Dene gina köcökpa te Pawülü ba fü Timoteyo

1 Timoteyo

Masere si-ngü

Dene gina köcökpa te Pawülü ba fü Timoteyo. Pawülü ta de kpara te ngbü endoro gbü wü gara sü, teka amala ngari Yesu fü wü kpara. Gbü gara ra, fü Pawülü akoro agbü gara sü de ïrï ye Lïsïtera. Fü engu amaka Timoteyo kpala. (Mü ena amaka ngü la gbü Mürü Tima ka Yesu 16). Timoteyo ta de jaji komoko te to maguma ye fü Yesu. Ah ge baka te Timoteyo le ngü ka Yesu gömö Pawülü, angü Pawülü ngbü eï engu, gü ba, “Ah de ye ni, gbü tima ka Me” (1 Timoteyo 1:2).

Te Pawülü du maka Timoteyo agbü Lïsïtera, fü ngü ka Timoteyo areke gbü jijia afa sü. Te di bala, Pawülü gü ba, “Ni ena aza engu, de ah ndoro de wü ani ake Sïla, teka ale ta-ngü te ani gbü tima ka Me.” Fü Timoteyo ayia akpo da endoro de ewü teka mere bi re.

Gbü gara ra, wü Pawülü ake Timoteyo ngbü ta emala ngari Yesu fü wü kpara, agbü gara sü de ïrï ye Efeso. Te Pawülü yia teka ace Efeso, anü agbü gara sü, agbü tö ka Makedoniya, fü ah adu afï nga ngü, gü ba, “Ah reke areke te Timoteyo ena angbü agbü Efeso sene, teka arï wü *kpara ka Yesu de zu ngari Me, teka ato wazi fü ewü.” Fü Timoteyo angbü ciki gbü Efeso sela, fü Pawülü ayia anü sü agbü Makedoniya. Fütanga ngü la, fü Pawülü adu atima köcökpa ne fü Timoteyo agbü Efeso kpala, teka agü tamu züka kaje fefe, te engu ena arï wü kpara di.

Te nih ena atanga köcökpa ne enatikine, nih ena amaka züka kaje, te wü kpara ka Yesu ena afa nganga tete. Nih tï eyi amaka kpah ngü teka wü *kovo gbü tima ka Me, anga mü ena ale neh ene kpara ne, teka tima la.

Wü ngü te Pawülü ba gbü köcökpa ne, wüh dene.

Sapïta 1–3 Ngü teka wü kpara ka Yesu de wü kovo ka-wü

Sapïta 4–6 Ngü teka kaje te Timoteyo ena amere tima ka-ye tete

1

Dene mandï ka Pawülü fü Timoteyo

1Wayi bala Timoteyo, de-ra Pawülü, ma ba köcökpa ne fü mü me-ra, te ma di de *mürü tima ka Yesu *Kurisito, kpara te nih ngbü eo jia nih gbü nganga na ne. Angü Yesu ï ra ta me-ye gbü tima ka-ye la, bete Me E-küwa-nih. 2Ma tima köcökpa ne fü mü, Timoteyo, angü mü tïne fere baka ye ra gbü tima ka Me. Ma to mandï fü mü fa sü. Wö nih, Me, ake Miri Yesu Kurisito, di de mü, de wüh wu cïnga mü, da eto züka gu ngü fü mü, de *züka maguma wü.

Dene ngü te mü ena arï wü kpara di, de wüh ce siti rïrï

3Enga ra, ah le de mü ngbü fï bü gbü Efeso, da erï wü *kpara ka Yesu kpala, kpah baka e te ma mala fü mü, gbü ra ta te ma yia tete, teka anü sü kpa gbü Makedoniya ne. Angü ma ce mü gbü Efeso kpala kükürü de. Wü gara kpara la kpala, te ewü ngbü esiti nzö wü bu wü de siti rïrï. Te di bala, ah le de mü di etata siti rïrï la atata. 4Mü mala ngü fü wü kpara la, de wüh ce wü töndö ngü ka-wü la ace asidi. Ah le de wü *kovo di erï wü kpara de züka rïrï ka Me, ba e ta te nih mala fü ewü ne. Wüh mere e afü rïrï ka Me de. Wüh mere e adünda ngü ka Me de wü gara gele, te ewü maka gbü diri cingangü ka-wü, bete ïrï wü kundu wü ta gügü, ne de. Angü ngü la tï areke kpara de. Ah ena asiti fïngangü ka wü kpara, da eto yïkï esüka ewü. 5Amba nda-nih, nih di erï wü kpara de züka rïrï ka Me, teka fü ewü adi ele te-wü. Angü nih ngbü erï wü kpara, de wüh reke fïngangü ka-wü, adi emere wü ngü te ena areke gbü jia Me, da ele ngü ka Me de maguma wü biringbö, teka fü ewü amaka wazi, adi ele te-wü ale. 6Angü wü kpara la yia ce da erï wü kpara, de züka rïrï ka Me, ne eyi, fü ewü adu angbü da emala ka-wü bü töndö ngü kükürü. 7Wüh le arï wü bu wü de ngü ka Me, amba cu de-ewü, wüh je rïrï ka Me mbi mbi nda-wü de. Fü ewü adu adürü gbü ngü la, angbü emala bü töndö ngü kükürü.

8Fanü fanü, *Rïrï ka Müse de züka rïrï, te mü wu si-ngü de te Me to rïrï la tete eyi mbi la. 9Angü Me to Rïrï la fü Müse, neh teka wü da? Ah to Rïrï la teka wü kpara, de te ewü ngbü emere züka ngü gbü jia ni? Ah bala de. Me to rïrï la teka wü siti kpara, teka asere nga *siti ngü di fü ewü, de wüh ce ngü la asidi. Ah teka wü kpara te ewü je ngü de, wü mürü kögö-nzö te ewü le ngü ka-ni, Me, kpah de. Baka wü kpara, te ewü ngbü emï wü ni wü de wü wö wü, bete ewü de te ewü ngbü emörö wü kpara ne. 10Baka wü kpara te ewü ngbü emere waza, bete ewü te ewü ngbü ele wü bu wü komoko ba würüse tete. Baka wü kpara te ewü ngbü ezoro wü kpara de wazi, afü ewü ba labï ka-wü tete, kpah baka wü kpara te ewü ngbü esu wu, bete ewü te ewü ngbü efiti wü bu wü de mani, de wü kpara te ewü ngbü emere wü gara wü siti ngü ꞌburu. Me to Rïrï ka-ye teka wü siti kpara la, de wüh ce siti ngü ka-wü, te di esiti gbü jia ni ne. 11Rïrï ka Yesu *Kurisito mala fü nih kpah bala. Ma egbo nga ïrï Me kpa gbü kpï, angü ah za züka ngü ka-ye, ka Miri Yesu la, to esaka ra, de ma di erï wü kpara ka-ni di!

12-13Ma egbo nga ïrï Miri Yesu Kurisito, angü ah fe ra, ato tima ka-ye la esaka ra me-ye. Angü ta gügü, ma de siti kpara, te ngbü eto cïnga eküte Miri Yesu de wü kpara kaka-na, da efala ewü. Amba Miri Yesu fï nga siti wü ngü ka-ra la nda de. Fü ah afü te-ye, aboro wü siti ngü ka-ra la, teka *züka maguma ye. Angü ah wu kpah kpo, ga, ma mere ngü la ta, o ra wu ngü ka-ni la de. Fü ah adu awu ra ba züka kpara ka-ye, adu ato wazi fere teka tima ka-ye, de te engu to fere ne. 14Wayi, ah mere züka ngü eyi fere fanü fanü, fa tïne ꞌduwa cu sü, teka züka maguma ye la. Angü ah to wazi fere, teka fü ra ato maguma ra fefe na, adu ale wü bu ra, ba e te engu ngbü ele ra.

15Angü nih wu kpo, ga, Yesu Kurisito koro füh kotö ne, teka aküwa wü siti kpara. Dela kpeke ngü fanü fanü. Ah le de wü kpara ꞌburu le ngü la, da eto maguma wü fefe. Nda-ra, ma ta de kpara te mere siti ngü fa nda wü bu ra le ꞌburu. 16Fü Yesu Kurisito adu awu cïnga ra. Fü ah adu aboro wü siti ngü ka-ra, teka züka maguma ye. Angü ah le de wü kpara ꞌburu wu, gü ba, te kpara dürü ngü ba-neh-ene-la, te ah du fü maguma ye la, ni, Yesu Kurisito, ni tï eyi aboro siti ngü kaka, adu aküwa engu.

17Nih gbo nga ïrï Me!

Ïrï Me ena angbü me-ye, fï mere badi!

Nih gbo nga ïrï Me!

Angü ah de Miri ka-nih,

te ngbü gbü nzö wü kpara ꞌburu, fï mere badi.

Nih gbo nga ïrï me!

Ah tï akpi nda kpah de!

Nih gbo nga ïrï Me!

Nih tï awu Me de jia nih nda-nih kpah de!

Ah ka-ye duu Me me-ye fanü fanü.

Nih gbo nga ïrï Me!

18Timoteyo, ye ra, ma o mü me-ra, teka de mü di eto rïrï fü wü kpara agbü Efeso de kpala. Teka ne de, angü *Nzïla Wazi Me mala ngü mü ta eyi gügü, gömö wü *kovo, gü ba, “Mü ena adi de kpeke kpara teka tima ka Me.” Ngü de te Nzïla Wazi Me mala teka mü la, ah tï eyi ato wazi fü mü. Mü za ngü la ba dü esaka mü, mü rü di kpekpeke, teka angbü erï wü kpara de züka rïrï ka Me, fanü fanü. 19Ah le de mü lala eküte Me alala, fü mü adi emere züka ngü, te reke gbü jia Me. Mü mere e ale kaje ka wü Umenayo ake Alekezanda ne de. Angü wüh ce züka rïrï ka Me ka, fü ewü adu ale ka-wü siti rïrï. Fü ewü adu angbü emere siti ngü gbü jia Me. 20Te di bala, ma ce wü Umenayo ake Alekezanda la, o eyi fü *Satana, de ah to cïnga te ewü, teka de wüh wu siti ngü ka-wü la, fü ewü adu ace da efala ngü ka Me.

2

Dene ngü teka wü kpara ka Yesu Kurisito

1Timoteyo, enga ra, dene gina ngü te ma emala fü mü, teka wü *kpara ka Yesu Kurisito. Ah le de wü kpara ka Yesu di eku gba fü Me, da eyi-ta Me teka ngü ka-wü, de ngü ka wü bu wü, da egbo nga ïrï Me. Wüh di eku gba fü Me, teka wü kpara füh kotö ne nde ꞌburu. 2Wüh di kpah eku gba teka wü miri, de angbe cögbörö wü kpara, te ewü ngbü gbü nzö wü kpara füh kotö ne ꞌburu. Dela teka ne de, de wü mere kpara la di eto züka rïrï fü nih, teka de nih ngbü kpa füh kotö akine mba ziii, gbü gu sü, da emere mene wü ngü, de te ngbü ereke gbü jia Me areke ne. 3Nih ku gba teka wü kpara ꞌburu, de Me küwa ewü. Te di bala, gba ka-nih la ena areke gbü jia Me. 4Angü Me ngbü ele de wü kpara ꞌburu je zu ngü ka-ni, teka de ni küwa ewü.

5Gbo nga ïrï Me! Me ka-ye kü ngbee biringbö. Kpara te Me fe teka areke ngü esüka ni de wü kpara, ah kpah biringbö. Engu de Yesu *Kurisito, te wüh bï engu baka nih, kpara füh kotö ne. 6Angü Yesu Kurisito to ta te-ye fü kpi, teka aküwa wü kpara füh kotö ne ꞌburu. Ah mere ngü la, gbü züka sïkpï te Me fe me-ye, teka agü tamu ngü fü wü kpara ꞌburu, ga, ni Me, ni ngbü ele de wü kpara ꞌburu küwa aküwa. 7Ma su wu de. Dela si-ngü de te Me fe ra tete, o *mürü tima ka-ye ne, de ma di emala ngü ka-ni, Me, la fü wü *ganzi kpara gbü gara wü sü nengete, teka de wüh to maguma wü fü Me.

8Eꞌbaꞌbasu ngü te mü ena amala fü wü kpara ka-mü, gü ba, te yi biti te-yi teka aku gba fü Me la, ma ele de kpara te ena atï engagira nü fü yi, ah di de züka kpara, te o maguma ye teka amere ngü ka Me. Ah ti ngü guvu ye kpah de, engu mere e angbü mürü yïkï kpah de.

9-10Ebabata ngü, ah de ngü teka wü würüse. Wü würüse, te ewü di de wü kpara ka Yesu Kurisito ne, ah le de wüh di engbü de züka fïngangü gbü nzö wü. Wüh di eto bongo de te tï gbü jia kpara atï kpini. Te wüh le angbü züka wü kpara gbü jia wü kpara la, wüh di emere züka ngü te Me ngbü ele. Wüh ce da eto mene bongo bete ꞌbiri, te wüh ese de mere bi jiase ne, ace. De wüh ce kpah da ei nzö ewü, egaga agaga, da egïrï to ngü di ne, ace. Wüh di emere bala de, angü wüh dela wü kpara ka Me. 11Kpah bala, würüse di enga esa ri wü kovo anga.

12Ma le de würüse to rïrï fü komoko de. Kötï mere e ara gbü nzö würüse ne kpah de. Komoko di eto rïrï ekötï me-ye, fü würüse angbü eje. 13Gina kpara ta te Me o fi engu, neh da? Ah de komoko de? Angü Me du mere *Awa tïne sidi, fütanga *Adama.2:13 Mü ena amaka ngü la gbü Gina Ngü 2:7, 18-22.14Gina kpara ta te *Satana fiti engu, neh da? Ah de würüse de? Angü Awa je ngü ka Satana, fü engu ayia amere *siti ngü, te Me le de.2:14 Mü ena amaka ngü la gbü Gina Ngü 3:1-13.15Te di bala ne, wü würüse ena aküwa kpah fï aküwa, teka ngü ka Yesu Kurisito, te würüse bï engu me-ye ne. Te ah bala, Me ena aküwa wü würüse, te ewü to maguma wü fefe, da ele ngü kaka-na, kpah da emere wü ngü te tï atï gbü jijia na ne.

3

Dene ngü teka wü kovo gbü tima ka Me

1Nih wu eyi kpo, ga, ah de züka ngü te kpara le eyi angbü mere *kovo, te ena adi erï wü kpara de ngari Me. 2Te di bala, te mü ena afe wü kpara de bala, ah le mene kpara te mü fe engu la, ah di de züka kpara, te o fïngangü ka-ye, teka adi emere wü ngü, te ena areke gbü jia Me. Ah le de ah o jia ye ꞌduwa duu teka wara ye biringbö. Ah di de kpeke kpara, de nzö ye mbi, te wü kpara ena adi ecu ngüngü acu. Ah di kpara te ena angbü emere ngü fü wü ganzi kpara ereke areke, te ewü koro ngba kpa gba ka la. Engu di kpah kpara, te wu da erï wü kpara mbi mbi mbi. 3Ah mere e adi enzö fï efa sü de. Ah mere e adi ewü nga, da egü gü kpah de. Ah di de kpara te ngbü ka-ye ziii. Ah mere e angbü eo maguma ye teka jiase de. 4Ah di de kpara te tï eyi ao kötï, aceka kpï fütanganga na reke ꞌduwa areke. Fü wü jaji kaka-na adi eje rïrï kaka-na, da ecu ngüngü na acu. 5Angü te kpara ceka kpï fütanga kötï ka-ye mbi de la, engu ena aceka kpï fütanga wü kpara ka Me, neh baye baye? 6Mü fe mene kpara te to maguma ye fü Miri Yesu eyi gügü. Angü te mü fe to kpara, te yiri gbü ngü ka Me nda la de, e-wu neh da, ah ena akpo da ecu ngü ye, gü ba, ni de mere kpara. Te ah bala, ah ena adu afü te-ye adi emere ngü baka nda *Satana. 7Ah le de yi fe mene kpara, de te wü kpara wu engu eyi ꞌburu, gü ba, engu de züka kpara ka Me fanü fanü. Angü te Satana le afiti engu la, ah le de engu rü kpekpeke, angü wü kpara ena asiti ïrï Me teka ngü kaka.

8Kpah bala, teka ngü ka wü gara kpara, te ewü ngbü ele ta-ngü te wü kovo ka Me ne, wüh di kpah de kpeke wü kpara, de nzö wü mbi. Ah le de maguma ewü di biringbö, de wüh mere e adi emala ngü ꞌbasu ꞌbasu de. Wüh mere e adi enzö fï efa sü kpah de. Wüh mere e adi de wü mürü kü, anga kpara te eo gümü jiase ne kpah de. 9Wüh di de kpara, te ewü ngbü elala eküte rïrï te Me to fü nih. Fü ewü adi emere ngü la de maguma wü ngbee biringbö. 10Yi di eceka mene kpara, te yi ena afe engu teka tima la, aceka kpo kpo kpo feke. Te engu tï eyi kpini te nga jia yi la, fü engu adu tïne akpo tima la, amere.

11Teka wü mene würüse gbü tima ka Me ne, wüh di kpah kpeke wü würüse, te ewü ngbü emere züka ngü. Wüh mere e adi mene wü würüse, de te ewü ngbü emala ambalaꞌba eküte wü kpara ne de. Wüh di mene wü würüse, de te ewü di de nzö wü mbi, te ewü ena adi emere tima ka Me de maguma wü biringbö.

12Kpah bala, kpara te ena ale ta-ngü te wü kovo gbü tima ka Me la, ah le de engu o jia ye duu teka wara ye biringbö, ah o kötï, fü ah adi eto rïrï fü wü jaji agba ye ereke areke. 13Dela wü kpara te yi ena afe ewü, ao gbü tima ka Me, angü wüh ena adi emere tima la mbi mbi mbi, kpah da erï wü bu wü de züka rïrï ka Yesu *Kurisito, fü wü kpara ꞌburu awu ewü ba kpeke wü kpara.

Dene si-ngü te ma ba köcökpa ne tete fü mü

14-15Dela ngü te ma ba fü mü, teka ngü ka wü *kpara ka Yesu Kurisito, angü ah le de wü kpara ka Yesu ngbü fï bü da emere züka ngü, te reke areke gbü jia Me. Ma kpakine eyi mari teka akoro kpaka yi kpala kere. Amba te ma koro kere kpah de la, mü ena atanga wü ngü, de te ma ba la, fü mü awu mene wü züka kaje, te wü kpara ka Me ena angbü eza, adi emere züka ngü te nganga na. Angü tima ka wü kpara ka Me, ah teka agü tamu zu ngü ka Yesu Kurisito fü wü kpara ꞌburu. 16Angü to *Ngü Mürü ka Me, de te engu gü tatamu fü nih la, ah eyi de mere ngü te ga fa sü le! Ah de ngü ka Yesu, kpara te wüh bï engu kpah ba nih ne. Fü *Nzïla Wazi Me ato wazi fefe, angü ah de Ye Me fanü fanü. Wü *malayïka ka Me wu engu kpah kpo. Fü wü kpara te engu tima ewü ne, ayia amala ngü kaka-na gbü wü sü füh kotö ne ꞌburu nde. Fü mere bi wü kpara aci ale ngü la, gü ba, engu de Ye Me fanü. Fütanga tima kaka füh kotö ne, fü Me adu aza engu, ago di kpaka ye agbü kpï, de mere wazi. Dela ngü ka Me te engu tima Yesu di. Te di bala, ah le de nih le rïrï ka Yesu de maguma nih biringbö.

4

Dene kaje te mü ena arï wü bu mü tete na

1De-mü, ye ra Timoteyo, mü rü kpekpeke, da erï wü kpara de zu ngari Me. Angü *Nzïla Wazi Me mala eyi fü nih mbölö, gü ba, “Gbü *adu wü sïkpï ne, wü gara kpara ena ace ngari Me, afü te-wü, adi eje ngü ka *Satana, te *siti wü di enga me ena adi efiti ewü di, de siti wü rïrï kaka la” 2Wü kpara la, wüh ena arï ewü ma, wüh je ngü nda-wü de. Wüh gü ba, “Ani de wü kpara ka Me,” amba wüh ngbü nda-wü erï wü bu wü de töndö ngü ka Satana la, 3-4ga, “Me le de wü kpara ka-ni mere e aza würüse de.” Amba Me mala bala nda de. Gara ewü gü ba, “Te mü zü so gara wü nü, ah kpah de *siti ngü gbü jia Me.” Ngü la, ah de ngü ka Satana, te wü kpara la ngbü efiti wü bu wü di. Te ena adi de nih, wü *kpara ka Yesu Kurisito, nih wu nda-nih kpo, ga, wü e-mazü te Me o ewü me-ye ne, wüh ꞌburu de züka zü-e. Angü Me o wü e la ꞌburu, to ewü e-mazü tete, fü nih adi ezü. Te di bala ne, gara zü-e ena adu afü te-ye, asiti gbü jia Me, neh baye baye? Nih, de te nih le ngü ka Me eyi ne, ah le de nih za e-mazü ꞌburu te Me ngbü eto fü nih ne de tadu, da egbo nga ïïrï na. 5Te mü ku gba fü Me teka zü-e ka-mü la, Me o kpa ye fefeh de? Te Me to e fü mü, mü ena adu ace e la neh baye? Angü Me gü ba, “Wü zü-e ꞌburu mbi.”

6Enga ra, dela zu ngari Me, te mü ena arï wü bu mü di. Mü de kpeke kpara, angü mü lala eyi eküte züka rïrï ka Me. Te di bala, ah le de mü ngbü fï bü da erï wü bu mü de ngü la, teka fü mü angbü züka kpara ka tima ka Yesu Kurisito, te fe mü, o, teka tima la. 7Mü mere e afü te-mü, adu aje töndö rïrï ta gügü ne, nda-mü de, angü ngü la ena asiti rïrï ka Me. Mü to maguma mü ꞌburu teka amere tima ka Me kpekpeke. 8Te mü ngbü kpekpeke teka amere tima ka kötï, ah esiti de. Amba, te maguma mü ngbü kpekpeke teka amere tima ka Me la, züka ngü de te mü ena amaka gbü ngü la, ena afa nda kötï ka. Angü ngü ka kötï ena anza anza. Amba ngü ka Me nza nda de. Te di bala, züka ngü te mü ena amaka gbü tima ka Me la, ah ena angbü fï mere badi, zalü akoro di agbü sü ka Me agbü kpï. 9Dela kpeke ngü fanü fanü. Ah le de nih to maguma nih ꞌburu teka ngü la. 10Te di bala, nih to maguma nih, teka angbü emere tima ka Me la kpekpeke, de wazi nih ꞌburu, angü nih ena amaka *küküwa gbü ngü la. Nih o jia nih eyi teka Mere Me, angü ah ngbü eküwa wü kpara, te ewü to maguma wü eyi fü Yesu Kurisito ne ꞌburu me-ye. 11Dela ngü de te mü ena adi emala fü wü bu mü, da erï ewü di.

12Enga ra, mü ngbü ba kpeke kpara, angü wü kpara ena awu mü ba jaji. Mü di emere ngü kpekpeke, teka fü ewü adi eo lümü te mü. Mü di emere züka ngü gbü jia Me, kpah da ele ngü kaka de maguma mü biringbö. Mü di ele wü bu mü de maguma mü, kpah da emala züka ngü fü ewü ereke areke. Mü di eceka te-mü ꞌbe teka ngü ka wü würüse, teka fü mü angbü *nzïla. Te mü mere züka ngü ka Me la bala, ngü la ena agü tamu züka kaje fü wü kpara ka Yesu Kurisito, fü ewü angbü efa nga mü tete.

13Mü ngbü fï bü da erï wü bu mü de ngü ka Me, zalü akoro di gbü sïkpï, te ma ena adu akoro tete. Mü di etanga *Ngari Me, da esere si-ngü la fü ewü. 14Mü mere e ace ngü la kpo fï de, angü dela tima te Me to fü mü, fü mü adi emere. Angü Me to ta wazi fü mü teka tima la, esaka wü *kovo, gbü sïkpï ta te ewü o kpa wü tete gbü nzö mü, teka tima ka Me ne. Me to wazi fü mü ta kpah gbü wü ngü te wü kovo la mala teka mü gbü wazi ka *Nzïla Wazi Me, gü ba, “Mü ena angbü ba kpeke kpara gbü tima ka Me.” 15Dela wü ngü te mü ena ao maguma mü teka adi emere. Te mü mere bala, wü bu mü ena acu ngü mü, ga, mü te enü de ngü la kpa engagira nü.

16Timoteyo, enga ra, mü o to mü fï bü teka amere züka ngü gbü jia Me, da erï wü bu mü de zu ngü ka Me la. Angü te mü mere bala, mü ena amaka *küküwa, fü mü aküwa kpah wü mene kpara, te ewü ena aje ngü la gömö mü la.

5

Dene kaje te mü ena arï wü kpara ka Yesu tete

1Te gara kpara mere mba ngü dürü la, ah le de mü rï engu gbü züka kaje. Te ah de mere kpara, mü mere e arï engu de wazi de. Mü mala ngü fefe na ferrre, ba e te mü emala ngü fü wö mü. Te ah de kaꞌdörö la, de mü to rïrï fefe na, ba e te mü erï enga ni mü. 2Te ah de mere würüse la, de mü rï engu baka ni mü. Te ah de jaji würüse la, de mü rï engu baka tangbase ka-mü. Mü mere e ao gümü tangbase la, würüse tete de.

Dene ngü teka wü würüse wökö

3Ah le de yi di ele ta-ngü te wü würüse wökö, mene ewü te ewü di kpikpi wü, te mürü ewü di ma ne. 4Amba, te wü jaji ka-ewü ladü, ah le de wü jaji la di emere ngü ka Me agba wü areke areke, teka fü ewü ceka kpï fütanga ni wü me-wü, angü ni wü ngbü eceka kpï fütanga ewü ta me-ye. Kpah bala, dela züka ngü, te ena areke areke gbü jia Me.

5Mene würüse wökö, te mürü ye na di ma fanü fanü la, ah le de engu o jia ye te Me, da eku gba fü Me ra de biti mini, de Me le ta-ngü tete na. 6Amba, te würüse la ngbü eo to ye, teka tadu füh kotö ne, ba e te engu ngbü ele la, mene würüse la ena angbü gbü jia Me ba kö kpara. Angü ah je ngü ka-ni, Me, tïne eyi de.

7Enga ra, Timoteyo, mü mala ngü la fü wü *kpara ka Yesu kpekpeke, de wüh di eceka kpï fütanga wü ni wü de wü ata wü, angü wü kpara ena asiti ïrï ewü. 8Te kpara ce wü mürü ye gbü cïnga la, ah mere mere *siti ngü eyi gbü jia Me. Siti ngü kaka ena afa nda wü kpara, te ewü le ngü ka Me kü de ne, angü ah gü ba, “Ni de kpara ka Me,” amba ah je rïrï ka Me nda de.

9Ah le fü wü *kpara ka Yesu Kurisito adi ele ta-ngü te wü würüse wökö ale. Yi mere e amere ngü la fa fa fa de. Yi fï nga ngü la mbi mbi mbi feke. Ah le de wüh di de wü mere würüse, te re ka-ewü koro eyi ba e teke bata (60). Ah le kpah wü mene würüse, ta te ewü ngbü eo jia wü ꞌduwa duu teka watï wü biringbö ne. 10Kpah bala, ah le fü ewü adi de wü würüse, de te wü kpara ꞌburu ngbü ewu ewü ba züka kpara. Ah le mene ewü, ta te ewü ngbü erï wü jaji ka-wü ereke areke, da ele ta-ngü te wü ngba, wü kpara ka Yesu Kurisito, da ese ngu fü ewü ne. Ah di kpah de mene wü würüse, de ta te ewü ngbü ele ta-ngü te wü mürü cïnga, da emere wü ngü ꞌburu ereke areke ne. Te ah bala la, de mü ba ïrï ewü aba.

11-12Te ah de jaji würüse la, mü mere e ale ta-ngü tete de. Angü wü würüse wökö te yi ena aba ïrï ewü la, wüh ena akïna te-wü, gü ba, “Ani ena alala eküte tima ka Yesu Kurisito, ani du za komoko tïne de.” Te ah di de jaji würüse la, gümü komoko ena adu ake engu, fü engu ace ngü de te engu mala la, teka ngü ka komoko. Ngü la ena adu akoro fefe ba dürü ngü. 13Ah kpah bala, teka mene jaji würüse, te wüh ele ta-ngü tete kükürü, basa ena azoro engu, angü tima kaka ma. Te di bala, ah ena angbü adi endoro tïne bü faaa, te nga wü kötï ꞌburu. Fü ah akpo da emala ambalaꞌba, da egïrï nga ngü te wü bu ye, da emala wü ngü te tï de. 14Te ah bala la, ah ena adi de züka ngü, te wü jaji würüse rï gbü ngü la nda-wü kü de la. Te komoko kpi akpi esaka gara jaji würüse la, ah le de engu za gara komoko gbü züka kaje, teka fü ah abï wü jaji, da emere tima ka kötï. Angü wü vügü ka-nih ena asiti ïrï wü kpara ka Yesu Kurisito teka ngü kaka. 15Dela ngü te ma mala teka ngü ka wü jaji würüse, angü gara ewü ce ngü ka Yesu Kurisito eyi, du fü te-wü eje ngü ka *Satana.

16Te mü gü ba, “Ni de kpara ka Yesu Kurisito,” te würüse wökö ladü agba mü la, de mü le ta-ngü tete me-mü. Mü mere e ambü wü bu mü de ngü la de. Dela teka ace mba kaje fü wü kpara ka Yesu Kurisito, fü ewü ale ta-ngü te mene wü würüse wökö, de te mürü ewü di ma, ne.

Dene ngü teka wü kovo, te ewü ngbü emere tima ka Yesu

17Wü *kovo gbü tima ka Yesu, te ewü emere tima ka-wü kpekpeke ne, ah le fü yi adi ecu ngü ewü acu, kpah da ele ta-ngü te ewü. Ma mala ngü la kpekpeke, angü wüh de wü kpara, de te ewü ngbü emala ngari Me fü wü kpara, kpah da erï wü kpara ka Yesu Kurisito ne. 18Yi fï nga ngü te wüh ba gbü *Ngari Me, gü ba, “Te mü o kpara, de ah mere tima ka-mü agbü yï la, mü mere e ace engu tala de.”5:18 Mü ena amaka ngü la gbü Manda nga Rïrï 25:4. Gara gü ba, “Ah le de kpara, te ngbü emere tima ne, maka na tima ka-ye.”5:18 Mü ena amaka ngü la gbü Matayo 10:10bete Luka 10:7.

19Te gara kpara koro kpaka mü, bü me-ye kpikpi ye, teka asiti ïrï kovo ka Me la, de mü mere e aje ngü kaka-na la de. Ah ngbü ele wü kpara ꞌbasu, anga bata, te ewü wu *siti ngü kaka-na la cu de jia wü. 20Te ah bala la, de mü je ngü ka-ewü la eje, fü mü aza mene kovo de te dürü ngü de bala, akoro de engu engagira wü *kpara ka Yesu Kurisito ꞌburu. Fü mü arï engu gbü jia wü bu ye na, teka fü wü bu ye na awu siti ngü kaka, angü wüh ena adürü ngü te gara kpah bala. 21Mü mere e amere ngü la bü ka ka ka de. Mü ceka kpï gbü ngü engu la ferrre feke. Fü mü adu tïne afï nga ngü gbügbü na, aye süsüka na mbi. Mü mere e areke ngü areke fefe na, angü ah de kovo, ne de. Mü mere e afüwa kpara, angü engu de enga ni mü, ne kpah de. Dela wü ngü te ma emala fü mü, gbü jia Me ake Yesu Kurisito, bete wü *malayïka ka Me kpah nde ꞌburu, teka fü mü adi emere.

22Te mü le eyi efe kpara gbü tima ka Me la, mü mere e afe kpara bü ka ka ka de. Mü fï nganga afï, ceka aceka kpo kpo kpo. Angü, te mü fe mene kpara, te ena adu afü te-ye, akpo da emere wü siti ngü la, ngü engu la ena adu angbü tïne gbü nzö mü. Mü mere e aza lümü, akoro di gbü nzö mü bala de. 23-25Mü ceka wü kpara, te mü ena afe ewü, aceka kpo kpo kpo, angü wü gara kpara ngbü emere dürü ngü ka-wü gbü zi, esalakumu, te wü kpara wu ewü di de. Wü gara kpara emere nda-wü siti ngü gbü jia wü kpara ngbaa ngbaa ngbaa, fü wü kpara aci awu wü siti ngü ka-ewü engu la ꞌburu. Kpah bala, wü gara kpara ngbü emere wü züka ngü gbü jia wü kpara. Wü gara kpara emere nda-wü züka ngü ka-wü gbü zi, te wü kpara tï awu de. Wü kpara ena adu awu züka ngü ka-ewü la te gara.

Ye ra, Timoteyo, mü mere e adi enzö bü duu ngu de. Te soko mü ngbü emere mü kpah fï bü amere la, mü di enzö kpah mba enga *vinü ꞌdongoni, fü ah angbü ele ta-ngü te-mü baka rü, teka bu mü la.

6

Dene ngü teka wü labï

1Mene labï te ngbü emere tima fü kpara te le ngü ka Me de, mü mala fü ewü, de wüh di eo lümü wü mere kpara ka-wü la, ao kpekpeke, angü wü kpara ena asiti ïrï Me teka ngü ka-ewü, gü ba, “Nih ngbü erï wü kpara de siti rïrï.” 2Te mere kpara kaka di kpah *kpara ka Miri Yesu la, engu mere e adi efala mere kpara ka-ye la de. Ah mere e afï, ga, “Angü dela enga ni ni gbü ngü ka Yesu, ni ena aje ngü kaka baye?” ah mere e amala bala de. Baka te mere kpara kaka di de kpara ka Miri Yesu ne, engu di eje ngü kaka tïne efa sü, angü mere kpara kaka la de züka kpara, te le ngü ka Yesu Kurisito, te Me ngbü kpah ele engu.

Wayi, ye ra Timoteyo, dela eyi wü ngü, de te mü ena angbü erï wü *kpara ka Yesu di, fü ewü angbü emere.

Dene ngü ka wü kpara, te ewü ngbü erï wü bu wü de siti rïrï

3Mene kpara te ngbü erï wü bu ye de gara rïrï, te di kpikpi ye ne, ah de siti kpara. Angü rïrï ka-nih, ah de züka ngü ka Miri Yesu Kurisito, te ngbü egü tamu züka kaje ka Me fü nih fanü fanü ne. 4Mene kpara te ngbü eto gara rïrï de bala, ah ngbü ecu ngü ye, ga, “Ni de mere kpara, te ni wu ngü ꞌburu kpo,” amba ah wu ngü ꞌburu ꞌburu de. Tima kaka-na ka-ye bü teka adi ega yïkï, teka wü gara töndö ngü kükürü. Teka ngü la, ah ena akpo angbü ekpi kanga, da ewü nga de wü bu ye, da efala ewü. Angü ah ngbü efï nga ngü, ga, wü bu ni nda-wü ꞌburu de siti wü kpara. 5Fïngangü kaka siti bala, angü ah je züka rïrï ka Me nda kpah de. Ah ga, “Ni ngbü emere tima ka Me,” amba de! Ah o fïngangü ka-ye ꞌburu teka züka ngü, te ni ena amaka gbü tima la.

6Fanü fanü, mü tï eyi amaka mere bi züka wü ngü gbü tima ka Me. Amba ah de wü ngü de füh kotö ne nda de. Te mü mere tima ka Me de maguma mü biringbö, fü mü ace ngü ka gümü e asidi, te mü mere bala, mü ena angbü de tadu fanü fanü. 7Wüh o maguma wü teka wü e de füh kotö ne, neh teka ne? Ta te ewü bï mü füh kotö ne, wü e la ladü esaka mü? Kpah bala, gbü ra te mü ena akpi tete, mü ena aza wü e ka-mü la, ago di? 8Te di bala ne, te mü maka mba enga zü-e, bete kala bongo te mü ena ato eküte mü la, mü fï nga ngü de, mü ngbü ka-mü de tadu te mü, angü wü e la tï eyi ale ta-ngü te mü. 9Mene kpara te o fïngangü ka-ye teka amaka bi jiase, ah ena amaka mere cïnga gbü ngü la. Angü *Satana ena afiti engu, de ah tï gbü yïmba ka-ni. Te di bala, ah ena adürü te kaje ka Me asidi, fü ah akpi akpi fï mere badi. 10Angü, te mü o maguma mü ꞌburu teka jiase la, ngü la ena aza mere bi wü *siti ngü ꞌburu, akoro di gbü nzö mü. Wü gara kpara ce ngü ka Me eyi, teka gümü jiase. Fü ewü amaka mere kuru teka ngü la.

Dene rïrï teka züka ngü te mü ena angbü emere

11Timoteyo, ye ra, mü mere e angbü ba siti wü kpara la de, angü mü nda-mü de mürü tima ka Me. Te di bala, mü to maguma mü fü Me, fü mü ao fïngangü ka-mü ꞌburu, teka adi emere wü ngü te reke areke gbü jijia, kpah teka adi engbü ziii, da ele wü bu mü de züka maguma mü. Mü di etüka te-mü, da erü kpekpeke gbü ngü ka Miri Yesu. 12Mü i maguma mü ai, baka kpara te ngbü emere gü teka ngü ka Me. Mü zoro ngü ka Me la de kpa mü ꞌbasu, teka fü mü aküwa fï mere badi. Angü Me fe mü eyi teka *küküwa la. Mü fï la nga sïkpï ta te mü kïna te-mü, gbü jia mere bi wü kpara, gü ba, “Ni to maguma ni eyi fü Me fanü fanü ne.”

13-14Timoteyo, ye ra, wü ngü te ma mala fü mü la, ah de kpeke ngü. Ah le de mü di emere wü ngü la zalü ꞌburu. To mü mere e aïrï tete kpo fï de. Ma mala ngü la fü mü kpekpeke de ïrï Mere Me, angü ah ngbü eküwa wü kpara füh kotö ne ꞌburu me-ye. Ma mala ngü la kpah de ïrï Yesu *Kurisito, angü engu rü ta kpekpeke ba komoko engagira Miri *Pïlatü.6:13-14 Gara ïrï Pïlatü de Pondiyo. Mü di emere wü ngü la bala, zalü gbü sïkpï te Yesu Kurisito ena adu akoro tete na. Fü Miri Yesu aceka mü ba züka kpara ka-ye.

15Nih gbo nga ïrï Me,

angü engu de kpara,

te ena agü tamu Yesu Kurisito fü nih gbü sïkpï la.

Nih gbo nga ïrï Me,

angü ah de Mere Miri duu me-ye,

te fa wü miri füh kotö ne nde ꞌburu.

16Nih gbo nga ïrï Me,

angü gara kpara kpala bakaka kpa füh kotö akine nda ma.

Nih gbo nga ïrï Me,

angü te engu di dela,

ah tï akpi nda kü de.

Nih gbo nga ïrï Me,

angü ah ngbü engbü ka-ye

gbü züka sü kpa tikpi te eci aci ba ra,

te kpara tï ae jia ye, aceka de.

Nih gbo nga ïrï Me,

angü ah ngbü me-ye gbü nzö nih, fï mere badi.

Dene gara ngü teka wü kpara

te ewü di de mere bi jiase esaka wü

17Mü rï wü kpara, te ewü di de mere bi jiase esaka wü ne, de wüh mere e adi ecu ngü wü de. Wüh mere e ao maguma wü teka mere bi jiase ka-wü la kpah de. Angü wü jiase, de wü e de füh kotö ne, ena anza ka-wü ꞌburu anza. Wüh di eto maguma wü fü Me, angü engu de kpara te ngbü eto züka wü e engu la fü nih ꞌburu me-ye, de nih ngbü de tadu tekaka. 18Mü rï ewü de wüh di emere wü züka ngü, te ena areke areke gbü jia Me. Ah le de wüh di ele ta-ngü te wü bu wü. Wüh mere e angbü mürü zü de. 19Te wüh ngbü emere züka ngü bala la, wüh ena amaka mere züka ngü te gara, angü Me ena ale ta-ngü te ewü ale. Fü ewü aküwa, angbü de mere tadu agbü sü ka Me agbü kpï kpala, fï mere badi.

Dene adu rïrï ka-ra fü mü

20-21Wayi, ye ra Timoteyo, mü zoro rïrï ka Me de kpa mü ꞌbasu mini. Angü ah de kpeke rïrï te engu to fü mü, teka fü mü adi erï wü bu mü di. Wü gara kpara ladü, te ewü ngbü ega yïkï, da efiti wü kpara de töndö rïrï ka-wü. Mü mere e ao fïngangü ka-mü te siti rïrï ka-ewü la de. Wüh gü ba, “Ani wu ngü fa sü,” amba de! Wüh dürü ka-wü te kaje ka Me eyi asidi.

Me di de yi, da ele ta-ngü te yi de *züka maguma ye.

Dela adu ngü ka-ra. De-ra Pawülü.