2 Krent

1

1 Men Pɔɔl aa too Korowii tea asɛ o lee mɛ ŋɔ ń ɛ Yeesu Kristo torome la, n ne ya dɔŋ Timotii chwerɛ tɔn nɔ. Ya chwerɔ dɛɛ tɛ asɔre tena baa dɛ tomɛ Korowii Kɔrent, ne Korowii nɛra bwa baa lɔ Akaaya harɛ ta. 2 Ń Naa Korowii ne ya Dɔɔ Yeesu Kristo cha heya, dɛ tɛ heyaa bosɔɔhna. 3 Hé gel ya jam ya Dɔɔ Yeesu Kristo Mɛɛ Korowii. Onee ya Mɛɛ waa dɛ sune ya nɛɛ kohona, dɛ ɛ Korowii waa wona dɛɛ larawe nɛn bwara. 4 On dɛɛ larawe ya bwara ya wenaale bwa ta, ásɛ ya ge won che bambisɔɔhna waa tɛ yaa la ta dɛɛ larawe yabala baa lɔ wenaale bɛlbwa soosiwi ta la bwara. 5 Gɛ yaa ja Yeesu nɛɛ dɛ na wahala kohona la, gɛ tentenee a che o nɛɛ ya dɔ bɔlarawa ge kohona. 6 Dɛ ya dɛ na wahala aa, he chae waa yaa naa ásɛ dɛ won larawe he bwara, asɛ Korowii won lɛ heya. Dɛ Korowii berɔ larawe ya bwara ge aa, dɛ he chae waa o ɛ gɛ, ásɛ ya won cha heya, he won lawɛ bambile gɛ saŋ haa ba na ya wahala yaa naa la dɔŋ la. 7 Anomanta, ya hwɛga yaa dɔa he nɛɛ la aa pɛɛ ɛɛ ba, dɛkalkɛŋɔ gɛ haa dɛ na ya wahala la dɔŋ nɔ, gɛɛ hɛɛ ba ya bɔlarawa Korowii aa ba tɛ yaa la ane dɔe. 8 Yabalawa, ya dɛ nyin he jemɛ wahala yaa naa Eesia harɛ la wa. Dɛ a kan dɛ gwaa ya nɛɛ kohona. Dɛ yaa lii kɛŋɔ yaa le a nyoa bokpega binii. 9 Ya te fe jemɔ kɛŋɔ yaa sewɔɔ, kɛ ya ta sewɛ. Korowiirii ɛa gɛ asɛ ya bɛ ya gbagba bokpega ta dɛɛ hwɛgɛ, asɛ dɛ kpɔ hwɛga do on waa dɛ ir nɛra seo ta la nɛ. 10 O lɛ yaa le siswɛm a fe aa chɛ kɛ ya sewɛ a ta la ta. O ta dɛ lɛ yaa. Ya kpɔ ya sie dawɛ o nɛɛ kɛŋɔ wɛɛ teŋɔɔ dɛɛ lɛ yaa. 11 Hé cha yaa dɛɛ soŋe Korowii, asɛ dɛ o baa no he wesoŋa dɛ cha yaa aa, nɛra won kpɔ jam tɛo pirim dɛ tɛ yaa kɛŋɔ waa no nɛndamanta wesoŋa baa soŋa tɛ yaa la. 12 Webeŋkpoŋii gela ya baŋa pa. Anee kɛŋɔ yaa wonoo ŋɔ bambile bwa ne kɛŋɔ wobɛlbwa yaa ɛa harɛ bonɔ la, tepoŋ ne bambile bwa nee ya ɛa Korowii ŋwɛnɛ ta, a laa kɛ waa yaa ɛa he be la. Korowiirii sune ya nɛɛ dɛ cha yaa ya ɛa. Harɛ bonɔ wejema ne laa ya ɛa. 13 Waa yaa chwerɛ heyaa asɛ he kure dɛ no a mun la, anee ya chwerɛ. Wobɛlbwa toole a bini he no a mun kahonɛ. 14 Taraken haa jemɛ ya waa tama nɔ, n dɛ lii kɛŋɔ hɛɛ jemɛ ya waa bwaa, ásɛ awola ya Dɔɔ Yeesu Kristo aa ba la, he baŋa pa ya waa kɛŋɔ ya baŋa aa pa he waa la. 15 Maa jemɛ he waa ken la, a waa n faa ɛ kɛ mɛɛ ba cha heyaa kera anɛ bwaa la. 16 N fa ɛo kɛ n Makidoonia harɛ kaala ta la, ń kpɔ he be, asɛ n le bela dɛɛ ba ge aa, ń ba so he be tama, asɛ he ta mɛ ŋwɛnɛ n kaa Judia harɛ. 17 Maa lii ken la, dɛ n le nɛn o liire aa dɛ ɛo aahna-aahna kɛɛ? N dɛ magle magla aa, n gbo kɛrɛdɛɛ mɛɛ nyiŋi kɛŋɔ nɛwɛnyina aa dɛ ɛ, asɛ a wer tɛ mɛ naa, n ŋɔ ɔɔh, asɛ bug ta n berɔ na kɛ aa were tɛ mɛ naa, n ŋɔ ɔɔhɔ kɛɛ? 18 N nyoa maa bagɛ heyaa la, aahna-aahna toole a ta. A ɛ kasinteŋ kɛŋɔ Korowii wa aa ɛ kasinteŋ nyosone aa wola toole a ta la. 19 Korowii Bie Yeesu Kristo la n ne Silvanos ne Timoti aa bagle o waa he be la dɔ kasinteŋ. O ta dɔe kɛŋɔ o ŋɔ ɔɔh, dɛ berɛ le habɔɔ dɛ ŋɔ ɔɔhɔ. O te bol wa aa, dɛ o bolɔ. 20 Nyoo bwa Korowii aa baga la, Yeesu nɛɛ ya che dɛ jemɛ kɛ a ɛ kasinteŋ. O waa ya won Aamen la sii, asɛ Korowii won dɔ sɔn. 21 Korowiirii gela ya ne he bwa won lawɛ Yeesu Kristo nɛɛ teŋa la kpoŋe kɛrɛdɛ, dɛ le yaa tɛ o toma, 22 dɛ do yaa nso aa bagle kɛ onee dɔ yaa, dɛ tɛ yaa o Domadɛɛge la wɛɛ so ya nɛ, asɛ ya che a ta dɛ jemɛ waa bwa waa ɛa cheg yaa. 23 Korowii waa jemɛ n nyu bini bwa la, onee n danseɛ te waa nɔ ta. N faa wola Kɔrent balɛ la, maa nyin kɛ n ba chɛgre heyaa he wechɔga waa asɛ he bambile chɔg, a waa n ta balɛ. 24 Kpegri laa yaa bagle heyaa he Korowii yaradae ta. Yaa gɛ lii kwaraa. Ya jemɔ kɛ he chegɔ kiŋkiŋ he yarada ta. Ya dɛ nyin kɛ ya cha heyaa ásɛ he sie lɛ.

2

1 Anomanta, n ɛ n liire kɛŋɔ maa he bee ba asɛ dɛ ba gel he tea bini chɔg kpa. 2 N gelɔ he tea bini chɔg aa, umee dɛ lar mɛ bwara jaɔ? Nɛn toole, nemenɛ he tenten maa chɔg he tea bini la. 3 A waa n chwerɛ heyaa tɔn la la. Dɛ maa nyin kɛ he nɛra haa chɛ kɛ he gel n sie lɛ la, n ba he be asɛ he berɛ ba ɛɛ mɛ tebinichɔg wa, dɛkalkɛŋɔ n jemɛ he bwa waa kɛ n silɛɛ he silɛɛ. 4 Tɔn la n faa chwerɛ heyaa la, dɛ a dɛ we n nɛɛ taeh, asɛ n tea bini chɔg mɛɛ wi siniire dɛɛ chwerɔ. N fa ta on chwerɛ dɛ́ gel he tea bini chɔg, kɛ n chwerɔ ásɛ he na gɛ del maa dɛ nyin he bwa. 5 Nɛn o faa ba tebinichɔg ne la, n gbo tea bini laa o chɔg. He bwa tea binii o chɔg ŋwɛnɛ bɛl ta. Maa nyin kɛ n do naate siswɛm, a waa n bola ken la. 6 Gɛ he kɛrɛdɛ nyoa aa pɛa he tɛr naate deŋne nɔ, a magrɔ. He bɛ ane ɛ ja kpa. 7 A chɛ kɛ he kpɔ o wechɔga kɛo name, dɛɛ doo gbemba. Gɛ laa, o tea bini chɔgɔ kohona aa, wɛɛ horɔɔ. 8 Anomanta, n dɛ soŋe heyaa kɛŋɔ he gel o jemɛ kɛŋɔ he dɛ nyinu kohona. 9 Maa dɛ nyin kɛŋɔ n ɛ heyaa dɛ na kɛŋɔ hɛɛ no n waa ta wobɛlbwa taa kɛɛ haa no la, a waa n chwerɛ heyaa tɔn la la. 10 Nomɛlbwa haa kpɔ o wechɔga kɛo la, n ge kpɔɔ kɛo. Nomɛl ɛɛ mɛ waane a chɛ kɛ n kpɔ kɛo waa, n koh he waa dɛ kpɔ kɛo Yeesu Kristo siwi ta, 11 asɛ Bɔnsam bɛ ŋwɛnɛ ba dɔ dɛ chɔg ya wa, dɛkalkɛŋɔ ya jemɛ o ŋwɛnɛre waa kpɔa dɛɛ negre nɛn. 12 Maa baa tel Troas ŋɔ n bol Yeesu Kristo Amanesoma la la, n nao kɛŋɔ ya Dɔɔ pili ŋwɛnɛ tɛ mɛ kɛ n ɛ toma bela. 13 Kɛ maa wola ya dɔŋ Taetos ka pue bela la, n baah ta men sɔɔhnɛ. Anomanta n kal bela tena dɛ kaa Makidoonia harɛ. 14 Korowii jam kɛ waa chegɛ ya Dɔɔ Yeesu Kristo nɛɛ dɛ gel ya yo dɛɛ le nɔ. Korowii chegɛ ya nɛɛ dɛ gel nɛra ɛɛ no Yeesu Kristo waa la bobɛlbwa kɛŋɔ konsɔɔhsoma sɔɔh aa dɛ le nomɛlbwa ɛɛ no la. 15 Yeesu Kristo gelɔ ya ɛ konsɔɔhsoma Korowii be, ásɛ nɛra Korowii aa dɛ lɛɛ ba, ne banɔ la baa nyogre ŋwɛnɛ dɛɛ ba chɔga ta bwa ɛɛ no ya sɔɔh. 16 Banɔ la baa dɛ nyogre la ɛɛ no sɔɔh laanee dɛ serewe, asɛ banɔ la Korowii aa dɛ lɛɛ ba la ge no dɛ dɔ mkpa. Umee dɛ won ɛ gɛ toma nɔ nɔ? 17 Nɛra kɛrɛdɛ kpɔ Korowii waa la berɛ bona dii dɛ yog dɛɛ di. Ba laa yan. Korowiirii tɛ yaa waa nɔ ŋɔ yáa bola, asɛ yaa bola o siwi ta bambile bwa ne, pɛɛ ya ne Yeesu Kristo aa pɛa la nomanta.

3

1 Yaa dɛ ŋɔ ken nɔ, kpɛɛraa yaa kpɛɛ ya te ja kɛɛ? A hiaoh kɛŋɔ ya kpoŋe tɔne aa bagle ya nɛnsoo ne gɛ ya toma aa doa mɔɔ he lɛ yaa aa? Kɛɛ a hiaoh kɛ ya dɔ ane le he be asɛ nɛra won yarada yaa aa? 2 He gbagbaa ya tɔn waa dɛ bagle tondɛɛga yaa ɛa. Ya bambile taa Korowii chwerɛ, asɛ nomɛlbwa na heyaa dɛɛ pese heyaa kɛŋɔ nɛn aa dɛ kure tɔn la. 3 He we-ɛɛla dɛ bagle kɛŋɔ he ɛ Yeesu Kristo tɔn waa chegɛ ya nɛɛ dɛ chwerɛ. Iŋki ne laa o chwerɔ, Korowii waa lole saŋ bɛlbwa la Domadɛɛgee o kpɔ chwerɔ. Bwe ta laa o chwerɔ, bambile taa o chwerɔ. 4 Ya won gɛ bola, dɛkalkɛŋɔ ya chegɛ Yeesu Kristo nɛɛ dɛɛ yarada Korowii a gɛ waa nɔ ta. 5 A ta ɛɛ kɛŋɔ ya dɛ lii kɛŋɔ ya won waane ɛɛ ya gbagba kpegri ta. Korowii bee ya dɔ kpegri dɛɛ ɛ anɔ la bwa yaa dɛ ɛ. 6 Korowii gelɔ ya won dɛɛ ɛ o fɔofale la toma. A gɛ fɔofale nɔ ta mmara baa chwera waa ɛɛ, Korowii Domadɛɛge waa. Mmara baa chwera la dɛ ba seo ne, kɛ Korowii Domadɛɛge la te dɛ ba mkpa ne. 7 Bwe taa Korowii faa chwerɛ Mosis Mmara la dawɛ. Bela Korowii aa kpɔ Mmara la tɛ Mosis la, Korowii jirima ba bela, bela bwa chaah, dɛ chaah Mosis nɛɛ o sie bɔr ɛɛ nyɛgle. Mosis aa la Israel tena be la, dɛ nyɛgla o sie bɔr aa dɛ nyɛgle la nyoa sɔɔhnɔ tonɛ. Kɛ Israel tena aa nao la, ba ŋɔ o sie bɔr dɛ nyɛgle kohona to, ba ta wone nyiŋu. Mosis Mmara kwara waa dɛ la nɛn ne seo ta la wono ba jirima nɔ dɔŋ ne naa, 8 dɛ ɛrɛɛ Korowii Domadɛɛge la wa ɛɛ ba doe yɔ? Aa gɛɛ gwaa laa? 9 Waa aa gela nɛra ɛɛ di bolchɔge Korowii sie la dɔ jirima ken aa, dɛ anɔ la aa gela nɛra ɛ nɛndɛɛga ba wa ɛɛ su o siwi la, ɛrɛɛ a jirima ɛɛ ba doe yɔ? 10 Waa a faa dɔ jirima kohona la, taraken a ta jirima dɔe kpa, dɛkalkɛŋɔ anfala jirima tɔɔge a nɛ. 11 Waa aa ɛa tɔpera anɛ dɛ tonɛ la, dɛ a dɔ jirima aa, dɛ anɔ la aa wola jaga dɔe bwa la, a jirima ta gwaalaa? 12 Ya dɔ hwɛga gɛ waa nɔ ta, anomanta yaa ɔmɛ. 13 Ya ta do kɛ Mosis o faa wola nyin kɛ Israel tena na kɛŋɔ o sie bɔr nyɛgla nyoa dɛ sɔɔh, dɛ koh a waa kpɔ yachaahne tɔ sie la. 14 Israel tena faa waa la mun no. Taraken gba, gɛɛ ba ta do. Baa dɛ kure fɔobene la waa la, a ta do kɛ baa kpɔ yachaahne tɔ ba sie. Ba ta Yeesu Kristo waa lɛɛ yaa, yachaahne la aa ba sie lee ba. 15 Hale fini gba, saŋ bɛlbwa ba dɛ kure Mosis Mmara Tɔn aa, a ta do kɛ yachaahne aa tɔ ba liire, dɛ gel baa a mun no. 16 Kɛ, saŋ bɛlbwa nɛwɛnyini aa charɛ o liire dɛ berɛ ba Yeesu be la, yachaahne la ɛɛ leo. 17 Ya Dɔɔ Yeesuu Domadɛɛge la. Bobɛlbwa ge o Domadɛɛge la aa lole la, nomɛlbwa dɔ o te, o toole Mmara lɔga. 18 Anomanta, komɛlbwa ta ya te sie tɔe. Ya Dɔɔ Yeesu jirima chaah ya nɛ, dɛɛ begre yaa asɛ yaa do gɛ waa doa, jirima yaa dɔa la ɛɛ ja. Ya Dɔɔ Yeesu waa ɛ Domadɛɛge la bee a bwa le.

4

1 Korowiirii sune ya nɛɛ dɛ tɛ yaa toma nɔ, anomanta ya bwara aa yaa hwah. 2 Ya gel waa baa ɛa dɛɛ sɔh ne sihihwaa bɛlbwa. Yaa nɛra negre, yaa Korowii waa yaa dɛ bagle la sie berɛ. Kasinteŋ torodoo yaa di Korowii sie. A taa ya che dɛ gel nɛra ɛɛ jemɛ ya da. 3 Yeesu Kristo Amanesoma nɔ yaa dɛ bol nɔ, dɛ a sɔɔh kwaraa naa, dɛ nɛra baa dɛ nyogre la bee a sɔh. 4 Bɔnsam baa dɛ maŋkurao harɛ nɔ ta kɛŋɔ Korowii la, o chɔg nɛra baa wola Yeesu yarada la liire. Waa nyin kɛŋɔ Amanesoma nii aa le Yeesu Kristo o wa aa dɔ jirima kohona be la chaah ba. Yeesu do gɛ Korowii aa doa. 5 Ya gbagba waa laa yaa bagle nɛra nɔ. Yeesu Kristo waa yaa bagle kɛŋɔ onee komɛlbwa Dɔɔ, dɛɛ bagle kɛŋɔ o nomanta, he bonɔɔnaa yan. 6 Korowii waa pere bochaah le biro ta, dɛ gel bɔr chaah la, onee gela o nii chaah ya bambile ne ya sie, asɛ ya won jemɛ gɛ o jirima yaa naa Yeesu be la aa doa. 7 Waa nɔ bwa yaa jema nɔ do kɛŋɔ baa kpɔ kondɛɛga do viine bini la. Yanee viine la. Yaa kpege, kɛ Korowii kpɔ o toma tɛ yaa asɛ yaa ɛ. O ɛ gɛ dɛ́ won bagle kɛŋɔ kpegri aa gwaa kpegri bwa la le o be. Ya be laa a le. 8 Nɛra dɛ ha yaa kohona, kɛ baa ya nɛɛ pɔ. Waa dɛ hiah yaa ya nyiŋi gɛ yaa ɛ kahonɛ, kɛ ya bwara aa yɔr, yaa gel. 9 Nɛra chegɛ ya nɛ, kɛ Korowii te ta ya habɔɔ leɛ. Ba go yaa bil te, kɛ ba ta wone kpo yaa. 10 Wenaale nɔ yaa dɛ na nɔ dɛ bagle kɛ ya sɛoh kɛ yaa sewɛ Yeesu seo la dɔŋee, ásɛ nɛra na dɛ jemɛ kɛ ya dɔ o mkpa la. 11 Yaa soge le nɔ, Yeesu nomanta saŋ bɛlbwaa ya so seo nyoa, ásɛ nɛra na o mkpa ya bwadabii waa won sewa nɔ aa dɔa. 12 Anomanta a kaa ɛ kɛ ya te dɛ sewɛ, asɛ he te ɛɛ dɔ mkpa dɛ le ya seo la ta. 13 Ba chwerɔ do Korowii Tɔn bini ŋɔ, "Maa yaradaa waa n bol." Gɛɛ ya gee yarada. Yaa yaradaa waa yaa bol. 14 Ya jemɔ kɛŋɔ Korowii waa ir ya Dɔɔ Yeesu seo ta la, onee dɛɛ ba ya banɔ la ya ne Yeesu aa pɛa la seo ta ira, dɛ kpɔ ya ne heyaa kaa o be. 15 He waa Korowii ɛ anɔ bwa. Waraa nɛra Korowii aa na ba sum den na dɛɛ warɛ. Baa kpɔ jam kohonaa tɛ Korowii ásɛ o dɔ jirima. 16 Ken nɔ nomanta, bɔhwaah aa yaa lawɛ. Tɔ aa dɛ per nɔ bwaa ya bwadabii gwɛgre dɛɛ la. Kɛ ya bini te la, kpegrii ya yarada do dɛɛ la. 17 Wahala tama nɔ yaa dɛ na tɔpera anɛ bɛl nɔ ɛɛ geloo ya dɔ jirima aa wola jaga dɔe, asɛ a gwaa wahala nɔ kwaraa ken. 18 Kwaa baa dɛ naa siwi ne la ta laa ya te sie dawɛ. Anɔ la baa wola an na la taa ya sie dawɛ. Kwaa baa dɛ naa la te, tɔpera anɛ bɛlee aa di. Asɛ anɔ la baa wola an na ge la, a ta jaga dɔe bwa.

5

1 Ya harɛ nɔ ta bwadabii nɔ do kɛ pata ya do o ta. Ya jemɔ kɛ dɛ o chɔgaa, Korowii ɛɛ tɛ yaa defale o gbagba aa doa waa wola chɔg bwa nyunduaa. 2 Ya bwadabii nɔ te pe yaa. Ya sie chegɛ chiŋ yaa hime, dɛɛ nyin kɛŋɔ Korowii kpɔ ya Korowii doa bwadabii la do yaa, 3 asɛ ya bɛ bwadabii nya. 4 Ya taa lɔ ya bwadabii aa do kɛ patare ta nɔ, ya bwara dɛ nyɛg, yaa hime. Ya bwadabii nɔ kpɔe dɛ le ya nɛɛ waa laa dena swɛɛ ya siwi. Ya Korowii doa bwadabii la doe waa swɛɛ ya siwi kohona, ásɛ o chig bwadabii waa won sewa nɔ naa ta ya dɔ mkpa. 5 Korowiirii cheg gɛ waa nɔ tɛ yaa, dɛ kpɔ o Domadɛɛge tɛ yaa a bagle kɛŋɔ wɛɛ ba tɛ yaa o mkpa laanee. 6 Anomanta ya bwara aa yaa hwah bwa. Ya jemɔ kɛ ya lɔ ya bwadabii nɔ bini naa, ya toole ya Dɔɔ be, 7 dɛkalkɛŋɔ waa yaa dɛ na la ne laa ya so. Waa yaa dɛ yarada a waa la nee ya so. 8 Ya bwara aa yaa hwah tamaa bɛlbwa. Dɛ ya gel ya bwadabii nɔ waa do kɛ dea nɔ dɛ ka do ya Dɔɔ be naa, gɛɛ yaa nyin. 9 Anomanta, ya bwadabii nɔ binii ya do oo, ya Dɔɔ bee ya do oo, ya dɛ nyin ya waa bwa won su o siwi, 10 dɛkalkɛŋɔ ya bwa ɛɛ ba che Yeesu Kristo sie o bol ya waa dɛ pa bole, ásɛ bɛlbwa dɔ waa o faa lɔ mkpa ta dɛɛ ɛ la kembɔr. Dɛ bɛlbwa we-ɛɛla wer oo, aa were oo, wɛɛ dɔ a kembɔree. 11 Yaa jemɛ gɛ Korowii aa do ɔma la waa ya bol waa dɛɛ bagle nɛra ásɛ ba jemɛ kasinteŋ la la. Korowii jemɛ ya bambile bini bwa. N dɛ lii kɛŋɔ he ge jemɛ ya nɛnsoore he bambile bini. 12 Anɔ dɛ bagle kɛ kpɛɛraa ya kpɛɛ ya te dɛɛ bagle heyaa ja kɛɛ? Akai! Ya dɛ nyin ya bagle heyaa waa ásɛ he che a ta dɛ won dɛɛ maŋkura yaa nɛra baa dɛ chɔg yaa la be. Waa nɛwɛnyina aa dɛ naa laanee baa maŋkura. Baa nɛn bambile bini waa nyiŋi. 13 Dɛ ya nyu toole naa, Korowii waa a ba gɛ. Ya sie chɔ harɛ ge aa, he wesomee a ba gɛ. 14 Yeesu Kristo nyina waa dɛ nyin yaa laanee dɛɛ do yaa ya we-ɛɛla bwa ta. Gɛ yaa naa laanee kɛŋɔ dɛ nɛmbeŋkpoŋ lɛ nɛra bwa seo sewaa, a kaa chaa kɛ nɛra la bwa sewɔ. 15 O sewɔ tɛ nɛra bwa. Anomanta nɛra baa soge le la ta chɛ kɛ ba so ba gbagba soga kpa. Bá so tɛ naate waa sewa tɛɛ ba asɛ Korowii iru seo ta la. 16 Anomanta, fini habɔɔ, yaa nɛra nyiŋi gɛ nɛwɛnyina aa dɛ nyiŋ ba la. Ya fa dɛ nyiŋi Yeesu Kristo gba gɛ, kɛ yaa on gɛ nyiŋi kpa. 17 Nomɛlbwa o ne Yeesu Kristo aa pɛa la, o berɛ nɛnfale. O gel o webena o faa dɛ ɛ la, dɛ charɛ dafale. 18 Korowiirii ɛ a bwa. Yeesu Kristo nɛɛ o che dɛ kwaa ya ne o baah ya ne o pɛ, dɛ tɛ yaa toma nɔ ŋɔ yá nyin nɛra dɛɛ tɛo ásɛ ba ne o baah kwaa bá won pɛ. 19 Korowii chegɛ Yeesu Kristo nɛɛ dɛ kwaa o ne nɛwɛnyina baah dɛ lag ba dɛɛ pɛl o te, waa wola ba wechɔga nyiŋe. Yanee o kpɔ o waa tɛ ŋɔ yá bagle gɛ waa kwaa o ne ba baah dɛ lag ba ásɛ o ne ba pɛ. 20 Taraken nɔ, Yeesu Kristoo tomɛ yaa ŋɔ yá bol waa dɛɛ tɛo la. A kaa ɛ kɛŋɔ Korowiirii chegɛ ya nɛɛ dɛɛ bol waa nɛra be la. Ya chegɛ Yeesu Kristo naa ta dɛɛ soŋe heyaa kɛŋɔ hé gel he ne Korowii baah kwaa he pɛ. 21 Dɛ wechɔga bɛlbwa toole Yeesu Kristo nɛ, kɛ ya kɛrɛdɛ nomanta, Korowii gelɔ o lɛ ya wechɔga che, asɛ dɛ ya ne o pɛo waa, ya waa won su Korowii siwi o lɛ yaa kɛ nɛndɛɛgaa yan.

6

1 Ya ne Korowii bwa aa pɛa dɛɛ ɛ toma nɔ nɔ, ya dɛ soŋe heyaa kɛŋɔ Korowii aa na he sum dɛ cha heyaa nɔ, he bɛ gel a ɛ pɛɛ. 2 Korowii bolɔ ŋɔ, "Tɔpere aa tela kɛŋɔ n na he sum la, n no he be. N ta he chae vɛɛh awola la, n lɛ heya." Hé no! Tɔpere telo kɛŋɔ he no Korowii be ó na he sum. Finii he lɛɛ tɔpere. 3 Yaa nyin kɛ nomɛlbwa dɔ ya toma wechɔge bɛlbwa dɛ bol, anomanta waa aa gel nɛra lɔ naa la, yaa an kpɔe dɛɛ ɛɛ ba. 4 Ya dɛ ɛ ya wobɛlbwa gɛ aa chɛ kɛ nɛra Korowii aa tom ba ɛɛ ɛ. Wekpega dɛ pu yaa, ya lawɛ bambile dɛɛ so a ne. Ya dɛ na bambiwɔrɔbe wa, a won yaa hiaih kohona. Ya dɛ na sibegrewaa ge kɛrɛdɛ. 5 Ba dɛ lɔɔ yaa, dɛɛ do yaa deene, dɛ lɛ gaeh ya nɛɛ dɛɛ ɛ yaa sagasaga. Ya dɛ ɛ tomkpega dɛɛ koh. Tɔpebɛl yaa dom dɔe dɛɛ chɔ. Tɔpebɛl yaa kondikwaa dɔe dɛɛ di. 6 Ya chegɛ ya goroŋ yaa doa la ta, ne Yeesu Kristo ŋwɛnɛ la waa yaa jema, ne bambile yaa dɔa, ne ya tesom ta dɛ bagle kɛ Korowii bonɔɔnaa yan. Ya chegɛ Korowii Domadɛɛge la yaa dɔa, ne gɛ yaa nyin nɛra tea bwa ne, 7 ne kasinteŋ bola ta, ne Korowii kpegri waa kpɔa cha yaa ta dɛɛ bagle kɛ Korowii bonɔɔnaa yan. Waa aa dɛ su Korowii siwi laanee ya dɔmkwa. A nee yaa yo dig ne gal ne, a nee yaa tɔ ya te gbemgbe. 8 Bane dɛ pena yaa, bane ɛɛ yoo yaa. Bane dɛ chɛgre yaa, bane ɛɛ kpɛɛ yaa. Ba dɛ yerɛ yaa nyosonteŋna, kɛ kasinteŋ gee yaa bol. 9 Baa yaa komɛlbwa yerɛ, kɛ nɛra bwa ge jemɛ yaa. A fe chɛ kɛ ya sewɛ, kɛ yan soge le la. Ba ɛ yaa hɔhɔrɔwa, kɛ ba ta yaa kpoe. 10 Ba dɛ ɛ yaa tebinichɔg wa, kɛ saŋ bɛlbwa dɛ ya lɔ silɛɛ ta. Ya ɛ nyaara, kɛ ya won nɛra chae kohona. Ya ta komɛlbwa dɔe, kɛ yan gee komɛlbwa. 11 Yabala Kɔrent tena, bambile bwa nee ya bol waa he be. Ya dɛ nyin he waa taeh. 12 Ya laa wola heyaa nyin, heyaa wola yaa nyin. Ya waa toole he bambile ta. 13 N dɛ bol waa nɔ dɛɛ bagle heyaa kɛŋɔ n ne n bii ken. Ya dɛ nyin heya, anomanta hé ge ta tea dɛɛ nyin yaa! 14 He bɛ gel he ne nɛra baa wola Korowii waa lɛɛ la pɛ dɛ ɛ beŋkpoŋ, dɛkalkɛ darame bɛlbwa toole wedɛɛga ne wechɔga baah. Ɛrɛɛ bochaah ne biro ɛɛ ba wona pɛ a magre ɔ? 15 Yeesu Kristo ne Bɔnsam ɛɛ wonoo pɛ a magre aa? Nɛra baa yarada Yeesu Kristo ne banɔ la baa wola on yaradae aa won pɛ a magre! 16 Voga ɛɛ wonoo che Korowii Dea a magre aa? Ya bwadabii nɔɔ Korowii waa lole saŋ bɛlbwa la dea. Anee Korowii gbabir bol la. O bolɔ ŋɔ, "Mɛɛ ba so n nɛra bee dɛ do ba baah. Baa yer mɛ ba Korowiirii, asɛ n ge yer ba n nɛra. 17 Anomanta n bolɔ ŋɔ, ’Hé le ba bini! Hé pere he te le ba nɛɛ kwara! Hé laa he te kpɔ waa te bɛlbwa aa ɛ doŋa waa ta, ásɛ n lɛ heya, 18 dɛ ɛ he Mɛɛ, asɛ he ɛ n bii.’ Men Nemenɛ Korowiirii bola."

7

1 N dandɛɛga, yanee Korowii bagɛ a gɛ nyoa nɔ bwa. Anomanta hé gel ya do kaih. Yá laa ya bwadabii ne ya bambile kpɔ wechɔga bɛlbwa ta. Hé gel ya swɛɛ siwi dɛ́ do goroŋ, ɔma yaa dɛ ɔmɛ Korowii nomanta. 2 Hé kpɔ he bambile tɛ yaa dɛɛ no ya wa. Ya ta he bɛlbwa wechɔga ɛɛ. Ya ta bɛlbwa chɔgɛ, ya ta bɛlbwa negrɛ di ge bwa. 3 Waa maa bola nɔ, pwaeh laa mɛɛ pwah heya. Anee n faa bol la, ya dɛ nyin heyaa taeh. Seo taa yoo, bokpega taa yoo, ya ne heyaa. 4 He waa dɔ kasinteŋ n be. He gelɔ n baŋa ɛɛ pa taeh. Ya wenaale yaa dɛ na bwa habɔɔ la, n bwara ta hwaeh. N sie ta dɛ lɛ taeh. 5 Yaa ba Makidoonia harɛ ta habɔɔ kwaraa la, ya bwara ta yaa sɔɔhnɛ. Bobɛlbwa yaa kpɔ la, ya ne wahalaa. Dɛ yoi laa nɛra ɛɛ yo yaa kwara naa, dɛ ya ne bambiwɔrɔbaa. 6 Kɛ Korowii aa dɛ larawe tebinichɔg te bwara la nomanta, Taetos bala la gelɔ ya dɔ bɔlarawa. 7 O bala la gbo laa larawe ya bwara. O baa bagle gɛ waa baa na heyaa o gbabir bambile sɔɔhno he wa. O bolɔ ŋɔ n waa dɛ ɛ heya, dɛ ŋɔ waa n faa bola la gelɔ he tea bini chɔg. O bagle gɛ haa chegɛ n habɔɔ dɛ yo dɛɛ tɛ mɛ. Anomanta name kwaraa n sie lɛ kohona. 8 N faa chwerɛ heyaa tɔn he tea bini chɔg la, a we n nɛ. Kɛ aa berɛ dɛɛ we n nɛ, dɛkalkɛŋɔ he tea bini ta chɔgɛ la sie. 9 Kɛ taraken te n sie lɛo. He tea bini aa chɔga waa laa n sie lɛ. He tebinichɔg la aa gela he charɛ da la, a waa n sie lɛ. Gɛɛ Korowii ɛɛ nyin kɛ nɛwɛnyini tea bini ɛɛ chɔg. Anomanta, ya ta heyaa wechɔge bɛlbwa ɛɛ. 10 Nɛwɛnyini tea bini chɔgɔ gɛ Korowii aa dɛ nyin kɛ wɛɛ ɛ aa, a gelɔ wɛɛ charɛ o liire. A gɛ waa nɔɔ dɛɛ ba Korowii mkpa ne. Anomanta a ta chɛ kɛ ya gel ya tea bini chɔg a ta. Kɛ harɛ bonɔ tebinichɔg te, seo nee aa ba. 11 Tebinichɔg Korowii aa dɛ nyin he dɔ laanee he dɔ la. Hé na waa aa lea tɛ heya. Hé na gɛ haa dɛ takapɔ, asɛ he siwi swɛɛ hɛɛ nyin he bagle kɛ he ta wechɔga ɛɛ. Hé na gɛ he bwaawee aa ir wechɔga ta, hé na gɛ haa dɛ ɔmɛ. A gelɔ he pɛla lawɛ yaa, asɛ he siwi swɛɛ waa aa togra ta. A gelɔ he siwi swɛɛ nɛra baa wola wedɛɛga ɛɛ nɛɛ he tɛr ba deŋne. He wono bagle kɛ he ta wechɔga bɛlbwa ɛɛ waa la ta. 12 Maa chwerɛ heyaa tɔn la la, a ta ɛɛ kɛ naate waa ɛ o dɔŋ wechɔga, kɛɛ naate o dɔŋ aa ɛo wechɔga waa n chwerɔ. Korowii gba nao kɛ n chwerɔ ásɛ he won jemɛ gɛ haa dɛ nyin yaa. 13 Anee larawe ya bwara. A gbo laa. Yaa na gɛ haa cha Taetos o dɔ silɛɛ la, a gelɔ ya sie lɛ. 14 N fa bol he waa Taetos be, dɛ kpɛɛ heya. He ta gelɛ sihiih kpo mɛ. Waa yaa bol he be la bwa ɛ kasinteŋ. Gɛɛ waa yaa bol Taetos be dɛ kpɛɛ heyaa la bwa ɛ kasinteŋ. 15 O lii gɛ he bwa faa dɛ no o waa ne gɛ he faa dɛ tɛo duure dɛɛ ɛ yalayala la aa, dɛ o nyina waa dɛ nyin heyaa la, dɛ jae a na dɛɛ ja. 16 N sie lɛo kohona kɛŋɔ maa dɔ heyaa dɛ won kpɔ hwɛga do he nɛɛ wobɛlbwa ta nɔ.

8

1 Yabalawa, ya dɛ nyin he jemɛ gɛ Korowii aa sune Makidoonia asɔre tena nɛɛ dɛ cha ba ba dɔ bonya kohona. 2 Ba na wahala kɛrɛdɛ. A lole kɛ nyaaraa ban kohona, kɛ ba sie aa lɛ Yeesu lɛɛ waa lɛɛ ba la ta kohona nomanta, ba wono ta suuga kohona ásɛ ba kpɔ cha nɛra. 3 Mɛɛ wonoo ŋɔ ba ta tea tɛ yaa kwaa gɛ ba bokpega aa tela, hale ba tɛo gwaa ba bokpega del kwara. Ba gbagba tetooraa ba ɛ gɛ, nɛn laa do ba. 4 Ba gbagbaa soŋe yaa sibegra ne ŋɔ yá gel ba ja nɛra baa dɛ cha Korowii nɛra la nɛ. 5 Ba ɛ waa dɛ gwaa gɛ ya te fe aa dɛ lii. Ba tɔ sie kpɔ ba te do N Naa Korowii nɔn ta, mɔɔ dɛ kpɔ ba te do ya ge nɔn ta gɛ Korowii aa dɛ nyin. 6 Anomanta ya ŋɔ Taetos be ŋɔ tondɛɛga nɔ soo waa pa a mun la, ó den ba choŋi a ta, asɛ dɛ cha heyaa he ɛ wedɛɛga haa dɛ ɛ kwaa kɛɛ bɔr la ka tonɛ. 7 He dɛ ɛ waa Yeesu waa bwa ta, yarada ta, waa bola ta, wejema ta, ne nyina haa dɛ nyin nɛra chae ta, ne nyina haa dɛ nyin yaa la ta. Anomanta ya dɛ nyin kɛ hɛɛ ɛ waa kwaa kɛɛ ge ta. 8 N ta bolɛ dɛɛ bil a ɛ lao kɛŋɔ hɛ́ɛ kɛ. N dɛ nyin n jemɛ kɛŋɔ he nɛnnyin la ɛ nɛnnyin kasinteŋ. A waa n bagle gɛ bane siwi aa swɛɛ kwaa kɛɛ ta la. 9 Kɛ he na gɛ ya Dɔɔ Yeesu Kristo aa sune ya nɛɛ dɛ cha yaa kenɛ? He nao kɛŋɔ o fa dɔ kwaa nɔ bwa, dɛ koh he waa dɛ berɛ nya, asɛ a che o nyae ta he berɛ dɔɔhna. 10 Gɛ n te aa naa kɛŋɔ hé den tonɛ waa haa pa a mun bena ken la. Heyaa tɔ sie dɛ bagle kɛŋɔ he dɛ nyin nɛra chae. 11 Hé swɛɛ siwi dɛ tonɛ warane. Hé swɛɛ siwi dɛ tonɔ gɛ haa vɔrɔwa la. Hé tɛ anɔ la haa dɔa. 12 Dɛ he bambile lawɔ kɛ hɛɛ tɛ suugaa yaa, gɛ bwa haa dɔa dɛ́ tɛ la, aa su Korowii siwii. Waa ŋɔ hé tɛ gwaa gɛ haa dɔa. 13 Koeh laa n laa dɛɛ kpɔ bane nɛɛ dɛ kpɔ baa dawɛ he nɛ. Haa dɔa kohona taraken nɔ, a wer kɛŋɔ he cha banɔ la aa kpega tɛɛ ba. He ɛ gɛ naa, a baa do kpegri tɛ heyaa asɛ ba ge dɔ aa, baa cha heyaa. Dɛ he bwa kɛrɛdɛ. 15 Anee ba chwerɛ Korowii Tɔn bini la: "Naate waa pa kondikwaa kohona la, kondikwaa ta o nɛɛ gwaalɛ. Naate waa wola kondikwaa pae kohona la, o ta kondikwaa nyae." 16 Ya dɛ jam Korowii kohona kɛŋɔ waa gela Taetos siwi swɛɛ wɛɛ cha heyaa kɛŋɔ ya siwi aa swɛɛ he nɛɛ la. 17 Waa yaa ŋɔa Táetos ɛ la, o sɛoh ŋɔ wɛɛ ɛo. Dɛ o siwi swɛɛrɔ kɛŋɔ o cha heya, anomanta o tetooraa o ba he be la. 18 Ya dɔŋ la asɔre tena bwa aa dɛ kpɛɛro Amanesoma la bola ta la, o ne Taetosee yaa tomɛ he be la. 19 A gbo laa, asɔre tena la bwaa leo ŋɔ ó ja ya nɛɛ ya kpɔ koŋkɛɛla nɔ kaa Jerusalam gɛ aa ɛ asɛ ya Dɔɔ Yeesu dɔ sɔn. Ya dɛ ɛ toma nɔ dɛ́ kpɔ dɛɛ bagle kɛŋɔ ya dɛ nyin Korowii nɛra chae. 20 Ya dɛ nyiŋi kɛrɛdɛ asɛ nomɛlbwa bɛ waane ba dɔ bol dɛ le gɛ yaa dɛ nyiŋi koŋkɛɛla damanta nɔ ta. 21 Waa aa swɛɛ ya siwi kɛŋɔ yaa ɛ laanee waa aa togra. Waa aa togra Korowii be gbo laa yaa ba ɛɛ. Yaa ɛ waa aa tograa nɛwɛnyini ge be. 22 A waa ya tomɛ ya dɔŋ ŋɔ ó ne ba ba la. Ya daahno na kera aŋwɛnɛ bwa, dɛ na kɛŋɔ saŋ bɛlbwa la, o siwi swɛɛrɔ kɛŋɔ o cha toma nɔ. Taraken te kwaraa la, o siwi begrɔ kɛŋɔ ó cha heyaa kohona, dɛkalkɛŋɔ o dɛ yarada heyaa kohona. 23 Taetos te la, n ne onee dɛɛ ɛ toma nɔ dɛɛ cha heya. Yabala baa ja o nɛɛ la ge la, asɔre tenaa lee ba. Ba nɛɛ Yeesu Kristo che dɔ sɔn. 24 Anomanta hé gel ba na gɛ haa dɛ nyin nɛn ásɛ asɔre tena bwa no, dɛ jemɛ kɛŋɔ yaa koh he waa dɛɛ maŋkura ya te la, pɛɛ laa.

9

1 A ta hiaih kwaraa kɛŋɔ n chwerɛ heyaa chae asɔre tena aa dɛ cha Korowii nɛra baa lɔ Judia harɛ la wa. 2 N jemɔ kɛŋɔ he te dɛ nyin ba chae. Anomanta n kpɔ heyaa maŋkura n te Makidoonia tena be taeh. N ŋɔ ba be ŋɔ, "Bena ken bwaa yabala baa lɔ Akaaya harɛ la swɛɛ siwi dɛɛ nyin nɛra chae." He siwi aa swɛɛra hɛɛ nyin nɛra chae la, a gelɔ ba kɛrɛdɛ gee nyin nɛra chae. 3 N dɛ tomɛ yabala nɔ he be. N dɛ nyin kɛ he kpɔ he te dɛ ta suuga gɛ maa ŋɔa he dɛ ɛ la, ásɛ nɛra maa kpɔ heyaa dɛɛ maŋkura n te ba be la jemɛ kɛŋɔ pɛɛ laa mɛɛ maŋkura n te. 4 Dɛ Makidoonia harɛ tena teŋɛ n nɛɛ ba dɛ ba na kɛŋɔ he ta he te kpɔe mɔɔ naa, dɛ sihiih ta he te kpoe yaa, sihiih ɛɛ kpo ya tenee, dɛ le gɛ yaa dɛ maŋkura heyaa la nomanta. 5 A waa n na kɛŋɔ a chɛ kɛ n soŋe yabala nɔ ásɛ ba tɔ sie n nɛɛ dɛ ba he be, dɛ ba lɛ koŋkɛɛla la haa ŋɔa hɛɛ tɛo la bwa cheg, asɛ ya ne bala la, dɛ a bwa chemo, ásɛ a bagle kɛ nyinaa hɛɛ nyin dɛ tɛ, lao laa. 6 Hé jemɛ kɛŋɔ he du tama aa, tamaa hɛɛ ba koma, he du kohona ge aa, kohonaa hɛɛ ba koma. 7 Anomanta, bɛ́lbwa tɛ gɛ aa magra o bambile ta. Bɛlbwa nao kɛŋɔ o tɛo aa we o nɛɛ yaa, ó gel tɛɛ. Bɛl dɛ lii kɛ doe ba doo ŋɔ o tɛ aa, ó gel, dɛkalkɛŋɔ nomɛlbwa waa dɛ tɛ kwaa bambile bwa ne la, Korowii sie dɛ lɛ o nɛ. 8 Korowiirii dɛ won tɛ heyaa kwaa a gwaa gɛ haa dɛ nyin, asɛ he dɔ kohona saŋ bɛlbwa, dɛ won kpɔ dɛɛ ɛ wedɛɛga kohona. 9 Anee ba chwerɛ Korowii Tɔn bini la: "Waa nɔn nyore, o dɛ tɛ nyaara tɛɛ tenten. O wedɛɛga ɛɛ ta jaga dɔe." 10 Korowiirii dɛɛ tɛ nɛwɛnyini kondwee baa du, dɛɛ tɛ kondikwa. On dɛ tɛ heyaa kondwee haa dɛ nyin bwa, dɛ gel a le dɛ nɔnɛ kohona, dɛ gel he wedɛɛga ɛɛ ge won dɛɛ ja. 11 Wɛɛ geloo he dɔ saŋ bɛlbwa dɛ́ won ta tea dɛɛ tɛ Korowii nɛra saŋ bɛlbwa, ásɛ nɛra warɛ pirim dɛ jam Korowii he koŋkɛɛla la yaa kpɔa tɛɛ ba la wa. 12 Dɛ ya kpɔ he koŋkɛɛla nɔ dɛɛ tɛ Korowii nɛra aa hiah ba aa, dɛ chae gbo laa hɛɛ cha ba. Dɛ a chegɛ a ta nɛra kpɔ silɛɛ gee jam Korowii kohona. 13 He we-ɛɛla nɔ ɛɛ geloo nɛra na he yarada haa dɔa, dɛ jam Korowii a wa. Baa jam Korowiirii kɛŋɔ haa dɛ teŋɛ Yeesu Kristo Amanesoma la haa ŋɔa he yaradaa la ta. Nɛra ɛɛ jam Korowiirii kɛŋɔ nomɛlbwa aa wola heyaa doe, asɛ he gbagba ta tea dɛ tɛ ba ne nomɛlbwa kwaa haa dɔa nɔ. 14 He waa ɛɛ dɛɛ ɛ a gɛ nɛra laanee, asɛ ba dɛ soŋe Korowii aa, ba soŋe dɛɛ tɛ heya, he bonya Korowii aa gela he dɔ la nomanta. 15 Ya dɛ jam Korowii kohona. Yaa won jemɛ bagle o koŋkɛɛle damanta waa kɛ yaa la wa.

10

1 Men Pɔɔl, n dɛ soŋe heya. Ba ŋɔ n lɔ he be naa, n pwɛre, kɛ n le he be te naa, n waa kpegri. N dɛ soŋe heyaa kɛŋɔ hé nyiŋi gɛ Yeesu Kristo aa pwɛra o tea do som la, 2 asɛ dɛ no n be. Mɛɛ bagle kpegri nɛra baa dɛ lii kɛŋɔ harɛ bonɔ waa ŋwɛnɛre taa ya teŋɛ dɛɛ ɛ ya waa la nɛɛ. Maa nyin kɛ n bagle a gɛ kpegri la he nɛ. 3 A ɛ kasinteŋ kɛŋɔ harɛ bonɔɔ ya so. Kɛ harɛ bonɔ laa laa yaa yo. 4 Dɔmkwaa yaa dɛ yo a ne la, nɛwɛnyina kwaa laa. A ɛ Korowii dɔmkwaa o kpegri aa lɔ a ta, asɛ ya kpɔ dɛ pagre dekpega. 5 Nɛwɛnyina wejema baa dɛ maŋkuraa dɛɛ tɔŋle waa la, a ne webagla baa dɛ maŋkuraa kohona dɛɛ tɔŋle waa ásɛ nɛra jemɛ Korowii kahonɛ la do kɛ dekpega yaa dɛ ba wona pagre la. Ya berɔ dɔ kpegri dɛ́ won berɛ nomɛlbwa liire, asɛ ba no Yeesu Kristo be. 6 N kpɔ n te dɛ so dɛɛ kpa, ásɛ he te dɔɔ ba no n be ka tonaa, n tɛr nɛra baa vɛah la deŋne. 7 Haa waa kari kɛɛ? Nomɛlbwa dɛ lii kɛ o ɛ Yeesu Kristo nɛn aa, ó jemɛ kɛŋɔ gɛ waa ɛ Yeesu Kristo nɛn la, gɛɛ ya ge ɛ Yeesu nɛra. 8 Dɛ n dɛ maŋkura kpegri ya Dɔɔ aa tɛ yaa ŋɔ yá kpɔ dɛɛ cha heyaa la aa, sihiih aa men kpo. O tɛ mɛ kpegri ń won cha heya. O ta men kpegri tɛɛ ń kpɔ chɔg heya. 9 Maa nyin kɛ a ɛ kɛŋɔ aahraa n kpɔ tɔne dɛɛ aah heya. 10 Bane ɛɛ ŋɔɔ, "Pɔɔl tɔne nyoa kpegri to. Kɛ he na o gbagba aa, waa kpege. O wobol gba ta wale dɔe." 11 A gɛ tena nɔ, a chɛ kɛ ba jemɛ kɛŋɔ ya toole he be naa, waa yaa chwera dɛɛ ha heyaa ta korɛ, asɛ waa yaa lɔ he be dɛɛ ɛ ge korɛ. 12 Yanee bamewa ya kpɔ ya te magɛ nɛra baa dɛ lii ba te nɛnjena ɔ? Yaa ya nyu kpɔe dɛɛ lɔ ba. Ba yon nyiŋi ba bala we-ɛɛla dɛ kpɔ magɛ ba kwaa dɛ ŋɔ ba kwaa togrɔ. Ba gɛnɔ te! 13 Waa aa wola toole anɔ la Korowii aa gela yaa ɛ ta la, ya te aa anee kpɔ maŋkura ya te. Anɔ la bwa waa maga tɛ yaa la, a gbo taa yaa ba ya te maŋkurae. Toma yaa dɛ ɛ he be la gba ja anɔ la waa tɛ yaa la ta. 14 He be bala ja ya toma ta. Yaa ba he be la, dɛ ya ta ɛɛ ka garɛ. Yaa kpɔ Yeesu Kristo Amanesoma la ba he be la, dɛ ya ta ɛɛ ka garɛ ya toma jaga. 15 Yaa nyin kɛ ya garɛ bela Korowii aa maga tɛ yaa. Toma yaa ɛa la, anee ya kpɔ dɛɛ maŋkura ya te. Toma nɛra bane aa ɛa la, yaa an kpɔe dɛɛ maŋkura ya te. Ya dɔ hwɛga kɛ he yarada ɛɛ kaa siee, asɛ toma yaa dɛ ɛ he bini la ɛɛ ja dɛ kaa sie. 16 A taa yaa ba wona bol Amanesoma la harɛre aa lɔ sie la ta, asɛ dɛ bɛ waa nɛra bane aa ɛa kpɔ maŋkura ya te. 17 Anee ba chwerɛ Korowii Tɔn bini la: "Nomɛlbwa waa dɛ nyin o te maŋkurae la, wɛɛ maŋkura o te waa Korowii aa ɛa ta." 18 Naate waa dɛ kpɛɛ o te la, o laa nɛndɛɛge. Naate Korowii aa dɛ kpɛɛro la, onee nɛndɛɛge.

11

1 N dɛ nyin he lawɛ bambile dɛ no n gɛne waa nɔ tama. Soŋaa mɛɛ soŋe heya. 2 He waa dɛ we n bwara kɛŋɔ he wa aa dɛ we Korowii nɛɛ la. He do kɛ haah waa wola baa jemɛ bwa, asɛ n kpɔɔ tɛ baa bɛl yal ken. Yeesu Kristo gbagbaa a gɛ baa nɔ, o gboo chɛ kɛ o ɛ he jaa. 3 Kɛ n dɛ ɔmɛ kɛŋɔ Bɔnsam bɛ bɔr ba dɔ che dɛ berɛ he liire asɛ he bɛ Yeesu Kristo dɛɛ nyin tepoŋ ne kpa, kɛŋɔ waa berɛ harɛkon dɛ kpɔ nyosone negre Hawa la. 4 Kɛ he dɛ lawɛ bambile dɛɛ no nɛra baa ba he be dɛ baa bagle Yeesu waa a korɛ waa ya faa bagle heyaa la ta nɔ? Kɛ ba dɛ bagle kwaa aa dɛ ir nɛra nɛɛ waa a korɛ Korowii Domadɛɛge waa soge he nɛɛ la ta, kɛɛ ba dɛ bagle heyaa amanesoma a korɛ anɔ la ya faa bagle heyaa la ta naa, he dɛ lawɛ bambile dɛɛ no ba be nɔ? 5 Maa lii kɛ nɛra baa dɛ maŋkura ba te kɛ ba gwaa Yeesu Kristo toroma la gwaa mɛ ŋwɛnɛ bɛlbwa ta. 6 Bɛl lole n nyoa ken ta chaahnɛ wobol ta, kɛ wejema te, n dɔɔ. Wobɛlbwa yaa jema ge la, ya gelɔ a bini chaah he jemɛ a bwa ŋwɛnɛ bɛlbwa ta. 7 N faa bagle heyaa Korowii Amanesoma la la, n ta heyaa komɛlbwa sese lɛɛ. Maa pwɛr n te gɛ ásɛ nɛra siwi ɛɛ su heyaa la, dɛ wechɔgaa n ɛ aa? 8 Maa dɛ ɛ toma he be la, dɛ bobɛl asɔre tenaa dɛɛ bɔ mɛ kem. He nyiŋo na naa, dɛ a kaa ɛ kɛ maa ŋwɛɛ ba dɛ́ kpɔ dɛɛ cha heya. 9 Gɛ saŋ maa lɔ he be la, suuga waa hiah mɛ naa, maa n te kpɔe dɛɛ dawɛ he nɛ. Yabala baa le Makidoonia harɛ ba laanee baa tɛ mɛ kwaa maa dɛ nyin bwa. Gɛ n faa wola n te kpɔe dawɛ he nɛɛ wubwa la, gɛɛ maa wola n tenee kpɔ dawɛ he nɛɛ saŋ bɛlbwa bwa. 10 N chegɛ Yeesu Kristo kasinteŋ la waa gela n dɔ la ta dɛɛ ŋɔ he be ŋɔ, nomɛlbwa toole Akaaya harɛ bobɛlbwa dɛ́ tɔ mɛ ŋwɛnɛ maa wola won maŋkura n te a gɛ waa nɔ ta. 11 Maa dɛ ŋɔ ken nɔ, a ta ɛɛ kɛŋɔ maa heyaa nyin. Korowii gbabir jemɔ kɛŋɔ n dɛ nyin heya. 12 Waa maa dɛ ɛ nɔ, maa a ɛɛ gela ba. Mɛɛ dɛɛ ɛ gɛɛ, ásɛ nɛra baa dɛ maŋkura ba te ŋɔ tombeŋkpoŋii ya ne baa ɛ la bɛ won dɔ ŋwɛnɛ dɛɛ maŋkura ba te. 13 A gɛ nɛra la, Yeesu Kristo toroma gbagba laa ban. Negraa baa negre nɛra dɛ ɛ ba te kɛ Yeesu Kristo toromaa ban la. 14 A ta nyokpowaa ɛɛ, dɛkalkɛ Bɔnsam gbabir won o te begra dɛ do kɛ Korowii nyundua torome tenten ken. 15 Anomanta dɛ Bɔnsam bonɔɔna ge begre ba te kɛŋɔ banee dɛɛ chagle ŋwɛnɛ yaa kpɔ o ta dɛ́ ɛ nɛndɛɛga ya waa ɛɛ su Korowii siwi aa, dɛ a ta nyokpowaa ɛɛ. Korowii ɛɛ bɔ ba kemee gɛ ba toma aa doa. 16 N dɛ ŋɔ he be ja: Nomɛlbwa bɛ lii kɛŋɔ gɛnee men. N gɛnɔ gba kwara naa, hɛ́ɛ no n be ásɛ n ge won maŋkura n te tama. 17 N jemɔ kɛ waa maa dɛ bol taraken nɔ, ya Dɔɔ Yeesu laa ŋɔa ń bola. Maŋkurae nɔ maa dɛ maŋkura n te nɔ, gɛne waa mɛɛ ɛ la. 18 Bane aa koh harɛ bonɔ kwara waa dɛɛ maŋkura ba te nomanta, n gee maŋkura n tenee. 19 Haa jemɛ waa kohona nomanta, he dɛ lawɛ bambile, dɛ kpɔ silɛɛ dɛɛ no gɛna be. 20 Nɛra kpɔ heyaa berɛ yoma, dɛ negre heyaa dɛɛ di, dɛɛ faah heya, dɛɛ nyiŋi he nyu baahna, dɛɛ kpaa he lwɛrɛme, kɛ he waane laa. 21 A dɛ ɛɛ mɛ sihiih kɛ n bol waa nɔ. N ta jemɛ kɛ ya berɔ do pwɛre tɛ heyaa to. Ya ta an kɛrɛdɛ ɛɛ. Dɛ nomɛl dɔ wobɛl dɛ won koh a waa maŋkura o te naa, n gba ɛɛ wonoo maŋkura n te a gɛ waa la ta. Gɛnewaa mɛɛ bol nɔ te. 22 Dɛ Hibru tenaa ban aa, bɛlee n ge. Israel tena gee ban aa, bɛlee n gba. Abraham naanaree ban aa, bɛlee n ge. 23 Yeesu Kristo bonɔɔnaa ban kɛɛ? N dɛ bol chogla wobol te, kɛ dɛ ba ɛ Yeesu Kristo bonɔɔna aa, n ɛ o bonɔɔ gwaa ba! N ɛ toma gwaa ba. Ba do mɛ dea gwaa ba, dɛ cha mɛ chweremi gwaa ba. Waa maa naa a yon ka jɛɛ n sewɛ warɔ. 24 Kera anue bwaa Juda tena cha mɛ ba chweremi fifraatoro dɛ anuanaarɛ la. 25 Kera atoroo Room tena lɔɔ mɛ chweremi ne, dɛ fog mɛ bwea kera beŋkpoŋ. Kera atoroo stiimae morɛ n ne. N lɔ nee sie bɔr bir dɛ chaah, dɛ kwaa bir a gɛ stiimae mora nɔ bɛl ta. 26 N gaagebala nɔ ta la, neerare suugo dɛ tɔ mɛ do, n do siswɛm ta ka, asɛ ŋwɛɛra baa dɛ kpo nɛra dɛɛ kpɔ ba laala ge fe ɛɛ nyin n kpoe. N bala Juda tena ne nɛra baa wola Juda tena ɛɛ bwa ge chegɛ n nɛɛ dɛ fe ɛɛ nyin n kpoe. Bwɛɛre ta ne kpɔg baah ne mpo ta bwaa n na sibegrewa. N na sibegrewaa nɛra baa wola asɔre tena kpelakpela ɛɛ be. 27 N ɛ toma dɛ koh kɛrɛdɛ. A kɛrɛdɛ ta, dɛ maa dom chɔ. Lɔr ne nyɔgre ge kpo mɛ kɛrɛdɛ. N vala kɛrɛdɛ ta, dɛ telogaa mɛɛ chɔ, dɛ busee mɛɛ chɔ, dɛɛ chɔ waa. 28 Anɔ te bwa chɔ keŋkeŋ. Maa won bagle a bwa. Waa aa lɔ n bini dɛɛ swɛɛ n siwi laanee kɛŋɔ asɔre tena baa lɔ bobɛl bwa la waa dɛ ha mɛ tɔperee bwa. 29 Dɛ asɔre tena la bɛlbwa sɔɔhnaa, dɛ n gbabir bwara yɔrɔ. Dɛ Bɔnsam negre bɛlbwa kaa wechɔga ta naa, dɛ a ɛɛ mɛ bandia. 30 Dɛ mɛɛ maŋkura n tenee yaa, waa aa dɛ chagle kɛ n ɛ nɛŋgwɛgre la taa mɛɛ ba n te maŋkurae. 31 Ya Dɔɔ Yeesu Mɛɛ Korowii jemɔ kɛ nyosone laa mɛɛ teŋe. O chɛ jam tɔperee bwa. 32 Maa lɔ Damaskɔs la, bwɛɛ la nomoa waa lɔ Kooro Aretas lɔga le nɛra ŋɔ báa daah doonyoone aa lɔ danjwɛɛ waa bar bwɛɛ la bwa cheme ta la ásɛ dɛ lag mɛ. 33 Aa ba gɛ la, n daamanar bane do mɛ wɛgrɛjen bini dɛ do ŋwɛn o ta kɛŋɔ baa dɛ ta kɔlɔŋ ken, dɛ che danjwɛɛ la tokoro bɛl ta dɛ kpɔ mɛ tu dahara, asɛ n le o nɔn ta.

12

1 A chɛ kɛ n maŋkura n te. N jemɔ kɛ aa wobɛlbwa kwaa te. Mɛɛ bagle chaahna Korowii aa gela n na, ne waa waa pila bag me. 2 N jemɛ asɔre te baa bɛl. Dɛ ɛ bene fi dɛ anaarɛɛ nɔ Korowii aa keeru kaa o be nyundujagla. Dɛ o nɛndaa gbabirii kaa nyundua oo, dɛ o lileo gboo kaa bela oo, maa jemɛ. Korowii gboo jema. 3 N jemɔ kɛ ba lawɔ kaa nyundua, kɛ anee n bol la, o nɛndaa gbabirii kaa bela oo, dɛ o lileo gboo kaa bela oo, Korowii gboo jema. 4 Korowii la o ne o be, o ka no waane nɛwɛnyini aa wola won bola. Korowii ta ŋwɛnɛ tɛɛ kɛ nɛwɛnyini bola. 5 Dɛ n ŋɔ n maŋkura n te naa, gɛ nɛn nɔɔ mɛɛ ba kpɔe maŋkura n te. Maa n gbagba we-ɛɛlaa kpɔ maŋkura n te, nemenɛ n nɛŋgwɛgre ɛɛ gbo ta. 6 Dɛ n ŋɔ ń kpɔ n gbagba we-ɛɛla maŋkura n te kwaraa naa, gɛnewaa laa te, dɛkalkɛŋɔ a ɛ kasinteŋ. Menee gɛ nɛn la, kɛ maa nyin n kpɔ gɛ waa la maŋkura n te. Dɛ n waa maa dɛ ɛ nɛra ɛɛ na, ne anɔ la baa dɛ no ta laa aa, maa nyin kɛ nɛra kpɛɛ mɛ wobɛlbwa ta. 7 Korowii aa nyin kɛ n kpɔ wejena maa naa chaahna ta la dɛɛ maŋkura n te. Anomanta o gelɔ Bɔnsam kpɔ waane do n nɛɛ aa ha mɛ, dɛɛ tɔg mɛ kɛŋɔ sɔɔh, n bɛ won dɛɛ ɛ mbarafo. 8 Kera atoro bwaa n soŋe Korowii kɛŋɔ o laa a gɛ waa nɔ kpɔ n nɛ, 9 asɛ o ŋɔ, "Chae maa sune he nɛɛ dɛ chae nɔ gbo magre he ne. Bela nɛn aa gwɛgra la, belaa baa na n kpegri kohona." Anomanta a do n som kohona kɛ maa dɛ maŋkura n te n gwɛgra ta, dɛkalkɛŋɔ a taa mɛɛ na Yeesu Kristo kpegri n nɛ. 10 N sie dɛ lɛ n gwɛgra maa gwɛgra, ne chɛga baa dɛ chɛg mɛ, ne kpegri bɔr yon do tɛ mɛ, ne chega nɛra aa chegɛ n nɛ, ne gɛ maa koh Yeesu Kristo waa aa noo mɛ bwa ta, dɛkalkɛŋɔ gɛ saŋ maa gwɛgre la, a taa mɛɛ do kpegri. 11 N bol waa kɛ gɛne, kɛ heyaa gela n ɛ gɛ. Heyaa chɛ kɛ he fe ɛɛ tɛ me sɔn. A lole kɛ n waa aa bobɛlbwa tel te, kɛ nɛra baa dɛ maŋkura ba te gwaa Yeesu Kristo toroma la, ba bɛlbwa ta men gwaalɛ wobɛlbwa ta. 12 N faa lɔ he be la, n lawɛ bambile kɛrɛdɛ dɛɛ ɛ waa aa chagla kɛŋɔ Yeesu toroma la bɛlee men. Wekpega ne nyokpowaa bwaa n ɛ. 13 Bɔkwaa n ɛ tɛ asɔre tena baa kaa la maa wola ɛɛ tɛ heyaɔ? Anɔ la maa wola heyaa ɛɛ laanee kɛŋɔ, n ta heyaa hae suuga waa ta. Hé kpɔ n wechɔga kɛ me! 14 N tooro tenaa nɔ maa kpɔ n te dɛɛ ba he be bala dɛ́ ba chɔɔ heya. Maa heyaa komɛlbwa bɔɔra ba. He waa hiah mɛ, he suuga laa hiah mɛ. Bechale ne ba mɛɛ, umee dɛɛ nyiŋi o dɔŋ ɔ? 15 N sie ɛɛ lɛo kɛŋɔ n chɔg n komɛlbwa he nɛ. N chɔg n bokpega he nɛɛ kwara dɛ won cha heya aa, a som n be. Maa dɛ nyin heyaa kohona waa he te laa n waa kpɔ he bambile ta kɛɛ? 16 He nao kɛŋɔ n ta n te kpɔe dawɛ he nɛɛ kenɛ? Kɛ nomɛl gee ŋɔɔ n sie pilo to mɛɛ negre heya. 17 Nɛra n faa toma he be la, n chegɛ ba bini bane nɛɛ dɛ negre heyaa di aa? 18 Men soŋe Taetos dɛ tomɛ o ne ya dɔŋ asɔre te la he be. Hɛɛ wonoo ŋɔ Taetos baa negre heyaa di aa? Dabeŋkpoŋ laa n ne o kpoŋaa? Ya bwa we-ɛɛla ta beŋkpoŋ ɛɛ yaa? 19 Yaa dɛ ŋɔ ken nɔ, he dɛ lii kɛŋɔ ya sɔnee yaa kwaa he be kɛɛ? Akai! Korowii siee yaa bola, pɛɛ ya ne Yeesu Kristo aa pɛa la nomanta. Yabala, wobɛlbwa yaa bol la, he wer waa yaa bola, ásɛ he won che kiŋkiŋ. 20 N dɛ ɔmɛ kɛ n balaa, gɛ maa dɛ nyin kɛ he do la, maa heyaa gɛɛ na, gɛ he ge aa dɛ nyin kɛ n do la, haa men gɛɛ na. N dɛ ɔmɛ kɛ mɛɛ ba na nagra, ne bɔweela, ne bandisale, ne n gbo dɔ, ne dɔŋa chɛgra, dɔŋa ŋwala, mbarafo, ne wesagasagare ɛɛ he baahnee. 21 Maa nyin kɛ n ba ba he be asɛ N Naa Korowii koh he wechɔga waa dɛ gel n fɛgre. N balɔ dɛ wechɔg-ɛɛra ta warɔ he bini ba tea bini ta chɔgɛ ba charɛ ba liire ba wedoŋa ne ba jwamane ne ba pɛlchɔga we-ɛɛla baa dɛɛ ɛ ta naa, n tea bini ɛɛ chɔgoo.

13

1 N tooro tenaa nɔ maa dɛ ba ń ba chɔɔ heya. N balaa, wobɛlbwa nɛra banɛ kɛɛ nɛra batoro aa di danseɛ a ta la, anee mɛɛ ba noe kɛ a ɛ kasinteŋ, gɛ Korowii Tɔn aa bagla la. 2 N dɛ nyin n ŋɔ he banɔ la he faa ɛ wechɔga la ne banɔ la baa kaa la be ŋɔ, n balɔ dɛ he ta gelaa, maa he gela ba, mɛɛ tɛr he deŋnee. N faa ba he be nɛɛtena la, n bolɔ, n kwaarɔ dɛɛ bol. 3 He fa dɛ nyin he na waane dɛ jemɛ kɛŋɔ Yeesu Kristoo soge n nɛɛ dɛɛ bol waa la. Too, hɛɛ nao. Kpegri ta on nyae. Wɛɛ bagle o kpegri he nɛɛ. 4 Ba faa kpaaro pɛl dagagre ta o sewɛ la, a baglɔ kɛŋɔ o gwɛgrɔ, kɛ Korowii kpegri nomanta o iro. Ya ne o bwa fa pɛo gwɛgre. Kɛ taraken, ya chegɛ Korowii kpegri ta dɛ dɔ mkpa, asɛ ya won do he be o kpegri la ta. 5 Hé nyiŋi he te dɛ na kɛŋɔ he yaradao kɛrɛdɛ kɛɛ he ta on yaradae yɔ? Hé pese he te dɛ na. He jemɛ kɛŋɔ he ne Yeesu Kristo pɛo kɛɛ? He nao kɛŋɔ he ne o ta pɛɛ te naa, ate dɛ he horɛ o waa yaradae ta. 6 N dɛ lii kɛŋɔ he nyiŋi yaa na naa, hɛɛ jemɔɔ kɛŋɔ yaa o waa yaradae ta horɛ. 7 Kɛ, ya dɛ soŋe Korowii kɛŋɔ he bɛ wechɔga dɛɛ ɛ. Nɛra nao kɛŋɔ ya ta horaa, a wer, kɛ a laa hiah. Waa aa hiah kɛŋɔ he ɛ waa aa wera. Dɛ a gelɔ a do kɛŋɔ ya te horaa, a ta waane ɛɛ. 8 Yaa won ɛ wobɛlbwa dɛ jo kasinteŋ la nɛ, chae a chɛ kɛ yaa chao. 9 Ya gwɛgrɔ hé do kpegri aa, dɛ ya sie lɛo. Ya dɛ soŋe Korowii kɛŋɔ he waa togre ka tonɛ. 10 A waa n chwerɛ heyaa tɔn nɔ dɛ n ta he be balɛ mɔɔ la. N dɛ ɛ gɛ asɛ dɛ bɛ sinyɛga ba kpɔ dɛɛ bol waa he be kpegri ya Dɔɔ la aa tɛ mɛ la ne. Korowii ŋɔ ń kpɔ a gɛ kpegri nɔ cha heya, o ta ŋɔe ŋɔ ń kpɔ chɔg heya. 11 Too, yabala, n nyoa jagɛ bonɔ. Hé so kɛrɛdɛ. Hé swɛɛ siwi kɛ hɛɛ geloo he wobɛlbwa togre ka tonɛ. Hé no n waa maa bola dɛ kpɔ ja heyaa la. Hé gel he nyoa pɛ, he bɛ dɛɛ yo. Korowii waa dɛ nyin nɛwɛnyini kohona dɛɛ tɛ bosɔɔhna la, ó cha heya. 12 Hɛ́ɛ lea dɔŋa kɛrɛdɛ kɛŋɔ nyabii. 13 Korowii nɛra baa lɔ bonɔ bwa dɛ na heya. 14 Yá Dɔɔ Yeesu Kristo na he sum dɛɛ cha heya, Kórowii bagle o nyina he nɛ, asɛ Kórowii Domadɛɛge la ne he bwa pɛ.