San Mateo

1

1 ’Oyààme hi’no tà lheey Jw eesus Kilíistoh, tà tâlhe Laawitp’anteh, tà tâlhe Wikyiijkya-yis. Wet hàp tààjna Jweesustetselhp’anteh lheeyis: 2 Wikyiijkyayis, ’iwolhâàsa’ tha’, hàp ’Iisak; wet ’Iisak, ’iwolhâàsa’ tha’, hàp Jwaakop; wet Jwaakop, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwuulah, wet lhà’ya lapuuhjwas. 3 Wet Jwuulah, ’iwolaleesahlà Taamalh tha hàp Jwáales wet Sáalah. Wet Jwáales, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Eeslomh. Wet ’Eeslomh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aalamh. 4 Wet ’Aalamh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aaminalap. Wet ’Aaminalap, ’iwolhâàsa’ tha’, Naasonh. Wet Naasonh, ’iwolhâàsa’ tha Saalmonh. 5 Wet Saalmonh, ’iwolhààsahlà Laa’ap tha hàp Woos. Wet Woos, ’iwolhààsahlà Luut tha hàp ’Oowet. Wet ’Oowet, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Iisayh. 6 Wet ’Iisayh, ’iwolhâàsa’ tha’, hàp niyaat tà lheey Laawit. Wet niyaat tà lheey Laawit, ’iwolhâàsa’ tha’, Saalomonh. Wet Saalo-monqo wet, hâàpep’ante ’Uulíyasky’ejwah. 7 Wet Saalomonh, ’iwolhâàsa’ tha’, Loowamh. Wet Loowamh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aawíyas. Wet ’Aawíyas, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aasah. 8 Wet ’Aasah, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwoosajwat. Wet Jwoosajwat, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwoolamh. Wet Jwoolamh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Uusíyas. 9 Wet ’Uusíyas, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwootamh. Wet Jwootamh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aakas. Wet ’Aakas, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Eesekyíyas. 10 Wet ’Eesekyíyas, ’iwolhâàsa’ tha’, Maanases. Wet Maanases, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aamonh. Wet ’Aamonh, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwoosíyas. 11 Wet Jwoosíyas, ’iwolhâàsa’ tha’, Jweekoní-yas, wet lhà’ya ’iyhàj lapuuhjwas, tà hâàpe ’ijwaalasp’ante ’nohàànho wikyi honhat tà lheey Waawilónyah. 12 Wet tajwaatshíp’ante tà ’nohàànho wikyi Waawilónyah, wet Jweekoníyas ’iwolhâàsa’ tha’, Saalatyelh. Wet Saalatyelh, ’iwolhâà-sa’ tha’, Soolowawelh. 13 Wet Soolowawelh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aawyut. Wet ’Aawyut, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Eelyakyimh. Wet ’Eelyakyimh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aasolh. 14 Wet ’Aasolh, ’iwolhâàsa’ tha’, Saalok. Wet Saalok, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Aakyimh. Wet ’Aa-kyimh, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Eelhyut. 15 Wet ’Eelhyut, ’iwolhâàsa’ tha’, ’Eelhyasalh. Wet ’Eelhyasalh, ’iwolhâàsa’ tha’, Maatanh. Wet Maatanh, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwaakop. 16 Wet Jwaakop, ’iwolhâàsa’ tha’, Jwoseh, tà hààpqhila Maaliyaky’ejwah. Wet Maaliya-tso wet, taqaapuhtshanh; wet nikyààtkyà’ tha hâàpe Jweesus, tà ’nowolhéeya’ tha’, Kilíistoh. 17 Wet màànhyejp’antetso nilhóoqej Jweesus-qathànhàyh: Tâlhe Wikyiijkyayis yàt paj tha nikyâàte Laawit, lhaamelh ’íihip’ante tijwek ’ii’pe tumwek; wet tâlhe Laawit yàt paj tha ’nohàànho wikyi Waawilónyah, lhaamelh ’àp ’íihip’ante tijwek ’ii’pe tum-wek; wet tâlhe tà ’nohàànho wikyi Waawi-lónyah, yàt paj tha nikyâàte Kilíistoh, wet laqaathànhày ’àp ’íihip’ante tijwek ’ii’pe tumwek. 18 Tàjp’ante nikyààtkyà Jweesus wet, màành-yejp’antetsoh: Laqoohla wet, hâàpep’ante ’atsiinha tà lheey Maalíyah. Wet Maaliya-tso wet, lhààmet’íyej hi’no tà lheey Jwoseh, tà hààpqhila-k ’íiyej. Wet tàjp’ante lhaa-melh qamaj tok ’iiwek wet, ’no’ween Maalí-ya tà hiky’ootshanh; tha hàp tà tâlhet’et’ ’Nooyalh tà ’Isi’. 19 Wet tà màànhyejtso wet, Jwose ’itíikye-k ’iléeyej Maalíyah; tha hàp tà tok yahuumin kyek ’itíikye tà tataakye wikyi’. Tsi lhaam wet, hâàpe hi’no tà ’is’aalhóho’, wet tok yahuumin kyek hi’nààjwlhatlhih. 20 Wet tà lhaam nitiikyunhlà tààjtso wet, ’Noowukkyenek lhaahi’nàlitej tà ’imà’; wet yààme’ tha yok: - Jwoseh, Laawitlhàs, hiyej lanooway’, mat kyumhlà Maalíyah, tà hààpqhila haky’eejwah. Tsi hàp tà ’imak tà ’nokyiiyhelithi lhaam’, wet tâlhe ’Nooyalh tà ’Isi’. 21 Wet lhaam ’ithaatlahkyà lhààs; wet ’aam lawohlalhéeya’ tha Jweesus, tsi hàp tà lhaam ’ijwaayhthiyeja laqaawikyi’ laqeeyis tà nii’sa’. 22 Wet nilhoq tà ’íikye ’imaayheytsoh, tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmet tà ’Noowuk ’ituumhatkye lhààmetwolhayhi’, tà yok: 23 Lhek yahínhyah, ’atsiinhalhutsha tà qamaj nhaanayej’íhi hi’no’, hiky’ootshanhilah, wet ’ithaatlahkyà lhààs; wet lawohlalhéeya’ tha’, ’Eemanwelh. (Hàp tà ’nonuuhatphà’ tha’, Yoos ’ii’inamejen’.) 24 Wet ’nom Jwose tà ’imà’, wet ’iwooynejet’at tà ’Noowukkyenek ’iwóoyeh. Wet takyuum-p’antehlà ’atsiiinha tà waaq’lhejkyà’. 25 Tha hàp tà tok ’inóoqteh, yàt paj tha ’ithaatkyà lhààs tà lakyuunqatsek. Wet ’iwolhéeya’ tha’, Jweesus.

2

1 ’Ijwaalasp’ante tà niyaat ’Eelóles wet, Jweesus nikyààthihkyà honhat tà lheey Weelenh, tà Jwuuleyalhip. Wet màànhyej-p’antetso’ tha’, nààmho Jweelusalenh wikyi tà ’ahaantses, tà tàlhkyeelhayis tà ’ijwáala tâlhkye’. 2 Wet lhaamelh yok: Kyi tà ’íihi’ jwuulalesqaniyat tà nikyààtkyà’? Tsi hàp tà ’olhaamelh ’o’weenkyehte laqaaqates tà yikphà’. Wet ’onekhen’, tà ’ohuumin kyek ’owuujwyenh. 3 Wet niyaat tà lheey ’Eelóles, ’ilààtkye tààjtso’ tha’, lalhaaq’li’íhi’, lhà’ya nilhóoqej wikyi tà ’íihi Jweelusalenh. 4 Wet lhaam t’àànhlà nilhóoqej ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet lhà’ya ’nootshànhay-wos tà ’íihi wikyi’, wet ta’yààtshane lhaa-melh tha yok: - Kyihla ’íihi-k nikyààthihkyà Meesíyas? 5 Wet lhaamelh yààme’ tha yok: ’Iihihla Weelenh, tà Jwuuleyalhip. Tsi hàp tà màànhyejtso ’nolhààmetp’ante Yooslhàmetwo ’itshàànhi’, tà yok: 6 Wet ’aam’, Weelenh, tà lhéehi Jwuulaqahonhat, tok ’aahâpe ’elh kyek qaniiwújwa’, tà lhéehi ’aa’yhàj tà lhaaménhyah, tà ’íihi Jwuulah. Tsi hàp tà ’aam’, tàlhiila’ámho niyaat tà lhámhyah, tà yikhiilakyàjwi ’ooqawikyi’, tà hâàpe ’Iisla’elh. 7 ’Eeloles ’ilààtét’et’ lhaamelh lhààmettso’ tha’, ’iweesqátej tà t’àànhlà ’ahaantses tà yààmét’et’ qates tà lhaamelh hi’weenkye’. Wet t’ámmajej tà ta’yààtshanéje lhaamelh tha yok: Kyi’naj hààte tà la’weenakye qates tà lhààmayetsoh? 8 Wet ’Eelóles ’ikyeene lhaamelh Weelen’ tha yok: - Màhenh, tiyààjayho Weelenh, wet qaalelhàtayky’oye ha’nààjwaj. Wet kyek la’weenay wet, ’is kyek lajweelay’nóyeh; wet hààpqhila-k ’àp hààte ’olhaam’, ’oyikhiilah, kyek ’owuujwyenh. 9 Lhaamelh ’ilààtét’et’ niyaat tà ’iwooyetso wet, yikhen’. Wet lhek yahínhyah, qatees-p’ante lhaamelh hi’weene tà yikphà’, ’àp ’nâleh. Wet t’ikyuunhlà lhaamelh, yàt paj tha nikyâàte honhat tà ha’nààjwaj ’íihi’. Wet taqaasit tà yiiwitpe ha’nààjwaj. 10 Wet tà lhaamelh hi’weenkye qates wet, wuujw laqààjyaj tà ’íihi lhaamelh. 11 Wet lhaamelh tiyààjkyàjwi hup tha’, hi’wéenp’ante ha’nààjwaj, tà lhà’ya laqoh, tà lheey Maalíyah. Wet lhaamelh taqhoos-whàye’, wet ’iwolaqààjyaja’pe’. Wet lhaamelh ’ijwooyenkye’pe laqhààyhis, wet ’itoonkyéphà kyiinajqa’tu’, wet ha’lààlhits’i tà latuutsajnij ’ aqààjkye’, wet ’eelh ha’lààlhits’i tà ’noyok míilah, tà ’àp hààte laniij ’aqààj-kye’, tà yenlhayist’awaayhéta’. 12 Wet tà lhaamelh ’imààhen wet, tajwiilhanhen’ tha’, ’nojweenho tà tok ’iwóoye-k lhaamelh yààple ’Eelóles. Wet màànhyejt’et’tso’ tha lhaamelh yikhen tà yàpilhla’wéete’ tha’, ’inúuke ’eelh ’nààyij. 13 Wet tà lhaamelh tajyààmehen tà yikhen wet, Jwose tajwiilhnej ’Noowukkyenek, tà lhaam yààme’ tha yok: Néephà’, kyuma ha’nààjwaj, wet lhà’ya laqoh, letaanho honhat tà lheey ’Eejwíptoh. Wet ’is kyek lheehit’at ’Eejwíptoh, yàtla-k ’àp ’ojweelh’ámho’. Tsi hàp tà ’Eeloles waatanhiyeja tà t’úuke ha’nààjwaj, tà ’itíikye-k ’ilàành. 14 Wet lhaam ’nom’ tha’, takyúuma ha’nààjwaj, lhà’ya laqoh, wet yikhen’, honáajkye’, tà tiyààjelhayis ’Eejwíptoh. 15 Wet lhaam ’iihit’at ’Eejwíptoh, paj tha nikyâàte tà ’yilh ’Eelóles. Tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmet tà ’Noowuk ’ituumhatkye lhààmetwolhayhi’, tà yok: ’Ot’ààne ’olhààs, tà ’one’te-k yikky’ooye ’Eejwíptoh. 16 Wet ’Eelóles hi’ween tà ’ahaantsestso ’ijwee’yenlhih, wet wuujw tà jwitsaaj. Wet ’isúuknej laqaakuykolis tà ne’te-k ’ilàànhen nilhóoqej nàà’tshas tà lhoolh’íhikye’, tà lhaamelh qamaj tok nikyâàte laqaanekkyà nitààkjwas, tà ’iihilhayis Weelenh, wet lhà’ya ’iyhàj tà ’iikyehen lhiipeyh. Tsi hàp tà ’itààlhte ’ijwaalap’ante ’ahaantses ’ijweenho’. 17 Wet màànhyejtso’ tha’, tájo la’wet ’nolhàà-metp’ante Yooslhàmetwo tà lheey Jweelemíyas yààmeh, tà yok: 18 ’Nolààte ’noopaq tà túmho Laamah, wuujw ’noolhaq’li’, wet ’nolhaajwyhayaj, wet ’noojwitahayaj. Hâàpe Laakelh tà taajwlhi’pe lalees, wet tok ’iwóoye-k ’nojwoonlhih, tsi hàp tà tatày lalees. 19 Wet tà tajwaatshíp’ante ’Eelóles tà ’yilh wet, ’Noowukkyenek lhaahi’nàlitej Jwoseh, tà lhaam ’imà’, tà ’íihip’ante ’Eejwíptoh. 20 Wet yààme’ tha yok: Néephà’, kyúma ha’nààjwaj wet laqoh; wet mààh, tiyâàje honhat tà lheey ’Iisla’elh. Tsi hàp tà ’yinhen wikyi tà ’itíikye-k ’ilààn ha’nààjwaj. 21 Wet màànhyejp’antetso’ tha néephà’. Wet takyúuma ha’nààjwaj wet laqoh; wet yik tà tiyâàje honhat tà lheey ’Iisla’elh. 22 Tha hàpet’ tà yahaanej tà ’Aalhkeláwoh tà niyaat, tà ’ii’pe Jwuuléyah, tà ’ikyeeyájo la’wet lajkya tà lheey ’Eeloles, wet lanoowahyaj’íhi-k yààpnho honhaattsoh. Tha hàp tà ’nojweenho’, tà ’notinahaatíhi’, tà ne’te-k yik kyek tiyâàje honhat tà lheey Waaliléyah. 23 Wet yíkp’anteh, wet nikyâàtho Waalileyalhip tà lheey Naasalet, wet ’íihi’. Wet hàp tààjtso tà tájo la’wet Yooslhàmetwoslhàmet tà yok: ’Nowuunithiyeja Naasaletlhele’.

3

1 Wet ’ijwaalasp’antékye wet, nààm hi’no tà lheey Jwàành, tà ’noonahyajwo’. Wet lhaam yààmlhipej, tà ’íihi ts’ani’, tà ’íihi Jwuuléyah. 2 Wet yopej: - Leyaakye ’aqeeyis tà nii’sa’, tsi hàp tà puuleniyatyaj toott’a’alhóho’. 3 Wet hàp tààjtso hi’no tà Yooslhàmetwop’ante lheey ’Iisáyas yààmeh, tà yok: ’Noopaq tà túmho ts’ani’, tà yok: Waaq’lhatayhkyà ’Noowuk’nàyij, ’omay’is’aalhóho la’nààyhitas. 4 Wet Jwààn ’yuukye ’itshààwet’woleyh; wet laqaawaq tsàànt’àj, tà hits’uulhqatlhámej. Wet lhàqp’ante kyoolh wet ’aqààyek tà tâlho taayhi’. 5 Wet wikyi tàlhoopej Jweelusalenh, wet nilhoq honhat tà lheey Jwuuléyah, wet honhaates tà ’iikyehen lhiipeyh teewok tà lheey Jwoolanh, wet lhaamelh yahóoyepej lhaam’. 6 Wet tà lhaamelh lhaa’ijwelejen laqeeyis wet, Jwààn ’inaahyenhen’, tà ’íihi Jwoolanh. 7 Wet wuujwpe wikyi tà ’noyok jwààlisewolhayis wet sààlusewolhayis, yikhen tà ya-hóoye lhaam’, tà lhaamelh yahuumin kyek ’nonaahyenhen’. Wet hi’ween lhaamelh tha yok: ’Aahàpehen ’amlhààjles! ’Àp háats’i’naj tà ’ikyuujwan’ameyej tà laleethanayhlà ’noowàk tà tataay’alhóho’? 8 ’Nàliitay’ámej ’aay tà t’uhaawétej wikyi tà ’ijwiitajwethàlhamelej tà ’iwóoye ’imak tà qanii’sa’. 9 Tok ’iwóoye-k latiiyay’ámhikye ’atiikyunhayahay tà yok: ’Olhaamelh ’ohâàpe Wikyiijkyayisp’ante lalees. Tsi hàp tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Yoos ’iwóoye-k yeene Wikyiijkyayisles tuuntey’letsih. 10 Wet pajkye hoosan ’íiyej ha’lààytetselh’; tsi hàp tà nilhoq ha’là-k lhaay qanii’sa’, wet ’noyiisit; wet ’nothaatho ’iitàj. 11 ’Olhaam’, máatkye’, ’onaahyen’ameyej ’inààt, kyek laleeyakye ’aqeeyis tà nii’sa’. Tha ’o’eelh tà ’imààlhkye ’oo’nàyij, tà tok ’ot’uhaawétej kyek ’ot’âsi laniisàhes, lhaam laqhaajyhayaj yààm’pe ’ooqhajyhayaj. Wet lhaam ’inaahyenhila’ameyej ’Nooyalh tà ’Isi’, wet lhà’ya ’iitàj. 12 Wet lasaapthih ’íihi takey’, wet ’ileejla’pe la’wet huplhaayh, wet takyuumhiyela huplhaay tà laqààyet, wet ’ithaathomhma lahiih. Wet takyuumhiyela t’àhees, wet ’ithaathomhma ’iitàj tà ky’áhyahla-k yahaanej’íhi-k ’yomhiilah. 13 Wet màànhyejp’antetso’ tha’, Jweesus tâlho Waaliléyah, tà yahóoye Jwàành, tà ’iiwhàye teewok tà lheey Jwoolanh; tsi hàp tà yahuumin kyek Jwààn ’inaahyenh. 14 Tha hàp tà Jwàành, tok yahuumínkye’. Wet yààme’ tha yok: ’Olhaam tà ’owaatlà-k lanaahyen’no’; wet ’aam lahoo’nóyeh, tà lane’te-k ’o’aa’inahyenh. 15 Tha Jweesus nikyúulhot’et’ tha yok: ’Is kyek lawóoyeh. Tsi ’iwaatlà-k ’iyaa-tajtho la’wet nilhoq ’imak tà ’is’aalhóho’. Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, Jwààn ’iwóoyeh. 16 Wet tajwaatshíp’ante tà ’nonaahyen Jweesus wet, lhaam ’inúuphà tà tâlho ’inààt. Wet ’íihi tà puule tajwóokye’, wet lhaam hi’weenhlà Yoosyalh tà ’inuuhkyà’, tà màànhyej’iwóye hookinaj, tà nekpe lhaam’. 17 Wet túmho puule’ ’noopaq tà yok: - Hàp tààjtsi ’olhààs tà ’oohumnek, tà hàp tà ’o’aqààjejlhih.

4

1 Wet tajyààme tààjtso wet, ’Nooyalh yahàànho ts’ani’, tà hààpqhila-k ’íihi-k ’ahààttaj yeelhteh. 2 Wet ’íihip’ante ’ijwáalas tumwek tijwek, wet honaahay tumwek tijwek, tà lhaa’ikyuyuhat. Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, nikyuuyu’. 3 Wet nâàmt’et’ ’nolheelhtshayajwo’, tà yahóoyeh. Wet yààme’ tha yok: - Kyek ’aahâpe Yooslhàs wet, ’aahúye tuuntey’letsih, wet pàànhlah. 4 Wet lhaam nikyúulhot’et’ tha yok: Iikye ’nootshànhay tà yok: Ts’iilaqhit’a pààn kyek hi’no ’ilâàyej kyek tujw, tajlháme tà ’ilâàyej nilhoq ’nolhààmtes tà tâlhkye Yooslhayhi’. 5 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, ’ahààttaj yahàànho honhat tà Yoost’amajkyet, tà lheey Jweelusalenh, wet yahààn’pe Yooswuke tà túmphà’; 6 wet yààme’ tha yok: Kyek ’aahâpe Yooslhàs wet, lhek ’athatlaky’óoyeh. Tsi hàp tà ’íikye ’nootshànhay tà yok: Lhaam ’isuuknhila’ámej lakyeenhayh. Wet yok: Lhaamelh takyuumhiyeja’ahilà takeeyeyh, wet hààpqhila-k tok ’aqààlày ta’naajiyeja tuuntet’ kyek hâàpe’. 7 Wet Jweesus yààme’ tha yok: ’Àp hààte ’íikye ’nootshànhay tà yok: Tok ’iwóoye-k lheelhte ’Noowuk tà hâàpe ’aqaaYos. 8 Wet ’ahààttaj ’àp yik tà yahààn’pe kyeenaj tà ’atoojwphà’. Wet ’ipààyne nilhóoqej ’nooniyatyahay tà ’ihonhaatenah, wet lhà’ya lawuujwyahayh; 9 wet yààme’ tha yok: Nilhoq ’imaayek tà la’weenna wet, ’o’weenhla’ámho’, tha kyek ’aqaamkyetey latíihi honhat kyek lhéekye tà ’ottaakye’, wet ’àp lawuujwyen’no’. 10 Tha hàp tà Jweesus yààme’ tha yok: Mààh, ’ahààttaj, mà’oky’ooye’. Tsi hàp tà ’íikye ’nootshànhay tà yok: Lawuujwyenhla ’Noowuk tà hâàpe ’aqaaYos; wet tajlhamhiyela-k lhaam kyek lataakyumhoplhih. 11 Wet màànhyejtso’ tha’, ’ahààttaj ’iléeyej. Wet nààmhen’, Yooskyenhayh, wet taky’óoteh. 12 Tà Jweesus yahaanej tà ’nop’óohi Jwààn wet, yikky’ooye Naasalet, wet yààpnho Waaliléyah. 13 Wet lhaam nikyâàte Kaapelhna’umh, tà hâàpe honhat tà Saawulonh wet Neejwtalih laqaahonhat, tà ’iiwhàye ’inààttsajpe’. Wet hâpp’ante tà ’íihi’. 14 Tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmetp’ante Yooslhàmetwo tà lheey ’Iisáyas yààmeh, tà yok: 15 Honhat tà Saawulonqahonhat, wet honhat tà Neejwtaliqahonhat, ’nààyij tà tataaye ’inààt tà tsaajpe’, tà ’ii’wekyéhi teewok tà lheey Jwoolanh, Waaliléyah, tà hâàpe honhat tà wikyi tà qahâàpeya jwuulales la’wet. 16 Wikyi tà ’íihi honaatsi’, hi’ween ’isi tà wuujw; wet wikyi tà ’íihikye honhaates tà ’iikyàjwi hupeelh tà hâàpe ’nootàhyaj, wet ’isi’ yahuutun’pe lhaamelh. 17 Wet hâàpep’ante tà Jweesus ’itààlhteh, tà waatanej tà yààmlhih. Wet taahúypej tha yok: Leyaakye ’aqeeyis tà nii’sa’, tsi hàp tà puuleniyatyaj pajkye toott’a’alhóho’. 18 Wet Jweesus ’inúuket’et’ lhiip ’inààttsajpe tà ’íihi Waaliléya’ tha’, hi’ween nitààkjwas wikyi tà lhaalapuhjwas, tà hâàpe Siimonh, tà lheey ’eelh Tuuntehen’, lhà’ya lapuuhjwah, tà lheey ’Aanles. Lhaamelh ’ithat’inààte lawoot; tsi hàp tà lhaamelh lakyuumet tà t’iwooqyhen’. 19 Wet yààme lhaamelh tha yok: Lhuuyayh, nekaay’nóke’. Wet ’o’ayenhla-niwóoqayej wikyi’. 20 Wet thahya’ tha lhaamelh ’iléeyej t’aajnhates, wet yikkye’. 21 Wet yààmqanhi’ tha’, ’àp hi’ween nitààkjwas wikyi tà lhaalapuhjwas, tà hâàpe Seewelewolhàs tà lheey Jwaakówoh, wet lhà’ya lapuuhjwah, tà lheey Jwàành. Lhaamelh ’iihit’at lahiih, tà lhà’ya lajkyah, tà lheey Seeweléwoh, tà lhaamelh ’itseekwethà t’aajnhates. Wet Jweesus t’ààne lhaamelh. 22 Wet lhaamelh mâlhtej tha hi’nààyt’aqatsi lahíih, hap’áaqej lajkyah; wet lhaamelh yik-kye Jweesus. 23 Wet Jweesus ’iluun’pe nilhoq Waaliléyah. Wet ’iwopejlakyuujwanhyája’, tà ’iikyàjwi lhaamelh t’aalhyaj’wetes. Wet yààmejlhi silààt tà ’is, tà yààme Yoosniyatyaj. Wet ’ikyeestejen wikyi nilhoq t’inhaayahayh, wet lataajyhayahayh. 24 Wet ’yaajpe nilhoq Síilyah tà ’noyààmejlhih. Wet ’nohààne lhaam’ nilhoq wikyi tà lhaa’ilàthen’, wikyi tà t’inhaayahay’íhikye’, tà ’weenhakyelhámej, wikyi tà ’nookyalh tà nii’sa’ ’íihikye’, wikyi tà welaaqlànhayh, wet tsuujwlas. Wet lhaam ’ikyeesthen’. 25 Wet wuujwpe wikyi tà yikkye’, tà tâlho Waaliléyah, wet ’àp tâlho Leekápolis, wet ’àp tâlho Jweelusalenh, wet ’àp tâlho Jwuuléyah, wet ’àp tàlh’weekyéhi Jwoolanh.

5

1 Wet Jweeesus hi’wéent’et’ wikyi tà wuujw tha’, tiyààjpe kyeenajpe’. Wet tapààphâp’anteh, wet lakyuujwanhay yahóoyeh. 2 Wet lhaam waatanej tà ’ikyuujwanhen’ tha yok: 3 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà lahuusey laneeky’ethayahay’íhikye’, tsi hàp tà lhaamelh laqààyet puuleniyatyaj. 4 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà lajwiitahayahay’íhikye’, tsi hàp tà lhaamelh ’noyààhàhlawethà’. 5 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà nooyahenkeh, tsi hàp tà lhaamelh laqààyethila nilhoq honhat. 6 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà nikyuuyúyej wet ’àp ’ikyíimej ’imak tà ’is’aalhóho’, tsi hàp tà lhaamelh ’nolààythiyejena ’imak tà ’iwaatlàtsoh. 7 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà hap’aattsentses, tsi hàp tà lhaamelh takyuumhlahlà ’noop’attsenhyaj. 8 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà t’ootlelis ’isóomkye’, tsi hàp tà lhaamelh hi’weenhla’pe Yoos. 9 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà yeenlhi ’nootámsek, tsi hàp tà lhaamelh ’not’àànhiyejela tà hâàpe Yoosles. 10 La’iisyahay’íhikye lhaamelh tà ’nolhaaq’litwethà’pe ’imak tà ’is’aalhóho, tsi hàp tà lhaamelh laqààyet puuleniyatyaj. 11 ’A’iisyahay’íhikye ’aamey tà ’otmeen’ameyej tà ’notaahu’ameyeh, wet ’àp ’no’aa’ilhaq’litwethà’, wet ’àp jwetaj ’notii’ameyej nilhoq ’imak tà nii’sa’, tà tok máatkye’. 12 ’Aaqàjyenwethà’, wet woyay’aqààjyahaya’; tsi hàp tà wuujw ’aqaaha’, tà ’ipuuléyeh. Tsi hàp tà mânhyejp’antet’tso Yooslhàmetwosp’ante t’ikyuun- ’ahilàmhen’, tok ’nowolataamsekísa’. 13 - ’Aamey ’aahàpehen nisoy’, tà lheyayh-honhaatenah. Tha kyek nisoy tatày lanoo- sohyaj wet, kyihla ’iwóoye-k ’àp noosoy’. Ky’áhya-k ’àp ’iihikyela ’imak kyek ’is kyek ’nohààneh. Tajlháme tà ’notsàyhla’aalhota-jeh, wet ’not’àsiikyelah. 14 - ’Aamey ’aahàpehen ’isi’, tà lheyayh- honhaatenah. Wikyii’wet tà ’ii’pe kyeenaj, tok ’iwóoye-k ’nosqat. 15 Tok ’iwóoye-k ’nowuunho ’nookyàk, kyek ’notiikyàjwi ’imaayheyhhih, tajlháme tà ’no-tii’pe ’nookyàk’wet. Wet yahuutun’pe nilhoq wikyi tà ’iikyàjwi hup. 16 Wet ’àp mânhyejt’atso ’aameyh: ’Iwaatlà-k latiiyakye tà tataakye wikyi ’aqaa’isi’, wet hààpqhila tààjtso-k wikyi hi’weenhla ’a- kyuumtes tà ’isiis, wet ’àp lhaamelh ’iwuujw-yenhla ’Ajkyaayay tà ’ipuuléyeh. 17 - Tok ’iwóoye-k lheenaye-k ’oneke ’noo-qalelhtshayajp’ante kyek ’otààyhet, wok ’àp hàp Yooslhàmetwosp’ante lhààmtes kyek ’otààyhet. Tok hàp kyek ’oneke ’imaayheytsoh, kyek ’otààyhthen’, tajlháme tà ’ohuu-min kyek ’otaajtho la’wet. 18 Tsi hàp tà máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Tà qamaj niinójwa puule wet honhat, wet tok ’iihikyela-k tatààyhla ’nooqalelhtshayaj, ky’ayhthiyejent’a-k hâàpe ’elh ’nootshànek kyek niiwújwa-k tatâàyej ’nooqalelhtshayaj, yàtla-k tájo la’wet nilhóoqej ’imaayheyh. 19 Wet tameenej tà ’oyok: ’O’elht’a-k hâàpe-k ’itààyhet ’elh ’nolhààmettso tà niiwújwa’, wet kyek ’àp ’ikyuujwanej wikyi la’nààyij kyek màànhyejtsoh, wet hààpqhila ’elh tà ky’átyayej tà tok ’noyenhlawúujwa’, kyek ’íihi ’nooniyatyaj tà ’ipuuléyeh. Tha mat ’o’elht’a-k hâàpe-k ’iwóoye ’nolhààmtestsoh, wet ’àp ’ikyuujwanej wikyi’, wet hààpqhila ’elh tà ’noyenhlawúujwa’, kyek ’íihi ’nooniyatyaj tà ’ipuuléyeh. 20 Tsi hàp tà ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Kyek ’aamey qa’eenayalhi ’imak tà ’is’aalhóho-k yààm’pe ’imak tà jwààlisewolhayis wet ’nootshànhaywos yeenlhih, wet tok latii- yàjayhomhma ’nooniyatyaj tà ’íihi puule’. 21 - ’Aamey lalààtakye ’nolhààmetp’ante ’nojweenho wikyiip’ante neeky’éleh, tà yok: Hiyéja lataaqàlànkyey’. Wet ’àp yok: Hi’no-t’a-k hâàpe-k taqààlànkyey wet, ’noqaalelh-thiyejela lates. 22 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: ’O’elht’a-k hâàpe-k lawààk ’íiyej la-puuhjwa wet, ’noqaalelhthiyejela lates. Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k yenky’isúuka lapuuhjwa wet, latees’ihihlah, kyek ’íikye tà tataakye ’nooqalelhthayaj’wet. Wet ’o’elht’a-k hâà pe-k yen’amuukéya lapuuhjwa wet, lham hààpqhila-k ’nothaathiyela ’iitàtaj. 23 Wet tameenej tà ’oyok: Kyek lahààne ’aqaa-thatkyà’ la’wet, tha kyek ’akyoowej’inuhlà tà ’íikye ’imak tà tameenej tà ’apuuhjwa tataay’ahilà’, 24 wet ’nàywhàye ’aqaathatkyà’ la’wet, wet hóye ’apuuhjwah, kyúnqat tà ’aalhenejlhi ’imak tà ’apuuhjwa tataayej’ahilà’; wet kyek tajwaatshi wet, neeky’ehla-k ’iwóoye-k la-neek, wet lawo’aqaathatkyâya’. 25 ’Is kyek laqeelit tà ’aalhenlhihlà ’ataah-jwah, tà qamaj lheeyayhi ’nààyij, tsi hàp tà tok ’isiila kyek ’ataahjwa yaakyàj’áme ’noo-qalelhthayajwo’, wet ’nooqalelhthayajwo’, ’àp yaakyàj’áme laqaakuyko’, wet ’ithaat-’akyàjwihup, wet hip’oo’ámhi’. 26 Máatkye tà ’ojweelh’ámho’: Tok ’iihikyela-k lanúuphà’, pajla’ tha nojw tà latiisqan’ata-pe’. 27 - ’Aamey lalààtakye ’nolhààmetp’ante yok: Hiyéja lheklhiihlà ’aa’elhky’ejwah. 28 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: ’O’elht’a-k hâàpe-k ’iyaahin ’atsiinha’, wet kyek ’àp t’aqàànhyaj’itíyej, wet pajkye t’ootle ’iwolaqaahi’nohyajáye ’atsiinhatsoh. 29 Wet kyek ’ateelho tà túmej ’ajwóomqat tameen’ámej kyek lawo’aqéeya’, wet ’is kyek lalaanhi’, wet latiiyejqanhihaky’oye’. Tsi hàp tà ’is’aalhóho kyek tatày ’elh ’imak tà ’íiyej ’isan’, wet tok hààpqhila-k nilhoq ’isan kyek ’nothaatho ’noop’attseyaj’wet. 30 Wet kyek ’akey tà ’ajwóomqat tameen’ámej kyek lawo’aqéeya’, wet ’is kyek lhiisit, wet latiiyejqanhihaky’oye’. Tsi hàp tà ’is’aalhóho kyek tatày ’elh ’imak tà ’íiyej ’isan’, wet tok hààpqhila-k nilhoq ’isan kyek ’nothaatho ’noop’attseyaj’wet. 31 - Wet ’àp hààte ’nop’anteyok: Hi’nót’a-k hâàpe-k ’itíikye-k ’iléeyej laky’eejwa wet, t’uhlà-k hi’weenho lajwuukwyenek, tà yàà-méje tà ’iléeyej. 32 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Hi’not’ak hâàpe-k ’iléeyej laky’eejwah, kyek qahâàpeya ’nooqaahi’nohyaj kyek tameenej, wet lhaam tameenej ’atsiinha kyek ’iwolaqaahi’nohyája’. Wet hi’no-k ’íiyej ’atsiinha tà ’noléeyej, wet ’àp hààte ’iwolaqaahi’nohyája’. 33 - ’Àp hààte lalààtakye ’nolhààmetp’ante ’nojweenho wikyiip’ante neeky’éleh, tà yok: Tok ’iwóoye-k qataajtáho la’wet ’ààmet tà lajweenho ’aa’elh, tà latíikye tà tataakye ’Noowuk. Tajlháme tà t’uhlà-k lataajtho la’wet ’ààmet tà lawóoyeh, tà lhéekye tà tataakye ’Noowuk. 34 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Tok ’iwóoye-k ’iwet lawom ’ààmet. Kyek lhààme ’imakt’a-k hâàpe-k lhok máatkye’, wet tok ’iwóoye-k latíikye tà tataakye puule’, tsi hàp tà Yoos tà la’wet; 35 wet tok ’àp ’iwóoye-k latíikye tà tataakye honhat, tsi hàp tà Yoost’àsawet; wok Jweelusalenh, tsi hàp tà wikyii’wet tà Niyaat tà Lhámhyah ’íihi’. 36 Wet tok ’àp ’iwóoye-k hâàpe ’eetek kyek latíikye tà tataakye ’ààmet, tsi hàp tà ’aam tok ’iwóoye-k lhom’ipeelájkye’, wok lhom’ikyaalájkye’, ha’woole’ ’iwehyáalhah. 37 Tha kyek lhok ’uuh, wet ’uut’at; wet kyek lhok qhaa’, wet ’àp qhaat’at. Tsi kyek lhààmethila’pe ’imaayheytso wet, tàlhiiyela ’imak tà nii’sa’. 38 - ’Aamey lalààtakye ’nolhààmetp’ante yok: ’Notteelho wet, laháayej ’eelh ’notteelho’; wet ’nootsote wet, laháayej ’eelh ’nootsote’. 39 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Yej lawo’ahaayahlà ’aa’elh kyek yeenlhi’ámej ’imak tà nii’sa’. Kyek ’yaaj hat’aasi tà ’ajwóomqat wet, ’is kyek ’àp latiihlà hat’aasi tà hats’áamqat. 40 Wet kyek ’íikye ’aa’elht’a-k hâàpe-k yahààn’áme ’nooqalelhthayaj’wet, kyek ’itíikye-k ’isoo’ámej ’aqaa’yukye’, wet ’àp waahnej ha’wuy ’eelh tà túmphà’. 41 Wet kyek ’íikye ’aa’elht’a-k hâàpe-k ’iniityen’ámej kyek ne’te-k lahàànkye lalhuk, wet kyek lataj laqaapes wet, ’iwóoye-k lhààmet-pe laqaapes tà lhekkye’. 42 Wet ’aa’elht’a-k hâàpe-k t’aalhej’áme ’imak-t’a-k hâàpe’, ’is kyek la’weenho’; wet ’aa’elh kyek yahuumin kyek takyeeyàjane ’imak tà ’ii’ámej, yej la’nâàyejo’. 43 ’Aamey lalààtakye ’nolhààmetp’ante yok: Humiin ’aa’elh, wet kyuwéete ’ataahjwah. 44 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Humiinay ’ataahjwas, ’iisyenaye wikyi tà ’aa’yàytenwethà’, ’aa’omay’ise wikyi tà nikyuuwet’ameyeh, ’aalhyenhen lhaa-melh tà ’itii’ameyej laqaa’tshayahayh, wet tà ’àp ’aa’ilhaq’litwethà’. 45 Kyek lawooynayejetso wet, ’aahàpqhihenna ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’ lalees. Tsi hàp tà lhaam ’inuuhatphà ’ijwaala’, tà yahuutun’pe wikyi tà ’isen’, wet wikyi tà nii’sahen’; wet lhaam ’itsààhkyà peelhayh, tà ’itsàà’pe wikyi tà ’iskyee’alhóho’, wet wikyi tà ’àp nii’sakye’alhóho’. 46 Tsi kyek lahuuminay lhaamelh tà ’aayahumnhen’, wet tok ’iwóoye-k laniihiyayhlà ’aqaahahlah. Tsi ’àp hààte lhaamelh tà t’aalhehen wikyi ’nooqathatkyà’, ’àp lhaamelh ’iwóynejehent’atsoh. 47 Wet kyek tajlhámet’ ’apuuhjwas kyek lawosiilâta’, wet tok ’íikye ’eelh ’imak kyek yààm’pe ’imak tà ’aa’yhàj yeenlhih. Tsi ’àp mânhyejt’atso wikyi tà qaniitàjweláyej Yoos. 48 Wet tameenej tà ’oyok: ’Is kyek ’alhomay’iskyee’alhóho ’aameyh, màànhyej’iwóye ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’, tà ’is’aalhóho’.

6

1 - Tok ’iwóoye-k la’weehyenejen wikyi’ ’imak tà ’is’aalhóho-k lheenaylhih. Tsi kyek latiiyakye tà tataakye wikyi wet, tok ’aqaaha tàlhiiyela ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’. 2 Kyek lawot’awaayhéta wikyit’a-k hâàpe’, wet tok ’iwóoye-k lane’te-k ’notíikye tà lataatayakye ’noojwolh kyek ’noyaajwútkye’. Tsi hàp tà màànhyejtso wikyi tà ’aqaantses, tà lhaamelh yahuumin kyek wikyi ’aqààsejwethà’. Wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Lhaamelhtso wet, pajkye takyuumhlà laqaaha’. 3 Tha kyek ’aam kyek lawot’awaayhéta ’aa’elht’a-k hâàpe’, wet ’is kyek ’akey tà ha-ts’áamqat, tok yahaanej ’imak tà ’ajwóomqat yeenlhih. 4 Tsi ’is kyek ’aqaathatkyà’, tok ’íikye hi’no-k hi’weenkye’. Wet màànhiyejatso’ tha’, ’Ajkya tà hi’ween ’imak tà ’noosqálhek, lhaam hi’weenhla’ámho ’aqaaha’, kyek ’iihikyela tà tataakye wikyi’. 5 - Wet kyek lat’aalh wet, tok ’is kyek ’aamànhyej’iwóye wikyi tà ’aqaantses, tà lhaamelh yahuumin tà t’aalhen’ tha’, taqaasthen’, tà ’iikyàjwi ’not’aalhyaj’wetes, wet ’àp ’íihi hupqaawayhilhtselhàs; tsi hàp tà lhaamelh yahuumin kyek wikyi hi’weenh. Wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Lhaamelhtso wet, pajkye takyuumhlà laqaaha’. 6 Tha ’aam’, kyek lat’aalh wet, tiyààjkyàjwi hup, wet p’óohi huppe’, wet ’áalhe ’Ajkya tà ’noqnii’wena’pe’. Wet lhaam ’Ajkyah, tà hi’ween ’imak tà nii’nàla’pe’, wet hi’weenhla’ámho ’aqaaha’, tà ’itiihikyela tà tataakye wikyi’. 7 Wet kyek ’aamey lat’aalhen wet, tok ’iwóoye-k ’iwet latuujwlhayayhi ’aalhyahayh, kyek màànhyej’iwóye wikyi tà qaniitàjweláyej Yoos, tà lhaamelh yeene-k lhààmtes tà wuujwpe’, tà tameenhiyeja-k ’notky’aahuhiyelah. 8 Tok ’iwóoye-k lateenay lhaamelh. Tsi hàp tà ’Ajkyaayay yahaanej ’imak tà lawaatayhlà’, tà qamaj ’aamey qat’aalhayáyeh. 9 Tha hàpet’ tà ’aamey lawoyayhla’aalhyahaya’ tha’, lhoyayhlakeh: ’Ijkya tà lhéehi puule’, ’is kyek ’no’iisyen ’eey’. 10 ’Is kyek ’Aniiyatyaj ’ii’noyejen’. ’Is kyek ’nowóoye ’imak tà ’atiikyunhayaj tà ’ihonhaatenah, màànhyej tà ’àp ’nowóoye tà ’ipuuléyeh. 11 ’Wen’nóohomkye ’olhàq ’ijwaalanah. 12 Tàyheet’nohómkye ’ootes, màànhyej’iwóye ’olhaamelh tà ’otààyhthómkye ’o’yhàj tà latees’ikye’ohlàmhen’. 13 Yej lawaahin’noyejen ’nolheelhtshayaj, mat tiyeejqanhi’oky’oyehen ’imak tà qanii’sa’. Tsi hàp tà ’aalawuk ’noowujwyaj, wet ’nooqhajyhayaj, wet ’noosilatyaj, yàtla-k tiyààje’tsih. ’Aamenh. 14 Tsi kyek ’aamey latààyhtayhómkye wikyi’ ’imak tà nii’sa’, tà lhaamelh ’itii’ámeyej, wet ’àp hààte ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’, ’itààyhthila’ameyhómkye ’imak tà qanii’sa’, tà lheenaylhih. 15 Tha kyek ’aamey qatààyhtayahómkye wikyi wet, ’àp hààte ’Ajkyaayayh, tok àp ’itààyhthila’ameyhómkye ’imak tà qanii’sa’, tà lheenaylhih. 16 - Kyek ’aalakyuyuhthen wet, tok ’is kyek latiiyay’pe ’ateey ’ajwiitahayahayh, kyek màànhyej’iwóye wikyi tà ’aqaantses. Tsi hàp tà lhaamelh ’iweelanhthen tatee’pelh, tà ne’te-k wikyi hi’ween tà lhaa’ikyuyuhthen’. Wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Lhaamelhtso wet, pajkye takyuumhlà laqaaha’. 17 Tha kyek ’aam kyek ’aalakyuyuhat wet, lat’iilen’pe lakya’ ha’wooleyh, wet ’àp laleejpe ’atee’pe’, 18 wet hààpqhila-k tok lapààyne wikyi tà ’aalakyuyuhat, tajlhámet’ ’Ajkya tà ’noqnii’wena’pe’, tà lapààynhiyelah. Wet màànhiyejatso’ tha’, ’Ajkya tà hi’ween ’imak tà ’nosqat, hi’weenhla’ámho ’aqaaha’, kyek ’iihikyela tà tataakye wikyi’. 19 - Tok ’is kyek lahuutay’ameyej ’imak tà wuujw laha’, tà ’ihonhaatenah. Tsi hàp tà ’íikye moohot, wet lhà’ya ’iwoos, tà tujw ’imaayheyh. Wet ’àp ’íikye ’eetantses tà ’iwaasthíkye ’imaayheyh. 20 Tha ’imak tà ’iskye wet, lahuutay’ameyej ’imak tà lahaa’íhi’ qanhi puuléyeh, tà tok ’íikye moohot, wok ’àp ’iwoos, kyek tujw ’imaayheyh; wet tok ’àp ’íikye ’eetantses kyek ’iwaasthíkye ’imaayheyh. 21 Tsi ’íkyet’ kyek ’íikye ’imak kyek la’weenh, kyek lahaa’íhi’, wet ’àp hààte ’ootle’, ’iihiyejlhinat’at. 22 - ’Nookyàk tà ’íihi ’not’isan wet, hààpet’at ’notteelho’. Wet kyek ’is ’ateelho wet, ’isi’ tapoohiyeja nilhoq ’isan’. 23 Tha kyek nii’sa ’ateelho wet, nilhoq ’isan tà ’iihihla honaatsi’. Wet kyek ’isi tà ’ii’ámhi’, nemhit’ ’isi’, wet nemhilat’ qoohyaj tà wuujw honaatsi tà ’iihla’ámhi’. 24 - Ky’áhya-k ’iwóoye-k hi’no yomnitàk lawuuhuyh. Tsi hàp tà yahuumnhila ’eelh, wet ’eelhtso wet, nikyuuwethiyelah. Wok tok ’iwolaháaya ’eelh, wet ’eelhtso wet, ’iwolaháaya’. Tok ’iwóoye-k lataakyumayhoplhi Yoos, kyek ’àp lat’eekhayaye kyiinajt’àj. 25 - Wet tameenej tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Hiyéja lhenay’alhaaq’lísa’, kyek lhoyayh: ’Àp háats’ihila ’imak kyek ’olhaamelh ’otujw, wet ’àp háats’ihila ’imak kyek ’olhaamelh ’oyâàyej? Wet tok ’iwóoye-k ’àp ’alhaaq’lis’íyeji ’isaanis, kyek lhoyayh: ’Àp háats’ihila ’imak kyek ’olhaamelh ’ot’wúyhikye’? Tsi hàp tà máatkye tà ’oyok: ’Noo’watshankyeyaj yààm’pe ’nolhàq; wet ’no-t’isan’ yààm’pe ’noo’wuy’. 26 Lhek yaahinay ’ajweenkyey tà ’iikyàjwi puule’. Lhaamelh tok tuutkyeyhen’, wet tok ’àp ’ilaanhi yaakyuyaj, wet tok ’àp ’ithaatho lahiih; tha hàp tà ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’, hi’weenho lhàq. Wet ’aameyh, hà tok lhààmay’pe p’íiya lhaamelh? 27 Wet ’àp háats’i ’aa’elhayt’a-k hâàpe-k ’iwóo-ye-k lhayompitaaj, tej kyek ’itíikye’ tháayej kyek pitaaj? 28 Wet kyi hààte tà ’alhaaq’lis’íyej ha’wuuyisayh? Yaahinay ha’lààlhawolh tà ’isiis, tà ’ii’pe honhat. Lhaamelh yikphà’, wet tok takyuumwethà’; 29 tha hàp tà ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Ky’ayhthiyejent’a-k hâàpep’ante Saalomonh, kyek la’wuy ’waawúlhe ’elh ha’lààlhawolh tà ’isiis. 30 Wet kyek màànhyejtso-k Yoos ’iwola’wúuyisa ha’lààtàlhes tà ’ii’pe honhat, tà ’íikye ’ijwaalanah, wet tà ’ijwaalahila wet, ’nothaatkyàjwi ’noonhonthih, wet hà tok yààmethila’atapehen p’íiyak ’iwoha’wuuyisa’, ’aamey tà ’ekhaahyahay niiwújwa’? 31 Tà màànhyejtso wet, hiyej latiiyay’ameyej ’alhaaq’lis kyek lhoyayh: ’Àp háats’ihila ’imak kyek ’iyaatujw? Wet ’àp háats’ihila ’imak kyek ’iyaayâyej? Wet ’àp háats’ihila ’imak kyek ’iyaat’wuyhihikyelah? 32 Tsi hàp tà wikyi tà qaniitàjweláyej Yoos, hààpet’at tà t’úuke ’imaayheytsoh. Tha hàp tà ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’, lhaam yahaanejt’at tà lawaatayhlà nilhoq ’imaayheytsoh. 33 Tha hàp tà ’aameyh, ’iwaatlà-k lakyúunqat kyek lat’uuyake Yoosniyatyaj, lhà’ya ’imak tà ’is’aalhóho’, tà tâlhe lhaam’. Wet kyek lawooyaynhiyejelatso wet, ’ap hààte lataakyumayhlahlà nilhóoqej ’iyhàj ’imaayheytsoh. 34 Wet hàp tà tameenej tà ’oyok: Yej ’alhaaq’lis’íyeji-k ’ijwáala’. Tsi hàp tà ’alhaaq’lis tà ’iihikyela kyek ’ijwáala’, wet ’iwóoye-k lhenay’atiikyunhayahaya’ kyek ’ijwáala’. Wet ’ijwaalana wet, naayat’at ’alhaaq’lis tà ’íihi’.

7

1 - Yej lawo’aqaalelhthayajáye ’aa’yhàj, hààpqhila-k Yoos tok ’iwolaqaalelhthayaja’ameyeh. 2 Tsi hàp tà ’nooqalelhthayaj tà laqaalelhtayéje ’aa’yhàj wet, ’àp ’noqaalelhthiyeja’ameyeh. Wet ’nooqa’walhlhanhat tà la’waawulhtayej ’imak tà la’weenayho ’aa’yhàj, wet hààpqhila-k ’no’waawulhthiyeja ’imak tà ’no’weenhla’ameyho’. 3 Wet ky’àj kyi hààte tà layaahin ha’lààlhiphaj tà ’íihi ’aa’elhtelho’, wet tok layaahin ha’là tà wuujwkye’, tà ’íihi ’ateelho’. 4 Wok kyihla ’iwóoye-k lhààme ’apuuhjwah, kyek lhok: Waahin’nóyej kyek ’olaanhi ha-’lààlhiphaj tà ’íihi ’ateelho’, wet ’aamtso’ tha’, ha’là tà wuujwkye’, tà ’íihi ’ateelho’? 5 ’Aahâpe ’elh tà ’aqaantsaj! Kyúnqat tà lalaanhi ha’là tà wuujwkye’, tà ’íihi ’ateelho’, wet neeky’ehla-k ’is kyek la’weenkyehonhat, wet neeky’ehla-k ’àp ’iwóoye-k lalaanhi ha-’lààlhip tà ’íihi ’aa’elhtelho’. 6 Yej la’weenayho ’asiinhàs ’imak tà Yoost’amajkyet, wet tok ’àp ’iwóoye-k lasqoonayhlà kuutsilis tuuntey tà lahaalh’íhikye’; kyek hààpqhila-k lhaamelh tok t’àsiikyelah, wet màànhiyejatso’ tha’, tapiilh’atapehen’, wet ’iwohla’iipeya’. 7 - ’Aalhayky’oye ’imak tà lawaatayhlà’, wet ’no’weenhla’ameyho’. ’Uuyake ’imak tà tatàày’ameyej, wet lalhooqayhiyelah. ’Aajaylhi huppe’, wet ’nojwooynhila’ahilàmhen’. 8 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k t’áalhky’oye ’imak tà ’iwaatlà’, wet takyuumhlahlà’; wet ’o’elh kyek t’úuke ’imak tà tatâàyej, wet nilhooqhiyelah; wet ’o’elh kyek ’yaajlhi huppe wet, ’nojwooynhilahlà’. 9 Hà ’íikye p’íiya ’aa’elhayt’a-k hâàpe-k lhààs t’áalheje pàành, wet lhaam hi’weenho tuunte’? 10 Wok kyek lhààs t’áalheje ’waahat; hà lhaam hi’weenhomhma p’íiya ’amlhààj? 11 Wet kyek ’aameyh, tà ’aahàpehen wikyi tà qanii’sa’, lahaanayej tà la’weenayho ’alees ’imak tà ’is, wet hà tok ’Ajkyaayay tà ’íihi puule’, lhà’yahlalhiip tà hi’weenhomhma ’imak tà ’is lhaamelh kyek t’áalhejeh. 12 Tà màànhyejtso wet, nilhoq ’imak tà lahuuminay kyek ’aa’yhàj ’iwooyej’ameyeh, wet hààte ’àp woyaayéje ’aa’yhàj. Tsi tààjtso wet, hâàpe ’imak tà Mooysesp’anteh, lhà’ya Yooslhàmetwosp’anteh, ’ikyuujwan’inámej. 13 - Tiyààjakye huppe tà niitsajákye’. Tsi hàp tà tsaajkye huppe’, wet ’àp tsaajkye ’nààyij, tà tiyâàje ’nootàhyaj; wet wuujwpe wikyi tà tiyâàjkye’. 14 Tsi hàp tà tok tsaajkye huppe’, wet ’nààyij wet, tok ’àp tsaajkye’, tà tiyâàje ’noo’watshankyeyaj. Wet tok wuujwpe wikyi kyek ’inúukeh. 15 - ’Omay’aahi’nohlà ’nolhààmetwos tà qaniimatakyehen’, tà lhaamelh yahoo’ameyeh, tà màànhyej’iwóye tsoo’natas; tha hàp tà tumhkyà’ tha’, hâàpe t’owaalhas tà ’noqotsees. 16 Tha hààpqhila lhaay kyek tameenej kyek latààjwelayhiyejah. Ky’àj kyi hààteh? Hà ’iwóoye-k lataakyúma ’úuwas kyek latààlhtho ky’uthaanis? Wok àp ’asuuslhàq kyek latààlhtho ’istaak? 17 Tsi hàp tà nilhóoqej ha’làày tà ’is wet, ’àp ’is lhaayh. Tha mat ha’là tà nii’sa wet, tok ’àp ’is lhaayh. 18 Ha’là tà ’is, tok ’iwóoye-k lhaay nii’sa’. Wet ha’là tà nii’sa’, tok ’àp ’iwóoye-k lhaay ’is. 19 Nilhóoqej ha’làày kyek qanii’sa lhaay tà ’iwóoye wet, ’noyiisit; wet ’nothaatho ’iitàj. 20 Wet hààpqhila lhaay kyek tameenej kyek latààjwelayhiyejah. 21 - Tok nilhooqhiyeja lhaamelh tà yààm’nóye’ tha yok: ’Iwuuk, ’Iwuuk, kyek tiyààjomhma puuleniyatyaj. Tajlháme ’elh kyek yeenlhi ’imak tà ’Oojkyah, tà ’íihi puule’, yahuumínkye’. 22 ’Ijwaalani wet, wuujwla’pe wikyi tà yohlak: ’Iwuuk, ’Iwuuk, ’olhaamelh ’oyààmejlhimháji ’eey’, wet ’eey wet, hààpemhaj tà ’olhaamelh ’onuuhtejkyéphà ’nookyalh, wet ’àp hààte ’oyeenejlhimháji ’eey ’nooqàpjwayahayh. 23 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààmhiyela lhaamelh tha’, ’oyohlak: Ky’áhya-k ’otààjwelh’ameyej. ’Aathatayejqanhi’oky’oye’, tà ’aahàpehen ’imak tà nii’sa’ lawoos. 24 - ’O’elht’a-k hâàpe-k ’ilààte ’olhààmtesnah, wet kyek ’àp ’iwóoyeh, wet ’o’waawulhtéje hi’no tà yahan’imáakej, tà ’itii’pe kyeenaj tà tuunte’ lawuuke tà yeenlhih. 25 Wet nààm peelhayh, wet t’iilis ’ilààjwelhkyehen’, wet nek layaalh tà ’yaajlhi hup. Tha tok nikyààtkyà’, tsi hàp tà t’uunhi’, tà ’ii’pe tuunte’. 26 Tha ’o’elht’a-k hâàpe-k ’ilààte ’olhààmtesnah, wet kyek niiwoyáyeh, wet ’o’waawulhtéje hi’no tà lajlakyoowéja’, tà ’itíihi hoolo’ lawuuke tà yeenlhih. 27 Wet nààm peelhayh, wet t’iilis ’ilààjwelhkyehen’, wet nek layaalh tà ’ààytaji’, tà ’inúuye hup. Wet nikyààtkyà’, wet wáasi’. 28 Wet tà nojw tà yààmlhi Jweesus wet, wikyi ’inúuyejphà lakyuujwanhyaj. 29 Tsi hàp tà lhaam’, wuujw laqhaajyhayaj tà ’íihi’, tà ’ikyuujwan wikyi’. Wet tok màànhyej’iwóye ’nootshànhaywos.

8

1 Wet tàjp’ante Jweesus tàlhpe kyeenaj tà ’inuuhkyà wet, wúujwp’ante wikyi tà nekkye’. 2 Wet nààm hi’no tà ’amoostaslànek, tà yahóoye Jweesus. Wet laqaamkyetey ’itíihi honhat tà ’íikye tà tataakye’, wet yààme’ tha yok: - ’Iwuuk, kyek lawóoye wet, lahanejlawooynéje-k laleej’nóyej ’ookya tà qooq’ayenah. 3 Wet Jweesus takyuumejpe takey’, wet yok: ’Owóoyeh. ’Is kyek ’aanojwéjkye ’aqooq’hayaj. Wet tháhya’ tha’, laqaa’mos tatâàyej. 4 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus yààme’ tha yok: ’Athaana wet, tok ’iwóoye-k lajweenho ’aa’elht’a-k hâàpe’. Tajlháme tà mààh, ’aapàyne ’noohusewo’. Wet thatkyà ’aqaathatkyà’, tà màànhyej tà Mooysesp’ante ne’te-k màànhyejtsoh, wet hààpqhila-k wikyi ya-haanej tà nojw ’aqooq’hayaj. 5 Wet tàjp’ante Jweesus tiyâàjo Kaapelhna’um wet, nààm kuuykoqaniyat tà yahóoye; wet ’iniityen’ tha yok: 6 - ’Iwuuk, ’ooqawo wet, ’imàt’qáatsih, tà ’i-’oo’wéteh. Lhaa’ilàt, wet tok ’iwóoye-k lhaa’iwalayenlhih. Wet wuujw lataajyhayaj tà ’íihi’. 7 Wet Jweesus yààme’ tha yok: ’Ohoohiyelah, ’okyeesthilah. 8 Wet kuuykoqaniyat nikyúulho’ tha’, yààme’ tha yok: ’Iwuuk, tok ’ot’uhaawétej kyek latiyààjkyàjwi ’oowuke’. Tajlhámet’ ’ààmet kyek lawom wet, ’ooqawo ’ikyeeslah. 9 Tsi hààte ’olhaam’, ’ohâàpe hi’no tà ’iikyàjwi ’iyhàj niyaateyh. Wet ’àp hààte ’íikye kuuykolis tà ’iikyàjwi ’ooqhajyhayaj. Wet kyek ’oyààme ’eelh ’iwehyáalha-k ’oyok: Mààh, wet yik; wet ’eelh wet, kyek ’oyok: Lhuuh, wet nek; wet kyek ’oyààme ’ooqa- wo-k ’oyok: ’Eenlhi ’imaaknah, wet yeen-lhih. 10 Tà Jweesus ’ilààte tààjtso wet, ’inúuyejphà’. Wet yààme wikyi tà yikkye’ tha yok: Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Ky’ayhthiyejent’a-k hâàpe-k ’íihi ’Iisla’elh, kyek ’o’ween ’not’ekhaahyaj kyek màànhyejtsoh. 11 Wet ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Wuujwla’pe wikyi tà tàlhiikyela tà ’ijwaala tâlhkye’, wet ’àp wuujwla’pe wikyi tà tàlhiikyela tà ’ijwaala tataakye’, tà tapààhikyephàlawhàye Wikyiijkyayis, wet ’Iisak, wet Jwaakop, tà ’iwohlalaqààjyaja-k t’ekhen’, tà ’iihihla puuleniyatyaj. 12 Tha mat wikyi tà ’noqaalelhtéje Yoosniyatyaj wet, lham ’nothaathomhma honaatsi’, tà ’i’aalhotajeh. Wet hààpqhila-k ’íihi-k ’nolhaajwyhayahay’ihihlah, wet ’nootsotey kyek ’ noyookqhilawek. 13 Wet Jweesus, tajwaatshi tà ’iwooyetso’ tha’, yààme kuuykoqaniyat tha yok: Mààh, wet ’noyeenhilhina’ámej ’imak tà lat’eekhákye’. Wet hàpet’ tà Jweesus ’iwóoyetso’ tha’, kuuykoqaniyat laqaawo’, ’ikyees. 14 Wet Jweesus yahóoyep’ante Tuuntehen’wet. Wet hi’ween Tuuntehenqatelah, tà ’imàà’pe lamaawet, tà t’àj kyaayo’. 15 Wet Jweesus takyúuma takey’; wet tatày t’àj tà kyaayo’. Wet ’atsiinhatso wet, néephà’. Wet ’itiihlà lhaamelh lhàq. 16 Wet nikyâàtet’et’ tà honaatsi’ tha’, ’nohààne Jweesus wuujwpe wikyi tà ’nookyalh tà nii’sa’ ’íihikye’. Wet lhaam ’inuuhtejkyéphà lhààmet ’nookyalh tà nii’sa’, wet ’ikyeesthen nilhóoqej lhaamelh tà t’inhaayahay’íhikye’. 17 Tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmet-p’ante Yooslhàmetwo tà lheey ’Iisáyas yààmeh, tà yok: Lhaamt’at tà takyúuma ’ilhaat’inhayahayh, wet ’ikyàj ’ilhaatajyhayahayh. 18 Wet Jweesus hi’wéenp’ante wikyi tà wuujw tà hits’úulhaqej tha’, yààme lakyuujwanhay’ tha yok: - Mààh, ’inatiyàj’úujweh. 19 Wet nâàmt’et’ ’nootshànekwo’, wet yààme Jweesus tha yok: - ’Iwuuk, tej kyek latiiyâjit’ kyek latiiyâji’ tha’, ’oyikt’a’aamkye’. 20 Wet Jweesus yààme’ tha yok: ’Imaawolis wet, lhookey’íhikye’, wet ’ajweenkyey tà ’iikyàjwi puule’, ’àp lhuupis’íhikye’. Tha hàp tà Hi’noolhàs, ’iihikyét’a ’imak kyek ’itiikyàjwi lheetek. 21 Wet ’eelh lakyuujwanek, yààme’ tha yok: ’Iwuuk, waahin’ayej’nóyej kyek ’otjhàànky’oye ’oojkyah. 22 Wet Jweesus yààme’ tha yok: Nek’nóoke’. Ky’ahlháaye wikyi tà ’yinhen’, kyek tajhàànkyeky’oye ’iyhàj tà ’yinhen’. 23 Wet lhaam tiyâàjot’et’ ’noohih, wet lakyuujwanhay yikkye’. 24 Wet màànhyejtso’ tha ’íikye layaalhtaj tà ’ààytaji’. Wet p’ààjp’àjtasqa’inàt, nitsàà’pe ’noohih. Wet Jweesustso’ tha ’imà’. 25 Wet lakyuujwanhay yahóoyet’et’ lawuuk tà hi’noomhatlhih; wet yààmét’et’ tha yok: - ’Iwuuk, jwayheet’nohen’. Tsi hàp tà ’iyaahokehkyà’. 26 Wet lhaam’, yààme lhaamelh tha yok: Kyi hààte tà lanoowayhen’? ’Aahàpehen wikyi tà tok wuujw t’ekhaahyaj. Wet màànhyejtso’ tha’, néephà’. Wet yaqaasthayen layaalhtaj, lhà’ya p’ààjp’àjtas. Wet ’iwolatáamseka’, ’inààt, wet neky’e ’imaakjwast’ákye lhaamelh. 27 Wet lhaamelh wuujw tà ’inúuyejphà’, wet yok ’Àp háats’it’et’ hi’nootsih? Tsi hàp tà ’yájet’ layaalh, wet ’inààt, tà taky’aahúyeh. 28 Wet tà lhaamelh nikyàtt’et’’úujweh, tà nikyâàtho honhat tà lheey Jweelásah, wet ’íikyet’et’ nitàk wikyi tà ’nookyalh tà nii’sa’ ’íihikye’, tà tàlhkyàjwii ’ahààtwukeyh, tà yiklhaayislà lhaamelh. Wet wuujw tà lajwiitseyahay’íhikye’; wet tok ’íikye hi’no-k ’inúukeh, tà lhaamelh ’íihi’. 29 Wet lhaamelh t’àànhen’ tha yok: Tok ’iwóoye-k ’aalat’uuyit’noyehen’, Jweesus, tà ’aahâpe Yooslhàs? Hà laneek’noyehen tà lap’aattsen’nowethà’, tà qamaj niikyàtáye lawhààyh? 30 Wet ’íikyet’et’ kuutsilis tà wuujwpe’, tà ’íihi tà màànhyej’letsih, tà t’ekweethà’. 31 Wet ’nookyalh tà nii’sa’, t’ààlhe Jweesus tha yok: Kyek lanuuhatphà’nohen wet, waahin’noyejen kyek ’otiyààjolhayis kuutsilis’lenih. 32 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: Màhen’. Wet lhaamélht’et’ ’inúukephà’, wet tiyààjolhayis kuutsilistsoh. Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, nilhóoqej kuutsilistso tà tiyàjkye’inâàteh, tà tàlhpe kyeenaj. Wet nilhóoqej tà tatâyhi ’inààt. 33 Wet wikyi tà hit’eekyenwethà wet, yikhen’. Wet tà lhaamelh nikyâàtho wikyi wet, lhaamelh ’ijweenho nilhoq ’imak tà lhaamelh hi’weenh, hap’áaqej ’imak tà ’noyeene wikyi tà ’nookyalh tà nii’sa’ ’íihikye’. 34 Wet nilhóoqej wikyi wet, yikhen tà yiklà Jweesus. Wet tà lhaamelh nikyuutej wet, ’iniityen tà ne’te-k yikky’ooye laqaahonhatlhayis.

9

1 Wet Jweesus tiyâàjot’et’ ’noohih. Wet yik tà tiyàj’úujweh, wet nààmho honhat tà la’wet. 2 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, ’íikye hi’no tà taq’eejwíkye’, tà ’ii’pe lamààwet, tà ’nohàànét’et’ Jweesus. Wet tà Jweesus hi’ween lhaamelh t’ekhaahyaj wet, yààme hi’no tà taq’eejwíkye’ tha yok - ’Aaqhajyenh, yàs. ’Aqeeyis ’notààyhet’ámho’. 3 Wet ’íikyet’et’ ’iyhàj ’nootshànhaywos tà ’itiilhámhikye latiikyunhayahay tà yok: - Hi’nootsi wet, lalààkwyhanhyaj’itíye Yoos. 4 Wet Jweesus nitààjwélej latiikyunhayahay tà ’íihikye’; wet yààme lhaamelh tha yok: Ky’àj kyi hààte tà latiiyay’ameyhíkye ’atiikyunhayahay tà nii’sa’? 5 Tsi hàp tà’, ’àp háats’i ’imak tà nii’tháya’, kyek ’oyààmeh? Hà tok ’athaa’ kyek ’oyok: ’Aqeeyis ’notààyhet’ámho’; wok kyek ’oyok: Néephà’, wet mààh? 6 Tha hàp tà t’uhlà-k lahaanayej tà Hi’noo-lhàs, tà ’ihonhaatenah, laqhaajyhayaj’íhi-k ’itààyhthen ’nooqeyis tà nii’sa’. Wet hàp tà tameenej tà ’oyok (wet màànhyejt’et’tso’ tha’, Jweesus tatshuupíye hi’no tà taq’eejwíkye’): - Néephà’, kyúma ’amààwet. Wet mààh, ’ààple ha’wet. 7 Wet néephàt’et’a’. Wet yik tà yàpilhla-’wéeteh. 8 Wet wikyi hi’wéent’et’ tha’, ’inúuyejphà’. Wet lhaamelh ’iwuujwyen Yoos, tà lhaam hi’weenho wikyi’ ’nooqhajyhayaj tà màành-yejtsoh. 9 Wet Jweesus yikt’aat tà ’inúuke wikyi’. Wet yààmqanhi’ tha’, hi’ween hi’no tà lheey Maatéwoh, tà tàpààphà’pe ’noowej’wet tà ’iiwhàye hup tà hâàpe la’wet wikyi tà takyuumhlà kyiinajt’àj tà ’notiisqanejpe ’noowomhayh. Wet Jweesus yààme’ tha yok: Nek’nóoke’. Wet néephà’; wet yikkye’. 10 Wet tà Jweesus t’ek, tà ’íiyej la’wet, wet nààmhen wuujwpe wikyi tà kyiinajt’àjwos, wet qeeyislànhayh. Wet tapààkyéphà’, tà tataa’pe ’nolhàq’wet, tà ’íiyej Jweesus wet lakyuujwanhayh. 11 Wet jwààlisewolhayis hi’ween tààjtso tha’, yààme Jweesuskyujwanhay’ tha yok: - Ky’àj kyi hààte tà ’awuukay takyuujwíyej wikyi tà kyiinajt’àjwos wet qeeyislànhayh? 12 Wet Jweesus ’ilààte tààjtso’ tha’, yààme lhaamelh tha yok: Wikyi tà lajt’inhaayahaya wet, tok ’iwaatlà qakyaawo’. Tajlháme wikyi tà t’inhaayahay’íhikye’, tà hàp tà ’iwaatlhayislà qakyaawo’. 13 Màhen’, wet ’aakyujwanayej ’imak tà ’nolhààmtesna yààmeh: ’Imak tà ’ohuuminkye wet, ’noop’attsenhyaj, tok hâàpe ’nooqathatkyà’, kyek ’owaatlà’. Tsi hàp tà tok ’oneke wikyi tà ’iskyee’alhóho kyek ’ot’ààneh, tajlháme wikyi tà laqeeyis’íhikye’. 14 Wet màànhyejtso’ tha’, Jwàànkyujwanhayh, yahóoye lhaam’. Wet lhaamelh yààme’ tha yok: - ’Olhaamelh, ’olhàà’ya jwààlisewolhayis, ’olhaa’ikyuyuhthenpej; wet ky’àj kyi hààte ’akyuujwanhayh, tà tok lhaa’ikyuyuhthen’? 15 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: Ky’àj kyi hààteh, hà ’iwóoye-k wikyi tà ’íiyej ’noowhayehyaj, ’itiilhámej lajwiitahayahayh, tà qamaj hi’no tà tawhaayehlah, ’íiyej lhaamelh? Qhaa’, tok màànhyejtsoh. Tha hàp tà nekhiila ’ijwáalas tà ’nosoohiyeja lhaamelh laqaala’yitsoh, wet neeky’ehla-k lhaamelh lhaa’ikyuyuhthen’. 16 ’Iihikyét’a hi’no-k ’iwolaky’aahjwáya weesaj tà lawuumek, kyek hip’óoyeji lhiip tà neeky’eyik. Tsi kyek màànhyejtso wet, lap’ot tà neeky’eyik, ’itoonhihla weesaj tà lawuumek; wet nemhilat’ qoohyaj latoowej. 17 Wet tok ’àp hàp kyek ’notsâàyho lahii tà lawuumek hat’es tà neeky’e’. Tsi kyek màànhyejtso wet, lahiis ’ipoojhen’. Wet hat’es wet, nitsày’; wet lahiis wet, wáasikye’. Tajlháme-k ’notsâàyho lahiis tà neeky’eyhis hat’es tà neeky’e’. Wet hààpqhila-k tok tawiit’ày hat’es, wet lahiis. 18 Wet tà qamaj lhaam yààme ’imaayheytso wet, nààm hi’no tà lhámhyah, tà nààme Jweesus. Wet laqaamkyetey ’itíihi honhat, tà ’íikye tà tataakye Jweesus. Wet yààme’ tha yok: - ’Olhààse wet, neeky’éhyane tà ’yilh. ’Is kyek lahóoyeh, wet latii’pe ’akey’, wet ’àp ’ilààyhihlah. 19 Wet néephà Jweesus. Wet yikkye’, tà lhà’ya lakyuujwanhayh. 20 Wet ’íikye ’atsiinha tà lhaa’ilàt, ’íihit’et’ nekkyààmis tijwek ’ii’pe nitàk, tà ’woyiistaj ’ilàành. Wet lhaamtso wet, tâlhkye tà la-’weekyéhi Jweesus, wet takyuum’pe la- ’wuuypes. 21 Tsi hàp tà latiikyunhayájt’et’ yok: Kyek tajlhámet’ la’wuuypes kyek ’ot-kyuum’pe wet, ’okyeeslah. 22 Tha hàp tà Jweesus, nitiilhaqlà la’nààyij tà ’iyaahinhlà’ tha’, yààme’ tha yok: ’Aaqhajyenh, yàseh. ’Ekhaahyaj tà ’aa’ijwayhet. Wet ’atsiinhatso’ tha’, tháhya’ tha ’ikyees. 23 Wet Jweesus tiyààjkyàjwi hi’no tà lhámhya lawuuke’. Wet tà hi’ween wikyi tà yaajwut-kyehen lajwoolis, wet tà ’àp yeenlhi huyaaj, 24 wet yààme lhaamelh tha yok: ’Aathataykyeqanhih. Tsi hàp tà ha’nààjwaj wet, tok ’yilh. Tajlháme tà ’imà’. Wet lhaamelh ’ilààklhi lhaam’. 25 Wet tà pajkye ’nokyenkye’aalhotaje wikyi wet, Jweesus tiyààjkyàjwihup. Wet yahóo- ye ha’nààjwaj tà ’atsiinha’, wet takyúuma takey’. Wet màànhyejtso’ tha néephà’. 26 Wet nilhooqpe honhat tà ’noyààmejlhi ’imaayek tà Jweesus yeenlhih. 27 Wet Jweesus tâlhe’ tha yikt’aat. Wet ’íikye nitàk ’asnaamis, tà ’imààlhkye la’nààyij, tà lhaamelh t’àànhen’ tha yok: Laawitlhàs, p’aattsen’nohen’ 28 Wet Jweesus tiyààjkyàjwi hup tha’, nàà-mhen ’asnaamis tà yahóoyeh. Wet Jweesus ta’yààtshane lhaamelh tha yok: Hà lat’eekhayakye-k ’iwóoye-k ’o’aa’ikyesthen’? Wet lhaamelh yok: - ’Uuh, ’Iwuuk. 29 Wet lhaam takyuum’pe lhaamelh tatee-lhoyh. Wet yok: ’Is kyek tájo la’wet ’imak tà lat’eekhayakye’. 30 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh neky’e hi’weenkyehenhhonhat. Wet Jweesus yom’ààytaji lhààmet tà ’ijweenho lhaamelh, tha yok: - Tok ’iwóoye-k lajweelayhomhma hi’not’a-k hâàpe ’imaaknah. 31 Tha hàp tà lhaamelh yikhen’, wet ’iluun-qatpe nilhoq honhaattsoh Jweesus latooyaj. 32 Wet tà lhaamelh yikhen wet, ’nohààne Jweesus hi’no tà ky’isuuk, tà ’nookya tà ’nii’sa’ ’íihi’. 33 Wet tà pajkye ’nonuuhatphà ’nookyatso wet, neky’e ’iwóoye tà taahuy hi’not’amhaj niitahúya’. Wet wikyi’, wuujw tà ’inúuyej-phà’. Wet taahuyhen’ tha yok: - Ky’áhyap’ante-k ’no’ween ’imak kyek màànhyejtsoh, kyek ’íihi ’Iisla’elh. 34 Tha hàp tà jwààlisewolhayis yok Hààpet’at ’nookyalh tà nii’sa’ laqaaniyat tà lhámhyah, tà lhaam ’inuuhtejkyéphà ’nookyalh tà qanii’sa’. 35 Wet Jweesus ’ilúunkyep’ante nilhóoqej ho-nhaates, wet ’iwopejlakyuujwanhyája’ tha ’iikyàjwi lhaamelh t’aalhyaj’wetes. Wet yàà-mejlhi silààt tà ’is, tà yààme Yoosniyatyaj. Wet ’isóoyej wikyi nilhoq t’inhaayahayh, wet lataajyhayahayh. 36 Wet tà hi’ween wikyi tà wuujw wet, lap’aattsenhyaj’itíyej lhaamelh. Tsi hàp tà lhaamelh, maatkyetat tà p’aliitses, màànhyejt’a’iwóoye tsoo’natas tà lajlawóoyah, tà ’itsaatpehentsoh. 37 Wet yààme lakyuujwanhay’ tha yok: - Maatkyet’at tà wuujw yaakyuyaj; tha hàp tà wikyi tà ’ilaanhi wet, tok wuujw. 38 Tà màànhyejtso wet, ’aalhayéje hi’no tà lawuuk yaakyuyaj, kyek ’ithaat’alhóho ’iyhàj kyumhaas.

10

1 Wet Jweesus t’ààne lakyuujwanhay tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk, wet hi’weenhómkye laqhaajyhayahay kyek ’inuuhatkyéphà ’nookyalh tà qóoq’ayeh, wet ’àp ’ikyeestej wikyi nilhoq t’inhaayahayh, wet lataajyhayahayh. 2 Wet hàp tààja lheeyis ’aapostolhlhayis tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk: T’ikyuun’pe honhat tha’, hâàpe Siimonh, tà ’àp lheey Tuuntehen’, wet ’Aanles, tà lapuuhjwah, wet Jwaakówoh, tà Seewelewolhàs, wet Jwàành, tà lapuuhjwah, 3 wet Jweelípeh, wet Waalhtolomeh, wet Toomas, wet Maatéwoh, tà kyiinajt’àjwo’, wet Jwaakówoh, tà ’Aalhjwewolhàs, wet Leewéwoh, tà lheey ’eelh Taaléwoh, 4 wet Siimonh, tà hâàpe ’elh wikyi tà ’as- kyeentses, wet Jwuulas ’Iiskalyóteh, tà lhaam yaakyàjila Jweesus. 5 Hàp tààjtso hi’noolh, tà ’íihi tijwek ’ii’pe ni-tàk, tà Jweesus ’ikyeene lakyuumet. Wet ’ikyuujwanej la’nààyij tha yok: Tok ’iwóoye-k lanuuyake ’nààyij tà tiyâàje wikyi tà qahâàpeya jwuulales, wet tok ’àp ’iwóoye-k latiiyàjayho wikyii’wett’a-k hâàpe-k ’íihi honhat tà lheey Saamályah. 6 Mat màhen’, tiyààjaye tsoo’natas tà tatàà-wethà’, tà hâàpe ’Iisla’elhlhayis. 7 Wet tà lhekheenna wet, ’ààmaye wikyi’, ’oyayh: Puuleniyatyaj wet, toott’a’alhóho’. 8 Kyestaayhen ’not’inhaayajlànhayh, lejaayej ’amoostaslànhay laqooq’hayahayh, naakyàjaye la’waatshankyeyahay wikyi tà ’yinhen’, ’ookesaykyéphà ’nookyalh tà nii’sa’. Hiyéja lat’aalhayéje wikyi-k ’iwolaháala ’imaayhey tà lawooyayhiyejelatsoh, tsi hàp tà ’àp hààte ’aameyh, tok lawoyaylaháaya ’imak tà lataakyumayhlà’, tsi tâlhe Yoos’isyaj. 9 Tok ’iwóoye-k lakyààjay’ámkye kyiinajt’àjt’a-k hâàpe’, wok yaqaa’tu’, wok ’ipeelaj, wok ’ikyààt, kyek lakyààjayhíkye ’aqaawa-qayh. 10 Wet tok ’àp ’iwóoye-k lakyààjay ’aqhààyhis, tà lanuuyake ’nààyij, wet tok ’àp ’iwóoye-k lhomaynitàk ’aaqa’yukyelis. Wet tok ’àp ’iwóoye-k lat’ààsayhíkye ’aniisàhes, wet tok ’àp ’iwóoye-k lakyààjay ’atsuutes. Tsi hàp tà hi’no tà kyumaaj, t’uhaawétej tà ’no’weenho lhàq. 11 Tha kyek latiiyàjayho wikyii’wett’a-k hâàpe’, wok honhatt’ak hâàpe’, wet lat’uuyake hi’no-k ’is’aameyeh, wet hààpqhila-k lheeyayhiyeja la’wet, pajla’ tha ’àp lhekaayhlaky’oye’. 12 Wet kyek latiiyàjaykyàjwi ’noowuke wet, lawoyaysiilâta wikyi tà ’íihi la’wet. ’Oyayh: ’Is kyek ’nootámsek ’ii’amejen’. 13 Wet kyek huptso t’uhaawétej ’nootámsek, wet ’ataamsekay nekhiila’pe’. Tha kyek huptso niit’uhawetáyej ’nootámsek, wet ’ataamsekay yààpnhila’ameyeh. 14 Tha kyek ’íikye wikyit’a-k hâàpe-k niitkyumaya’ahilàmhen’, wet kyek ’àp niitky’ahuyáye ’imak kyek lhààmayeh, wet màyaayky’oye huptsoh, wok wikyii’wettsoh, kyek lheeyayhi’. Wet ’is kyek lasiikyàtayhen honhat tà ’íihikye ’apaaky’olh. 15 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Wikyii’wettsoh, kyek tajiila ’ijwáala tà hààpqhila ’nooqalelhthayaj, wet ’nootasnhayaj tà ’notiihiyelah, yààmhla’pe ’nootasnhayaj tà ’notiihiyela wikyi tà ’íihip’ante Soolóma wet Woomólah. 16 - Lhek yaahinháyhyah, ’aamànhyejen’iwóye tsoo’natas tà ’okyeenho t’owaalhaskyowej. Wet t’uhlà-k ’aalateky’eynayej ’amlhààs, tà yahankyehonháatej, wet ’àp ’aalateky’eynayej hookinhas, tà nooyahenkeh. 17 Wet ’aa’amajayejlà wikyi’. Tsi hàp tà lhaamelh yaakyàjila’ameye ’imaayheywos; wet lhaamelh ’àp ’aa’itasnhenhna-k lheeyaykyàjwi t’aalhyaj’wetes. 18 Wet ’àp hààte ’noyaakyàjila’ameye wikyiiwos wet niyaatey tà lhaaménhyah, tà ’olhaamhla-k ’otmeen’ameyej. Wet lhààmayhilhina’nóyej kyek lheeyakye tà tataakye lhaamelh, lhà’ya wikyi tà qahâàpeya jwuulales. 19 Tha kyek ’noyaakyàjila’ameye lhaamelh wet, tok ’iwóoye-k ’alhaaq’lis’íyeji ’imak kyek lhààmayeh. Tsi kyek tajiila lawhàày wet, ’no’weenhla’ameyho ’imak kyek lhàà-mayhiyelah. 20 Tsi hàp tà qhiit’ala ’aamey kyek lataahuyhen’, tajlhamhiyela-k hàp ’Nooyalh tà ’Isi’, tà tâlhe ’Ajkyaayayh, tà hààpqhila-k taahuy’, tà ’ii’ameyhíkye’. 21 ’Noopuhjwah, yaakyàjiyela latààhyaj lapuuhjwah; wet ’Noojkyah, lham yaakyàjila lhààs. Wet ’nooles, tataayhikyelahlà lajkyaalis, wet ’ilàànhenhnah. 22 Wet ’aamey wet, nilhooqhiyeja wikyi-k nikyuuwethiyeja’atapehen ’olheey’. Tha hàp tà ’o’elhla-k ’iteelàytej, yàtla-k taj lapes, wet hààpqhila-k tajwaayh. 23 Tha kyek wikyi ’aa’ilhaq’litwethà’, kyek lheeyayhit’ kyek lhéehi’, wet ’is kyek laleethanayho ’eelh honhat. Tsi hàp tà máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Tok qamaj nojwiiphàla wikyii’wetes tà ’íihi ’Iisla’elh, kyek latiiyàjayhihomkyelah, wet nààmhla Hi’noolhàs. 24 ’Nookyujwanek wet, tok yààm’pe lawoo’; wet ’nooqawo’, tok yààm’pe lawuuk. 25 Naayat’at ’nookyujwanek kyek màànhyej’iwóye lawoo’, wet ’nooqawo’, kyek màànhyej’iwóye lawuuk. Kyek ’noojkya tà hupwuuk kyek ’nowuunitej Weelsewuh, hà tok lhà’yahlalhiip kyek ’notiihiyela la’weetlheleyh ’nolheeyis tà nii’sa’? 26 - Wet tameenej tà ’oyok: Yej lanoowayaye wikyi’. Tsi hàp tà tok ’íikye ’imak kyek ’nop’oo’pe’, kyek ’noqnii’nàlithila’pe’; wet tok ’àp ’íikye ’imak kyek ’nosqat, kyek ’noqniihanhiyeja’íhi’. 27 ’Imak tà ’ojweelh’ameyho’, tà ’iyéehi honaatsi’, ’ààmaye-k lheeyayhi ’isi’. Wet ’imak tà ’otsaamsaméjkye haky’ooteyh, jwelaay’ tha ’aa’omay’àytesíkye’, kyek lheeyay’pe hup. 28 Hiyej lanoowayaye wikyi tà yahanej’iwooynéje-k ’ilààn ’not’isan’, tha tà lhaamelh niihanhiyejt’a’iwoynéje-k ’ilààn ’noohusek. Taj lháme-k lanoowayaye hi’no tà yahanej’iwooynéje-k ’itààyhet ’noohusek wet ’not’isan’, kyek ’ithaatho ’nootajyhayaj’wet tà hâàpe ’iitàj. 29 Ky’àj kyi hààteh, hà tok ’iwóoye-k ’nowom ’ajweenkyey nitààkjwas, kyek ’notíihi laha tà niiwújwa’? Tha hàp tà ky’áhya-k ’íikye ’ajweenkyet’a-k hâàpe-k nikyàthonháateh, kyek niitàlháye ’Ajkyaayayh. 30 Wet ’yájet’ ha’wooley tà nilhoq tà pajkye ’noqaalelhàtlà’. 31 Wet tameenej tà ’oyok: Tok ’iwóoye-k lanoowayhen’. Tsi hàp tà ’ahaayayh, yààm’pe wuujw ’ajweenkyeyh. 32 ’O’elht’a-k hâàpe-k lhaayaqalelhàt’nóyej tà ’itíikye tà tataakye wikyi’, wet ’àp hààte ’olhaam’, ’olhaayaqalelhthiyeja tà ’otíihikyela tà tataakye ’Oojkya tà ’íihi puule’. 33 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k lhaa’ijwon’nóyej tà ’itíikye tà tataakye wikyi’, wet ’àp hààte ’olhaam’, ’olhaa’ijwonhiyejah, tà ’otíihikyela tà tataakye ’Oojkya tà ’íihi puule’. 34 - Tok ’iwóoye-k latiiyayej kyek ’okyàjhonhaatena ’nootámsek. Tok hàp kyek ’onek kyàjwii ’nootámsek; tajlhámet’ ’nookelhele’. 35 Tsi hàp tà ’onekkyàjwii ’nolhààq’lehyaj; wet hààpqhila-k hi’no’, tataayhlà lajkyah, wet ’atsiinha’, tataayhlà laqoh, wet ’nootikye’, tataayhlà laqaatelah. 36 Wet hi’no’, lataahjwaslat’at la’weetlheleyh. 37 ’O’elht’a-k hâàpe-k yahuumin lajkyah, wok laqoh, kyek niihuminhya’no’, wet tok nikyààtej’ohlà’. Wet ’o’elh kyek yahuumin lhààs, wok lhààse’, kyek niihuminhya’no’, wet ’àp hààteh, tok nikyààtej’ohlà’. 38 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k niitkyumáye laqaakulus, kyek ’imààlhkye ’oo’nàyij, wet tok nikyààtej’ohlà’. 39 ’O’elht’a-k hâàpe-k nilhóoqe la’waatshankyeyaj wet, la’waatshankyeyaj tatààyhiye-jah. Tha ’o’elh kyek ’itààyhet’o’péyej la’waatshankyeyaj wet, lham nilhooqhiyelah. 40 - ’O’elht’a-k hâàpe-k takyuum’ahilàmhen wet, ’olhaamt’at tà takyuum’ohlà’. Wet ’o’elh kyek takyuum’ohlà wet, ’àp takyuumhlà hi’no tà lakyeenek’no’. 41 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k takyuumhlà Yooslhàmetwo’, tsi yahaanej tà hâàpe Yooslhàmetwo’, wet takyuumhlahlà laqaaha’ tha màànhiyejat’’iwóye Yooslhàmetwo’ laqaaha’. Wet ’o’elh kyek takyuumhlà ’eelh kyek ’is’aalhóho’, tsi yahaanej tà hâàpe ’eelh tà ’is-’aalhóho’, wet takyuumhlahlà laqaaha’ tha màànhiyejat’’iwóye hi’no tà ’is’aalhóho’ laqaaha’. 42 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k tajlhámet’ ’inààtkyàlejwaj tà teekyàji-k hi’weenho ’elh lhaamelhtso tà niiwújwa’, tsi yahaanej tà hâàpe ’ookyujwanek, wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho: Tok ’iihikyela-k tatâàyej laqaaha’.

11

1 Wet nojw tà Jweesus hi’weenho la’nààyij lakyuujwanhay tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk, wet yik tà tiyâàjomkye honhaates tà ’ikyelhiipeyeh, tà hààpqhilak ’íihi-k yààmlhipej, wet ’àp ’iwopejlakyuujwanhyája’. 2 Wet tàjp’ante Jwààn ’iikyàjwi ’noop’onthi wet, yahaanky’oye ’imaayhey tà Jweesus yeenlhih, wet ’ikyeenét’et’ nitàk lakyuujwanhayh, 3 tà ne’te-k ta’yààtshane kyek yok: - Hà ’aahâpe hi’no tà tatooyhlà tà nààmh-lah, wok ’olhaamelh ’oniihihlaky’oye ’eelh hi’no’? 4 Wet Jweesus, nikyúulho lhaamelh tha yok: Mahen’, haanhtayej Jwàành nilhóoqej ’imaayhey tà lalààtayeh, wet ’àp la’weenayh. 5 ’Asnaamis, hi’weenkyehenhhonhat, wet tsuujwlas, neky’e ’iwóoye tà ’weleekwethà’, wet ’amoostaslànhayh, ’ikyeesejen laqaa’mos, wet ky’ooteky’olh, ’ilààtkyehenhhonhat, wet wikyi tà ’yinhen’, ’nonaakyàjehen la’waatshankyeyahayh, wet wikyi tà p’aliitses, ’nojweenhómkye silààt tà ’is. 6 Wet la’iisyaj’íhi ’o’elh kyek niitnhàphànhila’nóyej. 7 Wet tà tajwaatshi tà lhaamelh yikhen wet, Jweesus waatanej tà yààme Jwàành; wet ta’yààtshane wikyi’ tha yok: ’Àp háats’ip’ante ’imak tà lahuuminay kyek la’weenayh, tà latiiyàjayho ts’ani’? Hà qaanohi tà layaalh ’isiikyâthi’, p’íiya’? 8 Wok ’àp háats’ip’ante imak tà lahuuminay kyek la’weenayh? Hà hi’no tà la’wuuyis ’isiis, p’íiya’? Qhaa’. Tsi hàp tà wikyi tà la’wuuyis ’isiis wet, ’iikyekyàjwi niyaateywukeyh. 9 Tha hàp tà’, ’àp háats’ip’ante ’imak tà lahuuminay kyek la’weenayh, tà latiiyàjayho ts’ani’? Hà Yooslhàmetwo’, p’íiya’? ’Uuh. Tha hàp tà ’ojweelh’ameyho tà’, yààm’pe ’iyhàj Yooslhàmetwos. 10 Tsi hàp tà hâàpe hi’nootso tà ’nootshànhayp’ante yààme’ tha yok: Lhek yahínhyah, ’okyeen ’olhààmetwo’, tà ’okyuunqat’ahilà’, tà lhaam ’iwaaq’lhathilahkyà ha’nààyij tà ’íikye tà lataatakye’. 11 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Ky’áhya-k ’íikye hi’not’a-k hâàpe-k nikyààtkyà-k tâlho laqoh, kyek yààm’pe Jwààn tà ’noonahyajwo’; tha hàp tà ’elht’a-k hâàpe-k lhà’yalhiip tà niiwújwa’, tà ’íihi puuleniyatyaj, wet yààm’pe Jwàành. 12 Tâlhe ’ijwáalas tà Jwààn tà ’noonahyajwo’ ’íikye’, yàt hàp ’athaanah, wet ’ààytaji ’nooqa’tshayaj tà ’notíiyej puuleniyatyaj, wet ’íikye wikyi tà yom’ààytaji tà ’itíikye-k ’itsooqlhih. 13 Tsi hàp tà nilhóoqej Yooslhàmetwosp’anteh, lhà’ya Mooysesqalelhtshayahayp’anteh, yààmép’ante ’imaayhey tà t’uhaawethiyejp’ante-k ’íikye’, yàt paj tha nààm Jwàành. 14 Wet kyek ’aamey lat’eekhayakye’, wok tok lat’eekhayakye’, tha hàp tà lhaam hààpet’at ’Eelíyas, tà tatooyhlà tà nààmhlah. 15 ’O’elh kyek laky’ootey’íhi-k ’ilààtkyehonhat, wet ’is kyek ’ilààteh. 16 Tha ’àp háats’i ’imak kyek ’oteeky’eynej wikyiinah? Lhaamelh wet, màànhyejen’iwóye nàà’tshas tà tiyâàjo ’nooqasthawet, tà tapààkyéphà’; wet t’àànkyehen laqaala’yis tha yok: 17 ’Olhaamelh ’oyaajwutkyehen ’noojwolis; tha hàp tà ’aameyh, tok laqooyayhlà’. Wet ’op’aattsenkyehen ’nootenqayh; tha hàp tà ’aameyh, tok lataajwkyehkyà’. 18 Tsi hàp tà nààm Jwàành, wet tok t’ek, wet tok ’àp ’iyàà’. Wet ’noyok: ’Nookya tà nii’sa’, tà ’íihi’. 19 Wet nààm Hi’noolhàs, wet lham t’ek, wet ’iyàà’. Wet ’noyok: Hi’nootsi wet, yaalhq’al’, wet ’uuwast’iqot, wet hâàpe hi’no tà laqaala’yis wikyi tà kyiinajt’àjwos, wet qeeyislànhayh. Tha hàp tà ’Noohanhyaj lalees, hi’nààlit lajkya tà ’is’aalhóho’. 20 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus waatanej tà ’ilààki wikyii’wetes tà lhaam ’íihi’, tà yeenlhi la’nààlitshay tà ’isiis; tsi hàp tà lhaamelh tok ’iléekye laqeeyis tà nii’sa’. Wet taahuy’ tha yok: 21 - La’eyh, ’aamey tà lheeyayhi Koolasinh! La’eyh, ’aamey tà lheeyayhi Weetsáylah! Tsi kyek ’noyeenhihilhíp’ante Tíiloh wet Siilonh ’noo’nàlitshay tà ’noyeenlhi’ameyhíkye’, wet lhaamelh tok ’ataqhilhaayakyàjen’ tha’, lhaamelh ’yuuhikyehénp’ante la’wuuyis tà nii’sa’, wet ’àp ’itsààyhip’antelatape maq’ootaj. 22 Wet hàp tà tameenej tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Kyek nikyààthiyela ’ijwáala tà ’nooqalelhthayaj wet, ’nootasnhayaj tà ’no’weenhla’ameyho’, yààmhla’pe kyek ’no’weenhomhma wikyiip’ante ’íihi Tíiloh wet Siilonh. 23 Wet ’aam’, Kaapelhna’umh, hà ’no’aa’ineyhthiphàla p’íiya’, yàt pajla’ tha lakyàtpuuléyeh? Qhaa’, ’no’aa’ithatlahkyà’, yàt pajla’ tha lakyâàtho ’noop’itseyhey’wet. Tsi kyek ’noyeenhihilhíp’ante Soolómah ’noo’nàlitshay tà ’noyeenlhi’ámhi’, wet tok mâànhiyejtso-k tatày Soolómah. 24 Wet hàp tà tameenej tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Kyek nikyààthiyela ’ijwáala tà ’nooqalelhthayaj wet, ’nootasnhayaj tà ’no’weenhla’ameyho’, yààmhla’pe ’nootasnhayaj tà ’no’weenhomhma honhaatp’ante lheey Soolómah. 25 Wet ’ijwáalas tà ’íihi wet, taahuy Jweesus tha yok: ’O’aqààjlhi’ámej, ’Ijkyah, tà ’aalawuk puule wet honhat. Tsi hàp tà ’imaayheyna wet, lasqaatlhihlà wikyi tà yahankye’imáakej, lhà’ya tà ’àp yahankyehenhhonháatej, wet la’nààlitej nàà’tshas. 26 Máatkye’, ’Ijkyah, tsi hàp tà ’aam’, lahuumínkye tà màànhyejtsoh. 27 Nilhóoqej ’imaayhey tà ’Oojkya hi’ween-’nóho’. Wet ky’áhya-k ’íikye ’eelh kyek nitààjwélej ’Nolhààs, tajlháme Lajkyah, tà nitààjwélej. Wet tok ’àp ’íikye ’elh kyek ni - tààjwélej ’Noojkyah, tajlháme Lhààs, tà nitààjwélej, wet lhà’ya ’elh tà Lhààs ’itààjwnhátej. 28 Lhuuyayh, hoyaay’nóyeh, nilhóoqej ’aamey tà ’aakyumhas, tà ’alhuuyis’íhikye’; wet ’olhaam’, ’o’weenhla’ámeyho ’eelaq’wetes. 29 Tiyààjaykyàjwi ’oolhuk’wet, wet ’aakyujwanay’nóyej, tà ’ohâàpe ’elh tà ’ijwi’, tà tok lhaa’ikyàjlhih; wet hààpqhila-k ’ahuusey lataamsekis’ihihlah. 30 Tsi ’oolhuk’wet wet, tok ’athaa’; wet ’oolhuk wet, tok kyooyhet.

12

1 Wet ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet wet, Jweesus ’ilúunkye yaakyuyaj. Wet tà lakyuujwanhay nikyuuyuhen wet, lhaamelh waatanej tà ’ilaankye yaakyuyajlhayh. Wet lhaamelh tujw. 2 Wet tà jwààlisewolhayis hi’ween tà màành-yejtso wet, lhaamelh yààme Jweesus tha yok: Lhek yahínhyah, ’akyuujwanhay yeenlhi ’imak tà tok t’uhaawétej kyek yeenlhih, tà hâàpe ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet. 3 Tha hàp tà lhaam yààme lhaamelh tha yok: Hà tok lateetshanaye ’nolhààmet tà ’íihi Lahiih, tà yààme ’imak tà Laawitp’ante yeenlhih, tàjp’ante lhaam’, lhà’ya ’iyhàj tà ’íiyej, nikyuuyuhen’, 4 tà lhaam tiyààjp’antekyàjwi Yooswuke’, wet ’àp tújwp’ante pààn tà ’notiikyepej tà tataakye Yoos, tà lhaam’, Laawit, tok t’uhaawétej kyek tujw, wok ’àp ’iyhàj tà ’íiyej, tsi tajlháame ’noohusewos tà ’iwóoye-k tujw? 5 Wok hà tok lateetshanaye ’nolhààmet tà ’íihi Mooysesqalelhtshayahayh, tà yààme ’noohusewos tà ’iikyàjwi Yooswuke’, tà lhaamelh tok ’iwolaháaya ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet, tà nikyààtepej lawhaay ’not’eeelaq’wet; wet lhaamelh tok ’íikye lates? 6 Tha hàp tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: ’Iikyenah hi’no tà yààm’pe Yooswuke’. 7 Wet kyek lahaanayhiyej’net’at ’nolhààmet tà yok: ’Imak tà ’ohuumínkye wet, ’noop’attsenhyaj, tok hâàpe ’nooqathatkyà’, kyek ’owaatlà’, wet tok hàp kyek lhenayhi’nelatéesa lhaamelh, tà qanéeyakye ’imak tà nii’sa-k ’íiyej. 8 Tsi hàp tà Hi’noolhàs wet, hâàpe ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet lawuuk. 9 Wet tà tajwaatshi tààjtso wet, Jweesus yik-ky’ooye tà ’íihi’. Wet nikyâàte hup tà lhaa-melh t’aalhyaj’wet, wet tiyààjkyàjwih. 10 Wet hàp tà hi’ween hi’no tà takey tam- kyày’. Wet ’íikye wikyi tà yahuumin kyek t’àànhoplhi Jweesus; wet hàp tà tameenej tà lhaamelh ta’yààtshane’ tha yok: - Hà ’iwóoye-k ’nokyeeset hi’no tà t’inhaayaj’íhi’, tà hâàpe ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet? 11 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: Kyek ’íikye ’aa’elhay ’iwehyáalha-k hi’ween tsoo’nataj, wet kyek ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet tha’, tsoo’natajtso nikyâàtkye kyowej, hà tok ’iwóoye-k takyúuma-k ’itoonphà’? 12 Tha hàp tà hi’not’a-k hâàpe wet, wuujw laha’, yààm’pe tsoo’nataj. Wet tameenej tà ’oyok: ’Iwóoye-k hi’no yeenejlhi ’eelh ’imak tà ’is’aalhóho’, ’ijwáalas tà ’not’eelaq’wet. 13 Wet màànhyejtso’ tha’, yààme hi’nootso’ tha yok: Piyeen ’akey’. Wet lhaam’, ’ipiiynhi takey’. Wet ’ikyees takey’, màànhyej’iwóye ’eelh tà ’is. 14 Wet màànhyejtso’ tha’, ’inúukephà’ jwààlisewolhayis; wet ’iwolakyoowhayáyej Jweesus, tà yahuuminlhayis kyek ’itààyhet. 15 Wet Jweesus yahaanéjt’et’ tà màànhyejtso wet, yikky’ooye lhaamelh. Wet wuujwpe wikyi tà yikkye’. Wet ’ikyeesthen’ tha nilhóoqej. 16 Wet yom’ààytaji lhààmet tà ’ijweenho lhaa-melh tha yok: - Hiyéja lhààmaylhi’nóyej. 17 Tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmetp’ante Yooslhàmetwo tà lheey ’Iisáyas yààmeh, tà yok: 18 Hàp tààja ’ooqawo’, tà ’otkyúumah, ’oohumnek, tà ’oohusek ’aqààjejlhih. ’Otiihla’pe ’Ooyalh tà ’isi’, wet ’ijweenhomhma ’imak tà ’is’aalhóho’ nilhóoqej wikyi tà ’ii’pe honhat. 19 Tok taahuyhilhinah, wet tok ’àp t’àànhlah, wet tok ’iihikyela hi’not’a-k hâàpe-k ’ilààte lapaq, kyek ’íikye hupqaawayhilh. 20 Tok hààpqhila-k ’ithatlahonháateh qaanohi tà ’ipoojókeh, wet ’nookyàklhàq tà tuutsaj tâlho’, wet tok ’àp ’yomeethilah, yàt pajla’ tha nikyâàte ’ijwáala tà ’imak tà ’is’aalhóho hi’ween laha’. 21 Wet nilhóoqej wikyi tà ’ii’pe honhat, tataayhiyela lheey’. 22 Wet ’nohààne Jweesus hi’no tà ’nookya tà nii’sa’ ’íihi’. Tok hi’weenkyehonhat, wet tok ’àp taahuy’. Wet Jweesus ’ikyeeset. Wet ’asnaamtso wet, neky’e hi’weenkyehonhat, wet taahuy’. 23 Wet nilhóoqej wikyi’, tok yahankyelakyoowhayej. Wet lhaamelh taahuyhen’ tha yok: - Hà qhiit’ah, p’íiya’, tààjtsih Laawitlhàs? 24 Tha hàp tà jwààlisewolhayis, tà lhaamelh ’ilààtkye tààjtso wet, taahuyhen’ tha yok: Hi’nootso wet, tok lhaam kyek ’ithaatkyéphà ’nookyalh, tajlháme tà ’ithaatejkyéphà ’nookyalh Weelsewuh, tà hâàpe ’nookyalhqaniyat tà lhámhyah. 25 Wet tà Jweesus yahaane lhaamelh latiikyunhayahay wet, yààme lhaamelh tha yok: ’Nooniyatyájt’a-k hâàpe-k lhaahiky’esaj, kyek tataaylahilà’, wet nojwiilah. Wet wikyii’wett’a-k hâàpe’, wok ’noo’wett’a-k hâàpe’, kyek lhaahiky’esaj, kyek tataaylahilà’, wet tok t’uunhlah. 26 Wet kyek Saatanas ’ithaatphà Saatanas wet, lhaahiky’esaj, wet tataaylahilà’. Wet ky’àj kyihla ’iwóoye-k ’íihit’ tà ’íihi’ laniiyat-yaj? 27 Tha kyek ’olhaam ’othaatejkyéphà ’nookyalh tà nii’sa’ Weelsewuh; wet ’àp háats’i tà ha-ky’ootjwas ’ithaatejkyéphà ’nookyalh. Wet hàp tà tameenej tà ’oyok: Lhaamenhla-k ’aahi’nàlitay tà tok ’aa’iskye’alhóho’. 28 Tha kyek hâàpe Yoosyalh tà ’Isi’, tà ’othaatejkyéphà ’nookyalh tà nii’sa’, wet maat, pajkye nààm’ameye Yoosniyatyaj. 29 Tsi ky’àj kyihla ’iwóoye-k hi’no tiyààjkyàjwi hup tà lawuuk taqhaajay’, kyek takyúuma laqaa’imayheyh, kyek niikyunqáta-k ’inaayhetlhih? Tajlháme-k yààyitlhi hi’no wet, neeky’e-k ’iwóoye-k ’itoonphà ’imaayhey tà ’iikyàjwi la’wet. 30 ’O’elht’a-k hâàpe-k neeya’nóyej wet, tataay’ohlà’? Wet ’o’elh kyek niitky’ota’nóye-k ’ohuutwek ’imaayhey wet, hààpet’at ’o’elh tà ’itsaatqatpe honhat ’imaayheyh. 31 Wet hàp tà tameenej tà ’ojweelh’ameyho ’athaana’ tha ’oyok: Nilhoq ’nooqey tà nii’sa’, wet ’noolàkwyhanhyahayh, ’notààyhthihomkyela wikyi’; tha ’o’elht’a-k hâàpe-k lalààkwyhanhyaj’itíye Yoosyalh tà ’Isi’, wet lham tok ’notààyhthomhma lates. 32 ’O’elht’a-k hâàpe-k ’itíiye lhààmet tà qanii’sa’ Hi’noolhàs, wet ’iwoohiyela-k ’notààyhthomhmah; tha ’o’elht’a-k hâàpe-k taahuy kyek tataayhlà Yoosyalh tà ’Isi’, wet lham tok ’iwóoye-k ’notààyhtho lates, ’athaanah, wet yàtla-k tiyààje’tsih. 33 Kyek lheenaylhi ha’là-k ’is wet, lhaay ’àp ’is; tha kyek lheenaylhi ha’là-k nii’sa wet, tok ’àp ’is lhaayh. Tsi hàp tà lhaay tà tameenej tà ’notààjwélej ha’là’. 34 ’Aahàpehen wikyi tà ’amlhààst’at! Kyihla ’iwóoye-k ’is ’ààmtes, tà ’aahàpehen wikyi tà nii’sa’? Tsi ’imak tà tapóoyej t’ootle’ hi’no wet, hàp tà tâlhkye lhaayhi tà tájphà’. 35 Hi’no-k ’is wet, ’itààlhtho t’ootle’ ’imak tà yahuutwek tà ’is; tha hi’no-k nii’sa wet, ’itààlhtho t’ootle’ ’imak tà yahuutwek tà tok ’is. 36 Tha hàp tà ’olhaam’, ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Kyek tajiila ’ijwáala tà ’nooqalelhthayaj wet, wikyi yaqaalelhthiyejomkyela Yoos lhaamelh lhààmtes tà lajlaháala’. 37 Tsi ’ààmtestso wet, hàp tà tameenhla’ámej kyek ’no’ayom’is’aalhóho’, wok ’no’aa’itàyhet. 38 Wet ’iyhàj ’nootshànhaywos, wet jwààli sewolhayis, yààme Jweesus tha yok: - ’Iwuuk, ’olhaamelh ’ohuumin kyek ’o’ween ’noo’nàlitsek kyek lheenlhih. 39 Wet lhaam nikyúulho lhaamelh tha yok: Wikyiina tà nii’sa’, tà ’iléeyej Lawuuk, t’aalhky’oye ’noo’nàlitsek. Tha hàp tà tok ’nopààynhiyela ’noo’nàlitsek, tajlháame ’noo’nàlitsek tà hâàpe Yooslhàmetwop’ante lheey Jwoonas. 40 Tsi hàp tà màànhyej’iwóye Jwoonas, tà ’íihip’ante ’waahat tà wuujwkye’ lats’ee’, ’ijwáalas ’íihi laajtumjwáyah, wet ’àp honaahay laajtumjwáyah, wet ’àp mânhiyejat’tso Hi’noolhàs, ’ihlahonhaatky’óyeh, ’ijwáalas ’iihihla laajtumjwáyah, wet honaahay laajtumjwáyah. 41 Kyek tajiila ’ijwáala tà ’nooqalelhthayaj wet, wikyiip’ante ’íihi honhat tà lheey Níiniweh, neehiyejkyephàla wikyiinah, wet ’itiihiyela lates; tsi hàp tà lhaamelh ’iléekyep’ante laqeeyis tà nii’sa’, tà lhaamelh ’ilààte Jwoonas tà yààmlhih. Wet lhek yahínhyah, ’iikyena ’imak tà yààm’pe Jwoonas. 42 Wet kyek tajiila ’ijwáala tà ’nooqalelhthayaj, wet niyaattsinhap’ante la’wet honhat tà tapiinhíyeh, neehiyejphàla wikyiinah, wet ’itiihiyela lates; tsi hàp tà lhaam tàlhp’antelhíipe honhat, tà yahuumin kyek ’ilààte Saalomonhanhyaj. Wet lhek yahínhyah, ’iikyena ’imak tà yààm’pe Saalomonh. 43 - Kyek ’nookya tà qóoq’ayeh ’inúuphà-k tâlho hi’no wet, ’iluunkyet’at honhaates tà tamkyày’, tà t’uuket’at la’wet. Tha tok hi’weenh. 44 Wet màànhyejtso’ tha yok: ’Oyààple ’oo’wetnaj ’otàlhkyàjwiih. Wet nikyâàte’ tha’, ’itoolajkyàjwih, nojwkyàjwiih, wet ’nosiilatyenh. 45 Wet yik tà ’ikyààjlhámkye ’iyhàj ’nookyalh tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitàk, tà hiky’aatlhámej, yààm’pe lhaam’. Wet lhaamelh tiyààjkyàjwih, wet yenlhayisla’wéeta’. Wet hàp tà hi’nootsoh, wuujw tà nii’sa’, yààmhla’pe tàhaj neeky’éleh. Wet màànhiyejatsoh wikyiinah lawiit’àhyaj. 46 Wet tà qamaj lhaam yààmhopt’awethà wi-kyi wet, nààm laqoh, lhà’ya lapuuhjwas. Lhaamelh wet, ’i’aalhotajeh, tà yahuumin kyek yààmhoplhih. 47 Wet ’íikye ’iwehyáalha hi’no tà yààme Jweesus tha yok: ’Aqoh, wet ’apuuhjwas, lhaamelh ’i’aalhotajeh, tà yahuumin kyek yààmlhi’ámhop. 48 Wet Jweesus nikyúulho hi’no tà yààme lhaam’, wet yok: ’Àp háats’i tà ’ooqoh, wet ’àp háats’i tà ’oopuhjwas? 49 Wet ’ipiiyen’pe takey lakyuujwanhay’ tha’, taahuy’ tha yok: - Hàp tààhesni ’ooqoh, wet ’oopuhjwas. 50 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k ’iwóoye tà ’iwóoye ’Oojkya tà ’ipuuléyeh, wet lham hâàpe ’ooky’inij, wet ’ooky’inhà’, wet ’ooqoh.

13

1 Wet ’ijwaalakyetso wet, yik tà tâlhe la’wet. Wet tiyâàje ’inààttsajpe’, wet tapààphà’, tà ’iiwhàye ’inààt. 2 Wet màànhyejtso’ tha’, wuujwpe wikyi tà lhaayahúteh. Wet lhaam tiyâàjo ’noohi tà ’íihi ’inààt; wet tapààphà’. Wet wikyiitso’ tha’, ’ii’pe ’uujw. 3 Wet wuujwpe ’imaayhey tà ’ijweenho lhaamelh, tà ’iteeky’eynejlà ’iyhàj ’imaayheyh. Wet yààme’ tha yok: Lhek yaahinháyhyah, ’íikye hi’no tà ’nuutkyenaj, tà yik tà tuutkyey’. 4 Wet tà tuutkyey wet, ’íikye yaakyuyajlhoy tà nikyâàtho ’nààyijlhip. Wet nààmhen ’ajweenkyeyh, wet tujw. 5 Wet ’iyhàj yaakyuyajlhoyh, nikyâàtho tuunteles, tà tok wuujw honhat kyek ’ii’pe’. Wet mâlhtej tha’, tàlh; tsi hàp tà tok wuujw honhat tà ’íihi tuunteles. 6 Wet ’inúuphà ’ijwaala’ tha’, yahuutun’pe’; wet ’yo’. Wet tà lajwee’tsilh nii’tojwahkyà wet, tamkyày’. 7 Wet ’iyhàj yaakyuyajlhoy wet, nikyâàtho ky’uthaanis. Wet ky’uthaanis yikkyeephà’, wet hip’oo’pe’. 8 Tha hàp tà ’iyhàj yaakyuyajlhoy wet, nikyâàtho honhat tà ’iseh. Wet ’iwolháaya’ tha’, ’íikye ’eelh tà lhaay ’íihi tijwek tijwek, wet ’eelh wet, ’iwolháaya’ tha’, ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe ’iwehyáalha tijwek, wet ’eelhtso wet, ’iwolháaya’ tha’, ’íihi laajtumjwáya tijwek. 9 ’O’elh kyek laky’ootey’íhi-k ’ilààtkyehonhat, wet ’is kyek ’ilààteh. 10 Wet màànhyejtso’ tha’, lakyuujwanhay lhaa- ’itott’ayne lhaam’; wet lhaamelh yààme’ tha yok: - Ky’àj kyi hààte tà lateeky’eynejlà ’imaayheyh ’ààmtes tà lajweenho wikyi’? 11 Wet lhaam nikyúulho lhaamelh tha yok: ’Aameyh, t’uhlà-k latààjwelayej ’imaayek tà nii’nàla’pe’, tà hâàpe puuleniyatyaj. Tha hàp tà lhaamelh wet, tok ’notààjwnhátej ’imaayheytsoh. 12 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k hi’ween ’imaayek wet, lhà’yahlalhiip kyek ’no’weenhomhma ’imak kyek ’íiyej. Tha ’elh kyek ’imaak neehyáyej wet, lham ’nosoohiyeja ’imaakjwaj tà ’íiyej. 13 Wet hàp tà tameenej tà ’oteeky’eynejlà ’imaayheyh ’olhààmtes tà ’ojweenho lhaamelh. Tsi hàp tà lhaamelh, tej tà hi’weenkyeqatsi’ tha’, tok hi’weenkyeqatsih; wet tej tà ’ilààtkyehonhat tha’, tok ’ilààtkyehonhat. Wet lhaamelh, tok ’imaak ’ilààteh. 14 Wet màànhyejtso’ tha’, tájo la’wet lhaamelh ’nolhààmet tà ’Iisayasp’ante yààmeh, tà yok: Lalààthikyehennahonhat, tha tok ’imaak lahaanayhiyejah; wet la’weenhikyehennaqatsih, tha tok ’imaak la’weenayhlah. 15 Tsi hàp tà wikyiina wet, t’ootlelis t’uunhen’, wet laky’ooteytso’ tha’, ’àp hip’ooke’pe’, wet tateelhoy wet, ’àp ’isuujwhatwek. Wet hààpqhila-k lhaamelh tok hi’weenejqatsi tateelhoyh, wet tok ’àp ’ilààthiyejkyelahonhat laky’ooteyh, wet tok ’àp ’ilààthiyejela t’ootlelis, wet tok ’àp lhaa’itilhqathila’noyeh, kyek ’okyeesthen’. 16 Tha hàp tà ’aameyh, la’iisyaj’íhi ’ateelhoyh, tà hi’weenkyehonhat; wet la’iisyaj’íhi haky’ooteyh, tà ’ilààtkyehenhonhat. 17 Tsi hàp tà máatkye tà ’ojweelh’ameyho: Wuujwpe Yooslhàmetwos, wet lhà’ya ’iyhàj wikyi tà ’iskyee’alhóho’, lhaamelh ’itíikyep’ante kyek hi’ween ’imak tà ’aamey la’ween ’athaanah; tha hàp tà tok lhaamelh hi’wéenp’anteh. Wet lhaamelh ’àp ’itíikyep’ante kyek ’ilààte ’imak tà ’aamey lalààtaye ’athaanah; tha hàp tà tok lhaamelh ’ilààtép’anteh. 18 - Ky’ahuuyay’nóyeh, tà ’oyààme hi’no tà ’nuutkyenaj: 19 ’O’elh kyek hâàpe-k ’ilààte ’nolhààmet tà yààme Yoosniyatyaj, wet kyek tok ’ilààteh, wet nek ’Imak tà Qanii’sa’, wet ’isóoyej ’imak tà ’notíihi t’ootle’. Wet hàp tààjtso tà ’oyààméje yaakyuyajlhoy tà nikyààtwhàye ’nààyij. 20 Wet ’iyhàj yaakyuyajlhoyh, tà nikyâàtho honhat tà tuunteles’íhi’, hàp tà ’oyààméje hi’no tà ’ilààte ’nolhààmet, wet mâlhtej tha’, takyuumhlà’ tha ’aqààjlhih. 21 Tha hàp tà lajwee’tsilh tok ’iihyáhi’, wet la’waatshankyeyaj tok pitaaj. Tsi hàp tà nek lalhaaq’lis, wok ’àp hàp tà tok ’nowolataamsekáyej ’nolhààmet, wet tameenej lhaam tà ’iléekye’. 22 Wet ’iyhàj yaakyuyajlhoyh, tà nikyâàtho ky’uthaanis, wet hàp tà ’oyààméje hi’no tà ’ilààte ’nolhààmet; tha hàp tà ’noolhaq’lis tà ’ihonhaatenah, wet ’not’aqaanhyaj tà hâàpe kyiinajt’àj, ’imaayheytso wet, hip’oo’pe ’nolhààmet, wet tameenej tà tok ’iwolháaya’. 23 Tha mat yaakyuyajlhoy tà nikyâàtho honhat tà ’ise wet, lham ’oyààméje hi’no tà taky’aahúye ’nolhààmet, wet ’àp ’ilààteh. Wet ’iwolháaya’ tha’, ’íikye ’eelh tà lhaay ’íihi tijwek tijwek, wet ’eelh wet, lhaay ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe ’iwehyáalha tijwek, wet ’eelhtso wet, lhaay ’íihi laajtumjwáya tijwek. 24 Wet ’àp yààmejlà ’eelh ’imaayek tha yok: Puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye hi’no tà ’ithaatho lalaajwek yaakyuyajlhoy tà ’is. 25 Wet tà nilhóoqej wikyi tà ’imààhen wet, nek lataahjwah; wet tuutkyeyejpe ha’lààtàlhes tà qanii’sa’ huplhaay tà ’is. Wet ’àp yik. 26 Wet tà yikkyéephà ’nooqàs tà ’is, tà ’iwo-lháaya’, wet ’àp ’inúuphà ha’lààtàlhes tà qanii’sa’. 27 Wet ’noojkyatso wet, nààmhen laqaawos wet, yààme lawuuk tha yok: ’Iwuuk, hà tok ’is’náji yaakyuyajlhoy tà lathaatho ’alaajwek? Wet ky’àj kyi tâlhi ha’lààtàlhes tà qanii’sa’? 28 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: ’Ootahjwa tà yeenlhi ’imaaktsó’we’. Wet laqaawos yààme’ tha yok: Tà màànhyejtso wet, hà lahuumin kyek ’olhaamelh ’oyikeh, wet ’otoonhíkye’? 29 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: Qhaa’, tsi kyek latoonayhíkye ha’lààtàlhes tà qanii’sa’, wet ’isiila’alhóho wet, hap’áaqej kyek latoonayhíkye huplhaay tà ’is. 30 Tejt’áani ’imak tà qanii’sa’, tà yikeejkyéphà ’imak tà ’is, yàt pajla’ tha ’nolaanhi’. Wet kyek tajiila lawhàày kyek ’nolaanhi wet, ’oyààmhiyela wikyi tà ’ilaanhihla yaakyuyaj, wet ’oyohlak: Kyuunqatay’ayej ha’lààtàlhes tà qanii’sa’, tà lataakyumayeh; wet ’ààytayhómkye’, wet p’oyaayh. Tha huplhaay wet, hutaaywek, wet hànaaye ’ooqapukyehih. 31 Wet ’àp yààmejlà ’eelh ’imaayek tha yok: Puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye moostasalho’, tà hi’no takyúuma wet ’itiihkyà’, tà ’ithaatho lalaajwek. 32 Ha’lààlhotso wet, máatkye’, hààpet’at ha’lààlho tà tok ’íikye ’eelh kyek ’waawúlheh, tà niiwújwa’. Tha hàpet’ tà yíkphà wet, yààm’pe nilhóoqej ’nooqàs tà wuus, yàt paj tha nikyâàte tà ha’là tà ’atoojwphà’. Wet nekhen ’ajweenkyey tà ’iikyàjwi puule’, wet ’iwolhuupisahíkye lhaakyalh. 33 Wet ’àp ’eelh ’imaayek tà yààmejlà’, tà ’ijweenho lhaamelh. Wet yok: Puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye pàànlhísqat, tà ’atsiinha takyúuma wet yaqaasóyej huplhaaymok, ’íihi lahiis laajtumjwáyah, paj tha nilhoq tà tawoojyhómkye’. 34 Wet tà Jweesus ’ijweenho wikyi Yoos- niyatyaj wet, yahuumin tà ’iteeky’eynejlà ’imaayheyh. Wet kyek nii’wéna ’imak kyek ’iteeky’eynejlà wet, lhaam tok yààmlhih. 35 Wet tà màànhyejtso wet, ’itaajtho la’wet Yooslhàmetwop’anteh lhààmet, tà yok: Hats’iilaqt’at ’imaayhey tà ’oteeky’eynhiyejahlà Yoosniyatyaj, ’oqaalelhthila ’imaayhey tà ’noosqálhek, tâlhe tàjp’ante neky’e ’noyeenlhi honhat. 36 Wet Jweesus yikky’ooye wikyi’, wet tiyààj-kyàjwi hup. Wet màànhyejtso’ tha’, lakyuu-jwanhay yahóoyeh, wet lhaamelh yààme’ tha yok: - Lhek jwelh’nóohomkye’, ’àp háats’i ’imak tà lhààmeh, tà lateeky’eynejlà ha’lààtàlhes ta qanii’sa’, tà ’ii’pe honhat? 37 Wet lhaam nikyúulho lhaamelh tha yok: Hi’no tà ’itiihkyà yaakyuyajlhoy tà ’is, wet hààpet’at Hi’noolhàs. 38 ’Noolajwek wet, hààpet’at honhaatná’we’. Wet yaakyuyajlhoy tà ’is wet, hààpet’at Yoosniyatyaj lalees, wet ha’lààtàlhes tà qanii’sa wet, hààpet’at ’Imak tà Qanii’sa’ lalees. 39 Wet ’nootahjwa tà ’itiihkyà wet, hààpet’at ’ahààttaj. Wet yaakyuyaj tà ’nolaanhi wet, hààpet’at tà taj lapes honhat. Wet wikyi tà ’ilaanhi yaakyuyaj wet, hâàpe Yooskyenhayh. 40 Wet màànhyej’iwóye ha’lààtàlhes tà ’noyiisit, tà ’àp ’nop’o’, wet mânhiyejat’tso kyek taj lawhàày tà lapes honhat. 41 Tsi hàp tà Hi’noolhàs, ’ikyeenhla lakyeenhayh, wet lhaamelh takyuumhiyela wikyi tà tameenej ’iyhàj tà ’iwolaqeeyisa’, wet lhà’ya nilhóoqej lhaamelh tà ’iwóoye ’imak tà nii’sa’, 42 wet lhaamelh ’ithaathikyela ’noonhonthih, tà hâàpe ’iitàj. Wet hààpqhila-k lhaamelh ’iihihla-k taajwkyehkyà’, wet yookajhilawek latsooteyh. 43 Wet kyek màànhiyejatso wet, wikyi tà ’iskyee’alhóho’ laq’eehenhnah, màànhiyeja’iwóye ’ijwaala’, tà lhaamelh ’iihihla Lajkya laniiyatyaj. ’O’elh kyek laky’ootey’íhi-k ’ilààtkyehonhat wet, ’is kyek ’ilààteh. 44 - Wet puuleniyatyaj wet, ’àp hààte màànhyej’iwóye ’nooqàyet tà wuujw tà lahaa’íhi’, tà ’noosqálhek, tà ’íihi lhiipt’a-k hâàpe ’nooqàs’wet. Wet hi’no tà nilhóoqe wet, ’àp yaakyâjo tà ’isqat. Wet wuujw tà ’aqààjejlhih. Wet yik, wet ’iwom nilhoq ’imaayhey tà ’íiyej. Wet ’ikyàj ’nooqàs’wettsoh. 45 - Wet puuleniyatyaj wet, ’àp hààte màànhyej’iwóye hi’no tà t’úuke tuuntey tà lahaalh’íhikye’, tà yenlawóomeka’. 46 Wet tà nilhóoqe tuunte tà wuujw tà lahaa’íhi’, wet yik, wet ’iwom nilhoq ’imaayhey tà ’íiyej, wet ’ikyàj. 47 - Wet puuleniyatyaj wet, ’àp hààte màànhyej’iwóye ’not’aajnhat tà ’nothat’inâàteh; wet ’ikyààj’alhóho nilhoq ’waahat tà ’weenhakyelhámej. 48 Wet ’noton’úujwe’ tha’, tapóoyej. Wet niwooq tapààkyéphà tà t’âàhi ’waahat tà ’isiis, wet lhaamelh ’ithaatho lahiis. Wet ’waahat iyhàj tà nii’sa wet, lhaamelh ’iwoomlhih. 49 Màànhiyejatso kyek taj lawhàày tà lapes honhat. ’Inuuhikephàla Yooskyenhayh, wet t’ààhihla wikyi tà nii’sakye’alhóho’, tà lháhi ’iyhàj tà ’iskyee’alhóho’. 50 Wet ’ithaathikyela lhaamelh ’noonhonthi tà hâàpe ’iitàj. Wet hààpqhila-k lhaamelh ’iihihla-k taajwkyehkyà’, wet yookajhilawek latsooteyh. 51 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Hà lalààtaye nilhóoqej ’imaayhey tà ’oyààmetsoh? Wet lhaamelh nikyúulho’ tha yok: - ’Uuh, ’Iwuuk, ’olhaamelh ’olààt’ámeh. 52 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: ’Nootshànhaywot’a-k hâàpe-k nikyâàte tà nitààjwélej puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye ’noojkya tà la’weetlheley’íhi’; lhaam hi’ween ’imaayek tà ’itoonphàpej, tà ’itààlhtho lahiih, ’imaayhey tà neeky’eyhis, wet ’imaayhey tà lawuumhayh. 53 Wet tà Jweesus nojw tà yààme ’not’iittshay-tso wet, tâlho tà yikky’ooye honhaattsoh. 54 Wet tà nààmho honhat tà la’wet wet, waatanej tà ’ikyuujwan lhaamelh, tà ’iikyàjwi lhaamelh t’aalhyaj’wet. Wet lhaamelh ’inúuyejphà’; wet taahuyhen’ tha yok: - Ky’àj kyi ’itààlhthi lahaanhyajnah, wet ’imaayhey tà hi’nààlithen’? 55 Hà qhiit’ah, p’íiya’, lajkyah hi’no tà lakyuumet ha’lààyh? Wet hà qhiit’ah, p’íiya’, laqoh ’atsiinha tà lheey Maalíyah, wet lapuuh-jwas Jwaakówoh, wet Jwoseh, wet Siimonh, wet Jwuulas? 56 Hà neeya’inámej nilhóoqej laky’iinhàlis? Wet ky’àj kyi ’itààlhthi nilhoq ’imaayheynah? 57 Wet lhaamelh yenlanaahhawéta lhaam’. Tha hàp tà Jweesus, yààme lhaamelh tha yok: Tok ’íikye Yooslhàmetwo kyek ’noqniwoyalaháaya’; tajlháme-k ’íihi laqaahonhat, wet kyek ’àp ’íihi la’wet, tà tok ’nowolaháaya’. 58 Wet lhaamelh laqaakwhanhyahayh, hàp tà tameenej tà tok wuujw ’imak kyek hi’nààlit, tà ’íihi Naasalet.

14

1 Wet ’ijwaalastékye wet, niyaat tà ’ii’pe Waa-liléyah, tà lheey ’Eelóles, yahaant’et’ky’oye Jweesus tà ’noyààmejlhih. 2 Wet yààme laqaawos tha yok: Hâàpe Jwààn tà ’noonahyajwo’, tà ’inúuphà tà tâlho ’noop’itseyheyh. Wet hàp tà tameenej tà laqhaajyhayaj’íhi’, tà yeenlhi ’imaayheytsoh. 3 Tsi hàp tà ’ijwáalas tà tajwaatshitso wet, ’Eelóles ’itsooqlhít’et’ Jwàành. Wet ’inaayhetlhih, wet hip’óohit’et’a’. Tsi hàp tà ’Eelóles ’íiyej latiikye’, ’Eelolíyas, hàp lapuuhjwa tà lheey Jweelípeh laky’eejwah. 4 Wet Jwàành, yààmét’et’ ’Eelóles tha yok: Tok ’is tà lhéeyej ’atiikye’. 5 Wet hàp tà tameenej tà ’Eelóles ’itíikyep’ante kyek ’ilàành. Tha hàp tà lanoowahyaj’itíye wikyi’; tsi hàp tà wikyi ’itíiyej Jwààn tà hâàpe Yooslhàmetwo’. 6 Tha hààpet’et’ tà taj laqaanekkyà ’Eelóles wet, ’nowo’nooqàjyaja’pe’. Wet ’Eeloliyaslhàse yaqooy’, tà ’íihi wikyiikyowej, wet wuujw tà ’Eelóles yahuumínkye’. 7 Wet tameenej tà hi’weenho lhààmet tà máatkye’, wet ’ijweenho’ tha yok: - ’Imakt’a-k hâàpe-k lat’aalhej’nóye wet, ’o’weent’a’ámho’. 8 Tha hàp tà ’atsiinhalhutshatso wet, laqóot’et’ ’iwolakyooweja’. Wet hàp tà tameenej tà yààmép’ante ’Eelóles tha yok: - Hàn’nóoye’ tha’, thatho ’nolhàqhiih, Jwààn tà ’noonahyajwo’ lheetek. 9 Wet niyaat ’ilààtép’ante ’atsiinhalhutsha tà ’iwóoyetso’ tha’, lajwiitahayaj’íhi’. Tha hàp tà lhààmet tà pajkye hi’weenho ’atsiinha-lhutsha’, tà ’íikye tà tataakye ’iyhàj tà ’íiyej ’nolhàq’wet, wet hàp tà tameenej tà ne’te-k ’no’weenhot’at. 10 Wet ’isúukun laqaakuyko’ tha yok: - Hóye Jwàành, tà ’iikyàjwi ’noop’onthih, wet ’iisit lheetek. 11 Wet tajwaatshíp’ante’ tha’, ’nokyààj’alhóho lheetek, tà ’nothaatho ’nolhàqhiih, tà ’no-hààne ’atsiinhalhutsha’. Wet lhaam yaa-kyâje laqoh. 12 Wet màànhyejp’antetso’ tha’, nààmhen Jwàànkyujwanhayh. Wet lhaamelh takyúu-map’ante lap’iitsek, wet tajhàànky’oye’. Wet lhaamelh yikhénp’anteh, tà yahaanhatej Jweesus. 13 Wet tà Jweesus yahaanej tààjtso wet, yik-ky’ooye tà ’íihi’, wet yikkye ’noohi tà ’inuu’- pe ’inààt, tà tiyâàje honhat tà ts’ani’, tà ’atoojwehohlà wikyi’. Tha hàpet’ tà wikyi yahaanej wet, tàlhóomkye la’weetes, wet yikhen tà t’àskyeehkyà’, tà yahàành. 14 Wet Jweesus yàmlhíipe’ tha’, hi’ween wikyi tà wuujw. Wet lhaam hip’aattsenhen lhaa-melh, wet ’ikyeesthen ’iyhàj tà lhaa’ilàthen’. 15 Wet tà nikyâàte tà honaatsi wet, lakyuu-jwanhay yahóoyeh; wet yààme’ tha yok: - Honhaatna wet, ts’ani’, wet pajkye yààmkye honaj. ’Is kyek lakyeen wikyi’, kyek tiyâàje hupuuyt’a-k hâàpe-k ’ikyàj ’imaayek kyek tujw. 16 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: Tok ’is kyek yikhen’, lhaamelh. ’Is kyek ’aamey kyek la’weenayho lhàq. 17 Wet lhaamelh yok: Tààjna wet, tajlháame tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalha pààn tà ’ii’inamejen’, wet ’waahat nitààkjwas. 18 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: Hànaay’nóyeh. 19 Wet Jweesus ne’te-k wikyi tapààkyéphà’, kyek ’ii’pe huplees. Wet takyúuma pàành, tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah, wet ’waahat, tà ’íihi nitààkjwas. Wet ’iyaahnho puule’ tha’, hi’iisyenh. Wet hiky’eesajen pàành, wet hi’weenhómkye lakyuujwanhayh. Wet lakyuujwanhayh, hi’weenhómkye wikyi’. 20 Wet nilhóoqej tà t’ekhen’, wet ’ilààyhen’. Wet lhaamelh yahuutwek lhiipey tà ’imàà-lhéhi’. Wet lahiis ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk, tà tapóoke’. 21 Wet wikyi tà tujwtso wet, màànhyejt’a-k ’íihi ’nookey ’iwehyáalha milhlhayis hi’noolh. Wet ’àp hààte ’íikye ’atsiinhayh, wet nàà’tshas. 22 Wet tajwaatshi’ tha’, Jweesus ne’te-k lakyuujwanhay tiyâàjo ’noohi tà ’íihi ’inààt, tà ne’te-k lhaamelh t’ikyuunhlà’, tà tiyàj’úujweh. Wet lhaam ’imààlhehkyà’, tà ’iwosiilâta wikyi tà yikhen’. 23 Wet tà nojw tà ’iwosiilâta wikyi wet, yik tà tiyààjpe kyeenaj, tà ’iwot’aalhyája’, tà tajlhámet’ lhaam’. Wet tà honaatsi wet, hààtejwajt’anih, tà ’íihi tà ’íihi’. 24 Wet ’noohitso wet, ’íihi lakyoowej ’inààt, wet p’ààjp’àjtas tajlhih. Tsi hàp tà ’ààytaji layaalh tà tataayhlà’. 25 Wet tà ’ijwaalahlà wet, Jweesus yik tà yahóoye lhaamelh, tà t’âskye ’inààt. 26 Wet lakyuujwanhay hi’weenhlà tà t’âskye ’inààt tha’, ’inuuhatlhámho’. Wet yok: - ’Imaayek tààjtsih. Wet lhaamelh t’àànhen’, tà nowaayhen’. 27 Tha hàp tà Jweesus, tháhya’ tha yààme lhaamelh tha yok: ’Aaqhajyenayhen’! ’Olhaam tààjah, hiyej lanoowayhen’! 28 Wet màànhyejtso’ tha’, Tuuntehen nikyúulho’ tha’, yààme’ tha yok: - ’Iwuuk, kyek ’aahâpe ’aam wet, ’is kyek lasuukun’nóyej kyek ’ot’âskye ’inààt, kyek ’ohoo’ámeh. 29 Wet Jweesus yok Lhuuh! Tuuntehen’, ’inuuhkyà tà tâlho ’noo-hih, wet yik tà t’âskye ’inààt, tà yahóoye Jweesus. 30 Tha hàpet’ tà hi’ween layaalh tà ’ààytaji wet, ’inuuhatlhámho’. Wet ’íihi tà yahooh-kyà’. Wet t’àànlhi’ tha yok: - ’Iwuuk, jwayheet’no’. 31 Wet tháhya’ tha Jweesus ’ipiiyne takey’, tà takyúumah. Wet yààme’ tha yok: - ’Aahâpe hi’no tà t’ekhaahyaj tok wuujw. Kyi hààte tà ’akyoowejlháhi’? 32 Wet hàpet’ tà lhaamelh tiyâàjo ’noohi wet, taqaasit layaalh. 33 Wet tà màànhyejtso wet, lhaamelh tà ’íihi ’noohih, yahóoyeh, wet ’iwuujwyenh. Wet yààme’ tha yok: - Máatkyep’at’ tà ’aahâpe Yooslhàs. 34 Wet tà lhaamelh tajway’úujwe wet, nekhoolhayis honhat tà lheey Jweenesalet. 35 Wet wikyi tà la’wet honhaattso wet, nitààjwélej tà hâàpe Jweesus. Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh ’ithaathómkye lhààmet ni-lhóoqej honhaates tà ’iikyehen lhiipeyh. Wet ’nohààne Jweesus nilhoq ’not’inhaayajlànhayh. 36 Wet lhaamelh t’áalheje-k ’iwaahnej kyek tajlhámet’ la’wuuypes kyek lhaamelh takyuum’pe’. Wet nilhóoqej lhaamelh tà takyuum’pe wet, ’ikyeesen’.

15

1 Wet tà màànhyejtso wet, ’íikye ’iyhàj ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis, tà la’wet Jweelusalenh, tà yahooyelhayis Jweesus; wet yààme’ tha yok: 2 - Kyi hààte ’akyuujwanhay tà tok ’iwolaháaya ’nookyumhyahay tà paajkyehen’, tà tâlhe wikyiip’ante laqaathànhàyh? Tsi hàp tà lhaamelh, tujw pàành, tà qamaj niilejakyehen lajwuus? 3 Wet lhaam nikyúulho lhaamelh tha yok: Kyi hààte tà ’aamey tok ’àp lawoyaylaháaya ’imak tà tâlhe Yoos, tà lhekaakye ’akyuumhyahayh? 4 Tsi hàp tà Yooslhàmet yok: Woyaylaháaya ’ajkyah wet ’aqoh. Wet ’àp yok: ’O’elht’a-k hâàpe-k taahúye lajkyah, wok laqoh, wet tok ’íikye ’imak kyek ’isej, mat t’uhlà-k ’yilh. 5 Tha hàp tà ’aameyh lhoyayh: Hi’not’a-k hâàpe-k yààme lajkyah, wok laqoh, kyek yok: Nilhoq ’imak tà ’iwoohiye’ne kyek ’o’ween’ámho’, kyek ’otky’oot’ámeh, wet hàp ’imaaktso tà ’oyaakyâje Yoos, 6 wet hi’nootso wet, tok t’uhlà-k yeenejlhi ’imak tà ’is lajkyah, wok laqoh. [Wet màànhyejtsoh ’ààmetayh.] Wet tà màànhyejtso wet, ’aamey latààyhetay Yooslhàmet, tà lawo-yaylayíiya ’akyuumhyahay tà paajkyehen’. 7 ’Aa’aqantses! ’Is’aalhóho Yooslhàmet tà ’Iisáyas yààmeh, tà yààmej’ameyeh, tà yok: 8 Wikyiina wet, ’iwet lhààmtest’at tà jwetaj yahuumin’no’, wet t’ootlelis ’atoojwe’nóho’. 9 Tsi hàp tà tok máatkye-k yahuumin’no’, wet lakyuujwanhyajtso’ tha hààpet’at hi’noolhlhàmtes. 10 Wet Jweesus t’ààne wikyi tà wuujw tha yok: Ky’ahuuyay’nóyeh, wet ’is kyek lalààtay’nóyeh: 11 Qhiit’a kyek hiky’ooyhet hi’no’ ’imak tà tiyâàjkye lhaayhi’, tajlháme ’imak tà tâlhkye lhaayhi’, wet lham hàp tà hiky’ooyhet hi’no’. 12 Wet lakyuujwanhay yahóoye lhaam’, wet yààme’ tha yok: - Hà lahaanej tà jwààlisewolhayis ’ilààt ’ààmtes tà lawooynejetsoh? 13 Tha hàp tà lhaam’, nikyúulho lakyuujwanhay’ tha yok: Ha’la’a-k hâàpe-k niitàlháye ’Oojkya tà ’ipuuléye-k ’itiihkyà’, wet ’notoonhihikyelah. 14 Teejáytsih, yej lataaky’ahuyaye lhaamelh. Tsi ’asnaamis, tà yikkyàjwii ’iyhàj tà ’àp ’asnaamis. Wet kyek ’asnaam yikkyàjwii ’eelh ’asnaam wet, hap’áaqej tà nikyâàtkye kyowej. 15 Wet Tuuntehen nikyúulho’ tha’, yààme’ tha yok: Jwelh’nóohomkye ’nolhààmettsoh. 16 Wet Jweesus yok: Kyi hààte ’aameyh, hà qamaj tok ’àp ’imaak lahaanayej? 17 Hà tok lahaanayej tà nilhoq ’imak kyek tiyâàjkye lhaayhi hi’no wet, tiyâàjo lats’ee’, wet tajkyà qanhih? 18 Tha ’imak tà tâlhkye lhaayhi hi’no wet, tâlho t’ootle’, wet hàp tà hiky’ooyhet hi’no’. 19 Tsi hàp tà ’nootikyunhayaj tà nii’sa’, wet ’noolànhyaj, wet ’nooqahi’nohyaj, wet ’not’eetanhyaj, wet ’not’iskyeenhyaj, wet ’nolhààmtes tà niimatakyehen’, wet ’noolàkwyhanhyaj, hàp tà tâlho t’ootle’ hi’no’. 20 Wet hàp ’imaayheytso tà hiky’ooyhet hi’no’. Tha kyek niilejakyehen lajwuus kyek t’ek wet, qhiit’a-k tameenej kyek taky’oy’. 21 Wet Jweesus tâlho honhaattsoh, wet yik tà tiyâàjo honhat tà Tíiloh wet Siilonh ’íihi’. 22 Wet ’íikye ’atsiinha tà Qanaanlhele’, tà la’wet honhaattsoh, tà yiklà Jweesus. Wet t’ààn’pe’ tha yok: - ’Iwuuk, Laawitlhàs, p’aattsen’no’! ’Olhààse wet, wuujw tà p’aliitsaj, tà ’nookya tà nii’sa’ tà ’íihi’. 23 Tha Jweesus tok nikyúulho’. Wet lakyuu-jwanhay yahóoye’ tha’, yààme’ tha yok: - Qawooyhlà ’atsiinha tà t’àànlhih, tà ’imààlhkye lhaa’nàyij. 24 Wet Jweesus, nikyúulho lhaamelh tha yok: - Tajlháme tà ’nokyeen’nóye tsoo’natas tà tatààwethà’, tà ’Iisla’elhlhayis. 25 Wet ’atsiinha yahóoho tà tataakye’, wet laqaamkyetey hip’oonkyàjwi’ tha yok: - ’Iwuuk, ky’ot’nóoyeh! 26 Wet lhaam nikyúulho’ tha yok: - Ky’áhya-k ’is kyek ’nosóoyej pààn ’nooles, kyek ’nothaatlahlà ’asiinhàs. 27 Wet ’atsiinha yok: - Máatkye’, ’Iwuuk, tha hàp tà ’àp hààte ’asiinhàs, tujw lhiipey tà naatkyà’, tà tàlhpe ’nolhàq’wet. 28 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus nikyúulho’ tha yok: - ’Eeh, ’atsinhah, wuujw ’ekhaahyaj tà ’íihi’. ’Is kyek ’noyeen’áme ’imak tà lahuumínkye’. Wet hàpet’ tà ’iwooyetso wet, ’ikyees lhààse’. 29 Wet Jweesus tâlho honhaattsoh, wet yik tà ’inúuke lhiip ’inààttsajpe tà ’íihi Waaliléyah. Wet tiyààjpe kyeenaj, wet tapààphà’. 30 Wet wuujwpe wikyi tà yahóoyeh, tà ’ikyâàje tsuujwlas, wet ’asnaamis, wet ky’isuukis, wet keeyayt’oyhen’, wet wuujwpe ’iyhàj tà ’not’inhaayajlànhayh. Wet lhaamelh ’notíihi tà tataakye Jweesus. Wet lhaam ’ikyees-then’. 31 Wet tameenej wikyi tà ’inúuyejphà’. Tsi hàp tà lhaamelh hi’ween ky’isuukis tà neky’e ’iwóoye tà taahuyhen’, wet keeyayt’oyhen tà ’àp ’ikyeesen’, wet tsuujwlas tà ’àp ’iluunwethà’, wet ’asnaamis tà ’àp hi’weenkyehenhhonhat. Wet tà màànhyejtso wet, lhaamelh ’iwuujwyen ’Iisla’elhlhayis-qaYos. 32 Wet Jweesus t’ààne lakyuujwanhay’ tha yok: - ’Op’aattsen wikyi’, tsi hàp tà ’íihi ’ijwáa-las laajtumjwáya tà ’ii’nóyej, wet tok hi’weenlhayis lhàq kyek tujw. Wet kyek niit’ekahen wet, tok ’ohuumin kyek ’okyeen kyek yàpilhkyela’weeteseh, tsi ’is’aalhóho wet, ’ikyet’ ’nààyij kyek layaalh tatààyhen’. 33 Wet tà màànhyejtso wet, lakyuujwanhay yààme’ tha yok: - Kyi ’iyaatàlhthi pàành, tà ’iyéehi ts’aniinah, kyek ’iyaa’wenho wikyi tà wuujw, paj tha ’ilààyejen’? 34 Wet Jweesus ta’yààtshane lhaamelh tha yok: - Kyi hààtejwas pààn tà ’ii’ameyej? Wet lhaamelh yok: - ’Ii’noyejen pààn ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitààkjwas, wet ’àp hààte ’iyhààjwas ’waahat, tà ’ii’noyejen’. 35 Wet lhaam ne’te-k wikyi tapààhikyéphà honhat. 36 Wet takyúuma pàành, tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitàk, wet lhà’ya ’waahat ’iyhààjwas, wet hi’iisyene Yoos, wet hiky’eesajen’. Wet hi’weenho lakyuujwanhayh, wet lakyuujwanhayh, hi’weenho wikyi’. 37 Wet lhaamelh nilhóoqej tà t’ekhen’, wet ’ilààyhen’. Wet lhaamelh takyúuma lhiipey tà ’imààlhéhi’, wet ’ithaatkye lahiis, wet paj tha ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitàk lahiis tà tapóoke’. 38 Wet wikyi tà t’ekhen wet, ’íihi tumwek milhlhayis hi’noolh. Wet ’àp hààte ’íikye ’atsiinhayh, wet nàà’tshas. 39 Wet tà tajwaatshi tààjtso wet, Jweesus yààme wikyi’ tha yok: - Màhen’, ’àpilayhha’wéeteh. Wet tà tajwaatshi wikyi wet, lhaam tiyâàjo ’noohi tà ’íihi ’inààt, wet tiyâàje honhat tà lheey Maaklálah.

16

1 Wet jwààlisewolhayis wet sààlusewolhayis, nekhen tà yeelhte Jweesus. Wet lhaamelh t’áalheje-k hi’nààlit ’noo’nàlitsek kyek tàlh-puuléyeh. 2 Tha hàp tà lhaam’, nikyúulho’ tha yok: - Tà honaatsi wet, lhoyayh: ’Isiilahkyà’, tsi hàp tà ’ikyààt puules. 3 Wet tà neeky’ejwála wet, lhoyayh: ’Ijwaalana wet, tok ’isiilahkyà’, tsi hàp tà puulenàmh, wet ’ikyààt puules. ’Aa’aqantses! Tà la’weenaye puules wet, wuujw tà latààjwelayej ’imak tà ’iihikyelah; tha mat ’imaa-yhey tà ’no’nààlit’ameyej ’ijwaalasnah, wet tok lahanayejlawooynéje-k lanuuhatayphà ’imak tà yààmeh, tà ’iihikyelah. 4 Wikyiina tà nii’sa’, tà ’iléeyej Lawuuk, t’aalhky’oye ’noo’nàlitsek. Tha hàp tà tok ’nopààynhiyela ’noo’nàlitsek, tajlháme ’noo’nàlitsek tà hâàpe Yooslhàmetwop’ante lheey Jwoonas. Wet lhaam yikky’ooye lhaamelh. Wet yik. 5 Wet tà lakyuujwanhay nikyàt’úujwe wet, lhaamelh tok lakyoowej’inúye kyek ’ikyàj pàành. 6 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Lhek tetshaanay ’olhààmet: ’Omay’aahi’nohlà pàànlhisqat tà tâlhe jwààlisewolhayis wet sààlusewolhayis. 7 Wet lhaamelh latiikyunhayahay yok: - Tsi hàp tà tok ’iyaakyàjmáthi pàành, wet hàp tà tameenej tà ’iwooynejetso lhààmet. 8 Wet Jweesus yahaane tààjtsoh; wet yààme lhaamelh tha yok: - Tok wuujw ’ekhaahyahayh! Kyi hààte tà latiiyay’ameyhíkye ’atiikyunhayahay tà yok: Tok pààn ’ii’inamejen’. 9 Hà qamaj tok lahaanayej’íhi’? Hà tok ’akyoowej’inuyayhlà tàhaj pààn ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah, tà ’iyaa’wenho hi’noolh tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalha milhlhayis? Wet ’àp kyi’naj hààte lahiis tà lataaponitayej, tà ’imààlhéhi’? 10 Wet tàhaj pààn ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitààkjwas, tà ’iyaa’wenho hi’noolh tà ’íihi tumwek milhlhayis, wet ’àp kyi’naj hààte lahiis tà lataaponitayej, tà ’imààlhéhi? 11 Ky’àj kyi hààte tà qatààjwelayákye tà tok hâàpe pààntso tà tameenej tà ’oyààmne’ameye’ tha ’oyok: ’Omay’aahi’nohlà pàànlhisqat tà tâlhe jwààlisewolhayis wet sààlusewolhayis? 12 Wet màànhyejtso’ tha’, neky’e lhaamelh nitààjwélhkye tà lhaam tok yààméje pàànlhisqat, tajlháme tà lhaamelh ’iwóoye-k lhayomhhi’noohlà jwààlisewolhayis wet sààlu-sewolhayis lakyuujwanhyaj. 13 Wet Jweesus nikyâàtho lhiip honhat tà lheey Seesaléya Jwiilípoh; wet màànhyejtso’ tha’, ta’yààtshane lakyuujwanhay’ tha yok: - Kyi ’iwóoye wikyi tà yààmepej Hi’noolhàs, ’àp háats’i tà lhaamelh yeene-k hâàpe’? 14 Wet lhaamelh yok: - ’Iikye ’iyhàj tà yok: Jwààn tà ’noonahyajwo’. Wet ’iyhàj ’àp yok: ’Eelíyas. Wet ’iyhàj ’àp yok: Jweelemíyas; wok ’elht’a-k hâàpe Yooslhàmetwo’. 15 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: - Wet ’aameyh, kyi lawooyayeh? ’Àp háats’i tà lheenaye-k ’ohâàpe’? 16 Wet Siimon Tuuntehen’, nikyúulho’ tha yok: - ’Aahâpe Meesíyas, Yoos tà la’waatshankyeyaj’íhi’ lhààs. 17 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - ’A’iisyaj’íhi’, Siimonh, tà ’aahâpe Jwoonaslhàs, tsi tok hâàpe ’not’isan’, wok ’noo’woyis, kyek hi’nààlit’ámej ’imaaktsoh, tajlháme ’Oojkya tà ’ipuuléyeh, tà yahaanhat’ámej. 18 Wet ’àp hààte ’oyààm’áme’ tha ’oyok: ’Eey’ Tuuntehen’, wet ’aahâpe tuunte tà ’ooqawikyi tà ’oyeenhilhinah, ’iihla’pe’. Wet ky’áhyahla-k ’iikye-k ’Nootàhyaj yaqaalhomhma-k ’itààyhet. 19 Wet ’aamhla-k ’o’ween’ámho puuleniyatyaj lapeekyalh. Wet nilhóoqla ’imak kyek laayhet honhaatena wet, ’àp hààte ’ihlapuuléye-k ’nonaayhet; wet nilhóoqla ’imak kyek lalaankye honhaatena wet, ’àp hààte ’ihlapuuléye-k ’nolaankye’. 20 Wet tajwaatshi tà ’iwooyetso wet, ’ijweenhómkye lakyuujwanhay’ tha yok: - Ky’áhya-k ’iwóoye-k lajweelayho hi’not’a-k hâàpe-k lhoyayh: Lhaam’, Jweesus, hâàpe Meesíyas. 21 Wet ’itààlhte ’ijwaalastso tà Jweesus waatanej tà ’ijweenhómkye lakyuujwanhay latààhyaj. Wet yok: - ’Olhaam wet, t’uhlà-k ’oyik tà ’otiyâàje Jweelusalenh; wet wikyiiqathànhàyh, wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya ’noo-tshànhaywos, lhaamelh wúujwla-k hi’ween-’nóho ’oop’attseyaj. Wet t’uhlà-k ’o’yilh, wet ’iihihla ’ijwáalas laajtumjwaya wet, ’onuu-hiphàlah. 22 Wet màànhyejtso’ tha’, Tuuntehen ya-hàànejqanhi Jweesus, wet waatanej tà ’ikyuujwane’ tha yok: - ’Iwuuk, ’is kyek Yoos t’aamaj’ámej. Tok ’is kyek ’aamànhiyejatsoh. 23 Tha hàp tà lhaam nitiilhaqlà’ tha’, yààme Tuuntehen’ tha yok: - Màky’ooye tà ’ottaakye’, Saatanas! ’Aahâpe ’oonahhawet. Tsi hàp tà ’atiikyunhayajtso wet, tok hàp kyek tâlhe Yoos, tajlháme tà tàlhet’ hi’noolh. 24 Wet Jweesus yààme lakyuujwanhay’ tha yok: - ’O’elht’a-k hâàpe-k yahuumin kyek yahààn ’oo’nàyij wet, ’is kyek lhaa’ijwonlhámej; wet takyúuma laqaakulus, wet yahàànt’a’no’. 25 Tsi ’o’elht’a-k hâàpe-k yahuumin kyek ’ijwaayhet la’waatshankyeyaj wet, lham ’itààyhthilah. Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’otmeenej kyek tatày la’waatshankyeyaj wet, lham ’ijwaayhthilah. 26 Tsi hi’no-k yaqáalhi nilhoq honhat, kyek lahuusek tatààyhla wet, ’àp háats’ihila ’imak kyek teesqanej hi’no’? Wok ’àp háats’ihila ’imak kyek hi’no tiisqanejpe lahuusek? 27 Tsi hàp tà Hi’noolhàs nekhiihla Lajkyaawujwyaj, lhà’ya Yooskyenhayh, wet hààpqhila-k ’iwolaháayayej hi’no ’iwehyáalhapej lakyuumett’a-k hâàpe’. 28 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: ’Iyhàj lhaamelhtsi tà ’iikyenah, tok ’itaamaqhiyela latààhyahayh, yàtla-k lhaamelh hi’weenhla Hi’noolhàs, kyek nekhiihla laniiyatyaj.

17

1 Wet tà tajwaatshi ’ijwáalas ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe ’iwehyaalhah, wet Jweesus takyúuma Tuuntehen’, wet Jwaakówoh, wet Jwàành, tà Jwaakowopuhjwah, wet yikkyà-jwii tà yahààn’pe kyeenaj tà ’atoojwphà’, tà ts’iilaqt’a lhaamelh. 2 Wet lhaam lhaa’iwelanhátp’anteh, tà ’íikye tà tataakye lhaamelh. Wet tatee’pe ’ijwaaq’anh, màànhyej’iwóye ’ijwaala’; wet la’wuu-yis ’ipeelas, màànhyej’iwóye ’isi’. 3 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh hi’ween Mooyses, lhà’ya ’Eelíyas, tà yààmhoplhi Jweesus. 4 Wet màànhyejtso’ tha’, Tuuntehen yààme Jweesus tha yok: - ’Iwuuk, ’ist’a-k ’iyeehit’at tààjah. Kyek lahuumínkye wet, ’olhaamelh ’oyeenwethà hupuuy laajtumjwáyah: ’Eelh wet ’awuuke’, wet ’eelhtso wet Mooyseswuke’, wet ’àp ’eelhtso wet ’Eelíyas tà lawuuke’. 5 Wet tà lhaam qamaj yààmlhit’at wet, nààm puule tà lhaalh’íhi’, tà hip’oo’pe lhaamelh. Wet pitsaaje ’noopaq, tà túmho puuletsoh, tà yok: - Hàp tààjtsi ’olhààs tà ’oohumnek, tà wuujw tà ’o’aqààjejlhih. Hàp tà ky’ahuuyayeh. 6 Wet ’nookyujwanhay ’ilààte tà màànhyejtso tha’, taqhooskyeqatsih, wet wuujw tà lhaamelh nowaayhen’. 7 Wet tà màànhyejtso wet, Jweesus yahóoye lhaamelh, wet takyuum’pe’. Wet yààme’ tha yok: - Néekyephà’, yej lanoowayhen’. 8 Wet lhaamelh ’iyaahinkyéphà’ tha’, tajlhámet’ Jweesus tà lhaamelh hi’weenh. 9 Wet tà lhaamelh tâlhet’et’ kyeenaj wet, Jweesus ’ijweenhómkye’ tha yok: - Ky’áhya-k ’iwóoye-k lajweelayho hi’not’a-k hâàpe ’imaakne ’ateey hi’weenh, yàt pajla’ tha Hi’noolhàs ’inúuphà’, kyek tâlho ’noop’itseyheyh. 10 Wet màànhyejtso’ tha’, lakyuujwanhay ta’yààtshane’ tha yok: - Ky’àj kyi hààte tà ’nootshànhaywos yok: T’uhlahlà-k ’Eelíyas kyek t’ikyuun’alhóho’? 11 Wet Jweesus nikyúulho lhaamelh tha yok: - Máatkye’, ’Eelíyas t’uhlà-k t’ikyuun’alhóho’, wet ’ineeky’eynhihikyela nilhóoqej ’imaayheyh. 12 Tha hàp tà ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: ’Eelíyas pajkye nààmh, wet wikyi tok nitààjwélej. Tajlháme tà lhaamelh yeenéje lhaam ’imakt’a-k hâàpe-k lhaamelh yahuumínkye’. Wet ’àp mânhiyejat’tso Hi’noolhàs, kyek lhaamelh hi’weenhomhma lap’aattseyaj. 13 Wet màànhyejtso’ tha’, lakyuujwanhay nitààjwélhkye tà lhaam yààméje Jwààn tà ’noonahyajwo’. 14 Wet lhaamelh nikyâàtet’et’ wikyi tà wuujw tha’, nek hi’no tà yahóoye lhaam’. Wet laqaamkyetey hip’oonkyàjwi Jweesus; wet yààme’ tha yok: 15 - ’Iwuuk, p’aattsen ’olhààs. Tsi hàp tà welaaq tà ’ilàành, wet wuujw tà p’aliitsaj. Tsi hàp tà ’iikyepej tà nikyâàtho ’iitàj, wet ’àp ’iikyepej tà nikyâàtho ’inààt. 16 Wet ’ohààne ’akyuujwanhayh, tha hàp tà lhaamelh tok ’ikyeeset. 17 Wet Jweesus nikyúulho’ tha yok: - ’Eeh, ’aahâpe wikyi tà lajt’ekhaahyahaya’, tà tok yahankyelakyoowhayej. Kyi hààte lawhàày tà ’iwóoye-k ’o’iihla’ameyej? Wet kyi hààte lawhàày tà ’iwóoye-k ’oteelàyit’ameyej? Hànqaana ha’nààjwajpaqanah. 18 Wet Jweesus taahúye ’nookya tà nii’sa’, tà ne’te-k ’inúuphà’. Wet màànhyejtso’ tha ’inúuphà’, tà tâlho ha’nààjwaj. Wet tâlhe tààjtso’ tha’, ’ikyees ha’nààjwaj. 19 Wet tà tajlhámet’ lhaamelh wet, ’nookyu-jwanhay yahóoye Jweesus, wet yààme’ tha yok: - Kyi hààte tà ’olhaamelh tok ’iwóoye-k ’onuuhatphà’? 20 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Tsi hàp tà tok lat’eekhayaye Yoos. Tsi hàp tà máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyek la’weenay ’ekhaahyaj, kyek màànhyej’iwóye moostasalhojwaj, wet ’iwóoye-k lataahuyaye kyeenajnih, kyek lhoyayh: Mààh, ’aayqanhih. Wet maathikyelah, t’aayhlah. Wet ky’áhyahla-k ’íikye ’imakt’a-k hâàpe-k ’aamey qahanayhiyejalawooynéje-k lheenaylhih. 21 Tha hàp tà ’nookya-k màànhyejtso wet, ’eelhit’a ’imak kyek lakya’, tajlháme-k ’nowo’not’aalhyája’, wet kyek ’àp ’nolhaa’ikyuyuhat, kyek tameenhiyeja-k ’inúuphà’. 22 Wet tà lhaamelh ’íihi Waaliléya wet, Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Hi’noolhàs, ’noyaakyàjiyela wikyi’, 23 wet lhaamelh ’ilàànhlah. Tha hàp tà tajiila ’ijwáalas laajtumjwáya wet, ’inuuhiphàlah. Wet lhaamelh ’ilààte’ tha’, wuujw tà lajwiitahayahay’íhikye’. 24 Wet tà lhaamelh nikyâàtho Kaapelhna’um wet, wikyi tà t’aalhehen kyiinajt’àj, tà t’aalhpe Yooswuke’, lhaamelh yahóoye Tuunte-hen’, wet yààmelhayis tha yok: - ’Awuukayh, hà ky’áhya-k tiisqan’pe Yoos-wuke’? 25 Wet lhaam yok: - ’Uuh, tiisqanh. Wet tà lhaam tiyààjkyàjwihup wet, Jweesus t’ikyun tà taahúyej tha yok: - Kyi ’iwóoye ’atiikyunhayaj, Siimonh? Niyaatey tà ’ihonhaatenah, ’àp háats’i tà tiisqan’pe la’wet? Hà lalees p’íiya’, wok ’iyhàj wikyi’? 26 Wet Tuuntehen nikyúulho’ tha yok: - ’Iyhàj wikyi’. Wet Jweesus yààme’ tha yok: - Wet tà màànhyejtso wet, lalees tok tiisqanhen’. 27 Tha hàp tà tok ’is kyek ’iyaatihlà lhaamelh ’imak tà qanii’sa’. ’Athaana wet, mààh, tiyâàje ’inààttsajpe’, wet that’inâàte ’aniikyàte’. Wet ’waahatla-k t’ikyun kyek lalààn wet, kyumaalah, wet ky’enhiila lhaayhi’. Wet la’weenhla kyiinajt’àj tà ’iwehyáalhah. Kyumaalah, wet ’wenhoola lhaamelh, kyek latiisqanej’o’pe’, wet ’àp ’aam’.

18

1 Wet ’ijwaalastetso’íkyena wet, Jweesuskyujwanhay yahóoye lhaam’, wet yààme’ tha yok: - ’Àp háats’i ’elh tà lawuujwyaj yààm’pe nilhóoqej ’iyhàj, tà ’íihi puuleniyatyaj? 2 Wet Jweesus t’ààne ha’nààjwaj, wet ’itíihi lhaamelh lakyoowej. 3 Wet taahuy’ tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyek ’aamey qawoyaya’iyhâàja ’atiikyunhayhayh, wet kyek ’àp ’aaqateky’eynayáyej nàà’tshas, wet tok latiiyàjayhomhma puuleniyatyaj. 4 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k lhaa’yayhetkyà’, kyek lhaa’iteky’eynej ha’nààjwajnah, wet lham hàp tà lawuujwyaj yààm’pe ’iyhàj, tà ’íihi puuleniyatyaj. 5 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’itíihi ’olheey’, kyek takyuumhlà ha’nààjwaj tà màànhyejnah, wet ’olhaamt’at tà takyuum’ohlà’. 6 - Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’iweetahat ’elh nàà’tshas tà t’ekhaa’nóye wet, ’imak tà ’iskye wet, ’nojwuunhthilhi la’wo’ tuunte tà ’aasnotonek, tà ’íihi jweelhek, wet ’nothat’inààtky’óyeh. 7 Lawiit’àhyaj’íhi honhat tà tameenej wikyi tà ’iwóoye ’imak tà qanii’sa’! Tsi hàp tà ’iihikyelat’at ’imaayhey tà tameenej wikyi tà ’iwohlalaqéeya’. Tha hàp tà lawiit’àhyaj’íhi hi’no-k ’nooqey tâlheh! 8 Wet tameenej tà ’oyok: Kyek ’akey’, wok ’apaaky’o’, tameen’ámej kyek lawóoye ’imak tà nii’sa’, wet ’iisit, wet wom’. Tsi ’is kyek ’aam tatàày’ámej ’elh ’akey’, wok ’elh ’apaaky’o’, wet latiiyâjo ’noo’watshankyeyaj. Tha hàp tà tok ’is kyek nitàk akeeyeyh, wok nitàk ’apaaky’olh, kyek ’nothaatla’ámho ’iitàj tà niihanáyej kyek ’yomh. 9 Wet kyek ’ateelho tameen’ámej kyek lawóoye ’imak tà nii’sa’, wet laanhi’, wet wom’. Tsi ’is kyek tatàày’ámej ’elh ’ateelho’, wet latiiyâjo ’noo’watshankyeyaj. Tha hàp tà tok ’is kyek nitàk ’ateelhoyh, kyek ’nothaat’ámho ’noop’attseyaj’wet tà hâàpe ’iitàj. 10 - Lhek yaahináyhyah, tok ’iwóoye-k qawoyayalaháaya ’elht’a-k hâàpe lhaamelhtso tà ’iwet ’imaayheyhyast’at. Tsi hàp tà ’ojweelh’ameyho tà laqaa’ánjweles tà ’íihi puule’, hi’weenlhayist’at ’Oojkya tà ’íihi puule’ tatee’pe’. 11 Tsi hàp tà Hi’noolhàs yahuumin kyek ’ijwaayhthen wikyi tà tatààyhen’, wet hàp tà tameenej tà lhaam nàmhhonhaatenah. 12 Kyi ’iwóoye ’atiikyunhayahayh ’athaanah: Kyek ’íikye hi’no-k hi’ween tsoo’natas ’íihi tijwek tijwek, wet kyek tatày ’eelh ’iwehyáalhah, hà tok ’iwoomqatsi p’íiya ’iyhàj, wet yik kyek tiyâàjkye taayhi’, kyek t’úuke lalà tà wetáayej ’iyhàj? 13 Wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Kyek hi’ween wet, wuujw tà ’aqààjejlhih, yààm’pe ’iyhàj tà qaniitàyawethà’. 14 Wet màànhyejtso latiikyunhayaj ’Ajkyaayay tà ’ipuuléyeh: Tok yahuumin kyek tatày ’eelh ’iwehyáalha lhaamelh tà ’iwet ’imaayheyhyast’at. 15 - Wet kyek ’apuuhjwa ’iwolateesa’ahilà wet, hóyeh; wet kyek tajlhámet’ lhaam kyek ’iiqatsi wet, jwenho ’imak tà lhaam yeenlhi’ámej. Wet kyek taky’aahu’áme wet, laqáalho ’apuuhjwah. 16 Tha kyek niitky’ahuya’áme wet, kyàj’áamkye ’iwehyáalha wok nitàk ’aa’yhàj, tsi hàp tà ’imakt’a-k hâàpe-k ’nowoophahiyeja-k ’noqaalelhthilahkyà’, wet ’iwaatlà-k ’íikye nitàk wok laajtumjwáya wikyi-k hi’weenej, kyek lhaamelh ’iwolhààmeta’pe’. 17 Tha kyek ’àp hààte niitky’ahuyáye lhaamelhtso wet, jwenho Yoosqawikyi’. Wet kyek ’àp hààte niitky’ahuyáye Yoosqawikyi wet, ’eene hi’no tà qaniitàjweláyej Yoos, wok ’elh lhaamelh tà t’aalhehen ’iyhàj kyiinajt’àj. 18 Wet máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Nilhóoqla ’imak kyek lanaayhetay honhaatena wet, ’àp hààte ’ihlapuuléye-k ’nonaayhet; wet nilhóoqla ’imak kyek lalaanakye honhaatena wet, ’àp hààte ’ihlapuuléye-k ’nolaankye’. 19 Wet ’àp hààte ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: ’Aameyh, kyek ’aanitàkjwas tà lheyayhhonhaatenah, kyek lhomay’iwehyaalha ’atiikyunhayaj kyek lat’aalhayéje ’imakt’a-k hâà- pe’ ’Oojkya tà ’ipuuléyeh, wet lhaam yeenhilhina’ameyho’. 20 Tsi kyek ’íikye nitààkjwas wok laajtumjwa-yajwas wikyi kyek lhaayahutejwek ’olheey’, wet hàp tà ’o’íihi lhaamelh lakyoowej. 21 Wet màànhyejtso’ tha’, Tuuntehen yahóo-ye Jweesus, wet yààme’ tha yok: - ’Iwuuk, kyi hààte-k ’iwóoye-k ’otààyhtho ’oopuhjwah laqeey tà ’itii’nóyeh? Hà naaya p’íiya kyek ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitààkjwas? 22 Wet Jweesus nikyúulho’ tha yok: - Tok hàp kyek ’ojweelh’ámho-k ’oyok: ’Nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitààkjwas; tajlháme tà ’oyok: ’Nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitàk tijwek, wet ’àp ’ii’pe ’nookey ’iweh-yáalha ’ii’pe nitàk. 23 - Tsi hàp tà puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye hi’no tà niyaat, tà yahuumin kyek ’iyaahinhlà laqaawosqapi’àlis. 24 Wet tà lhaam waatanej tà ’iyaahinhlà pi’àlis wet, ’íikye hi’no tà laqaapi’à ’iihlà’, ’íihi tijwek milhlhayis kyiinajt’àhes tà wuujw laha’. 25 Wet lhaamtso wet, tok ’waawúlhe-k ’iwolaháaya’. Wet màànhyejtso’ tha’, laqaaniyat ’isúuknej laqaawikyi tà ne’te-k ’iwom lhaam’, lhà’ya laky’eejwah, lhà’ya lalees, lhà’ya nilhoq ’imak tà ’íiyej, wet lahaatso wet, ’notiisqanejpe laqaapi’à’. 26 Wet màànhyejtso’ tha’, qawootso wet, taqhooskyàjwi laqaaniyat, wet t’áalhe’ tha yok: ’Iwuuk, teelàyit’ayej’nóyej. ’Olhaam wet, ’o’aatisilat’at, ’owohlalaháaya nilhoq ’ooqapi’à’. 27 Wet laqaaniyat wet, ’ilààte tà hip’aattsenh. Wet ’iwaahintshi tà yik, wet ’itààyhtho lates tà ’íihi’. 28 Wet tà yik wet, hi’ween ’eelh tà laky’ootjwah, tà laqaapi’à ’iihlà lhaam’, ’íihi tijwek tijwek kyiinajt’àhes tà tok wuujwya laha’. Wet ’itsooqlhih, wet ’itsooqlà layaalh, wet yààme’ tha yok: Tis’no’, ’aqaapi’à tà ’ii’nó- yej. 29 Wet ’eelhtso wet, laqaamkyetey hip’oonkyà-jwih; wet yààme’ tha yok: Teelàyit’ayej’nóyej, ’o’aatisilat’at, ’owohlalaháaya nilhoq ’ooqapi’à’. 30 Tha hàp tà lhaam’, tok ’iwóoyeh. Tajlháme tà hip’óohi ’eelh, yàt pajla’ tha nojw laqaapi’à’. 31 Wet tà ’iyhàj qawoos hi’ween tà màànhyej-tso wet, wuujw tà lajwiitahayahay’íhikye’. Wet yikhen tà yahóoye laqaaniyat, wet ’ijweenho nilhoq ’imak tà lhaamelh hi’ween tà màànhyejtsoh. 32 Wet màànhyejtso’ tha’, niyaat t’àànhlà la-qaawotsoh. Wet yààme’ tha yok: ’Aahâpe qawoo tà tok ’is p’at’a’. Nilhoq ’aqaapi’àtso wet, ’otààyhetmat’ámho’, tsi hàp tà lat’aa-lhejmat’nóyeh. 33 Wet ky’àj kyi hààte tà tok hap’aattsenhyaj- latíyej ’aa’elh, màànhyej’iwóye ’olhaam tà ’o’aahip’attsenh? 34 Wet wuujw tà jwitsáajej laqaawo’. Wet yaa-kyâje wikyi tà lhayenlawóosa ’iyhàj tà ’itaas-nhen’, wet pajla’ tha nojw tà ’iwolaháaya laqaapi’à’. 35 Wet ’àp màànhiyejatso ’imak tà ’Oojkya tà ’ipuuléyeh, yeenhiyejlhina ’aa’elhay ’iweh-yáalha-k qaniitàlhtáho t’ootle’, kyek ’itààyh-tho ’eelh lates tà ’iihlà’.

19

1 Wet tà Jweesus ’iléeyej tà yààme lhààmtestso wet, yik tà yikky’ooye Waaliléyah, wet tiyâàjo honhaates tà Jwuuleyalhipeyh, tà ’ii’wekyéhi teewok tà lheey Jwoolanh. 2 Wet wuujwpe wikyi tà yikkye’. Wet ’íihi tà ’ikyeesthen wikyi tà t’inhaayahay’íhikye’. 3 Wet màànhyejtso’ tha’, nekhen jwààlisewolhayis tà yahóoye lhaam’. Wet lhaamelh yeelhte lhaam’, wet yààme’ tha yok: - Hà ’iwóoye-k hi’no lhaa’itiyejqanhiky’oye ’atsiinha’, kyek yenlatéesa ’imakt’a-k hâàpe’? 4 Wet lhaam’, nikyúulho lhaamelh tha’, yààme’ tha yok: - Hà tok lateetshanaye ’nolhààmet tà ’íihi Lahiih, tà yààme hi’no tà yeenlhíp’ante wikyi’, tàjp’ante neeky’éleh; lhaam yeenlhi hi’no’, wet yeenlhi ’atsiinha’. 5 Wet yop’antek: Hi’no’, yikhiilaky’oye lajkyah wet laqoh, wet lhaahip’ajthiyeja ’atsiinha’, wet lhaamelh, màànhiyeja-k ’iwehyáalha t’isan’. 6 Wet hààpqhila-k màànhyejtso’ tha’, nemhilat’ nitàk, neky’e ’iwehyáalha t’isan’. Wet hàp tà tameenej tà ’oyok: Hi’no’, tok ’iwóoye-k ’isoowek ’imak tà Yoos hip’aajtitwek. 7 Wet lhaamelh yààme’ tha yok: - Wet kyi hààte tà Mooyses ’iwaahnej hi’no-k ’iléeyej ’atsiinha’, kyek hi’weenho lajwuukwyenek tà yààméje tà lhaamelh ’ileewek? 8 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: - Hàpet’ lham tà ’ootlelis t’uunhen’, hàp tà tameenej Mooyses tà ’iwaahin’ameyej kyek latiiyayejqanhi ’atsiinhay kyek lheeyayej. Tha hàp tà tàjp’ante neeky’éle wet, tok màànhyejp’antetsoh. 9 Tha hàp tà ’olhaam’, ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: Hi’nót’a-k hâàpe-k ’iléeyej laky’eejwah, kyek qahâàpeya laqaahi’nohyaj kyek tameenej, wet kyek ’àp ’íiyej ’eelh ’atsiinha’, wet lhaam ’iwolaqaahi’nohyája’. Wet hi’no-k ’íiyej ’atsiinha tà ’noléeyej, wet ’àp hààte ’iwolaqaahi’nohyája’. 10 Wet lakyuujwanhay yààme’ tha yok: - Wet kyek màànhyejtso la’nààyij hi’no-k ’íiyej ’atsiinha’, wet tok ’iwóoye-k ’otwhaaye’. 11 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaam yààme lhaamelh tha yok: - Nilhooqhiyéjt’a wikyi kyek ’iwóoye-k ta-kyuumhlà ’imak tà ’oyààmetsoh, tajlhame-t’at wikyi tà Yoos hi’weenho kyek takyuumh-là’. 12 Tsi hàp tà ’iikyet’at hi’noolh tà tok ’iwóoye-k ’iwolaky’eejwáya’, tâlhe tà neky’e nikyààt-kyà’, tà t’isan tok ’iwaatlà ’atsiinha’; wet ’iyhàj wet, wikyi tà tameenej tà niiwatahlà ’atsiinha’, wet ’àp ’iyhàj wet, tok ’itíikye ’atsiinha-k ’íiyej, tsi hàp tà puuleniyatyaj tà tameenej. ’O’elht’a-k hâàpe-k ’iwóoye-k takyuumhlà ’ookyujwanhyajtso wet, ’is kyek takyuumhlà’. 13 Wet ’nohààne Jweesus naa’tshas, tà ’none’te-k ’itiikye’pe takeeyeyh, wet t’aalhpe’. Wet lakyuujwanhay ’nâàyejo wikyi’. Wet lhaamelh yok: - Tok ’is tà ’aalawoynejehennah. 14 Tha hàp tà Jweesus yok: - Teejáytsi nàà’tshas, waahinay’nóyeh, yej lheeyayhlà’. Tsi hàp tà lhaamelh tà màànhyejtsi wet, laqààyet puuleniyatyaj. 15 Wet tà tajwaatshi tà ’itiikye’pe takeeyey wet, yikky’ooye tà ’íihi’. 16 Wet ’íikye ’iwehyáalha hi’no tà yahóoyeh. Wet ta’yààtshane’ tha yok: - ’Iwuuk, háats’i ’imak kyek ’is kyek ’oyeenhilhinah, kyek tameenhiyeja-k ’iihla’nóyej ’noo’watshankyeyaj tà lajlalapéesa’. 17 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - Kyi hààte tà lataa’yàtshan’nóye’ tha lhok: Háats’i ’imak kyek ’is? Ky’áhya-k ’íikye hi’no kyek ’is; tajlháme Yoos tà ’is. Tha kyek latíikye-k latiiyâjo ’noo’watshankyeyaj wet, wóye ’imak tà Yoos ne’te-k lawóoyeh. 18 Wet lhaam ta’yààtshane’ tha yok: - ’Àp háats’i ’imaayheytso tà ne’te-k ’owóoyeh? Wet Jweesus yok: Yéja lataaqàlànkyey’. Yéja lawo’aqaahi’nohyája’. Yéja lat’eetanh. Yéja lhààméje ’aa’elh ’imak tà qaniimatákye’. 19 Wolaháaya ’ajkyah wet ’aqoh. Humiin ’aa’elh, màànhyej’iwóye ’aam tà ’aalahuminh. 20 Wet hi’noomahse’, yààme’ tha yok: - Nilhóoqej ’imaayheytso wet, ’otààlhte tà ’oqamaj tà ’owóoyeh. Wet ’àp háats’i ’imak tà tatàày’nóyej? 21 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - Kyek latíikye-k ’aa’is’alhóho’, wet mààh, wom nilhóoqej ’imaayhey tà ’ii’ámej, wet lahaatso wet, ’wenhóomkye wikyi tà p’aliitses. Wet màànhiyejatso’ tha’, la’weenhla ’aqààyet tà wuujw laha’, tà ’ipuuléyeh. Wet lhuuh, nek’nóoke’. 22 Tha hi’noomahsetso wet, hàpet’ tà ’ilààte tà ’iwooyetso wet, yik tha’, wuujw lajwiitahayaj tà ’íihi’. Tsi hàp tà wuujw laqààyet tà ’íiyej. 23 Tà màànhyejtso wet, Jweesus yààme lakyuujwanhay’ tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Lakyuutshanhyaj’ihiyeja hi’no tà hi’ween ’imaayek, kyek tiyààjomhma puuleniyatyaj. 24 Wet ’oyaakyâjo tà ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: ’Itshààwet tà ’noyok kaaméyoh, tok kyuutshanhya kyek ’inúuke kyiinajqanotte’, tok màànhyej’iwóye hi’no tà hi’ween ’imaayek, tà lakyuutshanhyaj’íyej kyek tiyâàjo Yoosniyatyaj. 25 Lakyuujwanhay ’ilààte tà ’iwooyetso’ tha’, lhà’yalhiip tà ’inúuyejphà’. Wet lhaamelh yok: - Wet ’àp háats’ihila-k tajwaayh, tà màànhyejtsoh? 26 Wet Jweesus ’iyaahin lhaamelh tha yok: - Ky’áhya-k ’íikye hi’no-k yahanhiyeja’iwooynéje ’imaaktsoh, tajlháame Yoos tà tok ’íikye ’imak kyek ’atháaho’. 27 Wet tà màànhyejtso wet, Tuuntehen nikyúulho’ tha’, yààme’ tha yok: - Lhek yahínhyah, ’olhaamelh wet, ’oléeyej nilhoq ’imaayheyh, wet ’oyik’áamkye’. Wet ’àp háats’ihila ’imak kyek ’olhaamelh ’o’weenh, kyek ’iihla’noyejen’? 28 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyek taj ’ ijwáala tà ’noneeky’eynhihla nilhóoqej ’imaayheyh, wet kyek ’àp Hi’noolhàs tapààphà’pe niyaatwej’wet tà lasiilatyaj’íhi’, wet ’àp hààte ’aamey tà lahàànaylhi’no’, ’àp lheeyayhla’pe niyaatwej’wetes tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk; wet ’aaniyateyhiyeja wikyi tà latee tselh ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk, tà hâàpe ’Iisla’elh. 29 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’olheey kyek tameenej tà hi’nààyqatsi la’wet, wok lapuuhjwas, wok lajkyah, wok laqoh, wok laky’eejwah, wok lalees, wok laqaahonhates, wet lhaam takyuumhlahlà ’imak tà yààm’pe tààhestsoh, wet ’àp hi’weenhla ’noo’watshankyeyaj tà lajlapéesa’. 30 Tha hàp tà wuujwpe wikyi tà ’imààlhkyehen wet, hààpqhila-k t’ikyunh. Wet lhaamelh tà t’ikyuuntso wet, ’imààlhhikyehennah.

20

1 - Tsi hàp tà puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye hi’no tà ’noojkyah, tà yik tà neeky’ejwála’, tà t’úuke lakyuumhyenhayh, kyek takyúuma laqaa’uwas’wet. 2 Wet lakyuumhyenhaytso wet, lhaam ’ijweenho laha’ lakyuumet; wet yok: ’O’aatisikyelah, ’o’weenhla’ameyhómkye kyiinajt’àj ’iwehyáalha ’ijwáala ’iwélhkye’. Wet lhaamelh yok: ’Is. Wet neeky’e tà ’ikyeenho lakyuumet lhaamelh. 3 Wet tà ’ijwáala ’atoojwphà wet, ’àp ’inúuphà tà yik. Wet hi’ween wikyi tà lajlakyuuméta’, tà ’íihi ’nooqasthawet. 4 Wet yààme lhaamelh tha yok: ’Is kyek ’àp hààte ’aameyh, latiiyàjayho ’ookyumet. Wet ’o’weenhla’ameyho ’aqaaha tà tájo la’wet. Wet lhaamelh yikhen’. 5 Wet tà ’ijwáala yààmho la’wet wet, yaakyâjo tà ’inúuphà’, wet tà àp honaj wet, ’àp yaakyâjo tà ’inúuphà’, wet ’àp yeenlhi’ tha’, màànhyejt’a tààjmáthi’. 6 Wet tà ’àp honájya wet, ’àp yik tà ’inúuphà’; wet ’àp hi’ween ’iyhàj wikyi tà lajlakyuuméta’. Wet yààme lhaamelh tha yok: Kyi hààte tà nilhoq ’ijwáala tà lheeyayhit’at tààjah, tà tok ’imaak lataakyumayeh? 7 Wet lhaamelh yààme’ tha yok: Tsi hàp tà ky’áhya-k ’íikye hi’no-k ’ikyuumhyen’nowethà’. Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: ’Is kyek ’àp hààte ’aameyh, latiiyàjayho ’ookyumet, wet lataakyumayhlahlà ’aqaaha tà tájo la’wet. 8 Wet tà nikyâàte tà honaatsi wet, hi’no tà lawuuk ’uuwas’wet, yààme laqaawo tà lhámhya’ tha yok: ’Àànhlà kyumhaas, wet ’wenhóomkye laqaaha’, kyúnqat tà latis wikyiimat neeky’e’, wet yàt pajla’ tha nikyâàte wikyiimat t’ikyúunej tà takyuumwethà’. 9 Wet nààmhen wikyiimat ’imààlhhen’, wet ’eelh ’iwehyáalhah, takyuumpejlà kyiinajt’àj ’iwehyáalhah. 10 Wet ’àp hààte nààmhen wikyiimat t’ikyúunej tà takyuumwethà’, wet lhaamelh yeenhiye-k laqaaha yààm’pe ’iyhàj tà ’imààlhhen’. Tha hàp tà lhaamelh ’àp hààte takyuumpejlà kyiinajt’àj ’iwehyáalhah. 11 Wet lhaamelh takyuumhlà laqaaha’ tha’, waatanej tà taahúye ’noojkyatsoh. 12 Wet lhaamelh yok: Lhaamelhtsi tà ’imààlhkye ’oo’nàyij tà takyuumwethà wet, mâlhtej tha ’inúukephà’, wet latiiskye’ tha’, la’waawulhat’noyejen’, tà ’olhaamelh ’oteelàytej nahaayoj wet ’ot’eelaq, tà ’otkyuumwethà’ ’ijwámlakye’. 13 Wet lhaam nikyúulho ’eelh tha yok: Yaqala’yih, ky’áhya-k ’otii’áme ’imak tà qanii’sa’. Ky’àj kyi hààte wet, lawooyemáthi tà ’aqaaha’ màànhyejtsoh. 14 Kyúma ’imak tà ’aalawuk, wet mààh. Tha hàp tà ’aa’elh tà ’imààlhkye ha’nààyij wet, ’o’waawulhatt’a’ámhi’, tà ’owolaqaaháya’. 15 Hà ky’áhya-k ’iwóoye-k ’oyeene ’imakt’a-k hâàpe’ ’imak tà ’olawuuk? Hà lalàànej’o’pe’ ’aa’elh, tà ’ookyowej’íyeji’? 16 Wet màànhiyejatsoh; wikyi tà ’imààlhkyehen wet, hààpqhila-k t’ikyunh. Wet lhaamelh tà t’ikyuuntso wet, ’imààlhhikyehennah. Tsi hàp tà wuujwpe wikyi tà ’not’ààneh, tha hàp tà tok nitàk kyek ’not’âàhi’. 17 Wet Jweesus yik tà tiyâàje Jweelusalenh; wet tà ’i’nààyíjkye wet, hi’weenhatqanhi lakyuujwanhayh, wet yààme lhaamelh tha yok 18 - Tààjna wet, ’inaamelh ’iyaanuhíphà ’nààyij tà tiyâàje Jweelusalenh, wet Hi’noolhàs ’noyaakyàjiyela ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet ’nootshànhaywos. Wet lhaamelh yaqaalelhthiyejela latààhyaj. 19 Wet lhaamelh yaakyàjiyela wikyi tà qahâàpeya jwuulales, kyek lhaamelh ’ilààkwhilhinah, wet ’àp ’itaasnhilhinah, wet pajla tha’, hip’áajtej kuluus. Tha hàp tà ’iihihla ’ijwáalas laajtumjwáyah, wet ’inuuhiphàlah. 20 Wet màànhyejtso’ tha’, Seewelewolesqoh, lhà’ya lalees, yahóoye Jweesus. Wet laqaamkyetey hip’oonkyàjwi lhaam’, tà yahuumin kyek t’áalheje ’imak tà ’iwaatlà’. 21 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - ’Àp háats’i ’imak tà lawaatlà’? Wet ’atsiinha yààme’ tha yok: - ’Is kyek lawo’ààmetáyej ’oolestsi tà nitààkjwas kyek ’iwoohiyela-k tapààkyephà’awhàye’, kyek ’eelh túmej ’ajwóomqat, wet ’eelh túmej hats’áamqat, kyek lheehihla ’aniiyatyaj. 22 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus nikyúulho’ tha yok: - Tok lahaanayej ’imak tà lat’aalhayky’oye’. Hà ’iwóoye-k layààyayhi ’nolhààthi tà ’oyààhihlah? Wet hà ’àp ’iwoohiyela-k ’nonaahyen’ameyej ’noonahyaj tà ’nonaahyenhila’nóyej? Wet lhaamelh yok: - ’Iwóoyeh. 23 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: - Máatkye’, layààyayhihla ’olhààthih, wet ’àp ’nonaahyenhila’ameyej ’noonahyaj tà ’nonaahyenhila’nóyej. Tha hàp tà ’noowej’wetes tà túmej ’oojwómqat wet ’oots’ámqat, ’olawuukhit’a-k ’o’ween’ameyho’, tajlhámet’ lhaamelh tà ’Oojkya pajkye ’iwaaqlhatejkyà’, lhaamenhla-k ’iikye’pe’. 24 Wet tà lhaamelh tà ’íihi tijwek, ’ilààte tààjtso wet, nikyuuwéte ’iyhàj tà nitààkjwas. 25 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus t’ààne lhaamelh tha’, yààme’ tha yok: - Lahaanayej tà lhaamelh tà niyaateyh, lhayenlawuuhúya wikyi tà ’ihonhaatenah; wet wikyi tà wuus, ’itii’pe laqhaajyhayaj wikyi’. 26 Tha mat ’aamey wet, tok ’iwóoye-k ’aalawoynayejehentsoh. Tajlháme-k ’aa’elhayt’a-k hâàpe-k yahuumin kyek lhayenwúujwa’, wet hààpqhila ’aqaawoyayh. 27 Wet ’aa’elhayt’a-k hâàpe-k yahuumin kyek t’ikyuun’ahilàmhen’, wet t’uhlà-k hâàpe ’aqaawoyayh. 28 Tsi hàp tà ’àp màànhyejt’atso Hi’noolhàs, tà nàmhhonhaatenah; tok hàp kyek yahuumin kyek yenlaqaawósa wikyi’, tajlháme tà lhaamt’at tà lhayenwikyiiqawóya’, wet ’àp lhaa’iwom’pe wikyi tà wuujw. 29 Wet tà Jweesus tâlho Jweeliko wet, wuujw wikyi tà yikkye’. 30 Wet ’íikye nitààkjwas ’asnaamis tà tapàà-kyéphà’, tà ’iiwhàye ’nààyij. Wet tà lhaamelh ’ilààtkye Jweesus tà ’inúuke ’nààyij tà ’iiwhàye wet, lhaamelh t’ààn’pe’ tha yok: - ’Iwuuk, tà ’aahâpe Laawitlhàs, p’aattsen’nohen’! 31 Wet wikyi ’nâàyejo’ tha yok: - Ky’eethayhen’! Tha hàp tà lhaamelh tajmátyaye tà t’àànhen’ tha yok: - ’Iwuuk, tà ’aahâpe Laawitlhàs, p’aattsen’nohen’! 32 Wet taqaasitkyà’, Jweesus. Wet t’ààne lhaamelh tha yok: - ’Àp háats’i ’imak tà lawaatayhlà-k ’oyeen’ameyeh? 33 Wet lhaamelh yààme’ tha yok: - ’Iwuuk, ’is kyek la’weehyenkyehen’nohonhat. 34 Wet màànhyejtso’ tha Jweesus hip’aat-tsenhen’. Wet takyuum’pe lhaamelh tateelhoyh. Wet tháhya’ tha’, lhaamelh hi’weenkyehenhhonhat. Wet lhaamelh yikkye’.

21

1 Wet lhaamelh toott’áye Jweelusalenh; wet tà lhaamelh nikyâàtho ’Asuuslhàq’wet, tà ’iiwhàye kyeenaj tà ’noyok ’Ooliwokyat, wet Jweesus ’ikyeen lakyuujwanhay nitààk-jwas. 2 Wet yààme lhaamelh tha yok: - Màhen’, tiyààjaye wikyii’wet tà ’iyaat-tayhlà’. Wet la’weenayhla ’aasno tà ’atsiinha’, tà ’nonaayhet, lhà’ya lhààs tà ’iiwhàye’. Laanakyelah, wet kyàjaayla’nóyeh. 3 Wet kyek ’íikye hi’not’a-k hâàpe-k ’ijweelh’ameyho lhààmett’a-k hâàpe’, wet ’oyaylak: ’Noowuk tà ’iwaatlà lhaamelh. Wet hààpqhila-k hi’nootsoh ’iwaahnhilah. 4 Wet nilhóoqej ’imaayheytso tà ’íikye’, tsi hàp tà t’uhlà-k tájo la’wet Yooslhàmetwolhàmet tà yok: 5 ’Ààme Siiyonlhàse’, ’ok: Lhek yahínhyah, ’aqaaniyat yahoo’ámeh, Lajwiihyaj’íhi’, ’ii’pe ’aasno tà ’atsiinha’, Wet ’àp ’ii’pe ’aasnolhàs, tà hâàpe ’itshààwet tà ’noolhuhyenek lhààs. 6 Wet lakyuujwanhaytso wet, yikhen’; wet ’iwooynejet’at tàje Jweesus ne’te-k ’iwooynéjeh. 7 Wet lhaamelh ’ikyààj’alhóho ’aasno’, wet lhààs. Wet lhaamelh ’ithaatkye’pe la’wuuyis, wet lhaam tiyààjpe’, wet ’ii’pe’. 8 Wet wikyi tà wuujwtso wet, hiky’eenkyehen la’wuuyis ’nààyij. Wet ’iyhààjtso wet, yiisthen ha’lààpesey tà la’wooley’íhikye’, tà hiky’eenkye ’nààyij. 9 Wet wikyi tà t’ikyuunhlà’, wet ’iyhàj tà ’imààlhkye la’nààyij, t’àànhen’ tha yok: Hosánnah! Lawuujwyaj’íhi Laawitlhàs! La’iisyaj’íhi hi’no tà nekhi ’Noowuklhey’! Hosánnah! Lawuujwyaj’íhi’, tà ’íihi tà túmphà’! 10 Wet tà nikyâàtho Jweelusalen wet, nilhoq wikyi tà ’noméeji’. Wet lhaamelh taahuyhen’ tha yok: - ’Àp háats’i lhaamnih? 11 Wet ’noyààméje’ tha ’noyok: - Hàp tààjní’we Jweesus, tà Yooslhàmetwo’, tà la’wet Naasalet, tà Waalileyalhip. 12 Wet Jweesus tiyààjkyàjwi Yooswuke’. Wet ’ithat’aalhotaje nilhóoqej wikyi tà ’iwom ’imaayheyh, wet ’iyhàj tà ’àp ’ikyàj ’imaayheyh, tà ’iikyàjwi Yooswuke’. Wet ’itiilhqatkyehkyà kyiinajt’àjwos laqaamesalis, lhà- ’ya wikyi tà ’iwom hookinhas laweej’wetes. 13 Wet yààme lhaamelh tha yok: - ’Nop’ante’itshàànhi ’nolhààmet tà yok: ’Oowuke wet, ’noyààmhiyejela hup tà ’not’aalhyaj’wet. Tha hàp tà ’aameyh, lhenay’eetantses’wéta’. 14 Wet tà lhaam ’iikyàjwi Yooswuke wet, nekhen ’asnaamis wet tsuujwlas, tà yahóoyeh, wet lhaam ’ikyeesthen’. 15 Tha hàp tà ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet ’nootshànhaywos, hi’ween ’noo’nàlitshay tà ’isiis tà Jweesus yeenlhih, wet ’àp ’ilààte ’nàà’tshas tà t’àànhen’, tà ’iikyàjwi Yooswuke’, tà yopej: Hosánnah, lawuujwyaj’íhi Laawitlhàs! Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh lajwiitseyahay’íhikye’. 16 Wet lhaamelh yààme Jweesus tha yok: - Hà lalààte tà lhaamelhtsi yààmeh? Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - ’Uuh. Tha hà ky’áhya-k lateetshanaye ’nolhààmet tà yok: ’Aam la’weenho nàà’tshas, lhà’ya ’iyhàj tà tiphen’, kyek lhaamelh hi’ween’ámho ’nooqàjyaj tà tájo la’wet. 17 Wet lhaam yikky’ooye lhaamelh. Wet yik tà tâlho wikyii’wet, wet tiyâàjo Jwitsuuklhay’wet. Wet hàp tà ’íihi’, tà honaatsi’. 18 Wet tà neeky’ejwála wet, yik tà yààpnho Jweelusalenh; wet tà ’i’nààyíjkye wet, ’ilààte tà nikyuuyu’. 19 Wet hi’weene ’asuuslhàqlhile’, tà ’iiwhàye ’nààyij. Wet yik tà ’iyaahneh, tha tok hi’ween lhaay kyek ’íihi’, tajlhámet’ la’wooleyh. Wet yààme ha’lààtso’ tha yok: - Ky’áhya-k ’iihikyela-k ’àp ’aay’ihihlah. Wet tháhya’ tha’, tamkyày’, asuuslhàqlhiletsoh. 20 Wet lakyuujwanhay hi’ween tà màànhyejtso’ tha’, ’inúuyejphà’. Wet lhaamelh yok: - Ky’àj kyi màànhyej, tà mâlhtej tha tamkyày’? 21 Wet Jweesus nikyúulho lhaamelh tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyek ’ekhaahyahay’íhikye’, wet kyek ’àp qa’akyoowhaylhayáhikye’, wet tok hats’íilaq ’asuuslhàqlhile kyek lawooynayejetsoh, tajlháme tà kyek ’àp lhààmaye kyeenajni kyek lhoyayh: Màky’ooye ha’wet, ’aathatho ’inààttsajpe’, wet ’àp màànhiyejatsoh. 22 Wet nilhoq ’imak kyek lat’aalhayky’oye-k latiiyayhi ’ekhaahyahayh, wet lataakyumayhlahlà’. 23 Wet Jweesus ’àp tiyààjkyàjwi Yooswuke’; wet tà qamaj yikt’aat tà ’iwolakyuujwanhyája’, wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya wikyiiqathànhàyh, yahóoye lhaam’, wet yààmelhayis tha yok: - ’Àp háats’i ’nooqhajyhayaj tà lheenejlhi ’imaayheyh? Wet ’àp háats’i tà hi’ween’ámho ’nooqhajyhayajtsoh? 24 Wet Jweesus nikyúulho lhaamelh tha yok: - Hààte ’olhaam’, ’iikyet’at ’imak tà ’ohuumin kyek ’ot’yààtshanej’ameyeh. Wet kyek ’aamey lajweelay’nóho ’imak tà ’ot’yààtshanhiyeja’ameyeh, wet ’àp hààte ’olhaam’, ’ojweenhla’ameyho ’nooqhajyhayaj tà ’oyeenejlhi ’imaayhey tà ’oyeenlhih. 25 Wet Jweesus ta’yààtshane lhaamelh tha yok: - Ky’àj kyip’ante tâlhi ’noonahyaj tà Jwààn yeenlhih? Hà tàlhpuuléyeh, wok tâlhe wikyi’? Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh yààmlhamele’ tha yok: - Kyek ’iyok: Tàlhpuuléyeh, wet lhaam yohlak: Ky’àj kyip’ante hààte tà qa’eekhayayáyeh? 26 Wet kyek ’iyok: Tâlhe wikyi’, wet tok ’isiila’ináme wikyi’. Tsi hàp tà nilhóoqej wikyi’, yeene Jwààn tà hâàpe Yooslhàmetwo’. 27 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh nikyúu-lho Jweesus tha yok: - ’Olhaamelh ’ohaanhiyéjt’ah. Wet ’àp hààte lhaam yok: - Hààte ’olhaam’, tok ’ojweelh’ameyho ’nooqhajyhayaj tà ’oyeenejlhi ’imaayhey tà ’oyeenlhih. 28 - Tha ky’àj kyi ’iwóoye ’atiikyunhayahayh? ’Iikye hi’no tà lalees ’íihi nitààkjwas. Wet yahóoye ’eelh ’iwehyáalhah, wet yààme’ tha yok: Yàs, ’athaana wet, mààh, tiyâàje ’uuwas’wet, kyumlhih. 29 Wet lhààs nikyúulho’ tha yok: Qhaa’, ’owoohiyét’ah. Tha hàp tà páajt’et’ tha’, ’àp ’eelh latiikyunhayaj, wet yik tà tiyâàje ’uuwas’wet. 30 Wet ’àp yahóoye lhààs ’elh, wet ’àp yààme’ tha’, màànhyejt’a tàje ’ijweenho ’eelhne t’i-kyunh. Wet lhaam nikyúulho’ tha yok: ’Uuh, ’Iwuuk, ’oyikhiilah. Wet tok yik. 31 ’Àp háats’i lhààs ’elh kyek ’yeenlhi ’imak tà lajkya ne’te-k yeenlhih? Wet lhaamelh nikyúulho’ tha yok: - ’Elh tà t’ikyunh? Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyiinajt’àjwos wet atsiinhay tà qaahi’noyalis, t’ikyuunhla’ahilàmhen kyek tiyâàjo Yoosniyatyaj. 32 Tsi hàp tà Jwàành, nààmte’ameyeh, wet ’ipààyente’ameye ’nààyij tà ’is’aalhóho’, wet ’aamey tok lat’eekhayayeh. Tha hàp tà kyii-najt’àjwos, wet ’atsiinhay tà qaahi’noyalis, lhaamelh t’ekháayeh. Wet ’aamey la’weenay tà màànhyejtsoh, wet tok hàp kyek lawoyay’éelha ’atiikyunhayaj kyek lat’eekhayayeh. 33 - Ky’ahuuyay’nóye tà ’oyààme ’eelh ’ot’iittsek: ’Iikye hi’no tà ’noojkyah, tà yeenlhi ’uuwas’wet. Hip’oolhih, wet ’àp tíjo kyowej tà ’itíihi’, tà yenla’wéeta ’úuwas tà hits’íijnhi’. Wet yeenlhi hup tà ’atoojwphà’, tà ’íihi’. Wet waaq’alh tha’, yaakyàje’ayej kyumhaas, tà ne’te-k takyúumah. Wet yik tà lhaa’itonitkye’. 34 Wet tà tóott’a lawhàày tà ’nolaanhi lhaay wet, takyúuma laqaawos, wet ’ikyeene kyumhaas, tà ne’te-k lhaamelh takyuumhlà lhaayh. 35 Tha hàp tà kyumhaas takyúuma ’nooqawostsoh, wet ’eelh wet, ’ipààjlhilhayis, wet ’eelhtso wet, lhaamelh ’ilàành, wet ’àp ’eelh wet, lhaamelh ’ithaatejlhi tuunteyh. 36 Wet lhaam ’àp ’ikyeen ’iyhàj laqaawos, yààm’pe ’iyhàj tà t’ikyuun’pe honhat. Wet kyumhaas wet, ’àp ’iwooynejet’at tàhaj ’iwooynéje ’iyhààjnaj neeky’éleh. 37 Wet tà lapéese wet, ’ikyeen lhààs. Tsi hàp tà yok: Lhaamelh ’iwohlalaháaya ’olhààs. 38 Tha hàp tà kyumhaas, hàpet’ tà lhaamelh hi’ween ’nolhààstso wet, yààmlhamele’ tha yok: Hàp tààjtsi hi’no tà lawuuklah lajkyaaqàyet. T’uhlà-k ’iyaalành, wet ’iyenhlalhaaqàyéta ’imak tà lajkya hi’weenh. 39 Wet lhaamelh takyúumah, wet ’itiiwhàye ’uuwas’wet tà ’ilàành. 40 Wet kyek nààmhla ’uuwas’wetwuk, wet ’àp háats’ihila ’imak kyek yeenhiyela kyumhaastsoh? 41 Wet lhaamelh nikyúulho Jweesus tha yok: - Tok lap’aattsenhyaj ’itiihiyela wikyi tà nii’satsoh, tajlháme tà ’itààyhthenhlah. Wet hi’weenhomhma ’iyhàj kyuumhas laqaa-’uwas’wet, kyek lhaamelh yaakyàjiyepeja ’úuwas, kyek tajpej lawhàày tà ’nolaanhi’. 42 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Hà ky’áhya-k lateetshanaye ’nolhààmet tà ’íihi Lahiih, tà yok: Tuunte tà hupwoos ’itiiyejqanhih, nikyâàte tà hâàpe tuunte tà lhámhyah, tà ’íihi latseelhà’. ’Noowuk tà yeenlhi ’imaaktsoh, wet hààpet’at ’imak tà lasiilatyaj’íhi’, tà ’notíikye tà tataakye lhaatteyh. 43 Wet tameenej tà ’oyààm’ameye’ tha ’oyok: ’Nosoohla’ameyej Yoosniyatyaj, wet ’no’weenhomhma wikyi tà ’iwóoye ’imak tà lhaam ne’te-k ’iwóoyeh. 44 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k nikyààtpe tuuntena wet, ’ikyààhikelah. Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’àp tuuntena nikyààtpe wet, waasihlah’. 45 Wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya jwààlisewolhayis, tà lhaamelh ’ilààte Jweesust’ittshaytso wet, yahaanejt’at tà lhaam yààme lhaamelh. 46 Wet lhaamelh yahuumin kyek ’itsooqlhih, tha hàp tà nowaayelhayis wikyi’. Tsi hàp tà wikyi’, yenYooslhàmetwóya’.

22

1 Wet Jweesus yaakyâjo tà yààme ’imaayhey tà nikyààtejlà Yoosniyatyaj. Wet yok: 2 - Puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye niyaat tà ’iwolaqààjyaja’pe lhààs tà neky’e tawhaaye’. 3 Wet ’ikyeen laqaawos, tà ne’te-k t’àànhlà wikyi tà ’notisíikye ’noowhayehyaj. Tha hàp tà lhaamelh tok yahuumin kyek yahóoyeh. 4 Wet ’àp ’ikyeen ’iyhàj laqaawos; wet yààme lhaamelh tha yok: ’Ààmaye wikyi tà ’otisíikye’, ’oyaylak: Pajkye waaq’alhkyà ’nolhàq tà ’oyeenlhih. Pajkye ’nolàànhen ’oolày ky’uwaaselis, wet ’iyhàj ’itshààtay tà ’àp yààtajen’. Wet nilhóoqej ’imaayhey tà pajkye waaq’alhkyà’. Lhuuyayh, hoyaaye ’noowhayehyaj. 5 Tha hàp tà lhaamelh tok taky’aahúyeh. Tajlháme tà yikhen’ lhaamelh; ’eelh wet, tiyâàje laqààs’wet, wet ’eelh wet, yahóoye lakyuumet, tà ’iwom ’imaayheyh. 6 Wet ’iyhàj wet, takyúuma niyaatqawos wet, ’ilààkwethà’, paj tha ’ilàànhen’. 7 Wet tà niyaat yahaanej tààjtso wet, jwitsaaj. Wet ’ikyeen laqaakuykolis, tà ne’te-k ’ilàànhen wikyi tà ’nolhiiqoyistsoh. Wet ’iwuun’pe lhaamelh la’wet. 8 Wet màànhyejtso’ tha yààme laqaawos tha yok: Máatkye’, waaq’alhkyà ’noowhayehyaj. Tha hàp tà wikyi tà ’not’àànejlà wet, tok t’uhaawétej kyek ’íiyej ’nooqàjyaj. 9 ’Athaana wet, màhen’, tiyààjayho ’nààyhatetselh, wet ’àànayejlà ’noowhayehyaj wikyit’a-k hâàpe-k la’weenayh. 10 Wet yikhen’ laqaawos, tà tiyâàjomkye ’nààyhayh, wet yahuutwek nilhoq wikyi tà hi’weenhlà’, ’iyhàj tà nii’sa’, wet ’iyhàj tà ’is. Wet neky’e wikyi tapóoyej hup tà ’noowha-yehyaj ’iikyàjwih. 11 Wet niyaat wet, tiyààjkyàjwihup, tà ’iyaahne wikyi tà ’notisíikye’. Wet hi’ween hi’no tà niit’wuyáhi la’wuy tà ’isiilataj. 12 Wet yààme’ tha yok: Yaqala’yih, ky’àj kyi’ne ’iwóoye tà latiiyàjkyàjwi hupnah, tà tok la’ween ha’wuy kyek ’isiilataj. Tha hàp tà lhaam wet, tok taahuy’? 13 Wet màànhyejtso’ tha’, niyaat yààme laqaa-wos tha yok: ’Ààythen taqààlàyh, wet takeeyeyh, wet thatho honaatsi tà ’i’aalhotajeh. Wet hààpqhila-k ’íihi-k wikyi taajwkyehkyà’, wet ’àp yookajlawek latsooteyh. 14 Tsi hàp tà wuujwpe wikyi tà ’not’ààneh, tha hàp tà tok nitàk kyek ’not’âàhi’. 15 Wet jwààlisewolhayis yikhen tà ’iwolakyoowhaya’, wet yààmlhamele’ tha yok: - ’Is kyek ’iyaat’úyejkye Jweesus lhààmett’a-k hâàpe-k qaanii’sa’, wet ’iyenhlalatéesayej kyek ’iyaatsoqlhih. 16 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh ’ikyeen lakyuujwanhayh, lhà’ya ’iyhàj tà ’Eeloleslhayis, tà ’ikyeene Jweesus. Wet lhaamelh yààme Jweesus tha yok: - ’Iwuuk, ’olhaamelh ’ohaanej tà lahuumin ’imak tà máatkye’, wet ’akyuujwanhyaj hààpet’at ’imak tà máatkye’, tà lhààme ’nààyij tà Yoos’nàyij. Wet ’àp ’olhaamelh ohaanej tà tok lanoowákye tà lanúuke’, tsi hàp tà ’aam’, tok la’weenhthíkye wikyi’. 17 ’Athaana wet, ky’àj kyi lawóoyeh: Hà ’iwóoye-k ’no’weenho Séesalh kyiinajt’àj tà laqaawikyi t’aalhehen wikyi’, wok tok ’iwóoyeh? 18 Tha hàp tà Jweesus yahaane lhaamelh latiikyunhayahay tà qanii’sa’. Wet yààme lhaamelh tha yok: - Kyi hààte tà lahuuminay kyek lheelh-tay’nóyeh? ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! 19 Lhek pàyeen’nóye kyiinajt’àj. Wet lhaamelh ’ipààyne ’iweyháalha kyiinajt’àj. 20 Wet tà màànhyejtso wet, yààme lhaamelh tha yok: - Ky’àj ’àp háats’i tà lapeeyaq tààjnah, wet ’àp háats’i tà latshàànhay tààjnah? 21 Wet lhaamelh yok: - Hâàpe Séesalh. Wet yààme lhaamelh tha yok: - ’Wenho Séesalh ’imak tà lawuuk Sée-salh. Wet ’wenho Yoos ’imak tà lawuuk Yoos. 22 Wet tà lhaamelh ’ilààte tà ’iwooyetso wet, ’inúuyejphà’. Wet lhaamelh ’iléeyej, wet yikhen’. 23 Wet ’ijwaalahtetso wet, nekhen sààlusewolhayis tà yahóoye lhaam’. Wikyiitso wet, yopej: Wikyi tà ’yinhen wet, tok ’íikye-k ’inúuphà kyek tâlho ’noop’itseyheyh. Wet lhaamelh ta’yààtshane Jweesus tha yok: 24 - ’Iwuuk, Mooysesp’ante yok: Kyek ’íikye hi’no-k ’yilh, kyek ’àp lajlhâàsa’, wet t’uhaawétej kyek laky’iinij yààple laqaatesa’, wet màànhiyejatso’ tha’, ’eelh tà ’yilh, neky’e lalees’ihihlah. [Màànhyejp’antetso Mooyseslhàmet.] 25 Wet ’íihi ’olhaamelh wikyi tà lhaalapuhjwas, tà ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’ii’pe nitàk. Wet ’eelh tà t’ikyun wet, tawhaaye’, wet ’yilh. Wet tà tok lhààs’íhi wet, laky’iinij tà ’imààlhkye la’nààyij, yààple laqaatesa’. 26 Wet ’àp hààteh, tok lhààs’íhi’. Wet ’àp ’eelh wet, ’àp hààteh, paj tha nikyâàte ’elh tà lapéeseh. 27 Wet tà tajwaatshi nilhóoqej lhaamelh tà ’yinhen wet, ’àp hààte ’atsiinha’, ’àp ’yilh. 28 Wet ky’àj kyihla màànhyej kyek tajiila ’ijwáala-k ’inuuhikephàla wikyi tà ’yinhen’? Ky’àj ’àp háats’ihila ’elh kyek ’iihiyejah? Tsi hàp tà lhaamelh, pajkye nilhóoqej tà ’íiyej. 29 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus nikyúu-lho lhaamelh tha yok: - ’Aamey laweetahen’. Tsi hàp tà tok la-tààjwelayej ’nolhààmet tà ’íihi Lahiih, wet tok ’àp lahaanayej Yoosqhajyhayaj. 30 Tsi kyek wikyi tà ’yinhen ’inuuhikephàla wet, tok ’àp ’iihikyela hi’no’ wok ’atsiinha-k ’àp tawhaaye’. Tajlháme tà lhaamelh màà-nhiyeja’iwóye Yooskyenhay tà ’íihi puule’. 31 Tha matt’a tà ’inaamelh ’iyààme wikyi tà ’yinhen tà ’inuuhikephàlah, hà tok lateetshanaye Yooslhàmet tà ’íihi Lahiih, tà yok: 32 ’Ohâàpe WikyiijkyayisqaYos, wet ’IisakqaYos, wet JwaakopqaYos. Yoostso wet, tok hâàpe wikyi tà ’yinhen’ kyek laqaaYos, tajlháme tà hâàpe wikyi tà qa’niilahen’ tà laqaaYos. 33 Wet wikyi ’ilààte tà ’iwooyetso’ tha’, wuujw t à ’inúuyejphà lakyuujwanhyaj. 34 Wet jwààlisewolhayis ’ilààtkyét’et’ tà sààlusewolhayis tok yahanej’iwóoye-k nikyuulhlà Jweesus. Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh lhaa’ithatwek, wet yikhen tà yahóoye Jweesus. 35 Wet ’eelh ’iwehyáalha lhaamelh, tà hâàpe hi’no tà yahaanej tà yaqaalelhàt Mooysesqalelhtshayajp’anteh, yahuumin kyek yeelh te Jweesus, wet ta’yààtshane’ tha yok: 36 - ’Iwuuk, ’àp háats’i Yoossukunhyaj tà lhámhyah, tà ’íihi ’nooqalelhtshayaj? 37 Wet Jweesus yààme’ tha yok: Humiin ’Awuuk tà ’aqaaYos, lhoqon ’ootle’, wet lhoqon ’ahuusek, wet ’àp lhoqon ’atiikyunhayaj. 38 Hàp tààjtso Yoossukunhyaj tà t’ikyuun’pe honhat, tà wuujw tà lahaa’íhi’. 39 Wet ’eelh tà ’imààlhkye la’nààyij wet, ’àp màànhyejt’a’iwóye ’eelhtsoh; wet yok: Humiin ’aa’elh, màànhyej’iwóye ’aam tà ’aalahuminh. 40 Wet nilhoq Mooysesqalelhtshayaj, lhà’ya Yooslhàmetwosp’ante lakyuujwanhyahayh, nilhóoqho ’noosukunhyahay tà nitààktsoh. 41 Wet tà qamaj jwààlisewolhayis nilhooqwek wet, Jweesus ta’yààtshane lhaamelh tha yok: 42 - ’Aameyh, kyi màànhyej ’atiikyunhayahay tà latiiyaye Meesíyas? ’Àp háats’i tà lheenaye-k tâlheh? Wet lhaamelh yok: - Laawit. 43 Wet lhaam yààme lhaamelh tha yok: - Wet ky’àj kyi hààte tà ’Nooyalh tameenej Laawit tà yààméje Meesíyas tha yok: ’Oowuk. Tsi hàp tà ’íihi Lahiih lhààmet tà yok: 44 ’Noowuk yààme ’Oowuk tha yok: Pààphà’, túmej ’oojwómqat, yàtla-k ’otiikyàjwi ’apaaky’olh ’ataahjwas. 45 Wet tà Laawit yààme Meesíyas tà lawuuk wet, ky’àj kyi ’iwóoye-k Laawitlhàs? 46 Wet jwààlisewolhayistso wet, tok ’íikye ’eelh kyek yahanej’iwóoye-k yaakyàjlà’. Wet tâlhe ’ijwaalatso tà tok ’àp ’íikye ’eelh kyek tee’ktsháne-k ta’yààtshanéje Jweesus ’imakt’a-k hâàpe’.

23

1 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus ’àp taahú-yej wikyi’, hip’áajtej lakyuujwanhayh, wet yok: 2 - ’Nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis, tapààkyephà’pe Mooyseswej’wet. 3 Wet nilhóoqej ’imaayhey kyek ’isuukun’ameyej kyek lat’aamajayej, wet ’aamajayej, wet ’iwóoye-k lheenaylhih. Tha hàp tok ’iwóoye-k lheenaylhi ’imak tà lhaamelh lakyuumhyahayh; tsi hàp tà lhaamelh ’ijweelh ’imak tà ’is’aalhóho’, tha hàp tà lhaamelh tok ’iwóoyeh. 4 Tsi hàp tà lhaamelh yààyitpe ’noolhuyis tà kyooyhthen’, tà lakyuutshanhyaj’íhi-k ’notilhàj, wet lhaamelh ’ilhuuhyenejen ’iyhàj. Tha hàp tà lhaamelh, ky’ayhthiyejent’a-k lajwuujw kyek lhaamelh taky’óoteje ’iyhàj, kyek tilhàj. 5 Lhaamelh t’úuke-k wikyi hi’ween lhaamelh, wet hàp tà tameenej tà yeenlhi lakyuumtes. Lhaamelh yomtseeskye lheetekt’aqayh, wet takeet’aqayh, tà Yooslhàmet’íhi’, wet ’àp yompitees la’wuuypeseylhawolh. 6 Wet lhaamelh yahuumin ’noowej’wetes tà lhaaménhyah, tà ’íiyej ’nooqàjyahayh, wet ’àp yahuumin ’noowej’wetes tà lhaaménhyah, tà ’iikyàjwi hupuuy tà ’not’aalhyaj’wetes. 7 Wet lhaamelh ’àp yahuumin tà wikyi ’iwopejsiilâta’, tà ’iihipej ’nooqasthawet, wet ’àp yahuumin tà wikyi yààmepej tha yok: ’Iwuuk, ’Iwuuk. 8 Tha hàp tà ’aameyh, tok lawaatayhlà-k wikyi yààmpej’ameye’ tha yok: ’Iwuuk. Tsi hàp tà ’iwehyáalha ’Awuukayh, tà hâàpe Kilíistoh, wet nilhóoqej ’aamey wet, ’aahàpehen wikyi tà lhaalapuhjwas. 9 Wet tok ’àp ’iwóoye-k lhenay’ajkyáaya hi’not’a-k hâàpe-k ’ihonhaatenah. Tsi hàp tà ’iwehyáalha ’Ajkyaayayh, tà hâàpe Lhaam tà ’ipuuléyeh. 10 Wet tok ’àp ’iwóoye-k ’not’àànej’ameye kyek ’aahàpehen ’nookyujwanhyajwos, tsi hàp tà ’iwehyáalha ’Awooyayh, tà hâàpe Kilíistoh. 11 ’Aa’elh kyek yààm’atapehen wet, hààpet’at ’aqaawoyayh. 12 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k lhayenwúujwa wet, hààpqhila-k ’no’yaayhthilahkyà’. Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k lhaa’yayhetkyà wet, ’noyààmethiphàlah. 13 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà lap’ooyayhihlà wikyi’ puuleniyatyaj. Tsi hàp tà ’aameyh, tok latiiyàjayho’; wet wikyi tà yahuumin kyek tiyâàjo wet, tok lawaahnayej. 14 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aa-hàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà lasooyayej teesalis nilhoq ’imak tà ’íiyej, wet latiiyayéji ’aalhyahay tà lhomaypitees. Wet tààjtso wet, tameenhla’ameyej tà lataakyumayhlahlà ’nootasnhayaj tà yààm’pe ’iyhàj. 15 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà laluunakye ’inààt tà tsaajpe’, wet honhat, tà lat’uuyake ’eelh kyek hààpqhila ’akyuujwanek. Wet tà waaq’alhkyà tà hâàpe ’akyuujwanek wet, lheenaye ’iitàtajlhàs, tà wuujw tà yààm’atapehen’. 16 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’asnaamis tà lhekaykyàjwii wikyi’. Tsi hàp tà lhoyayh: ’Nolhààmett’a-k hâàpe-k ’nomaattéjo Yooswuke’, wet ’nolhààmettsoh, tok lahaa’íhi’. Tha ’nolhààmett’a-k hâàpe-k ’nomaattéjo kyiinajqa’tu tà ’iikyàjwi Yooswu- ke’, wet ’nolhààmettsoh, lahaa’íhi’, wet tok ’àp ’iwóoye-k ’nolhaa’ijwónej. 17 ’Aaky’isukis, wet ’aa’asnamis! Tsi hàp tà’, ky’àj ’àp háats’i ’imak tà lhà’yalhiip tà lawuujwyaj’íhi’? Hà kyiinajqa’tu’, p’íiya’, wok hàp Yooswuke’, tà hàp tà hi’iisyen kyiinajqa’tu tà ’iikyàjwih? 18 Wet ’àp hààte lhoyayh: ’Nolhààmett’a-k hâàpe-k ’nomaattéjo ’nooqathatkyà’wet, wet ’nolhààmettsoh, tok lahaa’íhi’. Tha ’nolhààmet-t’a-k hâàpe-k ’nomaattéjo ’nooqathatkyà tà ’ii’pe la’wet, wet ’nolhààmettsoh, lahaa’íhi’, wet tok ’iwóoye-k ’nolhaa’ijwónej. 19 ’Aaky’isukis, wet ’aa’asnamis! Tsi hàp tà’, ky’àj ’àp háats’i ’imak tà lhà’yalhiip tà lawuujwyaj’íhi’? Hà ’nooqathatkyà’, p’íiya’, wok hàp ’nooqathatkyà’wet, tà hàp tà hi’iisyen ’nooqathatkyà’? 20 Tsi hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k ’imaattéjo lhààmet ’nooqathatkyà’wet wet, hàp tà ’àp hààte ’imaattéjo lhààmet nilhoq ’imak tà ’ii’pe ’nooqathatkyà’wettsoh. 21 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’imaattéjo lhààmet Yooswuke wet, hàp tà ’àp hààte ’imaattéjo lhààmet Lhaam tà ’iikyàjwih. 22 Wet ’o’elht’a-k hâàpe-k ’imaattéjo lhààmet puule wet, hàp tà ’imaattéjo lhààmet Yooswej’wet, tà wuujw tà lasiilatyaj’íhi’, wet lhà’ya Lhaam tà ’ii’pe’. 23 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà ’aameyh, lawoyaylhiipeya ’nolhaatajlhísqat t à ’noyok méentah, ’eenéloh, wet koomínoh, wet lhaakyàjaye Yoos lhiip tà laqààyet. Wet ’is tà lawooynayejetsoh. Tha hàp tà laleeyayej tà lheenaylhi ’imak tà lhammátkye tà lahaa’íhi’, tà ’nooqalelhtshayaj yààmeh, tà hâàpe ’noo’isyaj tà ’is’aalhóho’, lhà’ya ’noop’attsenhyaj wet ’not’ekhaahyaj. Wet lham tok ’is tà laleeyayej ’imaayheytsoh. 24 ’Aahàpehen ’asnaamis tà lhekaykyàjwii wikyi’! Laseekaykyàjwi jwunaataq, wet lamààlhtayhi kaaméyoh. 25 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà tajlhámet’ tà túmphà tà laleejaylhi ’nolhààthis wet ’nolhàqhiis. Tha hàp tà tumhkyà’ tha’, ’eetanhyahayh, wet nilhoq ’imak tà qanii’sa’alhóho’, tapoo’amejen’. 26 Jwààliséwoh, ’aahâpe ’asnaamh! Kyúnqat tà laléejo ’nolhààthih wet ’nolhàqhiih, wet hààpqhila-k ’àp hààte nojwlhi tà túmphà’. 27 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà ’aamànhyejen’iwóye ’noop’itseyhey’wetes tà ’ipeelas. Tsi hàp tà túmphà’ tha’, máatkye’, ’isiilataj; tha hàp tà tumhkyà’ tha’, wikyiip’itseyheylhiley tapóoke’, wet nilhoq tà qóoq’ayeh. 28 Wet ’aameyh, ’aamânhyejent’atsoh. Máatkye’, túmphà’ tha’, ’alhomay’iskyee’alhóho’, tà lheeyakye tà tataakye wikyi’. Tha hàp tà tumhkyà’ tha’, ’aqaanhyahayh, wet ’imak tà qanii’sa’alhóho’, tapoo’amejen’. 29 ’Awiit’àhyahay’ihla’amejen’, tà ’aahàpehen ’nootshànhaywos wet jwààlisewolhayis! ’Aahàpehen wikyi tà ’aqaantses! Tsi hàp tà lhomay’isiis Yooslhàmetwosp’itseyhey’wetes, wet lasiilatyenayhen ’nolheenhyahay tà tuunte’, tà ’notshuupyene wikyiip’ante ’iskyee’alhóho’. 30 Wet lhoyayh: Kyek ’olhaamelh ’o’íihikyep’anteh, tàjp’ante ’oojkyalis ’íikye’, wet tok ’olhaamtejíyejp’ante Yooslhàmetwos tà ’oojkyalis ’itsày la’wooyis. 31 Wet hàp tààjtso tà tameenej tà ’aala’nàlitayej tà ’aahàpehent’at wikyiip’ante ’ilàànhen Yooslhàmetwos lalees. 32 Wet ’àp hààte ’aameyh, ’eenaylhit’at ’imak tà ’ajkyaaliskyumhyahayh, pajla’ tha lataajay lapes. 33 ’Amlhààs! ’Aahàpehen ’amlhààjles! Ky’àj kyihla ’iwóoye-k laleethanayky’oye ’nootasnhayaj tà ’iitàtaj? 34 Wet tà màànhyejtso wet, lhek yaahináyhyah, ’okyeenhla Yooslhàmetwos, wet wikyi tà yahankye’imáakej, wet ’nootshànhaywos, kyek lhaamelh yahoo’ameyeh. Wet ’iihikyela ’iyhàj kyek lalàànayhen’, wet lap’aajtayhiyeja kuluus, wet ’iyhàj wet lataasnayhilawethà’, kyek ’iikyekyàjwi ’aamey ’aalhyaj’ wetes, wet lat’uuhikehennah, kyek lhaamelh jwetaj ’ileethanhómkye honhaates. 35 Wet hààpqhila-k nek’ataapehen nilhoq ’woyiis tà ’is’aalhóho’, tà ’notsàà’pe honhaatnah, tâlhe hi’noop’ante ’is’aalhóho’, tà lheey ’Aawelh, yàt paj tha nikyâàte Saakalíyas, tà Weelekíyaslhàs, tà latiiyayhi lakyoowej Yooswuke’ wet ’Nooqathatkyà’wet tà lalàànayh. 36 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Nilhóoqej ’imaayhey tà ’oyààmetsoh, nekhiila’pe wikyiinah. 37 - Jweelusalenh, Jweelusalenh, tà lalàànhen Yooslhàmetwos, wet ’àp lathaatejwethà tuunteyh Yoosqasilàtwos tà ’nokyeen’ámeh! Wuujw tà ’otiikyepej tà ’ohuutwek ’alees, màànhyej’iwóye hoo’oh, tà yahuutwek lalees, tà ’ithaatkyàjwi lhejwiis. Tha hàp tà tok lawóoyeh. 38 ’Athaana wet, ’nowoomhlaqatsi ’awuuke’, wet ’notoolahatlakyàjwih. 39 Tsi hàp tà ’ojweelh’ameyho’ tha ’oyok: Tâlhe ’athaanah, tà tok ’àp la’weenayhla’no’, yàt pajla’ tha lhoyayh: La’iisyaj’íhi hi’no tà nekhi ’Noowuklhey’.

24

1 Wet Jweesus ’inúuphà tà tàlhkyàjwii Yooswuke’, wet tà yik wet, lakyuujwanhay yahóoyeh, wet lhaamelh ’ipààyne hupuuy tà ’íiyej Yooswuke’. 2 Wet lhaam nikyúulho lhaamelh tha’, yààme tha yok: - Hà la’weenay nilhóoqej hupuuynih? Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Ky’áhya-k ’iihikyela tuunte kyek ’ii’pe ’eelh, kyek ’noqniiwasthilahkyà’. 3 Wet tà tapààphà’, tà ’ii’pe kyeenaj tà ’Ooliwokyat, wet lakyuujwanhay yahóoyeh; wet tà tajlhámet’ lhaamelh tà ’íiyej lhaam wet, lhaamelh ta’yààtshane’ tha yok: - Jwelh’nóohomkye’, kyihla hààte-k màànhiyejatsoh? Wet ’àp háats’ihila ’imak kyek ’nâleh, kyek ’olhaamelh ’ohaanej tà lanààmhlah, wet kyek ’àp tajiila lapes? 4 Wet Jweesus nikyúulho lhaamelh tha yok: - ’Omay’aahi’nohlà ’not’aqaanhyahayh. 5 Tsi hàp tà wuujwla’pe wikyi tà nekhiihla ’olheey’, wet yohlak: ’Ohâàpe Kilíistoh. Wet lhaamelh ’yaqaanhiyeja wuujwpe wikyi’. 6 Wet lalààtayhiyela niijwotaj, wet ’noyààmhiyejlhina ’nolhààq’lehyahay tà ’ii’pe honhat. Tha tok ’iwóoye-k lanuuhat’ameyho’, tsi hàp tà nilhoq ’imaayheytso wet, t’uhaawethiyeja-k ’íikye’, tha hàp tà qamaj tok tajiila lapes. 7 Tsi hàp tà wikyi’, neehikyephàlalhamelej tà tataayhlawek, wet ’noniyaatyahay tataayhikyelalahilà’. Wet ’iihikyela ’not’inhaayahay tà ’ààytesíkye’, wet neehlà’, wet ’àp honhaat’wahu’, tà ’iihihikyela honhaates tà ’weenhakyelhámej. 8 Wet hààpqhila tààhestso ’nootajyhayahay tà t’ikyuunhla’pe honhat. 9 Wet ’no’weenhla’ameyho hap’aattseyahayh, wet ’no’aa’ilànhen’. Wet nilhooqhiyeja wikyi’, nikyuuwethiyeja’atapehen ’olheey’. 10 Wet kyek màànhiyejatso wet, wuujwla’pe wikyi-k naatkyehen’, wet ’iyhàj yaakyàjila ’iyhàj, wet wikyi nikyuuwethilalhameleh. 11 Wet neehikyephàla wuujwpe ’nolhààmetwos tà tok maatkyehen’. Wet lhaamelh ’yaqaanhiyeja wuujwpe wikyi’. 12 Wet tà wuujwphà ’imak tà qanii’sa wet, wuujwla’pe wikyi tà nemhilat’ lahuumnhayaj’itíye ’iyhàj. 13 Tha hàp tà ’o’elht’a-k hâàpe-k niileyáyej t’ekhaahyaj, yàt pajla’ tha taj lapes, wet lham hààpqhila-k tajwaayh. 14 Wet silààt tà ’isnah, tà yààme Yoosniyatyaj, wet nilhooqla’pe honhat kyek ’noyààmhiyejlhinah, yàt pajla’ tha nilhóoqej wikyi tà ’ii’pe honhat kyek nikyâàte-k nitààjwélej ’imak tà máatkye’. Wet kyek màànhiyejatso wet, neeky’ehla-k taj lapes. 15 Tha kyek la’weenaye ’imaayek tà nii’sákye’, kyek ’iwiit’àyen ’imaayheyh, kyek ’íihi ’noo’wet tà Yoost’amajkyet, tà hâàpe ’imak tà Laanyelhp’ante yààmeh (’o’elh kyek taahúyhi tààjna wet, ’is kyek ’ilààteh), 16 wet màànhiyejatso’ tha’, lhaamelh tà ’íihi Jwuuléyah, t’uhlahlà-k yikhen’, kyek ’ileethane kyeenhas. 17 Wet ’elh kyek ’ii’pe hup, tok ’iwóoye-k ’inuuyejkyà ’imakt’a-k hâàpe-k ’iikyàjwi hup. 18 Wet ’elh kyek ’i’aalhotaje wet, tok ’iwóoye-k yààpnhen’, kyek yààple la’wuy’. 19 Tha la’eey ’atsiinhay kyek waapluhen’, lhà’ya lhaamelh kyek ’itiijqathen lalees, ’ijwaalas’lenih! 20 Tha hàp tà ’aalhayéje Yoos kyek tok lhekaayhi ’ijwáalas kyek jwi’yeetilh, wok ’ijwáala-k ’not’eelaq’wet. 21 Tsi hàp tà ’ijwaalas’leni wet, ’iihikyela ’noop’attseyaj tà wuujw, tà ky’áhyap’ante-k yahaanej kyek ’íikye’, tâlhe tàjp’ante neeky’éleh, tà ’noyeenlhi honhat, yàt hàp ’athaanah; wet tok ’àp ’iihikyelah. 22 Wet kyek ’noq’naayhthihot’at ’ijwaalas’leni wet, tok ’iihíkye hi’no-k hâàpe-k tajwaayh. Tha hàp tà wikyi tà ’nooqalelhtshayh, hàp tà tameenej tà ’no’yaayhtho ’ijwaalasnih. 23 Tha ’ijwaalasnih, kyek ’íikye ’o’elh kyek hâàpe-k ’ijweelh’ameyho kyek yok: Lhek yaahináyhyah, ’i’leetsí’we’, Meesíyas, wok kyek yok: ’Iiqanhí’we’, wet yéjay lat’eekhayakye’. 24 Tsi hàp tà ’iihikyela meesiyaslhayis tà qamaatakyehen’, wet ’nolhààmetwos tà ’àp qamaatakyehen’. Wet lhaamelh hi’nààlithenhna ’nooqàpjwayahayh, wet ’àp ’imaayhey tà ’noqnii’wenhíya-k ’no’nààlit, yàt pajla’ tha ’àp ’yaqaanej wikyi tà Yoosqalelhtshayh, kyek ’iwoohiyet’a-k màànhyejtsoh. 25 Wet ’athaana wet, pajkye ’ojweelh’ameyho ’imaayheytso tà ’iihikyelah, tà qamaj niikyàtáye lawhààyh. 26 Wet kyek ’nojweelh’ameyho-k ’noyok: Lhek yaahináyhyah, ’íihi ts’ani’; wet tok ’iwóoye-k latiiyàjayeh. Wok kyek ’noyok: Lhek yaahinayhyah, ’iikyàjwi hupqaakyowej ’elh; wet yej lat’eekhayakye’. 27 Tsi kyek nààmhla Hi’noolhàs wet, màànhiyeja’iwóye ’imak tà taleeppéyhi’, tà tàlhiikyela tà ’ijwáala tâlhkye’, wet tiyààjikyela tà ’ijwáala tiyâàjkye’. 28 Tsi kyek ’íihit’ kyek ’íihi ’noop’itsek wet, tseetwos ’íiyej tà lhaayahutej. 29 - Wet hààpqhila-k tajwaatshi ’ijwáalas tà ’noop’attseyajtso wet, tháhya’ tha’, ’ijwáala ’yomhiilah, wet ’iwee’lah, tok ’àp lhaalh’ihihlah, wet qateetselh naathikyelahkyà’, kyek tâlho puule’, wet ’nooqhajyhayahay tà ’íihi puule’, ’waahuhiyehennah. 30 Wet màànhiyejatso’ tha’, ’nànhiiyela ’imak kyek ’no’nààlit, tà ’iihihla puule’, tà yààméje Hi’noolhàs tà nààmhlah. Wet nilhóoqej wikyi tà ’weenhakyelhámej, tà ’ii’pe honhat, lalhaaq’lis’ihihikyelah. Wet ’no’weenhlahlà Hi’noolhàs kyek nek, tà ’iihla’pe puules, tà wuujw laqhaajyhayaj wet lasiilatyaj. 31 Wet pitsaajiyela ’noojwolh tà ’ààytají lapaq, wet lhaam ’ikyeenhla laqaawos tà lakyeenhayh, tà ne’tehla-k lhaamelh yahuutwek Yoosqalelhtshayh, kyek ’itààlhthiyela layaalhtas’nàyhay tà ’íihi tumwek, tàlhiiyela puulelhip, yàt pajla’ tha táje lhiip ’elh. 32 Tetshaanaye ’asuuslhàqlhile’, wet ’aakyujwanayej: Kyek lhaakyalh ’waatshanh, wet kyek ’àp la’wooley tàlhíikye’, wet lahaanayej tà tóott’a ’inaawop. 33 Wet ’àp mânhyejt’atsoh; kyek la’weenay ’imaayhey tà màànhiyejatso wet, hààpqhila-k latààjwelayej tà tóott’a lhaam’, ’iihit’at huppe’. 34 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Wikyiina wet, tok tajwaayhitshilah, yàt pajla’ tha nilhóoqej ’imaayheytso-k tájo la’wet. 35 Puule’ wet honhat, tajwaayhitshilah, tha mat ’olhààmtes, tok tajwaayhitshilah. 36 Tha hàp tà ’ijwaalanih, wet lawhààyh, ky’áhya-k ’íikye hi’no-k yahaanej, ky’ayhthiyejent’a-k hâàpe Yooskyenhay tà ’íihi puule’, kyek yahaanej; tajlhámet’ ’Oojkyah, tà yahaanej. 37 Tha kyek nààmhla Hi’noolhàs wet, màànhiyeja’iwóye ’ijwaalasp’ante Noweh ’íikye’. 38 Tsi hàp tà ’ijwaalasp’ante tóott’a peelhay tà wuujw wet, wikyi t’ekheentajt’at, wet lhaamelh ’iyàà’, wet tawhaayehen hi’noolh wet ’atsiinhayh, yàt paj tha taj ’ijwáala tà Noweh tiyâàjo lahiih. 39 Wet lhaamelh tok yahaanej, yàt paj tha nààm peelhayh, tà ’ilààn nilhóoqej lhaamelh. Wet ’àp mânhiyejat’tsoh, kyek Hi’noolhàs nààmhlah. 40 Wet ’iihikyela nitàk wikyi-k ’íihi taayhi’; wet ’eelh wet, ’notkyuumhiyelah, wet ’eelhtso wet, ’nomààlhthilahkyà’. 41 Wet ’iihikyela nitàk ’atsiinhay kyek ’íiyej laqaajwelhek; wet ’eelh wet, ’notkyuumhiyelah, wet ’eelhtso wet, ’nomààlhthilahkyà’. 42 Wet tà màànhyejtso wet, yej lamààyayhen’, tsi hàp tà tok lahaanayej ’ijwáala-k nààmhla ’Awuukayh. 43 Tha hàp tà hanaayej tààjah: Kyek ’noojkya yahaanhíyej lawhàày ’eetantsaj kyek nààmhlah, wet tok ’imààhi’. Wet tok ’iwaahnhíyej ’eetantsaj kyek tiyààjkyàjwi lawuuke’. 44 Wet tameenej tà ’oyok: ’Àp hààte ’aameyh, t’uhlà-k ’aawaq’alhkyehkyà’. Tsi hàp tà’, kyek ’aamey tok latiiyayhiyeja-k nààm Hi’noolhàs wet, hààpqhila-k nààmh. 45 Ky’àj ’àp háats’i qawoo tà nhaanáyej kyek ’iléeyej lawuuk, wet tà ’àp yahanhhonháatej, tà lawuuk ne’te-k hi’weenho lhàq wikyi tà ’íihi la’wet, kyek tájpej lawhààyh? 46 La’iisyaj’íhi qawootsoh, kyek nààmhla lawuuk, kyek lawuuk hi’ween tà yeenlhit’at ’imak tà ’none’te-k yeenlhih. 47 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Lawuuk ’ithaatla’pe nilhoq laqààyet. 48 Tha kyek hâàpe qawoo tà nii’sa’, kyek ’itiilhámhi latiikyunhayaj kyek yok: Qamaj ’atoojwe lawhàày ’Oowuk kyek nààmhlah, 49 wet kyek ’àp waatanej tà ’itaasinwethà ’iyhàj qawoos, wet kyek ’àp t’ek wet ’iyàà’, kyek takyuujwíyej ’iyhàj tà ’wooknhas, 50 wet qawootso wet, ’ijwáala-k lhaam niinihiyaky’oye lawuuk, wet lawhàày kyek lhaam ’àp niitàjweláyej, wet nààmhla lawuuk. 51 Wet lawuuk yomhlat’uunkye-k hi’weenho lataasnhayaj, wet ’ithaathiyela wikyi tà ’aqaantses. Wet hààpqhila-k lhaamelh ’iihihla-k taajwkyehkyà’, wet yookajhilawek latsooteyh.

25

1 Wet Jweesus ’àp taahuy’ tha yok: - Puuleniyatyaj wet màànhiyeja’iwóye ’atsiinhalhutshay tà ’íihi tijwek, tà lhaamelh takyúuma lakyààkis, wet ’àp ’inuuphalhayis tà yiklà ’nooqa’is. 2 Lhaamelh wet, ’íihi ’nookey ’iwehyáalha tà latiikyunhayahay’íhikye’, tà ’is, wet ’àp ’íihi ’nookey ’iwehyáalha ’iyhàj tà lajlatiikyunhayahaya’. 3 Wet lhaamelh tà lajlatiikyunhayahaya wet, takyúuma lakyààkis, wet tok ’ikyààjlhám-kye ’inààtpe’. 4 Tha ’iyhàj tà latiikyunhayahay’íhikye’, takyúuma ’inààtpe’, wet ’itsâàyhomkye lahiis, wet lhaamelh ’ikyààjlhámkye’, hip’áajtej lakyààkis. 5 Wet ’nooqa’istso wet, paajlà’. Wet nilhóoqej lhaamelh tà tok tumhlà nahaati’, wet ’imààhen’. 6 Wet tà honaajkyowej wet, pitsaaje ’noopaq tà ’ààytaji’, tà yok: Nààm ’nooqa’is, màhen’, màhlà’. 7 Wet màànhyejtso’ tha’, nilhóoqej ’atsiinhalhutshaytsoh, néekyephà’, wet yeenwethà lakyààkis. 8 Wet lhaamelh tà lajlatiikyunhayahaya’, yààme ’iyhàj tà latiikyunhayahay’íhikye’ tha yok: ’Wen’nóohomkye kyàle’ ’aqaa’inàtpe’, tsi hàp tà ’ookyàkis ’yomhen’. 9 Tha hàpet’ tà màànhyejtso’ tha’, ’atsiinhalhutshay tà latiikyunhayahay’íhikye’, nikyúulho’ tha yok: ’Imak tà ’iskye wet, t’uhlà-k ’aamey lat’uuyake’, wet kyàj’aameyho’, wet hààpqhila-k tok tatààyhla’noyejen’, wet ’àp tok tatààyhla’amejen’. 10 Tha hàpet’ tà lhaamelh yikhen tà t’úuke ’inààtpe tà ’ikyàj, wet nààm ’nooqa’is. Wet ’atsiinhalhutshay tà pajkye waaq’alhkyehkyà wet, yikkye ’nooqa’is, tà tiyààjkyekyàjwi ’noowhayehyaj’wet. Wet ’nop’óohi huppe’. 11 Wet tà paaj wet, ’àp nààmhen ’iyhàj; wet lhaamelh yok: ’Iwuuk, ’iwuuk, jwoyeen’ohlàmhen’! 12 Tha hàp tà lhaam’, nikyúulho lhaamelh tha yok: Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Tok ’otààjwelh’ameyej. 13 Wet Jweesus ’àp yaqààttshi lhààmet tha yok: Hàp tà tameenej tà ’oyok: Yej lamààyayhen’, tsi hàp tà tok lahaanayej ’ijwáala’, wok lawhààyh, kyek nààmhla Hi’noolhàs. 14 - Tsi hàp tà puuleniyatyaj wet, màànhyej’iwóye hi’no tà yik tà lhaa’itonitkye’. Wet t’ààne laqaawos, wet yaakyâje ’imak tà laqààyet. 15 Wet ’elh lhaamelh wet, lhaam hi’weenho taalentolis ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah, wet ’eelh wet, hi’weenho nitààkjwas, wet ’eelh wet, hi’weenho ’iwehyáalhah. Wet hi’weenhómkye’ tha’, ’iyaahnejt’ahlà ’elh ’iwehyáalha ’imak tà yaqáalhi-k ’waawúlheh. Wet tajwaatshi’ tha yik, wet lhaa’itonitkye’. 16 Wet ’elh tà ’not’et’hi’weenho ’nookey ’iwehyáalha taalentolis wet, yik, wet ’ikyuumhyenlhih, wet ’àp yaqaalhihlà ’iyhàj, tà ’àp ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah. 17 Wet ’àp mânhyejt’atso ’elh tà takyuumhlà nitààkjwas, ’àp yaqaalhihlà ’iyhàj, tà ’àp ’íihi nitààkjwas. 18 Tha hàp tà ’elh tà ’no’weenhót’et’ ’iwehyáalhah, wet yik, wet tíjo honhat, wet ’ithaatho’, tà ’isqat lawuukqakyinajt’àj. 19 Wet tà paajkye la’nààyij wet, nààm lawuuk qawoostsoh. Wet ’iyaahinhlà ’imak tà lhaamelh yeenejlhi laqaakyinajt’àj. 20 Wet nààm hi’no tà takyuump’antehlà ’nookey ’iwehyáalha taalentolis, wet ’àp ’ikyààj’alhóho ’iyhàj taalentolis, tà ’àp ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah. Wet yààme lawuuk tha yok: ’Iwuuk, la’weente’nóho ’nookey ’iwehyáalha taalentolis; ’iná’we ’aqààyet. ’Àp ’oqaalhihlà ’iyhàj taalentolis, tà ’àp ’íihi ’nookey ’iwehyáalhah, tà ’ii’pe ’iyhààjte la’ween’nóho’. 21 Wet lawuuk yààme’ tha yok: Wuujw tà ’is, ’aahâpe ’ooqawo tà lajt’aqaanhyája’. ’Olhaam’, ’onaahhatte’ámej ’imak tà tok wuujw, wet tok ’aqaanhyaj’íhi’. ’Athaana wet, ’oyomhlawuujw ’imak tà ’onaahhatla’ámej. ’Is kyek latiiyâjo ’Awuukqàjyaj. 22 Wet ’àp nààm ’eelh qawoo tà takyuum- p’antehlà nitààkjwas taalentolis. Wet yok: ’Iwuuk, la’weente’nóho nitààkjwas taalen-tolis; ’iná’we ’aqààyet. ’Àp ’oqaalhihlà ’iyhàj taalentolis tà nitààkjwas, tà ’ii’pe ’iyhààjte la’ween’nóho’. 23 Wet lawuuk yààme’ tha yok: Wuujw tà ’is, ’aahâpe ’ooqawo tà lajt’aqaanhyája’. ’Olhaam’, ’onaahhatte’ámej ’imak tà tok wuujw, wet tok ’aqaanhyaj’íhi’. ’Athaana wet ’oyomhlawuujw ’imak tà ’onaahhatla’ámej. ’Is kyek latiiyâjo ’Awuukqàjyaj. 24 Tha hàp tà ’àp nààm ’eelh tà takyuump’antehlà ’iwehyáalha taaléntoh. Wet yok: ’Iwuuk, ’otààjwelh’ámej tà ’aahàpet’at hi’no tà jwitsaaj, tà lahuumin kyek lalaanhi yaakyuyajlhay tà ’íihi honhat tà qa’uutkyeyáhi’, wet ’àp lataakyúma ’imak tà qatsaatqata’pe honhat. 25 Wet hàp tà tameenej tà ’onowaa’ámeh, wet ’oyike ’aqaataléntoh, wet ’osqat, ’o’yuuytho honhat. ’Iná’we ’imak tà ’aalawuk. 26 Wet lawuuk nikyúulho’ tha yok: ’Aahâpe ’ooqawo tà tok ’is, ’aa’netàjlhih. Lahaanejte’tháyej tà ’ohuumin kyek ’olaanhi yaakyuyajlhay tà ’íihi honhat tà naamtutkyéyhi’, wet ’àp ’otkyúuma ’imak tà naamtsatqatpe honhat. 27 Wet tà lahaanejt’a’tha tààjtso wet, ky’àj kyip’ante hààte tà qa’weenáho kyiinajt’àjwos ’ooqakyinajt’àj, wet ’onààmhi’ne’ tha’, ’otkyuumhi’nehlà ’imak tà ’olawuuk, wet lhà’yahi’nelhiip. 28 Soyaayej taalénto tà ’íiyej, wet ’wenaayho ’elh tà hi’ween tijwek taalentolis. 29 Tsi hàp tà ’o’elh kyek hi’ween ’imaayek wet, lhà’yahlalhiip kyek ’no’weenhomhma ’imak kyek ’íiyej. Tha ’elh kyek ’imaak néeyayej wet, lham ’nosoohiyeja ’imaakjwaj tà ’íiyej. 30 Wet ’ooqawotsi tà nii’sa wet, thatho honaatsi tà ’i’aalhotajeh. Wet hààpqhila-k ’íihi-k ’nolhaajwyhayahay’ihihlah, wet ’notsootey tà ’noyookqhilawek. 31 - Tha kyek nààmhlah, Hi’noolhàs, kyek nekhiihla laqhaajyhayaj, lhà’ya nilhóoqej Yoost’amajkyetes tà lakyeenhayh, wet tapààhiphàla’pe niyaatwej’wet tà ’isiilataj. 32 Wet ’nohuutlawek nilhóoqej wikyi tà ’ii’pe honhat, tà ’notiihikyela tà tataakye lhaam’. Wet ’iyhàj wikyi wet, lhaam ’itiihiyejaqanhiky’oye ’iyhàj, màànhyej’iwóye tsoo’nataswo tà ’itiiyejqanhiky’oye tsoo’natas qaalyalis. 33 Wet ’ituumhthiyeja tsoo’natas lajwóomqat; wet qaalyalis wet, ’ituumhthiyeja lats’áam-qat. 34 Wet Niyaat yààmhiyela wikyi tà túmej lajwóomqat, wet yohlak: Lhuuyayh, ’aamey tà ’Oojkyah ’aahi’isyenhen’; kyumaayhlà ’nooniyatyaj tà pajkye ’nowaaqlhat’ahilàmhen’, tàlheet’at tà neky’e ’noyeenlhi honhat. 35 Tsi hàp tà ’olhaam wet, tàjte ’okyuuyu wet, la’weenayte’nóho ’imak kyek ’otujw. Wet tàjte ’okyiim wet, la’weenayte’nóho ’inààt kyek ’oyâàyej. Wet ’ohààpehte hi’no tà la’wet niiqalelhàjáyeh, wet lat’aamajayte’ohilà’. 36 ’Àp lajte’oo’wúya’, wet lawoyayte’oo’wúya’. ’Olhaa’ilàtteh, wet lat’iisiyaqayayte’nóyeh. ’Nop’oohte’nóhi’, wet layaahinayte’o’pe’. 37 Wet màànhiyejatso’ tha’, wikyi tà ’iskyee’alhóho’, nikyuulhomhma Niyaat tha yok: ’Iwuuk, kyip’ante ’íikye-k ’olhaamelh ’o’aahi’wen kyek lakyuuyu’, kyek ’àp ’olhaamelh ’o’aa’ikyunhanh, wok kyek lakyiimh, kyek ’àp ’olhaamelh ’o’ween’ámho ’inààt kyek layâàyej? 38 Wet kyip’ante ’íikye-k ’olhaamelh ’o’aahi’wen kyek ha’wet niiqalelhàjáyeh, kyek ’olhaamelh ’àp ’ot’aamaj’ahilà’; wok kyek lajha’wúuya’, kyek ’àp ’olhaamelh ’owoha’wúuya’? 39 Wok kyip’ante ’íikye-k ’olhaamelh ’o’aahi’wen kyek ’aalalàt, wok ’àp ’nop’oo’ámhi’, kyek ’àp ’olhaamelh ’oyaahin’atape’? 40 Wet Niyaat nikyuulhomhma’ tha yok: Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’, ’imak tà lheenayejlhihte ’elh ’iwehyáalhah ’oopuhjwa tà niiwújwa’, wet ’olhaamt’at tà lheenaylhihte’nóyej ’imaaktsoh. 41 Wet Niyaat ’àp yààmhiyela wikyi tà túmej latsáamqat, wet yohlak: ’Aatiyayejqanhi’oky’oye’, ’aamey tà ’aaqani’sahen’; màyaayh, tiyààjaye ’iitàj tà nhaanáyej kyek ’yomhiilah, tà ’nowaaq’lhatlà ’ahààttaj wet lakyeenhayh. 42 Tsi tàjte ’okyuuyu wet, tok la’weenayte’nóho ’olhàq, wet tàjte ’okyiim wet, tok ’àp la’weenayte’nóho ’inààt kyek ’oyâàyej. 43 Wet tàjte ’oo’wet niiqalelhàjáye wet, tok lawoyayte’oo’wéta’. ’Otliiky’ikyehteh, wet tok lawoyayte’oo’wúya’. ’Olhaa’ilàtteh, wet ’àp ’nop’oohte’nóhi’, wet tok layaahinayte’o’pe’. 44 Wet màànhiyejatso’ tha’, lhaamelh nikyuulhomhma’ tha yok: ’Iwuuk, kyip’ante ’íikye-k ’olhaamelh ’o’aahi’wen kyek lakyuuyu’, wok ’àp lakyiimh, wok ’àp ha’wet niiqalelhàjáyeh, wok ’àp ’aatliky’íkye’, wok ’àp ’aalalàt, wok ’àp ’nop’oo’ámhi’, kyek ’olhaamelh tok ’otky’oot’ámeh? 45 Wet hààpqhila-k Niyaat nikyuulhomhma’ tha yok: Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’, ’imak tà ’aamey qa’eenayejlhihte ’o’eelh ’iwehyáalhah, tà niiwújwa’, wet ’àp hààte tok ’àp lheenaylhihte’nóyej. 46 Wet wikyi tà qanii’satso wet, tiyààjiyela ’nootasnhayaj tà tiyààje’tsih; wet wikyi tà ’iskyee’alhóho’, lham tiyààjomhma ’noo’watshankyeyaj tà lajlapéesa’.

26

1 Wet tà Jweesus nojw tà yààme nilhóoqej ’imaayheytso wet, yààme lakyuujwanhay’ tha yok: 2 - Hà lahaanayej tà tatày ’ijwáalas nitààkjwas wet, tajiila lawhàày kyek wikyi ’iwolaqààjyája’, tà Pâàskwah. Wet kyek màànhiyejatso wet, ’noyaakyàjila Hi’noolhàs, pajla’ tha ’àp ’nop’áajtej kuluus. 3 Wet màànhyejp’antetso’ tha’, ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya ’nootshànhaywos, wet wikyiiqathànhàyh, lhaayahutwek tà ’íiyej la’wet ’noohusewo tà lhámhyah, tà lheey Kaayjwas. 4 Wet lhaamelh ’iwolakyoowhayáyej tà ’iwokyaalayejlhi Jweesus, tsi lhaamelh yahuumin kyek ’itsooqlhih, kyek ’ilàành. 5 Tha hàp tà lhaamelh yok: - Tok ’iwóoye-k ’iyaatíhi ’nooqàjyaj. Tsi tok ’is kyek wikyi ’iwolhààq’lehyája’. 6 Wet tà Jweesus ’íihi Jwitsuuklhay’wet, tà ’íiyej Siimon’wet, hàp hi’no tà ’noyààméje tà ’amoostaslànek, 7 wet nààm ’atsiinha tà ’ikyàj ’noonij tà laniij ’aqààjkye’, tà wuujw laha’, tà ’íihi lahii tà tuuntemok, tà ’noyok alabastro. Wet ’atsiinhatso yahóoye lhaam’, tà tapààphà tà ’íiyej ’nolhàq’wet, wet ’itsàà’pe lheetek ’noonijtsoh. 8 Wet tà lakyuujwanhay hi’ween tà màànhyejtso wet, jwitsees. Wet lhaamelh yok: - Ky’àj kyi hààte tà yaqàànkyi ’imak tà wuujw tà lahaa’íhi’? 9 Tsi hàp tà ’iwoohiye’ne-k ’iwom’ tha wuujw laha’. Wet lahaatso wet, ’iwoohiye’ne-k ’no’weenho wikyi tà p’aliitses. 10 Wet Jweesus yahaanej tà màànhyejtso’ tha’, yààme lhaamelh tha yok: - Kyi hààte tà laseetqataylhi ’atsiinhatsih? Tsi lhaamtsi wet, yeenlhi’nóyej ’imak tà ’is. 11 Tsi hàp tà wikyi tà p’aliitses wet, tok tatààyhla’ameyej, tha mat ’olhaam wet, tok taj hààpqhila-k ’o’iihla’ameyej. 12 Tsi hàp tà ’atsiinhatsih, tà ’itsàà’pe ’ot’isan’ ’noonij tà laniij ’aqààjkye’, wet ’iwaaq’lhatej’ohkyà kyek ’nopootla’o’pe’. 13 Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: Kyek ’íihit’ kyek ’íihi-k ’noyààmejlhi ’nolhààmet tà ’isna wet, ’nookyowej’inuhlahlà ’atsiinhatsih, wet ’noyààmhiyejlhina ’imaakne yeenlhih. 14 Wet màànhyejtso’ tha’, hi’no tà lheey Jwuulas ’Iiskalyóteh, tà hâàpe ’elh lhaamelh tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk, yíkt’et’ tà yahóoye ’noohusewos tà lhaaménhyah, 15 wet yààmét’et’ lhaamelh tha yok: - Háats’i ’imak kyek lahuuminay kyek la’weenay’nóho’, kyek ’oyaakyàj’ameye Jweesus? Wet lhaamelh hi’weenho kyiinajt’àhes tà ’íihi laajtumjwáya tijwek. 16 Wet hàp tààjtso tà tâlhe tà Jwuulas t’úuke la’nààyij kyek yaakyàj lawuuk. 17 Wet tà nikyâàte ’ijwáala tà ’nowaatanej tà ’noyeenlhi ’nooqàjyaj tà ’notujw pààn tà lajlhiisqáta’, wet Jweesus lakyuujwanhay yahóoye lhaam’, wet yààme’ tha yok: - Kyi ’íihi tà lahuumin kyek ’olhaamelh ’otíihi-k ’owaaq’lhatkyà ’imaakla-k latuujw, kyek pâàskwah. 18 Wet lhaam yok: - Màyaayh, tiyààjayho wikyi’. Wet la’weenayhla hi’no’, wet ààmayelah, ’oyaylak: ’Oowuk yonek: ’Oowhày wet tóott’ah, wet ’ohuumin kyek ’o’íiyej ha’wet kyek ’oyeenlhi pâàskwah, ’olhàà’ya ’ookyujwanhayh. 19 Wet ’nookyujwanhaytso wet, ’iwooyet’at tà Jweesus ne’te-k ’iwóoyeh. Wet lhaamelh ’iwaaq’lhat pâàskwah. 20 Wet tà taj tà honaatsi wet, lhaam tapààphà’, tà ’íiyej ’nolhàq’wet, tà lhà’ya lhaa-melh tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk. 21 Wet tà lhaamelh t’ekheent’a wet, Jweesus yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ameyho’: ’Iikye ’iwehyáalha ’aa’elhay tà yaakyàjila’no’. 22 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaamelh wuujw tà nilhaaq’alwethà’. Wet ’elhpej wet, ta’yààtshane’ tha yok: - Hà ’olhaamhlah, ’Iwuuk? 23 Wet nikyúulho lhaamelh tha’, yààme’ tha yok: - ’Aa’elhla-k hi’waawulhtej ’ookey takey tà ’yuuytho ’nolhàqhiih, hààpqhila-k yaakyàjila’no’. 24 Máatkye’, Hi’noolhàs wet, yikhiilah, màànhyejt’a tà ’nootshànhay yààmejlà lhaam’. Tha hàp tà lawiit’àhyaj’íhi hi’no tà yaakyàjilah! ’Isiip’antet’at kyek niikyàtahkyà’, hi’nootsoh. 25 Wet màànhyejtso’ tha’, lhaam Jwuulas, tà hâàpe hi’no tà yaakyàjilah, taahuy’ tha yok: - Hà ’olhaam’, ’Iwuuk? Wet Jweesus yààme’ tha yok: - ’Aam tà lawooyetsoh. 26 Wet tà lhaamelh t’ekheent’a wet, Jweesus takyúuma pàành, wet hi’iisyenh, wet hiky’eesaj, wet hi’weenhómkye lakyuujwanhayh. Wet yok: - Nah, tujwaayh, hàp tààjna ’ot’isan’. 27 Wet ’àp takyúuma ’nolhààthih; wet tà pajkye ’iwot’aalhyaja’pe wet, hi’weenhómkye lhaamelh tha yok: - Yààyayhi tààjnah, nilhóoqej ’aameyh. 28 Tsi hàp tààjna ’oo’woyis tà yaqhaajyen Yooslhenhyaj tà neeky’e’, tà wuujw wikyi tà ’isiiyeja-k ’notsày’. Wet tameenhiyeja-k ’notààyhthihomkyela laqeeyis. 29 Wet ’ojweelh’ameyho ’athaanah, tà tâlhe tààjah, tà tok ’àp ’oyààhiyeja ’uuwast’i tà màànhyejnah, yàt pajla’ tha taj ’ijwáala tà ’oyààhiyeja ’uuwast’i tà neeky’e’, kyek ’àp ’ohap’aaqla’ameyej, kyek ’iyéehi ’Oojkyaniyatyaj. 30 Wet tà tajwaatshi tà lhaamelh t’ikyoowethà’, tà ’iwolaqààjyajáye Yoos, wet yikhen tà tiyâàje kyeenaj tà ’noyok ’Ooliwokyat. 31 Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Nilhóoqej ’aamey tà lawoomhlat’noqátsih, honaajkyenah. Tsi hàp tà ’íihi Lahiih ’nolhààmet tà yok: ’Olàànhla tsoo’nataswo’, wet tsoo’natas wet, ’notsaatqatpehenhlatsoh. 32 Tha hààpqhila-k ’onúuphà’ tha’, ’ot’ikyuunhla’ahilàmhen’, kyek latiiyàjayho Waaliléyah. 33 Wet Tuuntehen nikyúulho’ tha yok: - Tej kyek nilhooqhiyeja ’o’yhàj kyek ’aa’iwomhlat’qátsih, tha ’olhaam’, tok ’o’aa’iwomhlaqatsih. 34 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - Máatkye tà ’ojweelh’ámho’: Honaajkyena wet, tok qamaj ’yiphiila hoo’oh, wet ’aalajwonhla’nóyej, ’iihihla laajtumjwáyah. 35 Wet Tuuntehen yààme’ tha yok: - Tejila-k ’ot’niis’ámej kyek lat’iilh tha’, tok ’olhaa’ijwonhla’ámej. Wet ’àp hààte nilhóoqej ’iyhàj ’nookyujwanhayh, ’àp ’iwooyetsoh. 36 Wet Jweesus, lhà’ya lakyuujwanhayh, nikyâàtho honhat tà lheey Jweetsemanih. Wet Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - ’Eeyayqanah, pààkyéphà’! ’Olhaamtso’ tha’, ’otiyààj’ayejqanhih, tà ’ot’aalh. 37 Wet ’ikyààjlhámkye Tuuntehen’, wet Seewelewoles tà ’íihi nitàk, wet ’íihi tà lhaam lajwiitahayaj’íhi’, wet wuujw lalhaaq’li’. 38 Wet màànhyejtso’ tha’, yààme lhaamelh tha yok: - ’Oohusek wuujw tà lalhaaq’li’íhi’, yàt pajla’ tha ’o’yilh. ’Amààlheyayqanah, wet ’aata’nisitay’nóyej tà naammà’. 39 Wet lhaam t’aatshi wet, ’íihi tà taqhoosqatsih, tà ’iwot’aalhyája’. Wet yok : - ’Ijkyah, kyek ’iwóoye wet, ’is kyek ’notiiyejqanhi’oky’oye ’nolhààthi tà ’oop’attseyaj nah, tha tok ’is kyek tàlhet’ ’olhaam’, tajlháme-k ’aam kyek ’atiikyunhayaj. 40 Wet tapiile lakyuujwanhay’ tha’, ’imààhen’. Wet yààme Tuuntehen’ tha yok: - Matqhat tok ’iwóoye-k ’aalata’nisit’nóyejp’at’ tà naammà’, ky’ayhthiyejent’a-k lateelàythent’a lhímphaj. 41 Yej lamààhen’, ’aalhen’, wet hààpqhila-k tok ’nolheelhtshayaj tiyààj’ameyhómkye’. Tsi hàp tà máatkye’, ’nooyalh yahuumínkye’, tha mat ’not’isan wet, tok laqhaajyhayaj’íhi’. 42 Wet àp yààpilhqanhih, wet ’àp yaakyâjo tà t’aalh. Wet yok: - ’Ijkyah, kyek qaniiwóyaye-k ’notiiyejqanhi’oky’oye ’nolhààthinah, kyek naamyàhihlah, wet ’is kyek tàlht’a’áame ’aam’. 43 Wet ’àp tapiile lakyuujwanhay’ tha’, àp hi’ween tà ’imààhen’, tsi hàp tà wuujw tà nahaati’ilànhen’. 44 Wet ’àp yaakyâjo tà yikky’ooye lakyuujwanhay tha’, neky’e ’íihi laajtumjwáyakye tà ’iwot’aalhyája’, wet ’ap ’iwooyet’at tàje ’iwóoyeh. 45 Wet màànhyejtso’ tha’, ’àp yaakyâjo tà yahóoye lakyuujwanhayh. Wet yààme’ tha yok: - Lamààyayhent’at, wet ’àp lawoyayt’a’eelaq’wetésa’! ’Athaana wet, nikyâàte lawhàày Hi’noolhàs tà ’noyaakyâjo wikyi tà qeeyislànhayh takeeyeyh. 46 Néekyephà’, mààh, ’ineekhen’. Toott’a’alhóho’ hi’no tà yaakyàjila’no’. 47 Wet tà qamaj yikt’aat tà yààmlhi wet, nààm Jwuulas, tà hâàpe ’elh lhaamelh tà ’íihi tijwek ’ii’pe nitàk. Wet wuujw wikyi tà nekkye’, tà tàlhkyàjwii ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet wikyiiqathànhàyh. ’Iyhàj ’ikyààjwethà ’noojwajnhates, wet ’iyhàj ’ikyààjwethà ha’lààyh. 48 Wet hi’no tà yaakyàjila wet, pajkyet’et’ ’ijweenho lhaamelh tha yok: - ’Elhla-k ’ots’u laky’aalo wet, hâàpe’. Kyumaayelah, wet tsoqaaylhinah. 49 Wet mâlhtej tha’, yahóoye Jweesus, wet yààme’ tha yok: - Kyi ’iwóoyeh, ’Iwuuk? Wet hits’u laky’aalo’. 50 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - Yaqala’yih, kyi hààte tà lanààm qaanah? Wet màànhyejtso’ tha’, wikyi yike Jweesus, wet ’itsooqlhih. 51 Tha hàp tà hi’no tà lhàà’ya Jweesus wet, ’itoonhi takeelhele’, wet yike ’noohusewo tà lhámhyah laqaawo’, wet ’ijwaajkyà laky’oote’. | 52 Wet màànhyejtso’ tha’, Jweesus yààme’ tha yok: - ’Aakyâjkye lahiih ’ajwaajnhat; tsi hàp tà nilhóoqej lhaamelh tà takyúuma ’noojwajnhat wet, ’àp ’noojwajnhatla-k ’nolàànejen’. 53 Kyi hààteh, hà lheene-k tok ’iwóoye p’íiya-k ’ot’áalhe ’Oojkyah, kyek ’ikyeen’nóye niijwo-tas tà wuujw, tà yààm’pe tijwek ’ii’pe nitàk, tà Yooskyenhayh. 54 Tha kyek màànhyejtso wet, ky’àj kyihla màànhyej kyek tájo la’wet ’nolhààmet tà ’íihi Lahiih, tà yààme tà t’uhaawétej kyek ’íikye ’imak kyek màànhyejnah? 55 Wet hàp tà ’íihi tà Jweesus yààme wikyi’ tha yok: - ’Omàànhyejt’a’iwóye ’eetantsaj tà laneekay’nóyeh, tà latsooqaylhi’no’. Lakyààjaylhi’nóyej ’noojwajnhates wet ha’lààyh. ’Ijwaalapej tà ’otpààphà’, tà ’o’iikyàjwi Yooswuke’, tà ’o’aa’ikyujwanhen’. Wet tok lataakyumay’nóye-k latsooqaylhi’no’. 56 Tha hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet Yooslhàmetwoslhàmtesp’ante ’íihi Lahiih. Wet hàp tà tameenej ’imaakna tà ’íikye’. Lakyuujwanhay ’ilààte tà ’iwooyetso’ tha’, nilhóoqej lhaamelh tà yikhen’, yikky’ooye’ 57 Wet wikyi tà ’itsooqlhi Jweesus, lhaamelh yahààne ’noohusewo tà lhámhyah, tà lheey Kaayjwas, tà hàp tà ’nootshànhaywos, wet wikyi tà thàànhàyh, ’íiyejt’et’ tà lhaayahutwek. 58 Tha hàp tà Tuuntehen’, lhaa’itonitého tà ’imààlhkye la’nààyij, yàt paj tha nikyâàte ’noohusewo tà lhámhyah laqaa’alhotaj. Wet tiyâàjo’ tha’, tapààphà’, tà ’iiwhàye kuuykolis tà Yooswukewos, tsi hàp tà yahuumin kyek hi’weenej ’imak tà ’iihikyela-k lapéeseh. 59 Wet ’noohusewos tà lhààménhyah, lhà’ya wikyi tà thàànhàyh, wet nilhóoqej ’imaayheywos, lhaamelh t’uuket’at ’not’isuujwqanhyaj tà qaniimatákye’, tà ’notíiye Jweesus, tsi hàp tà lhaamelh yahuumin kyek yaakyâje latààhyaj. 60 Tha hàp tà lhaamelh tok nilhóoqe ’imak kyek lates, tej tà wuujw wikyi tà jwetaj t’isuujwqáneh. Tha hàp tà lapéese’ tha’, ’íikye nitàk wikyi tà ’àp qaniimatakyehen’, tà t’isuujwqáne’ tha yok: 61 - Lhaamtsi wet yok: ’Iwóoye-k ’owaasthi Yooswuke’, wet ’iihihla ’ijwáalas laajtumjwáya wet, ’àp waaq’alh kyek ’oneeyhetphà’. 62 Wet néephàt’et’ ’noohusewo tà lhámhyah, wet yààme Jweesus tha yok: - Hà tok ’íikye ’ààmet kyek lhaakyàjlà’? ’Àp háats’i ’imak tà lhaamelhtsi yààmeh, tà lhaamelh ’itii’ámeh? 63 Tha hàp tà Jweesus tok taahuy’. Wet màànhyejtso’ tha’, ’noohusewo tà lhámh-yah, yààme’ tha yok: - ’Otii’ámhi tà tataakye Yoos tà la’waatshankyeyaj’íhi’, jwelh’noohomhen ’imak tà máatkye’: Hà ’aahâpe Meesíyas, tà Yooslhàs? 64 Wet Jweesus yààme’ tha yok: - ’Aamt’at tà lawooyetsoh. Wet ’àp ’eelh ’imaayek tà ’ojweelh’ameyho’: Tâlhe ’athaanah, tà la’weenayhla Hi’noolhàs kyek ta-pààphà’, kyek túmej Yoos tà laqhaajyhayaj’íhi’ lajwóomqat, wet ’àp la’weenayhlahlà’ tha’, ’iihla’pe puules. 65 ’Noohusewo tà lhámhyah, ’ilààtét’et’ tà ’iwooyetso’ tha’, hiky’eesájkye la’wuy’. Wet taahuy’ tha yok: - Lalààkwyhanhyaj ’itíiye Yoos! Tok ’àp ’iyaawatlà ’eelh kyek yààmeh. Lhek yaahináyhyah, lalààtayet’at lalààkwyhanhyaj, ’athaanah. 66 Ky’àj kyi ’iwóoye ’atiikyunhayahayh, ’athaanah? Wet lhaamelh nikyúulho’ tha yok: - T’uhaawétej kyek ’yilh. 67 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, lhaamelh ’ijwaats’un’pe Jweesus tatee’pe’, wet ’inhààpàjlhih, wet ’íikye ’iyhàj tà ’yáajejpej takey’. 68 Wet lhaamelh yààmepej tha yok: - Qaalelhteh, tà ’aahâpe Yooslhàmetwo’, ’àp háats’i’ne tà ’aa’yaj? 69 Wet Tuuntehen’, tapààphàt’at tà ’i’aalhotajeh. Wet ’íikyet’et’ ’atsiinha tà ’nooqawo’, tà yahóoyeh. Wet yààmét’et’ tha yok: - ’Aam wet, ’àp hààte lheeyejnaj Jweesus, tà Waalileyalhele’. 70 Tha lhaam wet, lhaa’ijwónejt’et’a’, tà ’íikye tà tataakye nilhoq wikyi’. Wet yok: - ’Ohaanhiyéjt’a ’imak tà lhààmeh. 71 Wet tà ’inúuphàt’et’ tà tâlhkye huppe wet, ’àp ’eelh ’atsiinha tà ’àp hi’weenhlà’. Wet ’atsiinhatso wet, yààme wikyi tà ’íiyej tha yok: - ’Àp hààte hi’nootsih, ’iiyejnaj Jweesus tà Naasaletlhele’. 72 Tha hàp tà lhaam’, ’àp lhaa’ijwónejt’et’a’. Wet ’ijwiitsenej lhààmet tha yok: - ’Otààjwenhit’ky’oye hi’nootsoh. 73 Wet tà paajwaj wet, wikyi tà ’iluunkyehen lhiipeyh, ’àp yahóoyet’et’ Tuuntehen’. Wet yààmét’et’ tha yok: - Matt’alham wet, ’aahâpe ’elh lhaamelh, tsi hàp tà ’àp hààte ’ààmtes, ’àp ’aayaqalelhàt. 74 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, nemhit’ ’is lhààmet tà ’iwom’. Wet yom’ààytaji lhààmet tha yok: - ’Otààjwenhit’ky’oye hi’nootsoh. Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, ’yip hoo’oh. 75 Wet tà màànhyejtso wet, Tuuntehen neky’e lakyoowej’inuhlà ’nolhààmet tà Jweesúst’et’ ’ijweenho’, tà yok: - Tok qamaj ’yiphiila hoo’oh, wet ’aalajwonhla’nóyej laajtumjwáyakye’. Wet ’inúuphà’ tha’, wuujw tà lajwiitahayaj’íhi’, tà taajwlhih.

27

1 Wet tà neeky’ejwála wet, nilhóoqej ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya wikyiiqathànhàyh, lhaayahutejwek Jweesus tà tataayhlà’, tà lhaamelh yahuumin kyek yaakyâje latààhyaj. 2 Wet lhaamelh ’inaayhetlhít’et’ Jweesus, wet yahàànét’et’ niyaat tà lheey Póonsiyo Piilátoh. 3 Wet Jwuulas, tà hâàpe hi’no tà yaakyâjt’et’ lawuuk, tà lhaam hi’ween tà ’noyaakyâje latààhyaj wet, tawààkàlhilhámej. Wet takyúumat’et’ kyiinajt’àj tà ’no’weenho’, tà ’íihit’et’ laajtumjwáya tijwek, wet yaakyâje ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet wikyi tà thàànhàyh. 4 Wet yààmét’et’ lhaamelh tha yok: - Wuujw tà ’ootes’íhi’, tà ’oyaakyàj ’woyiis tà lajlatéesa’. Tha hàp tà lhaamelh yok: - Tok ’yaaj’noyehen’, ’aalawukt’at. 5 Wet lhaam tajwóomejt’et’ kyiinajt’àhes, tà ’iikyàjwi Yooswuke’. Wet ’inúuphàt’et’a’. Wet yik, wet lhaa’ijwuhatlhih. 6 Wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, takyúu-mat’et’ kyiinajt’àjtsoh. Wet lhaamelh yok: - Tok la’nààyij kyek ’iyaathate ’nooqathatkyà’, tsi hàp tà ’noo’woyis tà laha’. 7 Wet tà pajkyet’et’ lhaamelh ’iwolatiikyunhayahaya wet, lhaamelh ’ikyâjt’et’ honhat tà ’noyok ’Iyhààtwoqahonhat, tà hààpqhila-k ’íihi-k ’notjhàànkyeky’oye lap’iitseyheyh wikyi tà tâlho ’eelh honhat. 8 Wet hàp tààjtso tà tameenej tà honhaattsoh, ’nowolhéeya’ tha’, ’Woyiis’wet, yàt hàp ’ijwaalanah. 9 Wet hàp tà tájo la’wet lhààmet Yooslhàmetwop’ante lheey Jweelemíyas, tà yok: Wet lhaamelh takyúuma kyiinajt’àhes tà ’íihi laajtumjwáya tijwek, tà hâàpe laha’ hi’no tà ’notíihi laha’. 10 Wet lhaamelh ’ikyâàjej honhat tà lheey ’Iyhààtwoqahonhat, màànhyej tà ’Noowuk ’isuukun’nóyej. 11 Wet Jweesus taqaasitt’at tà ’íikye tà tataakye niyaat, wet lhaam ta’yààtshanét’et’ Jweesus tha yok: - Hà ’aahâpe jwuulalesqaniyat? Wet Jweesus nikyúulhot’et’ tha yok: - ’Aamt’at tà lawooyetsoh. 12 Wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, lhà’ya wikyi tà thàànhàyh, lhaamelh ’àp t’àànhoplhih. Tha hàp tà lhaam’, tok nikyúulho lhaamelh. 13 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, Piilátoh ta’yààtshane’ tha yok: - Ky’àj kyi hààteh, hà tok lalààte ’imaayhey tà lhaamelh ’ayenlatéesa’, tà yààmej’ámeh? 14 Tha hàp tà lhaam’, tok nikyúulho’, ky’ayhthiyejent’a-k ’iwehyáalha lhààmet. Wet taméenejt’et’ tà niyaat, wuujw tà ’inúuyejphà’. 15 Wet tà nikyâàte ’ijwáala tà ’nooqàjyaj wet, niyaat lakyuumhyaj tà ’inuuhatphà ’elht’a-k hâàpe wikyi tà ’nop’óohikye’, tà wikyi t’áalhejeh. 16 Wet ’íikyep’ante hi’no tà ’nop’óohi’, tà wuujw tà ’noyààmejlhih, tà lheey Wààlàwàs. 17 Wet tà wikyi lhaayahutwek wet, Piiláto ta’yààtshane lhaamelh tha yok: - ’Àp háats’i hi’no tà lahuuminay kyek ’onuuhatphà’ameyho’? Wok Wààlàwàs, wok Jweesus, tà ’noyok Meesíyas? 18 Tsi hàp tà Piilátoh, yahaanejt’at tà wikyi t’ààytenhyaj tà tameenej tà lhaamelh yaakyâje Jweesus. 19 Wet tà tapààphà’, tà ’íihi ’nooqalelhthayaj’wet, wet laky’eejwah, ’iwolakyeenekáye’ tha yok: - Ky’áhya-k ’iwóoye-k ’aalat’uytho hi’no tà ’is’aalhohotsoh, tsi hàp tà wuujw ’oop’attseyaj tà ’otjwiilhanmatlà lhaam’. 20 Tha hàp tà ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet thàànhàyh, lhaamelh ’iniityenej wikyi kyek t’áalhe Wààlàwàs; wet Jweesus wet, lham t’uhlà-k ’nolàành. 21 Wet niyaat nikyúulho lhaamelh tha’, yààme tha yok: - ’Àp háats’i ’eelh kyek lahuuminay kyek ’onuuhatphà’ameyho’? Wet lhaamelh yok: - Wààlàwàs. 22 Wet Piilátoh ta’yààtshane lhaamelh tha yok: - Wet ’àp háats’i ’imak kyek lawaatayhlà-k ’oyeene Jweesus, tà ’nowolhéeya’ tha’, Meesíyas? Wet nilhóoqej lhaamelh nikyúulho’ tha yok: - ’Is kyek ’nop’áajtej kuluus! 23 Wet niyaat yààme lhaamelh tha yok: - ’Àp háats’i’naj ’imak tà nii’sa’, tà yeenlhih? Tha hàp tà lhaamelh tajmátyaye tà ’àp t’àànhen’ tha yok: - ’Is kyek ’nop’áajtej kuluus! 24 Wet tà Piiláto hi’ween tà tok yaqáalho wikyi’, tajlháme tà yikt’aat tà ’iwuunit lhààq’lehyaj, wet takyúuma ’inààt wet ’ileejejkyehen lajwuus, tà ’itíikye tà tataakye wikyi’. Wet yok: - ’Olhaam wet, tok ’ootes ’iihlà la’wooyis hi’no tà ’is’aalhohotsih. ’Aameyayt’at tà ’aalawuhuyh, ’athaanah. 25 Wet nilhoq wikyi’, nikyúulho’ tha yok: - Máatkye’, la’wooyis wet, ’olhaamelh ’othaatlatape’, ’olhàà’ya ’olhaamelh ’ooles. 26 Wet màànhyejtso’ tha’, Piilátoh ’inuuhatphàhlà wikyi Wààlàwàs. Wet ne’te-k laqaawikyi ’itaasinlhi Jweesus, wet tajwaatshi’ tha’, ’àp yaakyâje kuuykolis, tà ne’te-k lhaamelh hip’áajtej kuluus. 27 Wet màànhyejtso’ tha’, niyaatqakuykolis takyúuma Jweesus, wet yahààne niyaat’wet, wet yahuutt’et’wek nilhóoqej ’iyhàj kuuykolis, wet lhaamelh ’iwolahíiyayej Jweesus. 28 Wet lhaamélht’et’ ’iliik’yenkye’, wet ’ithaatpe weesaj tà ’ikyààt. 29 Wet ’notiit’et’pe lheetekhih, tà ky’uthaanis, wet ’itíihi takey tà lajwóomqat ha’là tà niyaattsut. Wet lhaamelh laqaamkyetey ’itiikyet’apej tà tataakye’, wet ’ilààklhilhayis tha yopej: - Kyi ’iwóoyeh, jwuulalesqaniyat? 30 Wet lhaamelh ’ijwaats’unlhít’et’a’, wet yiket’apej ha’là tà ’íihi takey’, wet ’yáajej lheetek. 31 Wet tà tajwaatshít’et’ tà lhaamelh ’ilààklhi wet, ’àp ’ilaanhi ’noo’wuy tà ’ikyààttsoh, wet ’àp ’yuuhyenkye la’wuuyis. Wet lhaamelh ’ikyâjt’et’a’, tà hip’áajtej kuluus. 32 Wet tà lhaamelh ’inúukephà’, tà yikhen’, wet hi’weenhlà hi’no tà lheey Siimonh, tà Siilenelhele’. Lhaamtso wet, lhaamelh ’iniityenej kyek ’ikyàj kuluus. 33 Wet tà lhaamelh nikyâàte honhat tà lheey Woolwotah, tà ’inúuphà’ tha yok: ’Nolheeteklhile’wet, 34 wet lhaamelh hi’weenho ’uuwast’i’, tà ’noqaasóyej ’imak tà tapaay’, tà lhaamelh ne’te-k ’iyâàyej. Wet tà lhaam yeelhte wet, tok yahuumin kyek ’àp ’iyâàyej. 35 Wet tà waaq’alh tà ’nop’áajtej ha’là wet, lhaamelh yaqóoyej la’wuuyis, wet hi’weenlhamenhómkye’. Tsi hàp tà ’iwaatlà-k tájo la’wet ’nolhààmetp’ante Yooslhààmetwo yààmeh, tà yok: Lhaamelh yaqóoyej ’oo’wuyis, wet hi’weenlhámenhómkye’. 36 Wet lhaamelh tapààkyephàt’at, tà t’úuyeh. 37 Wet ’notii’pe lheetek ’nootshànhay tà yaqaalelhàt ’imak tà tameenej tà ’nolàành, tà yok: HÀP TÀÀJI JWEESUS, TÀ JWUULALESQANIYAT. 38 Wet ’àp ’nop’áajtej kuluus nitààkjwas ’eetantses, tà hap’áaqej lhaam’, ’eelh túmej lajwóomqat, wet ’eelh túmej lats’áamqat. 39 Wet wikyi ’inuukepej lhiip tha’, ’ilààklhih, wet ’ilaanwethà lheetheyh. 40 Wet lhaamelh yok: - ’Aam tà lhok: ’Iwóoye-k ’owaasthi Yooswuke’, wet ’ijwáalas laajtumjwáya wet, ’àp waaq’alh kyek ’oneeyhetphà’; ’athaana wet, ’aajwayhet! Kyek ’aahâpe Yooslhàs wet, nuhkyà’, tà lhéehi kuluus. 41 Wet ’àp mânhyejt’atso ’noohusewos tà lhaaménhyah, tà lhaamelh ’àp ’ilààklhih, lhà’ya ’nootshànhaywos, wet jwààlisewolha-yis, wet thàànhàyh. Lhaamelh yok: 42 - ’Iyhàj wet, ’ijwaayhthen’, wet lhaam tok ’iwóoye-k lhaa’ijwayhet. Kyek hâàpe ’Iisla-’elhqaniyat wet, t’uhlà-k ’inuuhkyà’, ’athaa-nah, tà ’íihi kuluus. Wet neeky’ehla-k ’olhaa-melh ’ot’ekháayeh. 43 Lhaam wet, t’ekháaye Yoos. ’Athaana wet, ’is kyek Yoos ’ijwaayhet, kyek Yoos yahuu-minh. Tsi hàp tà lhaam yonaj: ’Ohâàpe Yooslhàs. [Yooke lhaamelh.] 44 Wet ’àp mânhyejt’atso ’eetantses tà taahuye Jweesus, tà lhaamelh hap’áaqej lhaam’, tà ’nop’áajtej kuluus. 45 Wet tà ’ijwáala yààmho la’wet wet, ’íikye honaatsi’, tà ’ii’pe nilhoq honhat, yàt paj tha honaajlà’. 46 Wet tà nikyâàte tà honaajlà wet, Jweesus ’ijwiitsenej lhààmet tà yok: - Elí, elí, lama, sabactani? ’Nolhààmettso wet, ’inúuphà’ tha yok: YaqaaYos, yaqaaYos, kyi hààte tà lawoom’no’? 47 Wet ’iyhàj wikyi tà ’ilààte tà ’iwooyetso wet, yopej: - Hi’nooni wet, t’àànky’oye ’Eelíyas. 48 Wet mâlhtej tha’, ’íikye ’elh tà naqeel tà yike ’noohus. Wet ’yuuytho ’uuwast’i tà tapaay’, wet ’ithaatho qaanohih, wet ’yuuyte lhaayhi’, tà ne’te-k ’iyâàyej. 49 Tha ’iyhàj yok: - Téejih, lhek ’inaatetshant’a-k nààm ’Eelíyas, kyek ’ijwaayhthilah, p’íiya’. 50 Tha lhaam Jweesus, yaakyâjo tà lhaa’ijwitsenej tà t’àành, wet màànhyejtso’ tha’, yaakyàj layaalh. 51 Wet ’íihi tà weesaj tà ’iikyàjwi Yooswuke’, tà ’notuumhtejlà laqaakyowej tà Yoost’amajkyet tà lhámhyah, hik’eeskye’, tâlhe tà túmphà’, yàt paj tha nikyàthonháateh. Wet honhat wet, ’waahu’, wet tuunteyh, ’ipoojhen’. 52 Wet tajwookyehen ’ahààt’wetes, wet wuujwpe wikyi tà Yoost’amajkyetes, tà pajkye-p’ante ’yinhen’, ’àp néekyephà’, 53 wet ’inúukephà’, tà tâlho ’not’oolis. (Wet tà tajwaatshi tà Jweesus ’àp ’inúuphà wet, lhaamelh nekho honhat tà Yoost’amajkyet, tà lheey Jweelusalenh, wet lhaa’ipàyne wuujwpe wikyi’.) 54 Wet kuuykoqaniyat, lhà’ya ’iyhàj tà ’íiyej lhaam’, tà lhaamelh t’úuye Jweesus, wet tà lhaamelh hi’ween honhat tà ’waahu’, wet ’iyhàj ’imaayhey tà ’íikye’, wet wuujw tà lanoowahyahay’íhikye’. Wet lhaamelh yok: - Matqhat máatkye p’at’a’, tà hâàpe Yoos-lhàs, hi’noonih. 55 Wet ’íikye wuujwpe ’atsiinhay tà ’iyaahin’ tha ’atoojwého’, tà hâàpet’et’ ’atsiinhay tà nekkyét’et’ lhaam’, tà tâlho Waaliléyah, tà lhaamelh hi’weenhopej laky’ootyaj. 56 Wet lhaamelhtso wet, ’íikyet’et’ ’eelh tà lheey Maalíyah, tà ’noyok Maaklalalhele’, wet ’eelh tà lheehjwah, tà Jwaakówoh wet Jwoseh lhaamelh laqoh, wet ’eelh tà Seewelewolesqoh. 57 Wet tà honaatsi wet, nààm hi’no tà ’Aalimateyalhele’, tà lheey Jwoseh, tà hâàpe hi’no tà hi’ween ’imaayek, tà àp hààte hààpemháji Jweesuskyujwanek. 58 Wet hi’nootso wet, yahóoye Piilátoh, wet t’áalheje Jweesusp’itsek. Wet Piilátoh ne’te-k ’no’weenho’. 59 Wet Jwoseh, takyúuma Jweesusp’itsek, wet yaqààjwléjkye weesaj tà nojwi’. 60 Wet ’ithaatkyàjwi ’ahààt’wet tà neeky’e tà waaq’alh, tà ’not’et’tíjo kyeenaj, tà lawúukt’et’ lhaam’. Wet tà tajwaatshi tà yahuutho lape’ tuunte tà wuujw, wet yik. 61 Wet Maalíya tà Maaklalalhele’, wet ’eelh tà lheehjwah, tapààkyephàt’at tà ’íikye tà tataakye ’ahààt’wet. 62 Wet tà ’ijwáala’, tà tajwaatshi ’ijwáala tà ’nowaaq’lhatkyà ’imaayheyh, wet ’noohusewos tà lhaaménhyah, wet jwààlisewolhayis, lhaayahutt’et’wek tà ’íikye tà tataakye Piilátoh. 63 Wet lhaamelh yààmét’et’ tha yok: - ’Iwuuk, ’olhaamelh ’ookyowej’inuhlà hi’no tà ’aqaantsajtsoh, tàjmhaj qamaj ’iluunlhih, tà yààmlháme’ tha yok: Kyek tajwaayhitshila ’ijwáalas ’íihi laajtumjwáya wet, ’onuuhiphàlah. 64 ’Athaana wet, sukúunej ’aqaakuykolis kyek t’úuye ’ahààt’wet, pajla’ tha ’ijwáalas laajtumjwáyah. Tsi ’isiila’alhóho wet, nààmhen lakyuujwanhay kyek honaatsi’, kyek t’eetane lawuukt’isan’; wet yààmhiyela wikyi’ tha yok: Jweesus wet, ’inúuphà’, tà tâlho ’noop’itseyheyh. Wet lapeesiyela’ tha’, lhà’yahlalhiip tà tok ’is. 65 Wet Piiláto taahúyejt’et’ lhaamelh tha yok: - ’Itsí’we kuuykolis tà t’uuhiyelah. Màhen’, ’is kyek lat’aamajayej kyek laqhaajyenay lape’. 66 Wet màànhyejt’et’tso’ tha’, lhaamelh yikhen’. Wet yaqhaajyen ’ahààt’wetpe’; wet ’àp ’iwolateetnekáyej tuunte’, kyek tok ’iwóoye-k ’nowaalayneh. Wet lhaamelh hi’nâàyejt’et’ ’nooqasthaynhay kyek t’úuyeh.

28

1 Wet tà tajwaatshíp’ante ’ijwáala tà ’not’eelaq’wet, tà neeky’ejwámlajwaj, tà hâàpe ’ijwáala tà t’ikyun tà ’nooqohyaj, wet nààm Maalíya tà Maaklalalhele’, lhà’ya ’eelh tà ’àp lheey Maalíyah, tà lhaamelh yahuumin kyek ’àp ’iyaahne ’ahààt’wet. 2 Wet ’íihi tà ’waahu honhat, tsi hàp tà Yooskyenek tà tàlhpuuléyeh, nâàmt’et’ tha’, yikhaatky’oye la’wet tuunte’. Wet tapààphà’pe’. 3 Wet lhaam wet, màànhyejt’a’iwóye ’imak tà taleeppelhih, wet la’wuy ’ipeelaj, màànhyej’iwóye jwi’yeett’isan’. 4 Wet ’nooqasthaynhay takyettekyehen’, tà nowaayhen’, yàt paj tha màànhyej’iwóye-k ’yinhen’. 5 Tha hàp tà Yooskyenek yààme ’atsiinhay’ tha yok: - Yej lanoowayhen’, ’aameyh. Tsi hàp tà ’ohaanejt’at tà lat’uuyake Jweesus, hi’noonaj ’nop’áajtej kuluus. 6 Lhaam wet, tok ’íikyenah. Tsi hàp tà ’inúuphà’, màànhyejt’a tàhaj lhaam yààmlhámeh. Tha lhuuyayh, lhek yaahnaye la’weet-naj ’notíihi’. 7 ’Athaana wet, màhen’, jwelaayho lakyuujwanhayh, tà lhaam pajkye ’inúuphà’, tà tâlho ’noop’itseyheyh. Wet lhaam t’ikyuunt’a’ahilàmhen’, tà tiyâàje Waaliléyah. Wet ’iih- laqanhi-k la’weenayhlah. Wet hàp tààjtso ’imak tà ’ojweelh’ámeyho’. 8 Wet máatkye’, màànhyejtso’ tha’, ’atsiinhayh ’inuukep’ante’alhóho tà yikhen’, tà tâlhe ’ahààt’wet, tà lhaamelh ’ijweele Jweesuskyujwanhayh. Wet wuujw tà lanoowahyahay’íhikye’, tha hàp tà ’aqààswethà’. Wet tà qamaj lhaamelh yikheent’at tà yahaanhtej ’nookyujwanhayh, 9 wet Jweesus lhaa’ipàyneh, tà yiklà lhaamelh. Wet yààme’ tha yok: - Kyi ’iwóoyepa’, ’aameyaynah! Wet lhaamélht’et’ yahóoye lhaam’, wet tatsuujwélejt’et’ taqààlàyh. Wet lhaamelh ’iwolaqààjyahayáyej tà ’iwuujwyenh. 10 Wet tà màànhyejtso wet, Jweesus yààme lhaamelh tha yok: - Yej lanoowayhen’! Màhen’, jwelaayho ’oopuhjwas, ’is kyek lhaamelh tiyâàje Waaliléyah. Wet hààpqhila-k ’íihi-k lhaamelh hi’weenhla’no’. 11 Wet tà qamaj ’atsiinháyt’et’ yikhen wet, ’íikyet’et’ kuuykolis tà ’nooqasthaynhayh, tà yikhen tà ’ijweele ’noohusewos tà lhaaménhyah, nilhóoqej ’imaayheymat hi’weenej, tà ’íikye’. 12 Wet lhaamelh lhaayahutwek, tà lhà’ya thàànhàyh, wet ’iwot’et’lakyoowhaya’. Wet tajwaatshi’ tha’, lhaamelh hi’weenho kuuykolis kyiinajt’àj tà wuujw. 13 Wet lhaamelh yààme’ tha yok: - ’Oyaylak: Lakyuujwanhay neke’mat honáajkye’, t’eetane’máthi’, tà ’omààhént’et’a’. 14 Tha kyek niyaat yahaanej ’imaaktsoh, ’olhaamenhla-k ’olhaa’itumhtejlà’. ’Athaana wet, tok ’iwóoye-k lalhaaq’alwethà’. 15 Wet máatkye’, lhaamelh takyúumhlà kyiinajt’àj. Wet ’iwooynejet’at tà màànhyej tà ’none’te-k ’iwooynejetsoh. Wet ’nolhààmettso wet, nilhóoqej jwuulales tà ’noluunqáthi’, yàt hàp ’ijwaalanah. 16 Tha hàp tà Jweesuskyujwanhayh, tà ’íihi tijwek ’ii’pe ’iwehyáalhah, yikhen tà tiyâàje Waaliléyah, tà tiyâàje kyeenaj tà Jweesúst’et’ ne’te-k tiyâàjeh. 17 Wet tà hi’weenlhayis Jweesus wet, lhaamelh ’iwuujwyenh. Tha hàp tà ’íikye ’iyhàj tà lakyoowhalháhi’. 18 Wet Jweesus lhaa’itott’ayného lhaamelh, wet yààme’ tha yok: - Pajkye ’no’ween’nóho nilhoq ’nooqhajyhayaj tà ’ipuuléyeh, wet tà ’àp ’ihonhaatenah. 19 Wet hàp tà tameenej tà ’oyok: Màhen’, ’enay’ookyujwanhaya nilhóoqej wikyi tà ’ii’pe honhat. Naahyenej ’Noojkyalhey’, wet Lhààslhey’, wet ’Nooyalh tà ’Isi’ lheey’. 20 Kyujwaanayej kyek t’uhlà-k t’aamájej nilhóoqej ’imaayhey tà ’olhaam ’osuukun’ameyej. Wet lhek yaahináyhyah, ’olhaam ’o’iihla’ameyej nilhoq ’ijwáalas, yàtla-k taj lapes honhat. ’Aamenh.