootuu’koo urantanung tuumpivuko taaraveauka’ baka, teka kenaankai deeko’, nii’noo’ beenaumoi koonto’ ooaara makosi. ²⁰ Ee’noko tee tautaueriko tee’ nari’ nkoariri otoroaing deeko’ sirapo’ke naueriaing napo’ tee’ nkoaavauka’nung ookarai ooaara avoreaavaina’. ²¹ Kumponinge oomuresio’, Jiisuu’ Karistoo’ naankai ee’noko koosinunanka miru’nii’nankai ninge da’ koonto’ nauramaang: Pankaing tuumpiaamana’ minkunaa tampa’ tasi’pea’ deeko’ da’deng maku’eauka’, ee’noko oraka’nko da’marang-aapea daka’peauka’.

Timoti Baka-koo Tanatavaravaina’ Minkunaa

²² Ee’noko napo’ tee naning dootuu’koo uranta deeng-anta-koo ta’nina’ meeka’antaveauka’ tanka’ pante’ema. Tutung tasi’peaing arekee’ oro’ aung naning, orara deeko’ da’koo pare’ara’neeng. Daka tanatararavai domang kiiroraa’dari otoaina’. ²³ (Ee’noko daka tanata-koo minkuama aa’dama’naang: Baru’ ntong narung naieauka’, uaininaru’ oki’naru’na’ naikimaatoainge, ke’de pakuruaina’ amutemu’ke siiparomaung-koo.) ²⁴ Teka aa’dansina’ naning masika’ tampara tasi’pera deeko’ meeka’anta-koo makosi, nka tampa’ baakeenevera. Nii’ning biikaang oraka’nko a’noo’ aa’na’ oro’paramaung teing kiimata-kooning tasi’antamurima, teka nii’ning biikaang oraka’nko dama’ke oro’paramaung-koo tee’. ²⁵ Ee’noko tampa’ nkoning tee’ke, nii’ning aa’na’ oro’ning ee’noko nii’ning baku’nii’ning, teka baku’ariri otorokotaa’ teing napo’ koonto’ sira’pariaing dama’ke.

Botovotonaa’nuka Dai’nisinanka Tampara Aarumo Oro’antavaavaina’

¹ Teing ookara botovotonaa’nuka dai’nisinankai biikaning teing okovoroi otomaing tampa’ nari’ noru’aariai. Tee’ naueriaing nii’ninge Kumponing oraka’ minkuaa’neeng bakaang kara nau-antavarampimaung ninka. ² Teinge botovotonaa’nukai okovoromaing Karistoo’ masika’antavaamaing deeko’ ee’ noru’aavauka’: “Nii’ke kara dimpa’evorompimatoai, ai’ nii’ tamung naro’ka namaia’.” Tee’ noru’aavauka’, teka teing mintoompevurimaing Karistoo’ masika’antavaamaing, Kumponinge piaavurimaing deempariko bakei tampa’ masika’ biikaang kara siompaavaing. Aing ee’ oro’ nau-antaveriaing iri’narumperi.

Orara Aarumo Amutemurii’koong Okora’ Tee Mooni’ Karaa’

³ Nii’nung naninge nii’namuau kara nauvuriaing deeko’, ee’noko naroomparavaung tee ninka kara masikung niikaang Ovoring Jiisuu’ Karistoo’ketaing deeko’ ee’noko naroomparavaung Kumponing siona’ aarumo-koong nau-anta ninka deeko’ tee baka daangange poo-antavaramaung, kapoo’ noru’uaung, tamung tata’ tutung-koo oraka’ piavomaung ee’noko minkuminku tamung karananka-koo; ⁴ Temurii’ aarumoi mamairo tavo’umaung, pokaka, daang-koong tuumpi, oraka’ noru’ ee’noko oko’oko nantoong-koo. ⁵ Teing taaravarimaing tee’ nkoarimaung. Aming-koo, nna’ tunsi muunanka deempariri nii’ninge kara masikung nau-antavaariaruko. Daang ee’ noru’aamaung, “Dootuu’mariaing kapoo’nanka mooni’ dovang narung nkavampiaina’.”

⁶ Nka masika’ a’noo’ naning kapoo’ avutevu’ piavoaruko dei Kumponing-nung koonto’ aarumo kompui tampara otooto’ oovupeu’. ⁷ Nka ee’ noru’ampiai: “Nii’ aa’ ponto’marima kapoo’ kansi’koo nkavampiri moria’, ee’noko moompima kapoo’ nii’nung nkavampiring meriauka’ kansi’keta. ⁸ Tee’koo enang taamang oto’memuri ee’noko baaronanka, teing ninka dotumariri o’noriaing.” ⁹ Teka teing nantoong kavo mmau’ oto’evoroo’naang piavoromaing paara-anta meu’paako baanka’ke taavi’urimaung. Kanu’arima amutemurii’ baike-antananka piavoromaung nantoong orari-anta-koo ee’noko kera’anta-koo basi-antavaarimaing. ¹⁰ Ai’ orara aarumo amutemurii’koong okora’ tee mooni’ karaa’. Mooni’ karaa’aama nii’ning nantoong tee kara masika’antavampimaung-eta kentaamparira domang-koo baike aa’na’ tora’paamaung.

Domaang Oparavaung Nka-koo To’biirari Aa’na’ Paarararavaing

¹¹ Nka da’ tee Kumponing bakaang naning avo’daravaing tevete-ita; koong-antararavaing koonto’aape, Kumponing-nung masikung aarumo-aape, masika’anta-aape, piaa-aape, e’maniang-aape, dooroonto’aape. ¹² Da’ bakei iveka’doai Kumponing-aape masika’anta ninka deikoo’koo kua’daramatomaung-pina’ tee domaang oparavauka’nung nkaveaina’, ee’nara domaang kompee’naang miru’duu’nung Kumponinge, ee’na’ tampa’ sira’daru’na’ nantoonge taararaio’. ¹³ Ninge ee’ botoramaang Kumponinge oomuresio’, teie ee’narai Domaang Okovenunge, ee’noko Jiisuu’ Karistoo’ke napo’ oomuresio’ aa’nunge Poontiasi Pailati’ankoi avoroa’ tampa’ sira’paru’ bakaang miru’: ¹⁴ Nkoveaing ookara kapoo’ Kumponinge nauruu’ning dake nko-koo botoramaang, domang ku’mi’doa’. Naninge da’ tuumpiruarupeu’na’ otoaing Ovoring Jiisuu’ Karistoo’ tavo’aravainoo’ke basi. ¹⁵ Tee ee’nara sira’paravaing bakaang batei masikung-koo, Kumponinge tampuainoo’ka. Tee biraankenung, ookara-koo iirakuta, ankaankanuka biikaang ankaankang, ovontunanka-koo Ovoring. ¹⁶ Tee narung boo’paa’ otooto’ okovosi’, aa’na’ araka sisisiisi’po’nung ninka nari’ otomaung, teroita naning otoa’ oovuu’nung ai’ oovupeu’nung. Ee’nara ookarai domange tampa’ noru’aamatoai ee’noko bakaang tare oparavauka’nung otomatoai. Ee’, tee’ nari’.

Teinge Mmau’ Oto’evoromainge Baitoarima Nii’ning Pakuaariaing

¹⁷ Enang tee kansi’koo kavokavoro-po’nupoong tee ee’ botoveriaing: Bii’ka daangampariauka’. Masika’antavariauka’nung biikaang kapoo’nanka oraru’kuaining-koo, teka Kumponing-koo masika’antavariri otoroaing ookara kapoo’ mmau’antavui makosina’ amurimaung-koo dotumarimana’. ¹⁸ Naueriaing tampara nko-nko nkoaavaing, tampara nko-nko-koo maneeoroaing, avusiro’ariai, biikaang kapoo’nanka tankee’eeaing nii’ning ninka. ¹⁹ Tee’ nari’ nkoarima tee oosisiiaamaung dama’ke opo’ kompaavaining koonto’ noru’aapeu’. Naueriaing tee’ nkoariaing domaang ima’ai kompaavaina’ temurii’ domaang masikung.

Timoti Tampa’ Mintoomparavaing

²⁰ Timoti ee, tareveai tee kapoo’ Kumponinge masika’antarui aruu’nung tare-koo. Donta’dari otoai naampa Kumponing-nung deeaung-eta, avutevu’ui minku-eta, daang noru’ pankaing tampaamaung-eta. ²¹ Ai’ tee’ minkuaama nii’ninge bekoi’aamaung tee minkunaa masikung siompampimaung.

Tee biraanke tee da’koo otomatoaing.

Masikung.