1 SAMUEL
Samuel ana buka kesana
1Samuel ana Tupuwa
1 Sebare kesana kana waba Elkana, kona wai Jeroam natuna ba Jeroam wai Elihu natuna ba Elihu wai Tohu natuna ba Tohu wai Zuph, Ephraim biyina natuna. Rama kupurinai i mamana Ephraim koyanai. 2 Elkana kaokaowana asi ruwamo. Hana ba Penina. Penina ere natunatuna ba Hana wai kaipokina.
3 Bodu patepatena Elkana i bowagawaga ku Shilo, bopepeta ba puyobunuwa kairavina, Bada Maragata Sakina kurina. Kona maranai Bada ana priest wai Ilai natunatuna ruwamo Hopni ba Phinehas. 4 Elkana ana puyobunuwa kaona maranai kaowana Penina ba natunatuna kasi ruburuma kesakesasike i bereberisi. 5 Saba Hana i nuwayauyauna sakiyei, kona kairavina kana koda wai kaikapona i bereberei, bagunai wata Bada God i kaipokiyei. 6 Ba Penina wai Hana ibiabiyei ba i kaobibisakei ba i binamei kairavina Bada i kaipokiyei. 7 Nikona, bodu patepatena i tuputupuwa, maranai si nenae Bada God ana ku yove. Ba Hana wai, i binuwapoya saki ba kega i kamkam.
8 Elkana kaowana kurina i wona, “Hana, awaika kairavina ke tutou, ba awaika kairavina kega ke kamkam, ba awaika kairavina nuwanuwam e goyogoyo? Yauku kurim wai nanakasike bage natunatum sebasebare asi 10 kom karimi yai.”
Hana ba Ilai
9 Mara kesana puyobunuwa kamna Shilo kamonai si kakabi wai, Hana i bomsiri. Priest Ilai wai aba makimakirai Bada ana yove matamketa gwabinai i makira i mamana. 10 Hana nuwanuwana yapoya i bobunui ba ere tou gabugabunuvina i bomsiri Bada kurina i rupari. 11 Hana i kaobiyoyobana i wona, “O Bada Maragata Sakina, yauku am aba saibisaibira, ke kinaniku! Au nuwayara ke kinani! Kega kuni notawapiku ba ke nosiku! Natuku sebare kuna beriku wai, ana yawasa tupana ana berim ina bosaibirim ba uyavina kega meyana sina tomni.”
12 Nanakasike i raupari ba Ilai wai kawana i bokibukibui. 13 Nuwa sinenai i bisisiya wai kega gamona i nonori, ba kipuruna wata i bokwayokwayo. Kona kairavina i nosi bage ita toma neganega. 14 I kaomainimainiyei i wona, “Awaika kairavina ke boneganega? Am toma neganega ke boterei.”
15 Hana i kaobeyei, “Bada, kega a toma neganega. Yauku wai nuwayara kaikapo sakina kamonai ba Bada God kurina nuwanuwaku a biutusewai. 16 Kega am saibisaibirina kuna nosi kata wasike neganegana; Au nuwapoya ba nuwagoyo kaikapona kamonai wai nina a raupari.”
17 Ilai i kaobeyei, “Nuwanubai ke nae, ba Israel biyisi asi God awaika kui babai wai ina berim.”
18 Ba kona i wona, “A bikaikaivim, bada, ba ke nota kabitamniku.” Damanina i nae ba i kam ba kega i nuwagoyo mena.
19 Mara i tom mena didibarinai ereonowasi si bomsiri si nae Bada God naonai si bopepeta ba si veramaga asi ku meyaga Rama. Elkana kaowana Hana yabata si dauwa, ba Bada God ana bibaba i nosi. 20 Ba kona murinai Hana i manawa ba sebare i tuwei. Ba kana waba i yorei Samuel, basuna i wona, Kona kairavina Bada God ai babai.
Hana Natuna Bada i Berei
21 Ba yebo marana i botu wai, Elkana ana rakaraka yabata si gae mena sita puyobunuwa Bada kurina i kaobiyoyobana wai sita wosei. 22 Hana kega i nae, ba kaowana kurina i wona, “Niko sebareikei ani karamarei murinai ana yauni Bada ana berei ba namai mamanina ina mana.”
23 “Damanina, Elkana i kaobeyei awaika kurim i gaire wai ke wosei. Nimai kuna mamana ba kuni bitomani yepo kuni karamarei, ba Bada God ini baisim am kaobiyoyobana kuna wosei.”
24 Samuel i karamarei murinai, sinana i yauni i nae ku Shilo, bull wotuna kana bodu tonu ba flour 10 kg ba wine dubina kesana yabata. 25 Bull wotuna si puyobunuwa murinai sebareikei si yauni si nae Ilai kurina, 26 ba sinana i wona, “Bada, yauku mom rorowa a botu Bada kurina a raupari wai ku kinaniku. 27 Niko pipiyaikei kairavina a rupari ba Bada ai babai wai au bibaba i wosei. 28 Ba karaku nina Bada kurina a bereberena. Ana yawasa tupana a berebere taveyei.” Damanina ba namai Bada i bopepetei.
2Hana ana Pari
1 Damanina Hana i rupari Bada kurina ba i wona:
“A binuwagaire Bada kurina
au maragata i beriku.
Kau abiya a pasapasa tawanisi,
kairavina a binuwagaire saki kui yawasiku kairavina.
2 Kega kesana kotoi kaobaisiyena kom rutainim,
Bada kega kesana kotoi rutainim e mamana,
kega bopapara kesana kom rutainim, ama God.
3 Kau abiya kurina ana wona, ‘Kega kuna netagegeyim
ba kuni sisiya gasegase
ba am kaopasapasa ke boterei.
Kairavina Bada kona God ba awaika ereonowana i kuiri
ba wose e rubarubai.’
4 Iyo biyisi asi pidu i kotoba
ba iyabosi mesumesusi i bobimaragasisi.
5 Kam siyabagisi karaku kam kairavina sina bagibagi,
soya te raoboraobo wai karaku sina kam siyabagi.
Wasike kaipokina pipiya asi 7 ini tuwisi
ba sina, i tuwa pesara wai ina ma binuwana.
6 Bada rabobo e botubotuwei ba yebo e biyawasa;
ku dogu e titaina kirei ba e bobimsiri.
7 Bada gomara ba mariya e biporai;
ina tere kireim ba ina bokabarim.
8 Moyamoyakisi tano ai i bokabarisi
ba isara bowabowasi si bikamyosukusuku
wai babda yabata i makirisi,
ba gawara kaobaisiyena wai, kosi karisi yai.
Dobu kaena kona Bada God karinai,
ba tepanai dobu i bowai.
9 Ana pipiya yapaikisi kaesi e bopapara,
ba pipiya goyosi baidibarai sina boguguba.
Kega ata maragatai ta mamana
10 Iyabosi Bada te gebeyei wai ini utu gaowogaoworisi.
Sapamai waipararai ina gebeyisi;
Bada dobu tupana ini buibuiyei.
Ana taupauma maragata ina berei.
Ba taupauma i boroi wai ina bobimaragasi.”
11 Elkana i veramaga ku Rama, ba sebareikei Samuel i mana ba Bada i bosaibisaibiri priest Ilai gaburinai.
3Bada Samuel i Yorei
1 Samuel Bada kairavina Ilai gaburinai i saibisaibira. Ba kosi marasi yai Bada kega mamanina pipiya kurisi ibi sisiya kona meumeu ai i rerematara.
2 Pom kesana Ilai matana i goyogoyo kega rubarubana iti kinana kabitam wai ana gawarai i kenokira i dudauwa. 3 God ana yasegana kega i rabobo ba Samuel Bada ana yove kamonai Bada ana Bidamanina Maragasina Dedewagina parinai i kenokira. 4 Damanina ba Bada Samuel i yorei ba Samuel i kaobeyei, “Yauku nina.”
5 Ba i vera i nae Ilai kurina ba i wona, “Yauku nina.”
Saba Ilai i wona, “Kega a yorim, ke veramaga kuna kenokira kuna dauwa.” Samuel i veramaga ba i kenokira.
6 Bada yebo i yore mena, “Samuel!”
Ba Samuel i bomsiri i nae Ilai kurina ba i wona, “Ku yoriku wai yauku nina.”
Ilai i wona, “Natuku, kega a yorim, ke veramaga kuna kenokira.”
7 Samuel Bada kega i kuiri kairavina kega meyana Bada i sisiya kurina. 8 Bada Samuel mara bitonuina i yorei, ba i bomsiri i nae Ilai kurina ba i wona, “Ku yoriku wai yauku nina.”
Damanina ba Ilai i kuira taveyei kata Bada sebareikei i yoreyorei. 9 Kona kairavina Samuel i wonei, “Ke nae, ba kuna kenokira, ba ini yoereyana mena kurim wai ke wona, ‘Ki sisiya Bada , am saibisaibirina e bitainabaenega.’” Damanina Samuel i veramaga ba ana gawarai i kenokira.
10 Bada i botu i msiri ba i yoreyorei wai nanakasike i yoereyana “Samuel! Samuel!”
Damanina ba Samuel i wona, “Ki sisiya am saibisaibirina e bitainabaenega.”
11 Ba Bada Samuel kurina i wona, “Sawara padapadana kesana Israel kamonai ana wosei ba pipiya sina nonori wai sina sikwana neganega. 12 Kona maranai Ilai ana rakaraka yabata ana kasibigoyonisi awaika ereonowana matapa a wonisi wai ana wosei. 13 A wonei kata ana rakaraka ani buibuiyena damanisi kairavina natunatuna asi piragagoyo i kuiri ba si bigigimiku saba, kega i gesisi. 14 Kona kairavina au kaobiyoyobana Ilai ana rakaraka yabata sina puyobunuwa kona sina suwara saba asi goyona kega meyana ana notataveyei.”
15 Samuel i kenokira i dudauwa yepo mara i tom ba Bada ana yove matam ketana i botaveyei. Awaika Bada i wonei wai, Ilai wonina i nagarei, 16 saba Ilai i yorei ba i wona, “Samuel, natuku.”
Samuel i kaobeyei, “Yauku nina.”
17 Ilai i toiruba, “Awaika God i wonim? Tupana ke woniku. Kuni buniyei wai, Bada saroba kaikapona ina berim.” 18 Damanina Samuel kega kesana awaika i buniyei tupana i wone roboi. Damanina Ilai i wona, “Kona wai Bada God, ba awaika gairena matanai wai ina wosei.”
19 Bada wai Samuel gwabinai ba i rakata i gae ba awaika tupana i wonei wai i tupuwa. 20 Ba Israel ereonowasi Dan ba i nae ku Beersheba si kita taveyei kata Samuel wai Bada ana peroveta. 21 Bada mamanina Shilo ai i rerematara, ba namai wonanai i bimamatara meyei Samuel kurina.
8Taupauma Kairavina si Baba
1 Samuel i magura maranai, natunatuna sebasebare i bineisi Israel siti badei. 2 Iyarokona kana waba Joel ba murimurina kana waba Abijah, ba Beersheba kamonai si saibira. 3 Saba natunatuna kega ana wose si yauni; kosi wai mane si kirokirorowei. Ku kwaruma si riu wai keta totorina si siwani.
4 Kona kairavina Israel babadisi ereonowasi si notuwa ba si botu ku Rama Samuel kurina. 5 Si wonei, “Kom karaku kui magura saki ba natunatum kega am keta te kibikibi; wai ama taupauma ke binei ini naovikai dam mutusi rutainisi.”- 8:5 Deuteronomy 17:14
6 Saba maranai si wona, “Taupauma ke berikai kata ini naovikai,” wai Samuel kega i nuwagaire; damanina Bada kurina i rupari.
7 Ba Bada i wonei, “Pipiya awaika ereonowana te wonewonim wai ke nonori; kega kom te bisinikikiyim saba yauku asi taupauma si sinikikiyiku. 8 Egypt yai au rabakasibauvisi maranai ba i botu karaku nina si kaosairiku ba god mutusi si bosaibirisi, wai kona wosena te wosewosei kurim. 9 Karaku ki tainabaenega kurisi; ba ke kaobiyoyobanisi ba ke wonisi sina kuiri kata mekabage taupauma ini badisi ba kega ina pota kabitamnisi.”
10 Samuel Bada ana sisiya ereonowana pipiya taupauma kairavina si baba wai i wonisi. 11 I wona, “Nikasike taupauma ini badimi ba ina wosei kurimi: Natunatumi sebasebare ina yaunisi ba chariot ba horse yabata sina bagibagi ba chariot naosi yai sina veravera. 12 Mutusi ini taunisi pipiya 1,000 sini badisi ba mutusi pipiya 50 sini badisi, ba mutusi ana tano sina robei ba sina bokuya ba yebo mutusi kapiya abiya kairavina ba chariot kasi sawara sina wose. 13 Ba natunatumi bibaine wai ina yaunisi ina ba kaomainimainisi bane wosewosesi ba bitaba ba kam sina gibu kairavina. 14 Ami kwapu marimariyisi, ba ami wine masawina ba olive masawina gaire sakina ana saibisaibira babadisi ina berisi. 15 Ami grain ba ami grape 10 kesana ina yauna taveyei ana aba potapota ba ana aba saibisaibirisi ina berisi. 16 Ami saibisaibirisi sebaresi ba bibainesi ba ami aba payapaya cow ba donkey kaimatanisi, kona kairavina sina saibira. 17 Ami aba payapaya sheep ba goat 10 kesana ina yauna ba komi yebo kairavina kona saibira. 18 Kona marana ina botu wai taupauma ko binei wai kurina kona tou rasarasa baiyawasimi kairavina, ba Bada kona maranai kega ini baisimi.”
19 Saba pipiya Samuel si kaosairei ba si wona, “Kega! Ama waina taupauma. 20 Kata dobu mutusi rutainisi taupauma ini naovikai ba yabata kana nae kama abiya naosi yai kani abiya.”
21 Maranai Samuel pipiya asi wona ereonowana i nonori wai Bada i wonei. 22 Ba Bada God i kaobeyei, “Gamosi ke nonori ba taupauma ke berisi.”
Damanina ba Samuel Israel biyisi i wonisi, “Ereonowami ko veramaga ami ku meyaga.”
9Samuel Saul i Boroi
1 Sebare kesana bada kaikapona kana waba Kish, Benjamin rakarakana kamonai; Kish wai Abiel natuna ba Abiel wai Zero natuna ba Zero wai Becorath natuna ba Becorath wai Benjamin biyina, Aphia natuna. 2 Ba Kish natuna wai Saul komeruwana pusona kega kotoi Israel kamonai kona rutainina. I kaidagima wai pipiya i getawanisi.
3 Saul tamana Kish ana donkey mutusi si siwana wai, natuna Saul kurina i wona, “Saibisaibirina kesana ke urabai yabata kona nae ba donkey kona nuvenisi.”
Damanina ba si tauya si nae donkey sita nuvenisi, saba kega si pananisi. Si verakasibau ku meyaga ba Samuel wai matapa i nao i verakasibau. Asi waina Samuel donkey kairavina sita toirubai wai si dagui si nuvenuveni.
15 Kona kaonai muri yai Saul ita botu, wai Bada Samuel i wonei, 16 “Niko marana kesanina maram, sebare kesana Benjamin biyina ani porai kurim. Ki boroi au pipiya Israel biyisi asi bada, ba au pipiya Philistia biyisi karisi yai ini yawasisi. Kairavina au pipiya asi tou bibaita kairavina a nonori ba a binuwanuwanisi.”
101 Damanina ba Samuel wairoro dubina i yauni ba Saul gayaminai i bosewai, i yaoni ba i wona, “Nikona a wosewosei basuna Bada i bineim ana pipiya Israel kuni badisi. 2 Karaku kuna kasibau taveyiku wai sebasebare ruwamo Rachel kana karawagai Zelza kupurinai Benjamin ana biparaparatai kuna pananisi. Sina wona kurim, ‘Donkey ko nuwenuwenisi wai si pananisi ba tamam kega e biyapoyena meyisi. Saba kom e biyapoyim ba e bitoirubim, “Mekabage natuku ana panani?” ’
5 Kona murinai kuna nae ku Gibeah God ana ku koya, namai Philistia biyisi asi basekwa e mamana wai, kuna riuriu wai peroperoveta kuna pananisi bopepeta gawarinai sina gaigakira ere asi gita, tambourine, durere sini biyakwarisi ba sina parapara ba sina rikuriku ba sini biperoveta wona. 6 Ba Kanuma Kaobaisiyena ere maragasina ina gakira kurim ba yabata koni peroveta wona ba, am yawasa ini waubirai. 7 Maranai nikosi wose sina tupuwa ba awaika God ini beyim wai ke wosei. 8 Ki nao ke nae ku Gilgal ba namai ana pananim wai suwara kapukapunina ba kam yabata suwarina tana puyo, saba kuni potapota yepo kao 7 ba ana botu wai ana wonim awaika kuna wosei.”
Saul i Taupauma
9 Saul i taibira Samuel iti sumarei, God Saul nuwanuwana i birai ba nikosi matakira ereonowasi kona kaonai si tupuwa, 10 Maranai Saul ana saibisaibirina yabata si verakasibau ku Gibeah, peroperoveta si verabeyisi ba God kanumina ere maragasina i riuni wai yabata si peroveta wona. 11 Maranai pipiya i iyabosi Saul si kuiri wai, si toiruba bibirana. “Awaika Kish natuna kurina i tupuwa, Saul yebo i peroveta kona?”
12 Sebare namai i mamana wai i kaobeya, “Ba tamasi kotoi?” Sisiyina i tupuwa, “Kata Saul kona peroperoveta yabata kona?”
13 Saul i peroveta wona i kakaba wai i gae ku bopepeta gawarina. 14 Saul abuna ana saibisaibirina yabata i toirubaisi, “Mekei ko nae?”
Saul i wona, “Donkey ka nuwenuwenisi ba kega ka pananisi wai ka nae Samuel kurina.”
15 Saul abuna i wona, “Ke woniku, Samuel awaika i wonim?”
16 Saul i kaobeyei, “I wonikai kata matapa donkey si pananisi.” Saba ana bitaupauma kairavina Samuel i wonei wai kega abuna i mamatarei.
17 Samuel Israel biyisi i yorisi si notuwa ku Mizpa, 18 ba kurisi i wona, “Nikasike Bada Israel biyisi asi God i wona, ‘Israel biyisi Egypt biyisi kamosi yai a urabaisi a kasibau, ba dam mutusi si kasikasibigoyonimi wai yarosiai ai yawasimi. 19 Yauku ami God ami nuwapoya ba siniyara kamosi yai, ai taraparanimi, saba karaku koi sinikikiyiku, ba ami waina taupauma. Damanina ami rakaraka ba dam nunusi yai ko notuwa kuriku ba kom si kewakewai.’”
20 Maranai rakaraka ba dam ereonowasi si notuwa wai Benjamin ana dam i binei. 21 Damanina ba Benjamin ana dam si msi kasibau wai rakaraka nununai si kasibau ba Matri rakarakana kamonai sebasebare si kasibau wai Kish natuna Saul i binei. Ba si kinana wai kona kega nai. 22 Bada si toirubai, “Kona memei?”
Ba Bada i wona, “Kona wai bobitaura ba sawara murisi yai i koba.” 23 Si vera si nuveni ba si panani wai si urabai si kasibau, pipiya naosi yai i msiri ba si kinani wai kona i kaidagima saki kega kotoi rutainina.
24 Samuel pipiya kurisi i wona, “ Bada niko sebare i binei wai ko kinakinani kona? Sebarena nina kega kesana kotoi kamoti yai kona rutainina.”
Pipiya ereonowasi si parara, “Taupauma ina ma saki!”
11Saul Ammon Biyisi i Gebinubaisi
14 Damanina Samuel pipiya kurisi i wona, “Ko botu tana nae ku Gilgal taupauma tani yoneyonena meyei.” 15 Damanina ereonowasi si nae ku Gilgal ba Saul Bada matanai si damaninei kata kona taupauma. Namai aba payapayaya si berena nuwanuba ba kam yabata suwarina Bada kurina, ba Saul ba Israel biyisi si nuwagaire.
Saul kana bodu 30 ba i taupauma ba Israel abiabiyisi i naovisi Ammon biyisi si gebinubaisi. Kona murinai yebo Philistia biyisi yabata si abiya saba asi abiabiyisi si pesara saki wai Israel biyisi si nagarisi. Ba Saul wai Samuel i potapotai ita botu suwara Bada kurina sita puyobunuwa ba muri yai sita nae siti abiya. Saba Samuel i bimetewa wai Saul i pota kabakaba wai ikesina Bada kurina i puyobunuwa. Bada nikona i kitai wai i yagisi ba Samuel i verakasibau.
13Samuel Saul i Yegai
13 Samuel Saul i yegai, “Ku neganega Bada am God i kaotunetuneim wai gamona kega ku bosisirei; kuta bosisirei wai am basileiya Israel kamonai ita bobimaragata damanei. 14 Ba karaku am basileiya kega ina mana; saba karaku Bada pipiya nuwanuwanai ikesina i binei wai ana pipiya ini badisi, kairavina kom, Bada gamona kega ku bosisirei.”- 13:14 Acts 13:22
15Bada God Saul i Sinikikiyei
1 Samuel Saul kurina i wona, “Yauku ikesiku mom Bada i poraiku ai boroim ana pipiya Israel asi taupauma,- 15:1 1 Samuel 10:1 wai karaku niko wara, Bada karinai ke nonori. 2 Bada Maragata sakina nikasike i wona, ‘Amalek biyisi saroba ana berisi kairavina awaika Israel biyisi kurisi si wosei maranai Egypt yai si botubotu wai asi keta si gudui ba si ravisi.- 15:2 Exodus 17:8-143 Ko nae Amalek biyisi kona ravisi ba asi sawara ereonowasi kona reso. Kega kesana awaika ina mana, sebasebare, bibaine, pipiya gunaguna, pepeya, cow ba sheep, camel ba donkey ereonowasi koni kasi bunuwanisi.’”
4 Saul ana abiabiyisi i yorisi ku Telaim ba abiya kairavina i bobunagisi, 200,000 wai Israel tano abiabiyisi ba 10,000 Judah abiabiyisi.
7 Damanina ba Saul Amalek biyisi si kasibunuwanisi Havila ai ba i nae ku Shur, Egypt maramatanai. 8 Amalek biyisi asi taupauma si patumi, ba ana pipiya ereonowasi seri yai si kasibunuwanisi. 9 Saba Saul ba ana abiabiyisi Agag si nuwanuwani ba sheep, cow gaigairesi ba natunatusi bikampotasi ba sawara gaigairesi si yauna. Sawara goyogoyosi ereonowasi si kasibigoyonisi.
10 Damanina ba Bada Samuel kurina i sisiya, 11 “Ai nuwapoya kata awaika kairavina Saul a wosei i taupauma ba i msi kuputa ba awaika a wonei wai kega i wosei.” Samuel, i yagisi Bada kurina wai i tou maratom.
12 Ba Samuel i sukumara Saul ita nuveni saba si wonei kata Saul i nae ku Carmel. Namai kasa i kemai ikesina ana matakira ba i gakira ku Gilgal. 13 Maranai Samuel i verakasibau wai, Saul i wona, “ Bada ini gairenim! Yauku God ana kaobiyoyobana a wosei.”
14 Saba Samuel i wona, “Ba awaika a nonori sheep ba cow te kwenekwene.”
15 Saul i kaobeyei, “Abiabiyisi Amalek biyisi karisi yai si yauna si botu, sheep ba cow gaigairesi si yauna puyobunuwa Bada am God kurina. Ba ereonowana wai ka kasibigoyoni.”
16 Samuel i wona Saul kurina, “Ke boterei! Awaika Bada God pomai i woniku wai ana wonim.”
“Ke woniku.”
17 Samuel i wona, “Bagunai wata ku kitakitai kirena meyim saba kom wai Israel biyisi asi bada. Bada i boroim Israel kana taupauma. 18 Ba i poraim ba i kaotuneim, ‘Ke nae Amalek piragagoyo pipiyisi ke popora roboisi, ba yabata koni abiya ba sina momosa.’ 19 Awaika kairavina Bada gamona kega ku bosisirei? Ba awaika kairavina sawara ku kita kirorowana ba ku sekwa yagina? Ba goyona Bada matanai ku wosei.”
20 Saul i wona, “ Bada a bosisirei. A kasibau i woniku wai nanakasike a wosei, Amalek biyisi ai kasibunuwana roboisi ba asi taupauma Agag a yauni a botu. 21 Abiabiyisi sheep ba cow gaigairesi abiya kamonai si yauna si bosirei Gilgal ai sina puyobunuwa Bada am God kurina.”
22 Saba Samuel i kaobeyei,
“Mekona Bada e wiwaini,
bosisira kona suwara kapukapunina ba puyobunuwa?
Bada ana waina bosisira
kega puyobunuwa.
Bitainabaenega wai i gaire kega bage puyobunuwa.
23 Bikawakasekase wai kesanina bage yapune.
Netagegeyana nanakasike bage
tarabibisaka bopepetina rutainina.
Bada wonana kui sinikikiyei,
wai yebo am bitaupauma i sinikikiyei.”
27 Damanina Samuel i taibira ita nae wai, Saul Samuel kana gara i botawani ba i taina sikai.- 15:27 1 Kings 11:30,3128 Ba Samuel kurina i wona, “ Bada Israel ana basileiya karaku karimi yai i taina taveyei ba maturam i berei, kona pipiya gairena kega kom rutainim. 29 God kona Israel ana Kadara kega e bi kwarukwaruma kona ana nota ina birai; kona kega pipiya rutainisi, ba ana nota ina birai.”
34 Damanina ba Samuel i nae ku Rama, ba Saul i veramaga ana ku yove, Gibeah. 35 Samuel kega Saul i kinana meyei yepo i rabobo saba Saul kairavina i tou. Ba Bada God i yapoya saburere kata Saul i binei Israel biyisi asi taupauma.
16Samuel David i Gaireni
1 Bada God Samuel kurina i wona, “Kega Saul kairavina kuna tou saki ba Israel asi taupauma Saul wai ai sinikikiyei. Olive wairoro ke yauni ba ke nae ku Bethlehem Jesse kurina. Natuna kesana a binei ini taupauma.”
2 Saba Samuel i wona, “Mekabage ana nae? Saul ina nonori wai ina kasibunuiku.”
Bada i wona, “Cow kesana ke yauni ba ke wona, ‘A botu puyobunuwa ana wosei Bada kurina.’ 3 Jesse ke wonei ina botu puyobunuwa kairavina ba ani beyim awaika kuna wosei. Pipiya ani beyim wai kairaviku ki boroi.”
4 Awaika Bada i wonei wai i wosei. Maranai i verakasibau ku Bethlehem wai, meyaga warawaraetesi si kinani wai si nagara. Si toiruba, “Nuwanubai ku botu kona?”
5 Samuel i kaobeya, “Eee, nuwanubai a botu ana puyobunuwa Bada kurina. Ko bobunaga meyim ba ko botu yabata tana puyobunuwa.” Damanina ba Jesse natunatuna yabata i bobunagisi ba i yorisi si nae si puyobunuwa.
6 Si verakasibau ba Samuel Jesse natuna iyarokona Eliab i kinani wai i nosi kata, “Damanina nikona Bada ana binebinena nina matanai e bimsiri.”
7 Saba Bada Samuel kurina i wona, “Kega ana kaidagima kona tupuwina kuna kinani, kairavina a bisinikikiyei. Pipiya awaika te kinakinani wai Bada kega kosi e kinakinana. Pipiya wai tupuwina e kinakinani, saba Bada wai nuwanuwana e kinakinani.”
10 Jesse natunatuna sebasebare asi 7 Samuel naonai si yewo si nae ba Samuel i wona, “Nikosi kega kesana Bada i binei.” 11 Damanina i toiruba, “Natunatum yebo mutusi te mamana kona kega?”
Jesse i kaobeyei, “Murimurina dama e mamana, saba sheep e koyakoyagisi.”
“Wasaga koi porai ina urabai ina botu. Kega tana makira yepo ina verakasibau.” 12 Kata i poraisi si urabai si botu. Kona wai, kinanina nuwarubarubana ba komeruwana pusona.
Ba Bada i Samuel i wonei, “Sebarena damanina, ke bomsiri kuni boroi.”
13 Samuel wairoro i yauni ba warewaresina naosi yai i boroi, ba kona maranai Bada Kanumina maragasina i gakira David ku tepana. Kona murinai Samuel i nae ku Rama.
David Saul i Bosaibiri
14 Karaku Bada God Kanumina Saul i kasibau taveyei, ba kanuma goyona Bada i porai wai i bimagoyowei.
185 Mekabage wata Saul David i wonewonei ba i biporai ita wosei wai, ereonowana i wosewose kabitamni wai Saul i binei kata abiabiyisi asi bada kaikapona. Niko wose Saul i wosei wai pipiya ereonowasi ba Saul ana babada mutusi yabata si nuwagaire.
Saul i Nuwarauwa
7 Bibaine si rikuriku maranai si tabora,
“Saul abiya 1,000 i kasibunuisi,
ba David 10,000 i kasibunuisi.”
8 Nikona Saul i wosei i yagisi saki, “Niko awaika? Te wonawona David 10,000 ba yauku 1,000 wata. Muri yai yebo sina wosei ini taupauma.” 9 Kona maranai David i nuwarauwei ba ana nota goyogoyosi wata kurina.
Saul, David ku abiya kamona i biporai kata sita kasibunui saba David i gebinubaisi ba kana waba i rakata ba si kuira roboi. Saul ikesina i bibaga David ita kasibunui saba i wosewose kabakabai. David i kuiri kata kega rubana ita mana Saul ana waina ita kasibunui. Damanina ba kam ba kapiya kega i yauna ba nagara i vera.
21Nikona murinai, Saul natuna Jonathan David i wonei kata tamana ana waina ina kasibunui. Kona kairavina David nagara i vera ta kupurai i koba.
David i Vera
1 David i nae ku Nob priest Ahimelek kurina. Ahimelek i kinani wai i nagara i kiroro i pokipokiyei ba i toiruba, “Awaika kairavina ikesim ku botu? Awaika kairavina kega kesana kotoi i ruwaim?”
2 David i kaobeyei, “Taupauma ana saibira a wosewosei. I woniku kega kesana kotoi ana wonei kata awaika kairavina yauku nina. Ba au pipiya wai, a wonisi memei sina pananiku. 3 Kam karimi yai kona kega, ba bread asi 5 kona kam mutusi gwabimi ai wai, kuta beriku?”
4 Ba priest Ahimelek i kaobeyei, “Bread mom kega, saba bread kaobaisiyena wata, kuna yauni abisiri yai am pipiya kega wasike kesana yabata si dauwa.”
5 David i kaobeyei, “Kega am nota ina kairagaraga. Maranai nikasike ka bowagawaga wai au pipiya kega bibaine kurisi te nenae. Ba yebo ka bowagawaga mom wai nanakasike. Kona kairavina kega nuwanuwam ina kairagaraga!” 6 Kam kega si mamana bread kaobaisiyena wata wai priest bread kaobaisiyena Tabernacle kamonai i mamana wai si berei ba kona kaonai wauna si tepari.- 21:6 Matthew 12:3,4; Mark 2:25,26; Luke 6:3
Damanina David kupura binebinesi ai i kobakoba neubuwa ba sebasebare mutusi i runotuwanisi ba kona asi bada. Maranai Saul i nonori kata Ahimelek David i baisi wai i yagisi wai priest ereonowasi i kasibunuwana ba Abiathar wata, i vera David kurina. Maranai Israel dam mutusi yabata si biabiya wai David ana pipiya yabata Israel biyisi si bibaisisi ba si bopaparisi. Saul ana abiabiyisi yabata kupura ereonowana si nuveni sita panani wai sita kasibunui saba kega memena si panani. Tamarai David ita waini wai Saul ita kasibunui saba i totoyana basuna kona wai taupauma God ana binebinena. Saba Saul patana David i nuvenuveni ita kasibunui.
31Saul i Rabobo
1 Kona maranai Philistia biyisi Israel yabata sibi abiya ba Israel biyisi si vera ba pesarisi Gilboa koyanai si kasibunuwanisi. 2 Philistia biyisi Saul natunatuna koi si kwabinisi, ba natunatuna asi tonu Jonathan, Abinadab, ba Malkishua si kasibunuwanisi. 3 Saul gwabinai abiya i bita saki wai i sirage pidu ai si yowai.
4 Ana kapiya kabakabara i wonei, “Am seri yai ke gwari bunuiku. Kega au waina nikosi Philistia etenisi sina bogoyoiku ba sina kasibunuiku.” Saba ana kapiya kabakabara i nagara saki. Damanina Saul ana seri i yauni ba ku tepana i peku ba ikesina i gwari meyei ba i rabobo. 5 Ana kapiya kabakabara yebo ikesina i gwari bunu meyei, Saul i wosei wai kesanina ba i rabobo.